(navigation image)
Home American Libraries | Canadian Libraries | Universal Library | Community Texts | Project Gutenberg | Biodiversity Heritage Library | Children's Library | Additional Collections
Search: Advanced Search
Anonymous User (login or join us)
Upload
See other formats

Full text of "Valeriani de Flavigny... epistola tertia in qua de libello Ruth Syriaco quem Abrahamus Eschellensis insertum esse voluit ingenti isti bibliorum operi..."

VALERIANI 

D E FL AVl G N Y 

i ■ 

Sacrsq Faculcatis Theologice Parifieri-' 
fis Do&oris ae Socij Sorbonici , 
Infignisac Merropohcana; Remen- 
fis Ecclefia: Prcfbvceri Canonici, 
&c m alma Pariiienfium Acadcmia 
Sacrarum Hebraiearumqtie Lite- 
rarum ProfeiToris Regij \^ C J' 

EPISTOLA TERTIA 

tnquade Libello Ruth Syriaco, tjuem Abra- 
hamus Echellenfis infcrcum efle voluit in- 
genti-ifti Bibliorum Opeii , cjuod non ita 
pridem LiuetiffParifiorumHebraice , Grae- 
cc , Latinfc s Chaldaice , Samaritanc , Syre^ 
& Arabice prodijt. 

- 

jidemndem A^BT^AffjdMP^M EClfELS. 
LENSEM , yt tandem aliquttndb minii£ 
de fe quam dc alijs feniiat* 



M. DC. XLVIL' 




■ 



OVid vides feftucam in ocu~ 
lo fratris tui , & trabcm in 
pcuIo cuo n on vides t tskfattb. 7» 
*V. 3. Eijcc piimum trabcm de o- 
culo tuo, & tunc videbis cijcere 
fcftucam de oculo fratris tui. 
Ibidem T. 5. 




ABIAHAMO 

ECHELLENSI 

MARONITi. 

ALB 7{IA NVS 7>B BLA VI G Nr, 
Sacr*> Facultatu Theologi* Ttrijienjts 7>o<- - 
tfor ac Socius Sorbonicus , Jn/ignat <*c Me- 
tropolitana- T^emenjis Eccleji* Tresbyter 
Canonic/u , ry in alma Varifienjium Jkca- 
demia Sacrarum Jfeb raicarum^ue Litcra- 
rum TrofeJJbr 7{$giut» 
# 

On fum nefcius, Abraha- 

ME CORDATISSIME , quili 

optime memineris quibus 
nosverbis exceperimus,vbinuper 
per- conuenimus apud Illuftriu r i- 
mum Bignonium, & quid ibi fue 
rim cibi pollicicus , dum me petuJ 




lanter aggreiTus esin difceptatio- 
ne de Sacro-Sanc"be EditionisHe- 
braie^ authentica veritate , qua? 
tua nihil intererat. Nolo igitur 
tuam hic foljicitare memoriam ' % 
fcd tantum meis fatisfacere polli- 
citationibus ; ratus te nihil pra:- 
termiffurum ex ijs quje ad alfe- 

rendam tuam famam pertinere 
putaueris. Scio equidem quod aie- 
Das , &: illud tecum insenue fa- 
teor & admittoj me nempe nihil 
fere praster characteres pun&os 
& apices in libris Syrorum & Ara- 
bum agnofcere ; adeott, vbiali- 
quid dilcutiendum venit aut ex- 
planandummihil ego fim penitus 
Diome>c rehflo y verfatus tantum, 
licet forte fitis mediocriter , in 
Hebrajcis. Sed fcio etiam , & il- 
lud iplum.tua pace,palam &aper- 
profiteor , me lacis profecifle 



ex illa longa & aflldua confuctu» 
dine, qus mihi fcmpcr fuit cum 
Clariihmo Gabriele Sionita Lin- 
guarum Orientalium Profeflbre 
Regio longe meritiflimo j vt mihi 
promptum fit & expeditum, ctiam 
folis mcis vinbus , omnes illas exi- 
mias elucubrationes , quibus tan- 
topere gloriarisac triumphas,ex- 
piodere. Et ne longius abeam in 
re tanti tibi ponderis ac momenti, 
autte diutius dubium & ancipi- 
tem dctineam 5 hoc ipfum , quod 
tibi nuper coram llluftriflimo 
Bignonio fum pollicitus, fideliter 
exequor 8c breuiter adimpleo. 
LibellusRuth, quiprimus, ni 
. fallor, cx omnibus ingenij tuifce- 
tibus Arabice flmul 6c Syriace , 
nec-non & Latine prodijt ; lucu- 
lenti(Iimum,fiquis vnquam alius, 
perhibere debuit de tua fum- 

A iij 



6 

ma ac fingulari cruditione ] nec- 
non & fupercminenti Linguarum 
Oriencalium peritia teftimonium. 
Prodijc enim ' pompatice , & infig- 
nem veluti triumphum agens , 
quod ingcnti ifti Bibliorum Opc- 
ri , quod ante annos fere viginti 
Luteti« Parifiorum Hebra'ice s , 
Gnece , Latine , Chaldaice , Sa- 
maritane, Syre, & Arabice para- 
tum fuit & adornatum , illuftrem 
plane coronidem imponeret , & 
gloriam indefeflis ClaritfimiGa- 
brielis Sionita* laboribus debitam 
eriperet. Et tamen , quod vix ac 
ne vix quidem credidiflemus , tot 
& tantis conipurcatus eft maculis 
ac tanrfcedis erroribus tua manu 
infceliciter obftetricante , vt om- 

ninomirum fit & fa?culis omni- 
bus inauditum , eum , qui tan- 
ca laborat infckia , audere adhuc 



7 

inter eruditos , etiam Parifijs,ca- 
pucattollere. Nempe, vtego prar- 
termittamTextum Arabicum, de 

quo nulla mihi fuit tunc tempo- 
ris tecum controuerfia , plusquam 
quadraginta quinque mendas,eaf- 
quegrauiffimasjin folo primofuo 
capite nobis exprimere Textus 
Syriacus, de quo fola nobis qax. 
ftie fuit, ita fe habet , vt paflim 
& vbique redolere videatur craf- 
fam penitus & ineptam Tyronis 
alicuius ignorantiam. Atque vt fe- 
mel fcias me te adhuc benigne 
exciperc,&ea,qua pofTum,vrba- 
nitate atque beneuolentia j fepo- 
fitis in tui gratiam omnibus illis 
hallucinationibus, quas forte Ty- 
pographorumincuriae,aut Emen- 

datorum ofcitantiae cribui potfent; 
has folum , quas nullus bene fanus 

«quo animo tuleric , accipe. Agc 



8 

igitur & expendc. 

Cap. i. v. hoc nomen prd~ 
prium "]l?D>5?fc8 ejuod etiam cibi La- 
tine fonat ex Hcbrco Elimelech j 
barbare fcribis ac inepte i^nh» 
Cum autem naruus ifte habeanu- 
adhuchocipfo cap. v. 5. & cap.z. 
v. 3. ncc-non & cap. 4. v. 3, palam 
& aperte relinquitur tuum illud 
mcndum non efle fortuitum, aut 
prxli viti6 introdu&um fed craf- 
. lumpenitus atquc fupinum. Eod. 
cap v. 7. ad illa verba EgreJJk junt 
de terra hahtatiom fu<e male fcribis 

& imperitc |*niapoi pro vrnpym 

habttationis fu<e. Sciunt enim om- 
ncs Linguae Syriaca: Tyrones at- 
que Candidati, Homina , qm ha~ 
bent a capite liteiam Mim ajfeflam 
puntTo Pthohho , cum afftxts primx 
peifom Jtngularis , & fecunda ac tet- 
tiapluralis Ittriufquczenerts, affumert 
- r - n femper 



9 _ .. / 

femper punclum Pthohho/Zpm pe- 

nultimam , vt in his . exempli 



Ki^ipa Sancluartum , >Enpa $ an- 
Buarium meum , pstiripa Santtm- 
num ■yeftrum , f W?p_a Sancluarium 
eorum , & aliis. Eod. cap v.8. invoce 
Karv} JMtfericordias , male prorsus 
omittuntur duo punCta pluralita- 
tis , qujc numquam prstermittun- 
tur a peritis. Eod. cap. v. 9. adilla 
verba Et ofculata efi eas ,infcite fcri- 
bis ac imperite %0p pro npm 
Et ofculata efi. Nempe fciunt qui 
fatis Syriace fciunt, InHerbis a- 
cliuis & in con^gationibus Peal & 
Pael -yjitatis , conjugationem Peal ~y- 
furpari tanmm t l>U efi Dnicum fuppo- 
jitum in quod aclto tranfeat ; conjuga- 
tionem vero Pael , f bt plura. Ex. 
bpp Occidtt de vno tantum occilo 
dicitur „ Sap autcm de pluribus. 

Vnde cum hic fermo fit de plu« 

B 



10 m 

ribus , vti patet cx Textu qui 
dicit , etiam fecundum tuam in« 
terpretationcm , Et ofculata eft eas; 
quis nefcit te preter flgW hic ek 
fe Jegendum, & non nppn Et of 
culataeft} Mirum porrb te homi- 
ncm eruditim"mum,& qui de iyn- 
ceritate Sacro-{anc~te,Edicionis He- 
braicx ac ftrenuis eius Propug- 
natoribus audentiilime pronun* 
tias,nefcij{Te hanc voccm wbttt 
qua? h6c ipfo cap. repcritur verf 
20. cffe vnum ex Dei nominibus 
cum Litera Dolath fibi pre,pofita; 
atque adeb non effe efferendum 
per vocem , vt tu male effers 
ac barbare, fed pcr vocem 
,pure Hebraicam , etfi in tua ver- 
fione male adhuc habeas Elifadai. 
Audi ergo appofitum tibi Prouer- 
biu, Ne Sutorvltra crej>idam y aut fi fa- 

tisHebraicefapispbna Vfln nd-m 



II 

HiU Sed, ni fallor,cx illorum es 
numero,de quibus etiam dici poteft 
adagium iftudThaimudicu ksSdi 
WifU k*? 'ban . Iam enim effecit 
tua inftitutio , vt quod puden- 
dum eft minime te pudeat. 

Cap. i. verf i. barbare fcribis 
ac penitus imperite »ma pro »n"U 
Ftlia mea. Et vt minime cpgitare». 
mus hoc mendum , licet craflum 
penitus & infulfum ,tibi inconful- 
to exciduTe,autcafu, vel fortuito, 
illud ipfum repetis , non folum 
h6c ipf6 cap. verf 8. 8? verf iz.. 
fedetiamcap.j. verfi.io.ii.i6.& 18. 
adeo vt mirum videri non dcbeat 
te mecum contcndnTe apud illu- 
ftriflimum Bignonium , vocem if- 
tam itaeiTe legendam ac fcriben- 
dam. Sed videant Lingua: Syria- 
ca* Tyrones ac iudicent. Eod. cap. 
v. jo ad iUa' verba Etoffendit, in $>at- 

B ij 



tem agriBoo^ contribuhs, auc cognati s 
duplex mendumcommiccis , &il- 
lud quidem craflimum acquc 
ftupidiffimum,vcnihil dicam dc 
rua verfione,qujenonica commo- 
da eft ac propria,£r occumt ei pars 
agri Boo% confangumei. Primum in 
voce n^3pnDKl Et offendit, vel inci- 
*///-, quamfic male fcribis & incer- 
pretaris rf?3pnDW Et occumt ; eft 
enim verbum iftud , vci fciunc 
Lingua? Syriacar Candidaci, a forma 
bapflOK vficanflima ; non a for- 
ma Sspnoyi inuficaca penicus & 
Syris omnibus incognica. Alcc- 
rum invoce KlnyVia qu$ non fig- 
nificac , vc inccrpreraris, Partem^ 
auc fortionem , fed difjenftonem , fchif 

wa, auc dtufionem «.Acque ica WmaVia 
dtfienfionem , /?/ , aut <//'«///<>- 

»«w , inepce Legis & imperice 
pro |twi$£» Partcnt , jgut fortio- 



*" 13* 
nwi,'etficap. 4. v 3- idem illud 
mendum exprefliflime habeas. 
Eod. cap v. 9. inepteadhuc vfur- 
pas mafculinum MntffcO Et btbe } pro 
fceminino mpX\ quod eflet cegru- 
um. Eod. cap/v. 14. ad illaverba 
Fragmenta fpicarum perfricatarum in- 
fcite legis Kinisnsi pro KinttHfll 
Perfticatarum 5 eft enim partici- 
pium plurale Fcemininum for- 
mx emphaticae , quod habet a 
• capite literam Dolatb cum puncto 
Pthohbo de more literaru Vm, qua- 
rum conftrudionem cum di&ioni- 
bus fubfequentibus hic & alibi paf- 
(im videris penitus ignorare. Ec 
ccrte , cum tibi nuper exprobraf- 
femapudilluiiriflimu Bignonium, 
te ne quidem literarum iVn ge- 
nium ac naturam percipere , quod 
camen omnibus Lingue, Syriaca» 
gultoribus planum efle debet atquc 



- pcrvium ; nullum aliud dedifti 
mihi refponfum,quam fumofum is- 
tud acque perturbatum , Qutdf 
Quidi Denique hocipfo cap. v. 2.. 
inepte fcribis ac barbare >Pip3"n 
pro >flp5n*( Quod adhajtfti; eft enim 
iecunda perfona fingul. fceminina 
cum litera TDolath a capite a ver- 
bo fecundx forma; pai Jdhaft, 
non autem p2l primai forma? , vti 
male deducis & exprimis. 

Cap. 3 .v. 1 o. pr^ter mendum iftu d 
infigne , quod quinquies admi- 
fifti in fola didione >rrn Filia mea, 
vti modb palam tibi lubiecimus, 
inepte penitus ac ftupide mon^ 
ftrum iftud erlormas rhw cum li- 
neolainfra literam Lomadh, vteius 
quietem atque fileritium indicer. 
Si enim vox ifta nbm eft fecunda: 
perfona: flng. fcem. vti etiam tua 
verfio (atis innuit Secuta Jis , ad 



verbum/m*; pneter ineptam iup- 
preflionem Yiterxloudh , qux om- 
nino eflentialis eft in fine iltius 
dictionis , vc indicetur eam efle 
(ecundse perfons fingularis fcemi- 
nina:, inicite fcribis ac barbare 
fignum quietis fub litera Lomadh, 
qu£,vtiiciunt quocquot fatis Sy- 
riace fciunt , nufquam quiefcit in 
hoc praterito, prxter quam in 
prima fingulari mafculina & ter- 
tia fingulari fceminina. Quod fi 

dicas di&ionem iftam etfe 
tertia? perfonse fingularis fcemini- 
nx ^tejnullus equidcm erit er- 
ror in tua nocatione , fed femper 
oberit fequela Textus cum tua 
verfione Stcutajis. Quis igitur feret 
tantam ac tam fupinam in vni- 
ca dictione imperitiam ? 

Cap. 4. v. 1. infcite fcribis 
wa proiyjoj neque enim verten- 



dum cft , vti ctiam minime Ve£- 
tis,£«« <?/?? Ccd,Quideft} Ac pro- 
inde cum vo* illa interrogatiua 
fp dicatur tantum de perfonis 3 
Kiata autem , & per contra&ionem 
jiD de rebus-,quis nefcit te pre,ter hic 
efle lcgendum iJia ga/'d */? ? Et 
non wp ^a«" <?/? ? maxime cum 
fenfus neceflarioid poftulet? Eod 
cap. v. 4. male fcribis ac barbarc" 
np*0 pro TOW Ef > fprerafem- 
per literarum Vm notatione, & re- 
pofita liceraDo/tf/Aprolitera R//^. 
Eod.c. v. n.ad illaverba FaciatDo- 
minus mulierem iftam ficut R^jicbel 
&Li«m , piial ^»* <xwa£«? ddifica- 
uerunt Domum Ifiaeh^ male fcribis 
& incongrue jbiftl pro pgfti Si~ 
quidem ^Mn dc abfentibus tan- 
tum aut quafi abfentibus dicitur, 
mn autem de pnefentibus aut 
1 - velun 



veluti pra*fentibus , adeovt plri 
idem fit ac l\U , ac //?*. Vnde 
cumhie demonftrentur veluti di- 
gito Rachel& Lia , eoquod a:di- 
ficauerint domum Ifraelis ; paiam 
& aperte relinquitur , non join 
///*., fed pjn ///* legendum efTe 
ac fcribendum. Et certe hoc ipfiim 
tua verfio , qua* Textui parti» 
culam Jmba addidit, infinuare vi- 
detur,vbiait,H* qu* atnl* adtfka* 
uerunt domum Ifaelis. Eod.cv.14.* 
barbare fcribis &incpte liytt pro 
Tranftulit ; conitat cnim , 
etiam apud Tyrunculos Lin- 
gua» Syriacar , Verba cnnjugationis 
Aphel numquam habere ptinflum • 
Pthohho fub fecunda thematis y nifi 
tertia fit litera Rifch > aut -yna 
tx gutturalibus. Sed quid opus 
pluribus > Summam tuam in Lin* 
gua Syriaca ignoranciam pro* 



i8 

det vltimum , quod ego notabo, 
vocabulum. Dum enim fcri- 
bis hoc ipfo capite 4. verf iy. 
HfnVpro nrnV/7 3 ep erit illum y pra% 
termiflo pundo HhDoffohib litera 
Joudh 3 quod ei tamen omninb 
eflentiale eft ac neceflarium , 8c 
repofito puncto Pthohho fub litcra 
Lomadh, loco puncti Rnoffo, con- 
tra analogiam )C verbi t]?j/quo 
tertia ifta perfona fingularis fce- 
minina deriuatur,& non a verbo 
,quod barbarum eft penitus 
atque infolitum j quid aliud colli- 
gcre poflumus , quam tc mag~ 
num efle Ardejlionem , & inLin- 
' § ua Syriaca Tyrunculum potius 
quam Magiftrum aut Do&o- 
rem. 

Porro , quis tuam feret in Lin- 
gua Latina barbariem i An Lari- 
nedici putas quodais cap. 1. v. &i 



19 

Reuertimini fiha , quoniam ego fenui 
wt effem apta "Wo , pro Ego fenui Dt 
fim afta viro ? Quid dicent Latitie 
Eruditi de tua illa verfione eod. 
cap. i, v, 19. Etfaftum eft , njt cum 
lenijfent inHethlehem Iuda , Utaretut 
in eis omnis l>rbs \ pro Veniffent Be- 
thlehem , & Tota vrbs ? Quis cre- 

det Latinam eflTe phrafim iftam 
cap. i.v. j.cap.j v.9. Quodnuntium 
efi pue!U huim f pro QtM fama eft 
fuella huim ? An quifpiam Latine 
dixerit quod ais eod. cap. %. v. 9» 
Ecce pracepi x ~)>t homo non Udat te; 
pro eo quod vulgo dicitur, Ecce 
yrxcepi , ne qws re Udat l Quis fc- 
ret phrafim iftam incongruam 
eod- cap. 2. v. 10. Jd cognojcendum 
me, quod ejjem peregrina , pro con- 
grua ifta loquendi formula. Jd , 
cognojcendum me } cum ego fimferegri- 
na ? Denique , quis dicet Latine 

C ij 



2.0 

dici quod ais eod. cap. i. v. ly. E& 
fercujjit y t rga ea qua collegit , pro St 
decujjity aut excujjit virga ea qua coU 
legerafi Et iterum eod. cap.i. v.18. 
Et dedtt ei de eo quod comederat, & 
Juperfuit ei } pro Comederat& fuper- 
fucratl Certe , ha?c-& alia eiufce 
generis innumera, qua? hic nota- 
re fuperfedeo, ne contramentem 
in immenium noftra excrefcat 
Epiftola , lucutentiffimum nobis 
perhibent de tua fumma ac fin- 
gulari Linguarum OrientaIium& 
£**»«*>Occidcntalium peritiaTFaxit Deus, 
qui ne talis efles minime prohi- 
berevoluit, vt tandem aliquando 
refipifcas hifce meis monitis & 
animadueriionibus ^ ne fl pergas 
vlterius alienis inuidere laboribus, 
aut ijs, quos aliunde mutuatuses, 
gloriari , Tollat Jua munera Qerdo- 9 
atque adeo fcpe fepiiis a xiobis 

t 



1 



2.1 

audias , Tecum habita 3 & noris auam 
fit tibi curta fupellex. Interim bene 
vale , & mentem fonam in cor. 
pore fano tibi poffide. Luteriae 
Parifiorum pridie Cal. Mart. An. 

s. m. dc. xlvil 

' hnis: