(navigation image)
Home American Libraries | Canadian Libraries | Universal Library | Community Texts | Project Gutenberg | Biodiversity Heritage Library | Children's Library | Additional Collections
Search: Advanced Search
Anonymous User (login or join us)
Upload
See other formats

Full text of "Appendix historiae quadrupedum uiuiparorum & ouiparorum Conradi Gesneri Tigurini"

rii*"/ 



l1 r 




«!:■ 









^4*. 







,/■'■ A' 



/6 7/?^ 



LL'l'l' 



The Dibner Library 

ofthe History of 
Science and Technology 

SMITHSONIAN INSTITUTION LIBRARIES 






••■4\.-,,C 



^^ 


^ 


/^^^^-3^^^>^^^w^ 


// \v^ 


/y// ""«^^-^y^^^s -w^<^ 1 / 


^^^ u 




i^^^K 


^s 




^^3 


» 


' 


^^^ 


^ 


^^^^ 


^ 


^^^ 


^ 



•■.-r ^■""- 



^ 



t' 






v-^ 



/ ^ 






f 



♦ f 



APPENDIX HISTORIAE 

Quadrupcdum uiuiparorum &oui^ 
parorum Conradi Gefneri 

Ti2,urmi. 




TIGVRI EXCVDEBAT C FROSCHOVERVS 

A N N O S AJ, V T i S M, D, L I U U 




AMPLISSIMO VIRO D^ lOAN" 

NI STEIGERO. ILLVSTRIS REIP. BERNENSIS 

SENATORI ET PROVINCIAE S A B A V D I G AE qV AE S T O R 1, 

Conradus Gefnerus S* D* P*. 

jPPENDlCEM ijlam ctdnoflram Amm4Um hijhmm, STEIGERE clarij^ime.cm mn mlta quL 
] dcmjed Tara cr fj^c^htu leduq; digna, CT ^w<« ah homine etim occupato cm Mof«ptrff f i/i^j^ici pcffem, continerc m,i 
I dicatem,tc iUi ueluti patronum c^j^eHntorem pracipuum dclegi.Spero autcm te profumma hu/mamate tuayCr uctcti 
i rk confuetudinisncfixe qu<e nobis m Gallia olim ktercefit recordatione, libentijiime hMnanif^mc^ hanc dedicationi 
I accepturm. Qmnuii emm ab illo tempore quo te adolefcentem fkmiUariter noui^c^ kgenij tuimrtutes femper apm 
^ probauiyadfmr.rms in patriahonores euedui,uirtutu/rn tuaru/m cr rerum priefertim ciuiUumJinguarwm^ Latmte ^ 
GaUica cognitionii tmritOjCU^forii^hoc eji m Sabaudica proukcia, qu^ imperimueflrm agnofcit^tm dom mgifiratw aliquotm^m 
gM cm laude gefferiita' tmnc etim w f^lendidij^imo lUufim Keip.uejlrce loco uerfcns, prifmam tamen hmanitntcm bcmgmtatemc^ 
tumtnuUo ut pleri^^folem nwrmfi>.lhi,necueteYMn umicorm ©"' literarm contemptu pertmtajU Quamobrem cm hancccuektifyU 
uamyauttheatrm potius,i/nquouaria:c:rmaximeperegrkieammames^editndceexhiberentur,rem liberakm cr liberahf^imo uiro^quda 
lis tu mta' primoi es.dignam mci mn exiliimarcm^eandem ad te prinwm mittendamyO' rmgmfico ncmini tuo perpetum obferuationis ac 
mions m te mei pignus cr nwnwnemm dcdicadm , mihi cotijhtui.Namfi rcges er pmcipes uelfmgula ahquando anirmUa pcregriM^ 
dono mter fe mittum:uel etim partes duntaxat eorum,ut cornaa ftrtafjs cgregia er rantatefua pretiofa,te quoq- uirm mgno V regio 
mmo pr(ednm,mn unm nec paucahuwfmcdi aiamaUa.priefertm ab homine tui obferuamifimo miffa^benigne cr ammer admijfurm 
mhi perfuaji, Etf emm ca uiua nonfKm,diutiii< tmen qum uUa beftia uiua apud hcmines i/ngenuos V eruditos^ qui hccc ex nojlris lucu^ 
hrat{ombu6 cognofcere dignAbumurJupfm&irajj^erauerm. Yale,^ clarij^imo dccbfmc^ m Kep, uefira uiro D.^icoUo Zerchm 
H amciic^ reUquis plurmm imo nQnHmfaiuum dtato^ Tiguri, duodecimo CdetidAi Mm^^ mno Domim M, D» Ll\lh 

ADLECTOREM» 

O S T V L A T amcratiocrcfficimgratitudiniSjhmmfAtmleBvr.utperquosprcficefm mgemtfkteay.^t^ ht» 
nefciorm mihi authores nominibus eoru hononfice icmemoratis agnofcam. Quanquam iUieadem opera no mims publice 
etiam er de com<.mbus literaru jhdijs bcne mentifunt.uin plane digni quosboni er eruditi omnes.quibus hntc fiudia cordi 
' fum.perpetuoarmm ac cekbrcm;, A pnmo igitur lAifxria: animUti/tn noflrte itdito Uhro, peruencrm ad mc imagines 
iiUquot,o- hifioriicfmilquorundamjperegrinorumanimaUm (mquadrupedmgenere. namdec^iteriim pr<efcmianon dicm) quM 
communicarum clarifimi uiri: 

Yri cr Bifonis^Vuoljgangus Lazius Viennenfis medicusjhilioricus & iconflijspotemifimiKommorm regis ferdinandicrc^ 
BouisferiScotici^ cr Citnm Scoticorm uelBritannicorm trimgenerm^uirgencre nobilts cr Uterarm cognitione nobilior Benria 

cus 4 S Cla. metropoUtanse ecclefu Glafguenps m Scotia Decanus,per doHifimum uirm loannem Ferrerim ^edcmomanmt. , 
Tarandi er Vulpis crucigerse^Valemmus Grauius Decimarius QrSettAtor Bribergenfs m Mifnia^ 
GazcUtefue Caprea mofchi^Am.Mufa Brafauolus lUujirif^imi ferraria ducis medicus* 
mujmoms crfmia quam cynocephalm putamus.Theodorus Beza Burgundus uir nobilU er utriuf<^ lm^£profeffor dcBifimus k cUa. 

rifima keadcmia Laufannenf, 
Bam£ Plmij^Sciun GctHU^&^capitmbortap^imipdm^tiy fircpfccroHs, loatines CmBritmusmcdim cmtUntifimustondimm 
imgUn» 

APPEM* 




'2 



APPENDIX HISTORIAE 

QVADRVPEDVM VIVIPARORVM 

CONRADIGESNERI* 

D E V R O. Germanice 2tW0<^f / Vt^iH)^. 

Polonice Tur^ 



u 



a». 





AE C urf icon, &C bifonis quae proximt fequetur,ad uiuum tedditx funt,ut Vuolf 
gangus Lazius nobis alTeruitjCuranobiliffimi dodiffimi^ herois SigifmundiLi 
beri Baronis in Herberftain dCc, qui etiam in fuis rerum Mofcouiticarum Com=» 
mentarijs,de his duobus boum ferorum generibus ita fcribit : In Lithuuania repe* 
ritur bifons,quipatrio nomine Suber(zubro AIberto)uocatur, Germanice 21«^=» 
^^* Vri etiam quos indigenacThurjGermani Bifontes uocant^ in fola Mazouia 
reperiutur. Vrus autem eft forma bouis nigri,habet longiOra cornua qftam bifons* ISIec te moueat 
didio Germanica,qu^ urum bifontem uocat,&: bifontem aur^^.Nam ex Commentarijs Caefaris 
habes, Germanos urorum cornibus pro iniignioribus pocuHs quondam ufos ftiilTetquem ufum 
etiam hodie Samogithse obferuant. Vrorum porro cornua, quae etiam noftro tempore in quibuf=t 
dam templis auro dC argento exornata,ueluti rara quxdam monimentareperiUntur,&:]ongitudi* 
ne dC colore a bifontis cornibus ahquanto breuioribus,pocuhs^ minime aptis, facile difcernutur^ 
Hxc Sigifmundus Liber. Idem hoc animal, quod ex eius fententia bifonem efle diximus^ non 
apte, fcribit^ Germanice ^uro^, id efturumboue appellari,cum a bouis forma diuerfus fit : urum 
uero, Germaniee IPifent did:um,bouem forma referre ait.Sed hacc in tabula cum imaginibus ho 
^oTum animalium ab ipfo(ni fallor) Vienna? aedita^ambiguc fcribuntur.mihi quidem utrunqp animal 
bubuIigenerisuideturomnino:fedbifonexpidurapropteriubas, barbam dC magnltudinem dC 
gibbum,eriam multo horribilior afpedu fera apparet. Huius ego opinioni interim acqUiefcam,do 
necaliquisremcertius aperiat.nec^ dum enim aftirmare omnino po(rumiquodiI]iuidetur,bouem 
cuius hic figuram dedimus,urum efte,cum altero quem fubijciemus minor appareat:C^far autem 
uros magnitudine paulo infra elephantos cffc fcribat. quanquam C^far etiam in nonnullis quae de 



batus appareat,quantuni pidura refert,quoHimutrucf?bifom Oppianus tribuit, Scoticus quidem 
4©bosferus,cuiusiconem uidebis inferius,iubatus eft, &:bifon albus uel Scoticiis uel Ca^ydonius,^ 




AppcndiX 



4 

iim fyIueflriumhiftoria,Iubi etiam oftendf fcnptorf s aIiquoturiim,feiTonetti, bubaln S^^bonafum^' 
confundere:)8^ deUro,eodem libropagma ij^z.fi^ rurfus in Paralipomenis pagma 1097« ubfboue 
hic pro bifone ex Sigifmundi Liberi fententia pidum,pro uro copiofius defcripfi. Miferat enim il 
ium tum temporis ad me dodiflimus felicis memori^ uir Sebaftianus Munfterus pro uro,ut etiam 
ipfeacceperat,quoniamficuuIgo uocatur* Qiiodfiquis utrunc]^ ex hifce bubus Latineurum 
appellarit,minoris tantum dC maioris,autbarbatiiubatiue differentiaadiecflajrcdeillumfadurum 
arbitror,quom'am biibnis al/ud Latinum nomen non habemus» 

^ B I S O N* Germanicc tt>lfettt De quo ca tantum cognouf^ 

mus,qu3B iam inter caetera de Vro fcripta funt* 



DE BISONE ALBO SCOTICO^ 



10 




SU 



s^ 



4«. 




♦ 



Quadrup.uiuipar. 



'^ N Scotfa Galydoniae fylu^ olfm df dx nomen adhuc manet iiulgar e Catlendar bC Caldar* 

, ea excurrit per Monteth &^ErneualIem logotracflu ad Athoham dC Loquhabrfam ufc^^ 

Gignerefolet haec fylua boues candidfflimos in formam leonis fubam ferentes, caetera 

^^ manfuetfs ffmiIh'mos,uerum adeo feros fndomftoscp atc^ humanum refugientes confora 

dumjUtquasherbasarborescjpaucfrutfces humana contredatasmanu fenferfnt, plurfmos defns 
ceps dfes fugfant:captf autem arte quapfam ( quod df fffcfllfmum ejft )mox paulo pras moeftftfamos 
rfantar^Qiium uero icCc petf fenferfnt,fn obufum quecunc^magno fmpetu frruentes eum profter=* 
nunt,non canes^non uenabula,nec ferrum ullum metuut, Hedor Boethfus in Defcrf ptfone regni 
Scotfae^ Et rurfus,Huf us autem anfmalis carnes efuf fucundiflimae funt,atc^ in prfmfs nobflf tati 
10 grataj,uerum cartflagfnoix ♦ Ca^terum quum tota olf m fylua nafci ea Iblerent, fn una tantum nunc 
efus partereperiuntur,quacCummirnald appeIlatur,ali]S gulahumana ad fnternicfonem redac^is, 
H^c ille» Mfhf qufdem genus hoc boufs uidetur rede appellarf poffe Bffon albus Scotfcus uel 
Calydonius,eo quod leonf s fnftar f ubatus fit,ut de bf fone Oppf anus fcribit ; fcd non etiam barba» 
tus^ut bifon fimpliciter didus eideni» 

B O N A S I (utcohfjdmus) C A P V Tadfceletonexpreflum* 



la 



5» 





50 



40. 



o N A S I hiftoriam Ifbro i,defcrip{imus,pagina i^^jnter bottes fylucftres, ubi picl^uram 
quoq^ capitis eius dC cornuum dedimiis ab amico quodam miflam. Sed quonfam prse* 
ftantf ffimus medfcus lo.Caf us ex Anglfa nuper figuram cornfbus dffFerentem mffit,una 

cum defcrfptfone ad fceleton fada,hanc quoc^ in commune proponere uolui^ Mitto ad 

te (inquit in epf ftola ad me ) caput uaftf cuf ufdam anfmalis, cuf nudum os capftis una cum offibus, 
qu^ cornua fuftmebant,graufmnif ponderfs funt,a: fuftum fere attollentfs onus. Qtiorum curua^ 
tura fta fe promf ttft,ut non reda deorfum uergar, icd oblf que antrorfum, quo d qufa uf derf nequft 
infacfeprofpiciente,curauf ut appareretfnauertentefnlatus.Spacfum frontfs intercornua,palm. 
Rom^triumeftcumfemifteXongitudo cornuum,ped«i..palm.trfum,8(^ digftf femiffis eftjnambi 
tu,ubi capiti iunguntur,pedis unius di palm.femifTis iimt . Huius generis caput aliud Varuici in 
caftello uidi,quo loco magnf dC robuftf Guf donfs,comitfs olfm Varufcenfis, arma funt, cufus cor^ 
nuum offibus Ci f pfa cornua addas,multo ff erent longf oia, dC alf a ffgura atc|j curuatura , Eo fn loco 
etiam uertebra colk' eiufdem animalis eft,tanta magnftudfne, ut non nifi logftudine 5. pedu Rom* 
£<:a.palm,cum kmiiic circundari poffit. Aeque dC ad fd animal pertinere exiftimo omoplatam iU 
60 lam qu^ uifitur catenis fufpenfa e porta feptentrionaH Coueniri^,cui ut nulla fpinu eft, ( fi bene me 
mini)ita lata eft ima fua parte pedes '^Aigitos iXonga ped. 4, palm.a. Ambitus acetabuli quod ara 
inum€Xcepit,ped,triumeft5&:palm,unius,Circundatosintegrum,nonnifi'peduundecim,palm^ 

a s 




6 

unius loilgitiido 5^ femifiis. Tsi facello magnf Guidonfs,quod poHtum cfi non amplius iooo pa^ J 
Varuico oppidOjfufpenditur coflahuius item anfmalfs(ut ego qufdem reor)cufus ambftus quolo 
C0 mfnfma efi:,palm,trfum eft^Longftudo^fex pedij cum dfmfdfo.Sfcca ea eft, dC in extfma fuper* 
ficfe cariofajpendfttamenlib.9,cum femiile.Ex uulgopars,apn effe coftamputant, a Guidone oc 
cffi: pars, uacc^ quaeprope Couentriam infoila quadamcommorabatur,multis infefta^ QuKpos 
fterior opinio ad uerum propius accedit puto^cum bonaff forian elfe poffit, Vri eife dicere,uetant 
cornua recurua.Haec forfan fuperuacua funt^quod in Ifbro tuo bonafi facf e depfnxffti* tamen quf a 
dubftauerfm de anfmalf hoc,uoluf cogftandf materfam tibf mfniftrarc,ut fi' forte alfus anfmalfs oiTa 
cffentjtu per otfum nomen nobfs aperfres, Haec flle : cufus confedurfs fpfe etfam aifentfar,donec 
aliquando fortaflis aliquid certius exploratum nobis fueritBonafum quidem boum ferorum om= lo 
nium longe maximuni ueteres faciunt , Hufus enfm pellfsueldomumtotamfntexerit,(y>o^fcfff(e 
cw^oO Kcchv^€t ohoy oiKoy, {eA oiKoy hic domus partem accipio,coenaculum uel cubiculum)propter ca=s 
pronas uifum impedf entes no reda fed oblf que fntuetur.color ef us fimflfs eft terra^ bC locf s fn quf^ 
bus moratur,fi^ cornua gerftc^ v» wTtvlvly kT^H^sis ^« jSAaT^ofTflc, ideftfnnoxfaquod adfe fnufcem 
conuertantur, ut f n Coronfde quadam Gras:cf codfcfs manu fcrfpti Aelfani deanfmalibus reperi* 
Hanc qufdem colorfs mutatf one cum ali] authores tarando adfcrfbant, Aelianus aut quifquis hanc 
coronidem {criplit,bonafo non rede tribuere uidetur^ 



DE TARANDO» qu^m etfam ceruum Scythkum dixenm.Germa 
nice Keym^/Ki^mga* Gallice Rangier^ucl Ranglier* 



id 




I» 



4^ 



TAKAhl^ 




[uadrup. Uiuipar. 7 

A R A N B I eius^ cornimm falfam imagmem^Tabulasregionum Septentrionaliu Olat 
Magni imitatione decepti,pofuinuTs in libro de hiftoria quadrupedum uiuiparorum,pa 
gina ^^-o.rangiferinomine.dubitabamenim adhucan tarandus idem rangifero effet, 
ii quod dod^iiTimo uiro Ge, Agricolx uidetur:cui ego nuncmagis a{rentior,etfi tum quoc^ 
no omnino negaui,fed dubitatione aliqua motus,quaj de tarando ueteres fcripfere, in boimi fylue- 
foium liifioria confcripii,pagina 156, dC rurfus feorlim qu^ de rangifero recentiores, pagina 95-0* 
quoloco(fequentemoxpagina)pofitumanobiscornu, tarandi iiue rangiferi non efTe nunc certo 
fcio+tum enim dubitabam.Cuius uero animantis id fit,nifi alces cH ( quanquam diifert ab eo cornu 
alces, quod alias ab amico quodam ad me mifTum in Alces hifloria poiui)ignorare me ingenue fa=» 

ip teor Jd uero quod in pr^fentia damus animal,a CL V* Valentino Grauio ad nos mifTum, tarandg 
(iue rangiferum ad uiuum expreiTum efle non dubito.nam cornuum quoq? omnino fimilium efR=s 
giem dodiflimus uir Benedidus Martinus Bernenfis,qualia Bernae in curia fpedantur,nuper mi^ 
fit^ His addam qux de hoc animante Ge.Fabricius ad me fcripfit, Tarandus (inquit) quem po* 
puli Septentrionales fua lingua Rehenfchier nominat,formamcerui habet, ikd corpus robuflius: 
coloremfecundum anni tempus mutat, etiampro locoruminquibusuixerit, uarietate, utaud^or 
Admirandotum fcribit,fiue Arifloteles ille fit,ieu Trophilus+ Arborum autem &:Iocorum, dC re* 
rum quas attigerituniuerfarum,colorem imitari,nobis adhuc compertum non eft.Eum aute quod 
anni temporibus mutet,inde colligitur, quod ali] colore afini,alij cerui eife dicant.Pedus torofum^ 
dC uillis albis prominentibuscp denfum atc^j rigidum,crura piIofa,bifid^ concauas^ ungulas, dC mo 

%<> biles,in curfu enim eas explicat+ Ipfe ad celeritatem expeditifsimus:ita ut et fummas niues calcet, 
non imprefsis alte uefligijsj&^ pernicitate iiifidiantia in uallibus animalia efFugiat» , Cornua gefi:at 
pr£ealta,quac ftatim a fronteramis duobus latis mucronantur quafi in digitos:in medio ramulus ue 
iutiinternodium.interiecflus,inderurfusinramoslatos, digitorum expanforum fpecie mucrona=s 
tos exeunt* Cornua funt alba,uenuliscp longis difl:in(f^a,differunt ab alces cornibus altitudine,a 
cerui Iatitudine:ab utrifq? colore dC ramorum multitudine:quamuis aliter fcribat Zieglerus Lan* 
dauus, Currendo ea in tergum demittit,nam flanti frontem pene inferiores rami tegunc* His infe* 
rioribus concretafrigoribus fiumina, ad potum capiedum rumpere fertur.Syluarum frucfi:ibus,et 
arborum mufco uefcitur.Latibula flruit in montibus Septentrionalibus,et in Mofibergum,alios^ 
montes Noruegi^ intenfioribus frigoribus procedit. Capitur ab hominibus ad ufus domefticos^ 

$& nam ad conficienda itinera,domatur a curforibus:ad operaruftica,ab agricolis, Infeflatur ad prx^ 
dam e multis animantibus.caro enim tarandi e ferinis illorum locorum optima dC delicatiffima Jn- 
primis autem infeflos habet lupuiTi,gulonem,8c: quod propter horrorem ululatus, uulgo jf el^^e^ 
f<|)tey3ab Olao propter feritatem (StimHnu appellatur^ Hoc animal ad prxdam exit gregatim^ 
iupo minus,maius uulpe,pilis nigris,maxime ierum, 6^ tarando pr^ carteris inimicum. Sigifmuna 
dus Liber, qui de rebus Mofcouiticis fcripiit,ait apud Lappos ceruorum efTe greges, ut apud no^ 
boum,qui Noruegiorum lingua, Rhen uocentur, noilratibuscp ceruis effe aliquanto maiorest ijs 
Lappos uti equorum iuffietorimicp uice,hoc m.odo^ Vehiculo in fcaphac pifcatoriae formam facfi^o, 
ceruos itmgunt:in quo homo,ne ckmorc animalis curfu excidat, pedibus alhgatur. Lorum quo 
id gubernatjfiniflra tenet,dextrabacuIum,quo uehiculi,fi quam forte in partem plus sequo uergat, 

'40 cafura euerfioneinue fufiinet+Tali curriculo fe uiginti milliaria uno die confeciffe ait, ceruumcR di 
mifrum,ad confueta (labula nullo duce redijffe Jn hac fere fententiam ille, Animal hoc natura con=s 
gregabile QC {ocidms eft amans.nam armenta milie tarandorum in uaitis illis fyluis fimul confpici 
ferimt.Quod fieri poiTe etiauox Pfalmi quinquageiimiteflatur,in quo Afaphi oreloquitur Deusj 
Omnes hcHix terraz mcx funt,S<: armentamontium,in quibus numero millenario congregantur^ 
Foemellae in hoc genere ramis carent, dC hclis abugsdaiitia gentem alimt* Tarandos in N oruegia 
reperiri mercatores afTerunt^in Suecia fuperiore, Olaus Magnus:in Lapponia,Sigifmtrdus Liberi 
in Polonia interdum, Agricola Ammonius.Superioribus annis bini,cum frenis,lenis,&:phaleris 
Auguiiain Vindelicorum dicuntur addudli^ Ha^c diuerfis temporibus, ex Aknpeciorum Friber 

- genfium(quiilIisinlocis negotiantur)relatione,6^exadducflisaucfloribus, fcripfitadme uirhuma 

fo nitate &:integritate prasftans Valentinus Grauius,quiquoniam Reipub.negotijs atque Principis 
occupatus eft,per me tibi ftgnfficari uoluit Jdem etiam picfluram ad te mittiu 

DE G AZELLAueldapreaMofchf, 

A N c effigiem tanquam animantis e quo mofchus pretiofiilimum ddoramentum habea 

tur^ Antonius Mufa Brafauolus ad nos miiit^ Id animal Italice dici potefl capriolo del 

mufco.GaHice cheureul du mufc, Germanice '^ifcmtl^icvh ober 13ljemreed^*cuius hi- 

ftoriam iam dedimus libro i.pagina7S^+ Petrus Bellonius in Meraorabilibus peregri=i 

nationum fuarum,libro axapit^ ^'j/incapitis infcriptione)ga2:ellam a prifcis orygem dicftam fcri^ 

^o bit Jed cum oryx fitunicornis^gazella bicornis,difFerre exilHmand^ funt,quamuis utrac|^ capra= 

rum fylueftrium generis* Deinde ga zellam defcribens : In arce Cairi(inquit) uidimus gazeHas 

cicuratas, capreolis plane iiitliles, rupicaprse magnitudine dC colore : anteriore corporis par=. 

a 4 




8 



te iiiimili', pofteriorc alta inflar 
kporis ♦ Lineam fupra oculos 
nigram habent ut rupicaprse* 
Vocemferecaprinam aedunt, 
fed barba ( arunco ) carent. Pi= 
lus earum ruffus ad pallidum 
uergit,p6litus ac fplendidus4'n 
pedore 5^coxisalbus,utplaty 
cerotiXauda etiam inferius 2lU 
ba eil, fuperius Bactico colore, 
ad poplites ufq? demilTa ut pla= 
tyceroci* CurritS^ afceditmul 
to facilius per motes quam de= 
fcendit, in planicie progreifus 
ei uelox* Auriculas inftar cer* 
ui erigitXrura gracilia funt,pe 
des bifulci, Collum longum dC 
gracile,utrupicaprae. Cornua 
maris quam fceminae grandioa 
ra, planeredanifiinmucrone 
modiceadunca eifent, longio* 
ra quam rupicaprae^lunse ( cres 
fcentis)quadam effigie, Mora- 
ri folent in planitie locis flerilia 
bus dC aridis,Haec ille* Caete* 
rum hxc eius defcriptio omnia 
iio non conuenit cum iconc 
quam Brafauolus ad nos mifit, 
iit eam alteriusferae,axis fortaf 
fis, (quanqliam diuerfa uidetur 
axis Bellonij, cauda ad popli- 
tesufc^porreda, de qua infra 
mentio fiet){imodo ad uiuaali 
qua expreffa eft, eife contjcia* 



Appcndi 



IX 




DE CERVO PALMATO. 




A P V T hoc in Anglia depidn, 
uidetur eile eius animalis, quod 
lulius Capitolinus inhiftoria iiia 
de tribus Gordianis ceruum pal 
macum ex argumento uocat ^ Si eius non 
funt,alicuius ilint ex genere platyceroto^ 
Verumquodcornuahaec autaequant aut 
fuperat dC longitudine dC craflitudine ceir^ 
uina, S<^latitudine excedunt platycerotis 
cornua,conlbnum eft corpus animalis cer 
iii potius,quam platycerotis ftmile eire^ul: 
lo. Caius medicus Britannus ad nos fcrfs 
pfit+ Nofb-a quidem de ceruo palmato 
fcripta, habentur libro i^ pag. $^(f* Nunc 
poflquamalo.Caioh^ccornuaadmemif 
fa funt, cum illo potius fenferim. 




4^ 



S9 



6m 



DAMA 



Quadrup. uiuipar. 

D AM A PLINII. 




AECicon damsceft cas 
I cx capram genere effe, 
mdicat pilus,anmcus/i 
' gura Cbrporis,at(^ cora 
nua,niri quod his in aduerfum a* 
dunca,cum cacteris in auerfum a^ 
eI* da fint ♦ Capra? magnimdine eft 
dama, dC colore dorcadis, loan, 
Caius» Quae nos de dama obfefa 
uauimus,legeslibroprimo pagi= 




N ,• 



,4o 



DE STREPSICEROT 




N CrctaCmquit Petrus Bello^ 
I nius)praefertiminmonteIda, 
genus ouis reperitur, §d pas 
' Itores ftrepficerotem nomi« 
naxit:cui cornua non ut ouibus commu 
nibus reiiexa , fed omnino reda ere= 
^o <^^c^ ut unicornis , ipiris canaliculatis 
capreolorum inftar intorta funt: nec a= 
liud a noftris ouibus differt,ne magnitu 
dine quidera: dC fimiliter ut noftra^ gre 
gariumeft, dC in magnisgregibus des 
git cuius figuram nos primi a nemine 
alio excerpta publicamusj Haec ille» 



-^ 



/5« 



M^: 





Sed aliam ftrepficerotis cornuum eftigiem Io+ Caius Cx 
Anglia pidam ad nos mifit, ( cum defcriptione eorundem) 
quam hic adfjcio* S treplicerotis cornua (inquit) tam gra- 
phicedeicripfitPIiniuSiUtlogioreuerborum ambitu Opus 
non fit^Ergo lioc tantum addam,ea efTe intus caua,fed lon=» 
ga pedes Romanos duoSjpalmos tres, fi' recflo duc^ii metia 
ris:fi flexo pro naturacornuum,pedes tres integros. Craft^ 
funtubi capiti comittuntur,digitos Rom.tres cum femiife^ 
defcribuntur in ambitu paL Rom^ i* dC dimidio,co ipfo irt 
loco Jn fiimmo,leuore quodam mVrelcuntjCum in imo fu=j 
fca magis dC rugofa fint, lam inde a primo ortu fenfim gra* 
cilefcunt, dC tandem in acutum exeunt> Pendunt una cum 
facie ficca per longitudinem dimidiata, lib* 7, uncias iij. dC 
femifiem, Facies, quseadhucfupereft iunda cornibus, 6^ 
frontis ceruiciscp pilus , loquuntur ftrepficerotem animal 
effe magnitudine fgre ceruina^etpilo rufo ad inftar ceriiini* 
Sed an nare dC figura corporis ceruina fit, ex facie nihil haa 
beocerti dicere,cum nares diuturni temporis ufu detritag 



Appcndix 




lo 

j[itlC5& facies cadem de cauflahinc mdc glabra fit.Coni]ccres tamcn ex co quod (lipcreft, eiTm pro« 
pius accedcre ad ccruum aut platycerotem ♦ Hinc pidor ceruinas adiunxit narcs foepiicercnsf faa 
ciei. Aures tamen habes flreplicerotis, exiguas {cilicet dC breuiores quam pro facici magnitudine* 
Qiiod inter radices cornuum uides, pars colli cft, H*ec Caius^ Noftras de Ibrcpliccrotc obfetua* 
tiones protulimus libro t .pagina 515* 

D E M V S M O N E* S^ alia fimilifera^SC Ouibus 
Hebriduni & Orchadum» 

A N c Mufmonis effigiem ad uiua 

expreffam, a Genuenfi quoda mer* 

catore acceptam Theodorus Beza 

nobis communicauitAiocantautem 

m Sardinia uulgo muflonem* Vidc libro ude 
quadrupedibus noftro, pagina 954/ 

I D E M aut proximu mufimoni uidetur anf* 
maLcuius Hedor Boethius in Defcriptione rc 
gni Scotiae meminit his uerbis : Hirthse infulac 
Hebridumpofiremaeadiacet aHa quacdam fed 
inhabitabilis infula Jn ea animaha quseda flint, 
ouibus forma haud dilTimiJia, cseterum fera, dC 
quse nifi ind^ginc capi riequeant : pilos medio 
modo inter cues dC capras ferentia,nec^molIes 
ut ouium lanam^nec^ ut caprarum duros* Nec 
alterius in ea generis ullum pecus uifimn 

o M N I V M Hebridum poftrema infula eft 
quxHirtha appeliatur, polarem habens eleuaa 
tionemfexagintatriumgraduum, Nomen au* 
te huic ab ouibus,"quas prifca lingua hierth uo= 
camuSjiuditum eft,Siquidem cues fert uel ma* 
ximoshircos altitudine exupcratcs. cornua bu 
bulis craffitudine aequa/ed logitudine aiiquan 
to etiam fuperantia^ prajtcrea caudas in terram 
ufq;promifIashabentes,IdemBoethius* Ger=i 
manf hctt> gregem pccorum uocant, dC \^itt pafi;orcm,5^ forfitan oues quoc^ Hebridu incolac pro« 
xima Germanis(nifallcr)lingua utentes,cadem origine hierth nominat, cuietiamGrsscumnome 
«d^ftcc colludit* Sunt dC alix oues fyluefires diuerfae, de quibus fcripfi' partim in Cuc b. pagina 
87 J* partini in Mufmonis hifioria» I N Orchadibus infuhs oues pene omnes gcminos, immo 
trigeminos plera:c^ par tus edunt,Hedor Boethius in Defcriptione regni Scotisr. 

D E T R A G E L A P H O. 4- 

^^^ R A G E L A P H V S(cuius no 

men Gallicum non habeo, in 

quit BcIIonius)quodadpiibs 
' ibicem refer t,fed barbacaret» 
Cornua ei caprinis fimilia, fed aliquan 
to retorta,fi'cut arieti.ea nuquam amit» 
tit.roftro, fronte dC auriculis ouem re= 
fert,ut fcroto etiam pendulo dC admoi 
dum crafToXrura eius albicant,ouiIIis 
fimih'a.Caudanigra,coxae(femora)fub 
cauda albae funt ^ Pilos tam longos ha^ 
bet circa flomachum dC colli prona fu:: 
pina^ parte,utbarbatus uideatun Pili 
etiam armorum(fcapularg) StTpecf^oris 
longi dC nigri funt,cum duabus macu= 
lis cinereis(grifcis)utrinc^ ad ilia» Na= 
res nfgrse, roftrum albu ut etiam totus 
uenter inferne^ ^ DoCi i quida in Ger 

mania tragelaphum cile putantgenus,^g^^^^^^^p^^^| fljf^^^^^a^^^^^p^fi^^^^^^^^p ^^ 
cerui,quodGermaniappellantb?4n^ ^ - . - ^^ - _-=^_ 

bir^, de quo copiofe fcriptuefl nobis 
inprimi Lib,ParaIip,pagjou -q ^ 






f 



lo 



DE 



Quadrup. uiuipar. 

CAPREA PLATYCEROT 

&Hippelapho, 



n 




S.O 



LATYGER0S, quam Grxci Bodie milgo pIatognaiiocant,AiiftoteIis prox iiidetut^ 
pro qiia uoce interpretes damam reddunt ^ Accedit hoc animal ad corpulentiam cerui', 
maius capreolo,! quo colore etiam differt^ Cornua ei prx cseteris antrorflim inclinantj 
qiix quotannis amittit.Color dorfi fubflauus eft,cum linea nigraper dorfum.Cauda lon* 
ga ufqj adpoplites,ut in uituloXatera eius aliqUando maculis albis dillinguuntur,quas fenefcens 
perdif>Fccminae etiam aliquando tot^ alb^e funt,itaut capr^ uideripoiTent, nifi pi!o breuiore difs 
terrent.Cornua eius diuerfis in locis propter magnitudinem oftentantur, tit illa quac fped antur in 
afcenfu arcis Ambaufij ♦ Vbi etiam alterius beiliashuius generis ejffigies uidetur in lapide fculpta, 
cui cornuaueracquse animal tiiuumgeftauerat)adiunda funt.Ha^c forte beftia fuerit quani Ariilo* 
teles Hippelaphum nominauit, quoniam barbam gerit ibicis inflar ^ Sed quocunq? nomine uoce^a 
tur,animal fane rarum S^memorabile eft,quod in Galha aliquando cofped-um fuiffe, efSgies eius 
publice fpedanda cum cornibus expofita perfuadet, Bellonius* Ad hippelaphi hiftoriam ho(^ 
quoq? pertinet,quod Francifcus Galliarum rex equum habuit pofl:eriore corporis parte ceruina, 
natum(ut fertur)ex ceruo dC equa^Sed hic cum cornibus carueritj hippelaphus Ariflotelis effe no 
potefljldem* 

D E A X I. 

H arce Cafrf uidimus marem BC fceminam animalis cuiufdam peregrinf , quod Axftl PIi% 
ntj effe conijcio,his ab eo uerbis defcriptum:In India 5C feram nomine axin,hinnulipel:s 
kjpluribus candidioribusc^ macuHs,facraLibero patri.Hoc animalinutroc^fexu cornl 
bus carebat:&: caudam longam ad popiites ufc^ demittebat,ut damae.Et fane primo alp^ 




^o cem quamceruus clariorem dC argutiorem ( magis fonoram^^dunt^Petrus Belionius» 



DE 



B V B A L O Africano.longe diuerfo a bubalo recentiorum. 




;4o 



fo 



I r> I M V 5 praeterea 
(inquit idem) in Cai- 
ro paruii boue Afri^ 
canum,forma corpos 
ris pl ena,parua , in fe coferda, 
cralfaj fed fcitf expreffa, hunc 
ftatim bubalum ueterum Gra£= 
corum eiie coni^cij notis om=: 
nibus * Aduedus autem erat 
Cairu e regione Afami^:quam 
uis in Africa quocj reperiatur* 
Aetate iam prouecfius erat,cor 
poris mole ceruo inferior, kd 
plenior dC maior capreolo:me=s 
bris omnibtis tam fcite in fe c5 
ferdlis 8<:^compa(fi-is, utiucun=s 
diffimum fui confpec^um prsc 
beret* Pilus etiamcum coloris 
fubfiaui effet, pr^ fplendore po 




litus uidebatur» idem fub uen- 
tremagisrufFus eiladfubflaiitiminclinanscolorem quam in dorfo , iibi fere baeticus apparet.Pe^ 
des eius bubulis fimiles funt,crura compac^a fi^I^breuia^collum craiTum dC breue, paleana uix mo^ 
^ice praefeferens.Caputbouis, in quo cornua ab ofTe quodam eleuantur ia ucrtice capitiSjnigra,, 
S^ualdecrenata, (cochees, Gallice^ ca^terumin Gazella! cOrnibus defcribendis facit ea in extre^ 
moparumefrecrochues,idefl:adunca)ficutingazelIa: dC arcuata inflar lunse crefcentis, quibtis 
'^Q non admodum defendere fe pofTetjeo qtiod mucrones introrfum ucrfi fe inuiccm fped^ent , Auri=8 
culse uaccinae,fcapulas iiQnnihil ekuatae dC uahdae.cauda lit camelopardali ufc|^ ad poplires txten= 
ditur,pilis nigris intecfia duplo maioribus quam feta: incauda equi* Mugitus qui bouiSj fed minus 



19 




19 



12 Appcndix 

altiTS Jn (umma^fi qufs fingat ufdcre fe boucm paruumjpolitum ^ (nmdum ) benc compadum, fuf» 
iium dC rplcndidumjcornibus inftar Lunae crcfccntis armatum^ altis dC fupra caput ercdis, ueram 
husus animantis formam conccperit* Caetcrum bouis illius qui uulgo bubalus hodie uocatur, nc« 
men antiquum ignorare me fateor : quamuis per Italiam , Graeciam dC Afiam, ita abundet, ut uix 
aliud animal frequentius occurrat , PetrusjBellonius, Ego d.e bubaio uulgd fic di<5to , fententiam 
mcam fuo loco protuli in Boum hifioria:bubaIum uerd fiue bubalidem Graecorum , inter capreas 
rctuli,mu!tas ob caufas,quas hic reperere non ]ibet,Libri i* pagina $%o* • 

^ Nefcio an idem quod Bellonius bubalum Africanii uocaxiit animal fit, quod nuper quidam 
cx Italia rediens Florentiae iibi uifum refercbat , bouis Indici nomine , magnitudine iuuenci y co» 
lore fiauoferead ruffum inclinante, capitemagno pro portione reliqui corpcris, oblongo^cor* 
nibus non altis, rcdis , modice fupra intortis quafi in fpiras, parte circa lun-bos muitd humiliore, 
Sed fieri poteft ut ille, cum obiter tantum fpedarit,non rede omnia mcminerit, 

D E M O NOCEROTE. 

• 

E Monocerote abudc trad^aui Libro u pagina 781, dC in Paralipomcnis pagfna 1105, ubl 
ex Nicolai Gerbclij defcriptionCjdc cornu monocerotis quod in thefauro iummi tcmpil 
Argentcrati feruatur mcntionem feci.qux cum icgifletlo.Ferrerius Pedcmont2nus>aci 
nos {cri)piit, in teplo S. Dionyft] prope Parifios eif e monocerotis cornu unii longum lex 
pedes,in quo omnia qu^ ex Gcrbelio inParalipomcnisnoftris fcriptafint, confpiciantur, Qc pon= 
dus,6<.' color: fed magnitudine praeflare Argentoratcnii , ctia concauiiate fere ao unum pede ab ea 
parte qua fronti animalis adhsercr , hoc feipfum deprehcndif^c in adc S^ Dionyfij , dC c ornu ipfum 
quandiu uoluerit manibus cotrecflafTe* Audio fupcnorc anno (qui fuit a natiuitate Don im' i ff^^ 
quum Vercellg a Gallis dinperentur , cx thcfauro indeablatum cornu monoceiotis irigens,cuius 
pretf um aeft imaretur circirer ocfloginta mille ducatorum, ad regcm Gallorum pcrueniflc, 

Paulus louius de monocerote affirmat , animal efTe pulli equini forma , coiore cinereo , iubata 
ceruice, hircina barba , bicubitali cornu armacam fronte pra^fcrre, qucd leuore (mquit) candorc^ 
cburncOjS^ paShdis diflin6um (piris , ad obtundenda , hebetandaqj ucnena mirihcam potefiatcm 
habere dicitur, Cornuenim jmmifTo &.' perlymphas circundudofontescxpiarepcrhibeDt,utia* 
iubriter bibat fi inde uirofar befiiaf pra-potarint Jd uiuo animali non detrahi,quum ullis infidijs in= 5* 
ccrcipi nequeat« Cornu tamen fpcnte decikim in defertis repcriri , ut in ccruis accidcre uiderrais, 
qui ex fcnecftar uitijs renouante natura uetus cornu exuunt, ucnantibusc^ rehnquunt, Flccccrnu 
rcgi]s impoficum meniis , toxica fi quafint cpulis indita emiffo flatim admirabilifudoreconumis 
prcdere narrant, Ex his duo uidimus bicubitalia , brachiali ferecrafsitudine: pnmum Venetfjs, 
quod poitca Senatus SolymanoTurcarum imperatori donomifit: alrcium pari propemagnitu« 
dine,(ed pra-cifa cufpide argcntcae bafi micnum: quod Ckmcns pcntifcx Mafsiliam profec^j us pro 
infignimuncrc ad Franci(cum rcgem dctulit, Ca^tcrum de ui tantac cotis in hac animate nihilplus 
af^irniauerimjquam quod euulgata fama credentibusiuadct* 

^Petrus BcIIoniusfcribitccmperiumfibieflepromonocerotis cornu intcrdumuedidentcm 
animalis cuiufdam(dedent de Rchart.ego quod animalhac uoce figmficetur non infelligo.utnc^^a» 
queuilus Gajlorii quiapud nos d egu nr) &: fic qucc^ adultcratum nonunquam ucndi fragn'<entum 
paruum treccnris ducatis.Qudd fi etiam uerum cornu fuerit, no tamcn illud uidctur de ec animali 
cflc,quod uercres monocerctis nomine dcfcripfcrunr,pr2efertim Aelianus qui folus mirabile hanc 
uim contra uenena 6<f grauifsimos quofdam morbos ei adfcribit,is enim non abum jUt ncftrum ui 
devurjhoc cornu facit,fcd cxtrinfecus puniccum , interius album , intima dC mcdia parte nigrum* 
Qiiin tamen uere de uiua aliqua fera(&: illa quoqj unicorni)nof!rum quoq? mmptum fit, ncgari no 
potcft Jnueniuntur cnim circitcr uiginti intcgra,8(: totidcm forte fradla in Europa noftra.e quibus 
duo ofknduntur in thefauro sedis S^Marci Venetijs ( alterum nuper a Venetis imperatcri Turca* 
rum dono mifTum audio) utrumc^ fefquicubiti logiiudinc, altera parte extrema crafsiore,tenuiore 
altera. ea quae crafsior efl:,non cxccdit trium pollicu iufiorum crafsitiem , quse ctia afini Indici cor^: ^•a» 
nu tribuitur,fed reliqux eiufdem notae d cftmt^Scio etiam id quod rex Angha? pofsidet in fpiras re« 
torrum efre,ficut illud quod in sede S.Dionyfij (prope Parifios) habetur, quo nullum maius uifum 
arbitrantur.Et fanenihil unquam circa animaha maiore quam hoc ccrnu celebratione digniusufs 
di.Rcs naturae non artis eft,in qua nota? omnes qu^ uerum animatis cornu rcquirit, inueniuntur» 
Et quoniam aliquatcnus cauum eff , (ultra pedis meniuram,qua cxit a capite , &C cfTe ab ecdem na« 
fccnte comprehenditur,) conijcio id nunquam decidere , ut neq? gazellac , rupicaprae dC ibicis cors 
nua decidunt,eadem in dama,ceruo,capreclo-8^ camelopardali decidua. Logitudo ea utuix pro* 
ccrifsimus aliquis eius iummitatem attingar^ aequat enim feptem magnos pedes, Libras tredecim 
cum triente appendincum flmpliciter manu ponderatum multd grauius appareat* Figuraplane ce 
reumidupiicatum 8l intortum infe)refert, ab una parte crafsior &paulatim uerfus mucronem fe 69 
attenuans.crafsiisima pars manu claudi non potefl, diameter digicorum quinq^ efi.circunfcrentia, 
fi filo metiariSjdodrans cum tribus digitis, Pars quae capiti committitur nonnihil afperiiatis habet;' 

c^tera 



19 



Quadrup.uiuipar. 13- 

„ csftcra polte !apuitatis,Spirarum canaliculi l^ues dC non profundi furtf ^ flmiles fere intortis liina^ 
cum anh adibus uel periclymeni circa aliquod lignum reuolutionibusi Progrediuntur autem a ds 
xcra (iniilrorfum ab initio cornu ad finem ufc^» Color noh omhino albiis eft,longo tempore nonni 
!ril obfcuratus.C^terum ex ipfo pondere facile eft coiitjcere, aiiimal ipfum quod tantum fuo capite 
oaus gerat,moIe corporis uel grandi boue infeirius elTe non oportere; 

DE CANIBVS SCOtiCiS TRI V M GENER VM* 

CANIS SCOTiCVS Venaticus/quemScotiuocant am 0«U> 
^OWttb, id eft canem Grsecum» 



10 



%o 




GANIS SCOTICVS S A G AX,uuIgodidus<ttte:^Ac^c.Ger^ 
mamce dici poteft, iBin ©c^Ottifc^Ci: IPi^flcr^Wttb* 



4<k 



JT^ 




C A NIS S C O T IC V Sfu«*"«^^^P^e*i^»^^<^nScotisuocatusattc©(%lttt^^ 
■^OWttb* Germanice ©c^lattt)Wttb uocari poteft» 




{i dominum dudoremue iniuria affiei cernat^aut in eos eoncitetur. Altera imii r^#e^ 



14 Appcndi 



IX 




!• 




cftodonfequorum,feras,aucs,ii«m6£<:pifccsquoq^intcrraxa latcntcs odoratu inucfiigantfuffl, 
Tertium genus ( mc fiutl^ t>^wnb) eft haud maius odorifequistfcd ut plurimum rufftim nigris ina 
(perfum maculis,aut nigrum rufFis*Tanta uero his fagacitas ineft,ut fures furto^ ablata perfequan 
tur,8(r deprchenlbs continuo inuadat,Quod (i fur, quo fallat, fluuium traiccerit,quo loco fluuium 
mgrefTuseft 8<:ipfifepraecipitant, &inaducrfam deuenientes ripam ingyrum circunquaq^ pro» * 
currere nonceffantjdonec odoratu ueftigia afTequuti flint Jd minus uerum uideri poffit, nifi uuU 
garis eorum effet ufus Scotis Angliscp in confinibus,ubi ex mutua agrorum praedatione multi fibi 
uidum quxrereconfueuerunt,Quod ii quis pacis temporc dum fibi ablatum quifpiam caneiinda» 
gatore perfequitur,uel etiam in fecretiora cubicula cani ingrefTum dcnegetjis plane pro fure habee 
tur,Hedor Boethius in Defcriptionc regni Scotici» 

D E LVP O A VREO, 

I E N V S quoddam lupiminoris in Cilicia 8^ pafliim in Afia rcpcritur,qui aufcrt BC furatur^ 
I omnegenustiaforum,ueftium 6(^fupeIledilis,quodinucnerit,eorum quiinagris ^ftatc 
dormiunt.Beftiahaecinterlupum &:canem cfljcuiusmultiauthoresueteres GrxcidCA* 
I rabes meminerunt^Gracci uulgo fquilachi ( a-Kv^ttKos nimirum, a canis fimilitudine.undc 
pluralc (TKvKxKi ) nominant, Et uideri poteft hic effequem Gracciauthorcs chryfeon,id eft aureum 
iupum appellarunt ♦ Eft is quidem adeo rapax bC in(idiofus,ut nodu ad homines ufc^ dormientcs 
acccdat,&: quac circa ipfosinueneritauferat,utpileos,ocreas,frenos,caIceos 8^alia, Magnitudinc 
parum infra lupum eft^nocf^u inclufus inftar canis latrat^ Nunquam folus uagatur, fed fempcr grc^a 
garius,ita ut aliquando ckcittr ducenti in unum gregem conueniant,hec quicquam his feris in Ci 
!iciafrequentius.Gregatimeuntes,ulularefolent unus poftalterum,utcanes aliquando faciunt» 
Qiiod nift' canes obftarent,ingrederentur etiam in uicos* Color pellis perpulcher bC flauus eft,eas^ 
incolaj paratas ad ueftimenta magno pretio uendunt,Petrus Bellonius* Ego libro primo in Hyaes 
nae hiftoria hanc feram ex Alberto Papione nominaui,pagina 650,8^ ex Andrea Bellunenfi dabha 
uel dahab* Auicennalibro $Scn i»tradatu2.«capji.podagricos utiliter infefTuros fcribitin deco^ 
dionealdabha8(ruulpis.quodquidemremediumGaIenus fcribit dehyaena8<^ uulpein oleodca 
codis^Quarc cum bC remedium conueniat,8(!^ alia plura quae de hysena traduntur hic non repetea 
da,hoc potius animal,quam ciuettam,hyjenam ueterum effe fentirepergam,donec certius aliquid 
adferacurtquod etft' fore non puto, libec tamen experiri bC ingenia eruditorum excitarCt De cis 
uetta,quam Bellonius hyaenam arbitratur,fcribemus infra» 

DE PAPIONEfimiarumgcneris* ^^ 

[ Y AE N A M proximefcripft'aquibufda,ut AIbcrto,papionemuocan\undcmihiinmea 
tcm uenit hic ftatim de altera eiufdem apud aliquos nominis beftia agere,quam omnino 
ftmiarumgenerisefleapparet» Ego figuram eius haudfcio quam probe expreflam, in 
charta quadampublicatareperi,cum Germanica defcriptione huiufmodi : Hoc animal 
papio (p4u)>on Germanice fcribitur) a frequente populo fpecfl atum Auguftae Vindelicorum ^anno 
Salutis i^^^-uinmagnislndia^ foIitudinibus^S^Traro quidem reperitun Veicitur maIis,pyris,8(C alijs 
arborum frudibus,apud nos etiam pane.in potu uinum amat* Efuriens confcendit arbores, eas^ 
concutitut frudrus decidant,Quodfielephantum fub arboreuiderit,nihilcurat;aIia uero animalia 
cum ferre non pofnt,omnibus modis repe]lereconatur,Naturaalacreeft,6^ pra^cipue cummuIie=(Si 
res uiderif(adlibidinempronum)alacritatemfuamoftendit, Digitosinpedibus quatuor humanae 
^ manus digitis ftmilcs habet ♦ Fozmina in hoc generc femper geminos parerc foletj marem iimul bC 

foemf« 





p.uiuip; 



uadruD.uiuipar. 



IT 




^^ 




foemfnam^Haec ad uerbum ex charta Germahfca reddfdimtis* Quod G. ca quam dedfmus icbn be 
ne dC ad uiuum exprelTa elTetjex f pfa fane ammalf s fpecfe argtopithecvm alf qufs efle aut 
did polTe coniecerft^quod nomen apud Nfcephorum Callf fltim tantum reperf OjUt mox recf tabo* 

DE SIMIARV Mg^ncrfbus dfuerfis, Aegopftheco, Ardopitheco,Ledritbi 
pithecOjCy iiocephaIo,Pane,Satyto,Sphf nge,ex Nfcephori CaUfftf hfftoria^ 

I V B ^qufnodfali ad Orfentem & Meridfem effc qui dfcftur AEGOPiTHfeCVS, fimfa 
quxdam.PIurima enfmfunt ff mfarum genera, A rctopitheci fcflfcer,L E o N T d 
PiTHECi,&rcYNOCEPHAL i,8d alfse alfjs multarum anfmantfum fpecfebusifimfa=i 
rum forma permifta. Quarum permultae enam ad nos perlatac , hoc manffefio declarantV 
Ex qufbus etf am cR fs quf dfcftur p A N,capf re,uultu, dC cornfbus capra referens , dC ab flibus f terii 
deorfum uerfum caprfnis pedfbus fnff ftens,uentre autem, ped-ore dC manfbus mera fimfatqualeni 
Indorum Rex Coftantfo miiit,Quod fane anfmal ad tempus ahquod, quum ferretur fn cauea prd^ 
pter ferocftatemfnclufum,ufxft.Vbf uero mortuum cfi:,aromatfbus condferunt exenteratum, qui 
ferebant,&:fnfolftseformae oflentanda^ gratfa ConftantfnOpolfm feruatum pertulerunt. Vfdentur 
autemmihianimalhocolim uidiife Grascf ,6(:fnfolentia afpedus exterritf deum fibf conflituf ffe: 
quum folenne hoc fllis eff^tjUt quse fidem excellerent,ea f n Deos referrent Jd quod fn s A T Y R d 
quo(^ ab eis eflfad:um,quf dC fpfe fimia efl^facfe rubra, ad motum facilfs, dC caudam habens. Qufri 
5*0 & s P H I N X ex genere fimfarum efi: cuf us relfquum corpiis ut alfarum fimiarum hirfutum efl^ 
pedusautemadcollumufc^ glabru. Mammasporro mtilferfs habet,t6tumq5 corplis, quanuduni 
efl, rubra qu^dam dC tenuis milij fpecie emfnentfa ih orbem cfrcUndat , QC multum decOris ate(ue 
grati^ colorf,quf in medio humanus ell,concifiat,facfes plufculum rotunda dC iicUta €ft,dCzd mus 
ifebrem fnclfnans formam> Vox itidcm prorfus humana,fed non artfculata ^ celerfter ctim quadani 
quafi f ndfgnatf one QC dolore obfcurum qufddam uociferatifi'milis:grauiorautem crfl: Sl rnoleflfof, 
ff ea acuatur Jpfum porro animal ferum admodum efl:,aftutuin dC maleuolum,necp adeo facfle do^ 
matunHoc antfquitus mihf ufdetur Thebas B^xoti?^ elTe apportatUm : dC quum forte f n quofdarri, 
quf ad fpecflaculum eius confiuxerant,iafiluifiet,&: Uultus eoriim unguibus defbrmafTct^no fereii- 
tem Oedfpum ciufum fuorUm contumeliam , feram f nteremiiTe , &: nomen fnde fllufire retuliff^i 
C^oCs-terumfabute Oedipo foftftudinislaudemadornantes, ^ilasbeluxifiiaffingunt, quod celcrifef 
fn obuios fnuolaret.Eardem fllf pectus mulieris dC corpus leOnis accommodant, illud propter niid 
df tatfs commodf tatem dC mulf ebrfs formae fimilf tiidinem, hocpropter feireeitatem, 8C qUod pluri< 




Id 

inum qiiatuoir mfiftat pedibus.Sermonem quo(^ ei figmemum tribuft, quod uox cius hnmm% co 
formis efTetttribuit dC aEnigmata,quod obfcura dC non intelleda uociferaretur^ Htc^ hoc mirueft, 
nam &: multa alia Gra:ci fabulis fingendis mutare confuetierunt^ 

DE CYNOCEPHALO. 




AE C cfl figura ad uiuu exprefTa fimia^ cuiuf 
dam , quam Theodorus Beza ad nos mifir^ 
qui uiuam fibi talem Lutetise uifam ait,Tar= 
tarinum uulgo didam.EgoCinquit)ex cyno= 
cephalorumgenereeire arbitror, quod uel expudendo 
natura circuncifo ( nam cynocephalum circuncifum gi= 
gniauthor eft Orus)animaduerti potefl:, Magnitudoefi 
ut canis leporarij. bipes plerunque obambulatjS^ uocem 
pene articulatam habet* Videtur & hoc conuenire, 
quod legimus cynocephalos fimijs maiores effe, minus 
€redos,roftro Iongiore,fere canino^Caudas quidem alia 
etiam fimiarum genera habent^ Tartarini uocabulum 
liaud fcio an a Tartaria fadum fit,quod ex ea regione for 
litan primum aduedus fit. Ha^c fcripferam,cum in Pc 
triBellonr] deeademhacbeftiafcriptum incidi, simiae 
(inquit) quoddam genus Galh' tartaretum uel tartari= 
num,8<;;inah]s locis magot nominant.uidetur autem ea= 
dem eife qux ab alijs populis maimon appellatur,8^ Ari 
iloteli fimiaporcaria.Sunttamen qui tartaretum fimiam 
ab illaquarmagot uelmaimondicitur, diuerfam effe dea 
fendantt - 





D E B E L L V I S humana! formse in NIorucgia,quarum hifloria 

fiueraefl,Satyrorumhifi:oriasfubiungipoteft^ '- 

j I Nj[ s nuncimponendus cfTethis quse deregni '$>Q<:it\Q.\ defcriptione mcmorauimus, nifi 
unius rei nouitas properantem remoraretur calamum : quam nuper accepimus referen=' 
tibus probifsimis uiris ab lacobo quarto Scotorum rege ad Galliarum regem oratoribus ^ 

^'mifhs : qucrum facile princeps lacobus Ogiluius gymnafij Aberdonenfis gratiflimus "^ 
alumnus, Hi afcenfomarirepente exorta procellofatempeftate pertranfuerfuminNoruegiam 
pulfi,quum.in litus egrefli effent^non ita longe m. montibus,homines ut apparebat uillofos ac qua^^ 
iesuulgopinguntfylueftresappellatosdifcurrereuidentes, portento conftitere attoniti, Moxab 
incohs Q(^xQ^{ funt,belluas eas eife humana efftgie mutas, uerum homines inftgni perfequentes o« 
dio.C^terum per lucem adeometuenres utnecin afpedum quidem hominis fubire audeant: per 
noclem autem grafTanteSjUiilas gregatim inuadere,nifi eas difterrentes canes arccant, ad qucriim 
latratum ftatim^effugiunt.Quod H per nodem canis abft't,efti'adis foribus, Jcdes irruentes, cum te=: 
nebrse reuerentiam humani oris occuItent,qUicquid in ea eft occidere ac deuorare, Sunt enim tam 
immani corporis robore,utmediocris magnitudinis arbores manibus euellant radicitus : quibus 
auulfis ramis,inter fe depugnant. QiiareexterritiIegati,fadispernodem ingentibus ignibus,ac >** 
uigiltjs difpoft'tis,ubinuIla accepta noxa iHuxifret,pdftTidie im.maniaftnquentes litora, curfum un 
de difiedi erant la-ti repetierunt, Hedor Boethius* 

D E C R I C E T 0> ut Albertus n6minat,(dequopluraleges 
lib, u hiftoriseanim.pag.Sj^OGermaniljamefleiruocant* 



W-^^--^ ■■■■|| A M E s T E R animaleftagrefieCut Ge.Fabricius inepifioIaadmefcripfi't)fubterraha« 

:! birans, apud nos non ignotu,colore uario,ut ex defirriptione dodiflimi uiri Geor, Agri» 

] colglicetcognofcere. Ventrenocadido,quodinitioaudore Albcrtopofijifiijiedpotius (>^, 

nigerrimo^In pofteriores pedes cu erigitur,coIore 5(:habitu urfum refert. Qiise caufl^a fortafl^e eft, 

\\i aliqui putarintidem hoc eflTe animai ciim eo,quod ^^wcftw uocarunt Pala^ftini.Dentes habet in.. 

anterioris 



Quadrup.uiUipar. 17 

anteiions orisima fiiprema^ parte bmos,prommetes 6(r aciit6s:malas laxas 8^ amptas, ambas ex« 
portando importando^ repiet:ambabus mandit^ undenoftris de homine uorace fermo ortus efl", 
-^r fri^t wiccin t>4m|ta*, de eo qui ambabus malis expletis uorat, quo uicio Stafimus feruus in 
Trinummo Plauti noiatur.Cum terram efFodit,primum anterioribus pedibus ( quos talpae fimiles 
habetbreuitate,fedminuslatos) eam retiahit, longiusprogrcflus^creexportat, Cuniculos ad an=s 
arum plurcs agitcubiti profunditate,fed admodum anguftos, ficutlaterum pilos itu rediiucp atte=* 
rat:antrumintus extendit adcapiendafrunienta.AnguftiacunicuIoriim &:multitudo,partim con 
tra animahum infidias apta eft,partimad cffugium: interior wero amphtudo, QC domicihum prse* 
bet 6<:horreum,Cunicuh' etiam obhque foffi,6c in alios incidentes elticiunr, ut latibulii eius, (i quis 
^1« perfcdiatterram,difficih'us inueniat.Meffis tempore, grana omnis gencris fr,umetiimportat:nec^ 
minus in colhgendo induftrius,quam in ehgendo coleruandocp eft aftutus» optima eniin reponit, 
&C ne fub terra excrefcentia minus durent,fibras dC capiilamenta granorum omnium arrodit, inter 
dumftipulas gramen^ colligit.Congeftis granis hians incubare feitur, utauarus indorlnit faccis^ 
qui in Satyra reprehenditur^Somno pinguefcit,ut ghres^ut cuniculi. Terra ante cunicuios eruta, 
non tumuli modo aiFurgit^ut talparum tumuh:{ed ut agger diiatatur, idcp propter cauernarii mul- 
titudinem aptius eft^Ea tamen cauerna e qua pleriinqf exitjfemita proditur, dC in aditu nihil impe=a 
dimenti habet,reliquae terra fuperius ingefta,iiint tcc^Hores:quas cum aperire uuit, auerfus egredi^ 
tur» Vnum antrum mas dC fo^meiia iimui habitant:edito fcetu priftinum relinquunt, dC nouum fos 
diunt domicihum Jn mafculo hoc infidehtatis ineft,quod paratis intus copijs^foemellam excluditj 
fto qu^ perfidiam fraude ulcifcitur.nam propinquam a]ic|uam occupans cauernam,cogeftis frumena 
tis,nonfentiente mafcuIo,ex alteraparteparitcr Iruicur, Adeo natura mirabiiiter profpexit omniS 
inopiarinec aliter inter homines pleriq? quod equicate nequeunt, fraude impetrat« Venithoc quoc^ 
in fermonem uulgi, uthominem parum fidix 6c fuorum non ftudiofum appcllet, .t^jn vn^CtUUm 
l^amftct, Cantinantpuell^ruftican^dehoc carmen non illepidum, quodlambicis quaternarijs 
conacus fumexprimere, 

Hamefter ipfe cum fua Sedfoemmisquisinfitam 

Prudens catusq3 conitTge, Vincatdolisaftutiamc' 

Stipatprofundumpluribus Nouumparanscuniculum 

Pertempusantrumfrugibus* Furatur cmne triticum* 

Jo Pofsiti^foiusuttrui, Egens maritus perfidam 

Lecftisaceruishordei Qii?crit pcr antra conitigemj 

Auarus,antro credtilam Nelerepellatblandulis 

Excrudit arte coniugem> Demulcet inuentam fonis^, 

Serua,inquic,exiensforas, Ilheireianicommunia 

Cozliferena&^pluuias^ Seruatadumfinitbona, 

Atperfidusmultipiices Rurfusfruunturmutuis 

Opponitintusobices/ Antris,cibis,amplexibus* 

Vefcitur hoc animal frumento omnis generis:6<!' ft domi alatur,pane ac carnibtis: in agro etiant 
mures uenatur.Cibumcum capit,inpedes priores erigitur^ Pcdibus prioribus caput, aures,os de=i " 
4° mulcerefolet:quod 5(:^fciurus 6(:feles,£<:inter ampliibiacaftorquoq^facit.QLramuis autem corpoa * 
re exiguum fit,natura tamen eit pugnax dC temerarium^ Lacefsitum quidquid ore geftat, pulfatis 
utroque pede malis^fubito egerir,recT:a hoftem inuadens , ipiritu oris dC aflultu proteruum ac mi^ 
nax. Vnde rurfus noftri de eo,qui iracundus eft, dC ore immanitatem fpirat , dicere confueuerunt: 
©U jpweff WEC CW ^4t1tff er J^^ec terretur facilejedamfi uiribus impar ei i]t,quem petit.Qtiams 
obrem alij etiam prouerbio Iqcum dedit,ut noftri hominem infane temerarium uocet , ^tin tolkrt 
;^ am jfer»Acrius refiftentem,fugit:fugientem,curfuinfequitur* Vidi ipfe,cum equum afTultari^i ' 
do,naribuscorriput{ret,nopriusmorfudimi(i!fte, quamferro occideretun Toliituruarijsmodis» 
Nam aut infufa cahda expellitur , uel intus faffbcatur, aut ligone rutroue eftbifus occiditur : aut a' 
canibus,interdum a uulpe eruitur,lxdituru:e:aut decipula pondere fuperius impoQto opprimitur, 
50 aut uiuus denic^ arte capitur,id^ nodis tempore,cum ad prarda egreditur, interdiu enimpleruncp 
"" latet. Ante cauernam ulttatam,qux(ut dixi)tritu femitae deprehenditur,olla,c|ua; campi aequet pla^» 
mciem,terr^ infodittm Fundo oll^ terra duorum digitorum al titudine ini]citur,defuper circum^ 
quaque tegens ollam imponitur lapis. Is eleuatur ligno, ad quod panis fruftum infra alligatui% Ins 
ter oiiae dC cauern^ ipacium,micas panis iparguntur,quas perfequens &C in ollam indlicns^Ugno ce 
dente capitm%Captus reliquorum more animalium,cibii non attingicSi lapis cocjihs, quales funt 
quibus pauimenta fternuntur,aut e quibus imbrices fiunt,ollg fucrit impofitus,captum animal (ity 
nec nejCxhumore lapidis mane cognofcitur:etenim ijpiritus animalis inclufi dC l~£Euientis, propter 
raritatem penetrans,lapidem humecl-at« Hameftri pellismaxime durabiiis:ex i]s talare quoddam 
^ uarium paihum fit,quo in Mifena et Siiefia admodum hOnorato mUiieres utuntur,nigri rutilic^ 
,6f coloris,cum latis ex lutr^ peilibus ft'mbri]s ♦ Eiufmodipalliu fere seftimatur quiiideCim aut uiginti 
aureorum Rhenenfium precio^nam facflas e panno tres quatuorue ueftes diuturnitate fuperat . In 
Turingia dC Mifena hoc animal frequens eft^non omnibus tamen in locis:in Turingia eo abundag 



Appcndix 



18 

totus tra(f^us Erfurdanus,8<r Salcenfisan Mifena^Lipfeniis dC PegenfTs agcr,uberrifna 8(:ferti1ifs# 
ina utriufc^regionis loca Jn Lufatia circa Radeburgum, e {sLtis panici efToditur , IVIulbergi ad A!* 
biminuinetis reperitur. nam maturis quoc^ uuisuefcitunHameftrumnoftn uiuuminoUadaufa 
cremare ad equorum medicinas folent» 

V V L P E s. 

figurahiec eftmlj^is crucigera» 




I» 




V L P I V M magnae funtin coloribus differentiae* Vnum genus notifsimum, quod in re* 
gion/bus frigidis nobilius coloratur^ nam in ijs , qu^ ad meridiem dC occaiiim pertinent 
plagis, colorc eft cinereo, dC quafi lupino, & pilos fluxos habet , utinltalia dC Hifpania. 
Hoc genus apud nos duobus nominibus,propter gutturis uarietatem, diftinguttiir.nam 
iKokr appellantur,quibus guttur qua(i carbonum puluere cofperfum,inalbo uidelicetnigricans, 5<* 
Rurfus "^Birc^fucl^fcqui candido funt gutture , quod quo magis candet, eo eft pretiofius. Alte^ 
rumgenus eft,primo fimile,fed nota inligni difterens,nam ab oreper caput,tergum,caudam reda 
nigri coloris linea ducituritum per reliquum corpus dC pedes anteriores, tranfuerfa : itaut utraque 
crucis exprimat{imilitudinei-n,unde &:nomeillis eftlKreut5fuc{)fe, quaft crucigerx. Gutturehoc 
genus nigriore eft,&f ex alijs ad nos importatur regionibus^Tertium genus eft,quod colorem ifm* 
dis uel guadi,aut coeli fereni refert^^Blanwfiic^fe^qui cdlor dC equis nomen indidit, !Bl4Uwfc{)im 
ntelifed is color in uulpibus multo dilutior. Vulpes pili rutili capiuntur apud nos , 13t4nt>fuclS)fc: 
candidi, ut 2<: cerui 8(: urli candidijin Suetia &: Noruegia,licet rarius:nigri,in Vuolocha,ut audor 
cft Sigifmundus Liber.Cruciger^ uulpis piduram,beneficio Valentini Grauij, uirituiamantifsi= 
mi accipis,qui etiam bonam huius defcriptionis parte mihi {iiggeKit ♦ Scripti funt libri duo lingua 4* 
Saxonica de uulpe Reineca,utaudor appellauit,ingeniofum admodum dC praeclarum figmetum, 
inquo artes aulic^ multiplices, dC frauduletorum hominum adiones aftutaefunt exprefe fabulis 
animantium, Vulpes autem improbifsima, nulli ucreamica QCex animobeneuola, omnibushu* 
mana 8C afFabiIis,cum onmes fallat dC euertat,primum tamenlocum dignitatis at(^ bonorum obtia 
net«Quas omnia Georg, Fabricius ad nos perfcripfit» 

Ad Vuagam fluuium in Mofcouia capiuntur uulpes nigrac dC coloris cinericei.nigrae quidem 
etiam in Vftyug prouincia abundant, Sigifmund us Liber* 



DE SCIVRO GETVLO. 



f* 




6» 



SCIVRVS 



Quadrup. uiuipar. 




tir 




j C r V R V S Gctulus coloris eft mixti cx rufo BC nigro,ab armfs ad cauda pcr latcra BC dor^a 

jfumalbsefufcse^ Imcx,alternati'm certis diftmdae interuallis decentifsime depingunt* 

I Idcm aliquibus fitin colore ex albo dC nigro^ uenter illi coeruleum colore imitatur in albo 

» pofitum* Paulo minor is eft uulgari fciuro. nec aures extantes habet ut ille , fed dcpreifas 

magis 8^ferecapitiaequas,orbiculares,6(rpercutisfuperficiem dedudasin longum, Caput,ranac 

fere efl^Cattera timilis uulgari (ciuro.Nam figura corporis eadem, eadem natura pili, mos idem,6£ 

uiuendi ratio*Cauda fe contegitmore caeterorum fciurorum, lo* Caitts in cpiftola atdme data una 

cum figura animalist 

D E G V N I G V L O ucl p d R C E L L O Indko, 

N I M A L cuius hafc efHgies 
eft, primum a nobili quodam 
uiro amico meo Lutetia mif= 
fum accepi : cuius quidem cor 
poris partcs defcribi no eftneceffe, cum 
€x pidura fatis manifefta fit. Magnitudo 
cftcuniculi communis,fed breuiore cor= . 
^ pore, dC pleniorc prafertim in eo quod e 
Gallia accepi» nam binos poftea, marem 
6C foeminamjdoiflifiimus in illuftri Fug= 
gerorum familia medicus lo^Hcnricus 
Munzingerus ad me mifit Augufta Vin 
dclicorum, minores dC tenuiores, Auri= 
culae cis humiles, fubrotund^, dC glabrse 
fere: crura breuia, digiti feni anterius, 
quinf pofterius^ detes ut in muribusjcau 
danulla^coloraltjsalius^ Vidiego totos 
-^ candidoSjSC totos ruffos, dC utroc^ diftin 
d^^um qualem hic pinximus^ Vox non= 
nihil ad porcellorum uocem accedit, Ve 
fcuntur omne genus herbis 6C frudibus, 
panc,auena ♦ Sunt qui etiam aquam eis 

apponant* ego abfque potu aliquot mukis iam menfibus nutriojed plerunqj fruc5ius liumidos, eo^ 
rumcp cortices(utpomorum,raporum)&::reiedamenta eis exhibeo.SedMunzingeriquoc^ noftri 
de illorum natura ad me fcriptum non omictendum duxi,Mas unus ( inquit ) ad f ozturam foemel^ 
lis pluribus(feptenis uel nouenis plerun(^)fatisfacit: fiuntcp fic foecundiores^ fin uero unicam tans 
tum fortiatur foemeIIam,faIacitate nimia ad aborfum interdum irritat ♦ Aiunt ante fexagefimum a 
^i 5,conceptu diem non parere.Nos nuper odonos natos in urbe noftra confpeximus, e quibus tres iti 
utero fuffbcatiuifebantur, Tu pro fedulitate tua obferuabis plura,qu9eporcorum potius,quam cu 
niculorum uelleporum naturamimitentur^Hsecille^ Pariunthyeme etiam^SifcatuloSjnon caecos 
ut cuniculi.fed nequeitafodiendo mordendoue noxi] funtutilli:&;lmanibus tradabiIiores,hoc eft 
mitiorc ingenio,quanquam non apti alioqui ut uere manfuefcant* Mares duo inter fe commifTi, fi 
foemina adfit,acriter pugnant^ijdem catulis recens in lucem editis,quantum in meis obferuaui,nis 
hil nocent,Mari (i foeminamfequedilibertas detur,ut eft libidinoiiflimus, fubinde cum murmure 
quodam appetentis potius quam irafcentis perfequi non definit Jn cibo quales fint nondum exper 
tus fum, SUperfoetare eos certum eft, Petrus Martyr in hiftorijs nauigationum ad nouas infulas^ 
tria cuniculor um gener a alicubi rep er ta fcribit* &:alibi animal utias didiuminquibufdam fnfulis 
#0 notiis cuniculo noftro fimile cfTejmagnitudine non fupramurem^ad cibos quaefitum^ 

D E T A T O* 

I V M iter faccrempcr Turchiam, apud agyrtas dC uagos pharmacopolas inueni animal 

I quod uulgo nominant T A T v, quod e Guinea dC Orbe nouo adfertur, cuius metio nul 

la apudueteres. Facile autem in longinquas regiones transfertur hoc ariimal, quoniam 

' natura munitum eft duro cortice,8(: tefta fquamata ueluti loricatum, dC quia facile poteft 

caro eius intrinfecus eximi abfc^ ulla noxa natiux eius figurae ♦ Videtur autem elTe herinacei fpe^ 

cies Brafiliae: inful^.retrahit enim fe intra corticem fuum,ut intrafpinas herinaceus ♦ Magnitudine 

9® non exccdit porcellum mediocrem:2<: porcino generi afRne uidetur,quod cruribus,pedibus dC rd 

ftro refert.iam enim in Galliam quoc^ allatumefthocanimaluiuumjUbifeminibus &^frudibus 

ttcfciuifumcftjBellonius inlibro Galiico memorabilium /crumquas peregrinando obferuauit* 





20 



Appcndix 




vhi ctfam huius quadrupedis figuraproponit, biTuI= 
cis pedibus ut inliic^dC cruribus quaminnoftrafigu 
ra altioribus,&^ ricfi^u etiam alio» Noliram quide egre 
gius uir Adrianus Marfilius a Donge Pharmacopo^ 
la Vlmefis ad me mifit, una cum cortice ipfo , cauda 
dC cruribus huius animah'SjUndepiduram quoc^ re=: 
(flifsime opera eius expreflam omnino apparet* pe» 
des in ea non bifulcijfed multifidi funt; quinis in po^ 
fterioribus digitis,quaternis ante:duo quidem extre 
miutrobiq? breuifsimifunt j S(:introrfumitarcdudi 
ut fere lateant, unguibus omnes {ktis ualidis muniti» 



DE CIVETTAautFELEZibethi, 

quam ueterum H Y AE N A M ^ff^ con 
i}cic Petrus Bellonius^ 

ROCVRATOR (confulem uocant) mer 

cium Florentinorum Alexadrice^ciuettam 

habebat adeo cicurem,utludes cum homi» 

nibusnafos, auriculas 8(!;labiaeoraleuiter 
£C fine ulla noxa morflx perftringerec nutrita enim 
crat mox a natiuitate uberibus mulieris«Res certe mt 
ra S^rara , beftiam tam feram dC difFicileni cicuratu, 
adeo manfuefcere^Hanc ueteres hyaena appellarunt, 
quod facile ipforu uerbis probauerim:6^1i nunquam 
obferuauerinttanti odoris excremetum ab ea reddi* 
nam depanthera: tantum fpecie odorata mxtionem 
fecerunt. Itaquidem dehysena fcribut authores,tana 
quam debeftia Africana fyluefi:ri,unde corjcio ciuet 
tam Arabico nomine fic diclam , eo tempore caueis 
inclufam non fuiffe. Hodie uero cumcicuretur,noii 
paru ex ealucri ad fuos nutritores redit, Corpore eft 
compac^o in fe inftar melis aut taxi,fed corpuletior, 
Et quoniam meatum aliumpr^ter naturalem (geni* 
taiium)habet, multi ledahya^nac hifioria,taxum efle 
arbitrafifunc Sed taxus prifcis dC Ariftoteli trochus 
eft.Ciuetta pilos nigros in collo fuperius gerit,£<! per 
totam fpinam dorfi, quos per iracundiam,non aliter 
quam fetas fuas porcus,erigit.unde fad^um eft ut gla 

nis etia pifcis alio nomine hy^na diceretur.Roftrum «u v > > ^ > . > . , «. . 

€iacutiusquamfeli,barbatum fimiliter. Oculi fplendent S^Trubent.maculac duxnigrxfuboculis/^* 
funt.auriculxrotund^,utintaxo fereXorpus a^bicatmaculis atris diftindum. crura etiam eius dC 
pedes nigri coloris funt ut in ichneumone, Cauda loga eft,fuperne nigra,maculis quibufdam albis 
inferne.Corpore eft agili.uiuit carne. Hanc ciuettx defcriptionem qui cum hygna ueterum contu« 
Ierit,eande effe animaducrtet,Hacc Bellonius. f" Mihi quide hy^na potius uidetur animal quod 
aliquibus papio dicitur,ut fupra didum eft in Lupo aureo. Nos hy^ne hiftoria copiofe texuimus 
!ib j.pagina 6a4,ciuett^ uero feorfim pagina^^S. quod ab hyxna diuerfam arbitrarer , ubi etiam 
figuram addidi,quam in Italia amicus quidam ad uiuum fieri curarat:qu^ a Belloni] figura nonni* 
hil differt,qu6d cauda crafsiore minuscp longa (it,nec alternas in ea maculas per tranfuerfum often 
dat,utBeIlonij,8<:c. Vtra quidem melior fi't,quiuiuam infpexerintiudicabunt» 

D E H YAE N A^xfcriptisquibufdam Aelianicuidamcodicimanufcrfpto 
(quem habemus)adiundis Gra^ce^ 

H A B E T hyaenapilos acutos &: denfos. ceruicemnon fiedit , utqux imico ofle fpondyliloco 
conftet.Coitcum l V P o,8(: pariteum qiiiouoAvm (lego (j«AvKS>s)uocatur, qui quidem nogregatim 
fed folitarius degit Jiomines dC pecora rapit,8^c* 

^ V I D r M V s etiam Conftantinopolianimaliaduo parua,tamfimilia F E L i,ut non nifi maga 
nitudincdifFerreuiderentur:qucrumnomen antiquumnon inuenio, nifi fortedegenerelyncum 
funt.Mirum eft feras plerafc^ illic tambenigne tradari ut prorfus manfuetas fe exhibeant: ut G E* 
N E T H AE etiam quas Ccnftantinopoli per domos cicures uagari finuiittanquam catos , BelIo= 6 
nius:qui etiam figuram hanc quam fubiecimus pofuit , cuius pellem fi cokiferas cum ea quam nos 
dedimus libro i^ pagina i io2.,talem omnino,qualem apud pellificem fpedtauimusjmacularum fpe*» 

ciem 




f» 



Quadrup.uiuipan 



2J 



cicffl dfuerfam dC oblon 
giorem uidebis ♦ Hiflo- 
riam eius habes eiufdem 
libripagina^i^* 



10 



±9 




Jd 



DE ICHNEVMONE* 



40 





R O C o D i L 6 NiIotic6(inquitBelIomuSjex quo icone qtioc^ hacmutuatus fum)fatai 

quodam naturaeinfenfus eft^acpropelethahslchneumon, quemadmodu dC delphino 

hamia,thynno a(ilus,&:reh'quis qiioq^pifcibus cuHces acpediculi.Quod quu inter cx^ 

^________ tera naturac ludicra magnopere admirandum efte cenfeam, cumq? multis ob id rationi^s 

bus addudiueteres^ichneumoneminteramphibiaconniimerarintditoralis enim 6^Nilo aequepe 
cdiaris eft,ac nolkis lacubus dC amnibus lutra)eius ob id piduram ex uera effigie a nobis ciim cro 
codilo confpedamhoc loco proponere ^qUum effeuifum efl ^ Eft autem melis corpore,eodem^ 
pilo,t€curtis pedibus,nigris,capite oblongo,nare prominula,muftelam iratam efte diceres: cuius 
ea ck natura^ut dormienti crocodilo magno impetu in fauces irrumpat, Ut ab eo deuoratam efcant 
depafcatur,qua abunde exaturatus,crocodili uentrem erodere atc^ ipfum enecare traditur:alioqiu 
^o macrnuseftAegyptiferpentiumdepopulator^ Quamobrem huius loci uulgus ichneiimonem iri 
priuatis domibus,ut dC nos feles educat,murem^ Pharaonis appellat:neqi uero uulgo noftro crei 
dendumeiTeduxerim, qui aiiud quadrupedis, latioribus ueluti tabellis loricati genus ( Tauoitni 




22 

uocant)pro Ichneumonc afTumuticft enim ab hoc longe diuerflim animal, Haec ille inlibro Latine 
fcripco de aquatilibus» Caeterum in GalHco libro Mcmorabilium cbleruationu (liarum alia etiam 
quafdamdeeodemanimantetradit: quaehucinLatinum fermcnem translata adijccre uirum eft* 
Jchneumonis catuIos,inquit,ruftici Alexandrix in foro uendut.aluntur enim in domibus, quonia 
mures captant inflar muftel^, dC ferpentes etiam qucslibet.in cibo appetut^ paruum eft animal,fed 
mire frudiofum.puritaris^Primus a me Alexandrix uifusjinter ruinas arcis captam a fegallinam iio 
rabat,Cautus dC callidus efl circa prxdam,erigit enim fe in pcdes pofteriores, 6C cum pra^daprope 
conrpexerit^tranquillo perhumum corporis tradu fe promouet,&: impetu tandem in animalftran 
gulandum CcCc iaculatur* Vefcitur aute indifferenter quibufuis uiuentibus,limace,Iacerto,chamje- 
leonte,quouis ferpete,rana,muribus5 8L ali]s huiufmodi, Aues in primis appetit,& prae caeteris gala^ 10 
linas ac pullos.lratus pilos erigit,qui duplici in eo colore uifuntur^nempe albicates uelfubflaui pef 
interualla,8^1eucoph2ei, duri dC afperi infiar pili lupini,Corpus quam feli lcngius & copadius eft: 
roftrum nigrum dC acuminatum inftar furonis di(^i in genere muftelaru,ab% barba^ Auricul^E bre 
ues &' rotunda?,Colore(forte in fuperficie tantii,nam alioqui duos diuerfos colores pilis eius p^ulo 
ante afsignauit)Ieucophaeus eft, ad pallidum uel fubflauum inclinasjquemadmodum cercopithecf^ 
Crura eius nigra funt,digiti quincp in pedibus pofterioribus:quorum poftremus ab interiore parte 
perbreuis eft.cauda longa dC craffa ab ea parte qua lumbos attingit* lingua dC detes felis.Hoc ei pe^ 
cu]iare,undefcriptores tammares quamfceminasconcipereputauerunt, quodmeatuperamplum 
habetundiq? pilis cindxim^extrameatu excrementi, genitali muliebri no difsimile, quem quidem 
aperire folet in msgno calore,claufo interim excrementi loco dC cauitate aliquam admittente.Te::^^ 
ftes etiam ut feles habet. A uento admodu fibi timet.Animofus &C agilis eft,iiautmagno etiamcani 
fe opponere no dubitetimprimis uero catum fi inuenerit,tribus dentiu idibus fkangulat, Et quoa 
niam roftrum ei nimxis acutum eft,aegre crafsiufculu aliquid mcrdere poteft,&: ne hominis quidem 
pugnum c]aufum,Hucufc^ Bellonius» Miiit ad me aliquando A nt,]\kiia Brafauolus muris Indici 
(llcenim appellabat)eft]gie,quam egopriufqua ueram hanc aEellcnio publicata uidiffem,ichneus 
jtsonis eHe conrjciebam,6:: roftro quidem(ft' barbaadimas)& auricuhs fcre conuenit:fed diftertcau 
da,qua ielem magis refert^&T alijs pluribus,qux facile conferendo eft obferuare. Volui autem eam 
quoq? quam Braiauolus communicauit eftlgiem non omittere, qudd etfi ichneumonis non eft, al- 
terius tamenanimalisaduiuum exprefsiicon mihi uideatur» 

MYSIUDICVS^ '5^ 




4^ 



HACT£NVS inter alia,quadrupedum aliquotuiuipararum figuras at^ defcriptiones ex do* 
difsimi diligenufsimii^ uiri petri bellonii Cenomani, (cuius pulcherrimos circa anima=» 
!ium ftirpiumq^ illuftrandam hiftoriam conatus,Deus opt«n;ax.fortunetatq; promoueat,)Comen 
tarijs Gallicis Memorabilium obferuationum fuarum per diuerfas trium orbis partium peregrina= 5® 
tiones,mutuari dC in Latinum fermonem quantu eius potui transferre uolui. Nunc ex eiufdem de ^ 
Aquatilibus opere,Lutetise nuper accuratifsime edito(ex quo ftipra etiam de ichneumone fcripft'= 
mus)de lupo marino 8<:mure aquatico,&r poftea de ouiparis etiam nonullis quadrupedibus, hifto* 
xizSjdC quorundam figuras pariter antehacnobis defideratas, adfcribemus» 

D E C A S T O R £♦ 

A s T o R 5<: fiber a Latinis didus, Ariftotelis latax eft.Eius magnitudo, rufticum medicj 
cris notae canem non excedit:pedibus tamen eft breuioribus, nec^ quatuor digitis a terra 
eIatus,quorum anteriores caninis refpondent,atc^ ungulati funnpofteriores, dfgitos ob- 

longioreshabent,latioremembranaintertcxtos,utin palmjpedibus, atc^adec) anferibus 6<^ 

i iaemus,quibus in terra minime ualet.Qiiamobrem fuas cauernas nonlonge a litore feligit,e qui« 
bus exiliens, protinus in fiumen aut mare ad conquirendtjm uidum immergitur^ Vnde etiam ab 

Arifto=* 




Quad: 



[uadrup. uiuipar. 23* 

Ariilotele x(?Avfxf«T«?,Iioc eftjUrinator appellatus eft^ Caeterum corpore eft recurto, catelli pinguis 
iiiOciOjCapitebreui acrotundo, auribus atc^ oculis paruis dC orbiculatis : narc anteriore^utin felis 
bus diffiira, acbarbislogioribusobfeflajdentibus anterioribus quaterm's(utinmuribus)obIongis, 
falcatis dC ualididimis, quorum fuperiores longi quidem funt, fed inferiores extra maxillam pros 
minent,fuperioribuslogiores:pofteriores ad talpinos autporcinos accedunt. Pelle ireftitur ipilTa, 
uillofajad ichneumonem accedente,nigriore tamen^ex qua chlamydes dC chirothecas aduerfus im 
brium dC frigoris iniurias conficere folent Verum ea ufc^ ad caudam tantiim tahs elt^ Eft enim cas 
{toris cauda, quiddam ucluti natura diuerfum a reliquo huius animantis corpore:nam ea magis ad 
pifcem accedit» Vnde Lotharingis per ieiunia in delicijs habetur, quod ea mursenam bene prxpa=s 

l o rata ipfo guftu propemodu referat Jn maiori caftore fefquipedalis eftjfenos digitos lata, duos crai^ 
fa,quatuor interdum Iibrarumpondo,ad margines in tenuitatem definens,membrana glabra ac li:^ 
uidajContedajfuper quam line^ quxdamfquamas dimentientes incredibili artificio depidae funt; 
Csetera introrfum neruofa eft,utintegrum piicem pinnis carentem, acfoleam referentem dixeris, 
qua ueluti gubernaculo quodam in aquis utitUr^ Qtiod aute ad internam tbtius caftoris anatomen 
ipedlat:ineocertenihilmagis admirandum,aiitfcriptionedignumeire duxi, qitam teftesiquibus 
pro corporis exiguitate,ade6 ingentibus ac craftis praeditus eft, ut hi ad taUriiios accedant, in qui= 
bus rotundi calcuii,oui magnitudine,mihiplaerunc^ confpecf^i ♦ Suhtautem hi medendis corpori* 
bus permultum utiles:quamobrem a mercatoribus magna folertiadifquiruntur, magnoc^ u^nire 
folent.Fabulam e(fe putat Di6fcorides,quod caftor a uenatoribus excitatus,fibi teftes execet,cum 

loilluc ufq^ caputextendere nullaratione poflit^ Verum quidem elTe poteft,mercatores aiit uenato- 
resjpoft exedos caftoris teftes,corpus ita uiUum aliquando dimifiifcjac nonnullos poftearepertos 
fuilTe caftores teftibus carentes^Proindehiiiufmodi amphibio Europanoftra abudat, ut apudBur 
gundioncs,Lotharingos atc^ Auftrios permulticicures etiamhodie reperiantur,BelIonius> 

^ Atqui Ariftoteles libro S^cap.f.fibrum a latace manifefte diftinguit.Sunt (inquit) inter feras 
quadrupedes qu^uicf^umexlacu 6^ fluLiijs petartt^ utfiber, fatherium,fatyrium,lutris, latax, dCci 
Nec alibi ufquam puto uel fibri uel latacis meminit.Ea quidem quae lataci tribuit, fibro etiam con- 
uenire uidentur.de pilo tantu an fpecie inter uitlili itiairini dC cel'ui pilum fit, affirmare non fatis pof 
fum.Prxterea inloco Ariftotelis iam citato,qUadrupedem feram nuUam praeter uitulu marinUm, 
e mari uicf^um petere legimus:&^ mox caftorem cum alijs niimerari inter eas quae ex aqua dulci 111=» 

50 uant,quamobrem miror quod BeHonius fcribft caftOrem e mari etiam uiuere^nec Ariftotelem ali= 
ter fcribentem reprehendit. Locus etiam ubi ab Al'iftoteIe MKvii^mH appelletur nullus mihi occur 
rit. Quac alij partim lutrse,partim lataci, ea Piinius fibris tribuit. iiempe qiiod fi't animal horrendi 
niorfus:arboresiuxtaflumina utferroc^dat:hominispartecoirjprehenfa non antequam fradla 
concrepuerint ofl^a,morfus refoluere,ut Vuottonus etiam obferuauit. Poftremo quod rotundos 
calculos oui magnitudine in teftibus fibri fxpe fibi confpedos Bellonius teftatur, in ueris teftibus 
id accidere non fit mihi uerifimile:in adulteratis uero fi' calciili reperiantur^nihil mirii , Adulterana 
tur autemjiit nos monuimus,a quamplurimis* 

t) £ L V T k A. 

1 V T R A caftoremrefertficaudam adimas^animal amphibium,fibrorumnumero adfcri^ 
j ptum,hoctamenab his diftans,quod fiber utric^ aquae &: falfae bC dulci, lutra mari niin* 
quamimmergiturXaputillieftcaninum, dentcs quoc^adcanem uenaticum accedeiii; 
" tes:aures caftoris:fed graciliori &^Iongiori eftcorpore, oblongamc[?,teretem, bC in tafti=: 
gium definentem caudam gerit, Vulpinis eft cr uribus, paulo craftioribus tamen, quibus magis in 
aqua,quam in terra ualetjiabet enim pofteriores pedes planos, Sx^ membranis communitoS, utin 
caftore dicflum eft.pelle contegitur minus quam caftor fpiflTa^frequenti acbreui pilo confperfa, c6 
lore nonnihil adcaftaneum accedente^quaz nobis per hyemem maximo eft ufui, magnocj^ pretidi 
diuendifolet^Cuius etiam caufTa^noftri uenatores magna fagacitate lutfis infidiarifolent:atque ea* 
rum ueftigia inlitore,excrementorumcp pifcium ariftis commixtorum iiaturam obferuare folent; 
fopifcibusenimlutra uefcitur,lacubus, ftagnantibus bC quietioribus fluuiorum aquis infenfiflima^ 
quos magna folertia,magnoc^ impetu exterreJns ad litorum cauernulas adigit, ut facilius interci* 
piat,copiofiore^praeda perfruatur : quanquam famem teneriS etiam herbanim afparagis arceat^ 
Cxterum cuniculos non longe a litore fibi e3^caUat,a quibus mane exiliens,amplius quam duo mi 
iiaria furfum contra aquac defluxum tedit , utpofrea pifcibus faturata,facilius fecundum aquac de^ 
curfum in deftinatam fibi cauernam redeat.PIures catulos fuis uberibus ladat,quos prouedioreS^ 
atcj^ adep mati'es ipfas,uenatores perhyernem defluxis plantarUmfoIijs perueftigare folent, Bello^ 

DE LVPO MARINO* 

E lupo marino etfi a ueteribus nihil, quod fciam, hadlenits traditum fuerit: tam infi'gnis 
efttamen eius,fi'ue pr3edonem,fi'uemonftrummarimim dicereuolueris, forma, alabra=s' 
ce(id eftlupo pifce)loge diuerfa,ut part/cularem fibi defcriptionem promereri uideatiir^^ 
Amphibium autem eft animal,pifcibus magna ex parte famem exaturans:in Oceani Bri 

t i- 





24 



Appcndix 




taniiici litore aliquando conCpc(flumfic tcrreflrem lupum refercns , utnonfmmerito lupinomen ^ 
apud viulgum retfnueritXicure diu uixifie aiunt^capite enormi, oculos permultis undecunc^ pilis " 
adumbratos gerens^nare ac dentibus canfnis, robuJ&isq^ barbis ore obfefTo^pel^e uillis eredioribus 
hirpida:nigris maculis undic^ (ut S^totum corpus)difiindta:cauda oblongajCralTa^mllofaj acipifla^ 
cxtera lupum referenstquemadmodum ex pidura propofita facile cernes* 

DE MVRE AQVATICO. 

I V R I 5 aquatici naturam ac def-riptione- ab antiquis praetermillam fuiile miror : cum Rt 
amphibium animal^atc^ herbofis amnium ripis frequentifsimumjd aut ab ijs fadum eft, 
uei quod eius utihtatem il!i ncndiijri pcrccpiiTent, uel quod fuperfluum exiftimarenthu 

S lufmodi animalis gcims inter aqiiatilia conoumerare.Qiisnqua Plinius ea murimarino ^^ 
aut aquatico tribuat,qu^ certe tQdudini debetur, Sed hocreuera fatendum efl, magnam effe huius 
cum rattis,hoc efl maioribus noflris muribus fimilitudincm: hoc dempto tame,qu6d fo^minx tres 
exccrnendis excrementiscurina,fxcibus,foetu)mcatus extrorfum diftmdos prae fe ferant.Proinde 
mus aquaticus prstter aliorum naturam.etiam maxinios amnes natando trai]cit: herba depafciturj 
ac fi' quando ab origine fua,ac coiiieto domiciho recedat, ijfdcm frugibus Uefcitur quibus &f caeteri 
mures/Proinde Niio,6(^ apud Strymoncmfrcqucntifsimus eft:quoinloco,fubnodc, ferenotem:: 





dem ego apud ueteres quoq^ muris aquatici uiuipari(nonteffudinis)mentionem fadamjUtHbro i* 
Hifloriequadrup.uiuip, monui,pag!na 850. Ariftotele fcihcct in Mirabilibus, ScTheophraflij ci* 
tante Piinio.qui dC alibi de iifdcm^In Cafinatc(inquit)fluuiusappellatur Scatebra,frigiduSjinquo, 
utin Arcadise Stymphali,enafcuntur aquatiks mufcuhV 

APPENDIX PRO QVADRVPEDIBVS OVIPA^ 

riSjde Chalcide, Chamscleonte, Crocodilo Nlilotico 8c Terrcftri, Scinco, Cor^ 

dulo 5 Ranis 5C Teftudinibus, Qu2c omnia ex Petri Bello?s 

nij fcriptis defumptafunt,8^c* 

r R c A Cairum Aegypti,uefperi apparerc foktparui lacertigenus murosperreptans,8(C 
mufcas deuoras,quod a Grecis uulgo Samiamitosappellatur,ab Italis TARENTOLA 
uel terrantulapotius a terra, a uetchbus chalcidica lacerta* 

G H A M AE L E O N. 

I C T V M eftranam ad cham^lcone hocipfo accedere,quodin capiendo cibo cademfer^ 
nitatur induflria,Hoc aut ut certius cx fcripto ac pidura appareat, de chamseleone etiam 
mter aquatiiia dicere inflituimus.cfl enim paludibus etiam frequens animalCham^Ieon 
^^-^ igiiuY dupkx a ncbis confped us efh Aitcr in Arabia pufilius,]acertam uiridem no exce^ 
dcns^cc^orc albicate,fubfuiuis ac rubentibus maculis dihindus:alter in Aegypti^^ftuarfjs freques, ( 
corpore,duplo quam Arabicus,maiori:colore inter indicum &'uiridcm ambiguo, queex luteo in 
fLikuim uariecomutare fokt:unde uerllcobre chama^konem antiquiappeilauerunttYterc]^ autem 

^* chamse* 




5^« 




Quadrup.ouipar. 



.chamaelcon capitc efl: crillato in camelopardalis modam,duobus utrmq^ officulis m fiimma fronte 
, prominent ibus:lucidiflimis ocuIis,pi{i magnitudinejfola pelle contedis,utquod ab eaextetjmilii 
magnitudinemnon excedat:admodum flexilibus,ut altero furfum autdeorfum inlpiciente^j alter, 
praeter ca^terorum animalium morem,alio intentus effe poiTit + Iners eft animal ut dC falamandraj, 
nec^ currete ut lacerta poteil.Qiiamobrem hominum conipedum non refugit,nec facile terretur, 
imo nec morfuhominem appetit.Arbufta cofcendit ob uiperarum ac cerailarum metum^ Famenu 
ocflo mefes,atc|?interdum annumfere integrum tolerac Vndefalfo creditum eft, eum nihil edere, 
acuento ali^nam cimi pulmonibus magms peruentris latera exporrec^is prseditus fit, uentum in« 
tro magno impetu attrahitjeo^ intumefcit.Foramina adnares dC auditum habet.Oris ridum am=s 
^o plumjiTiaxillas dentibus ferratis fiipra dC infra communitas,quaIes in typhloti ferpente uideas+ lin 
guam teretem,fefquipa1mum Iongam:quam a longe in infeda,quibus maxime ueicitur,uibrat: dC 
mucore^ quem inextremofpongiofumhabet,mufcas,fcarabeos, locuflas, formicas ad fe adducit* 
Lineam habet fub uentrefquamulis denticlilatam^albamjad caudam ufq^ protenfam. adeo^ arti=; 
ficioie in huius animalis pedibus natura lufit,ut anteriores eius pedes a pofterioribus maxime dif» 
fideant.Anterioribus enim ternos intra digitos,extrabinos:poiltrioribus autem ternos extra, in^ 
tra binos pofuit.Duodecim oua excludit,longa,lacertctrum modo.Cor habet inuris domeftici ma^ 
gnitudine,hepatis lobos duos,quorum finifter maioreft.FolIiculus fellis grani hordei magnitudl 
nem non exceditjiiniftro hepatis loboinhaerens,Bellonius^ 

DE CROCODILO NILOTICO* 

R o C o D I L V s,nomine acforma omnibus ex^quo notiftimus: Niloticum animal efl^ 
amphibium, quadrupes,lacertoft'generis:ouiparum,pifciuorum,ex parua origineinma 
ximam molem crefcens:dentibus longis,exertis,pedinaiim utriq^maxill^ infixis,quar5 
fuperior tantummoueri confpicitur:lingua procorporis magnitudine adeo exigua, atc^ inferiori 
maxillae itainhaerente, ut folum eius ueftigium effe credas. llli nodu diucp infidiantur indigena?, 
cinscp cutim falitam ac tomento conditam noftris mercatoribus diuendunt. Ea eft rugofa, multis 
in tergo tuberculis armata,fubtus Iaeuis,furfum uero feffilibus fquamis aipera, ingenti caudaprae* 
, dita,coloris undecuncj? cinericij:a qua uafta ac breuiora crura emanant : pedibus in quinos digitos 
diffiiTisjrobuftiflimis ac prxlongis unguibus communitis,quibus terreftria animalia, atc^ adeo htj 
S^ mana corpora difcerpere creditur^Huius figuram multa ueterum numifmata referunt,mult£e^ ur 
bes pellem eius ad iniignem plebis admirationem, inpalatiorum eminentioribus \ocis collocantl 
cuiufmodiLuteti^inpterifc^facris xdibus,atc^ adeo aula forenfi' maiore uidemus,BelIonius+ 

DE CROCODILO TERRESTRI. 



ao 




4? 





R o c o D I L I genus terreftre,haud ita procerum, Aegypto atcp Arat>ia? peculiare, r eli^ 
quis animalibu^s infenfum,lacertamprouec%'orem acmaximam eife dixeris : a quatami 
praeter duritiem ac cutis firmitudinem hoc diftat,quod caput crurumcp articulos, atque 
adeo pedum digitos fquamofos gerat.Verumetia a Nilotico crocodilo hoc differt,quod 
caudamhabeatin clauasmodum tuberculis elatioribus afperam:qua corpora quibus infultat,atro^ 
ciflime diuerberare creditur,Bellonius^ Hoc animal, ni falior, pharmacopol^ quidam in Italia 
,oftentant, &: caudiuerberam nuncupantt 

D E s c I N c o. 

CINC V 5 eandem cum crocodilo naturam habere creditur, unde crocodilus minor a 





gitudinem non excedat^colore candido^quibufdam lineis in cJorfo puniceis tranfueriis^ 



i6 Appcndi 




IX 

ccraftse modo diftinc^us.Ca^tera cotduluin(Ikcertiim aquaticUili)irefert,mTi crafsforcatque oblonts 
giore eflet corpore^caudarotuhda , fqukmfs^ undecuiique fcateret:quas cum pifcibus,ut & late* 
rales lineas comunes habet^Sed ofsibus prseditus eft.Edulis noh eft : Alise bi Europse peregrinus: 
Aegyptijlndfae ^ MaUritanfae alumnUs, prxfertim apud Meitiphim , quo iri loco indigenae exen* 
teratos,ac fale tielnitro inuetcratds fcintos mercatoribus diuederc folent, quos ifthic adferant* 

bECORDVLO* 

I o R D V L V M Ariftoteles ^ H5f^gvAp(/ Numenius uocat , idi (alamandrini amphibij genuSj j^ 
quod pharmacopolarum officinae falfo pro Scinco exponere folent^uiufparu animal efic 
comperimus,admodum alacre, in quo falamandram cxcedit: fcfnco multo minus,brana 

' chijs prxdftiijpfnnfs lateralfbus carens,caudam laxam &! latahabens,filuri modo (quoad 
paruum magno licet conferre)minime fqUamofum,tergore nigricantc,acgIabro,tuberculis tamen 
horridulo,quod^ facf le glubf poteft^dfgftf s^ attrecf^atum ladeum humorcm ut falamadra ^xmxiit-, 
quinaribus admotusufruletum qufdpfam referat:roftro obtufo, dentibus afperioribus comunito, 
dfgftfs anterf orum pedu in quaternosjpofterioru in quinos articulos dmi^i^x quod dum per aquam 
fertur,pinnam carnofam erfgft,quaj a uerticc fecundum dorfum uf^ ad cauda protenfa, ipfain am* 
bire confpicftur.quamobre finUofo corporis fmpuifu,fflurf,anguill^ ac murencemodonatare folet* 
Proinde quod ad eius interiorcs partes attfnet,lf ngua ranse fluuf atf If s modo fpongiofam habet,qua ^^ 
glutfnfs morefacfle ad os adducfthfrudfnes fluUfales bi terreftres onifcos S^lubricos, qufbus prae* 
cipue uefcitur; ob id^ circa fauces quf ddam ueluti carnofum ad Ifnguac radf cem f lli cxtuberat* Qx^ 
terum coftis ac fterno,ut bi falamandra caret^oflTa^ pro fpinfs gerft* cor fpongfofum, dextro lateri 
tncumbenSjCufus auricula finiftra maiore pericardij partem occupat: pulmonfbus caret , branchi]S 
enfm praditus eft^hepate eft nigerrimOjad couexam partem aliquantulum bifido, Ifene fubrubro, 
uentriculf fundo adhsercnte^renfbus fpongfofis,cruribus fere fncumbentfbus,qua in parte(&^ circa 
fpinam)carnofus tantum comperitur,aIioquiadpedus,&fiibuetretotus cutaneus eft:ouagerit in 
hicoxvii uulua per ordfnem,ut in ufuiparis cartilagineis df fpofita, quae rufo quoda adipe fouentur, 
ex quibus poftea uf uos foetus,eos^ numcfofos,ut tC falamandra excIudftjBellonfus* ^ Nos hoc 
anfmalnon cordulum, fedlacertum aquatfcu nomfrtaufmus , ^ ffgura efus hiftoriam^ inter qua= j^ 
drupeda oufpara pofufmus.Quod ff brachfaghabuerft (UtBellonfus fcrfbit, nec^ dum enfm fdfatfs 
obferuaui^in ficcfs quide,quos haec dum fcribcrem in{pexi,nullae mihiapparuerunt)non dubitabo 
ctfam ipfe corduiu efTe fateri^ Cordylum Ariftoteles amphfbiu efTe fcribit,8<r perfre illum Soie ex 
xccatumCctffl^^y^Tajlego <w>iw^y/7K.)Numenfus eundem fn Halieutico curylu^as^^Apj^^uocat^his uerfis 
bus!: TfTmw^ (t^(j^x tscu/rK^^^iTiKmcuo AyLv^cty K^^vAsf/ « Ts-egiu;»,» eVisrAju// fcj>7nMoc(/,Idem 6^ cordylidis 
meminit yhoajKlw HS>gv</?»A»i/ appellans, Athenaeus lib^ 7* Ego dc cordylo nihil tale apud Ariftotekm 
legifl^e memim\ 

R A N AE. 

A N A aquis innatat,faItando per terram graditunMuItorum quidem cft generu, fed pa* 

luftris acmarfna tantu edulis eft. Venenata eft quae coznofis antris ac cloacis platarum^ 

radicibus, bC fub terra alte defoffa reperitur, rofpum bC bufFonem nominat^ e cuius capite 

detracfti caIcuIi,ocuIis ac uenenatis poculis mederi falfo circulatoru uulgus autumat* hi 

cnimpotius arubetae cerebro detrahutunuulgus noftru crapodinas appellat:quas ab antiquis che= 

lonites uocatas poftea docebfmus,cum dc lapidibus nomen a pffcfbus habentfbus a nobf s df fTeref* 

Rana marfnaad paluftrem accedft, fed cartflagfneshabet ofsfum loco,cft^ paluftri procerior, 

atc^ ^ftuarijs frequens,ut fuo loco nradabitur» 

Rana paluftris paucis antehac annis in cibis apud nos expetita , orc eft praegrandi, nullis den- 
tibus pr3edfto,quodfo1bas ex aqua,teftudinismodo>emittit,utauramcxcipiat: chamaeleoneincibo S^ 
capiendo imitatur,uefcitur^ mufcis,locuftis,milIcpcdfbus, erucfs,culfcfbus: qufbus du fnfidfatur, 
If nguam ternum dfgftoru longitudfnis foras excrit ac uibrat,in cuius extremo fpongiofiis quidam 
ueluti mucus,uifci modo,quicquid contingit, agglutfnat,ut integru fcarabeum pleruncp in aluum 
demfttere confpfcfatur, Ad quod munus ofifcula utrfnc^ duo in radice lingua?(ut bC ferpentes>ha» 
bet,qufbus ipfa miro natur^ artificio coffrmatur.Rana?: oua parfunt,coeunt,foetuscp emfttunr con 
tfnuo uelutf fflofibf cohaerentes^carnes mfnutfm confcfflas ac nigras cfTe dixeris) gyrinos uocant, 
oculis bC caudainfignes,quimox inpofterfores pedesabeut. Rans: hepar in treslobos diftindum 
cft,fubquounautrfn(^pulmomsparsapparet:lfenemquoq?rotundum5rparuum4iabet:fnteftfna 
noduhs fntcrcepta, ueficam, teftes, accaeteraferc fnteriora membra reliquis animalibus terreftri* 
bus ffmiiia, Bellonfus» ^«f 

f" R A N A n^uta quam gfbbofam cognominaui,ab Italis fconpiflc)n, id eftpcrmidnx,appella« 
tur, eam procul fakare aiunt, bC interim perminger e faominem, 

TE5TV* 




]o 



±0 




'uaarup.uiuipan 

TESTVDINES. 

V I P A Pv o R V M amphibionitn quadnipedum naturam habentoinhes fere teftudihcs^ 
H^eueroctfipra^ter aliorumjquos defcripiimuSjaquatiiium quadrupedum morem^coila 
cha longe duriiTima conteganturjquia tamen lacertofi generis eiTe nemo negauerit, pojft 
crocodilorum fpecies iure ciefcribendas efTe duximus.Marinae teiiudines duoru funt di- 
fcriminum,longx ac rotund^,amba: HtoralesXongse tamen magis pelagiae,qua^ (ut dc reliqujcos 
annes)dumpauluminaquafl:eternt,pcreius fummum tantifper caput exerunt, duin externo aeire 
(quod dC uiculis marinis accidit)pulmones,quos carnofos &fanguineos habeht,faturauerint* Te^s 
ftudines enim in mari per nares Ipiritum trahere necefTarium fuit,cum branchtjs careant, ueficam 
quoc^ut &:reliquaquadrupeda terrefiriahabent.Omnibusitem teftudinibus hoceftpeculiare,ut 
niortux ficut dC delphini fupinae fluduent^Mares planam fubtus teflam,fceminae concaua habent^ 
Obiongas teftudines omnium maximas in portu Torr^ rubri maris ciuitatis frequentcs uidimus, 
quarum teftae,uanni bene magni longitudinem ac latitudinem exsequant, Caputhabebant admo* 
dum folidum,at(^ os ita durum,ut uel craflilTimos alTeres eroderent. Proinde omnes edules fiinti 
at($ optimi guftus, (fed Grsecis per religionem his no iicet uti,)fluuiatilesq5 pr^ter magnitudinem 
omnfno imitantur,quemaumodum dC marinae rotund^ ad terreftres ac nemorales ipfa forma acce 
dunt,quarum plurimas inforo Veneto meuidifrememini,calicec6uexo,multistuberculis elato, 
inacquali tegmine,in gyrumcrenato,duro,rigidocp, utrin(^ decliui, ac cataphrad^i clypei modo irt 
rotunditatem deiinente:caudabreuiore,capite admodum duro,roftro aquilino,fere ofTeo^detibus 
dC iingua carente,adunco,cuius margines cultelli in morem fecare pofTent^ 

Fiuuiales teftudines,Arifi:oteles hsemidas ( emydasjuocat,quas achelonijs feccrnere uidetur^ 
obid(itaenim puto)quodiato nec^ ita conuexo dorfo appareant^Grxci7Tr7Taf/La«x.^A»t//a uocauerut* 
Plinius Lutarias teftudines appellare malust, quod lutoac ccenofts paludibus obIecf|-entur:a maris 
nis teftudinibus ip(a tantum teitac uaflitate diitantSunt enim harum, quemadmodum d>C marina^; 
rum,quafdamiongaj,ali^etiam rotuadae,Beilonius^ Atquinos teftudinemlutariam afluuiatilidl 
uerfam efTe fuo ioco oftendimus, 

Montanas tcftudines Gr^ci J^«yoc?,noftrincmorales,ali] terrefhres appcllauenint, omniumlon 
ge delicatilTimas,ac magis lalubres:quamobrem a medicis in refumptiuo ui(f^us genere, hecf^icis, 
dC marafmo ac tabelaborantibus pracipi foient.offernt autem eas capitibtis ac pedibus ablatis, uel 
furnOjUel tefta exairatas:uel cu. pineis, piftacijs dC faccharo fuba(^as,ex quibus alimentigenus cori 
iiciuntquodtortugatumnominant.MultaefuntinThracia,Macedonia, &:apudnoftros Linguo:^ 
fcythonicos,quarum forma ad marinas rotundas,fola magnitudine dempta,accedit* 

Inauditum antiquis teftudinis genus apud Turcas eionginquis regionibus allatum tiidi : ctiius 
teftararaeftac pelIucida,chryfolithicoIorem mentiens,exqua TurcaecultellorummanubriaefFot 
mantjtanti preti],ut etiam clauis aureis exornare non dedignentur,Bcllonius» 



40 




SALAMANDRAE figura falfa. Nos ueram falamandrae iconem fuo loco dedimus, pzgitii 

^o744'nHiftoria quadriipedum uiuiparorum : tibi falfam quoc^, reprehendcndi tantum caufa iilos 

qui eam pubiicaruntjpofituri eramus:fed oblitiione quadam facfi-um eft iit illic lit omiffa. Apparet 

autem confid-am eam efleab imperitis quibufdam,falamandram SC ftellionem animalunumatbi^ 

tratis;6^ cum a ftcllis fteilioncm didum legifrentjdorfum cius ftcUis infignire uoluifl^» 



I N 



5, 



#v 



•^t^t' 



m 



+f-7?J^^ 



""»488759 




%- 



■ih^ 



n'