LATIN-ENGLISH DICTIONAEY. : C. J. CLAY AND SONS, CAMBRIDGE UNIVERSITY PRESS WAREHOUSE, AVE MARIA LANE. : DEIGHTON, BELL AND CO. tptig: F. A. BROCKHAUS. LaUD LATIN-ENGLISH DICTIONARY PRINTED FROM THE UNFINISHED MS. OF THE LATE THOMAS HEWITT KEY, M.A., F.R.S. PROFESSOR OF COMPARATIVE GRAMMAR, AND FORMERLY OF LATIN, IN UNIVERSITY COLLEGE, AND HEAD MASTER OF UNIVERSITY COLLEGE SCHOOL. CAMBRIDGE: AT THE UNIVERSITY PRESS 1888 [All Hights reserved] CAMBRIDGE : PRINTED BY C. .1. CLAY, M.A. AND SONS, AT THK UNIVERSITY PRESS. PBEFACE. r 1 1HE late Professor Key in the Preface to the first Edition of his Latin * Grammar, published in 1846, announced his intention to prepare forth- with a Latin Dictionary for schools, arranged, like the Grammar, on the Crude-form System. By the time when his ' Short Latin Grammar ' came out in 1852 he had already made considerable progress in the execution of this plan, but he had also found it advisable to add to it the preparation of a Dictionary arranged as usual ; and, the matter growing under his hands, he at last, about 1856, undertook a work which might satisfy the requirements of mature scholars, and discontinued the smaller work. The MS. of this larger dictionary was left unfinished at Professor Key's death in Nov. 1875. When the publication of this larger dictionary was first undertaken by the Syndics of the Cambridge University Press, it was intended that it should be completed by another hand. But after a lapse of time, the loss of which is greatly to be regretted, this ultimately proved impracticable and had to be abandoned, and it was decided to print the Author's MS. as nearly as possible as he left it. Happily, incomplete as the work is, its value as a contribution to the study and understanding of the Latin tongue is almost as great as if Professor Key had lived to complete it; -since, from the tune b vi Preface. when he foresaw the improbability of his doing so, he adopted the plan of upplving himself primarily to those words throughout the Alphabet which he considered to require novel or special treatment, leaving the less important portion to be added afterwards ; and he himself states, in reference to the Dictionary, in the Preface to his book on 'Language,' published in 1874, that he had " included therein nearly all those words in which he thought himself able to make some improvement." Although therefore only part (especially the letter A) has been filled in, and can be regarded as com- plete or approximately so, yet the work may be taken to embody in a very large measure the results of a lifetime mainly devoted to the study of Latin. In the preparation of the MS. for the press it was found that it had not in any part received from the Author the necessary final revision. Only scholars who have been engaged in like labours can appreciate the difficulty of presenting the results with complete accuracy, even when an author has had abundant time to perfect them. Such scholars will not be surprised to learn that a large number of small lacunae and of inaccuracies and inconsistencies in minute matters remained in the MS. Most, perhaps nearly all, of these have been corrected during the passage of the book through the press, save some diversities, chiefly in the mode of reference to the ancient authors, which, being considered to be of minor importance, have been allowed to remain ; but no alteration has been made where it was not practically certain that Professor Key would have made it himself. In a very few instances it has been necessary to make small omissions, where it proved to be impossible to arrive at the Author's meaning, but no additions have been made to his work. Circumstances rendered impossible a complete verification of all the references from end to end; yet in a large number of instances (it is hoped indeed in the great majority) where correction of this kind was needed it has been made. The peculiar difficulty of passing such a work through the press must be the excuse for such imperfections as might have been, but have not been, removed. Preface. vii For a fuller exposition of Professor Key's views on Latin Etymology and many matters touched upon in the present work than is possible in ;i dictionary, reference may be made to the following works of the Author :- A LATIN GRAMMAR, 3rd Edition. 1862. GEORGE BELL AND SONS, York Stre-t, Covent Garden. PHILOLOGICAL ESSAYS. 1868. GEORGE BELL AND SONS. LANGUAGE, its origin and development. 1874. GEORGE BELL AND Soxs. In the Preface to each of the two last mentioned works will be found a list of other scattered articles and papers of the Author, chiefly contributed to the Transactions of the Philological Society, but as stated by him in the Preface to his ' Language, ' nearly all the substance of these papers is con- tained either in that book or the ' Essays. ' b-1 LIST OF SOME OF THE ABBREVIATIONS USED IN THIS WoKK. THE following is a list of the abbreviations which are of most frequent occurrence in tin- work. Afran. or Afr. Afranius, writer of comedy Ambr. Ambrosius, Christian writer Amm. Ammianus Marcellinus, historian Apio. Apieius Coelius, writer on cookery Appul. or Apul. Lucius Appuleius, philosopher ., apol. or mag., apologia or de magia flor., florida herb., herbarium M. or met., metamorphoses Arnob. or Am. Arnobius Afer, Christian writer Asin. C. Asinius Pollio, orator and historian Athen. (deip.) Athenaeus (deipnosophistae) Att. or Ace. L. Attiue or Accius, writer of tragedy Aug. Aurelius Augustiuus, Cliristian writer Auson. or Aus. D. Magnus Ausonius, poet eel., eclogarium ep., I'pistulae rpig., eptgraomuta epit., epitaphia grat. act., gratiarum actio id., idyllia parent, parentalia pcrioch. or per., periochae prof., professores sap., sapu'iit-'s Avien. B. Festus Avienus, poet Uoeth. Anicius Manl. Torq. Severinus Boethius, philosopher Brut. M. lunius Brutus C'aecil. Statius Caecilius, writer of comedy Cael. Aur. Caelius Aurelianus ucut. or ac., acutae passiones tard., tardae passiones Caes. Gaius Julius Caesar, historian IJ. ('., helium ciuile li. c... helium fiallicuiu C'alp. Calpurnius, poet Capitol. lulius Capitolinus, biographer Cass. Hem. L. Cassius Hemina, historian Cato Marcus Porcius Cato ,. oral., orationes or. or orig., origines r. or r.r., de re nwtica Catull. C. Valerius Catullus, poet Cels. Aurelius Cornelius Celsus, pliysician Charis. or Char. Flavius Sosipater Charisius, grammarian Cic. Marcus Tullius Cicero, orator etc. ,. acad. post., academica posteriora ai'a'l. pr., academica priora Aem. Scaur., oratio pro Aemilio Scauro .-i^r.. ..ratio de lege agraria am., de amicitia arat. Aratca Arch., (.ratio pro Archia \it., i-pistulaead Atticum llulb.. oratii. pro L. OORielEo lialbu Unit., lirutus. s.-u tie Claris nratoribus Caecin. oratio pr<> Ciifciiiii t-'ae!. pro Cat'Ho Cat. in Catiliiiani Clu. pro Cluc-ntio Cn. Pomp. pro (inaeo Pompeiu I>eiot. pro rege IMntsirn diu. or div., de diuinatione fam., epistulae ad fumilian-s fat., de fato fin., de flnibus Flac., oratio pro I* Flacco Font., oratio pro M. Fontcin fr., fragmenta har. reap., de haruspicum rt'sitm^is Hort. frag., Hortensius, frir4iiH'iit> of inn., dc inuentione leg. or legg., de legihus l-iu'., oratio pro Ligario Man. lege Manilla Marc, or Marcell., oratio pro Marcello Mil., oratio pro Milone Mur. Murena N. !>., de natura Deorum off., de officiis or., orator ad Marcum Brutum de or., de oratorc par. or parad., paradoxu i'hil., onitiones I'hilippicae Pis., oratio in I'Jsonetn Plane. pro Plancio prou. cons., de prouinciis cnnsularrbus Q,ujnct., oratio pro P. Quinctio Q. fr., epi8tulae ad Quintum fratrem Hah. perd., oratio pro Knbirio nerduellionis reo Ilab. Post I'ostunio Hose. Am. Uoacio A merino Hose. com. comoedo rep., de republics sen., de senectute or Cato Maior Sest., orntio pro Sestio Sull. .. >iill:i Tim., Timaeus or de uniuerso top., topica Tull., oratio pro M. Tullio Tusc., dispuhitioiu's Tusculanae Vattn., oratio in Vatiniuiu Verr. Verrem OIL corpus inscriptionum Latinarnm Vol. I Claud. Claudius Claudianus, poet Claud, Mam. Claudius Ecdicius MamertuR, Christian writer Cod. Codex Oreg., Oregorianua Hcrmntr., lleriiio lust., lustiniani Theod. or Th., Theodosianus Colum. or Col. L. lunius Moderatus Columella, writer on husbandry Coripp. Flavius Cresconius Corippus, poet and grammarian Corn. Gall. Cn. Cornelius Gallus, poet Corn. Sev. Cornelius Soverus, poet Cornif. Cornificius, rhetorician Curt. Q. Curtius Rufus, historian List of some of the Abbreviations used in this Work. dig. I'iiiln. Don. Enn. Bum. Eutr. an.. AiinaU's tr., trtiKoediae Dares Phrygius digesta, the Pandects of Justinian Diomedes, grammarian Aelius Donatus, grammarian Ennuis, poel Eumenius, orator and panegyrist (pau.) Flavius Eutropius, historian Kt'st. Sext. Pompeins Festus, grammarian Firm. Mat. or math., lulius Firmicus Maternus, mathema- tician Flor. L. Annaeus Florus, historian Front. M. Cornelius Fronto, orator Frontin. S. lulius Frontinus, de aquaeductibus etc. Fulg. Fabius Plaiiciades Fulgeutius, gramma- rian etc. (Jai. Gaius, lawyer (iell. Aulus Gellius, grammarian etc. gloss. glossarium ,. Cyr.. f'yrilli Piiilox., Philoxeni Grat. Gratius Faliscus, poet (iron. Gronovius Hier. Hieronymus, Christian writer Hirt. Aulus Hirtius, historian Hor. Q. Horatius Flaccus, poet A. P., rs Poetica carnt. sec., carmen scculare ep., epistulae cpud., epodi nd.. odac s. or sat., satirae lavol. lavolenus, or labolenus Priscus, lawyer inscr. inscriptioues Benev., found at Beneventum Ilnn., llonii Pur., Durnndi Kalir., Faliretti fr. Arv., fratrum Arvalium Graev., Graevii *;nit., Ciruteri < .11.1.. Oudii Kellenn., Kellerman Maff.. MaftVii Mur., Muratorii Or. or Orel]., Orelli Kein., Keinesii inst. institutiones Isid. Isidorus Hispalensis, grammarian orig. or or., origines lul. Halviua lulianus, lawyer lul. Val. lulius Valerius, historian lust. lustinus, historian luv. D. lunius luvenalis, poet Laber. Lact. Lamb. leg. XII tab. Linn. Liv. Luc. Lucil. Lucr. Macr. C. Decius Laberius. mimographer L. Coelius Lactantius Firmianus, Christ- i;m writer Lambinus Aelius Lampridius, historian leges duodecim tabularum Linnaeus Titus Livius Patavinus, historian M. Annaeus Lucanus, poet C. Ennius Lucilius, satirist T. Lucretius Carus, poet aud philosopher Aur. Theodosius Macrobius, critic Hat. or s., Saturnalia sonin. .Sdp., .suiniiiiiiii Sdpionis Marc. Aelius Marcianus, lawyer Marc. Emp. Marcellus Empiricus, physician and poet Mart. M. Valerius Martialis, poet Mart. Cap. or C. Martianus Mineus Felix Capella I'omponius Mela, geographer Mi'ivnuiug Modestinus, lawyer Monumentum Ancyranuni Mod. Mon. Ancyr. Naev. Non. not. Tir. C. Naevius, poet Nonius Marcellus, grammarian notae Tironianae Ov. P. Ovidius Naso, poet a. a., ars amatoria ain., aniores F., fasti ha]., halicuticon tier., IkToides ill.. Mas med., uiedicaiiiina M. or Met., metamorphoses mix, nux elegia 1'ont., epistulue ex I'onto reui. am., remediu auioris tr., tristia Pac. or Pacuv. M. Pacuvius, writer of tragedy Pall, or Pallad. Palladius Butilius Taurus, writer on hus- bandry Papin. Aemilius Papinius, lawyer Paul. lulius Paulus, lawyer Paul. Nol. Pontius Paulinus Nolanus, Christian writer Paul. Petr. Paulinus Petrocorius, poet Pers. A. Persius Flaccus, satirist Petr. T. Petronius Arbiter, satirist Phaedr. T. Phaedrus, fabulist PI. or Plant. T. Maccius Plautus, writer of comedy Ampli., Alnpliitruo As. or Asin., Asiuaria An!., Aulularia Bacch. nr Buc., Bacchick-s Capt, Captivi t'as., Ci^iiia CM.. Ci-t.-llaria 'uiv., Curi.-ulii) lid, or ICp.. Kpidicus i-n.. Menaeclnnei Merc., Mrrcatur Mil., Miles (ilorinsus Most., Mostcllaria 1'ers., Persa Poen., Poenulus Ps. or Pseud., Pseudolus Ivuil.. Itudens M. nr Stich.. Sticlms Trin. or Tr., Trinummus True., Trm'uli'iitus Plin. C. Plinius Secundus (maior) n. h., Naturalis Historia Plin. C. Plinius Caecilius Secundus (minor) ep., epistulae pan., panegyricus Pomp, or Pompon, (dig.) Sextus Pomponius, lawyer Priap. Priapeia, poems by various authors on Priapus Prise. Priscianus, grammarian Prop. Sex. Aurelius Propertius, poet Prud. Aurelius Prucleutius Clemens, Christian poet ps. pseudo, e.g. ps. Nep. = pseudo-Nepos Quint. M. Fabius Quintilianus, rhetorician decl., declauuitiiuies hist., institutiones Sl i Ruf. Bufin. Sail. Sextus Eufus, historian llufiuus Tyrannius, Christian writer C. Sallustius Crispus, historian C'at., Bellum Catilinarium fr. , fraKnienta li., liistnria lug., Bellum lu^urtliinum Salv. Salvianus, Christian writer Scaev. Q. Mucius Scaevola, lawyer Scrib. Scribonius Largus, physician Sedul. Coelius Sedulius, Christian poet Sen. M. Annaeus Seneca, rhetorician contr., Controuersiac suas., Suasoriae Sen. L. Annaeus Seneca, philosopher apoc., apocolocyntosis brll.. (li- ln-m'tii'iis lirfii. uit.. iti' brcuitate uitao elein., de cieiiH'iitia fons.. cnnsulatii const., de eonstnntia sapientis e|>., episttilae inort. Claud., de inorte ('laudii Caesaris N. Q., naturales (juaestiones ot. saji., de otin sapientis prou., de prouldentla tranq., de tran<|iiillitate aniini uit beat., de uita Itcata List of some of the Abbreviations used in this Work. \\ Sen. L. Annaeus Seneca, writer of tragedy Ag., Agamemnon Here, fur., Hercules furcus lli['l> . llipp'jlytus .Mid.. Mi-dca Oct., Octnviii O.'il.. Oedipus IMiocii., I'hoenissae T!i>e.st., Thyestes Troad., Truades Serv. Servius Maurus Honoratus, grammarian Sev. see Corn. Sev. Sidon. or Sid. or Sid. Ap. Sidonius Apollinaris, Christian writer 'a mi.. < 'annum C. Silius Italieus, poet Sisenn, or Siseri. L. Cornelius Sisenna, historian and orator Solin. or Sol. C. luliiis Solinus, grammarian Spart. Aelius Spartiauus, biographer Stat. P. Papinius Statins, poet Acli., Achilleis Suet. ., ;i.. siluac Theb., Thebais Aug., Augustus Cal., Caligula ('I. or Claud., Claudius Diiin.. Domitianus Oai., Cains Julius C. Suetonius Tranquillus, biographer of the twelve Caesars etc. Sulp. ., Ner., Nero <)t., Othn Till., Tiberius Tit., Titus Vesp., Vespasianus Vit., Vitellms Sulpicius Severus, Christian writer Symm. Q. Aurelius Symmachus, orator etc. Tat-. C. Cornelius Tacitus, historian Agr, Agricola an., Annales G., Germania h., histnriju.' or., de oratoribus Ter. P. Terentius Afer, writer of comedy Ad. or ad., Adclplii And., Andria Kun. or euu., eunucliufl Haut. "/ liaut., Huutontiinorunicnos lire., Hecvra I'll., Pborado Ter. Maur. Terentianns Maurns, Rrammarian Tert - I- Septimius Florens Tertullianus, Chrin- tian writer ., anim., de anima apol., npoloclit pr., praescriptiones Theod. Prise. Theodoras Priscianus, physician Tib. Albius Tibullus, poet Titin. Titinius, writer of comedy Treb. Poll, or Treb. Pol. Trebellius Pollio, historian Twp- Sextus Turpilius, writer of comedy Ulp. Domitius Ulpianus, lawyer Val. Cat. Valerius Cato, poet Val. Fl. or F. C. Valerius Flaccus, poet Val. Max. Valerius Maximus, historian Var. M. Terentius Varro L. L. or 1. 1., de lingua Latina r. or r. r., de re rustica Veg. Veil. Venant. Ver. Flac. Verg. Fl. Vegetius Renatus, writer de re militaii P. Velleius Paterculus, historian Venantius Fortunatus, Christian poet Verrius Flaccus, grammarian P. Vergilius Maro, poet (numerals without letters refer to the Aeneid) A., Aeneis B., Bucolica or Eclogae cat., cataleeta dr., Ciris cop., copa G., georgica mor., morctum Vitr. Vitruvius Pollio, writer on architecture Volus. Maec. Volusius Maecianus, jurist Vop. Flavius Vopiscus, historian and biographer Aur., Aurelianus Tac., Tacitus etc. LATIN DICTIONARY. A the first letter of the Latin alphabet. In vowel-order i e a o u (Prof. Willis Camb. Phil. Soc. 1828, 9) a occupies the centre ; and so, as the easiest to pronounce, is of most freq. occurrence ; 2. hence too interchangeable with its neigh- bours e and o, as materia materies, glacies glacialis, regain regea, capio auceps, caput anceps, ars iners, defetigo defa- tigo, impertio impartio, factus confectus ; 3. and bonus (for bonos) bona, ignarua (for ignaros) ignorare, bellum (for bellom) bellare, sors salio, calamitas incolumis (in- colomis) ; 4. old form for a is aa, haace lego OIL 197, 13; aacetereis uiatoribus, 202, 2, 29; paastores 551, 14; Maarcius596; faato 1011,5; naatamjou, 12; Vaarus 1052; 1166; cf. Dutch; 5. also w. an apex, a, as: decuria CIL 168, u; a nulla proba, 1194, 3; fato 1202; Bomulus Martis filius...regnauit aunos duodequadraginta, ib. elog. 22; 6. abbrev. : A sola Aulum significat, cod. Bob. Keil. 4, 268 note; A. Manli A. f. Q., CIL gold coin 423; A. Post. A. f. S. n., den. 442; A. Lie. Q. Cret. cos. (a. d. 7) CIL 756 ; L. Aspr. A. Plaut. (a. d. 29) 768 ; 7. =absoluo, hence A. C. =absoluo condemno on coins of Q. Cassius, Eckhel 5, 166 referring to his lex tabellaria of a. u. c. 617; hence A called salutaris littera, C tristis 1. in Cic.Mil. 15 ; sei Q. Licinius...repromittere noluit (noluerit?) c. s. n. p. a. (i.e. condemnato; sei non paret absoluito), lex Bubr. CIL 205, I, 31 and 40 ; 8. = amicis Inscr. Or. 3919 ; 3920; amicoi72; amicae4533; 9. A. A. Aquae Aponae, a spring S. W. of Padua of holy fame, C. Acutius C. f. Maturus A A V S L M (aquis Aponis uotum soluit lubens merito), Inscr. Or. 1463; cf. 1644 and 2620; 1O. A. A. A. F. 1<\, auro argento aere flando feriundo, 2242 ; 2379; 11. A. D. ante diem, a. d. K(alendas) Octobris, CIL 200, 21 ; add 870, 882, 892, 893; C. Asinius ex Parthinis a. d. uiii Kal. Nou. triumphauit, Inscr. Or. 619; add 4539; 12. A. D. A. agris dandis adsignandis or adtribuendis, C. Graccus iii uir a. d. a. CIL 583, 9 ; M. Linius M. f. C. n. Drusus...x uir a. d. a., Inscr. Or. 544; 13. = agrum or agro, in f(ronte) p. mi, in a(grum) p. ui, Inscr. Or. 4382 ; = annus etc., uixit a(nuos) xx. Ossa eius hie sita sunt, CIL 1202, 2; 14. A. L. animo libente, Or. 1750; 1991; 15. A. P. acdiliciae potestatis 1404 ; 2324 etc. ; 16. A. P. adiutrix pia (so. legio) 2129; 17. A. P. E. aerario populi Eomani, 5048; 18. A. P. B. C. anno post Bomam conditam, 42 ; 765 ; 19. A. V. C. anno urbis eonditae (so. Bomae), in common use now ; 2O. ABN abnepos 727 ; 732; 21. AD adiutrix (sc. legio), 1177; 3182; ADI. same 1024; 22. ADL adlectus 4109 ; 23. ADQ adquiescit, 4084 ; 24. AED aedilis CIL 206, 21 and 24 ; 25. AEG Aegypti, Inscr. Or. 3660; 26. AEL Aelia, 493 ; 27. AEM Aemilia3o44; 28. AEB aereos 1367 ; 98. AEB aerarium 2274; 3O. AET aeternae 1741 ; 31. AID aidilis CIL 197, 15; 32; 32. ALala2o76; 3412; 33. ALL allector 369 ; 34. AN Aniensi tribu, 749 ; 2251; ANI same 125; 2251; ANIEN same, 684; 3S. ANN annonae 1091; 36. AP Appius 4229; 37. AP Apollinaris 6061 ; 38. APP appellationes 3151 ; CIL 38. AQ aquilifer 3471 ; K.D. 4O. ABB arbitratu 200, 73 ; 41. ABC areitenens, Inscr. Or. 3625 ; 42. ABC arcitectus 5982 ; 43. ABG argento CIL 409 ; 44. ABK arkarius Inscr. Or. 1239; 2348; 46. ABM armorum, 3476 ; 46. ABN Arniensi tribu, CIL 1273; Inscr. Or. 686; 5178; 47. AST Astures, 2076 ; 48. ATB atriensis, 2966 ; 49. AV Aurelius, CIL 226; 263; 6O. AVF Aufidius 321; 61. AVG augur 2286 ; 2295 ; 62. AVG Augustus 6op ; 605 ; = Augusta 763; = August! 655; 656; Augustalis 2980; 63. Augurinus CIL 357 ; 64. AVB AureliiiM 241 ; 529 e ; 66. AVTB Autronius 227. 2 a ah or ha int. [sound of a sigh] ah, oh, a nugas agis, Plaut. Aul. 4, 4, 24 ; ah nescia quaiu dole-am, Ter. Haut. 5, i, 61 ; ah, si pergis, abiero, Ter. Ad. i, 2, 47; add Andr. 5, 6, 24; ah inquit P. C. non ego mini ilium iniquurn eiero, uerum omnibus, Cic. or. 2, 285 ; Spem gregis a silice in nuda conixa reliquit, Verg. B. i, 15; Hn pereant partes quae nocuere mihi, Ha pereant dicebal adhuc..., Ov. F. 4, 240 ; St. a formula a cutinam [the last as an old var. of utiuam (cf. cubi cunde cuter cut for ubi unde uter ut) accounts for ac utinam (atque utinam)] ; v. Lachm. on Prop. 3, 15, 51 ; Haupt Obs. crit. 1841 p. 38; Trans. Philolog. S. 1867 on etque atque; 3. a the better form, so Med. and Bom. mss. of Verg. (v. Wagner) ; A et praepositio est et interiectio, Prise. 15, 2, 91, 9 K; ah comes from aha says Prise. I, 19, 26 and 48, 23. 3 a prep. See ab. Sb, a (aa, S. 8), af ; in comp. also ap or au ; w. deriv. abs, aps, and in comp. as, prep, seems to represent three old prep. 1. air of OTTO, S. apa, Goth, af, old G. ab-a, A. Sax. and Eng. of ; 2. S. ava down, Germ, ab in herab hinab abwarts ; 3. S. abh-i near, ap of Lat. apud, ab of E. ab-aft, ab-ove ; 4. in form, ab gen. loses its b before labials, a fabris Plaut. Most, i , 2, 48 ; a foribus, 2, i, 81 ; a foro, 4, 4, 6 ; a Philolachete, 4, 4, 19 ; a portu, 2, I, 16 ; a pedibus, 3, 2, 169 ; a patre, 5, 2, 6 ; a Pseudulo, Ps. 3, 2, 108 ; a me, i, i, 93 and 126 ; a mensa, i, 3, 62 ; a milite, 2, 4, 27 ; a uita, As. 3, 3, 17; a nostris, Bud. i, 2, i ; 5. yet also retained in old writers, ab fontei, CIL 199, 6 ; ab populo, 200, 7 1 ; ab bonorum cmptore, 200, 56 ; ab uiro, PI. St. i, 2, 91 (so A, al. a); 6. ab preferred by Plant. before d, i consonans, r, 1, n, s; as: abdis.Amph. pr. 12; Pers. 5, i, 23; St. 2, r, 24; ab dextera, Amph. i, 1,89; As. 2, I, 12 ; (add ab domo, Enn. tr. 103 V ; ab dracontis stirpe, Alt. 596 B; ab domuitione, 173;) ab iustis, Amph. pr. 35; ab lanua, As. 2, 4, 18; Men. i, 2, 18; Most. i. i, 8; (add ab iugulo Att. 257 B; ab loue, Cio. ap. Prise, i, 294, 3 K; Verg. B. 3, 60; G. 3, 35 ; A. I, 380; 6, 123;) ab re, A-. i, 3, 71 ; Capt. 2, 2, 88; Trin. 2, I, 12; (add ab radice Verg. G. i, 20 and 319, A. 12, 787; ab rege, al. a, II, 230; ab rupe, 3, 647;) ab lenone, Cure. 4, 2, S ; 5. 2, 16 ; ab li]>]ii- tudine, Bud. 3, 2, 18 ; (add ab luilis, Enn. tr. 70 V; ab laeua, 38 ; Verg. 8, 460 ; ab litore, 3, 536 and 639) ; ab naui, Amph. 2, 2, 219 and 224; 2, 3, 12 and 163; ab nostro, Bud. 3, 3, 7; ab se, Men. 4, 2, 108; 5, 2, 63; Merc. 2, I, 19; (add CIL 204, i, 32 and 2, 26;) ab saxo, Bud. i, 2, 76 ; ab signo, 3, 3, 10; (add ab stabnlis, Pac. 222 B;) so: ab 1 AB Therapontigono Cure. 3, 38 ; 7. before t he varies, ab ita, Cure. 5, 2, 20, yet see u ; but a te, As. 2, 3, 7 . Most. 2, 2, 2 ; a tuo uiio. Men. 5, i, 23 ; a Tranione, Most. 4, 3, 20; and abs te, Ps. i, 5, 94; so Cic. p. Tull. 6 in the Anibr. pal. three times; antiques scimus et abs te dixisse, DOS content! sumus a te dicere, Vel. Long. 2224 P. ; 8. before c ab at times in very old writers, ab censori- bus, C1L 206, 82 ; yet aa cetereis, 202, 2, 29 ; a cena, PI. Mn>t. 2, 2, 54; a curuo Ps. 4, 7, 44; so: a quoquomq(ue), C1L 205, 2, 2 ; 9. before r and 1 ab gen. preferred by nil, ab riuo, C1L 199, 6 ; PI. as above ; ab re Ter. And. 5, i, 10; ab reo Cic. Clu. 93 ; 1O. gen. the choice before nouns tallies w. the choice in comp. vbs. ; 1 1. af in old writers, but only in money-accounts, una praepositio est af (so Freund cj., with Hand's sanction ; Med. ab) eaque tantum in accepti tabulis manet et ue his quidem omnium ; in reliquo sermonc mutata est, Cic. or. 158; incipiemus ab ilia (prae- positione) quam Cicero in Oratore annotauit...Adicit his praepositionibus (sc. ab a abs au) et illam quae scribitur per F (so Freund cj., mss B) literam quam ab antiquis usitatam ait maxime in rationibus et in accepti tabulis, nam quo- tiens acceptain pecuniam referebant, non dicebant a Longo, sed af (mss ab) Longo, Vel. Long., 2224, 2 P. ; antiqui af pro ab scribere solebant, Prise. 560 P, i, 35, 18 K ; 12. meaning from, first w. vbs. of motion, Me a portu prae- misit domum, Plaut. Amph. i, i, 41 ; a Vibone subito discessimus, Cic. Att. 3, 4; maturat ab urbe proficisci, Caes. b. g. i, 7, i ; ab Roma legates uenisse, Liv. 21, 9, 3; Troiae qui primus ab oris Italiam... uenit, Verg. A. i, 5; Yestigemus et a portu diuersa petamus, 7, 132 ; 13. ab is rarely omitted before names of towns, fugit Tarquinios Corintho, Cic. Tusc. 5, 109; ut Platonem Athenis arcesseret, Pseudo-Nep. Dion. 3, i ; has prae- positiones (ab, a) nonnullis uisum est non debere propriis duitatium nominibus praeponi, ut Antiochia ueni, Roma ueniet Cicero : turn cum multi principes ciuitatis Boma (so T. H. K. cj., mss Romae) non tarn sni conseruandi..., (,'haris. 207 P, 232, 28 K; 14. but when from before a town is meant ab is required, deuuutiatum est ne Brutum obsideret, a Mutina discederet, Cic. Phil. 12, n ; discessit a Brundisio obscssionemque nostrorurn omisit, Caes. b. c. 3, 24 f. ; negassentque patres e re publica esse abscedi a Capua (by Fulvius who was then besieging it), Liv. 26, 3, 1 1 ; 16. gen. ab from near, from the outside of, is opposed to ex from within, just as ad is opposed to in, priusquam consules (who when holding the imperium could not be in Borne) ab urbe exercitum educerent, Liv. 8, 15, 3 ; qui dicit a theatro (se uenire), non ex ipso theatro sed e loco qui est proximus theatro (uenit), Diom. 408 P, 415, 3 K ; a scena uenit spectator, e scena uenit qui egit : contra s|>ectator e theatro, a theatro actor, Scaur. 2263 P ; ie. with abl. of thing removed, from, of, oleam...a foliis et stercore purgato, Cato r. 65 (66); ab omni erratione urn liberauit, Cic. Tim. 19 ; 17. with vbs. of keeping from or hindrance, ad physicos...a quibus ne tu quidem iam tc abstinebis, Cic. ac. pr. 55 ; se ne a Public quidem Scipione...abstinerent, Tac. dial. 40; (in both exx. of per- sons ;) quin nullo foedere a re publica bcne gerenda im- ur, Cic. Balb. 47; add Cie. Mur. 39; Sal. lug. 30, 2 ; quo ilium ab ilia prohibeas, Plaut. Ep. 2, 2, 104 ; quae hostcm a pugna prohiberent, Caes. b. g. 4, 34, 4 ; add i, 11, 4; cum a tua non motlo familiaritate sed etiam con- gre8sione...prohiberet, Cic. Phil. 2, 46 (so most mss, V mm non modo tua, male); 18. hence with vb., adj. or sb. of defence, caution, fear, hope, from, against, haec primincia non modo a calamitate sed etiam a metu calami- >l;m. 14: add Cic. Mil. 6; ut eius existimationem ab inimicis defendant, Caes. b. c. I, 7, add Verg. B. 7, 6 ; Ov. M. 9, 384 ; nauis pracdatoria aps qua cauendum uobis sane censeo, Plaut. Men. 2, 2, 70 ; quod ab hominu impure non caucrit, Cic. Phil. 12, 25 ; S:il. lug. 108, 2 ; quod letnlibus ab rebus munita teiie- 820 ; Curt. 6, 8, 9 ; quae tutiores eos ab aliis 45, 25, 10 ; 28, 44, 7; qui porttis ab Africo tegebttnr, ab austro non erat tutus, Caes. b. c. 3, 26, 4; ilem mctnam ab hac parte, Cic. Att. 9, 7, 4 ; quae AB est uita dies et noctes timere a snis, Cio. riiil. 2, 1 16 ; haec a qnibus timebantur eos hostes appellare dubitamus? 14, 10; Cic. Sull. 59; ancipiti ructu et ab ciue et ab hoste, Liv. 2, 24, 3 ; spem habere a tribuno pi., Cic. Pis. 1 2 ; postquam nee ab Bomanis uobis ulla spes est nee. . . , Liv. 21, 13, 4; 19. w. vbs. wh. denote distance or difference, uum ab domo absum, Plant. Ep. 5, 2, 16; te afuisse tamdiu a nobis, Cic. fam. 2, i, 2; cum ab hostium castris non longius mille et quingentis passibus abesset, Caes. b. g. i, 22, i; Non tuu8...uir a tuis teneris uolet secubare papillis, Cat. 61, 101 ; malitia abest ab ea (sc. prudentia) distatque plnrimum, Cic. off. 3, 71 ; si qua in re discrepnit ab Antoni dinisione nostra partitio, Cic. or. 3, 1 19; 2O. often attached to adv. implying distance or separation, At ego aio recte qui aps te sorsum sentio, Plant. Capt. 3, 5, 52; Procul sedere longe a me Aesculapium, PI. Cure. 2, 2, ii ; 21. w. prope and allied words, wh. our idiom prefers 'to', or even drops the 'to', apud socrum tuani prope a meis aedibus sedebas, Cic. Pis. 26; cum esset in Italia bellum tarn prope a Sicilia, tamen in Sicilia nou fuit, Cic. Verr. 2, 5, 6; prope est a te deus, Sen. ep. 41, i ; dactylus si est proximus a postremo, Cic. or. 217 ; proximus ab oppresso, Liv. 37, 25, 6; ab hac proxima latifoliae proceritas, Plin. 16, 23; 22. sow. vbs. of tying, funi- culo qui a puppi religatus scapham annexam trahebat, Cic. inv. 2, 154 ; Gramineo ripae religauit ab aggere classem, Verg. 7, 1 06; querno religant a stipite funem, Ov. F. 4, 331 ; 23. ab re absol. foreign to the purpose, busi- ness or interest of any one, Si papillam pertractauit hand est ab red auciipis, Plant. As. i, 3, 71 ; quid uis? dum ab re neqnid ores faciam, PI. Capt. 2, 2, 88; nou ab re esse Quinctio uisum est..., Liv. 35, 32, 6; illud non ab re est, Plin. 27, 57; 31, 43; 34, 96; 24. with vb., adj. or sb. of being free from, without, nulluni tempus illi uacabat a forensi dictione, Cic. Brut. 272 ; haec a custodiis classium loca maxime uacabant, Caes. b. c. 3, 25, 5 ; sum ab obseruando homine peruerso liber, Cic. Att. i, 13, 2; usque adeo orba fuit ab optiinatibus ilia contio, Cic. Fl. 54; inopes ab amicis, Cic. Att. i, i, 2 ; urbe a defensoribus uasta, Liv. 23, 30, 7 ; uacuitas ab angoribus, Cic. off. i, 73 ; tantumne ab re tuast oti tibi, Ter. Haut. i, i, 23 ; 25. sometimes the ab goes with the measure of dis- tance, if the point whence be not already expressed by ab, onerariae naues ex eo loco ab milibus passuuru octo nento tenebantur, Caes. b. g. 4, 22, 4 ; positis castris a milibus passuum XV auxilia expeetare constituunt, 6, 7, 3; in- crepitare uocibus quod tanta machinatio ab tanto spatio iustrueretur, 2, 30, 3 ; a quinque ferine milibus castra locat, Liv. 38, 20, 2 ; so in Gr. airo ffraSiuv TfTTapaKovra TJ7S miruv naxtaOa.{. ; but in Lat. rather ex cquo pugnare ; yet son., connect ab capella (as a slang-name for a centurion) w. discit ; 44. hence used w. vbs. of hearing, seeing or crying out, Omnia ego istaec auscultani ab ostio, Plant. Merc. 2, 4, 9 ; Prospexi Italiam sunima nnhlimix ab unda, Verg. 6, 357 ; conclamat ab agmine Volscens, 9, 375 ; Stat. Th. 4, 802 ; signo ab Hexapylo dato, Liv. 25, 24, I ; Intrepidus tanti sedit sccurus ab alto Spectator sceleris, Luc. 2, 207; but, nautae uidere trem< nti s I lnctibus K summis, 5, 640 ; Semper ab insidiis Cynthia flere sole* Prop. 4 (3), 24, 26; Et sua Tarpeia residens ita fleuit ab arce, 5 (4), 4, 29; 46. of time, from, Sol semper hie est usque a mani ad nesperum, Plaut. Most. 3, 2, 80; ab hora tertia bibebatur, Cic. Phil. 2, 104 ; cum ab hora sep- tima ad uesperum pugnatum sit, Caes. b. g. r, 26, 2 ; 46. often w. concrete sb. of age, Seruom una mittit qtii olim a puero paruolo Mihi paedagogus fuerat, Plaut. Merc, pr. 90 as we say, from a boy ; Ter. Andr. 3, 3, 7 ; Ad. i, i, 23; artes quibus a pueris dediti sumus, Cic. or. I, 2; a parua uirpine, Cat. 66, 26 ; quom a pueris nullo ofticio adsucfacti nihil contra uoluntatem faciant, Caes. b. g. 4, I , 9; ab infante, Colum. i, 8, 2 ; ab infantibus, Ccls. 7, 7. 15; 47. or w. adj. implying age, a bima aut trinni (uacca) fructum ferre incipit, Varr. r. 2, I, 13; a paruo, Liv. i, 39, 6 ; ab tenero, Colum. 5, 6, 20 ; 48. vbs. of commencement, from, with, caedis initium fecisset a me, Cic. Phil. 5, 20 ; ab his sermo oritur, respondet Laelius, Cic. am. 5 ; ab eo nobia causa ordienda est, Cic. leg. 1,21; eorum una pars initium capit a flumine Ehodano, ( g. i, i, 5; exspectantes ut ab aduersariis pugna in< Liv. 9, 32, 5 ; (homo) animal ceteris imperaturum a sup- pliciis uitam auspicatur, Plin. 7, 3 ; noctuam a cauda (tail- first) de ouo exire, Plin. 10, 38; 49. hence of imme- diate succession, with, immediately after, ab hoc sermone profectum Paulum tradunt, Liv. 22, 44, 4 ; ab hac contione legati missi sunt, 24, 22, 6 ; ab his praeceptis contionem dimisit, 44, 34, 6; Surgit ab his solio, Ov. M. 3, 273 ; Xais ab his tacuit, 4, 329 ; Hanc (sc. lunam) ego suspiciens et ab hac Capitolia cernens, Ov. Tr. i, 3, 29 ; 6O. esp. w. adj. reeeus, or adv. statirn, confestim, protinus, nupcr, Homerus qui recens ab illorum aetate fuit, Cic. N. I). 3, 1 1 ; pullum asininum a partu recentem subiciunt equae, Varr. r. 2, 8, 2 ; recens a uolnere Dido, Verg. 6, 450 ; con- festim a proelio, Liv. 30, 36, i ; statim a fuuere, Suet. lul. 85 ; a piscina protinus in oleum calidum demittendus est, Cels. 5, 27, 2 (201, 25 D) ; elephanti bellorum rude-; > t nuper a silua, Flor. 4, 2, 67; 61. next after (in im- portance), a magnis hunc colit ille deis, Ov. Pont. 4, 5, 26 ; ab his leguminibus ratio est habenda naporum, Colum. 2, IO, 22; ab his diguatio est Sicyonio (uino), Plin. 14, 74 ; 63. once used with a sb., ab is not repeated with a foil. rel. or interr., a loue incipiendum putat. Quo loue, Cic. rep. i, 56; nobiles urbes fateris ab hostibus esse captas. 'quibus autem hostibus?' nempe his quos..., Cic. Pis. 91 ; a rebus gerendis senectus abstrahit. Quibus? an his quae..., Cic. Sen. 15 ; 53. in late writers ab is found before adverbs, efiiciunt una a foro altera a peregre aditus in scaenam, Vitr. 5, 7, 8; 119, 16 B; notae a foras pouuntur, oomm. in Front, in Grom. ret. Lachm. \2, 23 ; a supra, Boeth. (?) ib. 408, 24 and 410, 6 ; ab in- tns, Paullin. ad Cyth. 437 ; ab iuuicem, Cypr. ep. 63, 9 ; Hier. ep. 18; cf. abhinc and Fr. avant = ab ante; 54. ab ( = S. abhi, en-i), at, near, on the side of, ab dup'i nam et pro OTTO ct pro art apud nos accipitur, uelut ab bibliotheca..., Charis. 207 P, 232, 21 K; (first of place), Cappadocia quae patet a Syria, Cic. fain. 15, 4, 4 ; a tergo fronte lateribus tenebitur, Cic. Phil. 3, ;j; tutis fere a fronte et ab sinistra purte nudatis castris, (.'aes. 1>. g. 2, 23, 4 ; haec (cornua) ab labris argeuto circumcludunt, 6, 28 f. ; attinsit (Gallia) ab Sequanis et Hrluetiis Hhenuin, 1,1.5: inde coeptae oppugnari Syracuse terra ab Hexapylo. ni;iri ab Aehradina, Liv. 24, 33, 9; regionem quam ab ortu Stryino amplecteretur amnis, aboccasuque Axius ti-nuinarrt fluuius, 45, 29, 7; nonnullos ab nouissimis doserto pnvliii excedere, Caes. b. g. 2, 25, I ; cecidere ab Komanis ducenti 1 -2 ABACTOR AB-DICO muites, Liv. 42, 60, I ; 65. met. on the side of, in respect of, in, as to, Balbus a matre Magnum Ppmpciurn artissimo contingcbat gradu, Suet. Aug. 4; Bis perit amator ub re atque ab aninio siinul, I'laut. True, i, i, 26; ab ingenio iinprobust, 4, 3, 59; M. A in tu te ualere? E. Pol :. a pfrunia, PI. Aul. 2, 2, 9; Sei hie actor tantum poterit a facundia Quantum..., Ter. Haut. pr. 13; metuas ne ab re siut tamen Omissiores, Ter. Ad. 5, 3, 65; ineiliocriter a doctriua instructus, angustius etiam a natura, Cic. Brut. 233; nisi qui a philosophia, a iure eiuili, ab hi*toria fuisset instructior, 161 f.; flagitiose imparati cum a militibus turn a pecunia, Cic. Att. 7, 15, 3; consedinris copioso a frumento loco, 5, 18, 2; mons uastus ab natura et humano cultu, Sal. lug. 48, 3; proximum regnum cetera tgregivun, ab una parte hand satis prosperum fuerat, Liv. I, 32, 2; 06. w. esse, stare, facere, &c., on the side of, in the sense of acting, &c., with or standing by, G. Omnia ego istaec facile patior, dum hie hinc a me sentiat. T. At- i|ui nunc ajis te stat uerum..., Plaut. Rud. 4, 4, 56; Bed nide ne hoc, Scaeuola, totum sit a me fin my favour), Cic. or. i, 55; uide Agri ne istuc sit ab hoc, Varr. r. i, 2, 18; ut nemo a senatu et a bouorum causa steterit constantius, C'ic. Brut. 273; a mendacio contra uerum stare, Cic. inv. I, 4 ; quod nihilo magis ab aduersariis quam a nobis facit, Cic. inv. i, 90; 67. to denote a department in \vh. one -erves, and so a title, Pollicem seruum a pedibus (footman or messenger) Rotnam misi, Cic. Att. 8, 5, 1 ; abi(bliotheca), librarian, CIL (a. u. c. 804) p. 327 C 12; a supellectile, furniture-keeper, ib. 5 ; Antiochus Ti. Claudi Caesaris a bihliotheca, Inscr. Grut. 584, 6; Liburnus L. Sei Strabonis (the father of Sejanus) a manu, amanuensis, Inscr. Henzen 5394! eum uillis habere quoa ab epistulis et libellis et rationibus appellet, Tac. an. 15, 35; Philemonem a manu aum simplici morte puniit, Suet. lul. 74; nouum dllicium instituit a uoluptatibus, Suet. Tib. 42 f. ; 68. in comp. w. vbs., from, away, abduco abstraho abeo ab- Kum asporto aufero; 69. disappearance or complete destruction, abutor, use up; SO. in comp. of adj., absence, amens without mind, absonus out of tune, absitni- lis unlike, and a lost aboculua implied in Fr. aveugle; 61. abauos is prob. for auauos, that is auus aui; and so not from ab, abnepos abneptis being formed on a false analogy ; 62. in comp. ab takes at times the form a, as amoue-, auCh-, amens, auius; 63. also au before f, as aufer-, aufugi-; 64. before p, c, t, aba or as is preferred, as as-pell-, asporta-, abs-cond-, abstrah-, abstuli; 65. before n, am is often preferred, as am nega-, am-nu-, s. ab-nego, ab-nuo; 66. ab = S. ava (s. 2) in comp. of vbs., down, abicio throw down, abiectus cast down, absorbeo Mick down, abstrudo thrust down, aflligo dash down, ap- pono or apono set down. Ab-actor, Oris, m. [abigo] one- who drives away (cattle), a cattle-stealer, Apul. Met. 7, 269; Th. C. 9, 30, 3. ab-actus, us, m. [id.] driving away, hospitum, Plin. pan. 20. ib-actus, part, of abigo. abiciiluB, i, m. dim. [abacus] a small stone tablet for mosaic work, Plin. 36, 199. abacui, m. dim. [ = o,S-a, root perh. hab of habeo] a tablet, slab, board; 1. as a tray, Cato r. 10, 4; 2. as a side-board, urceoli sex Ornamentum abaci, luv. 3, 204; 3. often of expensive character, abacoa ornauit nto auroqne caelato, Cic. Tusc. 5, 61 ; abaci uasa omnia abatulit, Cic. Verr. 2, 4, 35 ; abacuni argento oruari, Varr. ' 9. 33''' hi (militcs) primum, quae turn magnificae supel- lectiliH babebantur, tnonopodia et abacos Romam aduexerunt, l.iv. 39, 6, 7 ; cf. Plin. 34, 14; (sile) utuntur ad abacos non nisi marmoroso, Plin. 33, 159; Vitr. 7, 3, 10; 4. tablet of a dial, abacum cum basi, horologium, inscr. Or. 4517; 6. a tablet for arithmetical work, an abacus, Ncc qui iibaco numcros ... Scit risisse, Pers. I, 131; 6. nr for geometry, si abaco et puluisculo te dcdisses, Apul. mag. 16; cf. Sen. ep. 74, 27; 88, 39; abacum.., puluereum formarum aequor. Mart. Cap. 7 init. v. 3; 7. a board for playing ; a sequentum abaco et latrtmi'ulis con- >Mt, Mucr. Sat. i, 5, H; cum...quadrigis e'ourneis in abaco luderet, Suet. Ner. 22 ; 8. scapi abacus, the upper plate on the capital of a column, Vitr. 3, 3, 5; 4, i, n and 12; 9. pass, in Apul. Met. 2, 7 dub. ab-aestuo, are, vb. throw off heat, Tert? de uid. Dom. 21. abagio, a word coined by Varr. 7, 3. ab-alienatto, onis, f. transference (of property) to an- other, a. est eius rei quae mancipi eat aut traditio alteri nexu aut in iure cessio, Cic. Top. 28. ab-alicno, are. vb. transfer (property) to another, quod eius agri neque is abalienauit abalienaueritue neque heres eius abalienauit abalienaueritue..., CIL 200, 15; quod eius ipsei sua uoluntate ab se non abalienarunt, CIL 204, 32 ; si pupilli sit ab eoque abalienata sit bonae fidei emptori, Paul. Dig. 41, i, 48; sub hac conditione liber esse iussus, etsi ab herede abalienatus sit emptori dando pecuniam ad libertatem perueniet, Ulp. 2, 4; si abalienauero praedium, Paul. Dig. 10, 3, 14; Nostramne ere uis nutricem quae nos educat Abalienare a nobis? Plaut. Trin. 2, 4, 112; ut agros uectigales populi Romaui abalienaret, Cic. Agr. 2, 64; uectigalibus abalieuatis, 2, 72 ; 2. met. of the affections, transfer elsewhere, alienate, estrange, Nee prohibebit nisi mors meum aniinum aps te abalienauerit, PI. Cure, i, 3, 18; qui nos quos fauendo retinere potuerunt inuidendo abalienarunt, Cic. fam. i, 7, 7; (in Cic. Phil. 2, 38 Halm has alienauit ;) abalienabantur animi, Liv. 26, 38 ; ita Campanos metu abalienauit, Liv. 8, 3, i ; 3. with abl. of the thing lost, deminuti capite, abalienati iure ciuium (having renounced citizenship), serui Carthaginiensium facti, Liv. 22, 60; but Cic. Corn. 23 and Nep. Ag. 2, prob. corrupt; 4. of alienation of mind &c. Scrib. comp. 180 and 192 ; and so 5. of dead and gangrenous flesh no longer belonging to the body, ut medici abalienata morbis membra praecidant, Quint. 8, 3, 75; cf. Scrib. comp. 227; and met. deaden (the feelings), uelut assueti malis abaliena- uerant ab sensu rerum suarum animos, Liv. 5, 42. ab-ambulantes, abscedentes, Paul, ex F. 26. abamita, ae, f. [abauus] sister of abauus or of great- great-grandfather, abaui soror, Gai. dig. 38, 10, 3; amita maxima = patris uel matris amita maior, Paul. dig. 38, 10, 10, p. 358, 1. 1 1 Momms. ab-ante, prep, before, neque abante aliam (arcam) ponat, inscr. Or. 4396; 2. w. dat. abaute ocnlis parentis rapuere nymphae, iuscr. Grut. 717, n; 3. hence Fr. avant. abau-ia, ae, f. [abauus] mother of a great-grandfather or great-grandmother, Gai. dig. 38, 10, 1, 6; Paul. 38, 10, 10, 16. ab-auunculus, in. brother of an abauia, great-great- great-uncle, Gai. dig. 38, 10, 3; Paul. 38, 10, 10, 17. ab-auus, m. [auus aui] great-great-grandfather, Ibi mei sunt maiores siti pater auos proauos abauos, PI. Mil. 2, 4, 20; add Cic. Brut. 213; Gai. Dig. 38, 10, 6; Paul. 38, 10. 10, 16; 2. gen. distant ancestor, Plin. 18, 39; and prob. Cic. har. 38. abax, jibacis, m. = abacus. Prise, p. 752, :, 322, 13 K. abbas, Otis, m. [father] abbot, Sidon. 16, 114. abbatia, ae, f. abbey, Hierou. abbat-issa. ae, f. abbess, inscr. Mur. 429, 3. ab-breuio, are, [breuis] abridge, Veg. mil. pr. 3; 2. Fr. abreger. ab-dicatio, dnis, f. resignation, dictaturae, Liv. 6, 16, 8 ; 3. renouncing (of a son), Postumi Agrippae post adop- tiouem, Plin. 7, 150; add Quint. 3, 6, 77; 7, I, 15 etc.; cod. lust. 6, 8, 47. ab-dlcatiue, adv. negatively, Mart. Cap. 4, 409, p. 130 Eyss. ab-dicatluus, adj. negative, Apul. dogm. 3, 30 (266), p. 263 Hild. ab-dicatrix, ids, adj. or sb. f. she who renounces, misericordiae, Salv. de avar. 2. i ab-dico, arc vb. [implies a noun abdex one who declares off, from dec of dlco, just as iudico indico uindico come from iudex, index, uindex] prob. at first a vb. refl. (abdicor) I declare myself a dissentient, and hence the use of abdico me (se), 2; but in use, 1. formally deny, as with inf. Mortem ostentant, regno expellunt, consanguineam esse abdicant, Pac. 55 R.; 2. abdico me (se) with abl. of ABDICO ABEO thing, abdicate, lay down, renounce, (in a fixed set of words), sei is praetor. ..(eo magistratu) ioudicioue im- perioue abierit abdicauerit mortuosue erit, CIL 198, 72 ; magistratu, Cic. Cat. 3, 14; dictatura, Caes. b. c. 3,2, I; tutela, Cic. Att. 6, I, 4; Ulp. n, 17; non modo consulatu nod etiam libortate, Cic. Phil. 3, 12; magistratu, Liv. 9, 33; aedilitate, 39, 39 ; Legatus Caesaris abdicaudo se non amittit imperium, Papin. l)ig. I, 18, 20; 3. abdfco with ace., the same, ad sellas consulum prope eonuolare abdicare consulatum iubentes, Liv. 2, 28 f. ; quod inuidiam abdicando dictaturam fugisset, Liv. 6, 18; and hence in pass., abdicate magistratu, Sal. Cat. 47, 3; 4. renounce, esp. a son, ex duobus legitimis (so. liberis) alterum abdicauerat, Quint. 3, 6, 97 and soon after in pass, instituto herede abdicate ; add 7, 4, 4; II, I, 82; and even of a son renouncing a father, eum sibi (Demetrius), te abdicate patre, in locum tuum substituit (says Perseus addressing Philip), Liv. 40, II ; 5. depose (a monarch), eligi regem a populo (of Tapro- bane) liberos non habentem, et si postea gignat, abdicari, Plin. 6, 89 ; 6. gen. renounce, reject, ubi plus mali quam boni reperio id totum abdico atque eicio, Cic. Or. 2, 102 (but see abiudico) ; te dicente (M. Tulli) legem agrariam, hoc est, alimenta sua abdicauerunt tribus, Plin. 7, 116; uti- naruque posset e uita abdicari aurum, (so /3), Plin. 33, 6. 2 abdico, ere, xi, ctus, vb. pronounce against, (opp. to addico), cum aues abdixissent, Cic. div. I, 31 ; 2. in law, take away by judicial decision, cum animaduertisset Appium Claudium...uindicias filiae suae a se abdixisse, Pomp. dig. i, 2, 24 (but not in Liv. I, 56). abdite, see abditus. abditiuos, a, um, adj. [abditus] of the class abditi (-a), stowed away, filius, PI. Poen. pr. 65. So Gulielmus by a safe cj. abditus, part, of abdo; 2. as adj. and hence comp. and superl. in August, conf. 5, 5; ench. 16; 3. as sb. n., secret place, recess, terrai abdita, Lucr. 6, 809 ; abdita rerum, Hor. ep. 2, 3, 49 ; nunquam nisi in abdito, Plin. 8, 13; 4. abdite? secretly, a doubtful reading in Cic. Verr. 2, 2, 181, wh. Jordan has abdita latuisse. ab-do, -dere, -didi, -ditum, vb. put away, stow away, put out of sight, hide, Ex conspectu heri si sui se abdideruut, PI. Ps. 4, 7, 4; Nequiquam abdidi (sc. amicam meam) abscondidi abstrusam habebam, PI. Mere. 2, 3, 26; nihil refert utrum tu nihil ausus sis scribere an amici tui tabellas abdiderint, Cic. Pis. 39; 2. as the vb. itself denotes motion we have the construction of motion in : nam senex Hus abdidit se, Ter. Hec. I, 2, 9, though in English we say has hidden himself in the country; Audisne haec Am- phiarae sub terram abdite, poet. ap. Cic. Tusc. 2, 60; abdidit se in intimam Macedonian!, Cic. fam. 13, 29, 4; abdo me in bibliothecam, 7, 28, 2; mini iudicatum est me totum in litteras abdere, 7, 33, 2; ne se in Menapios ab- deret, Caes. b. g. 6, 5, 4; add Verg. 11, 810; Tac. an. 2, 85; 4, 67; Suet. Galb. 20; 3. but with pcrf. tenses the resulting state often suggests the construction of rest, homines in agris et in lectis siluestribus abditos, Cic. inv. I, 2; qui se litteris abdiderunt, Cic. Arch. 12 ; (contrast this with fourth ex. in 2;) qui in ferrost abditus aer, Lucr. 6, 1037; consulis corpus militum pietas humi abdiderat, Flor. 4, 12; career! abditus, Veil. 2. 91; 4. but poets extend the construction of rest beyond perfect tenses, ubi...segnior annis Deficit, abde domo, Verg. G. 3, 96 ; so with an aorist in : dextraque coruscum Extulit ac lateri capulo tenus abdidit ensem, buried his sword in, Verg. 2, 553 ; totosque sub inguine dentes Abdidit, Ov. M. 10, 715; 6. in Lucr. 4, 468 the reading is addit, not abdit. abdomen, Inis, n. [abdo- + urn-en, cf. 5i-5u-/ii, Sa-pov do-num] liter, a place for stowing things away, a cupboard hence belly (cf. our slang use of bread-basket), ilia. ..a quibus ac pube abdomen sursum uersus ad praecordia per- uenit, Gels. 4, I f.; Quin iamdudum gestit moeco hoc abdo- men adimere, PI. Mil. 1,5; 2. esp. of the belly as the seat of gluttony, ille gurges atque helluo natu.s abdornini suo, Cic. Pis. 41; abdominis uolup tales, 66; usque eo non fuit popularis ut bona solus comesset...libelli pro uiiio oppignerabantur; manebat insaturabile abdomen, copiae deficiebant, Cic. Sest. no; 3. the belly of animals, as a dish, esp. of the sow, Tanquam frater mihi sis medium abdomen tecum diuidam, Pomp. i8oE. ; Pernam nuis ab- domen sumen glandium, PI. Cure. 2, 3, 44, wh. sumen U only of the female; Atque Bonam tenerae placant abdomine porcae Et magno cratere Deam, luv. 2, 86; occieae uno die post partum optimum si modo fetus non hauserit. antiqui abdomen uocabant, Pliu. u, 211; interdicta cenis abdo- mina, 8, 209; 4. of the tunny fish, as a dish, abdomina thunui Adueuientibus priua (one to each) dabo, Lucil. ap. Gell. 10, 20, 4; add Plin. 9, 48. ab-duco, ere, xi, ctus, vb. draw away, lead away; 1. with ace. of inanimate object, draw away, withdraw, separate, Abduxere retro longe capita ardua ab ictu, Verg. 5, 428; laeua (togam) a faucibus abducere licet, Quint, n, 3, 145; nihil est clillicilius quam a consnetudine oculorum aciem mentis abducere, Cie. N. D. 2, 17; ne ars tanta a religionis auctoritate abduceretur ad mercedem atque quaestum, Cic. div. i, 92; abductis montibus, Val. Fl. 4, 677; magna cogitatio obcaecat abducto intus uisu, Plin. n, 147; abd. potionem, drink off, Scrib. comp. 122, cf. duco; 2. more commonly with ace. of living object, draw away, lead away, withdraw, take away, aduenientern...abduxi" ad cenam, Ter. Haut. I, 2, 9; neiue quis eum ab eo iudicio auocato neiue abducito, neiue abducier iubeto, CIL 198, 71 ; Turn me couuiuam solum abducebat sibi, Ter. Eun. 3, i, 17; Cn. Octauium ex acie, id est, a iudiciis et in praesidiis rei publi- cae collocemus (withdraw from field-service, met.) Cic. Brut. 222; ut liberi eorum in seruitutem abduci non debuerint, Caes. b. g. i, n, 3; utcollegam ui si aliter possent de foro abclucereut, Liv. 2, 56; 3. esp. of wives taken from their husbands, Liuiam Drusillam matrimonio Tiberii Neronis abduxit, Suet. Aug. 62; Poppaeam abductam marito demandatamque sibi nuptiarum specie recepit, Suet. Oth. 3; add Suet. Dom. i; cf. Verg. 10, 79; 4. lead away or withdraw from an occupation, nee ilium ab studio abducerem, Ter. Hec. prol. 2, 1 1 ; a quo studio te abduci negotiis intellego, Cic. fam. 4, 4, 5; abduco me ab omni rei publicae cura dedoqne litteris, Cic. Q. Fr. 3, 6, 4; 6. as opposed to auferre, refers to removal of living beings, as cattle, &c.; quod ibidem recte custodire poterunt id ibi- dem custodiant ; quod non poterunt id auferre et abducere licebit, edict, praet. ap. Cie. Quint. 84; Paene puer caesis abducta arrnenta recepi Hostibus, Ov. her. 15, 357; bos abductus aratro, Claud, b. g. 161 ; 6. Don. ad Ter. Ad. 3, 3, 4 says : ducimus uolentes, abducimus inuitos, but this is disproved by exx. in 2; 7. in CIL 30 Scipio (cons, of 456) Taurasia Cisaunia Samnio cepit subigit omne Lucanam opsidesque abdoucit (wh. note the ou), subigit and abdoucit are commonly thought to be old perfects; 8. abduce as imper., Ter. Ad. 3, 4, 36, and Ph. 2, 3, 63; O. in PI. Cure. 5, 2, 16 abduxti is given, but abdux- isti suits the metre. Abella, (Au.) ae, f. a town of Campania, Verg. 7, 740; Sil. 8, 545. Abellanus, (Au.) adj. of Abella, Plin. 3, 63 ; nux auella- na, a filbert, Plin. 16, 121 ; Macr. sat. 3, 18, 5; 2. abel- lana absol. as sb. Cato r. 8, 2; Plin. 15, 88; 16, 120. ab-emo, ere, vb. (ab down, or away?) take down or take away, abemito signifieat demito uel auferto, emere enim antiqui dicebant pro accipere, Fest. p. 5. Cf. adimo ; 2. Hence Fr. aveindre to take down (now provincial). ab-eo, Ire, ii, itum, vb. irr. go away, go off, quci in exilium abierit, CIL 198, 29 ; cum Amphitruone Una abiit hinc, PI. Amph. pr. 125 ; Nunc abeo, audibis praet< eius redeat filia, Caec. 113 E; Vos istaec intro auferte, abite, Ter. And. I, I, I : abiit euasit excessit erupit, Cic. Cat. 2, i, i ; 2. with ab, ex, de or abl. alone of the whence, ab ilia, Ter. Andr. i, 5, 64; ab his locis, PI. Mm. 3, 3, 29; de sella, Cic. Verr. 2, 4, 147 ; de loco Cic. Fam. 14, I, 3; e conspectu meo PI. Amph. I, 3, 20; ex oculis, Liv. 25, 16 ; hac nrbe, PI. Merc. 3, 4, 69; montibus his, Verg. B. 7, 56 ; 3. with in iid sub. and iu some plr. mere ace. of the whither, in comtuunem locum, PI. Cas. pr. 19; in angulum aliquo, Ter. Ad. 5, 2, 10; ad deos, Cic. Tusc. i, 32; ad istas ineptias, Cic. liosc. Am. 47: Mil) ' ABEO iugum, Liv. 3, 28 f.; domum, Ter. Andr. I, 5, 20; foras, Ter. Eun. 4, 4, 34; 4. will) sup., abi deambulatum, Ter. Haut. 3, 3, 26; militaturn abiit, I, I, 65 ; Tarquinius exulatum abiit, Liv. 2, 15 f. ; 6. w. inf., Abi (tu) quae- rere ubi iurando tuo satis sit subsidi, PI. Cist. 2, I, 36; 6. w. cogu. ace., tu abi tacitus tuam uiam, PI. Bud. 4, 3, 88 ; 7. pass away, vanish, disappear, nausea iamne plane abiit, Cic. Att. 14, 10, 2 ; ilia mea quae solebas antea laudare abierunt, Cic. fam. 9, 20, I ; stomachoque infixa sub altum Pectus abit (cornus), Verg. A. 9, 70x3 ; In- caluit uis ilia inali resolutaque flammis Herculeos abiit late diffusa per artus, Ov. M. 9, 162 ; 8. pass (into a new form), end (in), disappear (in), terra abiit in nimbos im- bresque, Lucil. ap. Varr. 5, 5, p. 40 Sp. ; E in V abiit, Varr. L. 5, 16, p. 93 ; in quos enim sumptus abeunt fructus praediorum, Cie. Att. n, 2, 2; In uillos abeunt uestes, in crura lacerti, Ov. M. i, 236; Pars abit in uites, 4, 396; 11, 653; totum stagnum in salem at>it, Plin. 31, 73; L. Sulla id (oppidum) deleuit quod nunc in uillam abiit, 3, 70 ; 9. pass beyond the reach of, escape the clutches of, be lost (to), coepit cogitare si res abiret ab eo mancipe quern ipse appoauisset sibi nullam praedam esse, Cic. Verr. 2, i, 141 ; dico ei (sc. Minucio) potestatem emendi non esse factam, ne res abiret ab Apronio, 2, 3, 148 ; 1O. non posse ista sic abire, Cic. Att. 14, i, i ; Non non hoc tibi salse sic abibit, Cat. 14, 16 (you will hear again of this) ; 11. with pers. for subject, come off, get off (from a contest), omnia malle quam uicti abire, Sal. I. 79, 7 ; haud repulsus abibis, no, 8 ; iuultos abire, 58, 5 ; integri abeunt, 53, 3; nemo. ..non donatus abibit, Verg. 5, 305; Victus abit, Verg. G. 3, 225 ; tu missus abibis, Hor. Sat. 2, I, 86; 13. go out of (office), lay down (an office), w. abl. . magistratu, Liv. 2, 31, 5 ; Tac. an. 5, u (6, 6); honore, Liv. 5, 9, 3; Suet. Aug. 26 ; flamiuio, Liv. 26, 23 f. ; Val. M. i, i, 4 ; tutela, Ulp. dig. 26, 4, 3, 8 ; prouincia, Paul. dig. 48, 13,9,6; 13. rarely with ab as : abeuntibus ab adminis- tratione reipublicae, Eutr. 10, I ; 14. of dying, abiit e nita, Cic. Tusc. i, 74; e medio abiit qui fuit in re hac scrupulus, Ter. Ph. 5, 9, 30 ; Qui nunc abierunt hinc in communem locum, Plaut. Cas. pr. 19; Abiturus illuc quo priores abierunt, Phaedr. 4, 20, 16 ; abiit ad plures, Petr. 42 ; 15. absol., Insperato abiit quern una an- gina abstulit hora, Lucil. ap. Non. I, 150; in Test. abiisse pro adisse dicebant, Dae. cj. obiisse in place of adisse ; 16. in words, pass away from a subject, go off, digress, Bed abeo a sensibus ; quid est quod ratione percipi possit? Cic. ac. pr. 2, 90; Illuc unde abii redeo, Hor. S. i, i, 108; 17. abi, be off, out of that, come no more of that, abi ludis me credo, Plaut. Most. 5, i, 32; add Capt. 4, 2, 90; Mil. 2, 3, 20; Modo ut tacere possis. Abi sis inseiens, Ter. Ph. I, 2, 9 ; abi nescis inescare homines, Sannio, Ter. Ad. 2, 2, 12; 18. used also in praise as to one so perfect that more words would be thrown away upon him, that'll do, enough enough, Ctesipho, patrissas : abi uirum te iudico, Ter. Ad. 4, 2, 25 ; Hem sic abi laudo : ne te equo magis est ecus nullus sapiens, Plant. As. 3, 3, 114; Aul. 5, :, 17 ; 19. ]i:iss. impers., abire me uis, abibitur, Plaut. Merc. 4, 4, 36 ; tenuit ne irrito incepto abiretur, Liv. 24, 19, 7 ; 3O. abi gen. a monos. (ai?) in old drama, At nunc abi sane aduenisse familiaris dicito, Plaut. Arnph. I, I, 197 ; add 5, i, 74; Alii domum, id mihi uisust dicere: abi cito ac suspende te, Ter. Andr. i, 5, 20; add all pas in 12, 13; 31. abin for abisue, Plaut. Amph. 2, 2, 227; Ter. Andr. 2, i, 17; abisti for abiisti, Ov. her. 2, 99; a' 1 ' ''. Uau.l. Kutr. pr. 2, 4; 33. [from ab dpwn = S. ava] go down, quando abiit rete pessum, adducit Kinum (draws up), Plaut. True. I, I, 15; luxuria atque inopia praeceps aim-rut, Sal. Cat. 25, 4; telo extracto Kabius in uiilnus abiit, Liv. 2, 46, 4 (cf. prolapsa in uulnus moribunda ceeidit, Liv. i, 58, n; and in uul- nus cecidere. Slat. Tli. 4, 463); ut reditus agrorum sic i retro abiit, Plin. cp. 2, 18, 7; quoti ' urbes et insulae abierint in profun- dum, Lact. Uiv. inst. 7, 3; yet first and last exx. perh. belong to 6. ABHORR-ESCO itb-Sqnito, are, vb. ride away, Liv. 24, 31, 10. ab-ercet prohibct, Paul, ex F. p. 25. aberratio, finis, f. wandering away, diversion, relief, a molestiis, Cic. fam. 15, 18; a dolore, Cic. Att. 12, 38, 3. ab-crro, are, vb. wander away, go astray, Puer inter homines aberrauit a patre, PL Men. pr. 31 ; 3. met. apro- posito, Cic. fin. 5, 83, and 85 ; a regula, Cic. ae. pr. 140 ; ab Herilli leuitate, Cic. fin. 4, 40; add Plin. ep. 4, 28 f. ; 3. esp. have one's thoughts diverted (from grief), a miseria, Cic. Att. 12, 45 ; scribendo nihil equidem leuor seel tamen aberro, forget my sorrows, 12, 38, I. ab-fore, see absum. ab-gregare = nb grege ducere, Paul, ex F. 23. ab-!iinc, adv. from this rarely if ever of place, from this place, hence, Aufer abhinc lacrumas barathre (al. cj. barde or balatro) et compesce querellas, Lucr. 3, 955 ; cf. iurgium hine auferas, si sapias, Plant. Pers. 5, 2, 19 ; 3. gen. of time and nearly always of past time measured from the present, from now, from this time, w. ace. rarely abl. (see Madv. Bemerk. p. 65), hoc factumst ferine abhinc biennium, PI. Bac. 3, 2, 4; qui abhinc iam abierunt triennium, PI. St. I, 2, 80; qui abhinc sexaginta annis occisus foret, PI. Most. 2, 2, 63; a. annos XVI, PI. Cas. pr. 39; abhinc triennium... domicilium hoc ( = huc)...contulit, Turp. 133 B. ; a. triennium, Ter. Andr. i, i, 42; a. annos quingentos, Cic. Balb. 16; a. annos prope uiginti, Cic. Phil. 2, 119; a. annos XIV, Cic. Verr. 2, I, 34; comitiis iam abhinc diebus triginta factis, Cic. Verr. 2, 2, 130; quo tempore? abhinc annis XV, Cic. Bosc. com. 37 ; a. amplius annis XV, Cic. Att. 12, 17; a. annos prope CCC, Cic. div. 2, 118; Carthago diruta est...a. annos CLXXIII, Veil, i, 12, 5 ; but in Plin. 14, 43 read septeni his annis ; 3. of future time, from this time forward, henceforward (dehinc preferred by best writers) , seque ad ludos iam inde abhinc exerceant, Pac. 21 B; septimo anno omues denies eius (sc. equi) explentur. Latent abhinc aetatis notae, Pall. 4, 13, 9 ; add Symmach. ep. 4, 59. ab-horrco, ere, vb. draw back with a shudder from, be utterly averse to. 1. as to constr. in best writers with ab, adulescentulo... abhorrent! ab re uxoria, Ter. Andr. 5, i, 10; cum ipse nihil ab horum turpitudine audncia sordibus ab- horreret, Cic. Sest. 112; ab ista suspicione, Cic. Gael. 10; a scribendo, Cic. Att. 2, 6 ; uolgus abhorret ab hac (sc. ratione) Lucr. I, 945 and 4, 20; Punicum abhorrens ab Latinorum nominum pronuntiatione os, Casilinum pro Casino dux ut acciperet fecit, Liv. 22, 13, 6; uirgo ab sus- picioue parum abhorrens, 4, 44, n; spem ab effcctu haud abhorrentem, 29, 6, 8 ; a uolgari genere dicendi, Quint. 8 pr. 25 ; a fide, 9, 2, 30; and c\vn in later writers, as : cultus paulum a priuato abhorrens. Curt. 3, 6, 19; a qua (sc. fuga) multum abhorret animus, 5, 8, 10 ; ab ornni caede Suet. Dom. 9 ; multa et immauia uerum non abhorreutia a sua natura creditur destinasse, Suet. Ner. 43 ; 2. with abl. alone, postquam factus es Maritus, hac (mss. hanc) domo abhorres, tuam etiam uxorem uideo pauciens, Titiii. B 40 : ut alii iracundi aut crudeles alii talibus (Lamb, a talibus) uitiis abhorreant, Cic. fat. 8 ; animum tauto facinore procul abhor- rentem Curt. 6, 7, 1 1 ; moribus nostris, 7, 8, 33 ; ad munia haud multum seruilibus ministcriis abhorrentia, 8, 6, 2 ; 3. with dat., huic tarn pacatae profectioni regis abhorrens mos mauet bona Porsinuae regis uendendi, Liv. 2, 14, I : and with some difference of meaning (shocking or offensive to), inconditum et abhorrens peregrinis auribus carmen, Curt. 6, 2, 5; 4. with ace., like our abhor, pumilos atque distortos ut ludibria naturae abhorrebat, Suet. Aug. 83 ; os- tentum, Suet. Galb. 4; cadauerum tabciu, Suet.Vit. 10; and in a manner by Cie. Clu. 41 : nemo ilium aditu diguum iudi- cauit, oinni's aspcrnahantuf, omnes abhorrebant ; 5. as to meaning, first, as said above, draw back with a shudder from; Ter. Andr. 5, i, 10; Cic. Att. 2, 6; Curt. 6, 25, as given above in i and 2; 6. met. be wholly incon- sistent with, have a natural repugnance for, differ widely from, Cic. Sest. 112: Cic. Gael. 10; Curt. 3, 16 f. and S: 21 ; cf. g i and 2; 7. See abhorresco. abliorr-esco, 6re, -horrui, draw back with a shudder from, as a transl. of fKpiTTovs], so-called propter abortus, Plin. 24, 29. abigeator, oris, m. =abigeus, Paul. sent. 5, 18. abigeatus, us, in. [implies a vb. abigeo from abigeus] cattle-stealing, Macer. dig. 47, 14, 2 and 3; Arr. ib. 49, 16, 5.2. abig-eus, m. [abigo] cattle-stealer, de abigeis, title of dig. 47, 14; add Ulp. 47, 14, i; and 3, 3; Claud. 48, 19, 1 6, 7; ab. = tHreXarijs, Gloss. ab-igo, ere, egi, actus, vb. [ago] drive away ; Item ut de frumento anseres clamore absterret abigit, PI. True. 2, I. 40; add Capt. 4, 2, 35, etc.; abigam hunc rus, Ter. Ad. 3, 3, 47; puer abige muscas, Cic. or. 2, 247; 3. esp. cattle, often as robbers (see abigeus, etc.), pecus abegerunt, Cic. Pis. 84; greges ouium abiguntur in Samnium, Varr. 2, I, 16 ; porcos abactos, Cal. dig. 47, 14, 3; pecns, ib.; 3. of abortion, partum, Cic. Clu. 32; foetum, Colum. 6, 27, u; conceptum, Suet. Dom. 22; 4. met. lassitudinem abs te, PI. Merc, i, 2, 3; pestem a me, Enn. ap. Cic. ac. pr. 89; curas, Hor. ep. i, 15, 19. abitio, onis, f. [abeo] going away, PI. End. 2, 6, 19 ; Ter. Haul, i, 2, 16. a-blto, ere, vb. [baeto] go away, adserua ipsum ne quo abitat, PI. Eud. 3, 4, 72. abitus, us, in. [abeo] going away, Ter. Haul. 3, 1,5; 4, 4, 24; aduentu...abi tuque, Lucr. i, 457; add 677; Cic. Verr. 2, 3, 125; Sil. 7, 136; 3. way of exit, outlet, Verg. A. 9, 380; Tac. an. 14, 37. ab-iudlco, are, vb. take away by ji; : declare not to belong to, Abiudicata a me modost Palaestra : perditus sum, PI. Eud. 5, I, 3; add 4, 3, too; AV xandriam a populo Eomano abiudicabit, Cic. agr. 2. 43; 3. met. Equidcm me iam quantum potis a uita alii living world has no title to me, PI. As. 3, 3, i fidei ab hoc ordine, Cic. Verr. 2, I, 4; 8. absol. (?) renounce, ipse sibi libertatem, Cic. Caec. 93 ; add prob. or. 2, 102. ab-iugo, are, vb. unyoke, set (an animal) lo">e, quae res te ab stabulis abiugat? Pac. ap. Non. 73, 21. ab-iungo, vb. unyoke, Maerentem abiungens fratema morte iuuencum, Verg. G. 3, 518; but in Prop. 2, 18, 10 read w. mss. adiunctos; 3. met. separate, quod se ab hoc dicendi geuere abiunxerat, Cic. Att. 2, I, 3; abiuncto Labieno timebat, Caes. b. g. 7, 56, 2; add Stat. Th. ab-iurgo, are, =abiudico, Aiax postulauit ut arma sibi Achillis darent, quae abiurgata sunt ab.... llyg. fal>. 107. ab-iuro, (iouro) are, vb. swear off, abjure, swear to non- existence of, quei bouam copiam ab iourauerit (so apart i. GIL 206, 113; Qui abiurant siquid creditumst, PI. (' 2, 10; abiurassit, Pers. 4, 3, 9; pecuniam, PI. Kud. pr. 14: mi abiurare certius est quani dependere, Cic. Att. I. S f. : abiuratac-que rapinae, Verg. 8, 263. ab-lacto, fire, vb. [lac] wean, Hier. epist. 27; VuK 21, 8. ablaqueatio, onis, f. digging away the earth r< tree, Colum. 4, 4, 2; 4, 9, i; 4, 14, 2; Plin. 12, 66; a. the hole so made, Col. 5, 10, 17. ab-laquco, fire, vb. dig away the earth round a n circum oleas, Cato r. 5, 8; add 29; uitern, Colum. 4. S. i 4, 29, 10. ablatio, Ouis, f. [aufero] carryim.' away. Tertul. li ablatiuus, a, uin, adj. ^, 5 ; captit R Quint. I, 4, 36, etc.; Charis. is. div. 2, 37; si urgi'imis h6^ _ ablator, uiis, in. imam..., Liv. 5, 4. 10; quonam rcsur. 5, 344; bonrBsisset, cura angebat, 27, 47, 5; 3. ablatus, par* 8 ABLEGATIO ablcgatio, ouis, f. sending away, iuucntutis ad bellnm, Liv. 6, 39, 7 ; 2. as punishment, banishment, Agrippae, Plin. 7, 149. ableg-mina, n. pi. partes extorum (leavings?), Paul, ex F. 21 M.; Glos. Isid. ab-lego, Are, vb. send away, hunc foras, PI. Mil. 3, 2, 55 ; adulescentem peregre, PI. Cas. pr. 62 ; bine, Ter. Hec. 3> 3t 54; pecus a prato, Varr. r. i, 47; bnec (legatio) a fratris aduentu me ablegat, Cic. Att. 2, 18, 3; pueros ueuatuin, Liv. i, 35, 2; ab urbe, 5, 2, 4, (w. some idea of banishment; add 4, 58, 12; 7, 13, 8). ab-Iigurrio, (-ligurio), Ire, vb. consume by licking, bona, Kim. ap. Don. Phorm. 2, 2, 25 ; patria bona, Ter. Eun. 2, 4, 4, i.e. by guzzling; add in another sense, Suet. Gram. 23 f.; but in Cic. Cat. 2, 10 read w. Halm and mss obliga- uerunt. abllguxrltlo, ouis, f. gormandizing, Capitol. Macr. 15, 2. ab-ligurrltor, Oris, m. a gormandizer, Ambr. ep. 42. ab-ldco, ure, vb. let off (a house), Suet. Vit. 7. ab-ludo, ere, vb. lit. differ in play, hence (like curjtSu be out of tune see L. and Sc.) differ, Hor. s. 2, 3, 320. ab-luo, ere, ui, utus [lauo, 6re] vb. wash away, remove by washing, Cedo tamen pedem (mi) lymphis llauis flauom ut puluereru Mauibus...abluam, Pac. tr. 245 E; puluiuos (elevated garden-beds) irrigationes abluunt, Varr. r. 1,35, I ; perfricant (oua)...muria tres horas, eaque abluta (i.e. abl.; if ace., refer to 4) condunt in furfures, 3, 9, 12; abluta caede, Verg. A. 9 818 ; maculas e ueste eas urina ablui, Pliu. 28, 84; cunetanti squalor ablutus est, Curt. 4, I, 23; abluit (torrens) uillas et intermixtos dominos greges deuehit, Sen. N. Q. 3, 27, 7 ; abluendo cruori, Tac. h. 3, 32 ; sudorem, Val. M. i, 8, i ; and met. Sic...anhela sitis de corpore iiostro Abluitur, Lucr. 4, 876; 2. by a stronger met., perturbatio animi placationc abluatur, Cic. Tusc. 4, 60 ; nigrasque sibi abluit umbras, Lucr. 4, 378 ; 3. esp. of moral or religious pollution, maculam ueteris industriae laudabili otio abluerat, Plin. ep. 3,7, 3; Ablue praeteriti periuria temporia,...per- fida uerba, Ov. F. 5, 681; 4. w. ace. of what is made clean, wasA clear (of dirt), clean or purify by washing, Vlixi pedes abluens, Cic. Tusc. 5, 46; ita (parricidae) iac- tantur fluctibus ut numquam abluantur (al. alluantur), Cic. 5. Rose. 72; Me...attrectare nefas, donee me flumine uiuo Abluero, Verg. 2, 720; qua fluitantibus undis Solis anlie- lantes abluit amnis equos, Tib. 2, 5, 60; et ipsis Vorticibus timidurn caput abluet, luv. 6, 524. ablutio, ouis, f. a thorough washing, corporis, Macr. s. 3, i, 0; but in Plin. 13, 74 read w. R and edd. adulatione. ablutor, Oris, m. a purifier, Tert. Marc. 3, 7, 3. abluu-ium, ii, n. [ablu-o] deluge, Laber. ap. Cell. 16, 7,2. ab-matertera, f. sister of an abauia or of a great-great- granduiother, also called matertera maxima, Paul. dig. 38, 10, 10, 17; Gai. 38, 10, 3. ab-nato, are, vb. swim away, Stat. Ach. j, 383. abnegatio, mi is, f. denial, Arnob. p. 1 8. abncgatmus, a, um, adj. negative, Prise. 2, 84, 23 K. abncgator, Oris, m. one who denies, Tert. fuga in pers. 12. ab-nego, (amnegoi) are, vb. refuse, deny, rex tibi coniu- gium, Verg. 7, 424; luppiter imbrern, Colum. 10, 51 ; te comitem, Hor. od. r, 35, 22; comiteru (se), Ov. a. a. i, 127; depositum, Plin. ep. 10, 97 (96), 7; me parentem sibi amne- gaueritt, inscr. Or. 1175; 2. w.inrin., uitam producere, Verg. 2, 637 ; medicas adhibere manus, Verg. G. 3, 456. ab-nepos, Otis, m. son of a pronepos or proneptis, i.e. of a greut-grand-child, Gai. dig. 38, 10, 3; Paul. 38, 10, 10, 1 7 ; Suet. Tib. 3 and Cl. 24. ab-neptia, is, f. daughter of same, Gai. and Paul, ib.; Suet. Ner. 35. ab-nocto, ure, vb. [nox] pass the night away (from home), Sen. Ml. U",1niif, /v,.(jell. 13, 12 f.; Marc. dig. I, 18, 15- ."iictibus et urbes et insi,. t. Div. inst. 7, 3; yet firstay? si non abnodatus "'8 to 6- outant et abnodant, ABOLEO ab-normls? adj. [norma] out of rule, Rusticus abnor- mis sapiens, Hor. s. 2, 2, 3; but best mss. abnormi, perh. f or ab normi from a lost noun normis = norma. abnuent-ia, f. shaking the head, denial, crirninis, Aur. Aug. p. 144, Halm 2 ed. ab-nueo, ere, [second vb. fm. ab-nno] refuse by shake of head, Certare abnueo metui legionibus labem, Enn. ap. Diom. 382, II K; ex eo futurum abnutbant, Enn. ib. abnuitio, ouis, f. refusal, in non semper abuuitionem signiricat, Paul, ex F. 108. ab-numero, are, =totum numero, Nigid. ap. Gell. 15, 3' 4- ab-nuo, (am-nuo) f re, nui, nuiturus, vb. shake the head, implying no, ubi cenamus inquam ; atque (atqui?) illi abnuont, PI. Capt. 3, i, 21; add True. pr. 6; Merc. pr. 50; add Cic. Mil. 100; 2. as trans, vb. shake the head at, deny, refuse, quid abnuat, Cic. fin. 2, 3; Quae (domus) tibi sine seruiat...Vsque dum tremulum mouens Cana tempus anilitas Omnia omnibus amnuit (so the best ms., not annuit), Cat. 61, 163; cf. amnego; nihil abnuitu- ros, Sal. ap. Arus.; omnia, Sal. lug. 68; alia, 83; im- periuni auspiciumque, Liv. 28, 27, 4; linguam Romanam, Tac. Agr. 21 ; 3. w. inf. or ace. and inf., bello Italian! concurrere Teucris, Verg. 10, 8; melioribus parere, Liv. 22, 13 f.; 4. w. personif. nom., quod scinclitur...aeternam sibi naturam abnuit esse, Lucr. 3, 641 ; spes, Tib. 4, I, 25 ; locus, Tac. h. 5, 13; 6. pass, impers. Liv. 3, 72, 7. abnutluus, a, um, adj. negative, Paul. dig. 45, I, 83. abnuto, are, vb. freq. [abnuo] keep shaking the head, refuse, deny, Quid mihi abuutas? Tibi ego abnuto, PI. Capt. 3, 4, 79; 2. w. ace. and inf., quid te adiri ab- nutas? Enn. ap. Cic. or. 3, 164. ab-61eo, ere or abolesco, ere, ui (also eui Prise. 872 P, 492, 2 K), Hum (also etum Pr. ib.), vb. [oleo smear, obs. ; whence alsode-leo; cf. ol-eum, ol-iva, o\-fi(/>w, eX-aiox; ad-eps for al-eps; and decap. lino and \tir-a] blot out, and hence cancel, expunge, annul, abolish (what has been written, as a law, &c.), tentationem earn fore abolendi sibi magistra- tus, Liv. 3, 38, 7; ad abolendam societatem Romanam, S, 27, 5; abolebantur Roman! ritus, 25, I, 7; testamen- tum Caesaris, Veil. 2, 58, 2 ; aceusatio non accusantis uoluntate aboleri debet, Marc. dig. 48, 16, i, 10; cri- mina abolita sunt, Mod. ib. 16, 17; causas abolitae ac- cusatiouis exponit, Plin. ep. 7, 6, 6; reliqua uetera HS nouies mill, abolita, on a coin of Hadr. Eckh. 6, 478, bonds due to his' 'fiscus' cancelled by him; cf. Inscr. Or. 805; reorum nornina aboleuit, Suet. Aug. 32; and ellipt., de abolendis reis (i.e. uomiuibus reorum), Paul. 48, 16, 16; decretum abolitum est, Suet. Cl. 6; uetus lex ser- mouis abolebitur, Quint. I, 5, 29; 2. cause to be for- gotten, efface, wipe out (the memory of), make obsolete, esp. by destruction of objects, abolish, flbolere nefandi Cunota uiii rnonumenta iubet, Verg. 4, 497; imagines, Tac. an. 4, 35 ; abolete memoriam foedissimae iioctis, Tac. h, i, 84 m. ; Titus praua certamiua comrnuni utilitate aboleuerat, 2, 5 f. ; labem prioris ignominiae, 3, 24; con- uicia ac probra, I, 47; illo igne uocem populi Romani et libertatem senatus et conscientiam generis human! aboleri, Tac. Agr. 2; merita patris, Eutr. 7, 23 (15) ; 3. gen. get rid of (in any way), annihilate, destroy so as to leave no trace, nee uiscera quisquam (so numerous were the dead bodies) Aut undis abolere potest aut uincere flamma, Verg. G. 3, 560; corpus igni abolitum, Tac. an. 16, 6; deum aedes uetustate aut igui abolitas, an. 2, 49; scabiem asinipae niedullae aboleut, Plin. 28, 244 ; uires, Tac. h. 4, 39; add an. n, 35; abolitis radicibus prioris uineae, Pall. 2, 13, 2; 4. w. pass, meaning, be blotted out, pass wholly out of memory, be utterly forgotten, cum re nomen quoque aboleuerat, Liv. i, 23, 3; cuius re! prope iam memoria aboleuerat, 3, 55, 6; add 8, n, i ; 9, 36, I ; II 6. abolesco occurs only with pass, or intr. meaning, be blotted out, be utterly forgotten, pass wholly out of memory, and so aboleui in Livy (s. 4) ; nee uestra feretur Fama leuis tantjue abolescet gratia facti, Verg. 7, 232; 6. disappear altogether, die out, nee siccita- tibus aboleseit (uinea), Colum, 3, z, 4; cf, all of 3. ABOLESCO ABS-CEDO 9 abolesco, grc, s. uboleo. abdlitio, dnis f. [abol-eo], blotting out, abolition, repeal, quadrageusimae, Tac. an. 13, 51; legis, Suet. Aug. 34; 2. absol. a blotting out of the past, amnesty (a.- nirvana.), tyrannum qui sub pacto abolitionis domination?!!! depos- uerat, Quint. 9, 2, 97 ; faoti, Suet. Tib. 4 ; add Flor. 4, 7, 3 ; AureL V. 35; Auson. perioch. 19; Ulp. 48, 16, 7 (bis); also 12 etc. abblltor, oris m. one who blots out, Somnus a. omnium, Auson. grat. 4; rnors, Tert. hab. 3. abolla, ae f. [?j a cloak, purpurea, Suet. Gai. 35 ; 2. esp. a military cloak of double cloth, toga tracta est et abolla data est...munera belli ut praestarem, Varr. ap. Non. 538, 16; called duplex amictus in Verg. 5, 421, wh. Serv. duplex sicut chlaruys; 3. as worn by Cynics, Mart. 4, 53, 5 ; 4. or a fop, 8, 48, i ; 6. a phrase ill ex- plained, facinus maioris abollae, luv. 3, 115. aboloes, pro all illis, Fest. abominab-ilis, e adj. accursed, Ps. -Quint, decl. 4; Hier. ler. 22, 30. abommamcntum, i n. an accursed thing, Tert. adv. lud. 13. abominatio, finis f. warding off, as accursed, Tert. ib. 5; Lact. i, 17. ab-ominor, ari vb. ward off from one as of evil omen, call on heaven to avert, an exiturn Cassii expectem? Bene facitis quod abominamini, Liv. 6, 78, 9; add 30, 25, 12; 30, 30, 9; Ov. Pont. 3, i, 105; M. 9, 677; Suet. Claud. f. ; si (quod a.) prius morietur, Scaev. dig. 28, 5, 86; 2. as a pass., regard as accursed, saeuitia eorum abomina- retur ab omnibus, Verr. ap. Prise. I, 380, 10 K; Parentibus- que abomiuatus, Hor. epod. 16, 8; but PI. Tr. 3, 2, 82 corrupt. abomm-osus ' adj. of evil omen, uox, Diom. 476, 9 K; but in Sol. i, 40 ominosus. ab-dtior, Iri ortus or orsus, vb. refl. (opp. to orior) lit. set as the sun or a star hence met., die, ut fetus... aboriantur, Gell. 12, I, 8; 2. suffer miscarriage, mis- carry, uiuum, ibi natum, si praegnans biberit fieri ut aboriatur, Varr. ap. Non. 71, 20; add Plin. 8, 205; Arn. 3, 10; 3. of the voice, die away, Lucr. 3, 155 ; but Varr. 5, 10 corrupt; aborsus as part., Paul. sent. 4, 9, 6. ab-6riscor, i, vb. refl., die, Lucr. 5, 733. abortio, Gms f. abortion, miscarriage, PI. True. I, 2, 99; Cic. Clu. 34; abortionis poculum, Paul. dig. 48, 19, 38,5- abortio, ire, vb. [abortus sb.], miscarry, Vulg. lob 21, Id; but not Plin. 8, 205. abortium, ii, n. miscarriage, Hier. ep. 66. abortiuus, a um, adj. of the class aborti, still-born, ouum, addled, Mart. 7, 93, 5; and hence 2. met. as a sb. one all but still-born, an abortion as it were, a. Sisyphus, Hor. s. i, 3, 46; 3. causing abortion, Plin. 7, 42 f. ; 20, 226; 24, 18; 4. abortiuum, i as sb. n. a drug etc., so acting, luv. 2, 32; 6, 368; Plin. 18, 150; 28, 81; in Sol. 37, 15 reading dub. aborto, are, vb. miscarry, Varr. r. 2, 4, 14 ; Firm. Math. 3, 7, 6. abortum, i, part, as sb. n. miscarriage, mox abortum factum est, Ulp. 29, 2, 30, 4; 2. of the fetus, Paul, ex F. 29 M; ab. e/cr/iw/ia, Gloss. abortus, us m. [aborior], setting of a star, Manil. I, 140 ; 2. miscarriage, Dicam abortum esse, Ter. Hec. 3, 3, 38; Tertullae nollem abortum, Cic. Alt. 14, 20, 2; add Plin. 7, 40 and 43 etc. ; Plin. ep. 8, to, I ; 3. of trees, arborum etiam abortus inuenimus (of dwarf trees), Plin. 12, 13. ab-patruus, i, m. brother of a gt. gt. grandfather, also patruus maxurnus, Paul. dig. 38, 10, 10, 17 ; Gai. 38, 10, 3. ab-rado, ere si sus, vb. scrape away, Nee mauibus quicquam teneris abradere membrU, Lucr. 4, 1103; 2. shave away, supercilia, Cic. Hose. com. 20; arida dolabra, Colum. arb. 10, 2; in Hor. ep. I, 7, 50 adrasum; in Varr. 1. 5, 31, p. 138 Sp. conradit; 3. met. get any thing ever so little out of (a person), Aliis aliunde est periclum, unde illiquid abradi potest, Ter. Ph. 2, 2, 19; nihil a Caecina, Cic. Caec. 19; abradi aliquid bouis, Pliu. pan. 37, 2. E. D. ab-ril3go, are, vb. Bend away into exile, lul. Val. r. Alex. 2, 17. abrclictus, part, left behind, Tert. lud. I. ab-rdnuntlo, ;u-e, vh. renounce, diabolo, Salvi p. 208 Kitt. abreptus, part, of ab-ripio, ere. ui repttts, vb. [rapio] seize and carry of! quickly, snatch away, abripite hune intro actiitiini 'int.-r manus, PI. Most. 2, I, 38 ; earn, Cas. 4, 2, 5 ; ill ilia uniuorsum abripiet, Ter. Ph. I, i, n; Cercrem, Cic. Verr. 2, 4, in; ad quaestionem abreptus est, Cic. Clu. 89 ; ui flumiuis abrepti, Caes. b. c. I, 64; 2. w. refl. proa. se etc., tear oneself away, PI. Cure. 5, i, 8; Mil. 2, 2, 21 ; 3. met. tempestate abreptus est unus, Cic. Lig. 34 ; te quasi aestus a terra abripuit, Cic. or. 3, 145 ; ab- reptus caedum amore, Sil. 5, 229. ab-rSdo, ere si sus, vb. gnaw away, consume by gnaw- ing, (canes) uincula, Varr. r. 2, 9, 13; niigiiein, Pers. 5, 162; os, Pliu. 10,169; abrosa parte corporis...redimere se, 37- 82. abrdgatlo, Ouis f. repeal (of a law), Cic. Att. 2, 23, 2. ab-rdgo, are, vb. repeal (a law), legcm, Cic. r. p. 2, 63; Att. 2, 23, 2; Liv. 34, 6, I; plebeiscitum, 22, 30, 4 ; 2. annul, cancel, abrogate an oflice or power, magin- tratum, Cic. Verr. 2, 2, 140; imperium, Cic. off. 3, 40; Liv. i, 59, u; 22, 25, 10 etc.; 3. met. \v. "(idem, destroy credit, illis quoque abrogant etiam fidem, PI. Tr. 4, 3, 42; fidem iurisiurandi, Cic. Kosc. com. 44; fidem orationi, Corn, i, 17; add Liv. 6, 41, u. abrotonitea etc., s. habr. ab-rumpo, Sre riipi ruptus, vb. send rushing awav, throw off with violence, equus uincla, Enn. ap. Macr. 6, 3, 8 (5(tr/j.ov illim (so Bothe, MSS illinc) amabo absccdere. .\: PI. Most. 2, 2, 36; triumpho, si licet me Intel e tn'tn abscedere, Ter. Haut. 4, 2, 5 ; capnt est in iecore: iam abscedet, simul ac..., Cic. div. 2, 37; si urgemus hostes, si non ante abscedimus quam..., Liv. 5, 4, 10; quonam modo ab Hannibale abscessisset, cura angebat, 27, 47, 5; 2. 10 ABSCESSIO AB-SITUS mot. retire from, desist, ciuilibns muneribu?, Liv. 9, 3, 5 ; ineepto, 26, 7, 2; 3. \v. abstract noin., a te suspicio, I'l. Ep. 2, 2, 100; labor ille a uobis cito recedet, bene factum...non abscedet, Cato ap. Gell. 16, 1,4; ab eo baeo irn, Ter. Haul. 5, 2, 15; 4. in mcd. 1., pass away from life, slough, form an abscess, sub lingua iiiterdum aliquid aliM'edit, (.'els. 7, 12, 5; add 5, 18,21; omnia abscedentia (abscesses) digerit..., 5, 18, 21 ; 6. recede (from view) alia aliseedentia, alia prominentia, Vitr. 7 pr. II f. ; la- terum abscedeutium adurnbratio, I, 2, 2; 6. depart this life, die, abscessit Selinuute pri. idus Angus., iuscr. Or. 794 ; 7. as vb. impers., negautis e re publica ease ues- ugiuiB abscedi ab Hanuibale, Liv. 27, 4, I ; add 22, 33, ip; 26, 3, 12; 29, 2, 16; 8. abscessem = abscessissem, Sil. 5, 109. abscessio, onis f. going away, departure, Dictys I, 5 ; 3. met. Cie. Tim. 12. abscessus, us m. departure, withdrawal, solis, Cic. N. D. i, 24; liutulum, Verg. 10, 445; add Tae. an. 4, 57; 6, 44 (38); 2. sloughing, abscess, Cels. 5, 18, 2 and 7 ; 3. a retired spot, cod. Th. 7, 16, 2.. abs-cido (iips.), ere cidi clsus, vb. [caedo] cut off or away, Scelestam, scelus linguam apscidam, PL Amph. 2, I, 7; ceruicibus fractis caput abscidit, Cic. Phil, n, 5; ramis abscisis, Caes. b. g. 7, 73, 2 ; abscisum in duas partes exercituin, Caes. b. c. 3, 72, 2 ; Abseldit iugulo pectus, Ov. M. 12, 362; caput abscisum (so best MSS, Or. abscissum), Hor. B. 2, 3, 303; rupes, Liv. 32, 5, 12; saxum, 32, 4, 5 ; add 25, 36, 6; 2. met., alia (spe) abscisa, Liv. 4, 10, 4; 55, 45, 6; res, 35, 32, 6; omnium rerum respectum praeter- quum uictoria nobis abscidamus, 9, 23, 12; II 3. abscisus part, as adj. short, decisive, summary, castigationis genus, Val. M. 2, 7, 13; seritentia, 6, 3, 10; abscisior iustitia, 6,56x1.4; 4. abscise adv., summarily, 3, 7 ext. 6; Call. dig. 50, 6, 6 (5), 2. ab-scindo, ere scidi scissus, vb. tear away, tnnicam >'ius a pectore abscidit, ut cicatrices populus lloinanus iu- dicesque adspicereut, Cic. Verr. 2, 5, 3; Hicplantas tenero nl)scindens de corpore matrum, Verg. G. 2, 23; Flauentis abscissa comas having torn away, Verg. 4, 590; add _;. 418; Nequiquaui deus abscidit. ..Oceano... terras, Hor. od. I, 3, 21 ; et terras abscidit undas, Ov. M. i, 22; se abscissurum tot miseriaruin causam (sc. uiriliasua),Petrou. 108 ; cf. Aug. C. D. 7 f. ; 2. met. Haec et quae poterunt icditus abscindere dulces...execrata, Hor. epod. 16, 35; et inane abscindere soldo, Hor. s. i, 2, 113; Abscindit nos- trae multum sors inuida laudi, Luc. 4, 503. abscise, see abscido. abscisio, finis f. cutting off, as in fix. aposiopesis, Corn. 4, 53 and 54; 2. uocis, loss of voice, Serib. conip. too; 3. = aphaeresis. Prise. I, 302, 17 K.. absconditc, see abscdudo. abscondltor, oris m. hider, concealer, Firm. math. 5, 15; Tert. Mure. 4, 25. abs-condo, Sre didi or di ditus, vb. stow away, hiile, Quid faciam? In latebras abseondas...tuam stultitiam, PI. Cist. I, I, 65; abscondidi, Merc. 2, 3, 26; add Aul. I, I, 24; quo studiosius absconditur, eo magis eminet, Cic. Kosc. Am. 121 ; gladii absconditi, Cic. Phil. 2, 108; fugam, Verg. 4, 337; cadauera humo, Verg. G. 3, 558; refu- gium abscoudendi causa seruo praestare, Ulp. dig. n, 3, 1,2; 2. in sailing, lose sight of (by intervening laud i.s, Ion. d^is), Idis, f. lit. an arch or curve cubiculum in hapsida curuatum, quod am- bitum solis fenestris omnibus sequitur, Plin. ep. 2, 17, 8; 2. esp. the turning part or apse of a planet's couise. Plin. 2, 63 and 64; 2, 72; 8. cornmissurae apsidum, nodes of same, Plin. 2, 79; 4. an apse or curved re- cess in a church, August, ep. 203; Paul. Nol. ep. 12; B. a curved bowl, absidibus argcnteis, Ulp. dig. 34, 2, 19, 6 ; Paul. 34, 2, 32, r ; 6. but in PHn. 36, 77 read w. MSS and cdd. aspidcm. ab-sisto, ere, stitr-, vb. depart from, leave, ab signis legiouibusque, Caes. b. g. 5, 17, 2; luco, Verg. 6, 250: limine 7, 610; ab ore pcintillae, 12, 102; and nbsol. ist from, cease to..., imperarc, Liv. 7, 25, 5; petere, 32, 35, 7; bene facere, 36, 35, 4; moueri, Yerg. 6, 399; ii, 408; 6. absol., Verg. I, 196; Tac. an. 2, 31; . pass, impels., Liv. 21, 6, 5 ; 7. abstitit in PI. True. 2, 6, 32 is but a cj. ; in Mil. 2. 2, 46 read astitit. ab-Bitus, part, situated at a distance, Paul. Nol. nat. Kill S. Fel. AB-SOCER ab-sdcir, rri, m. gt. grandfather of a wife or husband, Capitol. Gord. 3. ab-solesco, ere, vb. pass out of use, Tert. exhort, cast. 6. ab-soluo (ap-s), ere ui iitus, vb. set loose or free from, let go off; phys., Spartanum canera retinere dispositus ante tern pus absoluit, Ainni. 29, 3, 3; magister claustrum reserat, unde absolutus stilus saxum contorquet, 23, 3, 6 ; Corpora deripiat ualidoque absoluerit arcu, Lncil. Aetn. 347; absolutus uinculis, Prud. lioman. mo; ualuas stabuli absolue, Apul. M. i, 15; 2. met. set free from, relieve of, cura, Sal. h. or. Macri ; suspioione consulem, Liv. 2, 8, I ; 3. esp. in law, acquit, sei apsolucre uolent sine eondemnare liceto, CIL 603, 15; hunc hominem Veneri absoluit, sibi condemnat, Cic. Verr. 2, 2, 22; de prae- uaricatioue, Cic. Q. Fr. 2, 16, 3; iniuriarum cum, Cornif. ad Her. 2, 19 ; His (sc. lapillis) damnare reos, illis absoluere culpae, Ov. M. 15, 42; rei facti egregie absoluuntur, Liv. 9, 26, 20; 4. hence A for absoluo in jury tablets, as on a denarius CIL 477: Q. Cassius Vest. A. C. libert. ; 5. but in CIL 198, 55 and 56, is ex hace lege...apsolutus erit, shall be free from the action of this law, not bound by it ; 6. set (a person) at liberty (for other matters by some act or words), Omnino ut te absoluam, nullam pictam conspicio hie nauem, PI. Most. 3, 2, 153; Qnaeso apsoluito hinc me extemplo quando satis duluseris, Amph. 5, i, 45 ; Nusquam equidem quicquam deliqui : hoc primum te absoluo pater, Men. 5, 2, 30; 7. esp. by payment of a debt, te apsoluam, qua aduenisti gratia... Argentum accipias, PI. Cure. 3, 84; te absoluam breui; argenti..., Ep. 3. 4> 3; add 5- '> 2 5 eto - ! e S a( i forum ibo ut hunc absoluam, Ter. Ad. 2, 4, 13; add 18; creditorem, Ulp. dig. 22, I, 37; O. w. abstr. aec., bring (a business) to an end, get rid of (it), finish off, dispose of, Uno ut labore apsoluat aerumnas dims, PI. Amph. i, 2, 26; ut nemo pictor esset inuentus, qui...eam partem quam Apelles in- cohatam reliquisset, absolueret, Cic. off. 3, 10; incohutum absoluere ; and so on ; Quid est quod ab ea absolui et perfici debeat, Cic. fin. 4, 34; 0. esp. of writing, neqne tarn facile interrupta contexo, quam absoluo instituta, Cic. leg. 1,9; Paucis absoluit ne moraret diutius, Pacuv. ap. Diom. 400, 26 K ; de Catilinae coniuratione paucis absoluam, Sal. Cat. 4, 3; add 38, 3; lug. 17, 7; 1O. lay down as a fact, a Zanclensibus Metaurum locatum Boccbus absoluit, Solin. 2, II ; II 11. absolutus, as adj. finished, perfect, absolute, similitudo, absolutissima * et perfectissima argu- mentatio, Cornif. ad Her. 2, 28; Plin. 9, 10; nigritia, 10, 56; heroa absolutissimi operis, 35, 74; librum omnibus numeris absolutum, 1'lin. ep. 9, 38; actio absolutissima*, i, 20, 10; meditationes non omnibus numeris absolutae, Quint. 10, i, 70; but absolutius os, i, i, 37, more free from impediment of speech; 12. complete in itself, needing no adjunct, quasdam cum adiunctiono necessi- tuilines, quasdam simplices et absolutas, Cic. inv. 2, 171; opposed to assumptiuus, i, 15: add I, 17; part. 94; Prise. 62, 5 K ; 13. free from conditions, unconditional, abso- lute, donatio, Paul. dig. 39, 6, 35, 2 ; 14. gen. free from, loca...nebularum noetibus absoluta, Pall. I, 3, tem- pestatibus, 4, 12,2; 15. in gram, without case, absolute, verbum abs.: quid moror? Prise. I, 389, 18 K; hence of intrans. vbs. as caleo, curro, Diom. 342, 32 K; 16. of adj., positive, utimur comparatiuis pro ahsolutis, Quint. 9, 3, 19; add Prise. 2, 141, 14 K; 17. for comp. and sup. see * above; 18. absolute, adv., absolutely, com- pletely, perfectly, Cic. Tusc. 5, 53 etc.; Corn, i, 17; abso- lutius, Macr. sonin. 2, 15, 16 ; 19. K. assoil. absSlutio, unis, f. acquittal, uirginum, Cic. Cat. 3, 9 ; add Clu. 74 ; maiestatis, under a charge of laesa maiestas, Cic. fain. 3, n, i; 2. in pi., Suet. Vesp. 16; 3. in li'gal 1. also a release, Paul. dig. 38, i, 37, 6; add Modest. 36, 4, i ; 4. perfection, conipleteuexs, rationis, Cic. fin. 5, 38; add or. i, 130; inv. I, 32; animi aut corporis, 2, 30. abs6iator-ius, adj. of acquittal or release, Gai. 4, 114; Suet. Aug. 33; 2. absolutorium as sb. n. a remedy, mali, Plin. 28, 63. ABS TERGEO 1 1 absdnans, tis, part, [implies a vb. ab-sono], not harmcui- , usus, Justin, inst. 2, 25. aba&ne, see ab-Snu, adj. discordant, out of harmony or tune, harsh, uox, Cic. or. 3, 41 ; uoce absoni, i, 115; absoni n IKKT motus, Liv. 7, 2, 5; clamor, Apul. M. i, 17; 2. mi !.. tirta, later. 4, 517 out of symmetry- tid< o 12 ABSTERGO 16, 9; molestias, Cic. gen. 2; abstergent (BO V. a. d.) fastidia, Plin. 26, 41 ; II 4. clean by wiping, wipe, w. ace. of thing cleansed, peniculo...qui abstergerem uol- nera, Ter. Eun. 4, 7, 9; abstersis auiiculo oculis, Curt. 6, 9- 33- abs-tergo > there seems no authority for. aba-tcrreo (ups.), ere ui, itus, vb. frighten away, de friiiiii-nto anseres, PI. True. 2, I, 40; illos a me, Men. 5, 2, Si; patrem...Ne introiret aedis, Most. 2, i, 74; Chre- metem, Ter. Andr. 3, I, 14; Parasitos amoui, lenonem aedibus absterrui, Titin. ap. Non. 95, i ; neminem a con- ;i mei) miiiu>r...absterruit, Cic. Plane. 66; but in Verr. 2, 2, 142 abstinere; canern a coriis,Hor. s. 2, 5, 83; animos ...uitiis, i, 4, 129; ab urbe oppugnanda Poenuni, Liv. 23, i f. 2. met. in Lucr. 4, 1064; 5, 846. abstmax, acis, adj. abstinent, Petr. 42; Symm. I, 47. abs-ttneo (aps.), ere, ui teutus [teneo], keep away, keep off, as vb. trans, w. ace., esp. mauum or refl. pron., potin ut apstiueas manum? PI. Arnph. 3, 2, 22; add Gas. 2, 3, 13; a me ut apstineat manum, Arnph. i, i, 184; qui non abstineas manum, Ter. Haut. 3, 3, 4 ; nostra tueri, ab alienis mentes oculos manus abstinere, Cic. or. I, 194; uix a se manus abstinuit, Cic. Tusc. 4, 79; add Vat. 10; a quibus ne tu quidem iam te abstinebis abstain, Cic. ac. pr. 2, 55; Abstineas auidas, Mors precor atra, manus, Tib. I, 3, 4; a cetera praeda Fabius militem abstinuit, Liv. 4, 59, 8; add 9, 5, 6; 7, 27, 7; 42, 26, 6; a duobus Aenea Antenore- que... (BO Flor. 2 m.; Madv. gives a dat. but?) omne ius belli Achiuos abstinuisse, Liv. I, I, i ; 2. w. abl. first of things, urbanis rebus te abstines, PI. Cas. i, 13, quod manu non queunt tangere tantum fas habcnt quo manus ipstineaut, Tr. 2, 2, 12 ; nullo dedecore se abstineant, Cic. fin. 3, 38; ego qui me ostreis et muraenis facile ab- -tinebam, Cic. fam. 7, 26, 2; quamquam Bomano bello foruina eum abstinuit, Liv. 8, 24, 18; 3. w. abl. of persons (referring to the person), Dum tete apstineas nupta uidua uirgine, PI. Cure, i, i, 37; potin ut me apstineas manum? Kud. 2, 4, II; Set quasi lippo oculo me erus meus manum abstinere hau quit tamen, Pen. I, I, n ; add Poen. i, 2, 70; sese ilia abstinere ut potuerit, Ter. Hec. i. 2, 64; Non tamen idcirco ferrurn Triopeius ilia Abstinuit, Ov. M. 8, 752; abstinuit uim uxore et nato, Hor. s. 2, 3, 202 ; 4. absol. w. ace. of the evil to be avoided, keep ar. ; nrendus, secandus, abstinen.his Sen. ep. 75, 7; 7. spare, piincipis auribus, Tac. an. 13, 14; cf. also Caes. b.g. 7,47, 5 of 5; 8. w. inf., keep from, dummiapstiueant inuidere, PI. Cure, i, 3, 21 ; Tarpeias ire abstinuisset ad arces, Sil. 12, 44; piaefaii non abstin- uerit. Suet. Tib. 23; 8. in law, se ab hereditate, Gai. 2. 158; and absol., abstineo pupilhim, Seaev. dig. 26, 8,21; siue extiteriut heredr , abstineiint, Ulp. II, 7, 6; -i priiiH minor adiit hereditatem, mox abtentns* est, 4, 4, 7> IO ! 1O- '" I'ccles. exclude from the chiireh. excommunicate, Cypr. ep. 39; 11. w. quin, ne, quo- minus, ac-f > ab -t inert! quin attingas, non queas, PI. Bac. 4,8, 74; alistinent qiiin ciistra opiiugneut, Liv. 2, 45, IO; etmsult'M si; abstiiicliant ne maiestatem suam contiime- liae offcrrent, 3, II, 5; quo minus st-iili ivnt. Suet. (iram. 3; 12. w. gen., ali.stineto...irarum calidaeque rixae, Hor. od. 3, 27, 69; 13. keep away from, keep clear of, hit censione bubula, PI. Aul. I, i, 15; id si .l.uam. culpa (so mss.) abHtineam, Men. 5, 6, 20; Et AB-SUM illi quoque haul abstinent saepe culpa, 5, 2, 18; 14. pass, imprrs. . ut ab inermi abstineatur, Liv. 5, 21, 13; ut sacro auro abstineretur, 5, 50, 7; II 4. abstinens part. as adj., keeping aloof from what is wrong, capable of self- control, abstinent, temperate, esse abstinentein, continere cupiditates, Cio. Q. fr. i, i, 32; non Bolum manus sed etiam oculos abstinentes habere, Cic. off. I, 144; abstinens Du- centis ad se cuncta pecuniae, Hor. od. 4, 9, 37 ; add 3, 7, 18 ; 6. comp. Auson. gr. act. 28; 6. sup., somni et uini, Colum. n, i, 13; rebus uenereis, 12, 4, 3; alieni, Plin. ep. 6, 8, 5; 7. adv. abstiuenter, Cic. Sest. 37; comp. Aug. Manich. 2, 13. ab-sto, fire, vb. stand away or at a distance, Hor. ep. 2, 3. 36i- abstractio, iouis, f. [abstraho], dragging away, Diet. Cret. i, 4. abs-traho (aps.), ere, xi, ctus, Tb. drag away, Atque illam abstrahat, trans mare hinc uenum asportet, PI. Merc. 2, 3, 19; Apstraxitque (so B) hominem, Men. pr. 66; Quis igitur eum ab ilia abstraxit nisi ego? Ter. Andr. 3, 2, 39; add Ad. 5, 3, 57; e smu patriae, Cic. Gael. 59; de inatris complexu (not 'conspectu'), Cic. Font. 46: liberos in seruitutem, Caes. b. g. 7, 14, 10; add 3, 2, 5; Ger- manicum suetis legionibus, Tac. an. 2, 5 ; 2. of other than man, boues, Verg. 8, 263; armenta, Stat. Ach. i, 153; 3. met., ut eum uis quaedam abstraxisse a sensu mentis uideretur, Cic. div. I, 80, add Arch. 12; a bono in prauum, Sal. lug. 29, 2; 4. part, abstractus, as adj., abstract, as opposed to concrete, Isid. orig. 2, 24. abs-trudo (aps.), ere, si, BUS or ssus (so Fleck. Cure. 5, 2, 8), vb. thrust away or out of sight, hide, Se aulam onus- tarn auri abstrusisse hie intus in fano Fides, PI. Aul. 4, 2, 10; add 3, 6, 41 etc. ; mane me in siluam abstrusi densam, Cic. Att. 12, 15, i; tecturn inter et laquearia tres sena- tores...sese abstrudunt, Tac. an. 4, 69; 2. met. Verbum etiam adde unum, iam in ccrebro colapos apstrudam tuo, PI. Rud. 4, 3, 68; (natura) in profundo ueritatem...abstruserit, Cic. ac. pr. 32; tristitiam, Tac. an. 3, 6; metum, 15, 5 f. ; 3. abstrusus part, as adj., recondite, disputatio paulo abstrusior, Cic. ac. pr. 2, 30; rerum ratio, Claud. Mall. Theod. 148; 4. reserved, abstrusum et tristissima quaeque occultantem Tiberium, Tac. an. I, 24; 6. esse in abstruso, be hidden, Amm. 17, 7, 10; but for Pl.Poen. i. 2, 1 29 A has: in occulto sita est ; 6. comp. adv. Amm. 28, i, 49. ab-struo, ere? hide, in Tert. Marc. 4, 27 and de Praescr. either an error for or compressed from abstrudo. abstrdsio, orris, f. a thrusting away, burying, serninis. Arn. 5, 37. abs-tulo, ere? vb. [of. attftlo], carry away, aullas ab- stulas, PI. Hud. ap. Diom. 380, 19 K. absuetudo, a bad cj. in Apul. mag. 69, wh. MSS assue- tudine of no meaning. ab-sum, fib-esse, ab-sens(apsens), a-fui, a-futfirus, a- fore (never ab before f in inscriptions or good MSS, Lamb, ad Hor. 8.1,4,101; Schneider ad Caes. b. g. 1,36,5; Orell. Cic. fain. 12, 15, 7; Wagner Verg. 7, 498; cf. inscr. Grut. 1081, I ; Orell. 4358 and 6085), vb. irreg. be away or from, ! distant or absent, opposed to adsuui, ita ut fit, domini ubi absunt, Ter. Eun. 3, 5, 53; 2. gen. w. ab, num ab domo absum? PI. Ep. 5, 2, 16; ab eri quaestione, Tr. 4, 3. 5; ab lustris, Afran. 242 R; and always w. pcrs., e<--o te afuisse taindiu a nobis dolui, Cie. fam. 2, I, 2; but by a poet's licence, Et poteras mipta lentus abesse tua, Ov. rem. am. 773; 3. at times w. abl. alone, etdomo absum et foro, Cic. fam. 4, 6, 2; 4. ex suspicious in: nutnquarn ex urbe is afuit nisi sorte..., Cic. Plane. 67; 5. w. dat. of IHTS. , be wanting (to one), quid huic abesse poterit de ninxiimarum rerum scientia? Cic. or. I, n; donee uircnti (unities abest, Hor. od. i, 9, 1 7; hocunum illi, si niliil utilitatis habebat, afuit; si opus erat, defuit, Cic. Brut. 276 wh. ui>t< dilferenre between afuit and defuit. 6. yet at times, by ab- sence, fail to aid (opp. to adesse), mirari desiimt me qui Autro- nio afuerim. Sullam defemlere, Cic. Sull. 15; ne longe tibi luppiter absit, Ov. M. 4, 649; cf. Verg. 2, 620; 7. in Suet. Tib. 38 ; praeterquam in oppida uicina nnsquam ABSUM-EDO ABUNDUS afuit, he went away nowhere..., is an anticipation of the Span, yo fuij, I went; a. amount of diBtance variously expressed as first by ace., edixit ut ab urbe ahesset niilia passuum ducenta, Gic. Sest. 12; 9. by abl. bidui spatio abest ab eo, Cic. fam. 10, 17, I ; 1O. by a gen. (iter or spatio understood) castra a quibus aberara bidui, Cie. Alt. 5, 17, i; 11. often by adverbs, haud multum, Ter. Haul. 4, 2, I ; procul, Cic. fam. 3, 5, 4; longe, Cie. ac. i, 36 ; longe gentium, Cic. Att. 6, 3, i ; tu quoniam propius abes are at a less distance, i, i, 2; paulum (but not parum), Suet. Ner. 28; 12. esp. by tantum, id tantum abest ab officio ut nihil magis officio possit esse contra- rium, Cic. off. I, 43, wh. the ut clause gives the measure of tantum; 13. often another ut clause is the subject of abest, ego uero istos tantum abest ut ornem, ut effici non possit quin eos oderim so completely is my complimenting them out of the question that..., or: so far from compliment- ing them, I cannot but..., Cic. Phil, n, 14; tantum abest ut eneruetur oratio compositione uerborum ut aliter in ea nee impetus ullus nee uis esse possit, Cic. or. 229; 14. in the ut clause which defines the tantum quoque etiam contra may be added ; potius is no longer read in bell. Alex. 22 ; 16. at times an indie, supplants the ut clause of tantum : tantum abest ut se indicet, perficiet etiam..., Cic. fin. 2, 17; so also teuebamua, Cic. Brut. 80; confecerunt, Cic. Att. 13, 21, 5; 16. instead of ut and subj. as subject to abest, this vb. is used irnpers. with ab eo ut, tantum abest ab eo ut malum mors sit, ut uerear ne..., Cic. Tusc. i, 31 ; 17. a personal use of absum has only the doubtful authority of b. Alex. 22: inilites nostri tautum afuerunt ut perturbarentur ut... ; 18. after a neg. in this construction, quiu follows, aberit non longe quin hoc a me decerni uelit, Cic. Att. 9, 9, 3 ; haud multum afuit quin ab exulibus interficeretur, Liv. 42, 44, 2; nihil afore cre- dunt Quin..., Verg. 8, 147; 19. so also with paulum, paulum afuit quin Varum interficeret, Caes. b. c. 2, 35, 2 ; 2O. absit, be it absent, heaven avert it, heaven forbid that, Pauperies immunda procul, procul absit, Hor. ep. 2, 2, 199; absit uerbo inuidia, Liv. 9, 19 f. ; 36, 7, 7; 21. in late writers, the same impers. w. ut and subj. or even inf., absit ut Milonem deseram, Apul. M. 2, 3; absit ut cum man to meo coaequeris, 8, 12; absit te ista quaerere, Snip. Se.v. dial. I, 2; 22. absente nobis s. absens and cf. praesente under praesens; 23. a gen. absentum, Plaut. St. i, i, 4. absOm-edo, (aps.) inis, f. utter consumption, Quanta sumini apsuuiedo, quanta callo calamitas, PI. Capt. 4, 2, 124. ab-sumo, (aps.) ere, psi, ptus, consume utterly, spend entirely, use up, lam ista quidem absumpta res erit ; dies noctisque estur bibitur, PI. Most. I, 3, 78; argentum, 5, 2, 19; Philippeos, Poen. 3, 4, 5; pitissando modo mihi quid uini absumpsit! Ter. Haut. 3, I, 49; in nno scorto maiorem pecuniam absumpsisti (al. abins. ), P. African, ap. Gell. 6 (7), II, 9; dicendi tempus, Cic. Quinct. 34; lamina in fletus, Cat. 64, 242; 2. hence destroy, corpus clade, Cic. poet. Tusc. 2, 20; plures ferro quam fame absumpti, Liv. 22, 39, 14; me primam absumite ferro, Verg. 9, 494; 3. met. use up, finish, dispose of, absumpti sumus, Pater inquam tuus uenit, PI. Most. 2, I, 18; add Amph. 5, i, 6; Mil. 2, 4, 55; Epid. i, i, 76; ille et cura et sumptu absumitur, Ter. Ph. 2, 2, 26. absumptio, onis, f. [absumo] consumption, res quae in absumptione sunt, Ulp. dig. 7, 5, 5, i. absurde, see absurdus. absurdia, ae, f. absurdity, Claud. Mam. stat. anim. 3. ii- ab-surdvuj, adj. unmusical, harsh, grating, uox absona atque absurda, Cic. or. 3, 41; Absurdoque sono (ranarum), Cic. poet. div. i, 15; 2. met. incongruous, absurd, est hercle inepta ne dicam dolo atque Absurda, Ter. Ad. 3, 3, 22 ; Etsi hoc mihi prauom ineptum absurdum atque alienum a uita mea Videtur, 5, 8, 21 ; est hoc auribus (note the word) animisque omnium absurdum, Cic. Hose. com. 19; add ac. pr. 132; p. Sulla 57; 3. homo a., a man ill littc'd for a pursuit, sin plane abhorrebit (from oratory) et erit absurdus ut Be ad aliud stadium transferal admonebo, Cic. or. 2, 85; add ingeniura eius haud absurdum; pom* uersus facere..., Sal. Cat. 25, 5; 4. comp. Cic. fin. 2, 40; Phil. 8,4; sup. Cic. Att. 7, 13(6) B, 2; a. abHurde. adv. first, out of tune', si absurde canat is qui sc habcri iiflit iiiiisicniu, Cie. Tusc. 2, 12; 8. met. PI. Capt. i, i. ;; Kpid. 3, I, 6; Cic. div. 2, 119; agr. 2, 28; 7. comp. lulian. dig. 9, 2, 51, 2; sup. Aug. trin. 4 f. ab-torqueo, ere, vb. turn away, Abtorque proram (so H. etc.), Ace. ap. Non. 200, 38. abundantia, ar, f. abundant flow; lactis, Plin. 24, 168; sanguinis, 27, 32; palustris, Vitr. 5, 9, 6; add Plin. pun. 30; 2. of other than liquids, abundant supply, abun- dance, omnium return, Cic. am. 87; oti, Cic. fam. 7, 1,6; pecuniae, Ph'n. 33, 138; 8. absol. Prise. 2, 374, 9 (wli. mss. hab.). abundltio, onis, f. overflow, fossae, Plin. 3, 121. abunde, s. abnndus. abundo, (habundo), are, vb. [ab undo; but see 16 and abundus;] run over (as liquid), overflow, meretricem ego item esse reor mare ut est, quod des deuorat, numquam abundat (so B; CD habundat), PI. True. 2, 7, 18; Rip- isque (Lamb. cj. ripasque) superat mihi atque abundat (so A, but BD habundat) pectus laetitia meum, St. 2, i. 6 (7) ; Apud abundantem antiquam amnem et rapidas nndas Inachi, Ace. 297 B ; 1'lumina abundare ut facerent campos- que natare, Lucr. 6, 267 ; quando aqua Albana abundaseet, Liv. 5, 15, II ; Eursus abundabat (hab. C) flnuidus liquor, Verg. (j. 3, 484; Fertilis aestiua Nilus abundet aqua, Tib. I, 7, 22; ut humor ex insitione abundet, Colum. arb. 8, 8; (aquam) quae ex lacu abundauit, Front, aq. 94; ternis fere milibus passuum in omnem partem fons abundat, Plin. iS. 188; cruore scena abundauit, Suet. Gai. 57 f.; add Veg. vet. 3, 4 ; Scrib. comp. 47 ; 2. met. of non-liquids, but with some idea of flowing, ueste muliebri in sinus flaccidos abuudante, Apul. M. 7, 8, I ; 3. more gen. be supplied in superabundance, ut abundans multitude uix regi uidere- tur posse, Liv. 5, 34, 2; is quod e sex populis abundabat... exciuit, 5, 34, 5 ; 4. be supplied in abundance, abun- dant Herbarum genera, Lucr. 5, 920; 5. with abl. of what is so supplied ; overflow (with), abound (in), amorc. Ter. Ph. I, 3, II ; diuitiis, Haut. 3, 2, 17; fortunis, the blessings of fortune, Ace. 685 R; suauitate, Turp. 190; uilla... abundat porco haedo...melle, Cic. sen. 56; praecep- tis philosophiae, Cie. off. I, i; orationis copia, Cic. or. 2. 151; audacia, Cic. Clu. 184; ingcnio, Cic. fam. 4, 8, i; honoribus, Cic. fam. 10, 10, 2; consilio, 10, 16, 2; equi- tatu, Caes. b. g. 7, 14; omnium rerum copia, b. c. I, 49, I ; apibus, Verg. (j. 4, 139; caligine, Ov. M. 2, 764; uitiis. Quint. 10, i, 29; copia uerborum, 2, 7, 4; 6. w. gen. of same, quarnm et abundemus rerum et quaruin indigrMinu*. Lucil. ap. Nou. 498; see 13; 7. absol. overflow (w. money), Caietam si quando abundare coepero ornabo, Cic. Att. 1,4. 3; cum uel abundare debeam, cogor mutuari, 15, 15, 3; add Phil. 2, 66; par. 43; 8. in (iramm. be re- dundant, abuudare uidetur non, ps. Ascon. in Verr. 2, I, 144; 9. w. ace., overflow, pass beyond the limit of, exceed, ut non abundet mundati qunntitatcm, Nerat. dig. 17. i. 35 ; II- l - abuudaus as adj., flooded, ex umidis (sc. locis) et abundantibus (habundantius, MSS). Vitr. 5. 9, 6; 11. overflowing, supplied in superabundance, oratio, Cic. Brut. 238; pecunia, Cic. Quinct. 40; 12 overflowing (with), ingenio et doctrina, Cic. or. I, 22; abun- dantior consilio... quam Cra^sus, I'ie. Pis. dj ; sciilciitiarum uarietate abundantissimus. Cic. or. 2, 58; 13. lactis, Verg. B. 2, 20; omnium rerum. ps. Ncp. Eum. S, 5; corporis, Claud. Eut. 2, 380; 14. ex abundanti, superfluously, redundantly, Quint. 8, 3, 88; 4, 5, 15; III. IS.abunclanteradv. overflowingly, copiously, loqni, Cic. or. 2, 151; abundantius, Cic. top. 41; Cnlum. abundantissime. Suet. Aug. 74; 16. the fonn halmndo if authentic demands anuthcr rtym. cf. ubundiis; 1mb. in MS A of Halm's Quint. 5, 6, 2; 9, 3, 46. abunduB, adj. [scarcely from abundo ; perh. for fib-undue . partic. of a lost vb. ub- flow, pour, whence uber adj.. ul-i sb.; = um of uni-or, nm-esco: = uu of uiimor, uu-csco; = i' of It ABURIUS ACCEDO I'D. The aspirate of \HU> seen in hab-unde vb. (s. abundo), in hum-or, etc.; Prov. habundar, o. Fr. habonder, cf. old Kng. and Scotch habound. Ab-undua from unda would have meant without water.] flowing, overflowing, lauacris abundis, GelL I, 2, 2; Fluxit abunda tuis aqua potibus atquc lauacris, Pauliu. uat. xm S. Fel. p. 734 Mur.; II. 2. iibunde (note that this and the vb. abundo have far older authority than abumlus; see too n ;), overflowingly, abundantly, in abundance, first w. vbs,, abunde semper usi magnum pondus anri argentique, Sisen. 4 ap. Non. 516; de fato si adiunxerimus, crit abunde satisfactum quaestioni, Cic. div. 2, 3; parentis abunde habemus, Sal. lug. 102, 7; strenuis abunde dictum puto, 85 f.; cui...naletudo contiugat abunde, Hor. ep. 1,4, 10; superi fauistls abunde, Ov. M. 15, 759; a. sufnciunt, Quint. 10, 3, 27; 3. esp. as a predicate w. esse, in abundance, enough and more, quibus nuila abuude omnia erant, Sal. Cat. 21, I ; hoc dixisse abunde est, Colum. 4, 19, I ; add 5, 3 f.;' Gels, i, 3, p. 16, 6, 31 Dar. ; Plin. ep. 4, 30 f.; 5, 8, 7 ; 7, 2 f. ; pan. 44, 7; 4. w. esse understood, abuude libertatem rati, quiu..., Sal. or. Macri 26; abunde ratus si..., Xac. h. 2, 95; 6. w. adj., abunde magna praesidia, Sal. lug. 14, IS; similes, Quint. 10, I, 25; disertus, II, I, 36; elatum, 10, I, 104; pulchrum, Plin. pr. 15; 6. w. adv., abunde satis, Hor. K. I, 2, 59 and Quint. 12, n, ig_; bene, 12, 8 f.; 7. w. i roruni et fraudts abundest, Verg. 7, 552 ; commea- tus, Sal. Cat. 58, 9; salis, Quint. 10, i, 94; gloriae, Suet. lul. 86; 8. in Velleius = satis, fully, enough, spem con- cuptam uix in illo iusto opere abunde persequi poterinius, 2, 103, 4; neque post uictoriam abunde uituperari potest, 2, 17, i ; quis abuude mirari potest quod...? I, 16, 2; add 2, 116,4; * 9oi>ov abunde ubere, Gloss.; 1O. for quan- tity of e no authority; 11. Possibly abunde formed from aipOofus, 8 and d excrescent. Aburins, a. Roman gens, CIL 305, 306. dbusio, Onis, f. [abutor] use beyond the strict limit, as metaphor in words, = icciTox/iTjtns, Cic. or. 94; Corn. 4, 45; Quint. 3, 3, 9; 8, 2, 5 etc.; lulian. dig. 38, 16, 8; cataehre- sis quam dicimus abusionem non habentibus nomen suum accommodat quod in proximo est, sic : equum diuina Palladis ai te aedificaut. abusiuus, adj. [abusus part.] incorrect, appellatio, pan. ad Const. 4; 2. abuslue adv. incorrectly (in lang.), Quint. 8, 6, 35; 9, 2, 35; Ulp. dig. 47, 10, 15, 40; abusluo incusso ariete, Aiiim. 24, 4, 19, clumsily. Abusor, oris, m. [abutor] a spendthrift, Salv. gub. Dei, 8, p. 296. ab-uaquB, better treated as two words. abusus, us, m. [abutor] using up, total consumption, usus non abusus legatus est, Cie. top. 17; 2. opp. to usus-fructus, wh. the thing used disappears, as money, rerum quae stint in abusu, Ulp. dig. 7, 5, 5, i; usui est iiger, domus, abusui uinum oleum, Donat. ad Andr. pr. 3 ; iiliinur his (inae... permanent, his abutimur quae pereunt, lioeth. Cic. Top. 3; 3. mis-use, Ulp. dig. 7, 8, 12, I. db-fltor, i, usus, (ussus Fleck.), vb. refl. use up, spend the whole of, Me qui abusus sum tautam rein patriam..., I'l. Tr. 3, 2, 56; aurum, Bac. 2, 3, 126; tuam sapientiarn, Poen. 5, 4, 29; add As. i, 3, 44; donee omne cum melle abusus eris, Cato r. 76, 4; meretricem, Ter. Ph. 2, 3, 66; operam, Andr. pr. 5; qui non meminissem me iihuHum isto prooemio, Cic. Att. 16, 6, 4; add Att. 3, 13, 2; quas (diuitias) honeate habere licebat, per turpitudinem abuti properabaut, Sal. Cat. 13, 2; 2. use for another purpose than that intended (?), sagacitate camim jul utilita- tem uostram abutimur, Cie. N. D. 2, 151; 3. mis-use, quousque tandem abutere patientia nostra? Cic. Cat. i, i ; iiuincii' -fructiis legato noli debet abuti, seel seciin- dum condicionem eoruni, Ulp. 7, i, 15, i ; 4. note ace. in PI., Cato, Ter.; elsewhere abl.; 6. as a pass., Vbi illaec quae dedi ante ? Abussa, PI. As. i , 3, 44 ; utile utamur |K)tius quam ab rege abutamur, Varr. ap. Prise. 381, n; Jibusis iam omnibus locis (KaraxpTjaOevrwy), Hortens. ib.; liis He Hlmteiidum permisit, Suet. Galb. 14. dbywu*, i, adj. as sb. f. [a^wraot.bottomless], a bottom- less pit, an abyss, Prud. hamart. 835 ; psych. 91. dcdcia, ae, f. acacia tree, perh. meant in Plin. 13, 63: 2. gum of same, gum arable, Plin. 20, 48 and 233 etc.; 3. :is a hair-dye, Petr. 23; cf. Plin. 24, no. Academla, ae, f. (aKaSrjfieui) prop, a grove near Athens where Plato taught hence a school of philosophy, Cic. fam. 9, 8, i; or. I, 43 and 98; ac. 2, 7 and 17; Tusc. 2, 9 ; 2. Cicero's villa so called, Tusc. 2, 9 f.; 3, 7 ; so also his villa near Puteoli, Plin. 31, 6; 3. i in Inque Academia umbrifera nitidoque Lycaeo, Cic. div. I, 22; Atque Academiae celebratam nomine uillam, Laur. Tull. ap. Plin. 31,8; but I in In Latium spretis Academia migrat Atheuis, Claud, cons. Mall. Th. 94; add Sidon. 15, 120. Aeademicus, adj. of the Academy, Cic. ac. pr. 12 and 18. acalanthia, idis, f. thistle-finch, same as acanthis, Verg. G. 3, 338. acalepte, es, f. nettle, Macer. 2, 2. acilynthis, idis, f. a small unknown bird = uitiparra, Pliu. 10, 96. acanthicc, adj. f. as sb. gum of the plant helxine, Plin. 21, 96. acanthillis, Mis f. wild asparagus, Apul. herb. 84. acanthmus, adj. of or like the plant acanthus, caules, Colum. 9, 4, 4; folia, Plin. 25, 78; uestiinenta, Varr. ap. Serv. A. i, 649; uestis, Isid. or. 17, 9. Acanthis. idis, f. thistle-finch, acanthis in spinis uiuit, Plin. 10, 205; add 10, 175; ut uincat acanthida comix, Calp. 6, 6. acanthus, i, m. bears-foot, a. mollis, Linn.; uimen acanthi, Verg. G. 4, 123; add B. 3, 44; 4, 20; tortos imita- tur acanthos, Colum. 10, 241; Plin. 25, 62 and 78; 2. used in med. id. 22, 76; 26, 137 ; 3. copied in ornaments, Et circumtextum croceo uelamen acantho, Verg. i, 653; add 715; Ov. M. 13, 701; Prop. 3, 9 (7), 14; 4. esp. on the Corinthian capital, Vitr. 4, I, 9; 6. an Indian or Egyptian tree, bacas semper frondcntis acanthi, Verg. G. 2, 119; Pontici (triumph! apparatus) ex acantho, Veil. 2, 56,2. acapnus, adj. without smoke, mel, Colum. 6, 33, 2 ; Plin. 11, 45 f., got without smoking bees; ligna, le