(navigation image)
Home American Libraries | Canadian Libraries | Universal Library | Community Texts | Project Gutenberg | Children's Library | Biodiversity Heritage Library | Additional Collections
Search: Advanced Search
Anonymous User (login or join us)
Upload
See other formats

Full text of "Mesnevinin Ozu"






"Her gun bjr yerden gocmek ne ivi. 
Her gun b«r yere kommak ne guzel. 
bulanmadan, donmadan akmak ne hos. 
dgnle beraber gitti cancag1zim, 
ne kadar soz varsa dune ajt... 

SlMDi 

YEN1 SEYLER SOYLEMEK 

LAZIM" 

Mevlana Celaleddin-i Rum? 




Sahife 1 - 97 



U$G NCO CI LT 

t - Mfi V llr.«^niri b u dldB ynjdifelari mukiddlmonia hill*. 

•Mll v. i a .k, b 7 

2 — liliiiniii teniBilj iz«bi L,' g 

■ HIK AYE ,' (Hjr»t#Mtidin fil y*viuUn«i yi y( , n |, r v , 
fcil bniUitiki nasilmileri diulemiymilorl 370 10 

4 — Ciyiim, halkio Hint jrtmtfctir aTV io 

■ I>#»Uftrjii li.tiiii, J-*b«<Hl*r t B <biftmiumlnn dfthu iyj.lir 'Nil n 



Mr ufiial. f„|), r » diy# vnhyitmui 



7 - rilviniii «Alt.h» d« ra „(, llBi-km «f*bbiyk» dim.. 
Hiitin fcf kitmlM.JIr 



HI 



11 



■ mill U UmN'HIr - 12 



Sab//e 2 - 97 












Sahffe 



V. 
9 

10 

II 

12 
13 
14 



16 - 

17 — 

ia - 



19 - 
au ~ 

21 — 

22 - 
S3 - 
24 - 

IB — 
26 - 

a? — 

28 - 

29 - 

30 — 

31 — 



32 
S3 
34 



Oualar, dert ile yapiJiraa makbiildur 

HIKAYE ; jKjjyluqtfn aebirliyj aidatip bircok i«ar]a 

kciye da vet otme&L] 

Koy akJirj mezandir 

Hi K AYE : (Seba'ljlann nimetten azmalan, ¥*fa v* 

aukriin faaiJoti) 

Hakiki can, gijniil e 111 in in gidaeiyJa brslenir 

HIKAYE ; (Dogaaiu kazlari sis dan ovaya eagirmasi) 

Topragin bfiyuk kudreti bakkiada 

HIS A YE ! (Btecnnnuo, Leyja'mn mahaUagi civ an a da 

otnrau bir ktfpege iltifati) 

Su ret ten gee 

HIKAYE {£akaliu boyaci klipfflne dftameai v* eikalJai 

arasmda tavaeluk davaaid* kalkma&i) 

HIKAYE (YaLm rl a volar da buluaan birisinzn, dudagim 

fcuyiuk par(asiyla yaglamasi ve herkeae «ben gnnn 

ye dim, bnnu yedim» diyerek bcbiirlenmesij 

Egilnie, dogn.i <tl 

HIKAYE (Fir'avnim, Muia aleybissehami rtiyasitida 

gdrmoii ve tstjdiseiinden bazi tedbirlere girism#si 

HIKAYE (Bir yilancinm donmu; bir tjderbayt fllii 

saiiar&k fj.iJe bajjjlayjfi Bag dad 'a get mo mi) 

N*fis de bir vjderhadjr 

Cam id bir balde gordugumflz eayaum hayatiyyet kudreti 

A I fab' i yalniz mibnet ve dart baliode degil, h« Barnan 

anmabdir. 

Zaman ve met in mefknmu bfze gOredir 

Muaa ve Ftravun kiss&si (afiaaa&betiyle bir tegbik 

HIKAYE {Filin nasi] bir hay van oldugu ve sek]j) 

Hia gtiwii.uijn uahdutlugu 

ToaiRop, ham naeyvd gibi dahnt earjhp kalmaktadir 

Nub al&yhiaaeiaimu aglunij imsna da vat ctmoai 

sKiifra nza kiifiirdur» badisi $erifiyle «Her kiin bnnim 

kazama razt clinazsa bendeti ba^ka bir Rab stasia* 

badiai kudsiiiaiu UElastmimasi 

H IK. A YE (Hayietin ni phase-be ve dii^iinceye man? ol- 

dugtina dair) 

Kadfmin vamfiari badiate tecelli edince, hadism 

vaaflDI yxiLaf 

HIKAYE (Bir flat^m, magtikuQun huzurunda a^k mek- 
tubu okuman v a,) 

— 9m — 



282 


12 


234 


13 


286 


14 


2*7 


14 


237 


14 


283 


15 


289' 


15 


291 


16 


291 


16 



292 17 



293 17 

293 17 

294 18 

293 20 

299 20 

300 21 



30* 


22 




303 


22 




30$ 


23 




308 


25 




308 


25 




311 


26 




314 


28 





315 28 

313 30 

319 30 

320 31 



36 



a? - 

3d 

ay - 

41) - 

4j 
VI 

\\ 
<\ 

1 1 

4I> 

47 - 
III 



|ij - 

no — 

8- 

fla - 

H — 

55 - 

tt — 

57 — 
3 - 
5tf 

U.' 

fry 



I 



- Hakiki aak, faal B u rflt « d.ftil, cbadi ve llLM |M *|kfl 
HIKAYE [P^ygamber Davut aJeyhia^larr, zwmnuwtu 
b« ad^in gecc v, gilndii* *Ya r «bbi ban, «iyei R ia 
ve ei ftlnB k balat r . KI k v^» diyo dua otrnasi) 32 

W«wviyi Dflzme deDin ^Qrii ve T- B n*di»« yitr d ini 

HakikaHnr iatilaflari. meydana t ,kar 32 

Ilimda xan ve yakine mtgal 33 

■ B1VAJS (Halkm tazimi ve mn^iUn^u n&M\ 
yilxtlnden b.r adamjn LafltftlanmaM) 
VnliTtiit, derin bir afet oldcigu bakkmda 
Ak<l ynratili^ itibariyle berke^ie bir wiciir, VlJ k» a 

ifllut jurjisindfl, bir fart var midir? 

AkiJ hakkmda bir ine«I*mfl 

lUdnfi ve rnh 

NtUYE (Dagd a balvet eden bir dervi*) 

nifiHiiyeu bir sey« bensietiimesi 

Kaminin bagini e«amek elimitdo de^iidir 

HIKAYE (Bir kuyuDi™^, i ¥ i n BDIlllini (Bmaki kwi . 

b!!^5 "* «««»»t*T™ bir ki mrt# ye c*k y.rlnd, ^ 

HUOB ^itterdikleri ceBaratin nebisbi 

Bu t,,„i Lay at bir riiyadan ibarettir 

IHkAYI.1 0>.v* vek.tir* ait) 

Hnyat unaurJan ve ba ? r me^deii 

HI f A YE (Uzeyr alaybiiaelflmin merkebt) 

lokrar kafr bakkirjda 

m u ( ? j ! !,£»*• °* u11 *" 11 ' 11 ttJ««.ti n .a li Ja n]Bin „ 1 44 
Hii ai(|in; akd da canni eajridir, 

Dk»k;. J!f^ ^ yUp Ml,shafl y^ft"*** '*«*■« 

oaufltDri gOderjuin gBrm«i) 

HtEArJt (Lekmn^m r.yg»mb« DlVUt'.q derair l,„J 
k*lar yajiarkan gftrmeii) 

bii bilkmM Cfl vir diy ft „■>■■* ^tmeni., f ° ' 

HiKAYK (Hahlttrili. dervi*. ,„a| Borm<1|l) 
Kam va Kadero t«ilindy«t 
HlKAn-: : cl>*kukf v. karaiiidlarl) 
l^iibiin vaiil'lii,, lBJ1 j n vnmflftri 

939- 



34 


:t:>f. 


34 


a 27 


*w- 




35 


328 


35 


:ij0 


36 


:i:ti 


37 


:^3 


38 


S9A 


38 


;i3r. 



a a? 



Vfl 



40 


XV) 


40 


m 


42 


Hi 


42 


HZ 


43 


:i44 
344 


43 


44 


340 


44 


::tv 


45 


8fJ| 


45 


"" 


46 


3^0 


46 
46 
47 
48 


350 

no 

IVI 

;»Q4 









rtl — 



64 



6S 
66 
67 

68 
(>9 

70 
71 

72 
73 
74 

V!> 

76 

77 
78 

79 
80 



81 — 

S3 — 
83 — 
B4 — 

45 «- 

86 — 

87 — 

88 - 



Davud aleybiisetam zamamnda, aahmetste, balai risk 
eld* etmek ietiyea bir fakitin duaaimn kafaul olnmusi 
bail si Be riicu 

Tanrj'nin, (malarin cezalarmi imlia) buy arm an ve Lie 

bir kim*eniQ yap tig J zuJmiiD yams a kalmiyacagi hak- 

kind* 

Insaam nefsi, Okiisii dava eden kanh adama beazu 

Faleefeei ma'kulata baghdir 

HIKAYE : (I»a aleyhiaaelamra abttaklardan daga k*$. 
mast) 

AbmakLardan kae 

Sebalitarin ahmakhgj ve peygamberleria nasihatlanum 

o abmaklara tesir etmemesi 

DHaya scjveli vo dunya ilmi ii serine bit tabii) 

Bu cibanin akil ve ilminin ttzeriae titriyealer d» diia- 

ya xaalina dQ^kiin olnnlar gibidir 

Dalma Sunt i chute olunuz 

Peygamberlerin Sebahlara naeibatlau 

HIKAYE : (Nuh gemi yaparken, kavminin miaaller 

gGtircrek a! ay etDiesi) 

Ibtiyatm mauasi v« ibtiyatb adamia misali 

HIKAYE : (Hiro ytziiadeii aavaema tiyan ve ihtiysti 

birakan kuguo akibeti 

Biitfin fiil ve ametlerimizin karjihgmi gerecegiz 

HIKAYE : (Kopekleria her yaui bir ev kurmaya abdet- 

melsrij 

Nimate stile fir, aimetten da ha bo^tur 

Tami'nin, aliirotte cekenuemi, dun y ad a ziudam yarat* 

mawnm kikmeti, kendilerini bttyitk garealejia ister 

i.-stem 07, Tanrfya kulluk et molar i ifindir 

K&tuye iyillk euikge cefa, iyiye kerem gSstardik^e 

vefa giJriirBliH 

Hi K A YE (Sofiaio boa itfraya gevdataimiaei) 

Hakikt a$k, yokhiga alan ajktir. 

Hi K AYE (Ban bey ile namaza diiskiiu ve aiyazdan 

Eevk ul mi bir kclej 

M Link trior fiazlerimizi tatmiyor diye Peygambarin ye'ee 
dii^mderi 

!'ii i ii-i i^ler ibtimal ii«cri nadir, kapiyi a$au fimittir 

Mukallidin imam korku ve iimittii 

HflHiil u Ekrem, Trnn'mn gisll velileri vordir, buynrdu 

— 940 — 



Sahjfa 



357 49 



359 50 
36151 

362 52 

363 52 

363 52 

364 53 

365 53 

366 54 
363 55 
369 55 

369 55 

370 56 



370 


56 


370 


56 


371 


56 


372 


57 



373 57 




363 57 




364 58 




364 58 





365 58 

366 59 
368 60 
379 60 
370 61 



89 
90 

91 
92 

93 



% — 

<j7 — 

m — 

if* ... 

ion — 
ioi ~ 

10K - 

103 - 

104 — 

105 — 



106 — 

107 — 

108 — 

109 — 

110 - 
111- 
112 — 



cream 



HI K A YE (Sahabadon Enes'in pe^klriki] ate^o ai.i 

ve pe^kiiia yauatamaBi) 

Jtesiui-ii Ekrem ! iii susnzluktan buaalaa fair Arap ker* 

vaouiiu imdadma yeti^maei 

Sebepleii halkedeodea gafjJ oliaa 

Kafir kari&imn put emer £peuguyla Mastafa aleyliiflee- 

lamjtT yanma gelmeei ve ^ocugua Pcygamberin maei- 

*e.= iylrt ha gibi dila geljp Biiylemesi 

HIKAYE (Tav^ancil kufiinua Peygambeiin pabacuau 

kapip bavalanaiasi ve bavada pabacu ters ^evirmefii, 

iciadeki yjlamn dfoaicsi) 

Zayi ettigin bet |ey t a an a gekcek bir bdayi kar^jtar 

HlKAYE 1 Bir adatom, Muaa'dau, hayvanlarm, dille- 

rini ogreujn«yi ietemeai r 

H.-ipip cepbeden olarsa olsua iktidar berbete layik 

dcgiJdir 

HIKAYE (Qqcijga yasamiyan kadinia aglayip iDiemesi 

ve Hak Man cevap geime^t) 

KhUdlahia Cenneti, misal ve miail 

11k. I JiiHiiss'iiiii aava^a airhsiK giime^i 

<»liim LVti'Kiliiiiiae g^re bit nimet veya afettir 

Mil ile eeza, sebebleiJe e eerier birbiiine benzeaezler 

H IK A YE (Ab} vetijte atdaniaaniaiiin <; fired} 

H IK A YE (BilaTin ne$e ile Oliimii} 

BubuD bu dar aiemdeki izdirabi 

Gaflet, d«t, tenbellik ve goBiil karanligi {ibi ne var»a 

Lepsi de yera meBsup ve a^agibk olaa tendea iieri 

fjelmebtsdir 

Sebep, ki^irda kalanbr irindir, Biitiia tebepleria v* 

•serlenn baliki Allab'tir 

Nae'la kiya$'m bir teebibi 

Aki): efteri, ink sarnr 

5»ykirj ItBllmini diriliyenlerin takiamalan gereken 

edebkr 

Hbt hayvauiD, dii^maDiDin kakueaau duyutii a cekia- 

metji v. a> 

Bir $eyi miaal vt taklidle bilmekle, o feyia makiyetiai 

biliaek ataitindaki i'eik 

Niabet -ve jsibiif ihtilflf yiistyndea bir ijeyde bexn n#fiy, 

h*an de iibitm birkfmoti 

— 941 - 



Sahifo 

370 61 

371 61 
373 62 

37* 63 

365 63 

376 64 

377 64 

379 65 

301 66 

311 1 66 

3H3 67 

383 67 

:jh* 68 

386 69 
69 



387 



70 



389 70 

391 71 

393 72 

*W* 73 

395 73 

396 74 
3»7 74 
m 75 







113 

114 
US 

] 1 (, 
117 

118 
H9 



12» 
1X1 



1J2 - 
Z23 — 
124 — 

IKS — 

126 — 

117 — 

ltfi — 
12*1 — 



130 
131 



133 
13S 



134 — 

135 — 



— Hadn Jliban'm vefeiliuia bir tObmet altiaa aliaarak 
aan korkusuyJa Bubata'dan k ac ma a v. s. 

— Fh-kal hakkind* 

— Oliim bir intikal vo telcamuldiiT/ 

— Ciknnia biitun zarrelerjude a^kln mtyasi mevcuttur 

— Her unaiiruD, ids a am viicudnnda baska cinder le bap- 
eedilmif olm kendi ciae.mi (jekmesi 

— Ten in ve caniti meyiUad 

— Tann, kuvvet ve kudretin kendiflinde oldngunu anlai- 
m*k is in insaularin karar verdikleri seyleri bo*ar, Ejd- 
dim meydana getirir, bazati da kararindfl azmeuiw, ya- 
pacagi ige tame'etsiu diye bozuiaz da aonunda bozar, 
Bu da tea bib iistiine tenbibdr 

— Akil v* igikUnu mnratlan hakkmda 

— Meryem ciplak bit halde yikumrken Rahul Endus'tin 
insan suretinde gOrflnmeai ve Meryem'in Allah'a sigm- 
masi 

— Cibril ve idr&k 

— letiraplar !dsiui salaba gtttiiriir 

— H1KAYE : (A;ik SMiiren mescidi ve diiitnunu arayan 
^igin peivaeizca o me*dde anaafir olmajn) 
Oliimdcp audita edilmeinesi ve onnn ebedi bay at eldu- 
gu bakkinda 

Zan, yakiu bilgi vft ayanl bilgS hakkmda 
GaliaUB- bu duoya bayatiaa a^ikti. Qiinku onua bune- 
ri burada geserdi, orada bir i?e yaramaadj v. a. 
Oliim bir bakikattir 

ijeytaajn Kurey$ kabiksiue, Ahmet'l* gavasa girin, b*a 
»iao yardim (dtrim, ve keadi kabilemi yardima cagi- 
ririm, demeai ve iki »af karsilagintfa ka^masi 
ijeytaa vo uefti e aim a re: m#]frk ve afeil 

Miiminin bir belfiya ngrayiaca sabiraiabk edip ka^maii, 
Dohadun v* salt gidu meddelerjnin teacerede . kaynat- 
ken diaartya cikmalanna beozer 
Mac a 2i varhttau yukselmede n«hudun temaili 
Mustafa aleyhinelamra sKur'aTt'in atbiri var, bat mi 
var, bfttinm da ycdisci batna kadar batinl var» ha- 
ditii ain uffiiri 

Kur'an'in ztMil ve batlai manatan bakkmda 
Vcliloria Buretleriyle aflzlori, Miiia'am *sa*iyls, liaioia 
iftunutia bonxer 

— 942 — 



Sahife 

40076 
40277 
405 78 
407 79 

4C a80 
410 81 



411 
412 



81 
82 



413 g2 

*n 84 

419 85 

421 86 

423 87 

423 87 

427 89 

427 89 



429 
430 



431 

432 



I 
434 



436 



90 



91 



91 
92 



93 
93 



94 



I 






136 — S*yi»leTin ulik oalatsUw yi^iindea tayja iitkQp to Lg- 

mtmeii 

137 _ Atgin, alemi kabr ederksn k*brolmu(, iial gtlcuif ikcn 

esii dii^miiy demektir 
1&8 — Eblullah, mnhsbbette haabldir 
J 39 — Sivrieiaegia SBleyman sleybiasalama gidip rfisfgftrdttD 

sik&yet etmc»i ve adatet is tame ai 
14,$ _^ HlKlYE : (Uzub bir aynliga du^miis. eok macerklar 

gccitmiK bir anik) 



Sahlf- 

430 94 

440 96 
440 96 

41196 



UCUNCO 
Ci LT 



Mevlana'nm bu ciSde yazdiklan 
mukaddimenin hulasasi ve izahi 

Hikmetler Tann askerleridir. Miiridlcrin kalblerini kavilegtirir. Ilini- 
lciini colli, adalctlcrini de auliu paiLesinderj tenzib edcr, CuinerdlLkleri- 
dl riya, ilimlenni akilsjzbk lekesinddu, lemizler. 

Abirete aid olup muridlcrin anlayi£ui<iart cok ueak kalan ^eyleri 
onlara vakla^tmr. Bdbassa ibadet ve ta&tlarinda ve her tiirlii i^tikad- 
larrada zorluklar inlm hisi.-. Ye vise bu ilAhi hik metier Allah'm giifli 
sirlarjudan Sri fieri bflberdar eder. DumandaD ineydaoa jjelen ijti g&k 
kubbeaine nuraiu ve xaliuiaoi ve diirrl olaa fclfck bakiWtr, AkiJ, Mflil 
tnpraktan meydana geleu euretlere ve bu auretltrin xahir! ve bJUini 
duyguLarma h&kim iae, bu rukani felek de duuianuaiti vticut bulan 
felege ve onuo parUk ^abasdarma, aydinlatici c^raglai-a, giizel ve bo? 
eaen yellere, akip gillen eulara niiieaiil vn b&kjtudir. Tann bu hikniet- 
lerl* knl! in run HnUyisjim am rem. 

§iipbe yoktur kL bar okuyan ak!i mikdanuca aular. Cornerd, va'f 
]igi kadar ibaanda bulunur. Fakat c.filde mytt kaybeden, deiiizlerin 
Yarligim bitmekle beraber auyu yiue aramaktau g*H kalmaz ya., 

I|le bu abibayati kaybedenin; diinya gficimi kendmrd bu talepten 
aliknymadan, aebepler ve ibtiyaclar igini aksatrtiadan, dilegiyle araama 
baiJler giiip cataiadan ddu arayip Imlmasi gerektir, Nef&ioin hava ve 
beveslne tabi uiau, istirabaiine dii^kiin bulunan, bir ^eyden r,abuk uwa* 
Dip \az jjoven, kendisme emiu olmiyaB, zabmetlere gugiia gerrojyen, 
yalnjx duriya gc§iiuine du^eu, ilme, kavu^amaz. Tanninn ihsanu n (jtik* 
rsdi|» T takdir etti^iui yiiee bilip ve uefsin a^agilik baelarmdad, keudi- 
siui beg.enmekttu, Tannya sigioan ki^i ilme kavu^ur. 

Soura ilrra ietiyen ki?iye bilmedigiai iigretniek, ztbins-izlere yumu- 
.=.ak muaiuele etoaek, abmaklarm ahmakbgiiii g^rUp keiiclini bagenme- 
mck. aulayi^i kit ki^ileri builaiaamak lazmidir. C" ntu a ' z a* evvelce 
boyl# idiniz ya. Bu zekayi, bu anlnyi^i siaa Tudfi Sbsaa etmedi mi?.. 
^Kur'ani l.ii:' iadirdik, yin# ^iipb^tz biss koruruz. Kur'am duycbjkt&n 
Miiira onu tebd.il Ve twltrif edeulpria vebali. giiaabi oulann boyjuiua 
<tlstun. Tnnn ^Oplieaiz lu'i seyi iluyan ve htr sjuyi bilendir.n 

— 273 - 



I/ATM ; Hikmet, bir ijeyin hakikat ve maliiyctiyJe ugrasan iljm. 
dii. Elikmei; i!mi bikmet veya felsefe; HkM bikmet veya taeawuf di- 
yn ikiye nyrdabilir, 

Iljui /elsefcsi, yukariki iabisderde de uzun izak ettigiuiiz gibi teo- 
rtlbeyc iptinad ettmlmiyc ujjrafdan moral ilimleria bir terkibidir. Hal- 
bitki Uifflto tetrtibe yoluyla bakikate ulagilaiaaz, Ciiriku Dim asl He da- 
ftjj, l.adiseler ile ugrasir ve daima degi$i T . Susan iciu bize itminan 
V'princse, 

Ualii hrJtmet iae dogrudan asia ulajmak iriu cehdetmektedir yolu 
da UJ ve a^kt.r. Hah? kikmelia menbai kgjL(lir veya daha siimnJItt bir 
deybjie iiiirmidiir, r ? t e itahl bikmet bu E ebep!e gGnulieri takviye V e 
itmvir ilmidir. Buua ilmi ledim de denilir. Bu aikmete gillk elaala, 
hnr lurlu ^ibedea masuadurJar. Bti bikniHin laUntesipIeri icm brltiin 
t« il i H 1 k I r. i kolayla^ir. 

YIbb btj Likmetiir ki bifcim idrakiumden cok uaak v» felaef* ile 

1,11 " lf ' ■»««**» fUmiyan ilaki airlarm iaki ?a f yc-luau goeterir , Vel- 

l,H " A'* 10 * 1 " liakikatj bu bikmetle biliair. Ye bu bikmet bar ;,y« 

linVinbilti , 



MlJ ™ lai, > > ad *sirdeo meydana gelen bu giirdiigiimuz gdk kub- 

uif lie (nii-anJ, rabmanJ ve dtirri lelek hakimdir. 
labi! ilimleria iddiaema gore gok kubbesiflia ad, eB u, yaai M yy a 



ve 



bir da».nAr. t$te bu ft] A, diirrf fcfcgfr, yam akL kulliin/ tedbir 

tSMaiTllfl! &ltiud«d]r. 

Hi. dektay, biraz daha ae.kj,yalun. Yukar.ki bakislerde de taf.H 
edlldigi iizere Hak'k.n, mubtelif tetiezzulleriain mebdei akl. kiilduV 
liunu Nam Muoammedi Hokiknti Muaammediy ve de deuilir ki 
Huk'k.u ilk tecelli eLLigi , irJ r bud.ir. I t te skb kttl, bu kudretiyle butiirj* 
•fyi vs luevtudata ve butiiu akilJara b^kimdir. 

§imdi MflvI aDB bu hikm*i ve etrlan beyandao Hoa , a bazi vasiyet- 
l«do bulmmyorlar Her ^eydeti evvel B *f 3 i n Leva ve bevesinden eec- 
ii.rli.lir ve h tl tnueabededen futar getiriaemek lazimj.r. l\ im i sl i Yftll(1 
bilmch/vioi ogretmek; k,sa idraklikre yum^^ak muamakde bidunmak- 
knndmi b^umeiEek; aoJayi,, kit killed horlamamak £«ektir, diy M ! 
Inr v„ nih flyet mukaddimal^ini foy Ie bhiriyorlar; ^Kor'ani biz indirdjk 
yji.t. |f!.|iJiesiz biE kouiruz.s Yam Kur'aii, ;ok etmek ve o au takrif et- 
ii.ek kfnweom cliade degildir, ve onuii biikmii k]jamete kadar baki- 
<lir. ^ilekim t> yxikstk kitabin imbasm. kiyaa edenler v C tahtifinc 
u|»|tt))]AT liiisrandan ba 5 ka bir neiire eld* edemem^Ierdif. Kalbleri 
Utdik (itiTyi halde gururJanndan, stialerinilen doDenieiiiiBJerdir. 
l[nmdii»fltiH AJcmleiiu Habbiai Taruya, 

■ 

- 274 - 



CftBtab) Tir ho EQukaddimndmi tuiira Hu^ameddin Celebiye basii ki- 
luplurila buliiDuyurlur ki, bu kititulnrtu liir klamini alarak iv.ukina fa» 
Itfalinti 

Ey Ilak'km ziyasi HuaaDi«ddia ! L'^iinovk ciJdi de meydana <;ikar. 
Hir g.eyiD. ii* kerro tekran yani eflzde, i^de, ibadat ve taatta daiuia us- 
lemek EiinneUir. Peygamber bazati aelami iig defa tekrar edcrlerdi, 
Jijte buBun gibi iicmicu did m*an,eviyi de iic defa tekrarlainak kalb« 
[crilfl r:ii M bir takaret hand edcr. 

Mevlflna di£er bit hitabinda, sirlarm hazineltrini ac ve oziirleri 
lurak, diyorfar. Malftiudur ki Eazreii Hiisameddin ^Lddetli rjyazat ve 
[akvadan delayi zaif dii^meleri ve sanra kaTemi alilcriain vefatiyl* 
L:ihil olan teetsur, ikioci cildio iki aene kadat gecikraeejiie sobep ol- 
itiusta, I^te MevJada bu kitabiyla HusanieddiQ'e bu noktayi Inn irt.il -.u -,\ k 
ij«;unct cilde ba^latken mazerct terdetmemeierini tavsiyede buluaarak 
LnyTtruyorlar ki; sSeoia kuvvetin Hak'kio kuvvetiadea sizjp ^elmekte- 
•iir: daaaarlannin ati^indau haad olan bararetten degiL..* Yani kal eh- 
Jijiia bu kadar riyazat ve lakvaya ve nefiaLerin bu kadar kakir ve 
aHil bir vaziyete eokmalanna ra^iueB maddl ve kayat! kudreileri daiuia 
ibvoudflf. Zaten bfltiju kuvvetlcmnii zdbirea uzviyetiu eseri ise de bu 
utiaur ve uauvlara * kudfeti verea vine IlJljktir. Diger bir iiahU niud< 
di kuvvet hayvaai ruha aittir. Jasaut rub, kudretini Hak'dan ahr, v# 
ii kuvvelin kayaagi asktir. Ijte eklulJahin: maddi fcuwetia dayaiiaun- 
vntn^i bcla)ara sabirlan, uiukavemederi Lu ilabi a?ktan geliafkloHlir. 
H<i nmbabbet, bu il^bt ciinun onlsra hig bir maddl aciyi duyiirma- 
niflktadif, 

^rlindi Mevlana bu ncktayi temaiU bir sekilde aOyJc ifadeediyorltt: 
I mi [tarlak guneain v*Tag] ne fitilden, ae pamuktau ve ae de yagdandir. 
!|t.e buuua gibi ehiullabin kuvveti de ae yemektea ve ne de tabak. 
Siiinlir. 

IVikayet Ceaabi Hiidaveadigar baksi |ftjle ncticelendiriyorlar t 
Her mizaciii mayaai uasurbrdir. Fakat ey Hiiaameddin ecniffl miza- 
aiu bualana feepaiBdea iistiJa bir payededir. ^iiukii eklullahm cjaimle- 
ri iiiiru ilabi ile tahnjir editnaistir ^c keudileii tamamiyle Hak'kin ji- 
Idllarjyla bezenmislerdir, 

Ceaabi Pir bu kitaplardaa eonra maddi ve manevi gidalar kakkin* 
iltt > .■■. ;i 1 1 1 n r • 1 si buhjauyuTiar. 

Sn iki mesne vi bunu giSstermektedir : 

- 275 - 






Tcrcemcsl : 

1 ■ — Tann, cisme iniiriasip olan bogaii cisme ve ruha uiuvafik 

■ iIiitii da ruUa iliBaii etmi^tir, 

2 - - Maddi $eylcr gibi inan&lann da bogaalan vardir. Onlar da 
liiniiinlu rir-iklttTtirlaT. 

1/Al'lI : link, hilciimla mevcndata bit bngaz vernjistir. Onuala yeyip 
ii; mpkledirlcr. 

Toptskla movent elan bti^Si, suyn iger, nebat basil olur, ae» 
IulLi Ii a vvhii ver ve iiishij da liayvani ekieder. BCylcee butiiii mevcu- 
i!u(, birlnilennin gidasi ohirlar, Alem ba^tanbaija yiyen ve yenilenler- 
dsii ibniutlir. 

Unaitrl iiayata baglannii§ olan mevcudatia maddi biror bnga^i ol • 
ilu^ii nihi mlrialarm da vardir, Tdnn cisme verdigi bogazi ruba da 
bdlitnlmieilix. Ne vakit neftin; gehvrte mebMJp bogazi, Hak'km hida- 
ynliyle liuitalir; ysiii hergun bir ablat yijjjiiu banJ eden maddi bogaz* 

■ l-iii vi> i;ii!ih!ril gogci-aek behimi inizai; yeriae rubaot bir miaaq basil 
hi hi \n fnlik, Ibik ycdunda yavas. yavas ileidedikje uibayfii maddi lok- 
rotilan p^i-i,-i-rik nurani ve mliaul bir gida ile mraetlemr, Me v I an a bu 
• ink I in i 'fhvltf izah. ediyurlar I Ana karmndaki godk, evvela kan eincr, 
dciQimcu nude (malar ve nihayet lokmaya erifcir. £j«ugun kandan ve 
hhiirh ketilerek lokmaya geldigi gibi aen do yava? ynva$ lokmadan 
keniJ«relt frmncvi ^idaya ula?irain. 

girudi Mfcvl^na bu hakikati id?akleki gafletimizi yu mcsnevileriybj 
leinnili bir gekilde ne giizel ifade ediyurlaf; 

O Clhanin temsiiT izahi 

*ku j& Jl\* jj^h o~* ~^jjsjJ& mi jJ\jCfc-J~ ! 

jisOl ji ^JU<JJi fj jXy - J ^\§ji b& Jul oi-fJ = — 5 

^jii jibj l/*^ wJWt^J - tSdw Jp4*3.j> JU *M;,|i— 7 

— 276 — 






jj 1 j/'^j £'U -jj^j^-^yj^- 5 ^^ 8 

>j> lI^U J^J»tjr j'i o> jp -^^-^U^**i^i^l^i>.3— 14 

Tercemeil : 

1 — Escr birisi aua rabmindeki ^ocaga dese bi: «Di^atida munttt* 
7.JH1 bir alem vara 

2 «Ye (i arada eain* boyuna geni? bir yer yiiKU vc Userinda 

nine nimetler ve sonBui! yiyecekler, 

J _ Daglat, denislcr poller, boslanlar, baglar, 

4 — Yfiksek vo aiyadair bir gitk; giine?, ay ve Dice parlak yiiibi- 
lai var» 

5 Vet ha Ail o yer yiiKiinun acaiplikleti vasfa, tarife gclntcie. Hrti 

ntfip bu karanhkta uiihiiet i^indesiu ? 

6 s~ Bu daiacik (armibta kaa yeraekteuiu ve pislik i^iade Imp- 
suloiuif kalmi^iD. 

7 — ^ocuk kendi baline bakarak bu e&ylenenleri tarnamiyle inkftr 
^der ve bu baberden ytin gnvir-rek kaiir oiur ve 

S — Bu uinnaldir T yalandir t derdi- ^iinkii kflriin vebroi bu mAiiB' 
dan ?ok uaaktu. 

9 late dflnya haiki da buna beDSpr, EWullah onlara o ciband*n 
hltimetlei gostererek: 

10 — Ru cthan eok karanlik bir kuyudur- Bunun dismda renktiv 
ve khkutiuz, yaui vasfn sigmaz bir alnm vaidir, dedi mi; 

11 Bu aflz bk birisinitv kulagm*. gimiez. ^iiuku bu diinyatauiai 

milara en biSyiik ve en kuvvctli bir bicaji olmuijlur. 

12 — tfllu ijucugnn da kana taniai ve gidflflihin bflyle aaagilik yer- 
!■!.!■ ul in am 

<K, I5J — VI — 



13 — O ciltnmn sQzunii idr&lc etmekt#n onu hicapta bjrakmi} v» 
linden kam oeuq yiiuKiriun mahbubu olmu^tur. 

14 — Tiirlii DimetJerdcn raabrum kalan cocnk, kii^liik taaminda 
ktindan gayri bir <$ey biJmez. 

t/,AHI : Hazroli Feygnmher bir badisi Acriflerinder jc.VA l;. ) 
(..All <jjk-j l> : ^-1 Ji- ^J-J'J «dunyada miimiuiq vaxiyeti ana kar- 
mnda foeugun durumu gibidir,* buyuruyprJar. 

Yukariki baliislerde He geetigi iizere Mevlana, Tann a^kiyla meat 
ulun chlullahtan gayri biitiin balki v ccuklara bcuKetmiflerdi. Qocuklar, 
biiyiiklcre ve bilhassa jmiitefekkirJere oazaran lift kadar idrakten mah- 
miiu if* lor, balk ta ehlulJah m uvaee boa i tide o kadar mabrumdurlar. Yu- 
kariki tereemcde ebylendigi gibi cenin. tatuamiyla suursui olduguudan 
ki'intininn siiylenen. sOzlerc yabancidir, O, biitiiD duayayi bu kannlik 
yt»TtlcMi ibaret sann. I?te diitiya balki da bbua benzer, Ehlullab onlara 
nbllr ulrniilrn tiirlii alametter gosterdigi balde gurmiyorlar. Ciinku on- 
bir kflrlftfiiiu en hijyuk miisebbibi olan bus ve tama 1 i^indedirler. Bti 

'»■'!<-* l' J 'l oleun?,, Insao f5yle bir du^iinae kendisi iieredea gel- 

iniifUi v kiiia lopraktan (.iirlii seferler yapa yapa nibayet rucuiye inki- 
tii|i Kili'rrk uradan da bu fekli almadi mi? zekaniu, ithakin ce nibayet 
luikui ktVinilia aali o men! dcgil mi ? $imdi dikkat edelim. Bu sukil ve- 
hu ytikaek inlrak i|p, insan hi$ meniyfl benzer mi? Meni bu kuvvetiyla 
llic loprBga mii^abib midir? haida tupraktan insane kadar bu teka- 
mil J kudreti guziimuzfin tfnundeyken bo ineanhgui fevkiude. bizim ak. 
Iimizm ulamiyaca^i vaaiflarda melekutiyyete dogru tekamiilu ve bu te* 
i •■■■■ .il ii. v daimi scyrini nedcn kabul etmivdim'!'. 

Simra bir dumaudati a.u intizam. ve terakkiye eri^eii bizim alemi- 
iiuKin tnuveraainda akiHata bayret vereoek nibayet^izlik aleminin mev- 
end f yet i ve bizim alemimiain unun yaoiada karaulik bir kuyu gibi kal* 
mam nedcn inkar tililmelidirV Ciinkii ber $*y ber aa-bir hal ve teka- 
■ mile uln^innktadir. Bu ai^anlar bizft gosteriyor ki bizim ilmimizin us- 
tOada va*ln Wgnuyan dabs yuk*ek bir ilim; vine bu nebati ve bayva- 
n t buy ni in iirka-*iDda ebedi ve yiiksek bir hayat vardir. SoyledigimiE, 
glbl bir toprak ve nibayet bir m«nidea koskoca bir zek^ uuru gkaraii 
Malik; bi^ ^iipbesiz bizi, bu zekaoiD tasavvur edemiyecegi kadar iistiin- 
da bi* illema ulaetiracaktir. riuna diinyada ula^amiyaoiar orada da 
kHrdiir. Fatal ber ?eyin abiri kcadiuden bir evvelkismia tekamiilu 
olmaNinii giire bu kemale bu dunyada ulajamiyaalarin Dibayetiiz bir 
ummun icjude (alkana <;a]JjflDa Dice merbaleler a^arak daima lekamiilt 
dofrru ^docekieri rnubakkaktit Fakat biz, bizden cvvelkilerin datma 
• rditidu kalanftftiis. Eger biiyl* bir tekamul yok f bOyle bir idrak yok^ 
httr N«y vhrul biilup ve nikeynt mabvolacalcsa, haberimia (dmad™ ijii 

— 27B — 



gelt, v, RidJtin ve nibayet kAi»i ve h.y.tl> Vto* ™ viiodimun 
ntanflsi kalir mi ?.. 



H.rslanndan «* yavruUrim yiyen\er ve bu husustaki 
nasiriatleri dinlemiyenlerm hikayesi 

Highland* akilh bir adam, do B llar Jn dan iki ii C ki?iiiin uzak bir 
yerden geldiklerini, ftf ve ^iplak bir vaziyette olduklann, gordu. M-r- 
bameti co S up onlara «Ho 5 geldimz, dedikteo P» ^Uy.r.m, karo,- 
mzbamboa, c* qw, hi vuzdcn ,ok mikpetlere «t»^>» »™ 
d-tlar; aman, All.h i ? in oUod 6 ak,n fil y.viBia yemevm. §imdi gi- 
deceSiDiz yoif«d* « k fiJ vftxdlt. B, B im &guduinii dinky io de bu HI- 

] er ia\aviulani:i .vUm.yi". 0^« B^* P ek ,4ti * ve 9wnW f f a j tflR,a 
anabri pu.udad.r, onlan korur, &»&*&** atdmdan feryad ve f.gan 
ederek fet*ahlarca yot yiiriir v« onlan arar fttrw. Aoian kendmi.i teh* 
Jifcieye BiffiajiBB. Otlara, yapraklnra kani olun, fil yavrnlat.na dakun- 
maym. B.n'sizi pi.manhk.an knrtar^ak iftia va^ifemi yptim 9*ln 
ramablanmavin?, dedi ve «baydi »#W Q^ B diyerek arkadajlannr 
.elamelkdi/Onlar void, kitl.ga d^tiiler, ac ve £U .uz kaldil«r. Ai.h.zm. 

onu E ba.ina ii.li.l.kr ve t.rlemiz yeyip eilerini yikadilar Y. B. y ''' 
dadanudau biri eaki Ogiidii hat.rliyarak ycmedi. N-bayet hep.i y*up 
uvudular. a C adam .iiriiva bekliyen coban gibi uyarnkt,. H.rcl.-n «« 
goraiiB k.zgm bir fil cikti, geldi, On.e o s Oz e iliy e nin agz,m D« k.rra 
Lklad.: fakat ondao hi, bir koku al-ad,, Bir ka 9 kerre onut. Ht.lmi 
dolasarak b, f akti, .cura uyuyanlan.i hepsifliu ag.zlarm. kokhnli v. 
derbal vavruaun^ii kokusunu aid., hemeti hepsini patam pnr<.a alii vn 
tefetlerini bavaya kaUlinp yere vnrarak parcaladi. 

Mevlana simdi bu hikaye Us^eriDC ?u meanevileri sByliyorlar l 
Giybet haVkm etini yemektir 

- 279 - 



Terccmesl : 

I — Sen de Tann kullartmn etlerini yemekteain. Onlan givbct 
ndcrck giinaha giriyoiiuu. 

3 — Ey lmlkiu kaoim ernes, bu yuldaii uzaklas. !... Ta ki on J arm 
kam, stni gavaaa dugtirmeua. 

3 — §unu bil ki halkm mall OOUO kam demektir, t,{iiiku, p mal 
hiiyijk i.'.tli* malaria, biiyiik kuvvetler sarfiyla ele genjer. 

■'t — O fil yavmlarium analau kin guderler ve ysvruianni yiyen- 
[ofriiMi intikam alirlar. 

fi Ey riigvet ytyici, ted de fil yavrufiu yemektesin. Sana dii§* 

in «n ulriti J II aeni de maLveder. 

|p Miylelere Bapanlan o koku rusvay eder. fil, yavruBuiiun ko- 
kiiHMMi bilk, 

7 - - (-■ I ■ i i c i _ hirjsin, $ehvetin knkusu sitz sriylerken Eo|an gibi kokar. 

tZAUJ : Givbet, yari herkeai arkasifldan ^ekbjtirmck, en kiilii huy- 
liiriljin biridir. Giybet; ceki§tirdi&i adumin elini yemek, kauini i^roek 
(luiiitkiir. rVitekim (Iliirneztfj fturesiininkt *n ayeii celiJe b\i k-Otti liny a 
Mipfjiis olanlar bakkindai.hr, ( i\Li;J* £Ujij ) "giybet edenlerin vay 
huline !,,,» 

lliiraeze : In&anlarm arkalarindan ayipLanm soyleinek, tiirlii isoad- 
It i lit i.rki^tirmeklir. 

I .Ihtimer : Giybeli nakledeu, bir ioaanin ynzilnfl kariji ka§ goz oy- 
Daltirnk cflfljicn dctnektif- 

I .i"i|>iLl I<tc giiro bu kflin.olerio Iter ikisi de gjybet cartas ta'imak- 
I ■ • 1 1 r - ^Imdi Tunrt bu feoa liny a giiiiik edeulsfr hakktuda ^edit bii hi* 
l«|ilu; (Itiybot edenlerin vay buline btiyuruvorlar. 

' i r.'iim agagi tarafma do£ru da (Bunfar ma] tmjlar vb daima on 
Jiiiynr durnrlar v* aattirlat ki o mal kendilerioi ebedi yaffttacakhr. Ontar 
*Tji niu» ya, yaxii Allah'in yiirekleri yakan giifevli ale^iue aUlacaklardir.) 

Miitrakiben Mevl&ns rii^vet slaulara da bilap edorek, burdari da 
HI yuvruBtinu yiyeukro befnetiyorlar ve balkiu malt; Ubhj lUjrtcklir; 
Vilnkil ■> in hi De sikintilflrla loulaniDiFftir; rii^vetfi bir giin intikama iig- 
nyatukiir bnyitrnyorlar. Hskiketfn b^'yle degi] mi? Eger rii^vet^i bunu 
I inr i' Kttzmez Kaitncdiyuraa kat'i nlarak oblaDiyur. I.lunkit kihrin birnin, 
TtlijVttiTi, flflivotiti kukimi, Bu^nn gibi agi^da kukur; n* kadar aaklaiur- 

— 280 — 



no »ak!ail»in koku inkiir edlltrnju, Mbayet bir giin buniin Ce*4ftl mill- 
laka <jekilecektir. 



Dastlarm hatasi t yabsncilarin 
dogrusundan daha iyidir. 

O, gergek s'&Au ve dogm (izlti BilaS, ezan okyrkeii eHayyslchdfrlaw 
l^fzindn olau «Hay* kelimesini «Hey» diyc okurdu. Ba2i ruiinAJ'iklar 
Peygambcrc dediler ki «Ya Kasulallab, l«)air biEasi yeni kumluyur, bu 
bata bi^; do^ru degildir Ey Tauri Rssiilu.. Bilsl'in yeriue daha faiib 
ekiiyaii bir muezzin gcLir.» 

Buniia iiaeiino Peygarobejiu hiddeti co^tu ve buyurdn ki : *Ey 
a.^agilik adamlar, Tann yaninda Eil^l'iu {Hcyyi) si yiizleree Ila'dnn, 
Hl'deu: yiizlerce dedikodudall iyidir. I§i 50k kan jtuninyin, ben de bit* 
nuizi B^mayayim». 

NOV : Hazreti I'cygamber bir hadiEi ^criflHrindo «A1lab, -nflzfl 
ilegil, kalbc vc miyyete nazirdiT^ buyurmu^Jsirdu- Muhakkaktir ki Bl- 
laii Babefsi {Hayye) ve (Hey ye) keliroclerini man3 ilibariyle tcfrik ndn* 
bilecek kudrtiledir. Fokat beadiijinJu sivesi boyle olabilir. Am! ilint; 
kelime ilffii degil, maca ilmidir. Mcsele talaffuzda ve saiettt ilrj^l, 
utanadft ve kalbdedir, 1^1* MtvUna bu fcuaasiylA lafzi roaiinya htpIU 
eden ve asil ilcii: viicub, aarf ve nahiv f^ibi bir takim kaideferdpn ilia- 
ret zauntden kaal ehlirJC giizel bir ders veiiynriar. 



Tar>rinin t Musa ale/hisselama: «Beni giinah ijlemetHgln 
btr agizla ;agtr» dlye vahyetmesi 

Tann, Musa'ya: sYa Musa,.. liaeei vafetinde baua sn<; etmedifin, 
kijtu siiylemedi^ij:! bir agiela i>i^iu» deii, 

Musa: ttYarabbi .. beude bfJyle bir agiai yok» deyince Tann: « O 
liaiilt- ba^kasmiD a^ziyla dun et. Ciinku liHskasinin agziyla na<d giiinih 
edcbilirsin. Ey Musa sends ftyle muamelolerde bulun ki, biilvut af^ixlgr 
Benin bakkinda bayir duada bulunsunlar- Iste Benin guuah etniedit>in 
agi?,, ba^kasmin giinah etmtdigi. aziirlei diledigi agistdji. Yabut ta kon- 
di agzini teoaiEiiP ve ruhiiau e^evik eyle.,» 

Hakkin zikri paklir. Hak agiza gelince her tiirlii mfllpvve*at s-.ail 
ihlur. Ztdiar, aidlardan ka^ar ve iki zid bir yerde c«m'olniH7, 

NOT : Bn kissada Tann'mn, Muaa'ya: «bana baBkaainm ajizindaB 
dua ot» deineleriiidfiki hikmet bu olacaklir. Yani Tann MnBayfl: «Htn 
bana Hyle bir adainin apindan dua ftt ki, onlar, am ill giyabinda %wt 
ve piiiiiliiz »ana bayir duada bulunatilnrdau d«uii. JHte Ben dft ay Mu* 

— 281 - 



Ill buns, bunlar gibi, haskasi i^in giinah i^leroiyeii yaDi giybet yaji- 
iniym kimsclerin Agmyla dua et.» 

< r i J r ii 1 ii y cjr ki, agzi rnacevi kirlerle let via eden tek kGlii buy giy- 
bi'iiir. Tin da bir tarafran Tanri'din zikriyle, diger taraflan hem cinai 
linkkimlii rfaima havirh ve senakar cumlelez sarfivla (.emi/leoir. 



Yalvaranm (Allah) demesi, Hak'kin (Lebbeyk) 
demesinin ta kendisidir 

Birirti her gece (Allab) der dncur ve bu aikkdto agzi tatlila^if , mi- 
nnvi aevk alirdi. 

Hit giin eeytan: «Ey geveze adam!... bunt a Allah dement ragmen 
Hitntk mum tdebbcyk* dedigioi duydun m«? Sana iVndaD bu cevap bile 
Unlinivor. Uflyle utanmadau haDgi yQzle Allah deyip tturacaksina, 
dptli, 

Ailmmn plJnJii kin Irlj; baijiDi yerc koyrlu ve riiyasinda ye^ller gi* 
v«ii iIibii'i gurdii. Hiair ona: akendine gel, redtii AHah'a zikretcnek* 
■ i ii IVni^jiL ell in!,, daimfi nikretiigin ad dan nasil uaandinal.. dedi, A- 
diitti; ttllak'dan bana cevab ntarak: (Lebbeyk) acai gelmiyor., kapudan 
lufiilecegimden korkuyotUErW deviate Hiiiin ctSeoia Allah demea, AUa- 
iun eaaa Lebbeyk deme&irtir,. senin niyaztn, yaaip yakilmanj Hak'kin 
liaberfili^inin en yiikaek delilidir» dedi, 

^imrti Mevlaiifl bu hakikati eu mesne vileriyk yiiksek bir ^ekildc 
agikhyorlat: 

Dualar derd ile yapilirta makbuldur 



.:■,. 






^j> 



li jjj 



J* - 



jl^ ill* Vb jl ^ — 5 
jig*. £)UJI j^-. -M > j j — 6 



- 262 - 



Tercefnesl : 

1 — Hil^isiz adinnii cam, bu duadaa ucaktir, Ciicikii onun yarahbi 
■ddinfstne izin verilmwmi^lif . 

2 — O caliilm agzinda v# kajbinde kilid ve brt£ vardir. Ta ki 
Unk'k-i kar$i yalma zarar gurdiigii ve derrte ugradi^i ^aman feryndii 
figan etroeein. 

3 — Tann, Firavne nice mal ve miilk verdi. HatU Firavn bu 
yusden Tamilik davatina bile kalkii. 

4 — . O bed tiynet, Hak'ta tazarrii etmesin diye 6mrunde bai; a^< 
nai bile gi5rmecli. 

5 — JTak'ki gizli gizli anmaam dtye ona butan cihan miilkiinii Verdi. 

6 — * Hiidavi daima zikretsia diye derd ve bel^ miimine cihoa 
mjilkiinden daha ev]& geldi. , 

1 — Derdsist dua soguklur. Derd ile yapilan dua ve piyaz gflnill- 
den gelir. 

IZAHI : Bisim derin bir baghlik ve tarn bir kalb balisligi il<; (Al- 
lah) diye Tannyi anmamix, onun bize (lebbeyk) demeddir. Yuni I ibbflylt 
liu aut^ta gizlidir. 

Soma bu anialar, bu niyazlax, Hak'kin bize veidifi ha^yolin aki«- 
leri olmalidn. t^te Hak, sevdi^i knllanm ekaeriya derd il« i ml Dun 
cder. Jlidbnkl. danyaya, sehvete esir olan kimaeyi Hak, krndi tfDll ■<•■ 
lalinin aikrindan mahTuni etmi^tir. Meae»fi Fir'avd'e en biiylik IflltVI* 
Li, en buyiik seiveti vermia ve iimrunde baaisi bile agntmunjuur. Tnki 
kftiulisinden iizafc kalau ve uluhiyet davjiama bile kalkiJjiaii lui kik*i»li. 
iiBr Jiiir.iii bir elemle Mr derdle kendisini anmasm. 

Zaten biitiin zamaniEi hay ve liny ile geciripte derdli anlardK 
Hak'kl anmak makbul de^ildit, Mubakkaktir ki d^idler ve iztirablar 
bini Hak 'Is a yaklastirarak manevi hayatimizi kavile^tiren ea biiylik 
Imildir. Eger derd ve elem servetten, mansipuw ve nibayet a all an at tan 
daha a^agi qlsaydi Allab hunlan en acvgili kullari olan Peygadoborler*', 
velileie... verm.eE ve bil'aki* dhnyamn en biiyii mansip ve malini on* 
lain bahqedordi. 

Yalniz auTiami derbal auyliyelim ki zengiiilik, mansip mnllak* 
Hak'kin aevmedigi inaanlata verilir ^ibi bir diifiince Uaail nluiaaiii. U»* 
iniyetin nizami i^in User aey lazimdir. Eger zengiii vey* uiausip aabibl 
bu BeTvct ve mBvkiini iyj Ijaznaederae giipheai* a da cemiyete bayirli 
<tlucBktir, Bunun i^ia Hak, hergeyi horkese, herkesin ezeli irttidut va 
uyni aabitiDO g5rc vetmiEtir. 

Hdlufla, cblulUhin menNtip oldu^u ilabi aaitumt ve kalb xeuginli* 
fti kaujisindtt, dbnn taUunaii ve maddf aervol fanidir, ki^lir, 



78J - 



Kciylmiiin jehirh'yi aldatjp bir <;ok israrla 
koyedavetetmesi 

Kakiden bir jehlrli ile koylfiimn tanisiktigi vardi. Ktiylii snehire 
irhlikce !*ehiflinin evine ih is a fir olurdu. lki ii$ tty aehirlinin miaafiri 
Oiur, wcl'rasjng d'tkerdi. tjebirli, koylimiin ne ihtiyaci varea kosar, ya- 
l»ardi. Kliylii bir gun eehirJiye dedi ki: «A efendiiu, sen. hij bir yert 
Vikimiw mKH»?,, Scu de bizim ktfy limine gel., bu ilkbaharda biitiiD ^o- 
lugii, (oi'd^i alarak bi?o gelir, yahut yazm meyve zamani gelerek 
uimti KJiujan kalmani rjca ederim.. bahariu ktfy c.uk hos olurw 

^ichirli basiridan savmak i<;in ona vaadde bulunriu ve boyle vaid- 
t*rTr uradan aekiz yil gecti, Kliylii, hoi yil no vakil geleceksin diye 
W«r ederdi, ^ehirli de: ^Gelerek yil, i^teii g%d*n kurtul ursam £<j]irim» 
ilrnli, Kdyltl de cevaben: «Ey kerem sabihi!,, ben ve ailem sisci ve bii- 
Hiri ■.■HiiklitriiiiKi bekleyip dufuyoruz» diyordu. BfryleJiklo scneler gey- 
tl ?S iitjt ^-4-: t Him rJtfa koylii turn il^ ay s.ebirliye misafir eldu. da,. 
»iin buyiik ikraniJarda bnlundu. KGylii lokrar vaadini halirlatii, §e- 
liirli dndl ki: :Hakikaten «,ok arzu ederim; rflsilinu ya ber sey takdire 
biftlhhr, Ipnan yeEkeoll gemiye beiizer. Riizgan estiren bakabm oqu 
iir lamia siirecek.» 

Kuyli'i tekrar lararelti, ve and verdi. Buiiun iistuno daba ,on yil 
gecLi, $ehirlinio gofukfan: «Baba, ko'yliiyo bu kadar hakkin gegti, 
niniii i<;in ne zskmetler, cektinj Ayni samfliida kfiylii eeni kiiye gotiir- 
mflklighnia icin bize de giuli malarda bnlundu* dediler. 

§ehirli dedi kit wYavrum, dogru aninia, iyiljk ettigin adainin 
^rriiiden sakin demi^er.. Koylii il'e doatlugumuz boh baddine vardi. 
Korknrim fti, bir sey olur da aramiz funa]a^ir.» 

Aradan bir uiuddei *onra kiiyJii haher itstiioe baber yolladi: bir 
ttirjififtn da fticuklar: <B*ba, gezer oynarii, lift olur gidelirn* deraege 
biiN] n ,It]flr. Bunun tizerine jehirli rav,b oldn, biittin aile yol bazjth|iiii 
ynpi|< ne^di bir haldB yo)a dii^tiilejr, £ok tteviniyoTlardi. «: Gitti^injia 
ypr f^iizel bir ^ayirlik. Orada ue giizeJ tgleoirizf. aonra ki^ik ibtiyaci- 
nusfi da koyden ttdarik ederftk seliirc duiierizs dediJer. Bir ay soma 
yitigntiluktan perijan bir balde kdye vardilar. 

KiTiukfiir, kuyliimiri evini iOrup buMnlar ve kosarak kapiyi fal- 

dilar. F-'akal kapiyi bir Liirlii ai.tiramadilar. $ciklt, bu ay kin harcket- 

Iflu ddi gihi oldu. Tarn be^ gtin, geceleri ao^uktan, gfindiizleri mcak- 

tan jierijaii bir halde aekakta kaldiJar. Nibayet jehirli k&yliiya taat 

^cldi : «Yabu !. ben fildn ki^iyim?! adim da flu .. bir itiriu bnluaa- 
iMflihk? dedi. 

Kflylii ; *01abi]ir; fakat sen kinisin, oeain?!. bfrd teui tanimayo- 
mm,, ben gece £iindiiz Ttmri'iiiin i^lerine hayran kuJjuiv gitmiy bir 

- 284 - 



ailarrnm, Serinlo h!e bir Hiratte mukayyfld olamain !. Unlm knidi 
W*d»|imdao bile haberim yok. Aklim Tann'dan ba^kn liir bi r voibk- 
Lan agah df|fl» diyordu. 

*?ebirli d«di ki ; sYaln. ! , ae bi re g e Ji p aoframda bnfLnan h P „ ,!, .. 
gil iiiiydin?! eeninle biiyiik dostJuk yapmadik mi?. Avlarca baua koiuik 
olmas miydm?^ diye aiilaUp duruyordn. Kiiylij de: «Sa ? ma sap,,) , l(1 
soylenijj dnmyorsua !.. ben ne se ui taniyortiai, ne de adrni bill jorum* 
diyordu. 

Artjk bujak kemige dayamnca bir giin sebirli tekrar evin kapmtin 

paldi vo ^Ev sabibiul cagirm» diye bagjrdi. KOyliJ yiizler^e , - ., „ 

sonra ka pl ya guJtpj K Ne iaiorsin, to var?» deyinre, aobirii dediki : alien 
bunca bakdan v» gntim. Bo^ gundenbeii iokaklarda soguktan i nu |.. 
volduk Ey sevgi giiue^i zavslo «ren arkada* J Kanimi bile d.'Jkseii bn- 
lal ederim,, yaltiiz au ya^ lt ]i ge^ede biz* bir bmak ver de kiyaaott* 
bunun (jcriue nail oI» dedi. 

Koylii : *Oradfl bagniiuiti laindigi bir bucak var., bagti orada knrd 
bekler. Kurd gelirse turn Stdiirur. Seo de bu aabmeti ^okebiliisen tip 
Sla l. degilse kendine ba?ka bir ycr ara» deyince sebirli cevaben : «Ma 
na yiizlerce Iiiamette bulmiayim!. bize tek bir yer i?er. Yayi da okn da 
ver elimo, ben bclliyeyiir,.. Bizi gee* vakti yagmut altinda, crmnr il*- 
tiinde birakaa" dedi. 

IVibayet o burak bo^altildt; ^ebirli <joJuk ? oguguyia o daFROlll \ 

gifdi, ^ehirli biitiin geee elinde yny ve ok, her Uiafi geir.ip ijuluhtimb 
lay di, 

late adiirli bn sekilde bcklerken aoaizin bir tfpeden tsU}Ffp |fil< 
mekte olan bir kurd karaltiai ^oriindu, ^ebirli, ya y mj knnip bic olt 
atri ve bajvam vurdu. Hayvan tepoden a ? agi dii«tu ve dOjerfctn bir 
yelleodi. Kflyiu ^EyvaLs dive bagira^ak ellerini diiiierinfi viudu : «i)p- 
Imy mnruvvetsjis ! eijaegimio Jjpa&ini vurdmij* dedi. ^abirli i K Yok canim, 
dev gtbi bir kurd !. karaltisina bakaanaJ.u 

Kflylii : cfnayir yellendi yal. ben ondan tanidim. Oaun yelJeuiriB- 
airti suyu ^araptan nasil ayirt ederfeflm, flyl* fa T k edorira. Niimyfl be- 
lli in fiipami vurduii, diletim Ailah'dan nea'e yflzu garmefr diy B bagirdi, 

^ehirli : «Iyi bak!. Vakk ^ece!. la&an geceleyia iyi giJretnezfc. 

Koylii ; «Hayir!, bu bana giin gibi a^ikArw, 

Nihayet ^ebirli dayanauiadi, si^rayip koyluniin yakamna yap^li. 
Dedi ki : «A.. HiJebaz sersem!. A, bnnak mendebiir!. bn kaianbk idO* 
de e*^egin yelleomesini tamyoraun da beni Basil tanimiyor*urj I {^(re 
yanai e»ek aipasipi taniyan adam giipc giindiiz do 6 luini nasil lanimaz!, 
Mr de iitaninadan keodiiii flrif gftsteriyor v*s benim kfljidiinden bile ha. 
berijii yok, giSnliimii Tann'dan baaka hie bir a*y sigmiyor diy« muttu|. 

— 265 - 



rnlt hir bat gSsteriyorflun:. Son Torn ^arabi degil, ayrati iemissiu i. aonin 
.•I'ls i i?*S'» sofciine inanttn da ktir ^e sagir bir e§ektir,» 

Sitndi Mevlana, bu bib aye iizerine bu metEevileri bad bu vuniyorlar: 

KOy aklm mezaridir 

j j; jUU ^ JJ Jt £* - ^~ Jo J^JJ v> <?Xlx\ — 2 

pie ^\1 J*e J^K - A% ^ijj >^te*,M j>£^* — ^ 

T«*ceme5j : 

1 — AlfaktarLa dost olanin, adam olonyanlara adamhk muameI*Bi 
viLjuitiltirin, layigi budur. 

2 Gonlii aydin bir kimsenin ku!u olmak, padiaahm baijiua t*$ 

<dn)uktan iyidir. 

3 — ?ebiililer bile rgha nisbelle yol vumrkn, kaylii kim oluyar 
ki.. fsyizsiz bir ahmak.,. 

4 _ Kftye gitme, koy iusam abmak eder: akli, nuriuz, fereiz bir 

llJllo -:.iV.:jr. 

fj E v teitiiz adam! pey gambol-in sBaiinu dinlc!. K&yde yurt tut- 

mnk, aklm kabndir. [Hadis sndur: {^.MjT^jf Jf iC\J Ujli j^Cl^CsV) 
Krtyde egle$meyiEiz! kiJyde eakio olanlar kabirdc egtefeuler gibidir.) 

■. _ KOyde sabab ve attain bir £un kalamu akb fair ay yflrine 
gclmcz. 

t/AHl : Terceme Haribtir. Beyitierin ayrica izafrna bizum yoktiir. 
Vabist bu aiinasebetic krty v# kijylii bakkmdaki goruslcriini furada 
muiiikiin uitrtebe iuaba tjali^ayim, 

Malumdur ki: aBiTlardanbon, oldngu gibi birakilmiij ttlan kfeylcrde 
lilibaMH Hark kGylerinde botiin fiimuluyle bic bit bayat ve dfldeuiyet 
• hum ^firiibiuic*, Islemiyen 2*?ka bam laadde gibidir. Ilam medde is* 
Iflimifldik^e htilenjir. iatfl bunun i^in ktfyii ijjliyepck, kflye medeni 
imikameti vererdt $*liir vtt i}obtin yflk^flk nemiynliilir. Cuiiktt kiiy ipti- 

- 286 — 






dai bir lyplLbikUir; -/rkil aiodan Inr >-,ry alamnz, l^ebirkr bite Itinnid- 
bfl yiikjifik sevivedc deSilken kfiyden ne beklenebilir. J?le buruiii icin 
M*vJ*Da ber %eyden ma brum olan kuykrde yurt tutmak, akli mezara 
■okmaktir, diyurlar fakat, artik iui>a*ir pemiyelte niblnler degl*Oilj fll- 
dngnodan bir milletin buyflk ?ogunlogiinii toijki! eden k^yldnim d« 
gaziinii a^mak, ona da medejniyelin i?»giiii akeettirmek M?;imd]T. Bil- 
haa*a demokratik idare taTzini kabul eden milletlerde kiiy knlkmma 
*] e?aeli bir vasife olmu^tur. Fakat, kfly ber buauata kcndi muhtiine, 
kendi nmhitiuin aattlanna gOie kabiliyet gcsterebilece&indeii ktfyliiyft 
kfiye gore yeti^irmek, ooui gfttiirebilecegi kiihur kabiliyetiuin daha 
iiatiino wHainamak laijtndir. Yani ktiyliiy** kiiyiin islidat to ijan tan- 
nin iiaednde tewsmen bir sebir tcrbiyesi vermege ka]kmak i onun k»y- 
biliik biiviyet ve huaiisiy&lipin VaDnamen kaybolmasma uebeii Dlmakiu 
ki batidati funa aksulameller aubur ederek binnctlce ictimai if bolii- 
rnii baleldar clur. 

r?te devleti idare edenhrin i^timai nizatn liamina diiEiinecekleri en 
mi'ihim aokta budur. 



Seba'hlann nimetten azmafan, vefa ve 
ftikriin faiileti 

Tatirr, Seba 1 kavmine biiyilk bir genislik ve iaUatbk verdi; b«|Ur, 
baK'ekr ibean etti. Fakat o kotii yaradibnli adamlai nimttr ^iiktodfl. 
mediler, Vefa goslermekt* kOpekten aijagi kalddar. Bu kavioi h*W *• 
nankflr insaulardan te f ekkiil etmif-ti. Tsm'ett kendileriuo bu k«d«r 
ibsaniDa karai o derece nank5r idiler ki, *Biz bu kb>kb?ri, baglan, bnlv 
^Itti iatemiyoruz. §ebirJ« birbirire pek yakm. Ne bir baf e<H vat; tin 
dc gltzel bir ova !,.:■; 

Ogiitifiilcr onlara ^ok naRibat verdBer. Fakat otUar bit; biridi din- 
lemedi. Koyunlar bile kendilerine jarai vcreeek olflii kurdun kokuauiiu 
duynnea ka^arlar, Bnnlar iirkmediler, (ekinmediler, 

Oolar, bir $ok mazlumlar icin kuyu kazdilar amrna kazdiklan ku- 
yuya kendileti dii^tuler. 

Mevlana bu kl»*a uzerioe su mesnevileri irad buyuruyorlar : 

Hakikf can gOniil ehlinin gidasiyla besFenir 



^; JV/. ^> J* 1 J J ^ - &*M- ^ ^ * ,.C^I^ 



\JT- 



— 1 



- 2S7 - 



_ 



st^i i \f 1 ju#l \! $ _ >j£ *j jU *£jli U I ^_^ — 4 

Tereeinesi : 

I - - G&nii] eblinjti, kapismdan tenm camn iizerine nice gidalar 
ilii^i ii. 

3 — Sorira hir» yuzuoden n kapiyi bjraktin: b«r diikkamn er.rafmi 
dririijp dalaaiyorsun. 

'! — O fomlegi yagli ibenn sahipieriiiirL kspiama bir tirit i^i a ka- 
niiji ilnniytTBun. 

■1 — !?nn« bil ki, a? il can burada vn^anir. t^naitsiz oian i^ler bu- 
PAtJa iu>:lir ve iyile^ir. 

f/AHT : Me vl Ana bu birsrtda yukanda bahifUiginiiz gibi tania- 
mJyln ftxgKi bir bale gelen Snbst' kavmine Uriz ediyorlar. 

Sebtt, Sjm'aVa lie gilniiik mesafede giizel bir $ebir olup {Mearib} 
i»inivf"' ile •nulirdi. Burada olurart kavim, yukanda soyleodigi vegbile 
in, 1 1 ulilukliiri piiujetlere aukrettncdiler y e bu liareketjeriiideu dnlayi a- 
r> ' «" IrliUMe ugi-aditar, SeiyJe ki; Mearib' in [Seylul'arem) isiniyle amtan, 
Mil kciliii bir gun bir ande iufilak ederek aular biitiin sehiri sardi ve- 
■jrfiir ^iuuli bu vak'ayi Soba' suresindeki sj ayeti celile eirafli bir ee- 
kilrle izab ctiucktedir~ 

Maali : 

(SeliV kabdeainin beldcleritide, eenabi Hak'kin kudretino dclalet. 
irlri] bjri sotda digeii sagda bahfeler vardi, Tannnium nzkindan yiyia 
Vfl on* (flkrediu! Yurdimua ne giizel bir yurd ve Tanruiiz ne varhga- 
ytr'i bir "rutin! Sonra onlar imandar yiijt <;evirdiler n bis; de ortlara sey- 
iQI'trtMn Jrnileu biiyiik seli yolladik.) 

iyetttl n?n.Kdiirina dogru (onlar nankfirliiklerinin cezasmi boylece 
gtktilor) biiyuruyoitar. Bah^eWinde meyve agacj yerine aci agaclar 
b)Ui. 

Tarilttu de sabit ve bugiin de ^oriHtuektedir ki, her ban^i bir 
kiivim ^llab'tan usiaklasir, baksizli^a ve ztilme baalar, ilfihi efliirlere 
Jmr^i pciirst, bi^ eiipbe^iz cezala racaktir ve bunlarm niimuaeterJDi 
bflrmn )i«t yet&e vakit vakil gorinekteyiz* 



Doganin kazfari Sudan ovaya ^agirmasi 
I'oftaii, kor,&i (Sudan ^ik da Kfkorlet akan uvalan bir gflr) d*di. 

— 288 — 



Akdl] kaz dfdi ki; «My KUilnn n/nk idan do^an, su bi/im kaln- 
tiii/dir, ]i*?'emiadir-i 

NOT: Burada (loSaa'dau rnuksad aeytan kazdnn mak^ad da mii" 
uiiiileriiir SuMan mnitad ise ^erial ve tarikat rukiinletidir. t^te ijeytan 
dugsin gibictir. InaanlaTi bu ^ekild« aidinr; aeriat ve tarikaUan bu 
^kilde inbiraf etttirerek azginbga anvkeder. E^er mumiil ^drtil ^cii, 
ey asagilik mahluk, bJK seniu davetinden uzagiz, o yurl seniu olaiui;* 
dlyebilirsc Belamele eter, 

late vukartki bikayede guhirli, kayliiye inanmaaii^ olaaydi, ba^inn 
bu felakel gelnilyeci-kti. Fakal alemin zerFeleri biibiriuo i,^ r «e yinci 
Tftrinmn. kaza ve kad?rine karsi biitiin tedbiilef Jiictir, 

Simdi bu fikra ii serine Mevlana tugyandan ve benlik dcivamndaii 
uzak derjn bir tevazn'uu iusaiw en yiikaek dereceye eii^direcegini qu 
mesne vilerile guattri yor]ar; 

Topragin biiyiik kudreti hakkmda 

^j\ J^J ^ >f- f^^ $* 1* ] & ~ " 2 



*A\ 



I „-JtjM <W y> ,Xi - jf<Li, $&£ Jhi ^ff— • 3 






Tercennesl : 

1 - (Si*i ropraktan yartltik) eljzuuii i^ittin ya, Ilok scndtn TDj>- 
rnk iihu.iiii dilemektedir, 

2 — Hak buyuruyor ki: «Dikkat «t, toprafia nice lohumlur oktim; 
m>n dfl tapraga meoaubdun, settin ciamini bif takini va*ifJarla )iikflfll- 
iitn. 

3 — Tekrat bir batnle cL d* to[ifakli^i keiidine uatiar y«p, alcalL 
Th ki aeiii biiiiin bcylcrin uzerine nmir yapayiiti. 

— 28? — 



4 — BiiLiiu uiirictleriti adi felekten y*rc dUSftttter de bu a!(;alma- 
tun, piik da" cauin gidaat nldu. 

5 — £gttkii bunlar tevazulan zebebiyle lopraga iniace tliii ve vi- 
gil aJau adamm ciiz'ii ve uzvu oldular. 

ff — Bu suretle a ceroaJ olan uniitirlar insaahk tifatim kszandilar 
v* i ;-, ■> viikBelerek ^ad oldular. 

7 — Bizde da ha ijjicedeu dirilik 4kminden geldik. Tekrar asagilik- 
lun yine yLikseklure <,:iktik. 

H — Cihamo biitiin cuzii'leri, haroket ve uiiknn ha Her hide «Bis 
I'li.i donuyoruz» demektedirler. 

IZAH1 : Birinti hoyit (Taha) sureaindeki bu ayeti kehmeye i^arettir, 

'i rij , pj \^> } f i at ui* ^>j>^ ,^ <*» joi <£uf ijfjt*tj*?-^*y 

M«»li serif i | {G AllaMir ki, arzi dpsek yapti. Orada size yollar 
hi; ill! i: ((ttkien yagmurlar yagdirdi ve dedi ! «Bia o yagmur ile her bi- 
mf ntliiii bitirdik, onlan yeyiniz ! hayvsnlarraizi otlatmiz ! njuhakkak- 
in ki, akit sahipleTi icin orada ne ibreller vajrdir, Sizi yerden yaraltik 
ve yine oraya iade ederiz; ve oradau bir kcrre daha ciksrim*)- 

iyeti celiledeki balk, yani yaratma kelimesiDi l&sawuf e T babi an- 
Iuji inauasiiifl aliyorlar ki, yine Lkisi de bir demektir, Esaseu biitiin 
niiikevvenat Hak'kin mazhandir. Hak; raulitelif teaezziilleriyle nibayet 
fiilind aiemlne inmis almas ma gore biHiin vavhk ondandir veya O'dur, 
Binaenaleyb miikevvenat Hak'dan baric olpaadigma gore zuhur tabid 
ilnlia iniipaaipiir. Iste Hakla beraber, Ilak'km ilniiade olan topragin 
■ ubud aletnine tenezzulii, ona her Beyin ktndisinden zuhur etmeai ktid- 
rtiLini vermialir ve buBUi-iyle rub ve aklm en tnuLvkamil geklitii tasiyan 
in- bin kcndhinden Kuhur eLmi^tir. 

Kezalik, giinrsin ziyaei ve yagmur, toprege kadar hidiklcrinden 
dolayi OTilana bu tevaanlari keudileriui bijliin nimetleri)! asii uuauru 
vapidi^ ve bu un&urlarm viicuda getirdigi gida, kari^ie aklado bir ce- 
tnad iken insana dahil tdimea anun uzuvLiimi te^kil edertik araa ka* 
liiir y iikKeicui^lerdir, 

Nilekim Mevlana, su mesoeviBinde bu haltikati izah buyuruyorlar : 



^U 



■j;jl Jj^ ;V* lT 



jj « ?\jrj\ jJ^[ j: 



»-Jl^JS j*- 



3 



(Kkraek atfrada bir cemaddir, Fakat iasanin teninft girince o, aft* 

•,!-lr bir rob «IhI ii). 

— 290 — 



Nibayet Mevlana : id'Hinlnini* lniyiilm *sli ve kudisi kaynu^itidtn 
geldik: tekrac oraya'nicu edflctftb v* aleiotn hufftkit v«ya sUkfttida Ini* 
luiiiin biitiin riiziikrij lianiu lu'il ile, (Ilia dc Hab'bimiza iliiniiyuriiv.) 
ilcrncki.^iStrlcrB biiyurnyortar. 

Ileride uiur: bakkmda uzun malumat veriJefek.-e de burada, mete* 
limia a^iklanmasi i^in tj\i m«au«viien tedkik edelim. 

[Ben eemad idim, Oklum; nebat dlduin, Ncbattan da r>lerek hay- 
van ve hayvanliktan da uldiikten soiira iusan oldujn; In.sanhktan da 
olUace i;nih:kutiv-ef mertebeBiae gelecegim. Axtik bundan soniaki uru- 
iuti.1 tarife pAumx. O, oluiumj buyuruyorlar ki, bu oluglar hirer lia^r 
ve her La^r bir uru^tur. Fakat hu uruc herkeste bir degildir. Aklekilti- 
yet iriOTtebeai ve opup daha fiat untie- oluhiyetc yakla$rr>ak yani 0, aU 
mak ehiuliaba majjsuatur. Cismin aulmetinde kalanlar ise tabiat Alemine 
reddedilerek) dertcesine gfire uzun teaaffiden suura diger uriirn van] 
oiudar, 

Hiilasa, Jier sserrc urur; ederkeu hafbir hale ^elmisse viiksfikliklt>ro 
gidcr. Degilne tabiat ^icmine reddolnnur. Kitabuxuzin mukaddirncBiEido 
hilbassa Pisagor'un taBavvufunu tetkik ederken bu mutalaayi gilr- 
miiijtuk, 



Mecnun'Ljn, Leyla'nin mahaliesi civarinda oturan 
bir kopege iltifati 

Meftnun, bir k^pegi ok;amakTa, iipmekte ve otiiid ivin yani|i eri- 
mekteydi, Bunu g^reuler Mecnunu alay ediyorlar ve diyorliirdi ki: 
*A ham Meetiuii!. yaptigjn hareket ne delilik, ne Bcrsemliklir. Knfiajljin 
ag«i daima pis ^eyleri yer ve ardim bile diliyle temizler.n 

KOpegin ayjp)ana.i bu Bokilde sayip dokenlere kar?i Mecnmi dedi 
l.i- «Seu, biistsnliHSH nakjBtau ve SUr#tt*Q ibaretsiu. O kiipege, gel de 
benitn gbziimle bir bakl. bu ktfpekdiye tabkir etdig'n rnahluk, Hak'kin 
ycddi kudretiyle tiliBiinlarimistir. Bu kiJpek I.oyla'nin mahallefiDin 
bek^isi,. Kopegin caunu, irfamaa dikkat et ki, ne gUzel bir yerde yurd 
iilinmis, Fakat bunlari Bflna aulatmaga imkan yok. Sus veeHselaro! „i 

$imdi Mevlujja bu kisea iizerjne jurete tapanlara karsi su iki be- 
i it j doyliyorlar: 



Suretten ge$l., 

— 291 — 



1 
2 



Mmi 



Tercemesi : 

1 — Doatlar, ssuretten gegerseaiz her yer sizia i(in cennettir, gil- 
lifttandir< 

2 — Surctini kirdin mi, her seyin auretini kirmayi ogrendilt deroektir. 

Krsa bir not i 

TMana g^ziinden Biabrum olanlar Jaima eurete bakarlar ve a-klari 
hep onun iizerinedir. Sea evvela keudi auretidded geeerek Hak'dan 
'.in. olunca her ^eyin aurelini i.amamiyle kirarnm. 

tlahi a$k hakkinda ynkanda uzun izahal yapddigi gibi ileridepek 
<jok bahisierde huna tekrar avdet edecegiz. 



£aka1in boyaci kiipime du;me»i ve ^akatlar arasinda 
tavusluk davasma kalkmasi 

Bir <;akal boyaci kupiine dii^tu. Orada bir mtidcUt kaldi. Sonra 
hoy a mm? ularak r;ikip: «Bnn eeauct tavusuyiimw demege ba$ladi, Pos- 
lii boyajntHla ve gunes de c pus la vurunca tUrlii redkter gftfsHeriyordu. 
Yi^il, kizd, petube ve tan renkler iginde ublir cakallara gflriindii, 
ll.psi de; aA (jakaleik bu ne kal!-, biiyiik bit nese JflifidesitU siirurud- 
I -I.-, adera bizden Defret cdiyoj-Bmi. h>u buyiikliigii nerfiden eldeeliid?» 
dediler. Faknt gakallardaa birisi; «Sen, ya hiyk yapiyorsun, yahut 
haktkftttia bir ueae ieinde Mimbere ^ikmaya ve lafla nlu gurihierok 
halki ken dine m^fturi etmefd kalkiHiyorsun.a deii. 

Bun ei n iizerine d retigaretik fiaka], kerutisitii kmayatiin kn'ajjina 
drdi ki: «Hele bir kerre baft* ve rengiroe bakL. Giil babe^si gibi do 
dfl gtizel bir hale geldim. Bended nzakla$ma t s<*cde er buna!. Sen bo- 
riim au giizelligime bak da duuyama medari iftihan ve dinid Tiiknu 
diye r^agLirl. Tanri Ifltfima niazhar oldum.* Bunuji iizerinfl ijakalJar 
odud etrafiea toplandilar ve; «PeU.. M.:ml; jsana de diyelim» diye sor- 
dnlar, Cakal: aMlisteri yildizina benzer erkik aralan doyin» dedi, 

Btiiiun iizerine qakallar dediter ki: slyi armua, can tavuslan gtil- 
babftdertnde cil velenirler!.. adide bu kudrrt vur midir?..» 

(^akdl; «Yok caujm!. t;0le flusmedcn naail Jlina'ya vardim diyebi- 
lirim» dfdi. 

Obur r;ak w |]ai; «Peki.. tavus. kuslyn gibi bagirabdir mlsin?,.)* diye 
■ nrdular- «Kara ta^tati kaynek (ikar mi hies diye cevap verdi. Bunutt 
iizeride ^akalfar dediler ki: «iayuaun guii-Hik elbiaesi gykten ydir; 
biyle ire, dava ile hi? o ^uzelligi uJd* edebilir misiiii* .» 

NOT : Hazi kimseler vardir, hiyle ik, g9»teHfl« kendi varhklarinm 
r;ok ii*tand* bir monsiba gegerler veya umraadiklai-i bir ficrv*te nail 

- 292 - 



nlnrlar. t^te b6yjel«i eski bdlerioi unntarak aiislii liba^tar ve Ifirlii 
kcmforlai icijide derin bir gurura Miqprlpt, kendileridiii no nlduklunui 
isildikieri balde salite bir tavirla ne yapacaklanni sasinrlar. 

I^to Mevlana bunian kazara boyacj kiipiime dii^miis r;akala bfliiii:- 
liyor. i<akar. Imnjariu bu halleri naiiri tiurmez. Nihayet feyalon diey- 
■ laiia cikar. ht.rkeec maekara olurlar. Bunun icid Mevlada: (liygruluk ve 
yaEip yakilma veiilerio ve Peygomberleria adetidir, UtftJimazlik isc, 
aijagilik adamiD Eigmdi^L bir iijtir) buyuruyorJar. 

A^agidaki hikayede vine hrjyhj sflbte tavjrldardan balieetmektedir: 

Yalan davaiarda bulunan birisinin, dudagini kuyruk 
pargauyra yagfamast ve herkese : ben sunu yedim t 
bunu yedim, dryerek baburfenmesi 

A^agilik bir adam bir ktiymk parcjasi hn]du b Hor tabah biyikiaiini 
onuaJa yaglar ve herke^e : wlivde 5U11U yedim, hdnu yediai» dive ovii- 
ntir ve balta bunu isbat iciu cliyle biyiklarini sivazlardi, Bunu a bn 
^rthte suzlerine kar^i karui, liaani Ml ile : (Allab yalancilann Inlrigiu- 
den kuiuauu ! Seoia lafin bjjti aicfiere yakli; o yagli biyigin ktikiindra 
kopauo. A yokaul I. §u kritii davan oJmasaydi helki bir kerem .sabibi 
bizo anrdi) diyordu. 

Biidun ir;ia Mevlana su mesne vileri Bfjyliyorlar: 

Egilmc dog>u ol !., 






Lo> Jjfojj jitf 



- J^ <Sj\ Jj^- w^* ijjfcji — % 



>U p jj£»_ _ j^X o^X 



JO 



/- 



Tercemesi : 

1 — A cenabet !.. magarada egri bugiii yatma! nen varsa ujikftre 
gflster, drjgm oJI,. 

2 — Eger aybiDi 8i5ylemei:i6a bari ausl,. goateri^ ve hiyle ile ken- 
dini uidurme. 

3 — Eger bir para elde eltiysen agzini ar;rna! Qunkii yutda iroti- 
li tin i i-lrir; vardir. (Mibenke vururlar) 

4 — TiJUn, dugMmmidan itibaren hiilnndu^Li Kanuinu kndai* her 
t-eno imtilianlar yapar, 

(F, it) — 393 — 



1 



I/A III : Geraiyafiit en t'eaa ve en ,,-ekilmez adanilan, rjgiincck de- 
tli^itniz kiJAtablatdir. l$t? bunlara karst Cenabi Pir; egribtigru yurrjio* 
tddufun gihi ^oriin! servelindeD ve parandaii babaetme, Tann inaam 
<li-£dnj;undan oliimiine kadar 3 aim a uinaraakta ve intibaha davet et- 
mrktcdir; diyorlar ki, aurei tevbedeki ^u lyeti eelile bn bakikati apa- 
jtk gaat.nnektedir. ^ j^* ^j '^ ^ j^ ^ ^ ^^ } 

{ «JJji 4 -GormjyurJar mi ki, her jil bir veya iki defa mueibeto ugn- 
ynriar da yine tevbo etmiyorlar ve akiljarmi baalarma almiyorlar.) 

GOruIiiyor ki, Tann yaptiklan kbtiiliikleriuden dolayi berkeai za- 
toon Kaman tczalandirir ve intibaba davet eder. Fatal; onlar gal'lelle- 
rSiJilen bu cOKalann birer imriban alduguuu bilmezler; olagan seydit 
deyip ge^ctler, Ve nihayct ^iddetli iBtisibetler ba? goaterir. $u halde 
iinpafi daim* nefsini amtakabe etmelidir. Uyanjk bir adani, kayatmd* 
krjulijfine g e l eu ftn ufak bir acinm Mlc sebebini ara^tmr ve bundan 
miilnu-bliiJi (J larak hulusu kaJp i!« tevbe eder. 

AjaRidflki Fir'avn kjssasi da yine b(Jy)e kiistahlarm u&nyacaklan 
tiliiki'lin en parJak bir Sruc£mi giistermektedir, 



an 



(Kr'avn) un, Musa aleyhtsselSmi riiyasmda gormesi ve 
endijesfnden bazi tedbirlare girijmesi 

,, ' il '' i,VI1 '" n sali^Jp cabala id asms A] lab. 'id tevfiki yar slmadigmd 
licr tenlbiri btiiulmus ve barab olmu^tu, 

FiravD birgiin lilyasinda Muisa'nm dogatagim v« kendisini D milt 
vp ^Jtanatim *lda edee^iai gurniii^Ui, Firavn'un maiyotinde Mr 
<;nk kali in fur, diia yorucular, miiiaeedmier vardi. Riiyaaim onlara aeti 
va bunun icin bir ledbir istedi; onlar tedbirlerinde dediler ki: 

«Padi^njm, onun dogmaajaa mani olmak iizere aimdiden sflyl* 
bir tfltfair iuibaz edelim, ^ebirde miinadder nida ederek hiitfln Kslki 
bir meydana topiaamfar ve keDdilerini hiikumdann davet ettigiui dan 
Bttitder. On 1 arm hep»i bu dav*ti acrff addedeciekletdir. Sizin" oulara 
yilzuniizu ^ostermeaiz bir ihsaa olacaktir: b« sureile do^um gtinu ma- 
linn almasina gOre halkt kardarmdan ayirarak Muaanm ana rabmiae 
diifinehiac mani oluruz,a 

TellaJlarm nidaaim iaitea biitiin talk ko^a kn^a meydenft geldiler. 
<;iinkii ii vakile kadar fcoyln ^refli bir davet aoyle dursun, Firavn'un 
>,,7,iln C bile bakinak kimsenin haddi dcgildi. Kazara bir timae hii- 
kiimdara tesadfif etse yiixiiLii duvara rjftvirirdi. Bunun i(iu halkm, Fi- 
t'avii'mi yiiaunii gurme*i btiyuk bir arzu ve (;erefti. 

IXiliayei tellflllarm nidasi uzerine blltiin halkm erkekleri iyl clbi- 
ifloniii yriyip Stoeyd^na -eldller. r'iravrr, meydandakJ tahtindan Ajitari 

— 294 — 



H.yrodiyaT.lu: l,azined«n Jjn.fli. d« > ninfldaydi, Eir'avn ona dcdi ki; 
wfmrti, hu gew iseu de evine gilitiiycctkain, sen de bizde kal» 

Nihayct padi^ah Jialvetbamoaine gitli, Imran da orflda kabh ve 
,iud^ubin dedi^i yeide yatti. Geee yar:si kansi koaa ko^a Jmran'in 
yanma geldi vo Imrani kucakhyarak onua dodagim orjtU ve uykndan 
Laldirdi; bnBBn wzerine ImiaBiii ^cbveti galebe ederck kadinla miiDa- 
^cbette buliiudii ve kansma ba i$in kinifieye sUyleiimemeaiE) tenbib 
etti. late tam bu sirada idi ki, tneydaa tarafiudan bir takim iiaralar 
.c fervadlar gelmege ba^adi. Padiaab korkusupdan yalmayak diaanya 
firladi: «Bu ce feryaddir* diye do^fiuiiyordu. ImraDi <;a&irUi t ' B»l 
aedir?^ diye sord«- Imciiii ccvaben: *Padi^abim. berkes ^mriindaii 
tak« ediyorlai;, bagnsiyorbira dedi. Fh : avft dedi ki: «Belki fiyledijr am- 
ma lieni bir etldiae sardj.O 

]>fibayct Fir'avn bit a?agi, bir yuk>n gezinerek pcrisan bir bable 
^babi etti ve tmiam ^agntarak otia «?imdi git, bu fetyad ve fi^uim 
.i-li nedir, anlaw dedi. 

Ijnraii meydaaa gitti ve l^alka ba^rarak dedi ki: «Bt* ue feryad- 
tlir!..' kukiimdatiu ^izin nn'ralartuisdasi ifttirahati bazuldu*!-.- 

Buimn iizeritie miitieccitnlcr tmrainn el.raiina tupl&narak: nhy 
rmir, Allab : jn takdiri bizi tftir etti. $abiD ilii^asani vti<;nda ^fbli Vfl 
^;*lip oldu- Ottaku biz bu gece o dogacak pocugud jilii^mi |{0kt* 
piirduk; i|te bunun i^in feryad ediyoruK* dediler. 

twiran bundan *;ok mtmnun wUn. ^iinkii kendiw d« I nail 
..p.Ilanndandi. Fakat zflbiren biiyuk bir elem gOatererek bu viiktudati 
.li.tnyi elini ba^iBa vntdn ve cEyvah» diyoidn. Nikayel Imran miUrm 
Wit takim aci sfizlet aoyledi ve bium ke ^fc d erne dik let indfTi didoyi 
ttkdit etti. dedi ki: «Sizin biinedtoiz ve niitum ilmini biltueniz bu 
muydu?.. Ben sizi ale^e vmacagirii; bumuniJ/ii, kulagmiEi koparsna- 

|>IU1> 

Bunun iizerine munce^imler bit tedbir butdulat ve dediler ki: 
Iti* do^utn guniinii busaplariz. 

Bunun iizeriue i^&yk bir tedbir ittibaz olundu. Bu def'a balkilan 
viilm?, kadinlar, aene i<;inde dogurduklan coruklanyla meydana go- 
Irnikleidi. 

Padiaab vakli geliuco vine tahtim meydana kaiduiup tellnllar 
..■njiirtti. Tdlaltav diyotiarJi ki: «Padiaali kndinlara elbise vererek, 
ihsnnlarda bulmiaoak, ^ocuklarm ba^lftrina altm kidablar konmtuk 
krle 1m av doS nn lar yak mu, bilbassn onlar pad)?ahui hnmipelrrinn 
ul^flcaklars diyc bagirdilar; 

Kadinlar eevindiler, ^rtJi iiklarsyla berabtr ciktibir We padi^idim typ 
ilirmu kailar giuilw. 

— 295 — 



!■■ hIm.Imp in bcjhsi tupUims^a, erkek tocuklarl lie mail o anda aiui- 
Iji rin in kucaklanadan aldilar ve bepajain bn;i»i ku«tik*r. 

Majiayi do£iiriuu§ olan Iraraa'in kansina gelinee oliai ete£ini nek 
■ ■ 1 1 -r v*; Jin karga^alik csnaainda bunion gelecek felaketten kurtuloiuftn. 
Fnknt o azgin Fir'ava evlere *bo kadmlari bafiye olarak gfindermek- 
Inydi. Hu liafiy eler maballe maballe dola^tltar. Bir cok miizevirJer 
«llu evdfl bir gocuk vardir, pek akiiJi ve gii^ol bir rvjeuktur» diye ha- 
lni:lrrr linhyr verdiler. Hafiyeler bemeu eve ^irdiler. JViye ugradigiai 
biterniyeo Imram'iu kari?) ilabi ilium la cocugu, o unrln yatimakla olan 
Uiuiira ativerdi, Fakat 90011k yam»atai$ti, Hafiyeler geri dondiilor 
ve ijocugn bularaadiklanudau dulayi m*yofi uldular. O sirada bazi niii- 
aovjrler <;ocuguD evde olduguuu bu uiemurlara tokrar baber verdiler. 
Huiilar Fir'avn'dan bir ka£ para koparmak ig.in Lekrar eve girdiler, 
\im' bu Hirnda Miiea'aiii anasina: t^ocugu suya at, iimidiui kosme, onu 
MiTc hirakx diye bir vabiy geldi. Azgtn Fir'avn diaanda binlerce 50- 
1 nk nldurarken Muaa evinin icinde ba^ ku^ede yeti^mekteydi, §Byle 
ki. i hi In* vfiliiy mueibince Muta'nin anaai Hazreti Musa _yi umzirip ve 
lib nib ulna icine koyarak Nil'i mn bar eke Eahverinisti. Bu eW&dft Fir T - 
nvn, k;iri^i Asye ile birlikte Nil kudarmda oturuyorlardi. Kar^dan 
jrliii iidiiitu ^(iriioce Asye liemen ko^tu, tabutu deaizdeu cikardi. ka- 
(UMihi n^iuca gordiiler ki, icinde cok giizi>! bir eutuk vardi. Asyeaja 
mubabbeli kaynndi. Fir'avn ise ouun Hjldiiriilmesini. islediy'He de A aye 
biraktbadi ve eocuk saraya gutiiiiildu. Aradan uzan zamaii ge^ti. Haz- 
reli Musa yetisti ve kcndisiue ijeygambcrlik verilerck bilbasea Fir 1 - 
nvn taral'ina gitmeai ve onu Hak diaiae da vet elmesi emrolundu, Bu- 
«ua iiiorina Musa Fit'avna geldi ve, «Ey Fir'avn!. Ben alemlerin Bab- 
Iiim ulan Allab ' ii] [j>aygatnberiyim,» diyerek imaua davet etti. Fakat 
I'ir'ava, Muaayi tekzjp eiti vb inad yoluna saparak: «Eger sadjk ii-ea 
bunuri bii eseiini gost^n dedi. O vakit Musa *$asUQl yflTt biraku vo 
,ii» kisskuca bir ejderba olarak biilun rsibirbazlann iizeriue aucujii ietti 
vfl liurkcs l-.c, '-lags ballad], Fir'ava bu ball jiiirdiigu halde yiiid imana 
^rJiniyerek Musaya «Ey Musa,.. ITaiki air^in bu kadar korku icinde 
biraktia? Bir (oklariai da oldiirduii. Sniip asanm korkusundao hepisi 
viiKibtu diiserek birbirleriui cigoodiler, Halbuki ten halki, keii,dme 
•■..lii claiiya davet etmekteydim, Fakat bu lull in oalara fen a tesir 
yii|Hi. .Simdi berkes dairaa setiiti ^urriaden. kacacnklardir» dedi, 

Bunun iixcrine Musa ; «Ey Fir'avn !■■ Ser. beuim bu davetimi ben- 
ilru bilaio, HakMaa bil J. Eger Hak-kjn (mti bnuiw kantmi dokutektie 
korkum yoktar. Ben auuak Allab rhe^diudo makbiil olayira» dcdi. Bu- 
nun uzorine Fjr'avn Muta'yn cevaben dedi ki : <rEy JVltJ»a, botiia alem 
biuiin hukiiai ve fermammiz altindadir.. Sea raa^rur wlma ! Senia aea- 
»n kar^i l.iiipin diiayadqki siliirbavlan toplarim ve *enin ceJilini biiliia 

- 296 - 



^ebir halkina ^osteririni- B^M buim ruj^i iscn bu Biiiirbazlan loplaraak 
Kia b&na uzun bir miililet ver. Bu uiiiblet her halde kirk gUnden fl^a- 
(;i oJuiazn. 

Mnea dedi ki : *tBana bunam i^in bir iaia yoklur. Sana laiiblet 
veraiei^e uiabudumdan ijaemur ediliaedim». 

Fir'avn inublet huausuada israr etti ve nibayct MutaVa miihlot 
i^ia vabiy goldi ve Firavn'e dedi ki : «Ey Fir'avn L Eoiri ilabi g*l« 
di., Sana istedigia mtiblet verildi*. Bunun fizeriue Fir'avn memlekKliti 
bef tarafiaa adamlar goudererek biitiiu eihirbazlan Mibir'a davet oU.i. 
Mssirui Sa'd vilayetinde iki yigit vardi ki, bunlar sibirbazlar araa.ada 
biiyiik sobret ftl«a^Jf&- ^yle ki, ay'i ifiok %ekliae koyup 00 dan siit Sftft- 
uii^ardi. Bu iki sibirbastin daba aice barikuFad* gosterileri vardi. 

Fitavn ; nn emri, onlara da ^itti, si>yle ki: ^Mi^r aebriue iki dervi^ 
«eldi T bunlarui bsriue Musa ve digcrine de Harua diyorlflr. Onlann bir 
asasi var ki, bazaa ejderba oIut ve herkes ejderbanio deb^etindea 
korku ioiiidedirIer»... Bu siiz uzeriae Iter iki sibiibazin da ^aiilleriae 
biv korku da?tii. Dii^iiiiiaege ba^laddar. 

^'ibayet aualanua dedikr ki ! «ana i. bize babamizin kabriai W tt*- 
tesj Bir niyyBtimiii var» ve iJc gfia flruc tuttalar. Nibayet babalnnmii 
kabriae gidip .joyle bitap elfiler f wBaba I, Sen dogruluk lleiaiiK* (tit- 
ini^ia ! Sureta bir toprakta yatiyorsun amma bakikate »gab»»0 ! Hi^r 
|.Hdi^alitau ktirkuni; bir babor geldi. Iki kiiofift biikumdari ia*yik hI- 
inekte imi^lor J Oalann bir aaalari varmi?, o asa ber loriii *ur vn 
r;prri yapniaktaymia. Ey baba !. Aaaam bu barelieti aibir raidir, yok»a 
nmri Hilda midir? Bize bunu babtr ver, ona gore baroket i>didiui» 
dediler, 

Sibirbazlarju Jjabasi rflya.ia bunlata dedi ki : SaalleriDize afi ni.'ik 
.evap vcraiek kabil i^egiidir. Fakal "Hste bir ni?aa fcostereyim, bu sir o 
vetbile aaikar olsun. Ey benim K 0ztirouu aurlati !. Siz dogruea o ma- 
hailft gidia. jasmin yattigi ve iatirahat ettigi evi bulun. Fakat bti 
zivmtti o^lc bir zamana raat geti.in ki basimlar uykuda bnluaauular. 
I^te bu sirada asa Vl elde elraege gay ret edio. Es er asayi elinizft abj. 
kai;abiUr6oniz onun sahibi aibirbazd.r^ degi! de asayi cidmaya muktcibr 
ulamaKBamz o a*a Hak'ka meDSuptur. Ute aize ba ni^ani vertliia, bu- 
na gore bareket edins* dedi, 

Bueuii Ozerinc her iki eibirbaa da babalar.nin kabrini oporflk ty- 
rildilar ve uykudan uyaiiddar. 

Birkaf, s*>fl 'onra Mia.ra gelditcr ve Mu-na'ain ovini bnluruk g<»r- 
dulcr ki, bir ndam bir burmo agai-iniu dibii.de uyumiikta idi, Uunu ^ 
riliuft ruyadaki ai^aa oblugunu i(ulad,1ar. Bnniiii iiamne v»^' ui >» k "•' 
yi nlmay* kamlftl tilflr. Aiaddar nilmyrt sanyi bnbta.a onu kapiaak icilt 

— 297 - 



liiMitm clijlcr. Fakat a<-a biiyiik hir izlirab iiinde Byla bir I i-fkei 
^Ostcrdi ki dhirbazhsim her ikisi de korkulariiid&it rlenrjaLsi/; kaldilar 
v* nihayet aaa tijdurba olarak on lava bJicuni etti. Gucliikle ka^tdar. 
Hun mi iizerine anladilar ki, asanm sahibi olan Mu*a a.-umaiiti uiennu|p 
bir .!■! i ml.r. Buoun iizerinp Musn'nin hiizui-una girdilcr Vii dediler ki : 
<iVi\ Mali! dergakin b.an kulu !. seD bizi affet. Biz bir i nullum i^iu gt'l- 
■ |ik, l!ti vakia bifci bakikate davet ir,in kafidir» dediler ve Muei'nm 
buy 11 r undo baa knydulat, Burma ii serine Muss bunlara dedi ki : «Sizi 
itil'i'vludim ve sizinle sir ve in gin a itibarivle asiaa oldum, vaui sizi 
giiruiEdea tanimi-jt imw, 

Sahirltsr, Musadan aynldilar vo Firavti'e kadar giddiler. Fir'aYti 
cm lata <;ok agir hediyeler verdi, c<ik ihsanlar yapti. Bun Li r vaziyetten. 
Fir lurTi hnberdar etraediler. 

INibayet iniiayyen vakit geldi. butua fihirbazlar toplandi, Herke? 
marifelini gflslcrdi. iNihayol asa, o biiyuk ve kudai ejderba, bepsini 
itldi, Mipurdii, herkcg kaiacak yer anyordu. Sihirbazlar yere b a pa nip 
«ecd« flttiier. ve «Hbtud ile Mnea nin Rabbita iman etlik» dediler, 
vn Mnea'yi takip ederek kemali selametle deiiizderj ijer;tilerr Fir'avn ise 
Qjensuplanylft birlikte gark ohip gitti. 

Simdi Mevl&na bir de. Fir'avn kissa&iyJa rni'masebeti olan bjq Hik3- 
ycyi 1 .1 In! i-. urlar; 



Bir ytlancinm donmuj bir ejderhayi olu sanarak 
iple baglayrp Bagdad 'a gefcirmesi 

Bir vi Unci yilan tut mat Cizcre dttglun gezmekteydi. Derken dejhn 
turinde irJ fakat donmus bir ydan gftrdii, Ytlanin ^ekli irtsana delist 
veriyordu. Yilanti halki hayretlere diiaiirmek ijin o ejderbayi tut up 
bir ipe ballad] \c dogruca Bagdad a geidi. Bir ka$ para elde elniek 
r^tn o ^adir diregi gibj ejderhayi ^ariji |»azar i;ekip Buruklemekteydi 
v* bir ejderba getirdiirt, onii uvlatdak i^in ne zabmetlef cektim diyor- 
<lu. Vilanci ejderbayi 6lu saiuy Urdu. i'wk«l iyi dikkat etmoDiisti, j' 
driliii iliri idi, Ki^tan, soguktan dnaimis, ijlti ^ibi gbiriiuiiyDrdu. Iler- 
kon: dBir yilanci ejderba getirmii;,. (ViiriiJnietui? bir $ey! Bunu nasil 
ftvlai[ii«» diye bay ret i^inde konu^uyorlaTdi. Yibinci, Un\k jyice tup. 
Ikdsiu, iliye yilani gOslermiyordu. Nihayet yiizbialerce berze vekili 
luplaodi. U iu bir ayak bir ayak Ustundeydi, Yilanci y da din Tiatiindeki 
kilirnt kimildattiki^a balk parmakla.iinm ucuna basip boyunlarini uza< 
tiyorlardi. Soguktan donsn ejderba, iirerine ortiileti kiliralarin altinda 
iMiinijRti, Yilanci kill mi aginea Irak 'in fiddetli grinefi yilamo ii-tii:n- 
vnrdii ve yila n yavtt$ yavajp kimildamiya baylndi. 

- 298 - 



__ 



Uii) hSJiilan vdama kjmildtdi^mi ^iininir ludkiu bayrtti bir iken 
yii/bin oldn. Sa^kniiiklarindaii RaraLir atarak ka^trjjya ba^ladilar. 

Ejderba balkin giiriiltiiaiindeD t^atir ^atir baglariDi kojiardi vo ki- 
jiiulerin altmdaii aiynldi. tlalk ka^arkcn bnbiriiii riguedi; bir ^ok adn(o- 
lar ayaklar altitide I'ldulci', Ydanci hayretler ifjiiide diisjiimiyordn. (fllrn 
nie|:ersA da^dan no getiritiii<iui» diyerek katdip kaldi. siradu ejderlin 
o ahuiak yiiaociya hflcom ederek odu pai^aladi ve bir lokma ediverdi. 
Soura da bir direge sardip kendisitti Bikli ve karninda iieriftn kemiklr- 
rini catir ratir kirdi. 

Mevlana, bu iki kisaa iineritie bUyiik bikmetler ta^iyan ?q nif iip- 
vilcri sihliyorler kj, onlari iiitiva ettikleri bikmet ve bakikate g'ltr 
aeflia »afJia lereeme ve izaba palisauagi?,; 

M«fis de bir ejderhadir 

+ 1 






Tercemesi : 

X — Fir'avuda olan sende de \wn fakat aenin ejderban kuytulu 
mabbuatur, 

2 — - Si; n in ate^inde Fir'avmn kuru cdunu yok. Yokea aeoin ki de 
■i ;!:■' #legi gibi giifevlidir. 

3 — Sec in ritfein de bir «jd«rbadir; o aasd fllurda Olfir. Kakat alot- 
^izlik derdiuden yani firaat bulamamak yiiziinden donup kalmiatir. 

4 — E2*r Fir'avoun 3leti, yani kudreti annde de ulaaydi ki *#, lr* 
magin bite keridi emriyle aktigina katii idi- 

5 — O zaman aenin nefsin de Fir'avnluga badar, yiiz tane Muna, 
ytlz tane HarmTun yolunn vururdu. 

1/AHI : Yukaudaki bikaye da Fir'avnun lOyleii iirporLicd zulitta- 
li'i'ii gorduk. Si:mli Mevlana bn mcaneviieriyle de b^pirni^e bita|i 4i1o- 
rrk (Sizin fief*iniz de bir ejdcrhadir ve Firavunda olun nrpiiilik, fir'a- 
vundn «!an piilevli nnfis at#^i niidts dr var) diyurlor. Yani yukankj 

— 299 — 



bikayede giiri.liigiimiijc yilao gibi, nefis de iilii ii-egilcl ir T uyiijuk ve don- 
njua bir baJdedir. (.Uinkii elinde kudrei yok. Eger Fir'avnun mansibi 
nnda <fa tdaydi, bak nasil cosar ve kcndisini biday«te dSvot edenlerin 
ynllnrirn nasil vururdii, 

GoruJiiyor ki, flefia, derd i$indu, mahrumiyet i?inde ohir ve bilhaa- 
n;i riyasat ije zebun bir bale kcmursa tugyan edejTiesj. Onu axdiran; 
JtaaJ, rnnnstp ve $ebv£ttir. 



Camid bir halde gordugiimuz e^yanin 
hayatiyyet kudreti 



^ 



J-kJ L* _ jbe At) 



'JJ^ 



** u , r-V 2 



rf7-£-*U- L* uJL*^- y \~>[i — ^^jz-j >_^irfij ^Mi^rfL* — 6 

,\ji c JT jbU- jU *> _ ^ j j ^ ^jU- ^^ U^j* - 7 

I 

Tercemesi ; 

t — Alem doninuf vc adj cemad olmustur; zaten camid donmusi 
tbtmek itegi] mi iistadim. 

2 — Sabr*t, ba$r giinesi dogsutl da tihao risminin cuubii^iinii, ha- 
rcketmi o vakit s-eyret !... 

3 — Miiiia'nin a*asi burada nasil yilan p](tu. Akil otanlanu her 
jeyi liutia kiyas etruejeri yflrcktir. 

I — Bir avm; tupraktau i]>ar«1 otatt A«ni DMlt inenii ?cMmti aukln, 

— 300 — 



iiuiLitn i^in hiitiin tojirfttlnn iinlayi-; ve bil K - snliibi .hlnrak tanima!s 
l^ci'ek. 

15 — ODlarin bep*i, bu taraia yaoi b« alemft ^Ore filii, Takal o ta- 
rafa yani bakikat alemlne g«te diridir. Burada saftuyflriei annua o in- 
rafta siiylemektcdirler, 

6 — Biitiin bunlar (Ceinadat ve nebatat) derler ki: Bisfl ifitim! 
goruriiz ve aijsinle memaun ve ne^'eliyiz! Fafcat iiamahrein olanlara 
ka?g) saamakiayjz. 

7 — ^iioku t namahrem ulanlar cemad tarafma yiincliyorlar, linl 
Ae hunlar temadm caairt* nasil malirein olurlar. 

H — Ceiuad aiemindtn can alemine gidin de bihiin unsnrlanu g" 1 
guJaaini, semattisiiii duyun. 

(> O zaman her sey fas} olur ve tfliuadatin tesbibini apa<;ik dit- 

yar^iri da, tevil vesveaeaine kapilmazaiu. 

10 — Iti^an zahiii duygulardan (;ikma2«a gayp alomite tamamiyla 
yabancl kalir, 

1/AITI : Alemde gordu^iimiiz ber aey f bfttiia ciflimlej zahirni h il* 
mid bir haldcdir. Pakat sea o»» t butiid eirlann acildigi ha*,ir sii»n liir 
gdr, nasd ciinbii^ler yapiyorlar, Bunun iijin butiin eisimlflii Miihh inh 
asasma kiyas et ki, « asa t Fir'avuna kanji nasil ejderb* olitiii-nir. 

SoaTB senin an ^ii?cl siiretinin asli olan toprakta da kendi i^fiHl*- 
dma gfire anlayi^ ve bilis kudreti vardir. O, biae g5re rtltt fjilti dniii- 
vnr, Fakat hakikat- Slemine kar^j dirulir. Bize kar^i & m fi n \ a r H KnViil 
Ilak'ka ve ehlihali- karsi nutka sabiptir. 

ijimdi MevlSua, bir lafeim mesnevileriyle cetuadatiTi hayatiyyel kml* 
reline dair rniaaller veriyor ve buynrryoHar ki; »Dag, Davad gihi jju- 
ze] sesier ^ikardi; riizgar Siileyman' in tabtmi giitwrdii, topfak Kuril- 
n\i yuitu, tas Cenabi Peygambere selam verdi.w 

Fliilasa, biitiin ciaimler gdriir v*e i§itirler. bimii ancak mabrexn i>tan 
i;lilnllaL anlar. Bamabrera olanlar febmedemezler, 

Ne vakit bu kesafet Alemidden can alemine gelirsek bu hakikatle- 
re a zaman $ahit olaea^iz ve biiifin esyanin derm bir ahenk ir,iade 
tesbibini i^iteccgiz, 

MevlflOfl burada e^yaoiD bizatibi nutnksahibi oldugunu ve teabih 
flttiklorini inkar ed*o muteKilenin bir takim tevile Kaptiklurini Bii- 
laliyor. 

MuttKileye gore t^va lo«bib edecek selim a*a ve biinyeye malik 
de^ilierdir. Uiflaenaley LjrttfJ Jj*'^'^ J^-'j * J ** cr-^ 1 ,gf* M* ^-i) flvn * 
(itidfla juakiad, biitiin e-jyaiiin bir ibret Invliaai &larak bilLrrc llakki 

- 301 - 



Utkib eiMn<# hatirlatmalttri vc biimetico biziu. n^bibimi^ v„ita „i- 
Bi«li.i 1( J,r ki bu da yiue n«J ar m te E bih etnidsri demektir. Yani «h avrj4 
Uolftlet cdw. hayr, yapau gibidi™ ttiaDtukuDca biitiiL un^rlar ke n di- 
l"t iJe^iJ, bizi itabihe davet etmekteriirler, 

Mcvlana mutezilemn bu tflvillcnue kars, «bal ve a^k.n unnindan 
b.hrjmz olmil.r bunu boyle tevil ed«| C r vc insan bikuu zabiri d lly - 

fl J ""P Hak ' da faoi °'mad,kca gayb alemine vc oauu tfitfla s .Ha- 

riim yabaori kabr» faimiruvorlar. 



AJIah'i yalmz mibnet v e derd halinde de|il, 
her ram an anmahdir 



> •\jj>f&j&£j£ 



,^'JJ i 






»— -^ o-Vj >Aj £ 



£ 



Tarcemesl : 






'.?>. J^t— 4 



1 - Mikcei vaktinde Allab deme£e ba B Lar ? ,ii. Fakat o miboet ve 
nkintj ge^ti mi, vol norede dcrsin! 

2 — Bu, ?U ndflD jieri gdmektedir. Her kim Hak'k!. B ek«z, ^upae- 
*ik yakinea taair ve bilirse dairna bit hal uzsredir ve ber aa oaun 
■ ikrmderlir. 

3 — Fakat akil ve ? iipke kabi altioda kaban timte g&k Ortfilu 
Hiir, plh yenini ve yakasini yji-tmistir. 

+ - Afcd ve hflDeri ant, liayranbgi al! G^il, fakirlik ve liorhik ta- 
•'■f S' 1 Bubaraya dcgil. 

I/AH] : I Dfiaa , mansibm ve servetin verdigi faala wtrur ve ae 5 'e 
linlimlprken ekseriva azgndagir ve AHaVfcw uzskla^r. Fakat, bir mik 
DM, bir ri«n geldi «[, «Am an Allah* dive feryada, yalvarn^a fa*,. 
Ur. Mihtiet gccidca yi re e£ ki Ui^yan yolunn arac. Halbuki Allab'a 
kdhn baglanan laryalnist mibnet vaktir.de degi], dflima o»un zikrinde- 
oirk'i-, Li asjj baghbk ta budur. 

Nilekim m ayeii celile bu bakfkare i^arer buyurmaktadir : 
^j.L.j V/^fi u SJ t \,:ij. J.^pj.tj.-ji U I Jj b. i^ii L 1 ^ I i l/v. j rJ j 1JM ^ t i ij 

{In^iiiii ba;i hir derde ugrad. rai bi« dua einiege, valvarmaiu 
b M ]*r. S^ra o aarar. kaldird^itni^ aama.i «»e„ |agllmll|^tj« do- 

- 302 — 



lay, ba nimeic eidiui^ ilrr. Ilayir, - 1.* ^1... Bclki bv »iiRe1 I'Lr 
imlibur.dir; faknt yrUrm c^ftM Im,,j " bi!mei'-ler,) 

BuriLiii i^in iikti ciiKi ile jiipbfl ioSafl iic Allab arasmda bir lii^.p- 
t.r. Baian eleif. ve fdaketler bu hicrabi y.rtar, Allab'a yakla^ins. N- 
kat bu takarrap tarn bir imat. ve ikan mabsulu olDiad.gindaa ekmler 
vc kederler ge ? inc« yine y«!dan ^.kar.z. Biionn i^Q Mfvlann: ^t,. 
bu akd ve hiiDeri sat denD bir bayret itirde ^a baglanl* diynrluT, 
I ? te cblulUh, b» akil maa 9 in ylSriae itnsn ve b&yreti koyinli^lar ve 
? ii(ibeden tanjauiiyle ^lynlmi^lardir. Bonun iein daima Hakka bafch- 
d.rlftr. 



Zaman ve mekSn mefhumu brie gpredir 

jUjl ;^; ^J'U ^^j - j^j.^ l ^^-^ , ^.:^^. i_ x 






^' La 



1;U i^t W t^ lii- ■ 4 



J^' 



di j^.^ $>"> ^- j - i^* j? j'i'A'AjftJiajj.j 



0^ 



r 



u ;o jl ^^e»l* — (^r 1 *' - (J 



^^1^J'^>-^'-' 6 



,^jo !*U , J j - ^ - 1 ^ ^™^'^^ ^jr ~ 7 



Teres mesi : 

1 — Hal ve marifei eblitii.i Gniinde bu, bir bikaye degil, bolki 
balin vasfrdir. 

2 ~ t^iflde Huda^in num bulunan mekiiiis^lik alemiade g*901^ ( 
gele^k, Ml Deretieh. (0, zamad ve mekau fliefbuiuimdan uzakl.r,} 

3 - G«flmi?, gele^k aana niabetlidir. Yoksa bakikaUe iki«i de 
biidir. Fakat *en iki sanuam. 

i — Bii adam, bir kimsmin babasiiif; fakat bkim Dgluiotiasdiif- 
Zeyrjin altinda olan dam, Amriu li8tiiHdeclJr. 

5 — Alt ve iiat o ki kimeeye aisbEtledir, Yoksa dam, tek bir W 

dir. 

fi — Bu ito, DDyu xuisli yaui ayai degildir: luipalidir. KllLiiftl**- 

him batfter, yeiii CQaiiayi ifadedsu iii iz ve kisirditlar. 

- 303 - 



7 — Mndcm ki Imrosi iruiak kejian dejjil, agftiti] kapat!.. (Juuku 
In ■jcttr dnruziuin kiyi£j kenan yaktur. 

IZAHl : Mujfl ve Firavn kjssaaim a en, g*cjiiiabi [Esatir) i olarak 
tnnia, Mitekim Kur'am Kevimin bir £ok haJiikatlerini de munafiklar 
(^.jVl^Ul^hj^^l) [Bu Kur'an ctegil, ancak meainin hiHyoiori, hflra- 
iVIericlir] dcmiaierdi. 

Halbuki bu vakialar halin dt vasfjdir ve Cenahi Pir fair mesnevi- 
lerindfl Mut.a da, Piravn'da eenin varli^mdadir, Bu iki ha*nn sen ken- 
dlnde ara buyuruyorlar, ve miiteakibeii kiyamele kadai' Musa'dan 
ilaima iiriieklur vardir. de^cn, kandil yaui ceaed re Kurettir, Kandi- 
lin num iae ayiiidir. diyorlar v-c bu suretle Jiaman v e mok&a raeiiniia- 
hiriiun izafjligiiii giiyle aulativurlar : 

Iliidanrb aura bulunan mek&ntitzlik aleminde go^niia, gclecek v* 
lia I iJiyo lair aaman mn.f'humu yoktur. Bu, aueak muayyen ve inahdut 
kiiitaiet alcminia itibari ve izafi makulesi olup hi^ bir katiyyeti yok- 
inr, Mekan da btfyle... Vahdetio nibayetabi ummam i<;iud<; aft, uat, 
»»j5. sol, arka, on naail duaunutiir. O, hepsini ihata etmiatir; her yer 
«■, ve her $oy o'dur. 

#iwdi Cennbi P!r bu ojefhumlarm itibaTiJigini aiiylc Hr misalle an- 
l.iiiyorlar. Mesela bir ad am, altta butunan bana gore (isLludirj ustte- 
bulunan diger bir $ahsa g5re dc aktadir, Halbuki dam tektir. \aajra 
v " 'asida gore degigir. Sonra hen ialamn bahflsiyim amma faiau kim- 
^«in de ogliiyum. §u hatde tek r>Ian aahis bir kjmsoye izafelk bab a> 
ili-rtr bir kimscye izafetle ugltidur. 

Kn niukim iioklayi zamauuuizin fkik ve riyanke aliini ve izafiy* 
yi felseteFiniu mflesBJsi Aynijtayn da seziuisiir. Spzniijtir, divtmim, 
gUakQ ilim ve fekefe: nuintesiplerim, hakikatle kayna^iirawaz. Bunlar 
Jmdi^.lcrk ugra&irlar, Banun ii;io bilgikrs antak aezi^ien ibarftttir. ITaki- 
kntiH i.,itie piremezler. 

Ayni^ayn diyor ki: «5iir'at: luesafeoin, namana nisbedue iniisa- 
vJdir.» late bu muiaalaya istinaden, jnetela tayvareeiyc &Hre aaniyelik 

KBmi l * aizdaki 5 absa nazarwn bir aaiuyeder Myli ziyade ulinssmi 

kabibl ^imok zafuridii. §a Kalde vesaite gflrc tul ve siatntiii tanmmen 

iniiieliavviS ve izafidir. 

Sonra Ayni^tayn, bir demir yolu civannda bulunab bir ^absa efire 
-fir'atle gecen bir trenin UKunlugu trenin Ipvakkuf kaHukki nziiDlii^u- 
na mittfavi de^ildit. Gwiulijyo)' ki, zamaa vn tflokan mcl'humlari tama- 
miyle iaafi ve ilibaridir. 

$lmtH Lekrar keinali hiirmetk Mex l^t;an)jza donelim, Buyiiniyfirlar 
kj: wBcii, hiinlan birer miaal filarak vefiynirum: miaaJ, bii; hakikulin 
kttndisi olur mil? kfjbne barfier v inaninin U; yiizfinij yeni manalann 

- 304 — 



li biw miifllden baaka a.ilala.ak l)U?%f. vnaila y.kl.ir. Ri* eblltlUli 
,ibi birbirleriJii ezdden tyimar., r^lden ruhi ajinal.klan bul»nan rr- 
ujis ii^aolar degiliz ki, haif^i* vc keJimcsiz kutiu^luM, 

llakikatlerin miaal vc tesbih taiikiyle aalatildigirn JWr'am K«i- 
xain bir ?ok ayetleriude du mu^ahade ediyoruz. (Nur) suresindeki : 

{Allah & okleriw"ve ye'rm nurudur. Onun imrn, ivinde «erag l»ihi- 
nan kajidilin ifigi gibidir,) 

Aveti cem*. AUah'in nunmu kandilin lai^na beniseliyor. Ilak'iii 
lllltll *lbette kandildeki i^gm misli degildir, Tasviri muinkiin olmiySB 
vaefa gelmiyen ouur, nasil kandilii. i^gina ben/ei. Btt benzeiU, nurun 
l«k, katidilin iae bir gok oidugunn gostcrmek Vft wvbirli anlatinak i?.n 
bir misaldir. 

Snma bit badisi ? flrifte (Ben, Bab'buni g«ael bir Burotte S ordiirn) 
buyurulnyor, Hak, suietlcn raiinezzektir. Fakat geygaitiber, gu»elli£in, 
hiirette Hok'kid bir teccllisi oldHjSunu iaab etrack iatiyorlar. 

Kur anda da, (M5te«abihal) deniltu birbirine ben^iyen turlii ma- 
nalara gelen ayetler vaidir ki bu aydi kerimeler manalan kesin olan 
iMuhkemat] avBtkriyle mukaye&e edibrek tef^ir ediHr. l^te b«nn kav 
nvamivanlar, ya, ^akire yapiaip kahyorlar, yabttt inkara gidiynrUr. 
Iv^r'aada Cemict, ve ctbennemc, azap ve nimellerin envaina ilair vr 
-:,ir bu»a benzer bir^k taavirlcr vard.r ki, btlftbr bir« mi.aldir. Rl«* 
m® Kur'ama bir 90k ayetleri birbirini tefsir etmekre ve Itu mi' 
.allerin hakikatlcrini gostermektedir. Mescla : (Hfnaez^) suieiiindiikl 
.^Vj^UTjli^^U'; UJ-U^jy^ (Hutame veya Tam« nt-Jir?. (», 
Allah 7 m"bir atsaidir ki kalbleri aarar) ayeti ccmesinde, tamn vi yn 
Cciicnaem ate S i h kalbin veya vi^dflajn azabi ile tefair ediliv.,r (llu 
unlayisimi yukack ilim erbabimn tedkikine arzediyorum. Ika?- edil»«ra 
minnettar oluruml 

Miiteakibea Mevlaoa, bn derin kakikatleri ^ayaneiz bir umniana 
buu^terek, &Ba nmmanm ne b*nari, ne lmdudu vaidir, Bu, akh ch*'i 
ilc aula^ilamaK, agzini kapa» diyorlar. 



Muia ve Fir'avn kissasr munasebetiyle bir te^bih 

Kur'ani Kerim, Musa nin asasina; Hazreti Muhammed'in vefati, 
Musa'nin u^kusuna; Kuranin tacrine kasdedenler de o iki sihtr- 
baia benzer ki bunlar, Musa uyurken asay* ^almak istemijlerdk 

^iindi tonabi Pir bu te^bib iizerine Ilazreti Feygamber vc Kur'ani 
Kcriia hakkinrla fif;a»idaki mosnevikri irad buyiiTuyorlar ki, bu nn*n<i- 

— 305 — 



vilerin yalmz LerreiutEcriiii aianik ki-meii jzaluui yapmaga caJtnyarin: 
1 — Tpuft, Mustafaya vj'J hltfunda buUiuurak dedi ki : «Sen 
idsun bile bu dia vebu kitap oimexo. 

- ■ — Senin kitabmi ve miidzeni beu yukfeltirim o kitaba bir ^ey 
i (Ave fttme^e veya ondau bir f-«y eksilttuegc eiir'et edcnlere ben m&ni 
olurum. 

JZABI : Hacr suresindeki btj ayeti relile buna iifaret buynmaktadir, 

Maali : Kur'am biz indirdik ve outi yine biz ffuihafaza edeeegiz. 
F3n ayeti eeliJe u-*eriue fazdi nm.bterem Oraer Riza merbumua Tanrt 
Buynigu isimJi tefwrinde fa kayda fast g«ldik, hiilaaeten. ahyuruz. 

flKur'am Kerim nasi) nazil tdduysa ve naail teblig odiJdiyse ijylece 
tiuthfua k aim J 5 ve zerre kadar tahrife u£ramamj$<ir, fslamiyeiiri dii$« 
riijiiiTiin bit* bnnu iliraf cdiyorlar, JNilekim Id^'iMz njiistojrikJeriDiD en 
|(*|- ruhnlpviridflD ve ialauoiyetirt en huaumelkar miinebkillerindca xSir 
W illliitn iVIinrs diyor ki: «Ou iki asir, mcl.nl)] in biitiiu satvetini bu 
k ml in lnyhafsBa edebilen ba^ka bir kitap vokluii. 

Mflieakiben Omcr Biza Blgrul; InfilLerede bir alimin, Wanda 
(jtlirif yftpii3i|i iddiaMDui nasil bos-a cikLigici siiyie anlatiyoi: «Bir kac 
K'niic eyve) liigilteredfi Dr. «jUjngana» riarainda bir ali&i, Kur'auda bir 
iitkuri taliriflet oldii£Liuu iddia ederek uazan ditfcati eelbetm^ti. Bu 
v.al, ya Hay.reli Osnian'a umaair ve vshut ondau evvoJ bir musbafm 
bir kac yapiagmi oldo einai$ vo bunlan Df, fAkbea Levie> naminda 
bir aai istinsah edip kendisine vefmi^tir. buoun iizerine o da sayfeleri 
u-tkik edcrek iic yerdft iic kebWniu (Hiive, fcatTe, malekiim} keJim«Jft. 
riiilti fknik ve bir yerde de Allah kdimosiain fazJa oldugnnu gormiis 
iiedn irfkik neticeiinde, yanh gJi^Eti Kuranda de^il, Kur ! amn bu eabi- 
MfMini litinsah eden zatrfo oldul!;u labakkuk ederck surlilmek istunilen 
lekfi busurptle nail olinustur.s 

<;iiriilfjyor ki, Kiir'Din inssali z&infiuJanuda: eiir v e belcitatin ea 
ilrri pn.ifi Arabiitanda, ona lanzirB ve tabrife kimse miiktedir oJh, 
tinulijSi «ibi. feiJi kirk yaran Avrupa mEistejrifckTinin tedkikleri, Kura- 
Dtfl bir [H.ktnsinin bil« tabiife ugianiadi^ini goateriyor, Cubki), onun 
rinibiifjsti, Hak'dif 

3 — Ben, ami) ber iki aleoide dfl korurum. Serdn aozunden ^ikao. 
iVilflri bcr ve bakir bir hale kurum, 

I /ANI ; Uu mesuevi; IlaajreU Pey^arwhere, kiiffana ^crrinden gs- 
rfl vo niindiiK euk cjki^ik btr Lalde buhiEilukJan sirada uus^ii olan ;u 
»yeti c fl lil*> i^aret etrackletbr. li^^j^ <SJI J>H- ^^y^ 

— 306 — 



MB. 



Miinli! (I< h ,y peygamberl,. haaa Tjtnri I nfdl'itidmi iiii7.il ulam Jierkoit 
bildir!.. Httyle yapwazsnii peygamberlik vii/llrnitii ifa utmemi.^ oliirsun. 
Allah seni inaaulardnn korur. Siiplie yok ki, Allah, kafii olanlara bida- 
yet vtruez,} 

Hazieti poygamber Mekke'de y&lmz Kurey^'io dQ^manligiyla kar- 
Hila^lyordu. Fakat, Medino'ye hk-relteu s&uta kuvvetli bir oe-raaat le(- 
kil edea yahu^i'Jeriiide ^tddetli fusa Manna maru ?, kaldj. Bundan ba^ka 
k«r«ygilex, ArapIariD digor kabileleilni de peygamber aleybine ii-;vik 
.iliyoriardi. l$te bu ayeti celile, peygamberin yukanda soylcdigLmi* 
gibi (;ok siki^ik bir balde buhiaduklari airada aaieil olmust.ur. Netic*- 
nle Yabudiler biikumd.ir BubtiiDnasariu ftlinde tiirlu felaketlere ugrft- 
ililar ¥« bir c^oklan oldtiTuldUler, aibttyet babil bukiimdaiiDiu bupu- 
niiina u^riyarak cmlara eeir diiijVUler. Daba soura RninaL Ttttte'ttn 
hnni.lesi kar?isiodfl mahvclup gittiler. 

4 ■ — Biz bu diui kiyamete kadar baki kilacagiz, Sen, onun neH' 
iiedilecegiuden koikma 

Yani sen id diain, diger diuler gibi bir zamao t>ut)ra neabudilmdK. 
0, kiyamete kadar bakidir, Ciinkii gflecek asirlann her cepbedeD 
liliyai'lariBj ve her iiirlil tebekkiil ve idraklanm i v ine almi| *fi [iiaddi, 
uinnevi tekamiiiun son laerbalesiixe ulasjm^tir. 

5 — Ey bizim Rasul'iiniaz.. SeB sibirbaz degikin, do^ruftini!,. S«n 
ile Mtisa gibi risalet birkasiui giymi^siB. 

l£AHf : Bu nflCfinevidh «S,iiJj} Riire^indekt ju fiyet.i iclilt yn in* ml 
edjyfjr. 

ljIjJ j>»l_ Ijift (jjj*^-Ujj ft** J ^^ (^* Wi ■ ' j:*^ j 

.Meali j (Kafirler, ickriuden biri«iuin kendiluriue pcygambiir idnrak 
• I iti^ - i jl i- taanciip ettilor v« bu adam biiyuoiidiir, yalnncidir dedilnr). 

6 — Kur'an saua MuEa'nin asaai gibi oldu. kitap, kiilurleii ej* 
derba gibi aomiiriir, mabveder. 

7 — I- 1 - 1 :-: i.' j"< ■ . i senin aleybine sByler am ma stain nurunun oku unun 
a^ziEii oklar, ouu sustiirur. 

S3 — TVitekim Uylece oldu. Ilaita bu va'ddeu daha iistiiti geyler vu- 
kua geldi- l-akat, o, uyudn, babti, ikbali jyumadi. 

NOT : Peygambeilerin ve kitabin emiileriae uymiyanlarni, ninrui 
kaldtklan fdiikcU, sttasj ^cldik^u yukanki babisEirJe grjsterdik. Bugiin 
i\r. aysidir, Siddctli bir tug y an igiude yolunu ^a^irau niiiletler, e^ri ^idir." 
Inriiii diPgraltmazlat-^a ayni akibeie ugi-arlar. Hazreli Peygambofu Habir 
itiyenleiia, yalann diyeuletin akibetleri de maluuidur. Buiniii i<;in 
millet^e dojlni yuta girniemiz. felabimizi tcinin eder. Akni hn\ urn- 
bakkak leblketi muriplir. Bunun i^in (Harrj Hurnsiutieki fjii ft\"!li CO- 

- 307 — 



lilfiyi hnrcLc lien t»i HID diiHtmu yapraaga landau ^akxiualivtz. ld»lV.j 

j yjy- l — L Uj l t i>-UJ^ i j.^r'L.^_ f i.* lr il;i' L^tjVI hJ-Za* (H'h; blr topbdujin htLbl- 
ki«i iinilit bi, o tupluluk igin tftkaddiina ve teabhuru fcabil olmiyan 
•tri'l mukuddvr oluiatun. Hi*, 1 blr iimmetin mukadder eceli ne tekaddiim 
u.i jm <l<; laaltkiir eder). 

ki'i.nlik (Agraf) aureaindeki ^u ayeti uelilf? de bimu teyit etmek- 
lellii', j^jij^iVj ViU Oj^'ii-j'i 1 r+ ui^^ii ^^'Ijfi^J 

{Her bit millet in eceli, srmii vardir. Oniis cccli gelirn^ ne bir lab- 
zn gen kiilji, nedc bir labia ileri gider.) 

Bit mi] Id in eceli: opiKt inkiraza ugradigj, yahut i$Iedigi fenahk- 
lurdan drdayi cezaya c.arpddigi andir. bu ayet Mekkelilerin basma ge* 
Ircfk fslaketten babsediyor. Fakat beyan iimumidir. Her bangi bir 
uilllrl biiliin aiimuliiyle Ilak'datt iubirai' ettigi ve siddetti bir Libyan 
l^liidr [nilmidujihi zaman mullaka bu burcketlerinin cezasiui gtfrecek- 

Irr.ln. 



FMin nasil bir hayvah oldugu 

ve 

$ekM hususunda ihtilaf 

knranhk bir alurda bir fil vordi. HinLlilcf otiu balka siobterinefc 
ii;m geliiiniflerdl, Fili giirmek i<;ia o karanbk yere pek ^ok balk top- 
Inadi. Abir o kudar karanlikti ki, fili goz ile Ljftrmek muidkiic degibli. 
Uerkc* bu Kulmet i^inde bayvana tliiiia ayasiyla dokuDUyordu, Biiiain 
oli niin I.-.- :i! in.:' a dokuudu, «Bu bir oluk gibidir» dedi. Baaka btriai- 
11 in rime bayvaniD kulagi gecti, o da «Fil bir yelpafleye benze:r,» dedi. 
In Liaakaaimii a vf una da: ayagi ge^mi^U, d da «Fil bir direge henziynrs 
llfldi. Vino bir baskati da airtmi oiled i: «Fil bir taht gibidir» dedi. 
Hula** hcrk«E fili a ndi«QHU clbsdiyse fiJi ooa gore anlatiyuidu. Hep- 
■t it 111 |i<uii$leri hirlhiriiia aykiri idi. Birjsi «Da]» dedi, i'jbutiiaii «Ehi»,... 
lli'ikrHin olinde bit mum olaydi sUzlerinde aykiuhk kaliuazdt, 
ijiiinlJ Mi'vlaua. bu bik&ye iizerine a-u mcjneviluri irad buyuruyor* 



Hh gSziiniin mahdutlugu 






■^ 



..^/ 



^j?^^r~f 



— 1 



r. 

r 



j- 






— 30S — 






iiljt/ *T\ 



^A; I l.j ^^^t^tJ jtf •* (^' — ji*** j_y>^'U jji-JL^yo-^j^- — 11 

jiArfl o^* (^^ Oj^- J^i^ - tPf*U — *j^^-jjP j^f ' — 12 

Jsil^ f^j^-j. fj. i^J^jtiiJ - JtfV Lji« j-^l lsW* 1 j — l -* 

Tercemesl : 

1 — His g&zii elin ayaai ffibidir. Filin biitiin azasmi birdra elle^ 
tiicjie, kaviamaga muklvdir degiblir. 

2 — Deniai g5feu gf*zle : kflpiigii gOren guz ba^ka ba^kadir. K«- 
(iitfiii birak ta deniz guzOylc bak. 

'i — Kiipiiklerin geee ve giindiiz funbu^leri denizdeiidir. No gii- 
ii|iiir ki seo, yalniz kefi gorQyorsiii! da denizi giirmiyorflUd. 

1 — Bij, gemilere benziyoriifc. Bu ay dm denizin iciiadlc gnzlerimisB 
liiifHiuynr da biibirimize ^arpiyorliis. 

5 — Ey, ten g*misinc biacrek uyknya dalati adam, ^er^i simi 
fii>rilun am ma, ami euyuo suyuua nazar eyle. 

ft — Suyun da enyii vaidir ki, bu, Sbiiriisiiiiki Hurii]t gfitiiriiynr, 
ItuJiuTh da bir rulm vaidir ki, SbuTiiaiinii iitodi.ii yero ijokip «otiir- 
inrkrcdiir> 

7 — Bu f>ht beiti aokaandir, linai dn »ni»r#»l( ve nntireitixdir. 

(I. SSI — 309 — 



II a<'lx imi baatati yojii liakikat tarafindan gelmekleu'ir (Nokia dp^il^ 
•- .■ 1 1 1 :lJ irindndir.) 

8 — Eger u siiz Sana so'ylense ayagtn kayar; Bfiylenmese vay La- 
tino i ( O fieyhi hakikatine vakif olamazain.) 

y ■ — ft^er bir misal ile g fly Ionise ti raiaalin ^ureline ya|>i§tr, kalir* 
mi. 

1<> — Ayagin yok ki varhgim bu taral'lan Obiir taiafa nakledebi- 
Jr: in. (Bu sen in iijin <jok uiu$kil<l)r< c,tinki nefsaiii bayata caliijiui^sin.) 
Yaliud bu ayagi camurdan koparip ^ ikarabilesin, 

11 — " Nuru set ie den hikmet harfini at!,, cunkii sen hieapaiz olarak 
Hutu kabul edemiyoTaun. 

12 — Yokluktaii varlik aiemine gel din. Fakat nasi] pel din, tama- 
miyle sarbpg ve kendindeji ge<;aiis ularak.... 

IH — Geldi^in yollar hatinnda kalmadj, laical aana bir air -ijy- 
liypyim: 

1-1 - Nn akli birak ta obiif akii tut! Bu kulaiji kapa da tatnamiy- 

l« knUk ii|. 

I' Hayir, sunn bu remzi soyJemcm. Sen lien 8k bauisin, bahar 

» jilt ljnd(\ijii, temmuzu gftrmedin. 

1/AHI : Duy^ulariinizin bizi daima aldattiklarim ve cialann aticak 
mabdut sahada akh id a asm biikiouDe tabi olduklaimi yuksmdauberi 
a&;l«dik. Cenabi Pi f, «His gozunu elin ayaaitta benzftterck* karanlik 
yerde her bang! bir feyi avriimu/la yokJarken. edimlijjiuiiz bilgi elbette 
mnbduttur ve bizi aldatir» diyorlar. Hakikaten his xazi'i, hakikati id- 
I'ilk yoluiida o kadar zulmet icindedir ki I115 bir leye diiriiM olarak itt 1- 
I.11 yoklur \'v daima fuodelcmektedir. Bunuu bjin Mevlana : aHis gozii 
knl'i g$iftt de on no den iz den oldufjumi bilemez. O goz aucak surete na- 
Hirdir, Sen denize, kOnuge, euya degil; suyun suyuna, rub una baks* di- 
yurLir, 

Huruda suyun suyu. madde ve butun eayuda eari olan Allabm bii- 
viyBtidir, ^ '^J^.lllj. LWj (Biz her aeyi sudan diri kildik) &ye- 
li eelileai veehile her jey gibi su da Ilak'kin hay at si fat mi tafimak- 
ladir. 

Knhun ruhnndan niurad da : tile halk oilman nuiu Mubammedi 1 - 
ilir ki, bileiimlc ervab ondan fey% alular. 

\1ilI i-iiki lit: n Mevlana, «Bu iiisileno diyor, «hakikati anlatmakta ka- 

hirilit, inik.->:iiii]ir, na IrtmEtiudir- Ejrer insam kSrnii M/.n hnniiik ic yii/iinif 
iiiilni: .1 o siiziiii kuvvet ve ?iddetiiide(a EeudelersiDiz, ayagmiz kayar, 
Heniti anhyacagiu kadar siiyleHe v»y haliiie, yani oldu^un yerdB Jayar, 
hakiktlten makcuji kuln--ni. Mballo anlatiu, misali bakikat xanmyla 

— 310 — 



una ..*;■ • ; i' kahr£iD». 

— Yukanki babislerde mil a! In kiymeli Lakkinda UKim iznhnl ve- 
rihui^ti. Tekrar izaba liizum gAfiihteHilftir, — 

ilulasa, aeni bu eufli mertebeden, bu caaiurdafl fcupaifip atacak bit 
ayajia malik degiUin- rJitekim Sure) Kahmandaki ^u ayeti telile bu ba- 
kikate i^arot etmektedir: 

«Ey T in.- ve nin cemaati! Goklei-le, yerin keuanadan ka^abilirieniic 
<;ikiu;. Ka^-amazsiaii!. ^ikamazamiz.. Cikmaniz biiyijk bir kuvveta mii- 
tftVtfckjftir ki, ona malik degitsiaiz, Anciak O'nun iwia ve kuvvetiyle ^e- 
i;ubilireiai» h » Ayeti celilo {jiistenyor ki, bu nefsaui keaafet icinde o nnr 
al«miue gegeeek kudretimiB yoktur. No vakil nura, bikmete bicap olan an- 
rettensiytilabilir&eko yiifc$ek aeyre ula;iru. Buret* kapihp kalmairti^ biz* 
ez^ldenbeii geldigimiz yollan unutt^^ImuEtul , . Yani yukanda bahsettigi- 
raiz cemaddad iusana kadar yaphgiruiK seyir, batirtmi^da degildir, Bu- 
nu tabattur etuiek icin tamamiyle goz ve kulak oimak lazimdir. 

Bu da daima Biiylcdigimk gibi tamamiyle nefiateu gct;mekle olur. 
(S vakit mebde, ve ncadi anlanz. l^te buniuu icin MevJana, «Sen be- 
ntiz bamsm! bu sirri anliyamaitsin! Temniuz giiueai yaul liakikat nfi- 
neginjs barareti ne vakit seni kemale getirirae vakit anbyabilirnin*, 
diyorlar, 

Bimdi Mevlaua, uaagiki meanevileriade bu babsi tamatnliyaii mll- 
iiiiu a(.iklamalarda bulunuyorlar. 

Taasup ham mejrve gibi dalma sanlip kalmaktir 



1 ^ 



J J 



j ^-Li ^* \fw* 3jy £i#m* 

"^^ _/ ti ****** 



1 * + ■" 



4 



1 

2 
3 
4 
5 

6 

7 



- 311 - 



Terccmesi : 

1 — Ey ulular!. bu ciban bir agac gibidir, BiE o agacin ustcrinde- 
ki yari bam meyveler gibiyiz. 

2 — Ham meyveler dallanua siki yapismialardir, Bunun icin ktfa- 
ke, aaraya layik degildirler, 

3 — F«kat, onlar kemale geldi mi ve dudaklara lezzet verdi- 
jui, flifhk dallara yapisamaz, dii^er. 

4 — Bir $eyc yapiaip kalmak t taaasup gostermektir, Iiamliktir. 
^cnin de ana rah. mind a 15 te bftyle yapi$ip kalmiatir, isi giicfi kan em- 
inelttir. 

5 — 56ylrnecflk bir $ey data kaldi, annua emu aana Kubulktidus 
mUj learn! 

f> - Heyir, iBubidkudiis dogil) sen kendin, kendi kulagma *(jyler- 
nin. H:il,if-.;ii te mtada ne ben varim, n« de bended ba$kaai! Sen de 
Jifiioin, ben de scnita. 

- lily kemal gahibi Tanri. ne ««ninleyim, ne de aenden ayrjt., 
Mmiiidd olan iialim kcyfiyelsiz ve ilietaizdir, 

l/AII I : Movlana : «Ciban bir agactir, Bis do o agacia yan bam 
mctyveiari ytbiyissj* diyorlar ve batit insam bain ve k*malh iasani da 
n! 11 ins rneyvelere benBetiyorlar. JIakikateu baait ve idrakten aci? iasan 
did 111 n bam meyvrmn (Jala sariiflEfji gibi muayyen bir duaiineeje ve 
iinliJLiii] arzulara saplamr kalir. Fakat kentale geimia insan olmut mcy- 
voain da hud a durmadigi gibi bu kesif unsur alemzyje alakaaini gev^etir 
ve nihayet kemtlo eier. 

Snnra bir a,eye ftimilk) yapiamak, taasaubun en buyiik alainotidir, 
/nt*n taaasup deuiek, oldugii yerde aayrnak vc derive degil, yeriye 
mi plump kaltnaktir. Bunun iein mutaaasiplara daitba bam vasfi vetil' 
mijtir. 

Vukanda da aftylodi^imiz gibi idrakeiz ve mutaasaip insaniar, ana 
knrmndnki ^ocuklar gibidirJcr. Maddi ve tnanevi biUiirJ tii me tier den 
imlirum bir balde oraya sard miliar, ancak kan emerler. 

^imdi Hevlfiaa kemalin ve bamligin ne oldugunu bu ^ekilde izab- 
Hill aunra bakikaiin sirlarma gecereb bu sjttj size Kuliulkudua (Cibril) 
•Ovleain, diyotlar, aonrada «sen n insanain ki, bakikatiii nunr senin kai. 
bini kapladi mi, biitiin ibtilaflar kalkarak sen, 0: o, sen olimvm, Harf- 
*i*. lieliaiesisi nke sirJar aenin kalbine sanili olur.» bnyuruyovlar, Syn- 
rn M^vbma, Hak'Ja clan munasebet ve irtibatimiz bakkinda «13iz, 
ll.ik"k:i ne biti^ik ve ne de ondan ayuyiz, onunla sdJbepsia vt: illpLtii, 
vawfa fligimyan bir liaideyin, bnyurnyoflar. 

I^iiudi Ihi miina«eboti, mejbur mutaaavvif Fukniddin Iraki »u be- 

- 312 — 






ykleriyle ne niizt] aril*tiyoi")ai: 

1 ■ \ \ ■■ 

(Dostum!. Scni ber yerde »rftni»: her zaman ^undan bundan habfl- 
rici aiaftinriui. ^imdi sen, benim, kendim oldugunu aoninle gftruyorHtn. 
Senden iiijan aradigima, tana karai utanc duyuyorum). 

!ju boyjc de yine vabd»ttn en giizel bir lasvir nuinunesidir; 



J^jfll^I^ 



■3 - y ^ u A 



~j?-jj ^ — c . ? 



JJ4P 



(Senin zubuinu benim ile ve benim varlij^jm ise sendeadir. E^or 
beti olmaaam sen zabir olmazdm ve son olmasan ben viicut bulma^dim). 

Her iki bey it te valideti vucudun en jdizel taaviridir. Hak'kui bi- 
linmege olau tn"liabbetidir ki kenzi mabfiden zuburuna sebep olinuf 
ve biitiin miJkewenatiD viicudu da onun varligiyla zubura gclmi^tir. 
Vukanda by noktayi uzun uzadiya izab etmi^tik. 

^imdi Mevlana Haljk'tan baska viicut ulmadigin], fakal InKim. 
vttbdeti kearet aurctiritle miifabede <sttigitnizi, halbuki vabdet drryiminp 
da h ilea soyliyeule dinliyenin, gofcnl* gurnlenin bit oldugimu, n^a^uinbi 
me*neviJeriyle tcuifidt bir gekilde H^ylo i^ab ediyorbir. 



C irfij> jJ< A; ^^>-^^-ij 



,Jjj> jA*i ^-j'> 



^ J* J y J»* 



(Uykuya daldi^m lamaa riiyada kendi finiinden vine kcndi iVnUnn 
yani kendinden vine kendine gidurain}- 

(Kendi kendinden bir seyler i^ilir ve uykuda gizli bir adamin »e- 
ninle konu^uywr oldugunu zaBnederfiin). 

Yani ruyada nice scyhler yapar, nice ^ahislar gorflr, tinlnrln ku- 
nu^UTMiin. ITalbuki (avn vabid) hnliadtsiri, Kendi indindert yinfi ken- 
dine gidiyorsuti, Knnusan da Sen, taiibsitap ta aensin, Gordiigun, duy- 
dugun sevleriti kepJii aende miiud*miH;t)r, Bu kesrctler bep eenin vtlt'ii- 
dunda Vakfdir. l$te vahdette ke^roi ve kesrelte vabdetm misali bndur. 

Su va?,iyet ve su sirlar bize gOsteriyoi- ki insan, yine Ccniihi Pirin 
i;u tiieantviainde lasvir bnyurduk Ian gibiilir: 

- 313 - 



(Seniii bu niuazzam varJljia dakuz yiiz kat.iir, {( bir balri iniihir- 
tir ki yuzlerce alemin gark ojafiagi verdir). 

Yafli, ey insBE, aenin bu varbgin binleraj tabakadjr. O, bit nilia- 
ynt&in deryadir ki, yflzlercc Alem butiin mevcudatiyla ooda miiata^rak 
lir. Onn nisbetle babri muhit bir katra, nur ise bastt bir zerredir. 

(ioruliiyor ki T hisaB, nikayetsiz sirtarla dolu bir hazin»dir. Butiin 
niukevvenat bizim heuligimizin icindedir. Her ? ey crada goruliir, ker 
*ey rrada balled ilir. Fakat bu kayal alemitie kapitip ksldigimiz ,\ji a 
kendi kendimid duiml bir taraasut ve miisahadeye vakit bulamayonia 
vo o rnuazzam deryayi, vine c muazzam alemi gflremiyoruz, l$te bu- 
imn iijiodir ki, hakik? olmiyan bir kesret i^iode benhg'imiz dagdip gi- 
* li >' cjr 0ni1 topliyabiisek, ona vethi hakiyT ayna yapabilaek, biitiin 
iilukiivvenatj, csrar ve hafnyaaiyla oradan seyredecegiz, 



Nuh iileyhisselamin ogJunu irnana dayet etrnesi 
Maliinulur ki Hazreti ftub'im kavmiuden, ijnan etmiyenlere ANab 
ItifvbJ imj*allat etmiati, Nub'un oglu Kenan da kafirler araaindaydi, 
Nd*, nfclimu tufandan vikaye icin iman etmesini istami$ vo OH u (man 
Kilrul«rle bii-likte geraisina davot etmiati. Kenan bu daveti kabul *t- 
medi, ve dedi ki: «Baba, ben saiia tabi cliaam. Ben y lis me (igrendim 
vo nibayet dsgUra argnnnni,, Buna ecvaben Nub: «Ke»dine gel, bu- 
ijp, belA tufanmm dalgasi derler. Bugun viizme bilenin eli, aV ug, bir 
i*e yaramaz* dedi. Kenan cevaben: *Ben ne vakU tenia nasibatini 
dlttJedim ki, Sflfla nyayim. Souin aozQn bana tegir et/nez* dedi. Bannti 
iizerine "Nuh; «Ey babanm «ani, buuu yapma, naz guaii degildir!. Bu 
dnr^alia i I0Z aigmaz»dedi. Bunun iizctine Konau: *Yi]Lmlanberi bu 
■OalHl *(iylcr*in, bunlar b en im fculagnna g i rme ^ ceV alii B i verdi- 

HiilAna ^uh ne demise ogknun kulogina gitmedi ve her ikifi de 
bu ko„ Ufl mad a iken bir rialpa Kcnanm basina wrdu ve onu ff ark ve 

Elaireci Nuh, Kenan'm helakJni gBriince -Hak'ka yttiiinu ^vi r j p 
iirdi ki: «liabit. aen bana, aenin butiin ailen mfandaa kuriulur de- 
mi^in. Sel, eblimi helak etti.» Bunun Qaorine Cenabi Hak buynrdu 
ki^ «Scn nubiiwet sifatiyla beyassm; gomgak m^rikUr Ev _\ub!, 
JoniQ ogbin.dibine kun dii^iis a^riyan di ? ^ibidir. Onu ki>par at ki, 
baakalan Karar gOrraesin. Igterten butiin gark danlar, tekiar ba^rede- 
yim. Seriiu kalbiai k,rmak isteinem, Yalniz sunu biidireyim ki. aftB i tt 
•till ve *ahiri o\ aa e via din, b*uim nebiJerime ve vetilerime ebloloaaz.i, 
I'lbliyet iein sihrl yakmbk de^ij batinlarm uygunlupu ? arlur. 

Butiin (i^rine Nuh Ceaabi Hak'ka kar*. *cYarabbj, sen no ,,.,.rad 
iideraoa ona rassiy^n, tsteraep bsni de psrk Bl!. .S^ia hiikiuiin ban a 

— 3f4 — 



caudir, Hen mannua nazar ritnmiL, ^i\cd edereem orad* aoni fr^riirijiu. 
\ivn Kenin aun'unun a^ikiyim. Scnin hun'unc a?ik olan nnrlanir, inn«iiii' 
nrrtlll a^iki ise kafir olur. Madeui ki oglum eana aai oldu, fcflfinlir. 
KOfr* nza iee kiifiirdijr.» 

§iiudi Mevlaua kiifur ve kflfre nza hakkinda a^agidaki mesncvilc- 
rj Hiiri buvuruvorlar: 



(Kufre nza kUfiirdiir) hadisi jerifiyle (Her ktm benim 

kazama ran olmazsa benden bajka bir Rab 

arasin) hadisi kudts inriin tizlastrnlmasi 

Ui ^i 4^3 sj >^^i 3\ ^ 2 






U»J Jul UaJ Ij-Wi-" ^> - 

Tercefncsi : 

1 _ Peygatnber kiifrc nza kufardiir, dedi ve bakikati aOyledi. 
O'nua efizii bir huccettir. 

2 — Tekrar buyurdu ki: her miialiman i^in kazaya nza lazimdn. 

3 — Kflfirlik ve muDafikljk Tanri'ma kaaa ve kaderiyle dejiil wi'^ 
"l? IkaT buna razVolnraa JTiTk \ "\\ ad it* gOre kOtiiliik etmis oIutuz. 

4 H ftZ | olmazBak o da kazaya ran olmatnaktir ve bir >uctur. 

talde ikiainitx aiaaiada bangi <;.aroye ba* vuralio. 

5 — Oiiajdedim ki; Hu kufur kajta ve kaderin kendisi defcil eaeridir, 
f, — halde ey boca.., Kawayi, kazanin csisrinden bil, vb ber iki> 

Mtiin aiasim ay it ki mii^kilin ballolmu? oleun. 

7 — d iiibetten kHi're taziyun ki kanandir, Bir ciUetten de ran 
.b'[il»i» ki bizim aiza' vo linbanolimizdir. 

- 315 - 



fl — Kiifiir, kassa cihetinden kiifiir degildir. Burada Hak'ka kMir 
dctoci! 

Jy AITl : Kaza, ezeli £zaide Allah'm e^yada kiikmiidih'. Burada 
r/«li azal yani ezelkrm ezeli tabiriuden maksad heniiz ftlcmi ervahni 
Rtihwrittidaffl mukaddem flak'km, her aeyin asillan olan a\ani sabite 
ile jHtitari (gizlenmeai) dir ki daha hi? Mr aey viicuda biiriinmemia, 
inula zati n.nilnkiii.lji bilkuvve mcvcut ve bilfjil tnadum iJi, 

l^te Ilakkjn e$yada hiikmii, e^yanin, ayani aabkedeki gayri mc'cu) 
luikikatiuiii iktizaama piiredir. 

Her |«yiHt asillan fcaadet ve ijokavetien, icaan ve kiifiirden, Ikbal 
vr i<ibjrdan t kemal ve Dokaandan ve aair halkrden ilmi ilattftk no su> 
rctle laayyiin etnaislerse, Hak'da on* gftro bubraetmi^ ve ilitbi mc^iy 
veti onlarj j'*hara yani viicuda ^etirmegc taalkk edinee ademde no 
lull ii/pie sabii. iscler o hal ftzero tetelJi etrnialerdir. Binaaaekyh bura- 
iU I link ki n rtbri bahis mevzuu olamaz, IFayirih da ;errjnde baliki 
iitliu. ^ uknnda eaydigimiz vagiflarm hayr ve $$< ulu^laji ve miikel- 
Ipfiypl *f iBOsidiytl mesele>}i, akmi viicuda gddikten snnra Hak'kin 
t*rtlt<u ^kitunk hayra gitraemLj yolundaki emrinden touts, vaki ol- 
i»i>i i.ir Ktc j^„:,>j j.i_U j,i. £ V ayeti eeliksinin hakibati Allan's 

■ i1<hi tun! lie. 

Kailtfc i;*Jince: Kader ecelde verilen hiikiimkrin ^ahadet alemin- 
dd tun ay yen ve innkadder bir zamauja ziihururiur. Cenabi Hak kaderi, 
Hak'm marjfetine sahip ehliillah m&stesna — herkeaten gisslcini^tirr 
EsteJl lUikmiin ue zauiaii va Tie $eki!de tocolli edeeegini bikmeyiz, Ka- 
deijn ftirn hakkmda a§a£idaki bahialerde mun izabat veriletektir, §iii'- 
di ^cklim Yukatida zikreuiginiiz kaza ve kaderin hiikiniiae karai az- 
i»bs muatabak elan kiifiir ehliuiri eualkrine, diyoflnrki : 

1 — YarabbiL Kiifiir ve iayam bize sen verdin, aonra da bizi 
pi 1 1 ^ I it buluyocsun: dogru miidiir, bu bke bir zulm degil mi? 

Levap : Kaza ve takdirim ilmitue, ilroim de isridadi malumunuza 
tpttiilii. Siz bena bu istidadi verdiniz, ben d# iiyLece Inikmollini. 

2 — Bizim zatimize o Ltttidadi veren kimriir? 

Cflvajj : Esya ball ademde Hak'km ilmi ft^bj;inde ne surelte sabit 
itltuii^larsa (iylcce zubur etm^lerdir. Hali kaddan evvel yani heniiz 
vficuda biiruntnemis ve gayri net'ulde ikeii Hak'kin cebrl yoktur T ve 
Jiu burette Allah iijin hiicceti baJiga sabit olur. 

^imdi eaas hahae avdet edelim : Ynkanda yaptigiroiz itaba gore 
kiifiir iiata cibettaden kufiir dejjildir. Reiki mertebei kazada Hab'kia 
culAlnl, sctlariyet ve kahkariyet ftiiatJandir. Bioaenaleyh kazayi jlahi 
incMclM-Hitiito heniiz inad olmadlgi i^in nefsmij ve lab'a miitealJik ba- 
b*n#t ve kababat yokttir. Bu habaget kiiliii-dt de^tl, kO/riin «Berinda 
•M.ikvj dir, Ynni n-' i i iirtioiPtrenin kandir ve kauta, ileari kazanin Jiy- 

— 316 — 



kat kazanm e.cri olan U*fe.*>« W ^&w t M o Uvm «,rin.«A. 
b»,un.v«l W ki t yCloW^ » kullann.n kill rune r a W d,,d- 
dir) aveti clilesi de bunu .eyit etmektedir. Gex,i haynn da ,er- 
ri „ de; kiifruu de UEfa, ftA^tt. **« ?**& Unfiirden kufur Wr, 
.eln,ez. biVyiik kudret her ? eyde kendi .M temal.n, gb.Mn- 
lUtfr. Nitftkim HMlJbM ^ Jne^eviloTiylc bu noktay no gazel a^kh- 
vorlar: 






(UaU.n ^rkiidigi nakka^n #*&$ demek dc^ildir. Bolki bim.lin 
MVOlw, ftirkini de miikcmm*! yapabilmok k.dreline aab.p oldn^- 

nit EHstOfuaekrir} . 

Biuaenalevb akm bir mo^berdir. Hcr S ey zxdd.yli i»ki,.f eder, 
fijlte oima.a'im.n, cirHn olma.a gu.el, ilim olma.a M »MlI twj. 
yiz odile.ekti. Sebop ve ..dl.r alemi olan bn Memde -.bmilah mu.tc- 
na- barjka tiirlii vasitai tetuyiz yoktnr. 

Yine Meviana ibinci cild mesuevisinde, : 






. ,i^'ir 5 ^x/' 



Kiifur ohun, imau .U.u Ceuab Hak^km yedi kudretiyM di>kun- 
mustm, ve omin ^e'nidir.i 

O balde bu uokta da kulun miikelld'iyel ve mo.'uliyMi oUtl »»h 
riAU**: Buna Ion. knlun ibtiyar ve irade.i vard:r. B« ^ kuVTllto 

h*«hi e«re*axt , S er, C „rrL balkedor. d.ni.iyor. Fakat .r.A, l««jl 

I ^ IWax ve irade.iz ne ifade cde, Bu noktada, tenk^.u y„W 
ve k.malli in.anla.a h.akt.^m kanaa.m ,u •**•**" ftg 1 ^ 
mii , ftvP lli t azan Hak^^n kukna eziyyet. domek degdd.r. Belki, ««HB 
Tev u, edenin azaba ***** ***** » " «***" r^^ 
u ,n bu iMtudu, ve bir .alabt.r, C^kii azap en yU^t fj*f* 
v6Mt8S1 d,r, Felaket g ekBk ? e i.sanm Hak'ka yaku.bg. V%Wf* *** 
ui e ..retinde bifxah^t ve bir m.eu M« ^^fj.^ 
Pevgamberler ve ddallah, nefi.kri.de z>d1an .oplam.a olduklanndan 
onifuraa nimet ve nikmet her ikiai de avoidir. 

^N.avet Mevllaa , B. kabi) miinaka^kr, (iUi ke]ann) erbabnn,, 
kdiikalindon ibareL olup hakikatkrin ke,fine f« ? d«J y jk W, ■**« 

— 317 - 



riyn gidttrters ilalalele ugranm: buyuruyorlar ve kiliikaj ssbabiyla, kul 
rrlmlmiin araamdaki farki »u iikra ile izab ediyortar : 

Hayretin mubahase ve du$iinceye mSni 
olduguna dair hikaye 

,Hai,i sakali kir bir sdam, bir berberin (inline geJdi: *Ey yi^itim!.. 
.Snk*luud;iki beyazlan, aiyaklftrdan ayir, onla.n yo]J y fln i bir gelin al- 
lium* dcili. 

lierher, adamia aakabni dipioti tiras ederek killan online koydu 
\r: .'J'-r'niin bir )§im cikh t bunlan sen ayirw, diidi. 

NOT : Anfcaravi bu bahiste siyab kildan maksadin sua J, beyaz 
■.llriftri iJinkEadm ift* cevap ve aakal killarniin da kibikal oldu£tma 
bnyiin rlrockledir. 

\ ii ni bttberin sakali dibindcn keserek adamm iiniiae koydugu gibi 
rl.liluil tie yiilttek ve ilabi meaelelerde kilitkali dihinden budayarak an- 
mk Imyirij ibtiyar etmialerdir, Ciinku hayret, liizumsuz mubahaaeye 

1*1 kill Li Ii r. 

+. * 

Diger bir fikra : 

Birisi, Zcy*de (Falan kimseye) bir tukat viirmus. da, Lokat vii- 
MUMS iizerine burum edinc* adam: wDur].. Sendeil bir sey aoracagini., 
iev:ilnrii ver, sunra beni dti£» demia, ve ^u auali sormuft: «Ben, setiin 
kiiffina vurunca $1t& dive bir ses ciku, ^imdi bu aes beiiim elimden 
mi (Tikti, yukea senin kafandan mi?», Adamcagiz deinis ki: «Derddeu 
fli icIjilm ba^tmi alamadim ki bu dii^iinceyo dalavim. Senin derdin vok, 

i ■■■ti i! i,.-i: 1 1 . -> 

NOT : ^irodi Mevlana bu fjkra ife eblnllabin. deria bir a?k ve 
hlyret i^inde yukariki bahiste ge^eu kiii'iic ve imaa, feaza ve kazamti 
niflfi niUi sur£ kiliikale gireiniyecegini anlatiyorlar, Onlar a^kiu biiyiik 
d«rdi i^buledii. TtttHiflin verdigi hayret, onlari butiin J>o« Sdzlerden 
geri <;pkliiiftir. 



Dfger bir hikaye : 

Aubfibi kiram araatnda bafiz v ak azdi. Ger^i bimfor Kur'ani K«- 
rirnin bjfRIQl tandan istiyorlardi aninsa. o yiice kitabm yilkaek ta&aa 
v« mfntlanrin verdigi liayrcl ve ba^lilik huna niani cluyoiubi. 

^timli Mcvluna bu ki£sa munaeebetiyle nurct ve manil vc kadinjin 
v«nif]HPi liakkirida flu mewiflvileri irad buyiiniyoflar: 

— 318 — 



Ksdlmin vasiffari Mdiitu tccolli edince hadisin vasfmi yakar 



^.'J 






! 'l> $ •? L }^ ^- - — 



3 ^. ^J. 



■r 



.,- 



rvu ts^ r*^ j*- ' 






;j*J tJ 4 - &4 J^3 ] >} A<r 4 j?— 6 



ff 



J H^J^W s_A~J_ 



Tertemesi : 

1 — Sababenin rublannda Kur'ana kar^i bir ?evk varrfi amroa 
araiannda bafi?, pek asdu 

2 — ^.unkii onlatiu iizleri dolmu? ve kemale gelaii?ti. Bunun i^i'a 
kiairlar zaylfJanii^ti. 

3 — Oviz, fistik, bademin i*,i oluona kabugu analir v P in«qlif. 

4 — llmin i(i fazlalaainca yaDi ilmiw bakikati keiuaisr g«lf«ca It If* 
n azal.r. (Burada ilmi lediin murud edilmektedir). Ciinku m«i?uk ftfi- 

ijinj yakar. 

5 — letenitenin vasfi, istiyenid \asfmiu ziddidir. Vahy vir iiurutt 

^im^e^i Peygambcri yakti. 

6 - Kadimin vas.flan tecelli edince kelim, badisio vbhF.iu yak«. 
IZAH1 : Mevlana bu mesnevilerinde surelle maninin ktyiimliui 

anlatirken t Asbap, Kur : anm deiin nJaflfiainm verdigi tefckkiir vo buy* 
jet ieinde «no hitza vakil bulamadilar, Bunun b,ii bafiz $& Atiu Hir 
afcyiiJ iei, ozu kuwet buldn u« ( kabugu incelir. Kuj'amn mana a!ia- 
iu*ti karsisiuda onun elt'az ve sureti, ■ c^air belagatine ragmen - n»yif 
kalmijtir. 

Ceviz, badem kemale gelerek i^i doluuca kabuga inceldipi gibi 111 
min toil olan lediin ilmi de kalbd* tecelli edince zabir! ilim bir ki^jir 
baline gelir. 

Nitekim masukla ajikini yakar, onu ineclltr. Ve niliayet fl«.k m»- 
Qukan suietinde fabi olur. 

Miiieakihen Csaabi Pir, fieikla maankuii vasiHar. birbiriae nUir, 
Dilekim vabyin va^fa sigaiwan ?i«?rgi peygamberin he^r? «if«lidi ti* 
iiimnivlft yakti. I'oyHainber vabyi ubrkeii; « %i! V/t 4ji* jjfc* W » 

- 319 - 



(Ml/. MDrin iifc*rine kavljeakiJi ilka e^cra.) Yani rtana en agir kc- 
, ,'ini ilii tiitnp I'ylftti/, 

\y-etj i'elilcsi vcrjbile kelamullahin a^rirhgi kur^isinda biiviik bir 
ntdira.|i ve hfiyecan i^indo kahr, aJmndan ve till tin i iicudu Baadetle- 
miden Ru gihj terlor dukerJerdi. Bu agirligin ve sitldijili beyflcauio ae- 
bebi; yabyin, liarJ'siss v* keliin«siz vasfa sigimyan hit sada icindu ga* 
ijiirrj jelmeri vc onun inAuttsmm idraki huiusunda f.ekilen de*)d ml)^ 
kilnllir, late boyic gaybi bit' sadadan maoitlar istilirflr edebiltnek ve 
mm ftt'f, Mncrtftbesiuc getirinek, elbette Ilazr&ti Feygamberi agir bit 
liryntim iijinde birakacaklir. Baai iilt'ma ve mutaaavvifJar, bilhasaa 
■ ■■. ;i I kbei Elazretleri bu jadaja .>al?alfli.iilri>r I iM} fftB ^adasi <;ibidir, 
diynr. 

tNilinypt Mevlana, (sadimiti vasiflan tecelli edince hiibtin vasfi 
uniuuTiivli: yaoiir. T$te Cenabi I'eygainbef vabyin niizuln. esnasiada hH- 
I ii hi 1 1 id i ln-Mrivyfeden tecerriit etieiisUirdir, fabrii alemin si fat) be§e- 
i \ i p-Mnilrki bir inabv, hit, 1 : Mr nebi ve velininkine kiyas edilniiyecek 
■ li'i rcoili 1 iinliindiir. 



Bir firkin; ma^ukunun buzururtda a;k mektubu okumasi ve 
sevgilisinin bu hareketi begenmijferek medlul (delSlet eden) 

mcydanda ikcn deli I aramak ^ifkindir; bi linen jeye ulajtiktaa 
sonra biJgi ileugra^mak mezmumdur demesi 

Bir asjk sevgilieini huzuruaa tjagtrdl, vc una yazdigi aak mck tubu- 
lin cebiiiden <j)karip okuiuaga baaladi. Mcktupla inft^iikuan ogeD ve 
kcndUini acz ve me skim el iijinde goater«i) bir £ok yalyarmalaf vardi. 
Vv«ilm hoflantnai.h, tl e d i ki : «Bunlar e£er benim i^iii iso vu&iat za* 
jiuiinnla boa yere vakil ve Smiir zayi etmektir. Ben seniD yanmdayim, 
l«ri buna rnektup okuyoraun. \iu Asikbk abWcti degildirw 

Milium itisoriue asik t-ev^ili&ine dedi ki ; «Lvc;tj sen beiiiin onumde 
JiiiKU'diii, KakflL sendeci ayn ikeri diiyduguni Seziei ve njvki, viaalde 
I ken bulamiymrum, Ceeen dene ienden ayri ikeo his^ftttiSuti sfevki ^im- 
di rbiyuiiyorum. ^eameyi gflruyorum aroma su yok. Benim eu yoluaiu 
!■ : i i vurmttg olmasin.H 

Sev^'iltBi 011a deiii ki : «^u halde ben senin maauknn degilim. Sen 
liiifia mi ajjikmij, yokea beiiitu asknn vasitasiyla olan Lallcre isi? Su 
luilili? liori etrjin lantaniiyle iiitedigin sevgiii dc^ilim, ondao bir [riiz*iirrj.» i 

NOT ; Tereemc hiarJIi ise de naeEeleyi biraz daba nfrasp rab^olim. 

IflkiDf hfiv^iliet buzurutida rorktnji okumasi miisabcde zevkine vakit 

hiriikiiiaifiHHi demektii. Sonra linkikj a^k hi? bir bn| vi va«itava labi 

4i)miy«iak ■ev^iliyo kayil^i/ ba^lQiitiuikiir. ^iinkil aak, ireosjii k»lml 

— 320 - 



„miv» bir kttlliy-lllr. lll« W 1r>-l. "rfcn- **k JM ««U « h.l. 

Ivkiii o.ao .,k, bakik gib .* o-f *. ^ M*. bi* .to .y* 

| lt tan da Mvk almay.ma ...^i.k.Ln kendiaini de urmtur Y»k«lW >*- 
kU M« de nzux, i.h ntVfimb ^ *&> "*«- asla fjj'j"*! ," 
»kur Suret bo^ulimoi -eva t'im ol«n:a o da bitei . Hakiki a,k iam 
RUMBige dega, o v aS ita B» daim ve baki dan Hak^ka ^|M «»k Ur. 
§imdi Mevlana bakikt aak Serine ^ d»™«vil«i irad bnvuruyorlar ! 

HakikT a ? k: fanl surete degib eb*dT ye Itfthl olan ajktir. 

■. ^U*l^ « ,^ ^ - fit) J -^^ ^ ^ *^ J 7 

Tercemesi : 

1 _ Ben setim aevgilin degiiim, sevgilinin eviyim. H«ll»ttkl M* 
npsindir aalidikta d*gib.. 

' 2 ^ Sevgill ona derlar ki, tek'dir. Kweliuiiade Ondan, ion giflW' 
mizde O'na olacaktir. 

J -^ Oaa buldun mil baskaaim bekle me^in. O, bem a?ikiir t b«tn 

uizlidir. j 

4 „ D, Halleiiii emiri ve sabibidir, balin mahkamu de&il- Aylar 

ve vdlar o ay viizLiUmii kuludur. 

"$ - Hale mevknf ve D >abkum olan, bal ar.yaii ki?i, t^ «««"" 

varamatf ve kemal mertebesini bulfliiiaz. 

6 - Bir au eksilen ve bir an aiyadcle.en, H4»'U rW.udn ol™^. 

botar Rider, ,, 

1 - aevgib ki sfiner; gab ? Oyle f fifth boyle mur: o giJ^l rleftildif. 

Boh balip gid#nleri gevniem. 

t/AHl ! Kotilnii^ renk ve .ifmlara olaa ^k mvivakkalUr. »"«.- 

— 321 — 



1'ir /oil oidu rim ,i-kia timer, llukiki mnjuL idan Hakkiu da ant ve 
HdVn viii.hr, /r.te nla ? miyau aalikin a;ki sifata mevkiiftLir Hunun 
.?in *alik, rciikais ve Biireteiz cian zati Hak'km a ? kina beniiz tama- 
uiiyle ehliyct keiibcdeiuemistir. 

I^le Movlana, ma^nkua varbgnu a?fkm evine ve gtclei renk ve s\- 
foilarmi da nakde benzcliyerlar, A 5 kin derinliklanhe ulagaHHyanlar 
n-iik ve PifatJarda kalntj^Jardir. 

Kciira ma$uk tek Ait btf kattir. Ka?p de tek : dir. bu itibaila bjr 
kalfxl* yalmz bir taapukuu e?ki niur, iki Bevgili nkniaz. Tek cdan ba- 
kiki ma^iik ta evvel ve ahir olan Hak'dir, ve bakiki ajk da ancak 
finudir. Yine hakiki H *;ik yalaiz haliu mahkuaiu degiltlir: biitiin habV 
rm Iiakimidir, ve onun ajffei, Bevgilisjuden ayn veya ODimla beraber 
ill mat ribi liallenj bafcli dogildir. 

Hiimm iein Hazreti Haljl Ibrahim' in, bir an Allah taaidigi yildtzJari, 
Kilmlilifi ^ircnjcyinee «Ben ufid edenleri scvrricm* demesi gibi, bakikf 
iliL >ln Migilisinin aiypdele^en, uoksaalasan ve daimi bir karar ve 

*" ' liirmulo olmiyan husniine degil, uuda r.ecelli eden zati Hak'ka 

■I'.ikm. liiiiikii o, bakidir ve biitiin miikeweaati kapliyati ebedi ourdur. 



Pcygamber Davud ateyhisselam samantnda bir adamm 

gece ve gunduz « Yarabbi bana eziyetsiz ve elemsiz 

helal nzik ver» diye dua etmesi 

t>avud Peygainbor zamaumda birhi lierkesin finiiDde daima aoyle 
iliiji edftfdi: «Ya T abbi, bana eziyelsiz, zabmetsiz bir nzik, bir aetvet 
vvr. Boni teubel yaratan sensio. Madam ki beni tenbel halkettin; riar- 
kimi da vabsmadan ver. Tercbellero ve gfllgeliku uvuyanlara da elbet- 
tn bir nmk vcrmi^sindir. Reniaa de rizkimi ayagima getir, (^ocugun 
*ya£j tdtn&digi icin, anasi, ona nastl ihsanlar yagdmraa sen de bana 
EfllimetlJK iliaarilartfa bulntm!., 

I$to hu arfaro ^ EC e ve guodiizi bir (ok ffiioler bg duayi eder du- 
inrdu. Hnlk da oiiun sOfilerine giilerdi, v« derkrdi ki: «Bu seraem *- 
ilam no iUyliyor, )oksa biri«i buna esrar mi yutlurdn, Kizik, ^alijmak- 
In eldfi ftdilir, Herkea bir aan'ai, bir ia tuteou^ onun la rt skill | temin 
ol.mekredir. Riziklan, sebepl«rine teve.s^itl ederek clde edinf evlere ka- 
l'il inmLin fiirio! deinai^tir. 

I>avnd bile bir peygamber oJdagn halde v ali^yor, mucitekr gOs- 
trriyor, iftEtoa dagUrda aes vcriyor kuslar da„, Buaca yiiceiigi ite toe* 
ruber Tfluri, i>miii nzkiuj bile fal:§madaD vermiyor. Halbuki aen, 
b«ya|f bir adaoisirj. Iletneccedk, Utareuia eteSini doldurmak ii- 
i«nieklcaia.»J 

- 322 - 









HiiliUa berkei bu nilamlii uU\ rdiyurlnrdi ve bazan d»: uHiydl 
viirii! rizkin uiaati, luiijile t;rb)i. Sana t;deiideii bjno de vor» diynr- 
lardi. 

(►, bu alaya ve balkui sozleriue hit; ebemmiyet vetwiyor, yiae 
dudilati. niy&zdan aynlcuiyordu. 

Mbayet bir giin kii^Iuk tagmda yiae s^Iayip imliyerek bu ^il 
ilua edip dururkeu karaidan bir okiiz evirfl dogru ku?tU, BpynUEH U* 
kapiya vurarak kiliili kirdi, iceri girdi, adam heuicn tljrayip fikii/un 
buyuuzlarun bafjladi ve bogazirii keeti. Deritioi yiizdiirmek i^in (;0v- 
denini abp k&aa kosa kasaba giJtgrdii, [Bu kia^a, asagida Daviid kiift- 
:inlii tamamlanmiaUr.] 

NOT i Scbepsiz ve ^ali^makeizm nssik elde etmaek ilahi Sdotf) «y- 
j;ua de^ildir. Fakat, yukanda da trade ve ibtiyar babsinde uzim irnib 
vdildi^i ve^hile Allab bazaii t'dbebi yirtarak do^rudau ve vasitasir. 
■ i - . j 1 1 1 j 'i. buluour. 1$, taniamiyle Hak'ka baglaDarak gflz yaalany La 
v nlvarmaktadir. 



Mesneviyi nazmedenin ozuru ve 
Tan n 'dan yardim dilemesi 

Ey de-gacak gneugun oynauitisi gibi, manslan iyimde oynaii|i du- 
/(tn Taun! Madem ki, bunun ranjamlanmaBini diliye-rsim, knlityUelir, 
Sen olmadikca eenin iiiaycfin buliuia)fldik<;a nazim ve kafiytHiti un ilr- 
i-ri ulabilir. 

Ey bilgi eabibi [ladiaah! nazim da, kafiyt de senia einrinin kulil* 
diir. BiiiuN eayamn her hivinin bfska ba^ka tesbihi var. Bitiiiln hatln ■ 
den digeriuin babeii yok. 

Konafan, stiz siiyliyen iki kiji bile ytkdigerinio haliinlin biibrnUr 
olmadarea duvarla kapi nasd birbiriDi anlar ve duyar, Sunnl dn, cob- 
ri de teabih ederler, Birbirleriae dalilette kalmi? diye isnadda balu- 
nurlar, Halbuki her ikisioin de bakikaitcn ne baberleii var ki. Fakat 
her ikiaiQLJ] de biibiriyle iklilaf baliode olmalaii bakikati meydana (,-- 
kanr. Bir einai, iibiir cirse meiasup idroiyandaD izbar eder, 

Ceiiabi Piria devam edeu bu muDacaatiudaji ?u meprevileri alarak 
terceme ve izabiaa ;ali=ahm : 

Hakikatler, ihtKaflarJa meydana ^jkar. 
Kahir, lutufda.: lutuf kabtrda gizlidir 






i A- 



^ 



lj! (J Jt>. _ joC-I^^^^^jT - 



I ' I 



^j-s-U JOL. »lj> 



U^ J 



— 323 - 



1 



fl-L^'i ^JimJ tj^ji i£j$A £ L _ 



iu , ; ^ „ *iL $, ^ ^ V igjx, 



*^A j\fty$ j& jy dL r — 3 



Tercemeji : 

1 --Cwabi Hak berkesm ulmi, mayasmi, fetf&fa da* oJonyan. 
flan Shikar eyter, J 

3 ! -■ Isl« b%i sakibi, iater cahil. Uter »**$}& olsun b e ,fc ea kabri 
tutnitftc ayttt edebihr amma, 

Fatal kaJir icinde gizlenen lutfn, yabut b&m gialenen kahn, 
Pefc az ki 5 i bilir. Meger ki gOdliind, ca 0ln fflihengi ofeun, 
fill ikiden baMJeri ?ek ve $upb* icindedirler vo kcndi yuva- 
iNriliH bu k««tb u? up gitmek istiyea k^Jara benzerJcr. 

I/Ml I : Insaalar birbiriyle ittilaf halindedirler. Bu z,ddiyet ara- 

Urm.l.. bir r;ok » B v ft? lara ve wimaaaalaia 8sb ep olmaktad,* ki, 

* j > VI ^;i iJh&j (InsaDlar a r a B i n d a k i fttflsf zatf „]! 

"'n ^rl il^T ~ hn " t W^* ****** *■«»«*•) ftyeri 

," lh,lI " £Jl ' ^lana ^aktad.r. Bdj-Ie bir bffiM olmaaa bic 
b.r *»» biiviyyeti a ? ikl r &lMril . I, ler ^ ^ fc^ £ J 

-JL&Bt. jpdl uldllguna idrAk edeMlzick, pek a, kinvadere naE ip G U 
: ,l, ' lllr ' °"'* r lIa ' rfWUIfiW- Wu aym edebilecok bir mibenk bg- 

-hu, eMah v* keaia | -ri»b.d.r. 0*1*. Ur ^ mfc gibi m Z 

k.t «;-b.l«. ( ,,j 1 „ « me , 9k ke t i„ i 5 ,risio ue bir g^lemomn , u bur 
^.blleo^c f flr k in(]a ( le^]dirJ,r. Kabra ka r „ f erV a<i T n f e k S r ? ,- 
■ IW B l..gy« n ederler; Her iki™f d e de^am ed eC ek ; auir Iar v e derin 
MflrtlW Wndad.r. B.n.u ^ H Hazr.ti Fabri ale m baton kUiutm 
M.lnnn S vabf olduklan balde yiia ^Yarabbi, ba^a PJak'k,, aa(£ : feat, 
It, b-t, v e j ler?ey i oldngu ^ibi g« s te„ diyc d ua buynrurlard-. Halhu. 
W M« fcu gwlll^ttt »abJ tfr imtiban ld^ UniiD fatk'.nda fe'gjifa. H« 
"J...K. Mr nuuvte „ serve te kar„ Tugyari ediy« ve folak et fcar ;l , ltl da 

hU»«d*«jfa ve bfUiia bir C emiy C t, bi.Sfl. y ar dim,m.zd ttn daima 
■Mlt bbMtm gclen fttUhrifan, d fl .abred^b Attn ga^u b*kt- 
UNiuii dlgil«iHgi vo gtltrtjm a,;acagi bir aira gck'cckiir. 

- 324 - 



lliiliisn tier ;ey Li Kim iiJibiBUK K'tndii. 

Miiteakibea Meviaiia, glflfll bjlnde buluiiflii iDianlan koudi yuvft* 
lurina tok kanatla mpan ku+laru benKfttirler. A^rtgulaki meflncvlar bii 
hakikali bir daha teyid etmektedir. 



0^>;! j'jj^ 



ilimde zan ve yakine mbal 

y i T 



J?JI* 



l? y 



% Uj jw J - ^j^ J>* 



J^T ^j^ J- Ji^. 



I- 6 



Tercemesi : 

1 — tlmiri iki kanadi vardn. ^iiphcDia iue iek... Zan ook«niidir, 
.'t.vitijr, iir/jnjUK. 

2 — Tek kanath fcn? ^abuk ba^ flijflg) duiker. Tekrar 1m r dab* 
u^mak iiler anima nib a yet iki adimdatt aiyade gidemez, 

3 — ^iipbe kui?u iimit yuvasma tek kanatla diJ ? erek kaJkarak |(lt* 
me^e ugra^ir. 

4 — Fakat §iipbeden krrtuldu da iliin sahib i old it nra, 6 tek ka* 
Batli ku? iki kanalli olur v* sijilir. 

5 n«. Oodan -onra yus Ostu, cgri bijgrii degil dogru yolda iyl bir 
isiikamette UJjflr. 

6 _ Gobrail gibi iki kaoatla, biksie, jiiphesiz, kiylU kakiz ur^ar. 

1ZAHI : Movlana bilgi ile ?iipheyi ayirt ederkcti |6yk bir tcybih 
yapiyorlar: Bilgisiu kanadi iki T fakat vehim ve ?iipheain tektir, Tnk 
kftnatla u^iilauia*, ve Maksada ulnsilaumz. Biraz yiiriirken baf a^a^i 
dii^eriz. JNitekim vebm i^inde ya^iyanlar ve ber seydeu ftrphe edeiikr 
daioia tcreddiidiin ^iddetli Bikintisj i<;kde bocalarlar; Bir ijeye k#meii 
inanirlar ve inaiuliklanndati ^abuk dunerler. Her ban^i bir kimxe, on- 
larda nlmiyan bir ijeyi var gibi gtietcrseler, bxinii s(iyljyr.nleriii itrtnlnrl* 
ii* («bncak inauarak i*rad oilman ?eyi a kemdilennde bubmdiiftu veb* 
mi ifinde gtinlerce tnuxtarip olurlar, 

(F. 56) — 325 — 



Son,* t«.abi Pirin burada >fci kanatb ilimden ma fc S adi bir de , u 

*" . ' Za ' " lunaJjiIir - "*«■ IH !*# *U( gibi .„.„,„ MUMl 
le ug^wat munt« s jplerim daiia* ^pte v* aan i, ia ,] e Wafan^ B u 
iJim, ma Hakkalyak in bilgisidir. Her 3e yin «!,.*, malnWini rf. 
<I^„ g.bi g^terir. llmi Iediiit r Cebrail, y flni akhkuidiir, Kiy] u kaW 
I"W« ve 9iiptt«>« bakikat al^iode iki kanatJa ucar. Halhuki akl. ciiz- 
iyr ^Jsnan zaHr ilrrJt, alimjeri i 3e d a i mH tereddi* rtfndedirier. Zan- 
nin ve vekmin egribiigru yollarjndar. gidetler. 

l*te a^g.dafci bikaye vebmin inaani ne kale koydugunu col acik 
bir sckilde fcostetmekiftdir. 



■ 

* « 



Halkin tazimi ve mflgterilerin ragbeti yfizOnden 

bir a dam in riastalanmasimn misali olarak bir 

mualJImrn hikaycsr 

BkjDpktc^ coeukjan hocalarmdan b.km ia ]ar ve daima saJisip ca- 
b.]« ma d Pn u s a n nu 6 |„du C-kii koeaya Allahda* bir hastal.k gelmj- 
yordu ki far ka, giiri mektepleri tatil edibin. *e yop.p vaparak boea- 
l.r.m bir d„de dii 5 tttmek icia birbirleriyle ^Sffip wlftatHaf ve aoyla 
Iht Lrrfbir rfuBiinduIer. Talobenin icinden birisi cok *eki idi. Dedi ki - 
Htttamek_Mb.il geli nce {Nasdem bocam, neden boyte beuzin sararmis- 
" Pr b " d( _ bli hava 9«pma«m*i» yahut sumadan i] er j galiyor, istirabst 
•t» B fc) rW Hoca dbetla bu Bte de,i bir vehn,e dii S «cektir, Sira ile 
Mpwtt bu sekilde sByleyerek vebmiui artmm, diye kararla^rdila*. 
«it«M gunu oldu; cocuklar bu dusihme ile mektebe geldiler. Ilk defa 
ba /.ek, coot hodaya ES lao> v*rip t .Hocam, bayir ola. Be n *iu 98t ar> 
ttlfB dedl. H.jca ■ «Bir aeyim yok, 9HQ m a ] a yjp du rma , g CC y „ h .e atut* 
<l*.h; Ued, araroa boeayi yavaatan bir vehita kapkd,. Derken OMr co- 
■'uklm <!n a\rn bozu tekrar ettiler, 

Uimun iizerine boca vebim ve korkwdan hastalardi bi T danbi rfl »« 
riinlsn SH nyarak b af ,tia 9 a],Bi flrttu ve kaadi fcendiae flZaten aeV gi B i 
■% fell v a ziyett„ iken Lalimi sormadi. Bengimin eolakl.^unn b a ber v*^ 
mril,, Beadtn ku ttu | mi ya yol afl yor» diye kansma k,zgm bit balde 
ovjiie Keldi: (douklar da bocamn ardina dii_itaL*r. 

Kana., w Hayir ola, hoca! neye erketi geldm, ne olda?.. ba ? , na bir 
fluy mi f;eldi^ diye eoruitca, 

Hora dedi ki ; «Korm(isun yabu!. halime bak! Yabanclar biJe d«r- 
dimle ligiloaiyoHar da sea aldirmiyorsuDH. 

Kadm : *kocam! ae& i a bir ^ e yi„ yok , _g„ ? ye „ endi^eniyoreaii. 
W'VWin tapilmi 9 «D S d c diy Bfl de b^a : «ab! *cn nft j na d i„ aallnllfl . 
nm[ hnhme bir bak, lirUr titriyorunjw diyordu. 

- 326 - 



Kadiiii ^Jlocum. hit aynj* ^I'lirayimde bak! Valan mi B(iyliyr*rinD» 
ilcdiyae de hoca: «#!*, ayuaO d* bataiD, bad de bat! Beiiimle I. ■- lr 
daima inad ediyursan, Ynia&i bit^ yorgani gclir. ben bit yfttayim, ba- 
Bim pek agnlasti» diyordu. 

Nihayrt koca kan yalagj <Jlifedi; boca yatti, iniro inim inliyortln 
(jctciiklfifcla orada otump ders okuma_|a basladilar, Dtyoilardi ki: «Uun 
ra t*dbirler kurduk, yine zindaudayiz,* 

Hepfti birden bagira bagrra okomaya bai}layicca o zeki vocuU: 
aQoeaklarl bilim bagirmamiz ho^aya fens gelir, yavas yavaij nmmiK 
<;al^aliroi* de<li. Hocb bunvn lizerioe: «Bogrn sjoyliyor, baHiinm Burial 
fazUlaeti, haydi "idiim biuiun iizeriut: (ocuklac birakip gittiler. 

(Jocuklann mektepten erk«n geluie^ine adneleri kizEiiak: fflin^ilin 
mektep var, Biy* geldinizs dtyo aordular. Cot'io^r; <iHer tia^d^a bu- 
r?auiiK hastalandi, ptri^au bir balde evia* gittia dediler. Aniicleri rrt- 
vaberii «Sjz bir ayrau i^Tm yiiz yalaD stfylorfliniz. Helft sabab oIpiiii 
hcraniza gideyim de bu j^in asbni bgreneyiua!» ^ocuklar, «Pek fllfi, au- 
las dediler. 

Sabab oluuca kadmlar bocaruri evine gittiler, Bir do battlibkt ki, 
boca agir bir Burette vatmakla ve kan terler i^inde inloinnkie idl, 
Ziyaret^iler: «Hayir ola Iionain. Allah saglik verain, vallalu bi^ luibo- 
riniia yok» (Jeiljler. 

Hoca: «Bejijui de baberita yoktu. Bu kahbe oJhiHdi'i hwhff vnr- 
diler ijte... Ben ^ab^ip rahaljyor, kiylii kaUe mefgiiliiliin. Mrjlfir"* 
icimde deb^etli bir bagtabk varrai^if diidi. 

Hikave bur a da sona erer Simdi Mevlane bu bikave ii/r«iiiirt v*b' 
nii;i ne btiytik bir afet oldngu bakki»da su meBiievJleri irod liuyurii- 
yorlar: 

Vehmin derin bir afet oldugu hakkinda 

d**h$\ ^ &\& 3* IPU - O^J ^"^J ^* 1 djfe- J^~ l 
l^s^: lljj ^»'iv? jl - ^J**jfe J&J? ^**r^ WJ* *■* * 



jf JuiL }j± Aj j>*> j j| 



^1 iil. J^^L, a^ j^-- 4 



<3 

j Tercemesl : 

1 — Akb ciiz'inin ifcli vchimdir, zandir. Hiutil.n n aklm .n .mi 
ktranhklardir. 

— 327 - 



2 — Bir $eyi kotiiye yurma, vebimleame: hie bir garni ve endive- 
hi yok iaaani haeta eder, 

i — Hasta degil ikea kendiaifci haeta gtjsterirseaii: sahibdea hasta 
«)ursuan Xb Bu, Poygamberm liadmdir; makbuldur ve obs itaat farssdir. 

4 — Bir ifile haddeti zfyade Bieegul olan kinase keadi hastaligini 
1(0X010*2 korJepir. 

IZAKI : Akh cttz'i vehim ve karaahklar i$iadedi„ Onun bilgigi i>u 
zuliiKrtten fiiaan mahltnattan ibareltir* yakia iJmi degiidir. BtiDun ifjis 
kakikati idrAkten acizdir, Yekilm Oylf bir afettirki, bun* tutulanlar, hi*; 
bir fiEietahklan yok iken her ijeyi kutGye yorarlar. Bu aebepk daima bir 
keder ve undine i^indedirler. Bunua iyn Peygamher «hasta olmadigiaiz 
luiMe temaraz (keudiai hasta ^ostermok) ederHeniz hakikatea hsata olar- 
»UU08» Iwyuruyorlar. Bii hadisi gerif, vehmin feaaligma ^aret ftfctfgi 
t>ibi hi? hir §eyi yok ikeD kendisiai hasta gdeterenleria ve bu yiizdea 
vHKifWiiiJ birakaaianti da Dihayet biiyiik bir haetaliga ujrriyacaklariai 
bfYJin el mektfldir. 

Sunra Cenabi Pir, bir j^e if rat derecede sanlanlar da keudt elem 
vp nn J.i rim duymaitlar, diyerek bu Jiakikate earei Yusuf taki bir ayeti 
reJih vi i^had cdiyorlar. Ayeti kerinaeniu maali sudur ; (Bir giitv Hai- 
red Yusufqn fcarusi Zeiiha, kondisiai yari^timi Misir kadmlaimdan 
ha/daum evino davpt Bimigti, MisafirJere tiirlii jueyveler ikram etti ve 
nalan Miymak i^id hirer de bicak verdi. Kadirdar moyveyi soyailarken 
ZeliJia Haareti Yusafun halvethanesiiie girerek Peygaaiberi kadmlaria 
vuiuiia da vet etti. Yusuf gclip Dnlarni kar$i6ma oturunca kaamlar bu 
Bd**oIIilc kar^siada hayrati kaldilar ve tamaoiea keDdileriai unuttular. 
Jl yle ki, deria bir dalgrahk ve bibu^luk icinde elluriadeki meyve birak- 
J any] a hiJeklerinl kestiter ve dediler ki : *Bu iusaa degil> aacak bir 
rinjtektirs). 

.Soma Movlaaa ?iddetii kii Dfluharebo esaasiada $eeaatle harp edea 
-wkerler, keudilorim u kadar kaybederler ki, aldiklan deria yaralardan 
fudiurdar oimazlar, buyuruyorlai'. 

Hiilata; nefsi eiamaredeu gecar#k Hak'da fani olmak gibi bir mer- 
tcbpye uJaifinak ha^ka bir mnzJianysttir. Fakat doria bir birs i^iiide 
kundisini unuturoanna mojguliyet, inpana iyilik getirmei. 



Akil yaratilj^ itibaiiyle herkeste bir midir. yoksa 
zehalararasinda bir fark var mtdrr t„. 

Mevliliianiiz bu tdespiedn ?oyIo buyurayoriai: (Halbiu akh, yarati* 
1i« ttihiriyle hjrbiriiiden farkluhr. I'akftt muitzikyo g«re inii*avidir. 

— 328 — 



llnlnr: ^killardaki bu Ryfjbk, t«3rfib« ve ilim Labsilinin Kiyade ve nok- 
- :i'Llij;niii tabidir diyi>rJar». 

MiiteziSe: obii »iiuaet ilikadiudau doaca bir taiieye verilaii$ bir 
isimdir. Buular: biiyiik giiaa!> irtikap edenlcr ae iniirnin, ucde kafir* 
dir, dtimi^er ve bunun iiEeriae (Vasil Ibai Ata) bid: (Sunlar bixden 
avriJniiifiir) sflzii kendiieriatD bu ismi almasiaa e«beb oltnuqtur. ^imdi 
babse geleHui . 

Mevlana akil iiakkmda a^ttgidaki mesuftvikriyle $u hakikatieri 
soyliyorlar : 

Akil Hakkmda bir inceleme 

iJLJ jX*j A^p- J& J. j jil jl" _ ^^ijai jl jl -0 <V jl 03$ J>j* — 5 



Tercemesl : 

1 , — Akillardaki ayrihk yai^tih^tadir. Bu hu*ueta Aiiunileie uymijt 
laziaidir. 

2 — Bu htikunu imiteKilenin reyleri hilafinadir. Oalar, aki)lar r 
yaralih*ta aym dwreeededir: 

3 — Tecribe ve talim akli te^altir, azaltir; bir adami digerindon, 
derecesjne gore dab a bilgili yapar, derler. 

4 i— Bu itiis batildir. Bir cocagun, her haagi bir me^kktv tectihe 
sahibi dflgilken bile bazi isabetli fikirleri olabilir- 

5 — Yaratili^ta oJaa Akil, aym ralifma ve fikirle elde eililen akil- 
daD daha ustiindur. 

6 — Sea lOyle! ■ Allah' 111 vcrj^ifi mi daha iyidir, yahut topnlm 
rnhvnni taklidi mi^ 

- 329 - 



7 — TnaaDlarm akillarindaki fark, giizelkriu auretleji nrn#imUki 
nynhk "ibidir. 

It — ■ A Uiunt erkekleriu gflzo|j)f>i dillerinin akmtta gizlidir, buyurdu. 

I/AH1 : Tcrceuisjde Barakatea gBsterildigi iizere akil ' MevlaTiamiza 
H-»r« berkcste bir dcgildLr. Yaratih^ itibariyle ayridir. H'u; $iipke yok- 
I u r ki, jrnutezile burada tamamiyle yamhynr. Filhakika itim, zekayi 
yQktdtfa, fakat LabsiJi ilme de fitri bir kabiliyet gierektir Herkes tak- 
i! s-iIj-i I iti ayni iierccede Utidat gasttrebilir tni? Meseleyi bir kerre 
untddi nl it rule cle alalim 

DUnagl tetjekkul her adamda bir midir? Elbette dogil. Sosyolojik 
vn iinlrniKiliijik tedkiklere gBre veraaet, iklitB, ccraiyet, taribi zArurei- 
l*»r vn ditlm bir cek fakt&rler ber ferdi maddi ve manevi te$ekkii] iti- 
bifivl* hfl!fkn baaka kaxirlaT.ois-i.il 1 . Mijsavat miimkim degildir. flung 
k n.r mi : hiki^affuzlik zeka Dokaanligindaa degi!, odii inlotecek sartlarm 
nluitrnMiiKlaiidir. Bimuo Join mijeait sartlar altmda y«tiami$ bir ce- 
miV-l nd-iMiiifleu eikao bir mutefekkiri Hotantolarda gftrrtjiyoruis. Eger 
anl*t iln BVfti anrtlar iceriainde terbiye ve talim gcraelerdi aralarmd.au 
mi rfkfllnr i^kirabilirdi. Nitekim Afrika zencileri icinden talim ve tor* 
liiyp i!r men* 15 imigjk alaniftda ne yiiksuk sau'atkarlar yetih.roekr.edir, 
V ■■ lir^oi ii I pro i it i d* vine talim ve terbiye ile medeni bir cemiyet baline 
koyninb miaul kiindiir: deailirae, bu rnulalaa, tezimize aykin degitdir, 

^iiukesix terbiye ve talim, inkiaafiu biiyiik ajsiilidir. Fakat ber fer- 
t\r TTiiisavi tekaraul bab^etmeiioektedir. Burada yine asli" kabiliyet ve 
iMidat kendini gjBsterir. Kahiliyetler isjletiebilir, fakat teairi berkeate 
biv bir vakit raiigavi olaroaz, 

IN* uacet, normal ber iki adatuia katta iki kaide^D talim ve t«- 
blyeiiode ue kadar musavi aartltfra riayet edersek edelim iieticcde ber 
ikiHiiide de mOaavi bir zeka ve mUsavi bir kemal guremoyiz. 

Kfcer insanlar, aym akil, ayni kaaaasiyet i<,inde aym tabeili gOie- 
r«k miJaavi derecede kiiltiire sahip olsakrdi, herkea ayni iktidar da 
olnr, ktrkee Mevlaoa oluir, kcrke* kaajf olur, berkea muuid olur V* O 
vakit uatiiD Lemalin kiijbir kiymeti knlmiyarak alcmiii nixami bnanlur- 
du, Diinun i^in in^aDJar, yaloiz zckft ve kabiliyotte de^il. karakterde, 
Mcrvniie, riv,ikia ve licr «abada birbiriDden farkli zuhur etmi^lerdir. 
Unraey feiddivla inki^af edor. Her eabada berkeain muhtelif deTecede 
olmait] fBrdleri bir birindert iiatiiD olatia bagtamakta ve bu x«Di-irleiue 
baf^hlik Hlonvin nizarami tentia etmektedir. 

TeLrar Mevlanaimxa donelim: 

I lilt Ay (i miir rise b«tiy lis buyuruyorlar ki: Hn^asiddati bir tnildd«t 
kiirtuliuak i«jin tttdbiriudtt irahbX giisternn bir (oeuguo Xtfkflei neden 

- 330 - 



difter talebcde gOiUlmiiyori' l.l.ituk betiiia teeribe ve mflslek sabibi do- 
fVildir. Sorra ne kadar t ali?'"ak valisabm, aym talim Ye terbiye ilo 
yed ?B nler arasmdan fitri aekaya aabip olanlar digerkrinderi iJstSindiir, 
Miitenkibftti Mevlanu, gu!t*lliklot arasinda ^briileii ayrdtk, akiilar- 
da da vardir, buoun i^ifl erlerin hiisnii, dilinin altiuda gizlidir; Imyu- 
ruyorlar ki ^U ^ Jf rjfl (^5i li**ninin allsuda gizlidir) badlai 
s*oiifi bu bakikate isuret etmektedir. 

Yalmz auratum aoyliyelim ki beyti terifte crkeklerin biianfl. lisa- 
mnm altitida gizlidir, buyurulmaBina gdre kemal eakibi erkekler, »«- 
rot itibariyle giiiel ola.aaalar bile, aklm en yijkaek aiimari ulari ^xde 
gizleneu mar a, surete de aksederek erkege manevt bir giixcllik v. 
detio bir cazibe verwekt*dir. Hakika^u bSylft kamil ve ariflcrin »6» 
leri kar^ainda on lata kar$i diiydugumux rabila &% derindir, ayrila- 
mayii. 



BEDEN VE RUH 

Ten, ruhun elbisesi gibidlr. Bu el de ruhun ellnin yerxldfr, 

Bu ayak ise rohurx ayafmin $iim«iin>. 
-•?imdi MevlaDfl, a^^idaki meanevilenyle bu hakikati ^yU aeikli- 
yarlar. 

Tercemfiii : 

1 — Bil ki ten, raW libaaidfr. Cit! . elbiseyi giyeni art. Lib«. 
aiirtuiiup kalma. 

2 - Ruba, Allaln tevbid cok bo« gelir, Goriiinniyea bir beak* el 
ve bir baaka ayak vardir. 

* 3 _ Rtyada bir cuk el, ayak gorur v* bir cok kimselerle ulfet e* 
d«M» t Sen. bimlan bakikat bik golip pei;ici eauma. 

■t - Sen beden*i2 bir bedeno iahip»f». balde bu ciiimden k- 
rig kalaoa^nderi, {Ciamindiin nihim ^VaceSmdan) k^rkma. 

— 33 1 — 



IZAHI ,- Uazreti JJiirluvcndigMr: ciami, malm elbiaeniiic beuzeterflkj 
luranda K tiriinmiyefi baska bir el, baska bir ayak vc mkayet baska 
bir vnrlik vaidir ki, cifiiin oduii libasidir, bnyuruyorlar. 

Fiibakik* clbiae: eskjjr, parcaianir ve nihayet atihr, Fakat ruh ebe- 
J Mir. Bunun i^'in marifet ddi, arax olan eJbiseyi degil, otxu giyen ru- 
Ln araiiar. Buna deiil mi istiyoraun? late riiyaiatimiz,.. , Bab, uykudg 
iken tnioal aleminjn latif ve terns; kabil olmtyati diamine girmiftir, 
Bunun i(iu rfiyada neler neier goruyorna, Bir Jahzada ne seyahatlet 
yapiyornz. Nice insanlarla ulfet ediyoruz da bu uyku balinde yammiz- 
•is <it u rani ori ne gtfrliyor, ne de sifeLuini duyuyoruz. Cesed, boyhi bo- 
ynna yatakta sei i| i p kalinistir. 

halde aea uykuda bedenden siytilerak muv,ikkat biT Hliim halin* 
ill! jken, miaal alemindc naail bedensiz seyabat ediyorsaa, nibtan ta* 
inumiyJo aynlmca da tssawur* sigmiyau daha Be alemler gurecekain, 
Oyle ihe nJhua, ci^iznden £)kacagindaa ue ertdj;e ediyorauri?,, 

1 hi Lisa, bu el ve ayak ve nihayet biitiin uasviyyet, ebedS ruhun 
bir ftlell gibidir. Oay tasarruf eden, i>nu ialeten ruhtur, ve nihayet bfl ■ 
ilrn, ilium emri altmda bir heykeldir. 

ili. iioktada arifler soyle boyan buyurnyoriar. OlUinu miiteskip 
rnenra gfimubjn) bir et, kemik ytginindan ibaret uUn ccseddir. Rub, 
inJNill aletniDde. temas kabil olmiyan latif Mr cisme biirfinerek seyiet- 
mekteiiir. 

Nitekim bu hahikate ayo*n aahid oldugunu i-l.Jin eden Wilts* 
HiJiTnlnki cciieLi bir doktorun tjfe \arhk# naecniuasinda nkudu|um mn- 
oJirdelerini kisaca a^agiya yaziyorum : 

uliea artik bir ruhtum V« 511 audit, ayaktan ba$a dojjiu, vikudu- 
mu lerkulmcye baslomjstitEi Din kapaklantna, gO^iime geldigira halde 
bir fevlcaladclik his&etraiyofdum. Fakai. son duragim olaii kafa icine 
jjirdigim zaman artik keadimi, kendi ruhi varlj|imi gttrebiliyorduia. 
i^cffflf ve mavimtrak bir reakteyim. Ve nihayet kolaylikla viicudu ter- 
kettim, Bflsimm urunda oturaalan ben gciTtiyordum, onlar heui r*flt. 
rniiyorlardi, Bir balon kii[iijgu gibi aaagi yukan imp ^ikamk aallaai- 
yuriliim. Ve biiylik bir bay ret ifinde cesedimin k*ryolada yattuakta 
nblii^iitiu gordiim. Ellerim ve yusflm sapsanydi illi...» Nihayet doktor 
iliriliyot ve miisabedelorini iste boyle aiil B Uyor ki bu vakia btee, Ce- 
iihJji J'ina ve butiin ebluUabin bu yiikfcek mii^abedelerinin tamamiyla 
Imkikat otdufuflu gosteiiyor. Bia ebediyyoD hayaitayji!. Aneak ynka- 
nki babitlcrda mbu mabcup, rubu va^ii hakkidda yapti^imiz bibat 
ve v hile rubanf uryrimiz, tckitinuliimiiziin dorecesiae gore dcvam 
odnrektir. 






- 332 - 



Dagda halvet edon bir dervijln hikSyesi 

Dar*larda oturan bh dervi ? vard). \almzlik onuu nedimi vc iifka- 
iLi : i idi, O, Tanri Baiabmj i^mi*, erkek ve kadm b*rke8in sftniindeu 
uManarak daglara iltioa etmiati. daglarda bir «ok rfleyveli »|ft«ltl 
vnidi- Dervis yalms meyvelerle gidalan.r, ba^ka hi? bir aey y^mezdi 
vr^ derdi ki: ^Yarabbi., Seainle ahdim olaud bu a^latdan bundan aim, 
ra meyve toplamiyayim. ROzgiTla yere da$eo meyvelerden bo?ka bifl 
bir dala uz sunny a vim*!* 

Bir miiddiit nearine vefa ctti. Nibayet kaza ve kaderin imtibaiila- 

n rgeldi. 

St>zlerimzdc daima {ioaallah -Allah isterse) deyin. Ueni» buun 

ilemcdi. 

Bu abd iizerine meyve agaclaiidi be ? gtfn silkmedi. Fakat a V 1ik 
ute^i eabrini tiik*tiyorda. Bir dalda bir ka? ArmiU giirda. Yino sabre- 
derek kendiaini i;ekti, Bu sirada bir diigSf geldi, deli e^di. A^iik, zb- 
viflik ve bir taraftaa da kaza ve takdir zabidi uezrine vefa i>tm*kten 
alikoydu, ahdim bozdu, daldaki arinttdu kupararak ymli, Fakat hemen 
Tanri az^bi ili^ti ve onun kulagini ^ekti. 

Bu Birada yirmiden fastia bir hiruis kafil«i oraya geli[J konmuiLu, 
'.ialdiklarj aevleti aralarmda taksim ediyorlardi. Icleriuden biri.i irirnn- 
levi emniyet inouiuruna Iiaber veriiai S U. Memiirlar orflya ^krrk brpul' 
iii yakaladilar. 

Emniyet niemuru pek ziyade hiddeilemjrek cellada emrelli. Iin'im- 
lanii sol avagiui ve teg elini kestiler. Bu arada ytnili^likiii zaliidin M 
de keeildi. CelJad ounn ayagim da kesuiek iizere iken igl«indi»n «n 
biiyiik riHbcli bir meaiuc cellada yeliaip dedi ki: «Be}iey kAuek.. ken- 
dine gel. Bu falan fjeyhtir, Tainri ehlidir., neden onun elini k*atinit di- 
ve bagirdl. 

Collftd elbiseaimi yirhp yaoa yakda yiikeek memura vasiyeti flii- 
latti. eonra da: «Tann sabid ki, biiemedims diye ^eyha ttaiirlef ditfldi. 
ijcyb dedi ki : «Sen bunua sebebini biliyofiim, su^umu da anhyarom. 
Ben ona yeminin hiirm*Lioi terkellim, abdimden dondiim; bwium kft- 
tnluguuii ^ekiyorum. Bu bana kismetmia, aaDa beUl edij'*rg»i. Sen bn- 
„u bilmiyerek yaptm. Taan emrine tliraz ettnek neredes- 

Niee kuj vardu ki, ucup dane arar. Bogazj, bogazmm keslliiKmitHi 
Nobej. olur. Nh'fl babk vatdir ki, an i-jinde har ^eydeo erainken H«iinin 
him vuziinden eltaya mtulmustur. Nice namuftlu, Grlulii kadiu vardir ki, 
r*rciy"le bofVazimn aoialugundan dolayi tiiivay olmuatur. Yiofl nidft bll- 
R ili ve lyi hujlu kadt vardir ki, bogazmm yiiziinden rjiflVft almij,, ut*> 
• arnk yiizii mrur Mm . 

— 333 - 



_■■ 



l*te Baye*>d, b U yfizden ^kmdi. Kendisinde nauiaz k,| ma hi.au- 

M» v, dad.gmi ya,>U: T « W da *j|fe v« taha mmii ] Ve J L ^ bu 

tcH.Idi ve a d« halk arasiada (§ e yhi afcta 1 - EM fc efl ik ggftj ka]d, 

ftmi KhM nti. B v ^ teD j. apiIjBl , bir gitigd j tte .,: f 

rllfl (emlul (irdiieuuu gftrdii. 

Z7 r id ; n - ?*? *** w*. *** & Ada* , *3£* 

■* *d.. lakat e y ufa ki<i b .» glrf.I b cn nb,^ qe bir doHtft *, 
fair •gag.bk k I? iye hi v hir kimseye aOylexae*. 

-wlnd^S ST bil ^ hflIk ° fiQ * eM>Je KemIjil «&*■■ P-0*. 

««^it flVaraHi ' Sen biIir8ia - ^ IWW* ^ MI9I. ediyar- 

lln.n.n ferine or,a gdy | e bir ilha* geldi , «Bi, ka, fefej Sen£n gfl 

Bb kulfc rj»™, km.diLr, **>„ n^kit .Jdular! O dervi , her bald, 

d r, Bw de ottlar* bu wpAhklacm, i B te ffl adi m , 6a fcera[ J tJ -^ 

tfinuli Mo via™ bu k,« mm miitemmimi oWh kas fl ve kaderii 
dutagi bakkind. 9.1 Mray, Daklediy„rl a r. 



Ka« ve kad«rir. tuzajiniq; e«ri gdriin«n, kendisi 
goriinmiyert bir ^ /e benietiimesi 

, " ]r d L,* 1 ^f ° g ' UDU ^**. P*« ft*®* btirii nffl u ? , ba? atlt( 
IT... iyKU-^MtlM J^W ol»a,. bir k a bb fln f n ,evd ae !yl a M* 

! ,,! > H ; r - Ma,ml *«»««■ >1W3#». Ji»tU elbi K9 i Be vanac* eld J «, 

hiirm. 4l Lor y« Lakit bir bale geimi^ Du^a n J a n Dm i.tedigi B ibi , e . 
|»eit ilntOne yuvarlanip gidiyor. ' 

&V*iti ad.m bir zahid gordil m fi j fl Ey ..JuJ. Allah i C in ba D a bir 
.«"im,u oil. Ktttn bir sevdnya diiniim, maldan nimettan oUW Stow 

On «ni lierkesten. kendiiin* d u » eimelerinf istemekttdir ve her 
IfBM : tAmn beni kuttuno, beni kufUriii» d^mrktedir, 

— 334 — 



Eli ,1. ^k, *yf& da! Onu Df b^ltttflffUt ve ne d* uyafinda bir 

Simdi bu adam k** ? i ba|;d aB kurlutmak ifltiy^. b*Bgl hap[»l« 
yikmak diliyor. 

Hn„ e i bagdun olacak, takdir bagman, gall ola^ ka^a bag.adan 
'i;ilf.-- olfliak istiyor. 

^mdi Mevlana k USta v* kaderin hag ve tg* B g. hakkmds yukan* 
daki'k^ Sa yi da Skadar edet. ?U meBnevileri irad bnyur^yorlur i 

Kazanin ba|mi ^Ozmek ellmizde degildir 

t 

s* iu; da ij^ji *; jT_ ^ «&y J^ U? jt*i>— J 



Ua- >i ^4 ^ i£4fs ti-^^ - (fej^U-^ ^^ ^ 



urt' 



j4» (JM.j%j l£ \J *H 



L 



Mi 



^',^i ji>*^— i 



^b ^^ ^r ^- Sr 1 ^ - $&*«&&& * ^ 






j£& jU- ^ j'' ^ 5 - 



-i*i 



Tercemesi : 

1 _ GBdIUd hei Jamaii bi^a bir dikgi vardir. Fi.ki.1 dilrk 
ksudisUiden degil, ba^ka bit yetden pelmsktedir- 

2-0 balde ne i?1n ^sluii dilegine emin olarak ahidde biihiriur- 
*un da, soora mtihciip olursun. 

3 — Bu da yine Tannin hikmet ra ^adeiiuin t«ifidir. Kuyuyu 
^rursiin de ondaL saki omasa nrnkTedir olamaasm. 

4^0 ki 5 i zade (bik&yede geceD sefih) : «Han ? i bagdati kiirlul- 
mak ister, haagi hapieten ?ikmak diler!,. 

5 ~ Ka M ve kader bagindari ise o gklidir. Onu ancak ftaf rukla 

oUulaf gorur. 

6 - Gergi o ba^ orlada de ? U, kez* ve kaderin pu S u knrdu^u JO* 
d«dir, I'akat zindaudau da biter, demir ba^Urdan da!,.. 

tZAHl ■ Hikftyenifl ba^.gnida da zikredildigi ve ? hiie intiva -;ok 
i a tUd,r, m*Wm Allah | «Beu, beni zikreyliyao kimseam y-D,nda «ia- 
™riim ve buna fctfc»« «a*D kim*edi n eniaiyim* buyurdu, Arlflerdaa 
hiriuin ,U yiikick bayiti de bu h*kik»tl ifadr eylr^ktauir ■ 

- 33S — 



^ J* ^ ** j jj 






«ya*i »M«^ #m .d™i.Z™ hTi " !flmflfl ? la - arifi ^ 
Wi li-y*£i k a v U?maktjr ; r,e '' B ° >,e hlr ****** e,be »° «ft **k 9 ek 

Simd.' kissanin tehfrlioe g***Hftl ■ 

"■* J >»ol j« ■(*&*** ( B|r 5<g? KJii ben, hxinu tnnhaktalr 
W««E|t« ( |, mc r ancot A]J t • flunu »™bakfc a k 

iMfehfa JUL k^fcnwji h " * d "*- tendi ihtiya, v* 

— ^« D *»*4S tri^ — ®a*s bir * fivepJfl 

riM gM^HN .!■>. bakifci faiii „!„„ ^.^ HafcT Pi y ^ 

— 336 — 



liirn aa^C|Btti g*rdflfc. Her Turin *< fai.aie ko^ii kendUI tddttgu b*td« 
licrkeie : «Beui kurtarm» %• :-b*fl**yo* v e J.er rnst geldifii ..hidlor- 
,ki], miiiUki kimaeletden d« «Mu e ]*rmi iitiyordu, Bii irfib adom nr- 
,( cn ktirtulacakti? t?t* eli,a>agi ^ziik k^U[) durmaktadir! Wfd»ft mi 
dedinie?.. Kassa ve kadetio ^emboriaiieti!.. 

Nire deoiir bagalar vbut (fltir kmlir, atilir; fakat ka M kovv«ii n« 
nlemirk. flfi ^likle ttkuliSr: o bagi kirmak bizim kudreiimi K i.^ i S itid« dit- 
■vildir. Zavalli bedbaht iJui*nde kuyuyu gOrdii de katjmak JHterken ..n.. 
do£ru gitti ve diijlu. 

O ba^i ancak *blullah goriir, sabir ehh btiiidan mabrumdur. tfta 
bun»D i^n Cenabi Pir vine bo babae ait diger mesPtvileriTidi) diynr- 
JHt ki K Eklullahtaii ? ayri befkes ^in i? yUianiJ gAmedigi iciu her ^1- 
sy, h£t vakiayi tcvil* kalkarlat». Mes*)a bu sefib adamm rtikb«t v« 
niezell*tini ve herkestcn iplimdadmi ofltia akilsixligina vorirler. (iiy* 
keoJileri akdli imi^Ler. Keza gelince akil mi kalir? Du.iya yerLndcn 
nyfiir. Butm yukanda ^iirmii^tilk . 

MUteakibefl Mevlfinanni t*vil bakkioda (Tebbet) & uresinde u»agf 
,laki 6 veti celilevi ijbad ediyoilar, Ebu Lflhebitt kanai Cennbi l J ey- 
pambert tiirlu eiiyetkr yapardu ge^ce£i yollara sivtmda tAfidlfti i«< 
iilan, dikenleri, odun parcalanni herein. Ifte biiann iiMfin» . 
^ y J^ U^J ^l&nfl* «^»ijj ^iSte-«. ( Eh!1 Lebflb r in kendi^i ve mi nil 
odun hammah karisimn boyuunda burma !iffeTiaden biikii]mii*> bir \\> 
vardir) dyeti gddi, Peygamber, oaiiii boynunda bu inaiievf boyuodll' 
tii|u v« ^ckece^i tebi a^ikiga gOruyoNlu. Ondau ba^ka bir g»a niiii W rt- 
reiuesdi. Halbuki fiblizahir revile ^idertk : «Bu kadm Ebu Sillyninn 
kiz karda^idir; efl yuksek *«rvet ve samanfl aabiptir. BiJawotkyh bu- 
radaki odoa b animal md an makflat Luisuroet ate^i detoettir. <,iir.kU u, 
odun ha'mmah olamaai* dediler, Halbiiki dedi&iraiz gibi Fabri ftlem 
boyunducugu aynen gOriiyorlar. Onuii ssahirinde, sabit olan aabni inU- 
^ahade ediyorlardi, 

Bimuti iein ebSi ^uhnd, 5 <>kiyi eaidden ayinr. Kabire bakmua ve 
bir kimsenm miikadderatim aynen mii^abede eder. Vakat bu aim bet- 
kese a^mazlar. 

A?agiki surhlerdft bu mubim bahse tekrar temas edilecektir. 



Bir kuyumcunun, i^itv sonunu gorerek, kendUinden 

Sdfin^ terazi istlyen bir kimseye^ok yerinde 

bir c e v a b i 

Biriii, kuyumcurptm bifino piderek : Krlkm mrtarn^tm, bana bir 
tcrmti ver>» dndi. 

— 337 - 



Ad aB1 ■ jBBlrim ,, flJoy elme ver . u terazjyis ded , 
Ku,u ffi ,u <. C y*b„ dedi ki : -Dttkioimd. Spurge y *k» 

f«, f>u tarafa gidip dprma v ftr trivia dedi gelDQt U taTa ' 

llhJL a.™; «'. umrkra .,„ t it ,i,ec.k, mta tori.,,* >•«,. 

"' tereddut ve veh,n,le k a n 5 tjnnafl,ak fafcim^r 

( ,.,.!„7,i k lt:'" <to °" f *« ed '" 1 " s^ 1 " «- "» *»* 

oIm « - ft» «M)M» , Mnnu e6r: Ta ti %>Mt ,„„,„„„ pe , im „, 



trl 

i r: 






— 338 — 



Nitekim $u ayei i <elile bn Imkikali gustcxjiickie vo bisci iotiblbl 
tlavel etmektedir. « ^^ j)j^| jUVL.^.I » (luBimzumiedsr mi ki b«- 
fibo? bay van gibi bjrakjlsm). EJbetlt bir eorgu gunil geUcek ve amcl" 
di! i niiv. iyi veya fen a gflziimiaziin iJL^ne konacaktir. 



Firavun sibirbazlarimn, el ve ayaklannjn kesilmesinde 
gosterdikleri eeiaretln sebebi 

Yukanda Fitava hikayesinde gOrmiijtiik. Mueanjn aaasi biiyiik fcjir 
kudretle ftibirbealara ^akbo eierek onlariti ber ^eylerini yutunca bcp«i 
birderi vere kapaami^lar ve itnanin duiti otilanu kalblBrici y*k'ii'**t 
Musa : ya iman ettnirjlrtcli. Bunun uzefitJft Firavn pek ziyado biriilcilc 
uerek : ftSizin cJiuiai ayagmizi keseccgim ve hepioizi bacaklariDizd*n 
aiacaj|ittlJ) tliye Uaykirmi^ti, 

Sihitba?Jar Firavn'auti bu biddetin» big aldirmiyarak ona yilks«k 
tevaplar verdiler ve tiliim tebdidi kar^iginda kaldiklaii balde bile bize 
hi^ bir $ey olmaz, nibayet Rab'bicoiKa inkilap edorin» demiijlerdi (Sa- 
rei juara) daki « j J: l;:. %,-j Jl 1 1 ^V f^jj » 3.yeti celibfsi bu noktuyi 
i^aret buyurmaktadir. 

Iftf M*v)3Da bu liirede s&birleria bu ate^li miidafanlHrifH l.*kr«r 
ele alarak mecazi bayatin biQligim ve asi) hayatm OiiJm l)1iIii(;ihiii |u 
>:-.nr:vileriyle tebelJilr etliriyorlar ! 

Bu fan] hay at bir ruyadan ibarettir. Her jeyln 
Allah indinde bir hakikati vardir 



Ail a^*-^ 1 t * 

■■ s r ] 



j 1 jj o//j ^^V^- ^j-^f 1 ^ - j"6 -^^ O^- 3?l*i !M>j^ #•" *'Jf 



— 33? 



Tercemeil j 



l"J J ^J ! y-.0 






H^ia^ra sass ir ^ ***** ** 

2 ":t:^\s^^f - -*^iwhi &** «w 

y« Lii buil 7 ftkl ? r luyIa kabuI edi > orsun: sa]itl " w* 0* 

yei MA^u evvel bu bakikatj gtfrdiiler. 

ri*J ."."l ^CV i^jft*"!^ 1 Bq **** *■* **« *'«• «• 
r"'.r, M J <,] ftTl aocak meltab j ir < Hak > kln IfJ g, d| _)_ * 

bu/u k^f St Uyfc,m d °" uyanjtllgm * r0ya **** ** ***«*. 

BM •"• teEdki ikinci uykudadir 

to I. .urmien.deu her bir f e y]I] i Im j fl^ flflbjt ttl^™£ 

>iiMndaki *,„__,., Jwy.t ? flyle isnb cjonabilir. 

yftrj!"1L" u t rl 7 u SSfS **" ***■ veya ehIulJab ' ***** »** 

y "' Jinklkflhl! mi " errcn QUT » na jOfc-tl-41-rdCr. Amk mU , 

— 340 — 



kflvu^im onlar feV olan bu ko*if terkibid, bu unsurS varligm dflgllot*- 
iiTidaii niye endive eUidler. HHravn iwlerse otilan par<;a pwr^rt Ptrin. 
Biif g<itge olan fer'in zevali db ifade eder, AkL bakidir. I^ie I'lfavn 
Aabirkrdeki bu kudreti !;i'irn»c il ijl'i i<jin oolan riihayct tJliimle Lekdit 
rdiyordu 

Sunra Mevlana, sbu Clihan bir uyku, bir bayaldott ibaretllr.w di> 

Su baJde stabidiD eliaiu kesilmeeinden tie <jiltnr. Huh, cestui daf itiri- 
r.a da inisal ilsmiode kendi eJini aya^mi bulacak, f-isimnt kcHafniien 
kurtularak latif £H*tB* girccektir. I*te btlDun ifindiT ki. blazifti i'^hri 
aleni. <, i.^l IjiU ij'i pt- _rL'l » (Nfls uykudadirlar. Oldftklofi 
^man uyanacakl&rdir) buyuruyoTlar ki, bu diinya bnkikat Sleoittln 
bir gijlgesinnleii ibaret olup bu. kesafet fileminden burtulnnca hayati- 
ruLzia bir riiyadoD ibaret olduguuu aolayarak uyanacagjz, 

Bu hakikati biiviik ^anb Avni Kf>nuk merbum fioyle izab buyu- 
juyorlai; 

(Alemi kf^sfrMt: CBti olan ber ^ey gay- 1 alcminin maimlnnmlmi 
Ipir manaam suretiiltr. Halk, keeif otao i.'isffin karanlik Aituisii h.irnU 
\>u niflDayi g&iotuejler), 

t^te butiuti icin Haareti Peygambor, wbu dunya, uyuyttnto hir rtt< 
ypsi gibidir.» buyurdular. 

'SiTi:LiiYi Mrtllu Cami ftt beyitlerinde: 

J^ ji jij j jfjjfi j^ - j&fc j 1 ^j Ai0 j L*y 

{Butila mukevvonat, e?yamo aynalara aksetmeal ^eya a«lin gOlffo- 
li gibi vebim ve haysldefl ibarettirj diyorlar, 

Bunuii tgin Mevlana (ba^m, riiyada kesilae nfl olur? Hakikatto o 
bRf ytriiuledir. Hakikat aleminin vakialan buraya dairua maktla gel- 
mektedir. Ruyada tie gflriirsek okseriya burada snun ziddi :ioriini(i.'k - 
todirj diyorlar. 

ISibayet Cenabi Pir, biz yalmz uykuda d*gil, kendimiii uyaruk 
"diidiginii!! siaoiao d»hi uyku i^iudeyia. §u kalde nyuyurea riiya iifiud* 
ruyadayir, dumektedir. 

Hiilaaa bu bay at, dfldi^imii pibi asl olan bQyiik Durun, liakikt 
iiicibtabin bir golpCaitlir. Goige aailla kaimilir. Isjtn bu bakikuli, '-hlul- 
lull iildugu gibi oiu&ahedil elcDuktrdirlcr. Hizimki aiicak bif takliddoii 
ibjirrtlii. 



it. 2?J 



— 34! - 



Dcvemn oniinde giden fcat.rm , «fi en /oJ yiirtirken daima yiiziistu 1 
kapanmm. Sen he pek nadir olarak dQ$Iiyorjun» diye jikSyetf 

Katirm birl bir deveye . «Arkada 9 ! yoku* „]„„„, m« ? oJsnn en (far 

Ssrti! S *}™ S*J*3»»W". MS k.prnimiyowim; ben rae daima tepe- 
M u*tu duaup duimadayini, bunun sebebj ne, bana ai)iat> dcdi. 

JW dudiki; «Benim gSziiirj ^j n gflsiinden data kuvvetlidir. 

™* * en ' yakand.n bakaxim, Bu ^bepk ^ du,mem. Yiik SO k bir 

jUgm b«;m* giktutt ml e <i son (i,k T11 bile goiiiriim. Tain biitiiu Enig. 

ton, Sik.slan ban a gosterir. f 5 to bu yvJBden dfitmekten kurtulurum. 

ien , He u ^ a d, m (Heflini gCnmezsin. Hjr; ktfrJe gbzVu bir olur nm?. 

NOT : Mevlana b., kissada, kAmil vo ileriyi g & r e n i neaa! , v.knr 
ve iktiyalkar bir bayvan o)an deveye ve egribfigrii giderok bu yijzden 
.I'l.mu db 5 e H ve lelaketlftre ugnyaa sefih v e eibillefeialcri de katua 
be tut i iynrlar, 

Hayatta ker adinu ataikea bastigi yori vc uradat, da iieriyi gor, 
*««, »l#j, D lugttB mivandir. Madd! bakimdaD fc<i, ii c goren naul bir 
ulumifn ..^nevi bakm.don da knbtlfl bir adamla kakikali miisahede 
«to« idbette bir degildir ve aaten bayatirmz boyiwca b[itiiD dilskfin- 
lOklarifflbtn stbebi, baajretten mahrumiyetlir. 

^imdiMevlaiwfeu nohtayi daba iyi aydmlatan ve ruhj Berrelerbak- 
kunia deno hikmetieri ibliva ed flB a f agidati Mesncvileri soyliyorlar: 

Hayat unsurlan ye hasr mese lesi 

If'j^iU^r^j^j^ _ U)^ ^ ^)U J^lT- 2 
*• l* U*jf jrt >£j£ _ u;.G I jJ ^j^| j^ 31 ~_ 3 

»JW J43 ^ iljgJ LS j _ ^ jj^, U,i a l ^L- 5 

Tercomesl ■ 

1 ■ Taon. ana kuruinda rpcqftn c«n vorrli ini onun misiacnia eft. 

— 342 - 



,u!*r, vi»km^ kabiliyctiai dfl V«rtr, (Vticudunun devan, vi- kuwell i- 

i^in v oru ft a S 1 ^* almayi <^rutirl- 

2 — Kirk yasma kadar cii^'kri ceker vo b» b^la kendini yft- 

li^tirir, 

5 — Bu cii K «len ^ekmesiyaDi anakammda kan yoraesi, onmt eW" 

mioi t eniric ve buy una geli^tinr. 

i - Ciizrtkri ^ktneyi ruha J^reterJ padi^L, uasil olur da r^edin 
i:uru"leriBi bir araja getirmeyi hilmez. 

5 - Bn zerrelerl bir araya tophyan hakikat gun^i, gidosiz olarak 
ta aeBiis varli^mi Jiledi^i gibi bir araya getirir, 

4 — Ne zaman uykurian ujatursiii, ewelce senden giden aki! vr 
dtfygttyUi Hak derhaJ viifisitLima iade edor- 

7—0 batde ^unu bil ki t ™!« (Ak]l ve duygi»lar) senden S ai[. 
■ draaz. Hak *Geri git» buytimnca ukrar gelirler. 

tZAIil : Mevlarva yukanki kieeada iroajj nutuyla bakiknti ^'.ran 
.ahirleri lekrar bftlw mevzuu yap!>nrlar. Oolar (Jlumu nimet saymi** 
j-iit vo Hak'ka avdet vdeceklerioe iman eim^lerdi. Bu murrtBRbntto 
l.u[i M bi Fir, Fir'avn siyretinde olajilara ve bas.ri inkar clcnlere knr{| 
^ misali verivorlnr: Cenin ana raaminde eanlandigi ^amari liayalim 
hUrns kin kat. em^ek viicndunuti nesthu o Tjneurlflrdan Jokumokt.. 
a,j. tabular dogd^klafiodaa ilibaren kirk ya^na kndar hu pllimtdl 
devara ederler. Bu ja^taa soma vii«otta arttk tevtrkkuf Im-bir v. 
u/Aivvet, keodi mevt-ud.yla kendini idare eder. Acaba wlrfmdeW 0««i* 
nt bu kav.it unsurlanui kendikrine ^.kmeyi kim talim rlwii-tir Vfl 
muurlara bu bay at kudreii nereden ^Imi^ir? Elbettt- link vo Iluk'Un. 
IJu batde AdcmdeP ba^jyarak nibayct adimiz fllan lopiakun Iti- 
L.a/fiD natil bjal*tl) bate ink, lap edcr^k inaanbk mcrtehe B ii.e gelorffMlt, 
,,lLimden eoma da Itima.oen da^ilan ciizii'Jeri birleetirip iade ctmc?k bi v 
bfif&estt vioe Hak'km yedi kudretind E dii. 

Hiilasa, bir avy v toprakta bayat kudretiai t^rkip edenin, inliilal- 
dtn sonra Aa onu lekrar birlestirmiy« kaadir alatagi a- 7 ikardu. Buna 
inanmamak bir ktifru inadi olur- 

Miitealtiben Mevlana: hasri, oykudaii uyaEina surcrindc Inmiil ft* 
.Hyorlar : I ykuda iken taraamen i'diini [lalindcyis! ne akil, tie duy^ti, 
big tic ysy« malik fcgm, fak;a uyaonica bftlfln ju«r ve duynulan- 
m.^la oasd tnkrar benli-imize avdet ftdiyoisak, alumiiD, akb«t« OOTW 
.jykusundan da &?U ha^rfdikr^iz. Nilekim (Zuranr) .uvesind^i t n fc- 
yi-ri celilt bu bakikati |Sat«nMBerttfeilit: 

— 343 — 



Mrs. st-srr/? -~ --- 

if into .|„„ i„ , ' ,„* ."', tP*?f* d " C5 ''- B i»«»»«teyi M a. 

*** u )t „, mu z L ° y "'" :;*"""' ***« *** m 

tekrar merkep oJmaa, 
f'», de „, aya b.gbpi.s,,. uJvr „.£ k^ - ° ltirni " ? Ve *5e- 

■«-.«.. ^ mden ? fll>flfa fl :;/° x \ r * ey,e bakaiat: ««* 

""un ketaiklerme bak. kamikkS "'7°/; B " d * ***#* <*e,kehe ve 

Tekrar Hajlr Hafckmda 

* 
— 344 — 



^x- L -r-l- "^ 



■ 

^gj Jiii- ^Jj ^Cj'b>t^ 



2 
3 
4 
5 
6 



Ji 



jfe*— 1 



T*rceiH6*i' 

1 — ga yamacjlik Han'atma bir bak! Eski par^alanni i&ucnj?; 
ultirak ilikmektcdjr. 

2 — Ovli- clikeiki, no iplik vnr, neigrii... ne dc tern rtn?> ibndndir, 
^ — G^aiinii aq. ha^ri a^ikar ^ot dc kiyaixtet giiniS i(iq Jiic bir mijj- 

lieo kalmasin. 

4 . — lienim tuplRytciligimi goi clft iiliim vaktibde bii hayaia chrnr 
iiiiyet TOrcrek korkimdan litreyifj durma! 

r> — Ijykuva yatarken butim duygulatmin mabvolmayara^inddM 
i rn i 1 1 -7 i ri ya, 

(■, _ Buuiin ii?in iiyku lialinde duygulann darmn d*|iH h>I-*i d# 
1 1 ill. inn tdahvolacagmdati koikup titremezsisi. 

1ZAHT : Bu kissa da yuktmtun tarn bir raiiteramiuiidif, Mh*«*Jr- 
nin ebemmiyetine jaebni bab&i biraz ihilia ioceliyelim : 

1_ (.\dcmi nialu*)drt hit bir sey mevciit de£ilken >>iiyuk kuilrtitln 
nurufla yu»ttrnlan bu aerrcler onuii siiD'yyla ruisi) iju fjekli al/ni^lu r*n. 
li^Lldjklan zatnan da twkrar loplanip zuLvr edeecklerdir. Bunduii ui> 
.,in ^iipbti edvliyiir. Eger bunlari ne yapan, dp de yogurau var, Uihii 
■;irtlar i^inde her ^€¥ keodi k undine teiekkflp ve keodi kentlitits tahal- 
hI editor, hayat bit terkip ve lablilden ibarettir, bir klitle dagiidi ill 
War zerre kaioat ieinde bir yere u^up gitti mi, onbrin tekiar in|iljm- 
inaiii nasil muiakiiD olur deiiiliyoraa, evvela t^u noktaya cevajj verelim: 
ii birlt^ip ve dagiiao zerreleiin her birine v hay at kahiliyvti nureddu 

■ -lrni- ki. tdili.i.'U'/ •-- c <: h i 1 1 ■ sarimi hulunea Uayat zubni edebiUio. 

2 — En nacist bir faii'atm bite bir yapiosi vardjr. MeHtlii <;ivjyi 
t.^isaii «lmaz?a bir i;i>ji kendi kendinu kaikipta kuiiduraoih ttiliiuuiift 
^Ulcbilir mi? Cj balde akiilan Unnamen auetUTftti imyatiii btiyiiL #iinil 

■ ■ >-il irik&r (ilumir. 

A — Haydi mUiikirleriD inkurJiia biran ii.iu iflirAk ■■'!' -■ = ■«> 

— 345 — 



mm*.. 



Keiidi kendj.ii muayyen 5 aii|«r irjude ierMj> cdeii ber hangi bir 
kihle, b» mkfbe nasi! eri ? Bj,|*e Li mumkiin degiMir- viue muayyen 
(anlar dabilinde dagddiktan S0 Era da tekrar ketidi' kcndiae bi f . 
I^ebilmcleri neden miiinkuu fdmasm. halde tabiattQ ber bir bae*. 
^mdan ber zerre raat gdo v e keudi kendine birie^erek koskoca bir ba- 
yal iBjlnir cdiyor da bu hayat uTumrtan daSiMiktao sonra tekrar fair 
iMkmi § artlai dabilinde bu bitl^meyi ni f in yajiamasiiilar? 

Iliil^sa bu cejdieden miinkirltr yayadirlar vo kiifrii inadi i^nde* 
diiler, Kaldi ki bu koca eieri san'at, IHhksiz naail zuhur efar. Bu 
nuklayi burada birakarak tekrar Mevlanatniza dflnelini. 

Yukanda dedigimiz gib] uyku Slumden bajko bir gey degildir, Ya- 
Urk«<» kiiybolan butua duygdJanmizm yi B e gelece£ind«n eniin bulunu- 
y«TOS5. O halde olfimden niye endive etmeliyiz Fakat biss U$Sti yalniz 
littyvani iftlakki ettigimiz i 5 in cesedle beraber ber 9 eym bitiiginc inam- 
*"""" flalbvifci yukandaki isahatnuuc vecbiJe saglatn bir JmatmuLZ Var - 
*rt <lliin] nihayet bir intJkalden ibarellir. 

+ * 
Bir ^eyhin, ogullarmrn olumune aglamamasi 

Vafcliyle bir ycl gosUrici §eyk vardi. Y*r yuzfindfl goge meneup 
Ijir yirajtb. 

Pevgamber; (ilerl giden §eyh kavminin aiasidda peyganiber gibi- 
dir) dedi, 

Bir sabab ailesi oan dedi ki: «A gtizel luiylu, y 'J re gin nas ,j da 
kati, biz senin ognllannm olumiinden ikt bukliim olarak aghyoniz da 
hcii bi<; aglanuyor, bic feryad etmiyorsuu.. b» nedeu, *g er gtfnluEde 
incrhartict yokaa aendnn ne iiTbabiliriz». 

!?cyh, bu tiizu stiyleyen kamma dedi ki : etArkada ?< , merbametim 
(elkutim yok, yiiregiim kali a^ma. Biz Tann'ya kiiirani EiineUe bnlu- 
nan kilfirlerc. dpgil, balk onlan ta^iyor dtyo kfrpeklere bile acinz. Hen 
bcui i^iraa Upc&ft bile dua eder vcYfl Kabbi sen onu bu huydau ge- 
cjr, derim»» 

Kadin cevabeo; aPeki, mademki berkese aciyorsun. erel reliadt 
• ■fttiJJuuDi rtldurdiigii halde neden agfam]yor*ufl? * Giiz yaalan, inexlja- 
inete delildir., Yiirek yaiimadikra giia ya e artrjaz» dedi. 

.Seyb kadina dedi ki: «Kora kan.. ki ? mevaimi lemmuz ayiaa btn- 
^itien. fslerse b.rpsl t>t»iiu, isterse iici kahw.. Gflaii! g8s£uA<feji kay- 
boliHuyorlar ki,. GiiKuman oniinde duruyirlar, AfVTuyj 5h ya eieanlin olur, 
>■ ny rihki Ekn Halbnki be Q aziz ^evgililerimle Haima vuslattayttn. Bu 
ribaudnii kfljulimi ^iKlediin mL uniarla beraherirrt.u 

— 346 — 



_.. 



fiQP ELIulUliiu ber ^eyi ilflbt kazaya atfederek hiv bir bfldtsa- 
don ^ikavel^i olreadiklan ve ber vakiayi oldugu gibi kar.^ilad.kliiTi 
bakkmda a^ajr.da Bebliil hlkayesiDde uzun lafailat vBriiet e S indf u ^inidi 
mesntvilerin terreme ve izabina ge^oliH. 

* * 

His, atom; akil da canm esiridir 

jl.v ^ A-WjJ J^* 1 J^ " ^ ^ >*^j J* ^y l o^ "" ! 

- 1 ^-- 






Urf 



■*■* 



4is 



--3 j •""** — " 



._,#*. ** * ""rill* T + | 

Tcieemesi 

1 — His, akbu eairidir. Sudu da bil ki akil da caiim etiirdif. 

2 — Can akhn bagli eliri <;uzdii mu, en mu^ktl i«fler linlbiliir 

3 — Hialer ve endi'eler saf auyun yuziiaii (firgop gibi ki.|d*m.,Mr. 
i — Akbd eli, o ^ttplcrin ber birini bir tarafa atar, hhi uipydann 

vikar. 

% - Duygulan iabiri ftliniyan bir uykvya daldinr da gaj*» man* 
aup sirlar can alenjioden ba$ vnrurlar (zubnr ederler). 

6 — Wan uyanik iken riiya gorOr, goklerin kapilan a^jlir. 

tZAHl ; Heman ber babifte tekrar ettigimiz gibi biai dogru yol- 
dan <jikaran, ^isflf hareketUnmizdir. 

Buudaii kurtulmak icin aklia bakimiyeti lazimdir. His skim, ukil 
da cawm hiikmii altmdadir, Binaenaleyb can, aklm bagmi e^dii mu, 
duy^ulannuzi siki tular ve a vakit dogru yolu giirufliz. 

Cenabi Pir hakikati, ftaf bir poya, duygulan ve ordatdan gelon v«- 
bim ve liavalleri de o suyun yiizflnU kapliyan (;firci>plere bonzetiytirlar. 
Can, Akliri ktuketli elini a^inca (Srefip atlbr vc kemal ba?lami« «liif. 
ieic vakit afilik daba. evvel alemi miealde riiya aurclinde K ftrdiikl8fl- 
i,i, merbalede ilciledik^e nyn^k olarak mttfahail* oltn^fl ba*1«f. Hft> 
tiln fitlnriii knpdun *cdir va karanbklflt feLbolnr. 

- 347 - 



ckurken jazlerfni,, simn . Ruri "" 

-k.uk dd,. do 8ra „,„„ 5r^ss«^ bir » — «">■ 

Ayr uedi fe; ; K p . . „ 

;™ -■■««>. -M^^r;;: 6 **,^'", *.. T „„ ,.,,. 

;'*■;■ r- « b unuil m£M ^ **». »* ******* * ^ 

JNOr : He* m Vedi tH dr«fnde ofan 3W. fc -, - 
tCn ■"" Zflh£ " ** » ™ yJmda Lt £** ^ &* ***" 

^cnr«, hej-.candsii ve Lilian naJk :, f K - 
"fcyowtfj. "* - uzlerin WW$«i Wi v a kaJa rdatJ 

* 

— 348 ^ 



.Vinuli Mevlsuiii bu k.i»m iKrrin" ?u mesne viUri imd *%Ot*M ! 



^ r >T ^ ^ j, uf- JkJ>\ > W"3j^ ^- ' 2 

L — Ey ipaan (Vd'asn) sure^oiii sonutiu dikkatline oku da b*k. 
Trtnrj, c jsurede eabri, Hsk'U beTsber andi. 

2 — Tann, yOzbialerce kimya yuratti smma insan sabn p^ibi bir 
ktmyavi bit; kim&e gurtnedi. 

NOT- Sabnn ea viik^k bir nlgunbik iiiflanesi oldw^u tnnbakk^klir. 
Sal«r B .zLk ( d e «c«WO« gaio B z ve <ok baaitlige .l.lilel ede T . Sabrni 
l,ii>uk[n^iiE«, Vel'flsr aviresi en yiik^k Uabt biri?aiettir. 

Surei serifede Ceuabi Hak, ftbiiLaa idsanlann biisTardft oWaklflnni 
vflantrak Lyman edflblerle iyi amelde buluflaulaLii), ve birbirkria^, bak- 
la ve sabiria maamele etjaeyi tuvsiye edonlcria, hiisiaadafl kurtulacak- 
I.irioiii be van buyiiruyorlar, 

Gdrtiitiyoi H, bakiki »ftmi*i« s^u, hareketi h« F Hak^ka day«nif 
v« oa«u bu Uli sahB.aa manhap.r dcjildir. Ba^kalannl da Hat" bi]. 

,1'iffii bo yola (aginr ve onlara; Hak'ka b^laamftv., Hak U lu* 

f traeyi, bakb barekel etmeyi, Hak iizerinde birlegmeys laVA.yr ndor. 
Sabira E elinre : Hak davasi &abr davasidir. C"nkU, Hak'ka nymnk, 

Hakk. kabal etmek ^ mii S kuSdiir. Zamaa o!tir ki Mak .,<£ :ir. 

, ama „ ( hak namma miicaOele ve goriileii feaa aksiilamelirr Ifi-a.ia Ifll- 
lii jadiraplar vetif, bir c^k eziyethr <;ekilir, 

Iste II ak u-rmida bu felaket ve me^flkkatlere sabrelmek va b*|ltR* 
tMUUt da bakkm ve sabr.a en yilkaek bir ablaki fazikt D^VfttaU ^ 
kio elmek, Allab'in en sevgili kullanaa ibaaa ettigi bilyiik bir mri/.lia- 
riyeltir. ijto aye'i celile ancak bu s.fatlarlft mutta^.l olaDlaun kii*r«n- 
dan kurtula^aklgriin teb^ir elmistir. 

^iiani bu ifliibim bahse yi'iksek ^aitimiz Mebnitt Akifin *V dnpar- 
li ^iirleriyle nibayet verelim. 

Hallkm na miitenabt adi var. En baji Hak, 
N« buy u k jejf ku I Km, hakki tittup kaldirmak. 
Hani ashabi klfam ayrjlahm derlerken, 
Mutlaka sure* (Vel'asr) t okurmuj, bu reden? 
C^unkii meknur o biiyiik sfirede eiran fel&h, 
Ba;ca imam haklki geHyor, sonra ialah, 
— 349 — 



■■*« 



SotTfa Hak, sonra sebat. fete kuzum insanlik 
Dordo bjrfetf mi yoktur «n a rttkraf, irlr k. 

* 

Baz< veJiter, T 3nr , hiikumrerine rax, oWJar- Yar 3 bb< 
bu hiikmu ^ ¥ir d ;^ ni)fe nfy3i etfneifer 

r?Bn b un ] arfn kalbine 6yJe fair hiKm*. zan ve rmi^ir ki ™ Ht ^ 

uhmiui taLnift bilerei; ^krederJer. hM 

A.«4JMali Eelilfll ki H a as . J^ssa v* ka^r. T ,^ * * 



BehlaJ'un d*rvf ? e 5ira r sormasi 

Dervq rfedj ki; «He*W<! muhakkaktir ki SW t 

■ ,«iw. tfte hej) de bu enn-e mkiywd ettiiw.w 

p.« M.vlnna, dftrfjft bu yiik.ek hale „**] * r ^J M ^ 

Kaza ve kadere tesfimiyet 



II- 



,LL_ 



"^ *)ii" j' /v* <6^ - 



- 350 — 



_&:„.* iiU- j„o j j - ^ 



- 5 






jijii-* 1 ^ 



*j1 jjijCil r J 









Teres me si : 

1 _ Ne vakitHak'km ksa^na kul umameD &i <>'^ M li«k«lli 
nAAMH kalbenar,. oder ya^i b 9 ^« ge] ea her ? evi Mr ftaitl «f Mf 
itvk olarak kabul edtrse, 

2 - Bu raz, olu, bir 6 evap ve wdfiMl i^> ^ilde. L«m«l»H 
| lAfi bT olur. yani kul, Hak'km hiikiitM ve irads^ini gara^iz, l¥*W« <- 



Lci-ae; 



■ mea; 



3 - Artik o kal yft^amavj, k*ndi ^evki i?m "*tei 

4 - KzeK enire uyma^i bir me 5 kk ^lar^ «l« ve .^armd* >*■ 
^amakl^ iilmeb bir d«r, 

5 _ Ya^raaTat.r.i.i.ya^r, k«H«.f« para fti* 4«|i^a»n« vm« 
Tapii i^iu Olilr: korkudad veya ba»ta!.ktaD $$».- 

b _- Onun imam an.ak Hak^k.o nzan igiu obp rennet, tg^tat, 
irwiaklar i^ia (iefildii- 

7 ._ D un kilffii lerk^di^dalH Tanr. I?lfl otur; at^e gittW* kor- 

kususiivla de^ll.. 

8 - Onin huvUMtenyaralilist-nbiVylegel^lit. K-vazai vr tfat 

tan aravin laramadan degildir. 

j J &n bbyle bir kul, H a kk, fl MMN i*tM* l»» Katl "« 

— 3SI — 



10 ^illlili hi, kuhn li,i V ,l ve vnr.l.r L. i 

«»1M1 .tt,,ta, I„U „| m . s ,,„ „. „|„ t ; * "' '>'' "'"'" "'"I' oil,.. 

-n. Vwlnt Bak d. Bc ,. B „ B biyitLto. 6 

*. 2fUSS3f "SSl 2S2f a,ama " *-»«■ ■»»* 

■■^.. r ^ 5 . tilif ,„ fersst 5feia? ** d ° k » *~ 

■■ 8 "' ™ ddl *• — • J^3ft^Sac&3tffc 

lEgw man.vf bov.n k»fi „[,. vdl bil|k ,. ."•" 

Iiuviirnyorlar. ' ' rtlgJ Ve *> atl1 kabrdij 

I'iiii.vijiilpvb kayava iw»tl u V i i 

■.**.■*, w .taCaX^iS^r 1 ^* za "° ^ ° iiuak - 

M * "- «' *«d.yi. *3ff riia?^ ] r; b?Iik ***» *& 

- 352 - 



k^rlar ve bit tarufum da ferdler, ?9 bsi meolaat «^ « e J"*^ 
iAolnt Igi-i fcfa«ft .evk^rler. gilnkt c effl iye tt , bu At. *UM ™k- 
aLin cok g«l olu^, b a 1ki f Mr tBraft.n dar bir gOrii? zav.ye,. H"i-- 
bit.k.T.r. aifai U«f tB « da idhri -«»r«t -eb^ivle kO«S n,vy e to B 5- 
turerek havati, deritx bir a^ap kayna^ haline aokuyor. 

t.teerb.b. kemfll, io aaD l«ra bu iki fcUfct. t*lki» •!■•«• «l«r* 
miis rerih ve mutmoin bit n«fee altt-yj, dabs S onr B Hak ka s *&&**, »"- 
san J.g a tRbn kalbedatek daha derio bic emniyet igiude cnli-Jmay. »«- 
miu ediyotJar. 



*% 



Dekuki ve Jttrametleri 

Dek«ki it§>k ve ve kernel eahibi bit «at idi. Yer yu.iii.de K »k- 
i.ki *V eibi MyceJin duturdu, Daima styabat erlerdi, Bir F^ M 
oi«r*r iki pn&i. f^b fateNb. D«dL ki: «Bir ovde ik. gund** 
Cfets otutursatn kalbim or.n.n «v^ri Ifc alevlenit. Bunna ^» *•»»• 
kBlmaiD, sefete devana edoriui.w 

Tlekuki bu ^yabiitlerindB dairua Tanti haslarmi, biiyiik a atl«i 
j ir ardi. Zalcn seforden tnaksadi da bu idi. 

Ayniyk Ha^reti Musa da bfiyleydi. Yiie* bir peygambet oldufa h.l- 
(J B kftndiiii gtirmiiyor. Hiatti anyordu. 

Uirisi Dekuki > «dikeAlikWc, t."jlikl»r(U f»\l* ayakna.il fldiyM 
,»™ dedi. D.kuki dedi ki: «Beo Hakkm ytikaek kudretWi lu»|1HMI 
daia.fi baj.^ler i.mdeyin.. Keadinide lUgtt- U, ce.ediu iriMD. ■"- 

yaviin.» 

' Nihavet Dekuki eeyabatini ^ylfl bikaye eder: <Gid e gids bu gOa 
| pir Jeoi/k.y.sina vard.m, Vakit ak^mdi. Ad M ™ la uMkti-.nbtl.l- 
,M m ,m B Wim- Oraya do|ru k.^aya ba^lad.ni Bu w—l-r. J* 

„. ,a ? .lao 6 k bir ba^ var ki, bunJar. jpBtW^M -Amm «1^. BMa 
bakt,b ki, vedi mutJ, bit i^um oldu. Nuru, gSk yii^nu biU d« 1 P 
^ekt^di. Birau «»,« e, yit,e y*di muo, old, B ,u n b.r pfe* 
L rtidmitt dit, w)Ur Cfl iS^tt aU ]at am az, Kulak, idrakx. b.r.tn 
IfltoS. duUgu S *y1»ri y.Harea diule.e biim*». Sonra o y«di inun. 

ford* D.ll«i W Sidte'ye kadar yuks.l.ni^i. KOkleti y«I* .Ubn,,, ka- 
lar ««||tS. Ol^rtluktan yardad meyvalardan «u g.bx uut f„k.rm.fc. 

, ay d, a..i mMk &*y- - jffflhM* <•*»*«• '^js^«« "' 
Una 0ltf«M bib gWiiyorlatd.. Halk.utiik n^vrferi wp .iwk • 

vo bL i?tl> birbirl,rio $****& B» m.y v«l,td,u hibj.rl P r. y-.k- 
Hi. Ba!,l im y»v« <ddu, iUriyo doftni yiiriblilm. Ilir d» l>"^'"< *'■ fl 

— 353 — 



r!!^P Li 7^ ^'T *H** Dou ' W taJd -' »*< i-M*l so B . 

ru uftatfjir yed, Lllno a{Jt(nl |d n . , J " uei S <>B" 

iIei iiftlnr r«,l- - , "=psi ao A[/ab in huzumnda naoias 

S^ii to, J4BB bu bahk ^ rliie ^ meanevibri , rad ed .^ ^^ 
Ruhun vasrflan, tenth vasiffan 

jLjJI Joy jiy y. U _ ,7^ ^3^ ^7- 5 

- 354 - 



Tercemeii ' 

1 — fiiinut o sevgiJinia sarh^iidiir. Yotdan. menzildet), onun, 
gznta ve kiflnhgindaD tie baberi var. 

2 — Volan uzun ve kisahgi tene ait bir vasiftir, RuhEnrm gid^i 
bir ba?ka gidi^tir, 

■i — Sen nutfetan akil akmine kadat sefer yap tin, FakaL hu ho- 
t'er, ne bir adimla yapildi, no bir yerde Itonakladin, ne de btr yerdon 
bir ycrp naklettin. 

4 — Cbdib Bsyri vasifsiz Te keyliyetten bari^tir. Bizim dirnimii 
*e\ri, candan Sgrenmiatir. 

5 — GOzun bir anda giliTdugiiuti dil yillarca sflylese aulatamaz. 

6 — Can o <aatte aaman kaydrndaa kurtuldu. Ciidkii zaman in- 
Niini goes iken kocalur, 

7 — Butiin renkler zamaiulan meydana gelir: zaosandaii kurtulan, 
rLiikteii de balas i>lur. 

II — Zaman alemindon bir lahza hari? Itahrsaii keyfiy*i*ii= olarak 
'laiinya oialirem oJuriun. 

(j _. Ey ulu; ^triatta ktiriill imatlflllgi mekrubtur. 

1(1 — Hatto imam^ hafiz, akdb ve fakih dahi o!?* (iftiii *?lt "l*» 
bir sefihio imamligi daha evl&dir. 

11 — KEtr, pislikten (jekinmeye muktedir d^ildir, C'inkii j.i^Jkien 
.•..tkinunaiiiii ash g^zdur. 

12 — Bu zahiri necaset bu ile gidcrjlir 1'akat batm nenaseti art- 
i ik C* &»tar. 

IZAHI ; Dekuk SlmmlVw ?arkmda bir kaza jsmtdit. Dek^Jtl de 
oralidir, vt ftrif bir aattir. Fakat maalesef terceicei balino tesailflf nlu- 
numadi, 

Dekuki hikayede goBttxildlgi gibi balktaD u^let edcr ve MmHOyfl 
kari^mazdi. Fakat bu <;ekiliav balki aevmeuoek ve oadan ka^mnk i v in 
dcfiLdJ, Onlara cok faydrtb olnia&! ister ve bir baba 5 efkati ^atermli. 

Kitekim ^ badiei a«if 3 If ft ve wuaaereihi ebeffliniytt ve luiu- 

(Miimin iilfel tder, gSrO^r v# kendisiyie do gfliii^lur. Ilfet et- 
iriyefl ve keodihiylfi e;urii5iilineKii)i arzu tijiaiyenden nyir y«l(luO, 

(Jflruliiyor ki r reruiycte fayda?i olmiyau iu^iva niliiiyiH bir [>•■ 
(ijixlititir. 

- 3S5 - 



_M 



B mum r^in Dekuki gok aeyabat ederdi. Muhekkaktir ki seyabat, 
eilian khftbrndan hrrg[in bir eahife okumaktir, Diiiiya On a Quelle ba- 
kaulur i^iii, her aabifeai, ytikeek bir marifet ta^iyar biiyiik bir kilap- 
tir. Hunim ',-... a muiaaavyiflarm, ariflerin ve kayati bakkiyla unbans 
kiilvtjr wahibi adairilarin hemen hepsi clajma aeyahat ederler 

Heyahat etmiyeu, daima ayni yerde kalan, nihayet bir fcflr gibidir. 
'n«nji baainoleie sabip ulaa dalii, n:enotQ!i bir hayattan bikar, uaanir. 
.>e£if/iklik insaa ruhunun ea yiiksek bir res'esidir. Eumin i^in erbabi 
k rui a I seyahad her 5 eye tercib ededer. 

j!?<e DeknkJ rle deriu bir aak i v inde Hak yolunda Beyretmekteydi. 
/nien imfler icin seferde, yolun kiaa veya vzun olmas.ndatj n*i;ikar? 
la^liirni, dikenleriu ayakian yaralayip kanlar iginde birakmasmiri se 
(rhui varihr? Bdyle acilar teniiv vasiflandir, Mkekim mitfedeu iDaan 
(ilnriH'jiya kadar ana rakuiinda Tie aeyirler, De aththr yaptik. Hem de 
.Hi" bir eefer ki, he adimlari V ar, ne de bir yerde kooaklami°ur. le- 
ip (i(i km, iUirin aeyri de buyle vaaifsiz ve tariften, hari<;tir, 

llnnlar aneak manevi g&slo bir lahsiada geriilebilir, Fakat lisau 
Mini neneluice atilatsa bititemeK. Ciinkii bu gttriiij bir anda nihayetaiz- 
li^i kopJanjiijiir. 

§itndi Mevlana, boyle bir seyrin zubura gelmeai ancak zaman kay- 
dnnlaii kurtulmukla oluf, buyuruVoriar CuoLii yukardan bed tekrar 
eitigiiniic gibi itiaain muayyenjyeie giHuren ve dar bir hudut i^inde 
birakdu zumauin, mekaom ve sair makuleleiia dar bir fercevesidir. On* 
lardaa siytilinca tenin vasfi olan uzimhik, kiaabk kalir mi? Her Bey 
bir labza i v iiide aeyroluuur ve inaan bu uiaxievi kiivvel h;in.de daima 
it: iii laze kahr ve Taimya ttfmir. 

Sotira Ceaabi Fir kiasada, Dekuki'nin niia»l alemiodeki seyahat ve 
mftitnluirieleriai anlatirfceii ijikLigi uabilde yedi muni gordtikJerhn be* 
y»n buyt1rnru5lard.lt, Bu yedi mumdan ma k gad yedi anftir, Yedi mu- 
1111111 lukmr biileamesi de arifler araamda taayiiD itibariyle bir aynbk 
vm.ii da zat cibttindtTi bit oldukUrina f^irettir. Mutularni insaa ol- 
ttmm ve ziyalarinii grik kubbeleiioi aamalari da vefilerJn aaillanna 
iiktikiillofiue ve agat;laTiii meyveleri iae ebloJollpbiD iiimleriae birer 
remizdir, 

Kfilutiabin beyaalarina gwra fi)em yedi kutbvn idare«i altiodadn. 
- 'nliir «inri ilabJ i]e aiemi aureate tasarmf vaiifesiy le miikeDef tiller, ve 
■liiuynyi onlar idare ederler, iuaanlajri unlar korurJar, 

Sni.ri Cenabi Pir, yine biklyede Dekuklnia teaadiif etti^i ihf<au- 
Ipra hamnsda iuiamltk yapiDasi vesileaiyle imamligin bakiki vu«fim 
(flyf* iimb buyuraytJl'lar, .^eriatta kuriin imrwnii^i nickrrjjtnr. ilatta 
kiif ulun imam hut'ix. vn lakib du oUl inmrneii alia ({urf.laiettiekterlir. 

- 356 - 



lliinkii kor, pi^i £bt*mtz, iiKCfine bula^ir, vr> bu pi^lik iiamflxu ma- 
il id ir, Ha.buki Hawteti Firin anlayi^lariDa gfl?e burmla kiirliiklen raak- 
r.ai kalb ^s-uniin tf)Tl5gii, baairelin kapaumaaidir. Korutt gttrmeHiti- 
drr. dolayi aldigi pialit, au lie temisde n ir. Fakat iyi kor, benli^i pis 
„laidann bn pislikleri ne ile teroiss.enebilir. Bnnun icio kftlb giizii a<;ik 
.dnniar, Uatta sefib dabi oUaUt baeirelleri kapamk hafist ve fakiblere 
t^r.ib oluiiur; buyuruyorlar, Bakm.z, Mevladam>z ne biiyiik bii kalb 
,erub adaondir. Ovle ya, kalb temi den medikce ber tlirlii kurliigii ic- 
radan ^kinmiyen ' kaliaaJanii a 5 ik olan gGsderi bir sanat aleti olmak* 
inn ba?ka nedir? 

ITiilaaa, aeil imam geD&t goaa ai;ik fllanlardir. 



Davud Aleyhlsselatri zamamnda zahmetsir haiai rnk 

efd« etmek istiyen bir fakirin dwastnin kabul 

olunmasi bahsine rQcu 

Ynkanda gecen bir bikayedo, Tanri'dan, eaiyetsiz nzk istiyen bir 
fj,kiria bazi Lalleriui aUykmiatik. Fakat araya baijka aeyler girdi, bu 
Uikilye de 5ykce kaldi- ^imdi onun ha)ini auiaracagim; 

Ukiiziin sahib i kosa ko?a gelerck fakire ^Nedtn beuim fikiiziimf. 
kr-iit>? Seni abraak hilebaz, aenb* dedi. 

I'akir : *Beo Taiiri'dan nik istedifflj dnam kabn] fluildi. t) beniin 
iiknn oldu: tulup ke»lim» diye eevap verdi. 

Okiia sahibi hiddetlenerek fakirin yakasma eanldi, *eke eeke iJfl* 
\1s1l Feygaroberin yaninn kadar gaiiirdii. 

Adam: «Bu ne ?e^id dua.. beai de, kendim Jc roaskara ei.Lini* AU 
s o r-i 1 1 l. 

Fakir : aBen Tanrrya dua ettim, du*m kabul edildi, ey krltii .tH«- 
tJl. Hen bflsim ta^lara vur!» Bu aoa uaerine okiiz sabibi «MuiliimanlHrl 
Allah icin eSyleyiii, dua naeil elurda bedim mahnii ona ma. eder. Eger 
dua ile mal cle gecseydi biitiin alem dua eder; mal, mulk sahibit olur- 
du. ^eriatta biiyJe bir ^ev gftiulmtis miiJiir?* 

thma kar^i fakir yftsttnfi gOge karai tutaiak : «Ya Rabbi.. Bcaim 
Imlimi aenden ba?ka kimaeler bUmez. GoalQme d duayi sen illmm 
61 tin*. 

Bu eiPada Davud Peygamber evinden ci-tarak miirafaha mahaUitio 
(iHinislT. Davae! derfi ki : «Ey Tann'^in Peygan.beri!, Bana imdad et. 
nkiiziim bu adamin eviue pirmitj, o da ekuzii kesmia. Bakkimi i.t«iin,» 

Biimin iizprinc Davud Puygambei, fakire sordu : fiNeden. aana hi* 
i.iiii olaa bu iikiizu keatins, 

Adam dedi ki ; *Ey Pavud., Yedi yildir g«ce giitidhz dwa elmek* 

(P. .al — 3S 7 — 



___ 



ieyiin. \a Uabbi, bans halil rt zahunsuis! bir rusk vor, diye yalvnn- 
yurdum. Kime IsierBen sor, berke< bilir, Bu dualardau soara bir de 
bilklizri fcl evime bir tikiiz giriverdi, Goziim karardi. Amu,a lokma icia 
diejii, duaui kabul oldu dive aevindini». 

B(in,m iiuefine Davud: «Bij sozleri birak, Davana fteri deliJ getfr, 
D<.[ilsi» bir bukiim vermek fena bir barekeitit. Bu (ikiizii saria kim 
impijladi? Satin mi aldm, miraea mi knadiiD?* 

l>ftvud'un bu ihtan iineriae fakir flecde ederek dedi kj; «Ey benira 
yanipyakildigimi g a r<!T1 Tannm! Davud'ua gOnliiue d* bir ilbam b.rak* 

Bu attjjleri siiylediklen soma hi^kirarak aglamaga ba^ladi. Bu oyUj 
bir itilayjgti ki, Davud'un grtnJii yermdeu oynadi. Bunim uzeriHO Da- 
Tud, davftciyai «buguii bana mfcblet ver, bu davamn grtriilmesinde is- 
r.r , imc. EaKete gidip naraaz kdayim da }™ aiwati bir rfe eirlari bi- 
ti-'i 'Jann'dan (urayim, Namaada Rflbbime ba&]aiiirim t nara.z glJiumiin 
-L-iidi,,. Bu mirla o sir zubur ed«» dedi, ve mahkerae tebir olundu. 

H:tvL.,l kapjsmi kapayip aceie haNete girdi. Tann, ona bu i?in 
Lakiknlmi biidirdi. Ertesi giinii ibi davati He kalk gelip Davad'un ha.- 
fttininji dizilailiBf, 

Ujivbci, vine aym iddiasim lekrarladi, bir ? ok agir sflsJer soyledl. 

Biiaiin iizerine Davtid: «Sus.. bu davavi Lirak, tikuzii bu miiilii- 

mnna balal et. Matlem ki Tauii *enia B] rr lni acmil dl, Hak'kin bu Sir 

nrJiiruluganfl aiikret* dedi. 

Okfiz sahibi: *Bu nasd kiikQm, bu ue bieiui adalet. Bcnim i ? in 
ytni bir ^eriat mi kuruyar*un, Scuiu adafetia yerlere, gflklere yayil- 
i«i?ti» diyerek, bagmyordu. 

Davud ondan sor,™ dedi ki: «A iaadci.. biitiin maltm, miilkiinii 
llmdl bu takire bagi 9 la. Yoksa * aQa stiyliiyorum, isin f ena dacak, 
yajirtfeiii auJm ve cefa mftydaua 9ikacakhr.» 

Dav*« buuun iizerin* elbieesini yitlatak: «DaVjd! , 9 ea b^r an 
lulmuiLii arlinp durmaktasm » dodi. 

J)avud cekrar; «Ey babtj kftrj^mii Uerif!., arti |t vava5 yiVa ^ ka . 
r.nl.Uar bastuaga ba^Iadi, Senii pibt bir e^e^e saman bile yaaik. B&y 
l« ublnjjuu Latde sen yine g&sin(L ba 5 kfi ? *ye dikiyorsun baL Yufu, 
^ouklariu da oaun kulu, kuiesidir, karm da,, artik faiJa soz aOvIe- 
tde. dcdi. 

Bu biikiim ferine davani iki eline la? alm^ go^iiiiij dflgmekteydi. 
Hulk da, Davud'u kmamtya ba ? iadi. Hdbuki davacinin K ublEinde n« 
var, bilmiyorlardi ki,.. 

Huiuia iizumie Davud ^yle 8 8y| 8 di : «Dosllar!. Art,k o gidi ¥ ayin 
niByilHtia cikwaai ajamani goldi. HfpiniK kalkia da fehirden dijanya aj. 

_ 35S - 



kalim. « gizli *J«i ojrrenfiliin. Filan ovada bir aga^; vardir, dallan ^,'at- 
diir, ^'kiur birhiriyle birlefmiftir. O gii^el agawn kflkuodfl kau v(ir. 
Hti k*tii talihli berif* ohud altiada e f e a d i & i n i .'jlduimii^iir. 
Tann'Din bilmi bnnn ?imdiye kadar flntii. Fakat bu kairabaTi, ban* 
hi^i tf«kr etmedi. Efendiainin foluguna, ^ueuguna hi ? bit $cy vennedi, 
hnklatiVi bak etmedi. Bu mel'uQ berif ^jiuidi de bir wkii/. i^in ouun 
o^lunu vere vurwyor» dedi ve halkla b«raher ^ehirden ^ikip o a£acm 
:Auno vardjlar. Davmt ; Ǥu bcrifin ellcrini baglayiu. Suguau meyda- 
na koyalim da sidalet bayrffgim oT?aya dikelimi* dedj. Sonra dedi ki : 
*Ey kiipeki. Sen bu adamm ataHmi JjldiiTduB. Sen o zatin kflleaiydio 
ve onuE katuna girdin; nialitii niiilfciiDu zabt etiin. Fakat Taflri bunu 
meydana fjkardi- Seniu I* kann yok m«? 1 o da, oldiJrdu^uti ef(m<Unin 
.artyesiydi. §u balde *>len adamdan erkak, diji ne dw^duysa kfpsinin 
irira^eisi bu adaaidir. Kihayet sen bir kfileisia, Seniu eliue £(i<;cn do 
u Fen din« aittir, 

Seu b'Jrada efendiui zari zari aglatarak oldiirdiiii. Acelendeu bu;*- 
lit da adanieajhila beraber tojjraga gooadiia. I?ie ba?i da juracikta K «- 
mulii, b^ak ta.. Haydi kazin ^urasini- B« kopegiu adi da bi^aklii y»- 
Eijidir * 

Y«ri kaadilar, bi^agi da, keaik ba^i da bulup cikardilair- Haiku bir 
vclvtledir ftitti, Hepsi de tSvbe ettiler. Ondau aoara Davud, Okliatt k<- 
Hc'nie : «Ce) buraya bak sabibi, bu yiizii kandan hakkim alu d<;di. Ay- 
iii hiijakla o adamiu da Sldiiruterek kieaa edilmcsini emretti. 

^imdi MpvlSlna bu kiesa iizerinc yiiksek bikmetlcri xhtiva eiddn ij» 

1 1 1 ■ s- i i !.■ : ■ irad buyuruyorlar : 

Tann'nin su^tartn, cezatanm tmhal buyurmasi 

ve hif bir kfmseuin yaptigi zutmiin yanrna 

kalmiyacagi hakkmda 



^r~ 






l-S'J 



j^ii^l jl^l Jk-^ j^J lot/ _0-i54*- iJU JLi4^ JLi j^ j^i J1£^ — 11 

Tercefnesi : 

I — Hir insflD saman giijiU gibi bava ve beve«ine tutulur kahraft 
rnlliiki tikixlunidan nasil ayirt cdebilir. 

'.', — /aliiui mazlamdan aym eden, zuliimkar nefain boynunu vur- 
lnii>; iilnii kimscdir. 

A Yokjm jeden i<jc nefeiae zebun idan zalim, deiiHgmden dula- 
)[ Iicj r i i : i y. ] h lu u □ hasmi nlur. 

4 — Kupek daima miskine. ficize hntum eder,E"er muktedir ulnr- 

■ * p 

«n o zavstlhyi ijsinr da,. 

5 — * $umi til ki, ut 3 bid a ve baya. aialanlar icjndir, kopek iein 
dc-gil.. Ar.nl an kendiaiiie konigu olftnfari avlamaz. 

6 — Kafir olsun, faajk nlsuri bu ktftii devirdo herkcs kendi per- 
desini kendi si yjitai. 

7 ■ — ■ /ul ill ve ^iiuab can sirlari araainda ilrtiiliidiir. ££lim odu 
linlktn gitoimQu online ktir. 

B — Taari'nm Lilmi, giinahkarlara Burlarnuu eezuei i^ln niiihlet 
vcrir niuiua, haddini a$mca meydana ^ikdnr. 

'* — Kan uyuruax. Her liatigi bit katl iizerine gopiillere orm ara|- 
tirmak vc utilaraak meyli duger. 

10 ■ — llabk-in adaletinin iktizaai cdarak sunua buaua gttnlUnde bu 
■ ulnr bnsjaunj kaldjriT. 

11— Fiteu ne otda, eimdi ne halde, kim tfldiirdii, gibi hatiralar 
Itiptaktan efcin fijkinr gibi t;0i*maga bastar. 

l/AHl : Yukariki hikayode gordiijriimuz vecbile ukuzuBUD ke?ihnt>- 
rindim do I ay l fakiri dava eden ailara vaktiyle kendi efendiftini iiliiiir- 
urn- valiin lair koSerlir, fifty la zalimler bii kerre ncfi&Uriniu liavaftiim 
nyni'ltirHB, Allnh'iaii ve kuldun Layayi vti kotkiiyu vinuturlar \o asf.gmt 
iiikak k^jinklcfi fiJbi duiinii Aci^li-rc IiUcmth cd^rlor. Tlalbtiki ar^lnu ta- 

- 360 - 



raklcrihde .dan yilksek i^eanlar derin b iT ^cfk.t v* bay* ifin.lf A a \m* 
.tciilori himaye edorler, Bir Ayexi Cebkde «^ ; Jl^ O^'ul* (Hutu*- 
kak MiMUfeT. iyilikler; kotiMkleri giderir) buyurnluyor. Ya.ii bafrt v„ 
l„ lS cnat £t« aiicJar.mizin kotii akisleriaden kurtulabiliriz amma K .m fl Ji- 
Jjrimizdit larar etmemek aarliyla... 

Canu goniilden l^bedei) aonia tftkrar gunabU larat ederaek vr 
ba da tekeriur ederse bir giiu sn^n vizriiii ^ek*™. Yaisw aurwuw 
derbal aovliyelim ki; katil, kirsizbk, niifntimdau iatifade ederck bn^- 
ka^m.n maUnv zaptetiniek, riisvct ve Bair buna mumasil su^lar yalmz 
aeisimizde kalmivarak abar.n hakkina, bayat.na kasd oldii^ndan bun - 
| aT ancak ibkak. nakla affoluBabiliiler, tovbe ve nedainet kafi fi^Hdir, 
l«t« davan okii* sabibi d* bu cinayeti yaptiktan aonra oldiifdflSii 
rfend^iuin ne ailedne bakmi^ ae d e bakkmi bak etnii S tir. Ayui za- 
manda davn ettigi kin,^ oldurdfigii efeadi^inin O&Wur ve bulun mul- 
la* onandur Sjimdi ba vaziyet karamnda Hazreti Davud'un b« kuda, 
ihtanaa ragmen oldlirdii^u efendmnin ogl.ma bir okttzii bik feda e- 
d.memeai, k*ndr bi^agioi kendi bogaz.aa ge^irmek .uretiyle k»ae hiik- 
[0 iinao icraama ve biituu mallariDia as^l aflbibin* iadeaioe s*bep oJ- 
unis ve ilahi adaJet tecelli etwisiir. 

BabBi bhirmeden S i.ras,m da 6 oyliy«lim ki, giinahlanm.Ki.. vi/.rini 
|„ : hemebal diinvada goiecegiz. Ahiretteki azaj> ba^kadir. Oyln UlUf 
diyonim ki, balk bn noktada -ftfildirUr, Ne hacel emsil.i.. hr. .it 

'■('ifmekteyia. 

MuteakibenHazreti Pir, katil ve bana benzer cinay etl*ri B mayd.m. 
„ ltliaB1 hususunda balk viedanmm tiaad aizJadigmi izab ed^rkrn : -K.n 
, iV umaz. Heike B . falan D e oldv, kim flldiirdu vesaire gib. «nlmft.. » 
hMi kwtautim o kadar ka^aaiytt gb^rk ki, milobit bir h>»I 4* 
.kinin f 1? k, fUl a 8 i gibi auc da Mtiin alametkriyle ber laraftan dUrti^ 
nkma^a baalar, ^^ M* ki. halk.n bu talari zidm .!c d.lku ad 
kan.fl'kalblere ak«ed Bn bir co^kunl^nduT. Allah adalotmi biVylo LBb« 
ed*r, Nit^kim lbrabim 6 iire s indeki ay ayeti celile wlimleriB Ibrtt 
niixic bu hakikati en parlak bit sekilde koymakimln. 

(Allftk., zalimleTin yapt.gm'dan gafil *anma! Oalan, gbzkrimn a,>*- 
.,ikka .p bir yana (Hkilceegi jnino lebir *der.> 

insanin nefsl, okOiU d^va eden kanli adama b»nier. 

Mevlana bu ailrede »eM emnjarenio, •tendiHiH RM>*W, 41^ 
cjya benzeili^ini ve 



nazarlan S 



•j.i.-B da bu habia nef*in fisaroii altmda kul- 



- 361 - 



digilli buyniidau aonra altli ciiz'iuiii lierrfeyi aebcplerr bagladigini beyau 
*rliyor]flr ve akh niaaj iln akli kill hakkinda 511 uieanevileri irad etlf- 
yorfar : 

Felsefeci ma'kuiata baghdir 

J*p 4>i Jj* Jit dj-~§>«- - jJG jJ Ci^j^* Al — 1 

Terxeinesl ■ 

I — FU020I ancak ma'kulata (akli maaem anhyabiieccgi sey|«ro) 
l»«ftlnrinii^tir. Fakat Rofiler ajrllj kulliin ?eli B uvan (binitisi) dirlar. 

■ Seitia akhnm akh, yaoi akh kuj i^dir. Akli oiiz-'i iso kabuk- 
liir, llnyvan niidesi datma kabuk arar. 

it Kabuktan ibaret tdaa akli ciiz'i, bir seyi anlatmak l^in. y&z- 

Ipti • drlil v«rir- Akli kiilli ise yakiusiK hi? bir yere ayak koymaj. 

I /All I : KilabiD mukaddinuibinde ve aonta diger hahislerde akli 
<-!JK*i v« akh kulii hakkinda iizaa uzadiya izabat veriJaji$tir. $iuidi 
biirada uuJari ki«,aea bit daba batirlatahm : 

Akh maa;, ancak mecB/J ve mabdut hayatmuzt idare erfenakihhr, 
FjJoKuflar bu akhn eeiridirlcr. Ciiakii fels*fo ancak bu akla dayaoir. 
rilozojflar, bakikatlana akh cuz'i ile idrfik ediIoce£iue kani c-larak bn 
akJln inaverasinda hakikatferi idrak eden akh Hlliyi inkilr edcrler. 
f^ta bunua i<jta Mfevtafla, fe]?efeci, aacak makalatm bagi, zonciri 15m- 
de ikati, ehluHab, akli kiillun vasiftaii baric nydinbgi i rinds hakikat- 
leri yarrnaktadu, diyor ve bu akli, akli kiillun bir kabugn nlatak rnu- 
lalaa cdiyor. C.iinkii bu akil ancak sathi gfiruiv i(i goremez, mahive< 
Us awful odemez. Ancak esyamn hadiseleri Vizerinde iacelemcler vspar. 
va her jeyia aslim da g£-remedi£i icjn nazariyyetari * tip be ve tered- 
iliitle tnaluldur. Halbuki «blul)ab hadisoy# degil, dogrudan jaahiyete 
nasurdir. Guriigii, vasita He degil, gubudSdirr Hakkalyakin bilgidif, 

NiJiayet Mevlaua hafcikatiea uzak kalaBlftir ieiii,, «onlar |ekdedir- 
\nt» diyor vc inkatlarini zekadia degil, abmakliklanain taeti olarak 
kulinl odiyor. 

A.sa^idaki babis abmaklardan. daima ba^inmasinm liizum va «atu- 
" 1 hi 1 .;nk ^ijzel jKah etmektedir. 

* 

- 362 - 



Isa Al«)fhiss*iamin abmaktardao da|a ka^masi 
Bit t;un tsa aleybiHsotflm <1a^a doj;Tu ko^op gidiycrdu. O ka-lar 
k*^yordi. ki, sanki arka^ndan bir ar B laD oaa biiciim etmekteyd., 

Bifisi ardindan kix&p dedi ki: aYa laa, nedeH bbyie ka ? iy & raim? 
I'esinc takilau bir kimse yok.* U& acelesindcn eevap vermedi. Adam 
bir miiddel P eygamb*rin ardmdan ko 5 tTi ye baglrdi; «AHah man, Ujin 
bir an oUun durt.. ne ka^iyorsun? Ardiuda ne dii 9 mai) ne de bir kiro- 
se geliyor, JVeden kaciyorsua a kerem eabibi.» 

^ha dcdi ki: «Ahmaktan kagiyorum.. yiirii, benim yolumn kernel, 
keadimi oiidan kurtarayim?* 

Adam dedi ki: «K*riirj gozlefini. eagi«o kulaklanm flc*m m«iri 

iit;n degil misin?» 

Isa: flEvet, betiiin» dedi- 

Adam : «Gayb ef B «nlanni flliiye obuynnea 01m av bulmu 5 arslan 
jiibi ?icrayip dirilten Mil degil mi a in? 

ilemde bu kadar mucizelerin varken safla tabi olmayan kimh> ,ledi. 
Isa dedi ki ; kAIWi'id zsti pakiae kasem ederim ve oiiun pflk sta- 
- ,y|a Bifatlan bakki i ? ia ^yliyorum ki. oi.ua istui aza^im tore ,>k»- 
Avm, g <i Z leri,c.ld, ; ,a P ira okudam bulaklan d.ydu; ta, glW d-M "k- 
d um vanldi; tttfly* okudum dirildi. Fakat abmagm goaliire y^bude.,* 
LBrreokudum da vino haraakat ve cebaletten kurtulmadi». 

Bonan uzerine adam : «Ta n admin kore. S a gi ra, 5liiy e t*.it "dip 
li ahmaga milcair ol^a-m bik^eti ixedir? Kflrliik d„ M^fl.kli 
illctz abmakhk ta iltet.. Kedan ona tesir etmiyor^ dedi. 

Isa dedi ki : «Ahiriaklik Tannmn bir kabridir. Hastalik v^ kftr- 
liik i,e kah.r degil, bir iptila ve imtihaud.r. Bu AHabm mukabbotmdeft 
ileri j^clir. 

Iplila acmacak Hr illettir, oaa merbamet olunur. Amraa abmakJ.k 
fiyl * bir Dili* ki, omm ftfeti ftim* ^adinda kalitiaz, oauala mu.aba- 
bet edeae de ^ BUlM l»V^ Tlirulan "^ T ^^ rauhurQdur ' 0tl * 
^are balmaga imkan yokn. 

^inidi Mcvlaaa b« kma iiaerine au m* B nevi1eri irad b«y U rayr>rlar I 

Ahmaklardan ka^l... 
— 363 — 



*$ f^ <J ^* } M fj\ — 4 



M /4* J Ji jl L 

Tercemesi : 

I - Ahmaklatdan l sa gibi ka Q ! ahmafcla aobbet ?ok kaolar dflktii. 

3 - Hava, aaar azar ,uyu r>«sii calarsa, ahmak ^ ^^ fc " 

Jar ve sogukiuk verir. 

4 - &***, tacmasi korturand,,! degildi: O, korkudar, ea ,j ad J, 
«u k S fi 9 i bize, bu bakikaii tfSrcrmek ujindir. 

tZAHl: Ahmak deniliiice biz temyizrfen «*,«* a * ir Canl > ft 
Jk. . ,ok 9 a vdb**] her c.pbede. a B lay 16l kit Mm^f „." W 
»«nl.rbii^k .Ml^k feaahk yapabilirfo, ft, htiaKa £33 
*»«*«, <*..* dontaa daba ividfc* hdk ^u *>k y^iadJ" 

Jakat a,if,. re gijre , aImat; ^ ^ ^ J.^j.^ 
.jU- Ipti rid* v^hito AUab'm, ka]bleri Q i, kdaklai^,, g 5 *ieH- 
•i **Uwtf basireUerim muktfHcdigi ki^Krdir. Buular hakikat ,„„. 

QnMn lumber bir HadH eerifi B de: nh*,.), ol«, wjdf MtjUh 

J™S" i,kiDi **" "****« ?4* aiyad, c ek Lbu- 

Simdi mesnevileriu izahina gegelim: 

B«tu B fWW ve kaaia, hepsi ^ mvht ^ mbmAltlim soUet _ 

" r ^7^ r * **"** bonp W U bir t^fc » ifad e sdiy fl . 

makla Jiftiat ede edo „„» me9 > uni hfiviyvetiai .,,„,. Iffian ^ * 

gib) W f a>, Sonra, merr^r t*,t« na 6 .l aoguk a|,yors 8 k, ^dp 

fell, bm |.h. »,f lnS anj 6rl , ba W ^ um —Uflil^D imfiq^ -, in . 
•!™ korimftk K m bir imt» a | nt" im ^ es i I mB kt itf buynruyorlar 



4 
* * 



Sebahlarm ahmakligi ve PeygambeHerin na.ihatlannm 
o ahmak lara tesir etmemesi 

- 364 - 



ve iman elmtttielrri yfliiOndaJl b*|latiDti -ftkn fe!fik«ii K dmiu*iiik. Mrv- 
l««a trkrar onlaim hamaktlleriBdeli ve peygamberleriti iifl^iliollDrinin 
kendikrine t«it gtmailiHintluu kmdilerine ustuu u/adiyn haliBDl I iklen 
Honra, ber biri ayn ayn yiiksek bikmetkr tajiyan a^g'daki mcsiiovileii 
aoyliyorlar ki T buulann kiBiin kisiin tercem* ve izaliiaa gecelim : 

Diinya serveti ve dUnya ilmi tirerine bir tahlil 

Tercemesi : 

1 — DUoyaya kapilan adam bem milj'lislir, hem de kfltkuJttkUdlf. 
Aruk bu vaziyette Ijirsizdan korkmamasi gerekir. 

2 — Siinkii o, diiflyaya ?iplak geldi, v i[i]ak gidftcek. Diiyl" iknifc 
birflis! korkuttutidaD nigeri kan j^inde. 

3 — Havatta iken tualinid gidecegi korkusuadan feiyiu! biImj ridmit 
oliim zamaDiuda evvelki korku5ua a qa.;af, gqler. 

4 — zaman zengm bi<; bir pulu (flruadigmi. zeki i»e biinerininhk 
oldiijuau aalar. 

5 — Hayattaki bu korku, etegine saksi pan;a]aTiDi doldurarak ken- 
diaini mal sabibi Sanaa ve o wkgilar.D iizsrin* titriyen cuaiklann Iib- 
liiie benzer, 

6 — O sakBiUrdan bir parvaftini alivtririek aglamaga ba^lar, geri 
verddigi tamad fievjiiir, gglet. 

tZAHI: Hayalta insanlar bir miiflia roevkiiiidediclor. DUnywyii 
nB.il Qipl.k gelmislerse aslma da bu ^kilde gide.iekWir, baldn bir 
hir, olan hu miilk Vf mala ^iddfitli ibtirasm v* ddhd kaybolrtiasmdaii 
Wkmamn n« kiyaieti vardir, Binaenaleyh diuiyft servet v« marlf*. 
tinip lii; bir dejveri yokmr. laeaalai bu hakikali, Ittfitt viiktinde 
anUyiiiaklnr, ^iliterdikteri bi(P« piilocokloidir. 

— 365 — 



$i.m!i Mevlfina malm uzeriade bu fcadar titremenm .Jege«i B |i£ini 
<!iiy!e bir te|bih!e ifade edfvur: 

Cncuklftf oyuti oyuarlarken mesela, etekkiine doldarduklarj las v» 
«ak t , |,arcahr, do ise diioya malt da odur. Coeuguo. clegmden parca- 
birda* birini alsak a « kadar feryat ed.r, tade edince do ne derece M . 
vi ii ir. 

Igte diinya malinin kiymeti budnr, 

Yalmz ?ur 1S iDi a v ,k]jyahiti ki, Mevlana, diinya mail faydasizdir, 
ilimjer ve fenler bo^tur, gibi bir iddiada bulunmiyor. Ha ? a.. lUeviana' 
gibi yiiksek giJriisJii ve biiMin sozkri dikfiya ve ahiret igm du*tnri.i- 
amcl eUesk bir miitefekkirin bu aihniyetle oliaasi katiyyen dQ ? fiua]e. 
n»ez. Mevlgngmn buudan luaksadi £udur: 

1 — Ehluilab mutJak olarak dOayaum sirvetine, inausip ve ihti- 
fajnine big bir kiymet v^rmealer. 

2 — Biger insanlara gelince: Mevlana demek istiyor ki, bayatta 
ynhiiz mal ve yalaiz 5 ftB.si men/aat i C i n c^rpiuan xnubtedslerle, ilim ve 
tnolerii.fi. g 11r uru icinde njaaeviyati miinkir v fl bayatia yalmz zahirine 
H"<™ kmisderm *ervet ve inarif'otleri degerskdir. B^ka ?iB a faydae, 
fllmayan dun ve serve! i ? i u cirpirittia, elbette bostur, 

Bu cfhanm akil ve iJmmin iiierine titreyenler de diinya 
mahna dii$kun olanlar gibidir. 






^ V 



J jy 



V 



i^<T- 



— 366 — 



L 9 



*crb- 



-Ol-U ^_>1j ) ^JibtitJ - ^jjj?-jfi m^ jLl-;J 



m 



Tercemesi 



iimlcrin korkuxii du 



1 — Bu cibauiD akil ve :l;niin- — n i -■ j ■. < *>|an 
buua beDzer. 

2 — Bir gok fenleifi sabij> aliinler itjio Taan Kur'aada: «(Jidar bil- 
nsezler» buynrdii, 

•1 Yuzbin)«rce faziltt vc biinere sahi]itir]er atbina kendilcrini 

b]l,Qjealer, 

4 — Bu ^e(il filing ber gfivbetiu bassaiidi bilii de, kcndi rflvberi- 
nin bilgisme gelinre e^ek ^ibt kalir. 

5 Ben, caiz olani vc caiz olmiyam bilirim, dersin amma krinh 

ue jyi bak. Sep. caiz misirj, yaks a i^c yaramayan btr aeuze misiu? 

6 — Bu liyik, i*ii )a>k degil deiuegi biliyorsun amma keudiue iyi 
bak, Ac aba sen Jayik raisin? 

7 — Sen din usulunli ve ahkam! ^t'iyyeyi biliyorum. iddiasinda. 
bis annua kecdi aslina bir bak: Ouda bir iyilik var midir? 

3 — Seniii iiua usul ilmine vakil olmaktan, kendi asiini bi!ra«k 
daha iyiiSir, ey ulu ki?i. 

J) — taraflt, derdi ziyadcleyeii a^kjndan Ebu HaniU'. vr $*t\\ 
bir dcr* vermetli. 

10 — Onlano derskri (ZiyadaL) , (Babi silsile) dogildir. 

1ZAHI: Cenabi Pir yukardaki mesne viieido altiu ve gumiiijfl lilri- 
yen barisleri, gocukltinii etekb?rine doJdufduklan aaksi pargaUiriim uUti 
nnibabbetJerine bcnz«tm^ti. Bu beyilbxde dft ilmi aabir erbabiinii lm- 
krkatte bir ?ey bilmedlkleritie {Bum) siire^Ddcki ?u ayeti eeliliyi t^huil 
ediyoxlar: « j/^ ^i>Vl^ f.JJj ij^i I^T^ifc J-W » (Onlar, d»iny M 
bayfltmin zahirinL biJitler anama abiretteri gaafiJdirler,) 

Yaui yuka»da zamau zamau u&un wzadiya babeettigim gibi a>il iJe 
degiL badisolerle ugra^au zabiri alimSerin bu bilgileriyle bakikate eri(} 
moge imkau yobtur, 

Sotira Cenabt Pir, bu alitnlerin bir 50k biinftr ve marifcUori vardir, 
ber ?eyin kiinyaya ve fizige miiteallik Iter tiirlii bassnlarmi bilirter am- 
ma ken 61 mayalantii bilmezler, buyornyerlar ve tektflf ymlniK f'lkih 
ve usiil ilmiude kalmi? oianlara bitap ederefc: «Seu, eit cab, bu 0|lj 
d*fiil. Bu layik, obiiriisii layik devils gibi i-Bib-rlo berkeai eenbor icinfl 
*liyoninD. Sen, keudine nazar *yle, hakikatini gurt I S te i> vakit bi*™t 

— w - 



k ■> n il i rkin rait ve liiyik oJup olcuadigini anljyacaksm. Sana usiil itinin- 
ri«n 7,iyade kcndt aslini bilnic ilmi laziradir. 

MiiWundiir ki, fikih ve usul jjmiylu ugra?anlar ^eriatin yahnz dx» 
■ -.ii i^-jiin bahiederler. Bunlarin - iiiiifiLes.iialannr.lari sarfinazar - bir cogu 
<![ir diifjijncuii cnutaBasip kimaelerdir, Bnnlar, osasi §ok geni^ ve her 
iijrlii kdiuyh&i gosreieii din in hiikumlerini e,ok daraitttii^lar ve Ii*t je- 
yi liarum, bid's*, caiz degil, diyerek halki her liirlii terakkj yoUann- 
dttii jclrknj Ermftlar ve kendi tnenfaatleriui ten] in ir;in dini adet yapnjl?" 
lurdir. Tarihin her devrinde hiiyh mijtaassiplar vaidir. BunJarm yuciindeo 
<.'irk knnlar dokulmii$ ve nihayet buyijk inkilaplar yapdtni^tiT. Lste 
MvvIhtih liakiki din alimlerine degit, bu mutaati$i|)!ara hucuro ediyttr, 
Kir turn flan da yalmz zahir iluain kifayetsizligini de anlatarak tiBizini 
itvrdlcrimizi, biiyuk heyecanlaiinajzi ziyadelegliren ask dentiuden iiaamt 
KIiii llnaile ve tin ami $&fii gibi en biiyuk inuQieliitler bic babentme- 
ililiM 1 ; ilf.ik Sarin dersi aneak beyecan, sfiina ve hihu^f dereidir; Ziyadat 
vp H.lIu hiUilc (Fetvaya ait iki rmibim eaer) degil.. diyerlar. 

Daima timid ifinde gIumuz 



^ 



^j*- 



-Ux^j^^^jk 



^r: 



.J 1 - 



ts-J t£*x*f 



Tercemesi 



1 1 



1 — Feysamberier dedi : llmiuislik cok kiJliidDr, AJJalrin rah me* 
aihsyfitmdir* 

2 — Bir <;ok i^Icriii evveli <,>ok zordur. Fakat gittik^e agihr ve * 
^iigluk kalkar. 

3 — Tjmitaizlikten eonra nice iimiller vardir, Karanli^m arkasm- 
■ iii nice gune^ler mevcuttai. 

1/ \H i ; Hayat) rievdiren ve ins am ona bag I iy an iimittir. Bizi ca- 
ii,-iii;i!-.:i «i:vkfjden, Lenbellikton kurtarau yiue ilmitlir. t'uiit olmasaydi diin- 
ymluki bu gah^mabtn gfirmez ve her $eyilc bu lerakkiyi idrak etmezdik. 
Hrtyati kairifiliyau iimmit ke&ilir&fl ya^ayi^imiz bice iner. Bunun iijin 
bir gek felaketltT karficiinda vimilsizli^e diifmenaeliyiz. ^liatii iiaiiteiz- 
lik knracljfj;i bir f^iin agiht ve arkasmdan nice iiuiii gUnef}leri dngar. 
Iluyalta ber bangi ifj fiiurjia olsu;i baflarken sei>riuk v ekiKr, fakat una- 
rjtibm bn gii^Hik gider. Bunun if in ilk {jiirliipe kar^i iimimizlik fjjOatc- 
lilirHfl bit bir npydn uiiivnfFakivt r niunikfin dej>ildir. Bu mnddt diinya 

— 368 — 






icind, LeyJe ol^n^ gib! »«* to Allab^n ****** ^^f * ' 
keisineyin. Tanr, bUtiin yiinahlarm magfiret edicmrSir). 






Peygamberlerin Sebalilara nasihati 

Seba m^mleketine Allah on U S Tcygambet g ,nderd». ^yg-berhr 
cnlara hir fjok na,ibat eltikleri balde kabnl *tmedller ve ded ler k, . 

gibi nef.inizde tapbun,^,. bald* d* Allah'm na^rl UM oW4| 
Hraini, Bttta bn s0 zlerLniz riya ve biyleden tburttir -Her |J - 
„JJ kendi cineinden olur. T^r»k ve .amurdan yaratil.,, m.blnk U e- 
red* eabk uerede?... Sisin oaunla ne mnna.eb^inr, var.». 

Bnuun Serine o .akiLere, pey.anaberle, d-dlh- ki : J ey,a^bcr- 
^ halktan temyizi, ^ iJ« de^Ui- Bdki -ban, haller v. xaby. 
Rabbani iledir. Bir ,eyio bakikaU.i bilnrede. lem. yoUj^ .jpt«* 
,ize lavik de&ildir. M^ol geUtmek, bit 9 eym Sllfina ve bak ka me va- 
Ifi an euf .Idir. liJ S ibi bUyiik bi, V****- -H^i" «■ 
" rd ; Ha bnki . a S a d^ildL B.y.e inUbah <*hlbl bir Peygamber bir 
^ «L bilemedi. Halbnki o ,o,,n baUni 6 ,fat ( ^ ^ 

' Kezalik Ibli. de HazreU Adem'in bakikaimi g««W * ^J'; 

b,kti ve ben ate^n yaiauld^, cardan mabl^klur l»,n 4iU 

uSU«, dadi. §!«dl WW r^- bu bakikatl daba xy, ^iUntflb. 

ladir, 

Nuh,«emi yaparken, kavminin mealier getirerek *\*y etm«l 

Nua , .vnda gemi yaparken bi, .oklar. yuzlerc, ^ •**"£ 
Nuh'ta alaya kalkt.lar. (Knyu bile bulunmiyan bir evada Nub p»i 
yapiyor, bu ne Rabilliklir) dedder. 

Biri de diyoi ki : *Gemi f badi yiirii, kv5» 
Oburu diyordu ki : «Bu gemiye fair de kanat taW 
Nub da : «Be* bunu Tanti emriyle yapiy.rui,. Bn inii^alarJu 
l.eniin i^ixne balel gelmez,* demekleyd,. 

NOT : Goraliiy,, ki, bakikat gu.U kapab olanlat bet *g* *| 

„fiSL bakarak bir Lak,m bukLnxkr ve ^sailer ver.y-.r a f llall.n ki 

X ve SW «t» »i«Hunda bakikat gizlidi, %H IU«iU M W^ 

;;, hakikaL, ^nnekledirlei ve bize hnoa a«.ak »tal *le ^ 

yabir ehlinin gfcfttf « lirBk lll! ^ ^P hodir ' *** en S " rrt Ve IU,,Bldl, • 

Utaalfl mi»"1 ■»' grtWBW 

— 369 — 



?Lf' flfivlim Ailcai'in juhnv* degH, ^mumna feakt!. Nob'u a | ay 
■ Juiil. r iklimii, yajnu znhirl vaziyeti D i gtiriiyorJardj. Kakat n kuiak ik- 
Jirai Allah bir iuhzada tufaiia garkotti. 

<> MA vcrdignafc biHiia hiikilralerde daima ihtiyaih olmamiz la. 
iflrrL,|lr - A ^£idaki kiwsa ibtiyatm gtizel b» miaaliai termektedi*: 
Ibtiyatm mantsi ve ihtiyatli a da mm mjsatl 

<;e v iai, kavimlerir, haileriae aaaar edsrek uolardaa ihret almak vft 
ilft*ty« dngru dainja ri^d ve basiretle harcket ttmek lazimdir. 

Ihtiyat nedir? Iki fedbir a ra*md„ dafaa toreddiH i^iade laJnuya- 
<»k eerti siirsLumiiyecek tarafi jltizam etmcktir, 

I!irl« ; «B U yedi giialiik y<dda bic svt yoktur. BiitUa yol avaklan 
Jtnkup kavuran kumluktur» dese: 

ftbiirB de : ^YaJan... yiiru d e bak, ber geee, akan bir kayaak g 5 . 

,r, " ,lH1 ' ** ihti y flt : Korkudo.1 kuri u l ma t ve dogniya ulasaiak i^ia 

!"!'"" % " " J, P >" <)la Wj^ktir. Yolda s„ varsa vaa.ua ald^n St iyu 

,U)k '" ' ukat >' a y° k ** ° «*lt mm, y 0j „ e ,^ eni]1 Vfty j. aMnet 

" ^Jd<N ey iiisanlar, kiyamst gdnii i 5 in ihtiyath davraam. O „. 
a *™*° 1 > uk ™?$i*h At***, Cwweii alAdan rindaa* attrrdi. 



* » 



Hjrs yuiiinden bevasma uyan ve ihtivati birakan 
ku su n akibeti 
Bir k u? , bir daoanr. iistiioe kunda: ,™kcaki tancleri »iitdu Bir 
uvaya bak,yordu, g/Joft or as ,oi cektaekteydi. Bir d* tandere bakiyor- 
du. ton keadisini sUriikle^ktey di Hu iki jstek arasmda c^rp.ridt dur- 
«*»:»*•?•« «*h ba^mdaa gjttf, tablet* tamaIl cd(irek Iuzaga d0 tfi 
Hoika bii- ka* da, teredrtiidii bi.alu,, laDe ler e m «y] rt^d*, Sft braya 
'Ktu gttti, ve Mitia hiirlcrin ba?i oldu. 

VcvJaca a^gidski mcsdeiij«riyfe fan hakifcati eaaalj bir 
BfikliyorJar : 

Biitun fiil ve amelierimizin kar S ili|ini gore«giz 



^ckiJder 



r, 



"■■t^ 



- 370 — 



Tercemeii : 

1 — Nice dcfalur hue* Lwwj|«M ilaifUm. BtiS as nn] h kraiknnk 



|Q1B 



ii'.^i:, i : tin. 

■i — TOvbeler k«!>ai <sdea Tann yin* «eai aaad el Li: thvbeni ka- 
bul edtrek heui ne^elendirdi. 

3 — Eger avdet cderseui!:, sizin gibi biz de geti dftneria. Btz, fi- 
illeri cezs ilr ? ift eyledik. Yeni (lO^benizi boxar fosada ba^larsamz, bia 
de size azab edetiz. Biz yapilaa her i?o bar ? ilik olarak bir ec^a yiip* 
lik. TiiliDiz iyi ise eeza da iyidir, kota i»c c*za da ki>tii olur.) 

4 — En yapiJan i^l«ri de eserleriyle ?ift eyledik. Bir ainelde bu- 
lundna mil ooutlak e?i de zubur eder. 

tZAHl: tasau, fikradaki kn ? gibi nefsiyle aklimn arauu arasinda 
fazla inutereddit kahrea cihayet nefsi emffiaream istegi galebc eder. 
f^iiiikii hira, evvcla akla oiuaallat olarak yuu izalo eder, ondan aoiirv 
.--- *:■ L iivini yapar, 

l^tfl fikradaki kui? da evveli, sahratara, gijaelliklere, ulviyyete Mi;- 
mak iBliyordu, GWfllunun arzusu bu idi. Fakat kbtii oafs birakir mi? 
'I'aneyi gOruace no gfiaiil kaldi, tic akil,,, 

t^te bunun kin Mevlaaa: «Nefsi etnmare yilaunden wk airaa dQ(- 
like- i'akat tfivbe cttigia i*ia Hak eeni azad etti, amclinin (laiatitil 
cekmediu* diyetek 5 u hakikati a^ikbyorlar. Eger ttfvb<* etm.z vtiy- 
tiivbpyi bozariiaiz biz d^ siisia gibi dfiner ve azaba ba?lanz. /-Irn 
bi» ^iitua fiil ve hareketleri, eaeileriyie ci^ yaratlik. Yaptijiiiiix TiU 
foia ise onun e^i de feaa, fiil iyi iee esi de iyi olarak siae K eli|t r«t.r, 
ve ay in ciraten cezasiat cekersiuiz. 

Nivekim Surd tsra (la £ \j,^ &M* r*t ^^ Ui ^* Jlj ' 

(BiK itaalzizlige don«rseDiz biz de cezaya dtfneriz, B!z Cdifliuicmi 
kafirlera mabbss yaptik) ayeti cctilesi buna i^arettir. 

Sn ayoti celilede^ amellerimissiii niijjalleri oldugunn gtfSleriyor: 
[ l 4 li* iL^ '"%* "ilj^j c4-%* jj^j^-j^'J tJ* ^ | ^-^ h s'> 

(Allah, peygarobeilerinc ettigi vaidde bnlfetmez. Amuia hala va 
koiuliiklerdea dilerse gecer, gE^raezse o k^tnliige muadil bir ceza ilw 
**cza eder'. 



,\ 



Kopek lot in her kfj mevsimi .sYai gelince, kt^in 
barmmak i^in kendlmize bir cv kuratimw diye 
ahdctmelerinin hikayesi 
Kii. ^eldi mi. krt|»pk czilir, lifknfkMr kijin P«J;ugu «n" peii^fln «lor. 

— 371 - 



V* d« kj ; «Ki^a dayanaanyorun,. Sag olur^ra va * g e im Cfl ta^aa bir 

l-akat yaa gelipt* urtnl.k ls ,r,di mi ie^disitti kaakocamao ™ra r d«r 
•lyl «m ben ,u balimle hangi eve ■£«„», der , Tenbd tenM ^ 
(dk bjr bajfje bir gtflgeyc i^ekilir. 

!?imdi MevUda bu k. Bfl fzkra 1i E «i M 5U mesneviJori ^yliiycriar; 
Nimete jtlkur, nimetten daha ustuntfiir. 






r. 



Tercernesf ; 

1- Sen *• J* muaibele dii^tii, mii buziiliir kaJirera. Hirs kemik- 
term bitigfe; kUtjuliir. 

2 - Fakat dertden kurtutdun r n(J ev yapmak S6 vda SJ geccr gjder. 

3 - JVi me te ^iikreimek, aimctten daba bo^ur. $i»kre bari* | Bn 
Ht millet tflrafiua gider mi? 

- ?iikftr dimetrn can.dir. Wi«*t yosttur, deridir. Seai sevgilmb, 
nwbttllBsme u]a ? tiracak olaa ancak eiikiirdiir. 

5 - Kimet iosaaa ga fl*t getirir. ^fikur ise uyandjrir. P a di 5 ahm ^ 
kur tuzagjyla daima flimel avljya g5r!... 

IZAHI t Yukanki bahiderde de (* n *ktaya t CIDaa ettik. Uun 
lur m USl bet e dc,*„ Jeryad «der. Fakat derdden kurtul^ca ftkrada 
tfurdogumuz kopek gibi «ivhe bina SjI1 , kurmaktau vaS! gecer ve aiba- 
yet t«f dfl ?B r, tfalbuki ^krotmek aimete oj.il ol^ktan daha iy*. 
dip, Ml A,**t bir posttur, bir nrasdir, g.li, g^., § ukiir f Bft «£. 

,/ C 9ha Hk **«« hakik ' ^vJwrdJt. Mmote mii.ta^ak d- 

duks* «> Dua wdili gwu* fcfei gaf | et j cinde &irak]rf tu#y|)na ba?lari>i 

ajfc-Ujjl ^J ^UVljl* Ayeti Celileii bu Lakikati gflstermektedir Hab 
bukl da*,* pddlkce algm|lfc ^.j i?dfta kayfliyM bir 5Utr i|e Al]nh 
btJI*pirlUik daima uyamk olurnsi. 

* * 

- 372 - 



Tannnm. aKlr C ttc «h«»nemi t dunyada zindan, yaratmasm.n 

Hikmeti, k«lldt!ert*i hO»* g- en i e rm ister -stemez 

Tanft'ya kuhuk c;me!crl ijindir 

^detLdm.kb.ldegil^, Hakk,* emu.e i.ado v. ^iv„^, «oM 
^^BuToktaya (Fe S bi hMffao) HilW nzua.zad.yate^^edilecektir. 

^i VI l.iiL 4 n (Biz oia ve iDBi ancak bize ibadet i S i» 

£»&, u£« ?«««*«» !«yl" f ^ iU •*? SSw iS 

dirnjek iciodir, demi^erdir, 

A,a gl daki n.e .».t11t t.vl ve k.rbi ibad.ti ac.klamakta ve b... 
lare kaf Sl y*pila<:ak P.uamekyi K &*t ft rmektedir. 

K&tiiye iyilik otttk^e rate, 
iyiyc kerem gttsterdik^e vefa goruirtun 

Tercennesl : 

! _ A)?a klar, n b^b» budor. Se, ooa iyiiifc *det«U * M Am- 

hk 2 ' -" Ker.m 6 *hibi in^1«* iyibk ve ih.an j*gty* >— »«^» 
biritie kar?i o yediyija verir. 

fe - Alcakla, «t. ^.duk, «i kndkta^ *** ««M« f » l «- , 
vtfa EUrurkiBc cefa ^l.-iye lia^hrlar. 

4 •- Vor al.akl.no ttp.^« U. >"» b M W-^^" |b " Hn 6l h *" 
,i 1«l«. kf, ihMM- <"»fcnr «J.1-bC *lkrrt«dlf.. 



■Haanai 



1/A.NI ; KvypJilcnbeti suytanir. Rirmae iyilik cuinia mi, fenal.k 
jitiiiirftusiia. liu cok r|ni|rudiir. Yaptigiui.z iyilik, layik fllmayaua ya- 
I'jfirF'ii «lbelte fenalik jrururuz. Bucuu 19m iyilik, iksan yapacagiDiz 
udamj iyi He^inek ve bu noktada ?ok ikliyatb harckel etmek $afttir. 
<,:imku katUye iyilik etmek otmn kiStulii^iiue daba geniij nieydsn vermek- 
lir ki, iyiligi gOrdiik^e da[ia a'i^jala^ir -ve fenabgi nihayet eana da 
dukunut. tyili&i iviye yapsmz. hue Lin ahrsbmz. l^te buaun iein al^ok- 
Iwnn kiiluJiikierme kaliyen meydan vermemek ve daima tepelerine 
Vurniak ceiniyetin selSoicai uitmma *arttir. 



UiMar ki'ni peritid>«Hii ( 



ki* 



* 
* * 



Sofinin bo; sofraya sevdalanmasi 

liir gun bir sofi pivjyft asjlmi$ bir sofra gfirdii, votde geldi ve 
ink-, utinege ba^Iadi. Plbiscfrmi yirtiyor, i^te aziksizlarm azigi.. i^te 
kitUkWm devasi, diye naralar atiyordu. Diger affile* <le buna uyda- 

Iril. -I'tnna lin-;jjn[il,ir, 

lletacvekilinin biri sofiye : «tiviye asih bojmbo? eofradft ne vat ki, 

M'ni bu clernce vecde ger.irdi» dedi. 

Soli dedi ki; «Yurii be,, sen inanaBiz bir suretten ibareuin, Hen 
lifjk de^ibtlns, 

Siuadi Muvlana bu kiseamn i^ yiiauriGt $u mesnevilcriyle acikhyorlar: 
HaklkT ajk, yokluga olan a$ktrr 

jl^t jjtjj j j^L $4ijp - JUL.LJ ^ yf >xA e^U — 6 
Mf J tjf-^ *i~ J* ■&&* _ _,-,*> j u^^J lU Lj ^1 — 8 

Tereemesi : 

1 — A^ikiu gidasi ekmtkaiz ekmego ulan askor, Afkinda sadtk 

vliin varlijSa baglanmaz. 

— 364 — 



''a'- Stft .men ^uk ye^kteu n nsl ] zevk alabilir.'r P C rimi> y«nW" 
fi gidtfsi ffii^ak kokudur- 

I - Adeu, oglu da p«ri«id kok uS u n daa dasd rayika aiabilir?. ^iin- 
kii iusanin tabiati peiinin tabiatma aiddir- 

:> - Kirin ai.yu k^lioin Onuude kaa olur. Fakat Slbtinia iiniii,* 

de sudur. 

6 - Deniz ^rail ogulUnna ,ehtab tbuyiik <adde) oldu.Pakal z.< 

lim Fir'avui da bo^ilu. 

7 - Yakiib'uo, Yusufua yiiziicde gflrdugii nut adcek Yakub'a 
ajabsustuT. Kaid^lan buiiu nwedeji -iM^ekler... 

8 - Nieft alimler vard-r Li, kakiki irfaodau ua.ipleri yokuu. BOy- 
le olan aliffiler ilim bafizidirlar, ilim a^iki degil. 

JZAHI t AriHerin en yiiksek gulalan riyazalUr. Oalar «kme^ do- 
£i] ehmckeizli^ lilktitlat. Ciifl^u ncfai emtimreyi co^tu^u tiirlii gi- 

Lk4«»> wfWVi i*fa yoklukt, vadig. gtemeum bir Um^lidir. Ot ■ 
Lull g.dala., periler ^ibi gAzel k.k.la.br. Ken, ^™ « S&» 

.*«<*. l^e aufkrde perils gibi ilaki Uftp »» "g.Mi -t*.k rn 
halde B efsi c^«r t y e b^li olwl« sahi™ nefi* kokan taamlam. liL 
Ksi ve kokimma du?ku D durler. A S1 1 latif liokuyo duyamaslar. 

Hiila*a berkes keudi yaratd^.m.1 icaplarmi gBrftr. Nitekitn Nil ll* 
v l( MasaS. itttte edgier i«ia kandir, fakat Israil ogullanaa i«« bor- 
U Mr sudux. Deuiz Fir'.™ ve labileriui yuttu, fakat ivm.n .l.li 
ulanlara bir ^ebrab oldu. 

Yu*uf' U& ^mle^iadeki guzd kokuyn ier.ablarca uzakla^lan aneak 
Vakub bittetll GOmlegi getiteu bn rayibayj duymadi. 

Wkr ledQu ilminin ^ahikasmda olduklanadaa o feyisM kokuyu 
an.ak nl .lar duyarlar. Z^biii iimin mu n t cS ipkrL i 8 e e ilmi aarak bar.' 
^lanoda U^rlar. Buular ilmin &}ifc| degil, baf.zid^lar, Aska yakla^ 
mivati ilim bealigimizdo nibavet aejiT.k bif yiiktcn ibarettir. 

' ^imdi mmm a^ fil Jaki k. eB ada bu kakikati bir daba teyid c<Ji- 
yorlar. 

Brr bey ile namaza dii^hun ve niySzdan 
xcvk alan bir kiitenm hikayesi 

Bif boy htmm Jl>m^ lii.i.i»".n, di.j-.ln. S.b,. v.kli kMmnC 

— 365 — 



+-m 



»!sin»jhilr... uyan. llanjam Uajnii p^taraali, haviuyu oariye MtunMan 
-I <la humttma gideljni* diye .ealendi, 9t».gt,r, beyin ietedifclerini a!,!, 
bwabcH* y*Ja du S tiil*r. Yolda bir meS ci<] vardi, «zan ckuneyordu. 
Surjgu* hubam pek d^kiindfi. Ezar, sesini duyvmea dedi kii «Ey ku- 
Ji.nfl ^ok ihsanlarda b.dunan beyim.,. sen 5 u diikkanda bjraz 0U(f da 
bun iiHmaii tilivereyim,)> 

fley dakkailda ttUrdu. Imamla cemsat Dam^i kiltp eamideu cife. 
Ulsr. Si.ogur kusluga kadar icerde kaldi. Bey bir miiddet daha bekle- 
di, n.hayet: tfSniigftrJ.. D i yft disariya sikmiyorauik'n diye sedendi. Sun- 
gw K*«rden: ftEfendim, knviwermiyorlar. Biras daha aabret , $imdi gc- 
hyurumu dedi. 

B#y iam yc(li kerre 5 agirdi f bekfcrfi ve nihavet sabr: tii kendi 
vi. r,lrur S ufl g Ur ' a se.lendi: «Yahu mesciddc kimac kalraadu seni fco- 
ynvrrmiyen kim» diye bagudi. Sungur dedi kl: .Seui disandan i(erfv* 
■ ■ikmiyun ybk am? iate beni de icerden d, 6arJ ya cikarinivan o'dur sa- 
«■ Ifnn wxmiy.feitt vermiyen, benim de difari ^kman,; main rdornk- 

\<>J'; 

I *:JT li Jr j..i y Jt ] Aycii c«lil«d ve f hJIe hcrkes kendi yaradili- 
fjiyla amel eder, i>ndaa karice gikamaz. bahklar deryadan cikamn- 
digi gibi kara bayvanian da denize girernealer. Cflakfi ba |j£m ash su. 
dan ve kayvamn ash caroutuaDdir. Allah'irj iradcsi taaHiik etmedikee 
miicerted hiyle ve tedbir i]e b\F kimse kendi mertebesinden halts ol«. 
muz. 

O holds ii'ik-H yatadili^imn icaplarioa esir ise ve Gyle halkolun* 
tmissii bisim mesainiir.in kiymeti nedir ; .% vaziyete gore Liz IJab'kiri 
mitlUt bir rebri alliuda iaiyk? Acaba hie bir azinjct uoktasi vok mu- 
<iur^ i?te a^agtflaki kisea bu noktayi eaa^b bir aekilde acikliyor ve bn 
dli^iimij ^oziiyor, 

Miinkirler sozlerfmizi tutmryor diye 

Pe/gamberlerin ye's© diJjineSeri 

Poyiianiberler bile : §una buna nasiliat edip dnrnyoruz. Jftfjn bir 
fluguk ileiairi degiip duiaiim» diye batjdarindan gegh-diler. Halbuki 
linlkiti yaptigi i^Ier Tanrrum kaza ve kadonyledir. Bunu bflylo Li I 
amnia Defi^ morkebinj ibadat ve Laata bir ok gibi sur t durmaiitn, Rir 
bit Titka Ceimellikiir, bir f.rka iae CobpiiTicmlik. Son bu iki firkaain 
baii^isiadrnein, bilemntain ki. Umiuii i<;ij) nr 'pldiigiinii^gJSnlndiyti Ljulai 
v Mlif, ..fibtU! r; rt miyr yiikilni yuLlclio ml, Tiiiiii'yn d» dayunman 1(1- 

- 3ti « 



^.iimlir. Yi.liln ^ark mi uU<nV yi.kNn pldee.ftftin yete nnlAinftlr vam* 

rnlt iniftinV l^u ikWfldfrn bai^ixi hn%tm\ «i;l™ok bihue^in ki, I'^er n« 
.hi.a^iin, bn 5 iinfl no ^r!n. !*k, bnnu litlRi*diM gciTjiy* binmem. k^m 
bir uailde kB|»i!ij» jiipbu ik ynbl litt^mem: derseu hit, bir kfir elile tide 
iti^.«in! (Jiiukii bunlar lirp gjn.yiptadir. 



I/.AHI 



,.v.r 



;iii 



J A 



vet i 



hJ . y > # U ,*3 - fr'l b-J J'^'^r- 1 - 1 ^ J ->— ce,i1 ^ V ^' l ' i1n 
peygamberler, davet ve ir^adma meraur olduklan kavimlcrin kftiidi- 
Jerine iDaiimadiklarma kftii olarak zaiuan mwo yese diiijmiiijleT vc o 
vakit Tanrinin. yard] mi onlara eTi^mi^-tir. 

Yukanki bahiHlenlc de soyledigirni2 gibi peygamberlerin bir voli- 
lik. bir de uiibiivvel ve risakt taraflan vardir ki v velilik esixadind* 
(nilara ber ^ey mekijiiftur. Do^rudan do^niya TannMan Vaby flJ^rlar. 
laknt niibiivvet vc ri^alet kalinde iken be^eri sifatlaN tajiuiaktadirlnr. 
Ute buntm i^in fJfcvete memur olduklan kavimleiin iman time- 
jneleriLden z a 01 a n »aman ^ikayette buluumuslar ve o vakil 

i ,y.Jivij^;ij^j i ve i d/i j>'iu ;a : jtj-JVi i wE ^ Rasul ' ea,1 *' , incni 

teblig et, Peygambere ancak lebVig vazifes) verilmi^l.ir» gibi iJIUii iia- 
U* ugfttm«}i*rd»r. C4iiiij Ailab kaza ve kaderin Birlarml, kali tflbligde 
ikeri peygataberlere ectretmiij ve siz ancak teblig edilen em re nay el 
1'ilJD buyurmm^tui- 

Zira JDsnnlar arasmda oaeklcn ^aki olanlar vardir ki, imlai iytumm 
LitlmezleT, veya ezelden said elanlar vardir ki, zaten iniiraitHliflrf, i/w 
fiazilan da ilk liallerde katir ve fasik iken aonunda said olm»*bir.lir. Uli 
kismtda ilk ballerinde iniiniiii iken Boiniiid?i ?akavete sapmi^lnrdu. Ih* 
bo»l«t«n balleri davel cjna^tnda Edbiyaca tnecbid flldngundaa Cftntbl H»"k 
l,„ nU B ^ i n PeygauiberLeri anrak davete uiemur eylemiiftir v« .."irtr da 
licr ne Lecelli edcrse etain hepfini darvet etmekle ve Hak yoluttdl bin- 
bir lae^akkatler celerek m jioitbede elmekle emrolunrau?iardir. 

Halka pHnce : r>ular i*,iti aim ksder taraanaiyle Srtaliidur. Uinn- 
rtialevb her lertl § a bBL itibariyle bicnetitre hidayet ehli midir, dabdet 
t« utiidir: bilemez. Bi.yle eluu^a «Ben Eaten §akiyit». ibadetin lie fay- | 
dasi vai: Ben zaten Slid olarak malilukuio, taate pe Ulaum var» lib 
yemez. Baima Hak'ka teveeniih ederek biivf ve rica iciftde biilnnacdk 
ve dairoa Hak^k* miitcvekkil olarak her iae girecektir. Meaela^ bit ^*- 
miye bmtligi vakit ?elamct i*abiline ijika^ak miyim, gib) dii^unrelerle 
gomiye binmemek bem Allab'a itimatsizbk ve hem de her i^jinle d«i- 
ma a 111 knlmayfl aebeb olur. Wan. her trtrlii tedbiJ ve te^ebbiiaLe bu- 
lunacak, lakat Hak'ka miitevekkil olaraktir. 

^imdi bn bahis Serine, Ankara vt ijerhinde bir bat i ray a ra»t tfeldiro. 

— 367 - 



MrtUm Em»^ Eft* Muhiddmi Arab? nafcfeuni^* H„. 

*«. kcnanaa prfdlll^ „*„ tlJbimd , tt ^ M ; £ 

a b.,. n bu aeferm BB tf«Ui fcoyfol.**. g emi ye binmf^ln, ve R„ m a 

Jt V *T^!f" ° Slrada H *^ WW bir Uvecdibte huluaduu, 
-Taari baaa „ e ria^tm, taiaaraiyfo ^t,, Hatu Km*.'* 9e r,ia vali- 
d*m alacfigrm, va £ ea,« rtriaJagMi m*Uteyi iniisahede kildim) 

^niluvo r ki , Eviiv.alkb j laii teveecuhte ikea ve peygattb^ <le 

!jij fiyetS cehle bu hakikate isaret etmekiedir j 

MrOli; [Haytr iyilorio kii.pl.* m.b a kk a k ea y uWt ^.^ 
II,. ap yi.k*,k makaiElariiiDeoId^uoubihroim,,? fc afcrfnn , bir fc| . 
Ubdtr: A kh "a yakm olaulo^ O-a* sahiddirler. ~ Hntajfili. stiresi 1 

kid«r. n jwjh ktofcutj g^rurl,, Ve gaybi muj.b^ ed arl*r, A^, „„. 
UJI..1 nJan halkm bu *** v.kufjart ydfettift Bunu. tgi, .fivledi*imiz 
i-iln c*bre ^itmeleri inczmumdur, ' ° 

A^id.ki mesiieviler b„ ™kf !( y] dah a iyi acikliyariar; 
BOtiin i$Jer ihtimaf iiiermedir, 
kapiyi a^an iimittir 



JSjZ- 4,U^ -A.il, ^0 Jul) • 






■*# - ->'.** 












(" 



■* ^> 



JD 3 



Tercemesi 



I - Srf» kii] (akb kill) i na » Bm oik*', s^jne (eliz'j at] n ^ 
atti da olaeaklar oldu, B a l.k b a5t0fl fc^,, fc uyT1jttim ^ 

» 7" Sff «»li, «CiJ B 'i bir lopgM, kbriIaEi) tflrfcat tabfo , 
iieiiretinden tie kar edcr. d« zarar. 

3 - Halta kar ^iyle duewui, ziirt eder. Khnde vain, varsa ,u.- 

— 36ft — 






4 - Butiin i^lrr jttail-1 luictnadiV. Blmfli* i^n ft* tii«1 to* W' 
d^n iistiin tut ki snlAmfitci t>rn*in. 

5 _ Bu kapiyi iimittcu b^ka bir a»yt« wmafa iziu yaktut, Har 
feyia savabiui Allah dah a iyi bir, 

t/AHI Dairaa korkak bir taeir «Acaba bu i^eD kar mi edectjiitii, 
aarfl r n& diya diMiiniit durar-a bi ? bir S ay *lde etf.mez. Yukawa mu- 
f««tal«. iMk e«i|£aia gibi H.k"k. r.bti kalb .darak kovj.U, b« ; «-h 
id^de «divL«> muvaffaklyat m «h a kkakt,r. Yia* yukanda ded.^rn!, 
E ibi ««t4m» ber ig ibtimale d-y^maktair. Bif bir M«B aa rift- 
«aj|^ evveMec ke.tirmek ffi un.ku a degildir, Kazfi ve k.derm e ,rU ka- 
pjtau EO rlay,p itcmeyiz, Eget «bi kader miinke.if ala.ydi »a«i « 

diiHturu] h aaiel budur 






Mukallidm iymani korku ve umittir 

r, a ]i ?fl nlar in boyunkn f| gibi incdse da insau. her saa'ata sevke- 
den flmittir, ibtimaldir. 

Sahableyin diikkanma gidon ber tacit bir risk eld^ ftmek .jin 
IMA; R.-k Umidi olma B9 t,a 8> ! olur da gid^i*. Balki i-dfe m Wl 
rlZ k verilmemi ? tlr : b» mil mabr^iyct kork^u nicin i^i eal.,m..l« 
mea etmiy^r, k^vvetsii bit bale aokuyar dewier, d«r 8 .a kit «<?•"*»" 
gna halde bir ^ey eld* ademainek katfcaW VH, Var amra a bu k*rk» 
tenbellikte daba faela: ealiBm a da iinait v ar .» 

«Peki, « balde neden dia i^iade sa%m«d.^n balde »iy« 0«- 

koikusa aana nicin geluiiyorit. 

Dia ijmde, mar.eviyat altrniada $&&$** ™ ^arlar aUilrr. tt«| 

oalara ram ald» t Denis onlarm eairiae aydu: ru^gar onlara k, dU. 

Fakat &onin Itaberin yok. 

NOT * Mukallid. ivmao huauaunda mubakkiklann 8(Jz ve milerina 
* aw ve unlalar. ulaiad.g. halde taklid ile a md eden kimsalerdir. Han- 
iar, raubakk.klar j^ibi ke^f ve yakin Sfl hibi elra^klariadaa, iyman -« 
ehli B iiauet t c makb^l i BC de rrj^tezilo iadinde degildir. Fakat makbnl 
ctoaai doferudur, Qiinku mubakk.klara b.ghdiikr. oalara inaamielardir. 
5imi1i bu tuuWdimeden soma a?il bahsia izahiaa ge^tlim : 
MhvKUfaC teW™ gibl ke,F ve yakin sabibi ola,ad 1 kI,r,nd*a 
Allah'm keadikrioa, e.dde verdi^i nzk.u miktar, b-kkipd. W&*ti 
voktur. Buttun i C in d>i-> -y ve gayrctt* bulunmaga rae, burd.r «. 
M »• kidar H»7, Verier., Mii-ln. ««td. tak H m ad««J mkdap h.. 
UM«1 -Id, ewdfifl n.tlmkUa d.SiUlir. Mil o tak^m.len bb-rlarl 

— 369 - 



yokntr. BmniD igin ^ Et Ji^a t « kla^Ll, r. ^iinku i.er flaa'ahn, her i.i.i 8a jki 
iimjMir, ntnlette bflyJe hir iimit yoktur. 

Vla.ldi r.ak bususi.nda bu kadar mesaide boluaurkoii kazanamamak 
karkusi. icindc eirpinjp dururken neden dio ve ablret i^inde bu kadar 
r^beli*. VB bu atalettea aedan korkrmyoru B . Halbuki bu ilab.i crhid 
ve gayret Pejrgawfceriere, veliJere ne doreeder verdi. OnJar biaim baft. 
iBudigtuu sebtplerir, Jiakiki mnicbbibiai buldalar. Denk Nub 'a ram 
aldu Ate$ Ibrabime gfilist™ fcesildi, Derair, Davud'an ebnd* «,„* gifej 
trtdi Bu^arla, tamamiyle Sthymftftt, Cmr i n * tabi oMu. Ger^i buntar 
M, ( J kwMa deg.ldk. Bw adyye VB bir hi(]aycti ftaiW ^ Atnffla 

»ia«* yta. alma,, Soura, Ul , Uyfe bir nidayete ningtoyat^BlB, 

nereden ke^tmyoruz?, . - 

Hglaini maddi ve uianevi daima mesai, daima Amir, fct*, bakiki 
bnvtttin rnana.si budur. 



Rasul-u ekrem, Taimnm gizli veliferi vardrr, buyurdu 

(Pcygambsrierden bajka Bir taife daba vardir fcl burdar pek gfeft. 
' 1 " ,eJP * «*'»>™ Wfflaw kaummafflaktan kmcak olmue, vtizleri tarlu 
■» vak.t bfiyiikleiiu yan.na giwaega frfr fat^hr y^kies, gfcyb ti„. 
^^r^k.roysr^t "lunmazlar, ham o},a]ar ivadet 
■AM*, Ma. kim** k aEJ r oIm a K . Bnalar yer yuaiiado bihWtf*. 
l-afcat Peiaa elkli nrasinda me^burdurlar.) 

hernia „H, eibeti do bunlarm kwametlerivla fefe. N«r*ya baksan 
nnloriq bayrakUr. orada tUkili. 

Bir kerea, sahibi aana : «GeJ, ate,s S gfc* d esc bemau aid,. Beai 
yakar nu diye korknia. 

^imrli bu bahei a^agjdaki kissa tamamlamakLadir. 

Sehabeden E/ies'm pejkiriai ateje atmasi 
ve pejkirih yarnnarnesi 

SdMbBdM Ualik *&a t : n « ( d en rivay fi t edflmi^tir : Biri 9 i ona ko- 
>oJ, gdoi,,ti, bikdye oder : Y^okt„ n aa.ra p^kirini „ WlI1| , kir . 
hMril, ^mj|* b u! a^ J? gorexi E n * B , kizo^i kadinft , Bmlu aJ ( , fl 
tnnrJira ai] Bir miiddet kahin» dedi, 

lln^ia a, t J anHa vakl f o]an hiza^i p« 4 kiri ateda doh „]„„ bir 
landira ahvatdi. Bfitiin k.touklajr w , tip k ,| (W4lr . ,; ;unku pe ^ ir - p |fl 

— 370 — 



in 
ill 



.iniyl. vamr ^v, H l.r»dM.. -i < rl.rd,. USr *Mjilt :»«■ W«- 

, ll0t ,i F .|kiri U«amlyl t .la , al-»k ^tird,, 0,*dak,I.r : l> 

Peygamberle kc»ii 3 -D rat, pafkii Rldl ^« da hem y«»m&* "«" '>' 
iitiuiKleEdiM dediler. 

Eno« dadi ki ; «Mu 3 taf- ; bu r, e§ kire etini, a^mi H ilmi ? ti: On.m 

iiin vaiimivur». 

S iw ,di Me^ltea bu k^adan m* $" baklkatleri sSyluyor : ^fcy 
.Mtaa, azabda. korkan «Mtl(. B5y1, bir ele, btfyle bir ag„a yaklu,- 
Bh el ve bu a*,z M*m bir ^ye bu kadar yfioelik vhhH ***■» "i- 
hurda B «lex a! «. Kab^in Mktt. i"pi,idi »ptffl de, kab e jnivba,^ 
iken klble ^Ulu.» 

Sonra wtoM* Lizuiet.i kadm. dediler ki : ,Bi, bu bailer, p r- 
( iuk Blze aolat. bakahm, iia»l oidu da Ene S emrediucc parkin tand.- 
ra att,n. Tutal.m ki », .irlara er^mif. ?a » J^ri: bu peffctf tan- 
dira uastl firlaiip attin». 

HfcuuHci : «Ban kerem 6 abi {J ler.iue itimad ederim, 1'e^kir de u o1« 
yor. B^a bile hem an ate^e at,l de.e, derbal atilmm: P^kiri ^1. ba- 
sum bile feda tderimw d*di. 

\OT | P*akiTi n yanaarftftS! tabiat alimlednce il^O kanun Urma 
nygu'a d^ildir. A-afrdakl babi.te uzuu uUIH vereeegimi. v^-hile Mf 

,eyde diledigi giti ta.arruf eder. Bak, i S ter SS 8 ebeplen, t&* ImI 

yirtar. 



1 
* * 



Rasul-u ekrem'in, susuiluktan buna Ian bir 
Arap kervaninm imdadma yetijmesi 

Cttlde bir Araii kervam susaz kalm^ti. Butiiu kervan 6 0l4> ■«•■ 
PlP da b.ual^lar, obiu! baline g da.i|l M di. ^ ikv M >J»» *» 
dadma veti ?e « M^tafa, bir yolda. cika gddi- Kalabal.k k.rvan |. hi- 
lini KOrdii. Devcleriu dilleri ag«1STmda e.kitt^, adamlar taraf taraf k»«. 
lara serilmi, kalmi^ardi. Pev^amber ba bali gOrtnca aeidi. *alk.» ,kb 
ka.mi, darkal k^idakl k- y^uiua **p> tewrf- Orada Mri bir kril. 
kirbavlabevinc ,u giitiiruy.r. O «^1 deveciyi deve B ,yle berabnr l.Mf 
UL ip b.l e etUL 0B d.di. Bir kae ki.l kdbp - Up ii« 
degr.! ko^tular. Bir mAMat .^ra P^gamberiD ded.gi glbi ™m-i bir 
k5le ^rduler. K.iba.iai deldurmu^, deve.ine biarai, t beyi" W B 0«- 
ruyordu. /eueiye , *?« taraia gel. Seai ia.anl.r.a en bay.rb- *!«« 
Peyg amber ^a(t m y<> r!} dediler. 

\dam l «Bao onu tan.nnycru.ui, a kimdir? B dedi. «Ay yW*lii, t»knr 
huylu Muhammad^ duller ve Peypa.nberi Ifia.in K rldi S . ka.b.r a.tUl- 
lllar. 

— 371 — 



/on, ■ j «0 ^liba bir 6 air ^t., Mr k ]6lm halt, sibirlttivle ze . 
Im.u c^ia. Beo „,,., yaTlin ar?ln b;ie yakia , aiI1JimB l1edi< Bunud „ m| ,._ 
M tm««|* Wffi yakalay.p „ f |. suniklemaye baal.d.|.r: ^^ 
Jtwp ^gmyordnj mhayet Pey-ambcnD yanma gddigj fcamaa, Feysan,- 
ber: ^MajaraWz, fa™*,, k, *«,„*,. doldurui,* dedi. Hepsi ma.ara- 

■ rini dodurdm.r «. kana kara Bu i, t[ler . B u bale go* yuziiadeki bu- 

■ 1 felt b«.d>ode. *a,i*di kald.. Kafile halk, Fevgambarm w.udaw&w 
bayran uldifar. «Ey d*niz Lnyl u Pcy^mber b U ne? Kii^iik hit k f rpa- 
yi Sabep inftw e^rek Arab, da B *y fl g ark et ,j n . kiirdii <fo,„* dadi- 
d,J« v, koJeye ditowek ^i m di kubaiua dolu olduguau gordCin y H( ?i . 
kftyet ede«k bi. ? ey yoktnr* dediler, Zeuci k&Ie L^ygamberii, w Ji 
Ukine Layraa oJdu. C5 B fi n dea biilfin Sriiil.r, but** aebopler ym.b 
nynlcb., tttyfettj kayp ceanicsim gtirmege baaladi. 

M.n«tt*ft|, k5J y. ; «Kendiu* gel!. ^ mp kalacak zaman deftil. A.,1 
•'"T & daha iJ "^- Slmdi CyJ e darn,*, bauja* yola du 5 » dedi 
v- iimlwek etiyie kobjain yiizii n ti wvmU* ve Uknia yiizii bembcyaz 

Ktllfl sarKo^ bir halda kervan balk.ndsn aynldi v* su i]* dolu iki 
knlkiMiii da af&rak yola diiftii. 

Kffljidi, koleyj uzaktan gOriince ««{#$, «Bu kirba b/zim: d#vede 
Ilium; iakat a* DO i kdJe M otd« acaba.. bu usaktan g ft | en ay.,, oodor- 
dfi g.ii bir ds&kwli.. jrivfltfib, Dll ru balkiyp dsrowkts,,* Kole yam- 
»a gd.Ece , .Sen kuaah,, Ye^a'Iimisia, Tiirk'a.iL™,,.. do^u arjylal 
KMitfni no yaptm, Sldurdiin i sen gizleme, Hiyleye *apma» dedi, 

Kyle dedi ki ; oOldiirimis obi am yamna nasil genrim^. 

Bey : K H e) ! ne S (iyliyor aU |,?. K^em nercde, *{>yle!. Yoksa ftlijnden 
kurtulainHzsinn dedi. 

Kole dedi ki : «K*l e il e senin Hran ^aki M*fl birer hirer t aE , a - 
m.yJe B Byliyoyim, beni satm ald f gm zamardan ? i m dive kadar „, «J. 
roi^j . K t,iBi ?S c atnlatayim da kapkara v fiend nmdan bfr iabab a.ilan^o]- 
j»ukJu beraber aenm kfilcn ol(Ju&umit anlaa 

gimdi Mevlana |> u k**ss tizmne buyuruyorJar ki : «Yal n]E teui ta- 
n.vanlar bizi SB bt«ak kaybedsrler. Bizi lam tan.raak i^in zat ve «nfa- 
tiW Lebdili laz^djr. tfinkfi tea, daima de|lfa»ki*dJr, Cam biJpziler 
tdBtt«rd«S ve ^kfuklardan •tynhtfjN* v. hakikat dervaa^a ir ar kob 
nin^lardir. Eger ca D j bilmek istersen rtm. ran yolnnda " araJ Cihiku o, 
kiyanln tilincmea. fstidial eabtpfeti e^yanm bakikatini akJi kiyaslarla 
bilmek iaterJer ki bu miijiiJiiiD degildir. 

$imM Onab) f>ir, sflbejiJere bagleiiarak hakiki Sflorden bftber*^ 
■ iliinlar liakkuidit ((ii niemievileri irad UtiyuruyHtrlur r 

- 371 - 



Selitplfri lialk<'denden gafil olma : 



.At 






, . t j - J > s~j. £JJ W- ^- a r ~ ■ 3 






Tercemesi : 

) - S« kaynay^ca b.ba. ob,r, kav.ya ,-kar. S.vtd. ki buh-r d. 
co^uvuiica su laasil olut. 

2 - ( Fakat d^r«^ ? u] *«** bu bikmeUerdc h.rb! .l«k «■ 
bep S iz, ilWUta ^.rndea r^, MtW* [v«-d fl g*«^, 

3 - (By tabliye m^^ebiij* «Bt ^an) Sen ^ftkloftni *1dl- 

4 - Seb,pl«i B ««^k A? ^boplerl balke^nden RriUfltl. "♦*■ 
b, n un i,io hakikaHn yfizu,. tm .ebebe ^yio^y.rsu. 

B - N« vakit ki .ebepler S idcr, Ya Habbi, Va Rabbi! rily ha,...* 
viirmafia ba*laTS»n. , 

r ■-',<■ -1.<-*I. -VI, j red ohmnrsa neby olimma avdet *der. 

1% **^lit i* M»— ■ »*- ».*-«.- bo.,.,,,. »«. 

keieiflimden ibeadda buluniirutn. 

t7AHT , YnkaT.da iradc- v« ibtiyar babsindfi «un «N^f« ta, *f* 

jlHJMi »i.» iflrtiMlkW ki- «b-P>« >* *tS Hdifti, 
Ml»«t»i » W*m* s "*" k k V fl L W "**S^t « dlt cok nk. 

SJBtf. Bv« d.ftrud,,, I.hVrl Mwpbudar.llt. bu vr d.h. V»k y«* 

— 373 - 



M 



nek inenidi'ler ii/rrinde rai'rahct iliriilrr, kiruya vn r'izik, nrn^l iminlar 
yiijjnu?., lindiselerin uebcplerint tayiu ederek i>ir i;ok krijil'lerde Lultui- 
rnii^tur. Fakftt bu scheplerjn bir bSliki vardir ki, i^ierse spbebi kaldi- 
rrr, yirtar. Jiilekim kissada gtfrdiigumiiz vecbile Hazreti Fahri 31 em 
ndjcpleiin ve ilmi kanudiarin di^mda oiarak bir damla su bulanuyan 
^nt;i bir kejvarii auya garketti. Eunuh gibi butiin peygamb'rler ve 
vr]jb:r de sebepler haricinde ne bakiketlar gtJjlerdiler ki, ulrlann bu kud- 
rr.ilcsri; Hak'kin ber feyi mukit olan tasatinf kudretinin, zawbii eamao 
kendilerine tefviiinitr eseridir, $iradi lm uitil alaa kar^ismda miisbrt ilim 
r'rbabi. «Bu (ih.'i;:.-, i]r>il kauunlara mu£ayirdir» diyorlarsa, biz dB on* 
larn ?u uevabi VMlrij : aEger bir balika inHBiyorsauiz, her fjey rjnuE 
rtiuu' ve kudretirrin eseridh' ve kerjeyde diledi<*i gibi laaarruf eder. I8» 
irtiiji ^bi taaarruf edeo kudret, koydugu eebaplcri istofse yiUar. An- 
<nU, Mlah'rn ber ^eye efcbep vaz etfflftsi bikini raabdut idrakimizi zi- 
Itiretr latmin i^indir. Akli cuVi hi^ bir seyi sebepsiis bilemez, Sonra 
wlippler quhud alftmine itrabstratur. Madnm iriu u;i>il aebcp rasavvur 
['Hilcbiiir. Yani ademde bir =ey yok kL o ^ey bir di£er geyin vucuduna 
■ . <■■ J i n j h oliiJn. Orl ad a ne illet var. ne ma'lul... Her $ey ademde. tinun 
ilmi ilakitdude inevruttur. Ilalk edeu de O'dar, eebebi koyau da Q'dur. 
" liftlde aail muaebbibin, kadis ulmt Jobftbr kaldirniasi neden istib ai 
iihuii[ialidir.)> 

Ejjer, ber aey, bit baalangig layini miimkiin nlmryaii ezeldcnheri 
hr'Klcce kendi ken dine olup gelmiatir, ber $ey kendi kendilerine birbir- 
!''n-:iji ftebep ve miWellidi olrnuslnr, kendi kendilerine zuhiir etmiv 
Icrfjir, Soiitb ber ^eyin dozu. tertibi hep kendi ken dine taayyun etmi^, 
ka\ tiasaiiglar, birle^nai^iej', viicuda ^elnai^lcrdir. deniiiycisa boy!e bir 
dii^unce giiliini; bir itiitddan, dcrin bir basircl kdcKili^iodan ba^ka 
bir sey de^ildir. 

Hiilasa; Halikin koydugn seteM, hakiki gani r olarak altuak basil bir 

T^ie xMevlana btiyle tamamiyle j-ebebe ba^lananlara : ^Sftbep elin- 
den ^idince niye Ya Rabbi, Ya Tlabbi diye fervad ediyt>T£un» diyorlar. 

iiakikaten bir adam 5jkmtisi£ ve dftrin bir bayhuy icmde iken 
briyle iukarlarda ve dipfiiz muLalaalarda butunabilii. l.-'ukm. bir defa 
kazaniE biiyiilt sillcsini ysyince, meeelA eaadeiine bakjkt Aebftp bildigi 
in:iii:-i linn, fiorvetini kaybedince niye feryat ediyoi. $u baldo kai.a h\7,i 
tn^yandan kurtorinca asil faili tasdik ediyoruz. Bunun i<jin daima l>:r 
-•(ryi bakibi faite vermeliyiz. 

Kafir karmmn slid emer cocuguyla Mustafa Aleyhisselamm 

yanma gelmesi ve ^Qcugun Peygamberin mucizesiyle 

Jsa gibi diTe gelip soylemesi 

Btr giio bir kafir karjsi Peygamberi unamak i ..- i n ko;a ku^a e§e- 

— 374 — 



£iyNi berab*r yamna ^dJili. Kucufcuida iki aylik bir (;ocu^ vardi. 

Qocuk Teygflmbcre : 4<Tanri saaa aelam stiyiedi Ya [laeulalJali. Ha- 
na ^eldik i^le..,» dedi, 

Aoaai kizginhkla ! «Sus be. bu ^aliadeti kulagma kiiu iifiinlii * 
yumurcak!,. Bunii eana kiin siJyledi de b«yle dilin a<;ildi» dedi. 

foeuk dedi ki : *Ewela Allak, somra da Cebrail,.-» 

Kadiu : «Nered* Cebrail» dtyimcc ^ocidk : «TN"ab, ba^inin osliindt', 
gormiyor miisuii? Kaffliu kaldir da bir yukanya bak, T^brail basin in 
ustiinde duruyorw- 

Xadm : wSabi gftriiyor musunV* dedi. 

^ccuk dedi ki : «Evet, barium Ustiinde, ay in ondordii gibi ilur- 
Qiakta. Bpjjh Peygamberi vaBfediyor*. 

Sobra Peygamber : *<Ey aiii enaer yavru, sdin B*? Bana bunn d* 
eoylu d* eonra an an in iste^ine uy» dedi. 

Cocuk : OfAdim Tann yaninda Abdoraziji.. fflkat bir avue edeli*i*p 
ii(H e A b d iil ' n z k* » - 

«Ha|bnki ben, eana bu Peygamberligi veren Tanri Kakki ^*n iiit- 
2 ad a ii ushiuiii?idq, oadau beriyim» dedi 

Bu sirflda, (joch^ud burnuna da, aiiasiiiin bumuna <ia C*tjn»H«B 
Kafiirl koku.Mi geldi. Her ikigi de dsba yaijarsftk bu mertebeden d(la» ■ 
riz* dediler ve bu knkuya doya dnya can v^rdiJer. 
Tavjancil kujunun Pej^gamberin pabueurtu kapip havalanm*»i vi 
ve havada pabucu ters eevirmesi, i^irideki kara yitanin di!fms*l 

lijte lam bu airada idi ki Peygamber yiieelejdeu ezan sesini day- 
du. Abdcst taz*Iemck iizere su istedi. Ayaklariui yikayip pabuclimm 
giyniek iizere ikuh bir ku^ pelip pabucunun bir lekini kapiverdi, 

Kns, yel gibi bavalaudj, pabucu teraine ^evirdi, i<;ipden bir yilmi 
dvi^tiJ. O tav^ancil, bu bareketiyle Peygarobere bir iyiJik elmek iiln- 

'lji:,-li- 

Ku| toura pabneu getirip ; flBviynrs diye Peygatnberia iJugne koy 
du, ve : flBu kilfltahbgi loraki yaptioiL yoksa bsilim de edep agafiia- 
dan bir dahm vardir, ben de baddimi bi!irim» diyordu. 

F«ygamber siikreUi de dedi ki : «Biz hunn f-efa Bamynrduk, bab 
bnki vcfnnin ia keudisiymis. Sen beniwi pabucumu kaplm, ben bibu- 
zur oldum. Sen bnni gamdan kurtarjytirmii S 8un: Huiise goma .iH^mn.. 
tiirn. Cerci Tann bize biiliiii gay blur i gOalerdj amiufl <» airada ^rililui 
kendi rule mc^uldUn. 

T*V»an<Ui \ nSnn i&i\\ oImftlt»ll>i bu l«lrlwi naak ny M»r*laf*l Hfiiim 
[tjb, j^rmeni do ndudrki bil«ri.in uk*irrdendir. Bf» bu yilarn «rmii 

375 — 



rinmtma uksiylo gfrrdbua* dud j. 

HOT : Kaza ve kader bazati t'ahriaiemi bile kudretli dine aitaek- 
fndir. Her bangi bir anda gayblsnn gaybma mattali Peygamber bile 
kaz*ya u£nyoi>a arlik biz bu ezeli hukiuc karai neye muktediriz. 

^LMlrti a^agiduki mesne viler: kaza eseri olarak gaybeuikleriaii'zia 
bixim tMJJainetimiz i$in oJdugutm ve ^C^^Li ,._.f ji ^ jayeticuli- 
!n*L biiim hidayede fena gftrdiikltriomia nibayet hayrimiza dei&Iet 
ndjeeegiiie isaret clfiiektedir 

Ziyi ertigin her $ey, sana gelecek bir b^layi karsilar 

T c-rctm e.5 i : 

1 — Kan* ve kaderin c*en olaiak scayi eltijriu bcr %$*, ivi bil ki 
wadejQ bir belayi satin abr. 

2 — Tflsawui' i.-.l[rV auabiie kargi, bir ulu : *tesavvuf flikinti za- 
■nanlariiida kalbde ferah vc ne^'cyi buimaktir» dedi. 

3 — Taiin, gaybetiikterJnizden ye\se dgsmeyio, hatta kurd koyu- 
niinu/,11 belafc er&u bile, buyurdu ki : 

4 — bela daba biiyiik beKiJan, d ziyaa, daha deh^etli ziyanUri 
1 i t H;inrlir. 

t/.UN : Usaom elinden baznn aerveti, mansibi, batta evladi bay- 
faolnbjlir. § Aphis yoktur ki bu, Hak'km kaza ve kaderiniii cseridir. Ni- 
irkiui, Undid suresiudekl su ayefi celiie bu hakikati gdsterinekiedir. 

j_ i\jc efc^l LL,: j! j.v,. ^LfjYl r Ci,'l j Vj jj/Vjj ^w.j,- v 1 - 1 ^ 

(Yer yflziinde voya uflfsiiiiade ugradigimz hie bir musibet i ok tar 
ki, yaratitmaxdaa evvoJ levbi mabfiiada yarih olmaani. Bu da Allah 
i<;in feoiaydjr. Taki, eliniitdfii i^ikanJar i^iu tajalanaiayiDti vu size vtir- 
difi iU> de ^eviiiijt ^maimayjimi. Allah, kendiletiuj beleiidnlcfi, &vii- 
ocnteri ^uvtnessj, 

\yuii rcliJ«! sarahaien gi^toriyor ki, blfUniEa ^eleuler La czeld* 

— 376 -N 



ynwilim^fir. tiiirnm ii;in tic- ^<- Ii<u li'lAkeLLcn ye'se dftfe&egiz vi> imilfr 
nerv«t ve inaujiibjiuiKa gQvenerdk k i bir ve gurur i^iiKlc buJunucn^iSl!. 
<Jiinkii, hizi eevlodieoa jeylerin bir giia kayb ulacagmi bilmeliyiz Utm- 
lar bir tQagar gibi jj;olir ^e^er. Bumm iyin gelen her iievi mu*ib«t da- 
ka biiy iiklcrJui dtf i^irtdir. E^or uterine titTedigimiz serve t vc mau^i]) 
,;i!-.i kijji liilir ba^imiza tie bel^lai a^anakti. 

Sijiira Mevlaiia, gok gtni« kalbli ve daima kasaya nxa gu^Loren tn- 
Kii'vuf ehlinia tain hiiviyetiDi gbsteimek i^in lasavvuf'iia bir iiirii'iiii 
yajiiyorlar ; 

Tasavtuf H en izdirabb ai]]amni7,da Allah'a tevecciib ederek 
i'erah i^iode ve genis kalbJi olmaktir, buyuruyorlar. 



dai 



t 

* * 






Bir adamin, Musa'dan, hay?anlar(n di I Serin i 
ogrenme^i i&temesj 

Bir gUii Musa'ya bir delikanii do<ii ki : «Ben hayvanl&rin dilleriiii 
tt^renoiek isliyorain. Bn suretle kurdiin, ku^-uu ^bv.lctinj (tuyayinfl da 
ilinime ait islerJe ibret atayini. Ciinkii Adeni yiullariiiui biitiia Bdzleri 
Miya, ektiie^e, aan ve ^ribrete aitfr, 

Mtiaa : «IIadi efeudiui, vaa ge? bu hcvcaren. Bubuii iihiirnic, mo- 
nunda 90k telilikesi var. Ibrcl almayi ve nyanraayi Tanri'djii dilut 
iledi. 

AdamiD, Miisa menettik^e birai artiyordii. Dedi ki : «Ya Mu»nli 
Beiii bu muriuhmdaii mabrum elmck eon in lutfuoa da^mflz, hpni uin* 
yus etme!». 

Musa : «Yarabbb, ifeylan bu a dam la alay mi ediyur? OgreiHum v uk 
'.iyan giirecek, ogretmeeem goiiiiiiifi bir kotiilivk gelflCftkw dcdi, 

Tann dedi kf : Ya MusaL O^rct, ^iiokii biz; duJtyl reddctumyim*. 

Musa dedi ki : «Yarabbi.. soma pe^iman oktaku, 

JNibayet Tann Musa'ys : eS*H (tan diledi^ini vcr» dedi. 

Adam yalvardi : <*Bati hig olmazEa kapi dibinde yatip duran, nv 
hftkijiUgi eden k^nekle Itiiinert bayvanlanimi dideiini tigret» d«di, 

Huuud iizerioe Miisa : «Haydi, peki.. bu ikisioiii dillerini aiibya* 
rukam, yiirii git» dedi, 

Adam, aabab <;fl^i, «bakobm Babiden bu bayvanlaiin dillerini &fr 
remlim nib diye ka^nim r^igiude bekleniekteydi. 

HiBmeLi;! kudin eofra iirtii?.ui)il ailkerkcn bit par v a bay»t ckra*k 
dil$tii. Hu parlay 1 heniunce* ik horoz ka[iivcrdi. Ki'.m.-I. dcili ki : n^eu 
bivm nuLmettiii. t.lunkU ten bugday Ibiumsi dn yiyabiHr#ii5i linltjuki beii 

— 377 — 



yiyomom. Riiyln uldujgv Jialdc bixtm kiametiraiE dan &u bir pueacik 
t'kmr£i Ui 1 1- kojuyorstin c. 

Ft" H^izii duyan boWJt : «Merak elme! Tanri saiia buda kar?ilik 
Im^kji iji'yler vercbilir. Bn ey aabibinin an takatlanacak, yanu snbab. 
ftilnui akdti duyaeakaiE, krilorlennie, Atm uhimii butiin kfipeklere bir 
buy rum olftcak. (Jaliaip cabalainadaii iair bayli rjik dakiSlup kalacakn 
d.ili, 

Adam bu Bozii dnyiiiHa derha! all salti. Horozun dcdigi cikmadi. 
Kflpejjc kar$i mabcap v&Eiyette kaldi. Ertesi giinii yinc horuz, ekmegi 
kupinia ki>pck Ickrar, dedi ki : «A diizeubaz borozf Bu nasil valan.. 
Hani at safeatlftBAcak, dediydin.. IN'erede.B 

Her ijcyden Fiaberi clan horuz, kupege ; «Ati aakatlandi, sakattan- 
>[< iniifiiti beiska yerde, Nihayet atim eatip ziyandan kurluldu v* upri- 
ynpiif;i aiyuru ba^kalarma yiikletti Fakat yarin katirj &akallaiaai:ak, ia- 
lr ii ii ) HLi-1 kiijjeklere nasip "Jacak» dedi, 

<l hurt* adam licmec golip katirj da aatti, giiya ziyandan kurlutdu, 
I i.Nnrii giin kopek, horoza dedi ki : «Ey yalarccilar beyi., teredo 

h ii'rliii.i) 

Wurtrj, ■ «l\e yapayim.. Acele kauri da satli. Fakat yarm kalesi 
idfiirk. OKiute de akrabasi voksuilai-a, ktipeklere ekmeklei dagitacuk* 
\nri dedi 

Adam biinu duyuBca kfikyi de satip ziyandau kurluldu, ueselen- 
di. ^iikiirler elmekte, ii*; ziyaudan kurtuldum diye sevinmekteydi. 

Ekinekten ruabruiu kalaii kfipek uciincii gun : «Ey., tek gift slip 
dinar* bcrzevekil, yalanci boroz!. Sen hie dogru Boylemez imsiuVs ha* 
ni, kititDetimiz ne otdu,. 

Harps dedi ki : «H*ea.< iNe ben yalan suylerini, tic do beuim cin- 
Nimden cdan ijbiir borozlar,., Bia< yalandau temizlenmi; kayviinlariz, 
Biz borozlar, jniiezzinler gibi dojjru soyler, giinesi gdzetler, vakil gel- 
■ li ini oterix, Bm bir Legco alliua kapatsalar vine i^Lori ice giineai 
giizler, OTJiin nerede olduguiiu aolariz. Tann bizi namaz vaktini bil* 
ilifumk (izere adem ogluna hedjyo etini$tir. l^imizdeii biri yaiulir d» 
Vjikitain rttr.-c o fitii^ oliiiniine Jitbap olur. Nibnyet O adam kfllesiai d| 
»»tti vn it'ila Fialihr Eatiimnz Sldji, Alan (ta iki kat ziyana girdi. Kakat 
yarin da kendi-u fi)«cifk, Miraaiiia konanlar foryadii fi^aii tderek bil 
iikiii'. kcsecekler, o UlEint-o sana da epeyre yeatoL dii§flcek» 

l^imdi imbia lierif horuzilan bn tiizlci] duyunca ale^lenip dojruot 
MiMi'ya k<^tii, Korkndan kaptumin rupra^ma yiiz sunuekLa, ttSj 
kidiiti, feryadiiiia yntip.» iloQ)flktny<M, 

(Anna \ lYlixil yiJjsdnH jcHorfl il)i iln kurlnl!,. Haydi, mliidilniHn* 

- 17a - 









Urn vtiynn \ei, ke^eni iki kat duJdur. i!en sana bu kaza ve kaderi 
•1u v <ir murium, Akilli ki^iye soil da gftriiltcek sey yrcedun gc-iilniir. Bil* 
mlm Hz iiIilil ki^iye de aonundtil.w d« L <fi. 

Ail am tekrar feryad edip dedi ki : *Ey iyt ablJVkli, Iiitf*!.; ba^ttna 
'.•,..i, yiiziimD vurma; ben, iyilige layik bir adam dugildia)». 

Mnaa : «Ogul! Yaydan bir okdur firladi, geri gelmwi adct dcgil- 
.In ki,,. lakat bir iyilikte buiunmak iateTim; olfim zamani iymaula 
ith-niiL, ]yinanln gittiu mi ebediai£» dedi, 

Tain bu airada adamifl tall d*?gi?ti, gAnla bulandi illiini alflmcli 
H(>»hhrtiiege basladi D» r t kiai kendiaini alip eviiie gBtiirdiiler, adiim- 
nif'.iirii) ayakian birbirine dola^iyordu, 

Miipa, scber vakti duaya baaladi : «Yarabbi!. S*n onun iymantnl 
ilnifl, kendiiine bu bilgi, »cnin baTCin degil dtdim annua sOiiiiroii an- 
JuiiijidiH. 

't'linri dedi ki : «Peki,. tymanmi bagiaiadiin. Dileraen diriUeyim dc». 

Musa : Yarabbi, bu dunya eJiitnlii diioyadir, sen onu o aydmbk, 
Vltin Aleinde dirilt. Sonunda yine olec*k degil mi, ariyet dinlmede on 
IilmIu vsi?b 

II In KOT : Mevlana'nm : 



S^^> M 



£ wJ S'^ j $ - 



0^y\ i> 



|_^ut jHrf 



Mi'hite-viai vt^bile gay bin sirlnniii, sOzden ziyade »iikuta kadir obiitlar 
flj^rf nebilir. 

Kissadft gCruldiigii vecbile keudi miktarinin iiaLiiode lier ^oys ** 
^ali oimagi iatemek BOnra kendi kariui baskaeimti aiyaninda aranuik 
iiinuiii ukibet kazanin sillesino ugralic. Asagidaki babisiorde aim kudc 
in v$ bu ainin hi?, id iciii bir nimct oldu^una dair tafailat verilecrklir. 
.^iniili afa&tdatii mesneviJei, servetin ekseriya tugyana ve fakirli^in d« 
tiiiid w tukvaya veaile oldugunu gtislermekiedir. 

Hangi cepheden olursa olsun iktidar horkese la-yik de|i)dir 

j^jj. Jjlj^ ^d-j jj»l3jjp - jJjw $J»jj*&1j? o^j ^ ~ ^ 




u- * *i^ t^y^ i/A- ^ — 7 



j>^x> j£ _ 



Torceniesi : , 

I — Kndret berkeau layik degildir. Ace ve yokBulluk perbizkarh- 
:'mi -a bfjytik mayesimr. 

- — Kudrete di yelitmiyea kimee daiina takvada kaimi'tir, Yok- 
• ulluk latn bu yiizden fahredilccek bir haldir, 

3 — Aciilik ve fakirlik itiaana gamlerle doliv olaD Defis beiaaradan 
ji in mi veiir, 

4 — Rindhsr, fasiklar zindattda oluilarsa roiittaki ve zahid olurlar, 
Tjuiri'yi ajiarlar. 

5 — !,.iJt!l.Hi inaanm elinden kudret gitti mi, amel keaada ugrar. 
KrjnJjrie gel de ecol sermayeyi eldeo ulmasiD. 

6 — BiitiiD bu pazar ehliniu al^ veiijJeriad* bir maksad vaidir. 
Horkes bir §ey elde etmnk icia dtikkanlara yaalarjim^lardir. 

7 — Ey din adami!.. Bir kimseden bir aclam bile duymazain ki t so- 
unnda eenifi etegiffli lutmasm. 

H — Ey bjrader!., Ben, havasdau avamdan, bir seilmi bils garaz- 
Mje olarak vrreni duyjiiadim veaaelam. 

1ZAIII : Insan her haugi cephedea cduraa olauu bir nimete e.'iM.i- 
fli, mesola : naanpip, aeivet ve soire gibi kndrellers aabip buhiadnga 
viiinnn, onlari bazm etmek ve bunJarm nefjse verctegi tugyana Largi 
tfelmck htrkeain harci degildlr, Fakirlik inaam nefa bftla3iodan kiirtarir. 
Jjte bvrtun igia malimn ve uianeihmin verdigi iktidar yiiziinden fist 
vc fuctire aapatilaiiD elleriudeD mansiplan ve aervetleri giui de bu se- 
kilde bir felaketfl ugradilar mi, muvakkat de gLsh takva yolunu tHtar- 
Jar. late !>u aebepledir ki miitteki insanlar fakirlikle iftibar ederler. Pa- 
kat ifurasmi da BSyliyelim ki, servct ve mansjbmdan herkesin isiifade 
ctti^i iajtanlar da moveuttur. Yokt,a mutlak olarak z^engialik, ikiidar, 
J una, fakirlik iyidir d^mok istemiyoruz, ^iikredeo zeDginler de Tann'om 
In' ■ kuflandir, Fakat bu iierktfse miiyeBBer degildiv. Bu itiharia bizim 
icia littr («>de Allah'dnn bayirhami temcimi ettnek ccL'mifi in biricik 
yohidur. 

— 380 



3rtn ra Conab. Pftj «l»«»nU»d*n P ok v ogu butiin ah, ^f»«fn<t« 
v B h«*^l*4ffl*k^dkr)a lurck,. .HlwJer. Buoua b?ifl *W* «»■ ™™~ 
leeiu mtitlaka wndcu bir cikan vatdir»> diyotlar. 

Hakikaten Oyledir. Khuup ve servetten dufitun itti, k iU1 ae jrtteto. 

bakuiai. 

Riiia**, h.v» v, a vara bi, bir kim.e Yokt U r ki t mA garaz^z, iv« 
m sdamlaa... HaAill^ y^ek ke«.ali p.k az ip S a<iIara naa.p 



nl- 



* 
* * 



^ocugu ya^miyan kadmin agiay.p i^lemesi, (Bu, senin 

riyazatina karjiliktir; senin i^ln miiohidlerin 

cihadinamuk*blldir) diye Hak'dan «vab gelmesi 

Bir kadin vard,. H« yU bir c.euk degumrdu. Fakat £*ttt alh 

ayda n fazla ^«m«d.. B* veya dort avbk iken Olflr ^derd,. K*diP 

Jr gun ferya'd ede^k d.di ki : «Ya Rabbi! Bu .ecuklav bana *ta 

av yiik oluvcr, Q^ ay ferabbk veriyorlar ve bo.leee lep« gl dxyor]ar,> 



Nihayet bir gece o kadina iriiya* 



liepa 

nda yemye^il, cbediyet yiirdnnu, 

Sourrt eiin 



V.* n neti gflaterdikr. O tecdiiyii ugraym.a k.nd^det, geeM. b Dra OOI 
■ kdiler ki : «Se n , Taon'ya ^gramada teohellik *diyor S «n. Saoa katf. 
lik fllarak Tann bu mUflib*tleri v«di». 

«Ya Rabbi! yiiz yJ b c ndeu kan dUk, eviatlanm. MiU\r, 



KadiU 



■ lull" 



, ih Ciinkii Cennette fedak&rbkta bubman, dogrulaktan ayr- 
y L mlar..i maka 5 n inl gfirdUm. Yav*, yava? o bahreyc girinca v oi^Uri- 
nu da orada gordiim. Ya Rabbi! Odar. ben kaybettim *mmft MH k»f« 
botmemi^m. W g*yb, ^-« 6^ —» olmad.kca ra n , iCMO .da- 
nmn» dedi. 

•jimdi Mevlana bu ki BSa u^riiLe au me^evileci irad buy^«yoifl« ( 

Ehlullabm Cenneti, misal ye misil 






— lrin+Jli . V^*D — 






.i- i 



■ -if 






i- _ 

^ jTjb jT^- >- 3 

— 361 — 



Tereemejf 



(uJr Keyf ! yete i "&»?** nin1 ^ Cenuet d^im; bag, bahge dedira. 
Wb *■* »*»«1«« de aJrf„, bag v« b.k^d.rln de loplaad.g, yer 

Tanri da garb nutuaa ,;,r*g demj S ,ir. 6 5 

;l - B " aBCak W* misaldir, ™ UQ ffl j BU degiJdir. B u ra [ 3a r de, „. 

£T*Xt™ ve * Jtala,,larB La,i1kattan bif koku •**&» 

S - -Nib*yet inR, n p ck fatif bir i ? e f^sap.n bakikati) maliktir ki 

P. J^S : li" 1 ^ - "Jf** 1 ""- ksdl ™ ^uklanmn vfl?amflma . 
I. va y.rnu ^ hjnu kaybet^i omm kajbine dent, I ir ^ L^ 

i::::;::;;^; erm manevi makWarjni *-*** - <* S* 
^i y !;;if : MevmnaburftdflC(j ' inetreti k * sdediien «*%* ** m 

to JS* ^t' ^ ^ bab?e dedia *™" *>**" **** balk, n 
Sit TmZ '■ Su^*? ?"** (UitlCri ***** * -7-lerde 
bu bag „ hah tahlIlRi h , T mj8a| olmfc ^ d . m 

rm t'V ^^ aJ -^* k **- B.»I- bu mkal^ msDevi ^^ 
•r hakt^da b i«* 1|lk verQ ^ tir , NitfltiE1 Kur , ap , gflkJerin ™. 

nb 1B eB kb kuJlan al.» ^WibM* C . » „ . . i d , r ve "g£ 
I.,* Uf> >^ c— ii»J>j| ^ ^ i^-tt^UI &«.fl badisi kidai- 

kula*nno ..t.edigi, k a.bi De hut,,, et ffi#di|1 k ^ fiyetsiK :„2J 

I OiUt^Y fHi c bir ti mse aDie l]en,i B m iit^f a t, ol aTfl b gfl* ^iiUata^fe 

«te« ardet, k^disi f^ , a kla nan| bl ^ ez) §yeti ceii]esJ 

-t ,- mi nimct jen mfl ddi gW. de^i! ia « iret ^zuyle Jrut,bilir 

Mat ci ,k:l> eD Mevlto, yine ConoHa vo ae^ Dime f„i nin mnnevi „ 

" HKllf ' i!nk,kS )nsan ^"" a « W — »■ r,ia b u » nn 1*2 kwt.1 .h. 

- 3H2 - 



li alanlai bu fan! tondtm [<*^f.fr.k «<lt*idl zflvk* eri 9 uicfci ber an inlerJcr. 
A^ajiidflki kissn iia bu Lokilniiti ^OsUrmektedir. 



t 
* * 



Hazreti Hamzanin zirhsiz sava^a girmesf 
reygaraberin amcast Hazrcli Hadiaa geoflik fagmda aava ? a d*im» 
/irb ^iyfifek girerdi. Sod zamanlarda ise nsubarebe saflanoa zirhsu ola- 
rak kat,lnia|a ba^ladi. GagJ5ii acik vucudu (iplak ularak ke L dini kilinc- 
Irira atardi. Halk ods : eEy Peygamberhi auacasi!, Tanri bnyrugunda 
.iBiisleriBizi keudi ellcnnizle tehhkeje almayii,, emrioi okumadm mi?. 
Neden bOyle zirbsiz olarak tohlikeye atdiyursun. Geug ikeu buy la 
yapuiazdm. Ilalbuki ?inidi ibtiyariadm, belin biikuldd, BfiyJft oWugu 
iitildc bic bir ^aye aiding etasiyorsdnu dediler, 

natuza de(5i ki t «G*ng ikea QlUmii bu dUnyaya veda etme tarKiw- 
nln gorufdiim; Fakat simdi MuliammediD uuruyla by fan! 9 ebre nebnn 
degilim ki, §iibiirleic ohun: Taiiti beni uykudan ujand,rdi». 

IjitBdi Mevlana bu ki68a uzeritie biiyuk bikmetler sa<jao a^a^idaki 
mesne vileri sfiyluyorlar. 

Oliim amelimite gSre bir nimet veya blr afetttr 



J$ *** w^T^ JS; „^^;,^...:.-^ 



i^? 



■1 d 






^'J^Jj^j 3 - 






^^J ->J^ cS^ J*J >-^" ^J - 

Tarcemesl - 

1 Oliim kimU uaaarinda tehliko Jse, flTeblikeyc olilmuyino am- 

ti de ona ailtir. 

2 „ Fakat ber hangi bir kinjBBDin najianuda Sllim, bakikat kapt* 

— 383 — 



..mm ac iliusurnJao ibaret olursa oua «(,'abuk oluaa hi Lab j g*lir. 

3 — Her hangi bir kimae, oliiniii Ytiauf gordii, canmi feda eyledi; 
kezalik yine bjr kimse Oikinm kurd aJarak gordii, yolurju sapitti. 

1 — Ogul!. Her bir kimsems ufUcaii kecdi rengindedir. Oliim dug. 
niniiH dii^maa, dosta dosttur, 

5 — Ayna, Tiiikiin aliunde hog renklidir, fakat aengiye gore zen* 
gidir. 

6 — Gordiigiin, tilflmiiD yuzii degil ke&di cirkiti yOzundiir. Seain 
canin bir agaca benaer, flliim oiiun. yaprajhdir, 

7 — lyi i*e de sende yeti jmiatir , kSfii ise de... Ho? veya nphog, 
gCnliitus gelea her a*y aediD kesdi zamirindii, icindir. 

8 - — Bir fUktnlo yaraianmi^aan o djkeni sen ekmifsiadir. Atlas 
Ollra.n, ipek olsun ne giymi;gen kendin egirmi;sindir, 

1/AHl : Yukanda ilk mesne vide beyan edileo il£h! emir IjiifcV*] 
| ^l^JIJl f 5»j»J Ayeti Celilefline i^aret o-Iup ber hangi, ijde olursa 

■ i mi i.niilikeye aokuluiamak Jazimdir. Fakat tfiiim, tiblullab jgiij bir 
iiimcttir, bir vuslattir, Nitekim, Surei All Utiitanda'k] : | ^ ^.L . . j 

| vl «ii~j jJj\i ; .*i*L>' (Kabbi(H'*in magTiretiae ve Ceanetine kogu- 

miz) AyKi Gelile&i bu haklkate ijaret buyurmaktadir ki magfiret ve 
eeonele ko^mak ulume kosjmaktir, 

Nitekim Cenabi fir; uliimii, bakikat kapiaidiii acjlmagi olarak ka- 
bul ediycr ve olum hcrkcain didarc il&hfye aski niabeiiode, kimiaine 
Yusuf kadar giizel, kimiaine de kurd kadar teha^i goriiniiyoT, buyuru- 
ym-laj-. 

ultim iyi ise de, kftrkunc iae de senia maueviyatiDti, icine bagU- 
dir. Yaai oltitmi Eimet yapmak veya Sfut haiiue ajkinak bi/im ameli- 
mizin uiabRuladur. Xe e terse k oqu biceriz. 

Himdi yine bu bahse ait aaagidaki mcaneviler yukandakiierirj bir 
mutemmiiuidir, Buniario terceme ve isabiba ^alj^abm: 

Fill ile ceza, sebepleHe eserler birbirine benzemezler 

Uat t^'j^ ^™^* ^_*^ ^ _ |^ iJU^ J^ >£,* dJ — 1 

- 384 — 






^ J3 1 A; a ^-^ - * *l * fc ^ ^> J "" 6 

jt a Uja ^ ,j*p* - ^ uw -^ £*■ - 7 

Tercameil : 

1 _ Fill «zn i)e ayni wnkt.^U-w- Hi« bit Mi..t o»a n.,k B - 
h'fl vcrUeii ?eySe bit renkle degildir. 

2 !. E|J .na bir yard*, bir t^»« p»M tM ™l-«»'*«« 
bitifli mibneta dii^rek saoa bed dua lmi 9 t>r. 

3 ^ Amma «* derai, ki f «Ben fei^j- bir 5 ey yapm.dnu. bk 
t&bnieue buUmmadim*. m*L„„ fl -k. 

din. ekdiD em^ lobum meyveye Basil ben«r. 

5 - Zina C de D Vm^U <**™ fP* ***** ° ki ™ e «-**«*" 
kimse>i d«Eflekk dogniedimB. 

7- B. bela t b! dovii,, o zi*a nin «.-« ^ ^ Fakat «** 
tizli bii yerde olan zioaya nasil beDsef. 

6 * - _ Ey MM, Id* a-ya ««il b—r; *y M*«J did J-aya 
nasil benziyebilir. , 

8 - Seo de o .« y*<™ —¥ «««»» meB1 blf '"^ ^ ' . 

bir ylan keaiLdi. S™ HWn* ..u.n* MWordoo, ba ocdau daba ,ok 
ftaijilacak bir ?ey de&il mi? 

10 - Hi, IH M o 9-g* 1«"« - i? % ^ ekw k " 1 < 1 l * iM 
Lou/.or iiiiV 

— 365 — 



11 — Sen in Iisifld vc Uihihin ku;a benzenn™. §mH fc«Soa mitfe- 
ri yeldir, liavudir. 

IS — Stain diuden $,k*n cotnerdlik, zekit ve her nevi hayir o 
larafLa bag; ve bah^e oldu, * 

13 — Bu aebepler o eserlere beDjjemez, Fakat Tann bbbj] oldu d* 

nebepleri bu eserlerJD yemie getirdi. Bunu kimse bilm«. 

JZAIII i Joanna geten tuhmetler, afsiler bo? deglldir. Bunlar mut- 
lake ya P 1ig,m iE bir zuJmiin kar^ihgi «Iarak bii mazlumun bed duasmin 
^ridir, Fakat ekseriya amelimizin cesiaa, aym cineten fllmaz. Bunun 
■ ;m bazar, bir UJhruet veya iftiraya ugnyhraak bu baska bir giinabi- 
imzm eaeridir. Me B ,]| zina yapaa kimae 6er 'j hiikm* gaw viiz 60 p aya 
kmlar eezaya carpihr. Fakat o kinj.e der ki ; «Ben kirr,*eyi d^medim* 

1 «kat flil «za i| B ayni reflkte degildir, tesabiirleri baakadir. MeseJa. 
M«MtfW aaaai ejderbaya D «aj] beojJyebilir. Bir sopanm y.laola n* 
mllm,.,b B ti var, diye dii SU .,ebiliri Z< Fakat buna Wr^ hepitniz bir m e . 
ilium muh.ulf, d*gi] miyfc? Bu menid™ olan inaaular thUttdR doat- 

*r dn yar, y.] fln g,bi muzir olaular da var. Si, kaide tftenideo, bir dam- 
ti. titdju. tiirbi karakterde koakoca bir i™ Q a„l vuclt da geliyoraa 
M.d.n da yibm zubur edabilir. Hntta roeoidoo inaan.n ^buru, aaaam 
y.l.m ultnaaiodarj daba fazla m jlacsk bir hilkal aim degilraidir.? 

Sonra teabih, ibadet ve taauo e*eri da bakikat ihmimfc ba* ve 
bahce ^kliude tazahar ediyor. Fakot big bir teabih v* ar^r* ruk* ve 
NyC ud cennet kueuz,a ber,z S r n,i? Bu hakikati ,u ruiaaiil* izab edebiK- 
m M«el a kuaua outfesi riisgar ve bavadau iharrftir, Kual.rd* meui 
yi-ktur. halde bit kuaun aali maddesi bir rflzgar, bir havadan iba- 
ret ,ae bamd ve aeua Befailt CBB not ku^, ot^a*!, ietib^ad editmeoiea- 
! llr ; | M 7 em ' e Cibrinn Mfb "' ^doo Isa'yi viicuda getir^io. Ye &niJ 
l»4ikt. J,o B u 9 turmaam. [J ti ,y J.lb^j^, ] (Afl.b, tnuztar fc.Ubl.mi 

■ I": kab„i ader) Ayeti CeliJesi veebile i B a ! r.m babasi* olarak do£- 

m^.ndan doiay, tobmet movkiind, kalan Meryem'in ma«i«Iug UM kQ. 
K i\k ynvrn 5 ebadet etmi* ve be^ikte koau^muatur. Fakat b« ietecilea 

■ eye rri;ebj| me g e fatihkak ve aonra istidat aarttir. 

Hiilflsa i Sebeb ile eaerin birtirme ben K eme m * a i bi^im ee fc erj ] erfr 

WW* ; *■ bnam,zda n d.r. Ctiokii bizim e« r df,klerimi, eayanm karjd au- 

r^ller.fhr; bu ash g&Tmektea aciziz, A 9a bize ^5re B qpad,r. fakat ha- 

Likmte ejderba imia. CUnkii aobepkrle o aebe^leriD, Hak'kiH ilcninde 

Olnn tabit aa.JJan ba?ka baakadir. Biz a y 3nj sa bitedeu habordar degiliz. 

• 
• * 

Ahj v«rifte atdanmamanrn ;aresi 

Bir dflat, Peygambew i *Ben ^ v«j,t e daima aldaniywum, Bir 

- 386 — 






„y K,tan vey. .Ian klfUlll Myltil fcwi* yolumu k^.yor, d-d,. 

Fevgambe, dedi ki : «M.| vt^H nlda^aktart ^^""» ^ 

ac*le ti ise aeytaQilaiidir...i 

.O^uPe bir lokma at.ao kopek bile Sree koklar da matm J«. 
burtiu ile koklar, biz akbmizla koklar.z.i* 

cTanr. bile bu yerleri ve gokleri dt. g-d* varam. TWfcia, - -■ 
d, S e .lurd U( T. Drl buua kaiirdi. Fakat butiiu kudret^Ie beraber , - 
aa" ^rk y^lda ke^al 8 abibi yapmaktad,, Ahab.o »fi V Mj» ^ 
guu de varat ffl a 61 kuUar.ua her i,de tee,u> etoaey, t. ,» icmd h . ^ 
Late dwM ta ffl k,rk ylda iuaaa olarak tauaatn evle, -Bj^U -Wl 
d*n i 0SB n olunoya kadar ber bir tavn k.rkar g-^de tA-il •£>■*• 

Mc 6 ela r D ulfe k.rk giiude aleka, (kau P .hU») kezalik kirk go, — 
ra Id g a et parcaa,) o.ur ve yiue k,k g iiu ,oara rub uefb oluuu. 

Du.yaya geldikteu sw* da k.rk yaa, D a varmcya kadar d^M 
deiece tekimiil ed«r. 

NOT , Mevlana bu fatft* W h^kde daima ibtiyalkir obujl 
ve t^ui et.eyi tav.iye ederkeo Taur^.o Hil ve kudreUer.de bUe 
b,i tedrici tekamuluo goriilduguaU anlatmaktadir, 

Muteakib« fl Mevlax,a tabiat alemiude ci 6 Lru ve »kW .h.rb.rl.nn. 
becerligi oluiakJa beraber suretle.le .iretle.i. kat,yea be^OU-dik- 
leritii^u rfliaallerle gSst^riyorlar: 

Yl !a, y.murtaa.yla ■«# ya-iurt-i birbirioe c.k bMWkMMi, 

Soura armudu. ? «kkd# elmaumkioo beuzer bakal ber UMj «• 
ba^ka ba.ka le^ettedir. Yapraklar birbkioe bea.erW Ik.n «-y v. • 
b4^ b^kadir. Wihayet iuaanlar dktak iMbariyle UebkUltaW ■*■«* 
tirler, Fakat kimisi aalib kifljiai f^siktir, 

M**M r^ana ebliyle ,uret ekli, bidayet .sbab.yla dalaleUe oUnUr 
birbiHerine benzerlet. Fakat acaba S alab ve M». ^ r.o.abeb^ 
o.dir? Hulaaa ber uzvuu ameli, ku 5 uu y.m.rtadau icgrc« 9l gtU «frt 
ba£liyacaktir, 

Daba aoora bcrkea zahireti bir Oliirole olUp gidiyerlar. Fakat b.t.m 
Uibariyla yat.S! biisrauda, yacsi da aaadet ve De 6 e i ? indedir. 
lijte aaag.daki kiaaa buou izab efmektodii: 



4 * 



Bilal'in ne^e lie oliimii 
BUM. zay-fhkta,, hilU && olmifi^ Kan« ona I «Ab m l^»» 
pe barret* diyordu. BUU — . *H*^ W"~ »» » ** » ne ' '' 

- 387 - 



Siitifliys kadar La yfl | tn n Hem duYmalita-vd.m Ai 

****** ui^c^iJ, * bl1 gece ruhum i"** eIindcn 

Ruhun bo dar SJemdekf iztirabi 

Jfc* V ,al ^ ^ o^ _ JL ^ ^ ^r db" I jUi _ 3 
/ - l ' : uKj ^*j ^Us _ > >> ^ a , ^y^ 4 

— "* * 1 

Tercemesl : 

4 " K CWBm BllBii * *im«Ie« ba ciba n parJak goriindii, Fakat k ffl 
dlinya K firimu,te geE i 5h bakikatte gok dard.r. 

I - Kfer d.r degi| ae bti f eryfld , bu d„rd n *dir? Nitskim h U *U. 

-• il.li. ev Vei Brf^Ow-fa h.pside ik| bftWttw oJdalar. 

*. - tna-n t.yku «„„ iail , Da8ll AZad ftJ 

Ditkimda djiiiI iin^'a i^jndedir. »'«?npi 

— 388 — 






7 - Ml* wft. buy If* k-onuWn; .Ind-n. -»«l- ■'« lu " B " 

% - Pet *»!, S *^- * *■« « fl»K. dev &Difl ,«fa~* •.»«.■ 
larda $ok darslmaktadir. ^ 

9 _ Bu »***» pUM bi, ^ ba gl d,r. (WM 4»«- * 
lamasi giiltaedir. 

TTir*T h,i cihan dar olmafia abu ti^an ^ lur mu^uu. 

H j ancak uvkuda bulmaktddir. 

bir MM «,-• «™a«li'l"- „„„, „,, 

,d,r bol ol«r« «!"» b..«T«,„ |ida.n bin o I""" > k . 

is ^^rJtsrr^tAs «»■ 

vadiki liavatta buna bender, 

lann tendea ^eldifemi i*sh ediyorlar: 



n * 



Gaflet, d*rd, tonWIik ve gbnGl tarmjIiB. 8*1 

ne varsa hep.l de yere men.up ve ^g.hk olan 

tenden ilerl getmektedir 

Sa tD^nevikr bu hakikati t ok yukaek bir ^e^Klc 



Gaflet tenden gelmcktedir 



— 389 — 



?3-,aJ*- i 



,£» 



a, J ait ,u J j ^ j _ asjj.jusjy.j^j.ij^- 2 

J-- L^U .» ^L ji - jits ^j U j, *i j^_ 4 



i ^.»l ^.£\^ J ^l _ 



Terjenreip : 

.- ', ^r^: g* teadea ***** ^ «*-* --. 
:V.^iti. Mr s%e ve " eee ™ yerdcn ****** ^ 

- Vehin,, hataya dfo*, jaqWito. fakat skjJ fltiM .^ 

* - Me**]*, b«d 1-epiz kt« Q gafcbesindea, .okbgunda^r Sari 
>!■/ IBB Safr*am oynanmajitdaadir. 

i-i»mded,r. Mb «I1. & du„ yanjnca d UU , an(aQlflga b L,; -Cunts 4 

— 390 m 



tUHfl kaildir. Bcdcn HVllg y4« lutimca g»1g* ve zuket kahna*. Sirlui 
k&lb ayrtasmda tecelli etme^e baglar, 

Soara Mevlaua, beniz kirmiziligimn kan $6kjlj£aradfan, snriligm a«f» 
radan, beyaaligin balgamdan, siyabh|in *evdada>i geldigini beya.i wli- 
yorlar Evet. izafi Slemde ber mananiH KabirT bir «scri virdjr. L'dkdl. 
^i-il lii-.kik'i juiieaair Alloh'tir I 

latr a^agidaki mesnevikr de Mevlana bu bokifcati data ^sasli bir 
aekildo isiah ediyrrlaT. 

Sebep, kisirda kalanlar Ulndii-. BiltiJn wbeplerin ve 
eserlfirin hallki Tanrfdir 

t * t ^-^ t j#4 jo. ci* > ^y - ^^j^ j 1u * i o-^^-^j^ ■ i 



J 1 Ljf *J^t^J> -^ - J [ ^ *■■"■"' 



w/ 






Tercemesl : 

1 — Hakikatte butiin gBrdiJgiiinus e6*rlerin baliJcj Alliih'Lif. I*fc.*1, 
kisirda, zabirde kalanlar scbepten gayri bir f}ey g«r*at«»l«. 

2 — Bir akil ki, posttaD, yalii kijirdan Biynlmiyarak linr ^fyl *■- 
hirl sebebe vernae, labibdea Te iJletren ona (art yoktur. tiii.kil 

3 *- Adeai o^lu hayata iki kerre doger iBitisi ana ralimiii-lcu, 
digeri tabiftt me^imeeiuden). Eu iki do^u?u yapflrsa ayagiai roboplsitll 
urasina kor. 

4 — Oulariu dini ilk sebep dsgildir. Cdz'i ill&t te ona bir Mrar 



vermez. 



5 — Miigtehid ne iaroan naeil bilirse ber baogi bir bukiimile arlik 
kiyas «adi^e»irie dii^meif. 

I/AH1 : Yiikanki meuntvilerde ve daba ewelki babisWdw b^sDrt 
rtl fatlariJan .ivrilftnuvan Kftbir ehlinin, kfniiatia ccipyan (idrn blllun 
vakiaUn daima birer ntbcbe verdiklonni izab ttUflistik, [jtimli M«vh\h« 
bu dti|BUV«i«r« knrifi : «H« \Mlit bukikailo Haiik'm umftfr. Wl *■ 
kil ki k ?irdun »iynlip rub ijitm^fl hub. hf|hl.on kurlul*mm. I»i*rnin i^'fii 
Imkimdrtt v* illeUdi v»ro bulama*. ^iinkii ftdnm Ojtll iki k«fC« 3o|M 

- 391 - 



vr liu iki dogiiftati ikijicisiue ;aaztsr idursa a beat vakil Bebebi a- 
lur vfl HAIik'a nazir eder,» buyuruyorlar. 

I>imdi mesehyl iyi anhyabiluiek i$' m bu iki fcerre dogns hakkiuda 
ixifaal verelim: Ehlullah bn miibim meeeleyi *ayJe izab ediyorlar. A. 
ilrni ftgftl iki kerre dogar, Birfsi aua rabmindeu tabiat alemiiie, digari 
tftbiat vrya cisim Alemindeii rub alemine dogu^tur. 

Ann rabmjuden dcgus, in^nma degrudan dogruya bu sebepbr file- 
min.1 KB lmc»idir. Soyledigimi* gibi eger bu ten alemmdcr. kurtularak 
iklnci dog 114a yani tabiattan rub alemtne dogmata derin hir gaflet 
ivindn izafi bavatm soniina kadar MJetten, sebepteu, tabibdcn kurlula- 
i"a*. llunun iein eblullab bu ikhici doguaH idrak fttmis vc iluiyarl 
ttlftnh mccazi kayati nftfyetmig olduUarmdan onJar scbepleri d*gi] as- 
1 1 jranl «<&.»ptei& zimtinda HaJik'iu tasarmfunu aynen s <irmekt e ve 
■"i.i I'li'luumaktadir. 

S.tnra yukar.ki babialerde gcctj&i gibi her dogus, kendiuden «r- 
• •Ikiitdeii Halia uatfifl bir kemala erijmektir, Nuetiin naecazi bavatta 
.oujN.lid kerua) ^inDino kadarber merhale insaui dalia iistiin olgunluga 
flri*tirmektedir. Hale bilhassa siifli aletndeD uJvf aleme dogu ? arhk a«l 
Un»a!i„ Uudisi olup i n9afl ancak bu d U gu 5 la melekiU akmine eii 5 e- 

Nitekim su tiadisi ? erif bu bakikati gojtertnektedir: o! ^Jl c-jSjb.pt -I 
*fcV -J>- r J* U ki d «fa dogmayan kiuise meiekOtu semavata giromez)! 

Siuidi Cenabi Pir tekrar vine ampler bakkinda biikemamn fikir- 
l^r,,,e kar*i : aEblullakm diui, i]?eti fila dtgildir. Buduh i v in onlai 
em i illiilleie iltffat etmezler» buyuruyurlar. 

HiikesiiS ve tabba alimleri yokandanberi izab ettigimiz gibi be* 
IiAiMho v ber vakrayi sebeblere atfstmi^Ierdir. Onlar, diet ?S y k^difl- 

,f " ri,8ll]m * ebebi - kendiaden cvvelkinia eseridir; Sf .bep a i'z bir a ey 

oIidim Hl"l ur ve briykce sebepleri ITak'ka kadar gttHirftrek Halik'a fl- 
it Li nlii ii-smiyt cderler. 

Hu .Hutalaa, Hak'km, m(i*takil ve diledigi K ibi ta^rruf kud.etinft 
"Vkni.lir. Mifkjm, yukanrfaterceiiiove izah! Di yap t,g,n,iz mouevjJerda* 
AlUh, l^r. illeti m degil, ta.arri.fta daitna baki elan bakiki samim: 
Imy inn y iij-, 

<,:iijikii wbep miistakil fiiil degildir, Hak^km sebtp kovn^w ebUl- 
"Mhlnn ^ayri bi.tiin kalkm bakikf f a i]S gfl f&ln e m deri dolayia.yla zabir£ 
bilgHerini latmin ici^dir, ki Halik, yuka^ki babislerde suyledisimiz 
(4i hi zatriiin zaman o sobej)I([-[ de yikniaktadir, 

HaJbuki Ariflcr ber ^eyio, bakkjn irade vo tasarrufu altiuda nfdu- 
IJliiih impede eniklmndoa rhli zaLir gibi ber ,fyi sebej.ten Liimcjs* 

— 392 — 



1 er v« bu a.beplcre kar,l kiu I utHMi/Jar. Meaelft ke^dilerifio B <ba h« 
baDKi bir hulahgi, bir lelftketi N E brjHe,i ile^i), HakMau b.lukr. Hal- 
buki ehU nabir aebopte kald.klar. i«bi <M* kin tutarlar, bu dwd b«* 
aU rad„n gddi; felaketime »ebep ,u badise veya o ■d.n.d.r, dedw v. 
,iddetli bir kiu ve ihtiras i^inde daima i*bepl«* yapi?"T kalirlar, 

Talmz PuraBm, hatnlatahm ki, sebepkrin, eserleri wcyda.ia gelir- 
m«i Halik h iu balketmoaioe muallak olfflakla berabei bia, yiae a C b e[J ]e- 
» tevessiil edecegiz v* sodib dilegiroizi faili mubtar dan Allab'tan L-^ 
jarru cdecegiz. naataHgjmizda bekiiae muraeaat ede t cgiz, ila^lar kuila- 
pa C ag„. Fakat ? ifanm »«k tafl H-bi ile alduguna kam d>M|tt 
yok^a aksi bal bizi cebr v* atalete gBtiiriii ki bu buyiik bir bata ve 
ma bru miy e tt ir . 

Soara Cenabj Pir hu bakikati bir de na* ve i^tibad mi H aliyle ,tty- 
le h£l buvuiinaktadjr, 

(Mu^tehit n^i gSmuce aitik k,ya SI dO^iinme^ ya«i ictibad ftahi,.- 
leri ber bangi bir meselede Kur'an ve badiiin earib bukmt'mu gorruez- 
Jer„ tf vakit k.vaaa giderler. t ? te b UD un gibi eblullab da her had,^ 
uio aebepton degil, bakiki failden K eldigiui daima mii^hedo eu.klerm- 
dr,x y Q bir vakit aebebo iltifat etmezW. Binaenaleyh na^iu Ooftlld- 
Livasm butlan, gibi, Hak'km iradts ve ta^rrufu kWBi^dn . » m.I..||> 
batddir, D balde akb ciiz'inju mabsulu olan kiyas v* eebrl.e dr-fill, 
ruhu kudainin vabyi olau nassa baglauabm. 

I ? te a^^idaki kififia bu bakikati kab etmektedir. 



* 



Nas'U kiyat'm bir te^bihi 

Na* hakkmdn Mevlaua'.m izablarmt kavi yiik H *k m, S uovi| ri,id 0ft 
owel ^aeain bir izahiui yapalim. 

^a S ■ Jugate deltl, baber, yuk Se k!ik, .iddetli s eyr uiaua ai u.d,r. H« 
baud mWelc bakk, n da, .uaua.mda tarn bir ,.nl»t bulunau v, d.dd 
n»akam.nda irad ediku «vat, ceiileyc ,Na B deodmaktedir, 

Niitin -rahat! bulundugu y C .d, akhu «yri yoktur. Qunku nap, 
aklin eii$tbilec*£iiii«i iifitnudfidir. 

I. ,0*'ive davauarak verecekleri biikiimhrdir, 

Mikjtekid kimdir? H.r bangi Mr dird xn e ,c!e .zeriude k.1. k.rk >- 
Jmi m*t ve ». M t -rf.ua m**te ve ber ^,-lul, kema nab b. 
e 3h olau ki^ Attp Ifte bn kudrette olax. IfiUb.J -1iti T -t>«i •!- 



ruf 
bili 



A«m«i ffttfe**) !>" "I*'"!" 511 tlfirl mezbrbiaiinamu^Uuh, > 

- 393 — 



* tib 



*****».****** Hjl* Mm tahdidin Hasai ve 6kVs hk hit me8Hedi 
yuktur. ve ,ct,h a d k.pm komaj erbabma dain. a aeiktir. 

K« bakkmdaki bu muk.ddim.de,, .onra ceaab! pirin, naaa, izab 
cden » 5fl g,d.ki m^ B *vil«in ir terceme ve izahina gecelim. 

Nas ve kiyas hakkmd. : akil; ««« r |, run samr 

^ ^jfil ^j ^ j.j£ j4» _ jj x ^ > ^j U ^ v,j _ 5 

Tercemesi r 

»«.«, ruhu kudsinin vabyi bib Akli «j|gfefc kiyas, bunua 
ajagniodadrr, J 

Akil, canla idrak sabibi olu, ve oaunla .ydnlamr. Rub na Sl I 
OlUrda nn«D tiazareti vo tasarrufu altiaa girer. 

3 - Can, akh ciiziye tesir eder d* f ak,l ancak o teai r ahinda ted- 
ium girtBir, 

- Akli cOz'i ruhua « er iai ™h zaaaeder. Lakm gQntam nuru 
NDh^iii kursundflD (firm Maamet, daire) biisbiitijn ayndir. 

5 - Bnaan i v m salfk, ru bun aunmdan kurs tnrafiaa atddi. 

Ctinkii arjagida olaji n „r g*ea vo gfiadiiz daim degildir; ufuJ 
flflfif, h drier. 

7 -• Fakat bekikate vasii olau insam Jtamjlin yohinu de bulut 
ftaaebflir, na prup... Onlar siaeleri d«g 6E aynlittan kurtulm^laidir. 

■ B8yl(, bir kiraaenin «»], ya Riiklerd^dir, jahut to, t rakr. r Ja 
i^jiiuklikitiii (iknujiiT. 

— 394 - 



1ZAHI : Nas, mliu kudktntn yrnii akli kiilliiii vabyidir. Vabyln, 
(ikli cfiz'i kiyasmm iiatiinilo oIihaiidid aohobi budur ki, akli cirz'i enun 
biitiinfeys ve nuru mi ruhtan almakla ve ciia'i skim biitiin icdbirlori 
rublau gehnektedir. Eger ciiE'i akli, rubuii tesirine tabi olmiyaruk miiH- 
Ukillen tedbire aaLih olsaydi, ilibl sirlari ewelded baber veren biiyiik 
bit kudrete sabip olurdu. BtiySe oldnfeu lialdo akli ciiz : i rubun t*BKIO- 
deu aldigi aseri, rub zanuederek kendiaini mudebbir v* uiijutakil bif 
kudrfrte malik biimaktedir. Bu, iljmrileriti, hadiaeleri maliiyet finiimn- 
Innua benzer, Fakal- giiueriin uuru giine?in kur*undan naail uzakua kud- 
»1 tuhua nurandan fayz alan akil da rubun zaliodea kiyasa nignnya- 
*^nk kadar uzaktir. Hiilasa her r^syin hakiksd He eaeri birbirindcu biiit- 
liiitun ayndir. 

lata salik bunun icin mh giJn^uia nurniidaB o giineein aalma u- 
!a^maga (jalismakta ve biittln nefaanl heveslerden getmekiedlr. tytosk.% 
jujagida olan nur, yani nuru hakikinin akti dimagiyc akaedeti unru, 
ihiiui ve baki dflgildir. 

Fakat sfilik aala ula^arak kndsi ruling hiiviyetiude miiitta^rflk olun- 
Cfl cbedf ve daimi bir nuia ula^ir, Attik ne gurup, ne bulut yani her 
lilflii nefaani aifatlardan geomi?tir vo biitiin maniala* kalkmi^tir. 

late Mevlfina boyle bir mazhariyeto ermek icin bir kimatinid mini 
ya ^lemi illiyiuden olrnali, veya toprakten ise onun hali dc^m^lidir. 
UtiDua i(ia a»]i topraga mensup olan ciizi ruhlar, kamiller UirnliniLm 
tiirbiye olunmazsa ^lemi siucimle mahbuaturlaT. Terbiye oJunursa nilui 
kiitlinin dairei kooaalitina dahil olurlai. 



§eyhin kelamim dinliyenlerin takinmalan 
ger«k«n edebler 

Mevl6,na bu siirbdo ^eyblerin yiiksek bikmetlar ve feyzler sacaa 
■ M/Ioritidekl tekranii faidesini izah ediyorlar. 

HakikaT.en tekrann biiyiik bir kiymeii ve terbjyetkar fazileti Tar- 
Hltr. Allali'in kelami bile tekrarlarla do!udnr t Cenabi Hak bir AyAti, 
ycri j^ftldikce tekiar (ekrar zikretmekledir, Nitekim jliC" i c Ej ; »V 1 ju 
mire i <jin de bir ^k kereler tekrar edilmeklodir, 

Bliyle tekrarlar fesaliate ayksn degil, bclki ifadeyn derin bir kuv- 
vet vo abeuk vorir. Ell yuksck kikniuiler kalbe tekrarlorla ycrlefir. 

If to Mevladamn : 

(Mum, milknrrer barklau aluv ulir. Toprak, iiiiikorrtir harniutten 
ilttn olur) me»nim».i bu knbikitLn IfiMt otmckl'ilii 

IV. ;ii) — 395 — 



to^TtZitt 'T^ "J"' Ukr " VUrdU ^ fl S^teki Watiy , t 
JcnartTi topraga ^erek nice feysJer ha«] o]ur. 

Ifti hunaa^M, H C „ abl Pi r tfepdfr™ ukrara buyak ebem- 
b. ,ok lekrarW rast grfU.fr. Q ftflt a tekfar ^ tel J2£2SklT 

edebi b lr tabirJe (Hii*™ tekrir) dir Yok™ fc *,, * , UBJie,3jr(1,r > vo bu 
lekr.r, , UQa fflrtiil v „ir '* *** """"W «-'«m 

j* 4*;Ui ^i^ ^ _ jfk ^ JV ^ ^ __ 1 | 

..m clan edeb ve h^et oniar.n n^de «b a k£ ol d^ildir. 

Bfi *>T ehlullahlD aza,aetJ * ri **»««■ IU Bto. „ ^ bir rumu . 

t k Ian lama, lfcjll de b„ afct ii.eH^, olumjod.™,,. Bi r -m Saltan- 

hi »h AUsddiM : wni- Bm p ad i ?ah51E: ben d J * J BUJ *;; 

garterim kapandiktaa aoni a b^W Qlm Saltaaatlia 

lata Im. I*. on Jarl]1 en^de ediban, hfcfet Mft,, * mflnftti 

aair 1 * er,§tmrUr 0Illa^,I, **** **■*» *««» ^4-1- W- 

KtlCf IE BIH NOT : t**m Mra Ah„« Avai Roa.k n^ 
mini yazam mesne™ serhlerinden almm.aur. 






■Akinmak vek a ,m a kn,amkun olm, 7 « kfm se | ere du fman|lgln biiy T 

ii /an getirecegf hakfcmda 

ih, rtAAi M B v| fld a ( , b 6r h. yTM k™n dr ieiDan)Ulnkokusimil ant „ 

— 396 - 



u K„ r . ..I v« ntllftO hnyvunbr bunu btiMdtrlU. 

Labinin giyabmda ta«raya ^ik*rak karauLMa y^anar. , 
l«r'l buna intitftbanimil degildif. 

bil ya r a& a B iyretinde ti\M miinkirkre ^u hiLabi J*B®^« ' 



.*— ^^ 



(Eg« dii 5 m BD tutarsa. kcndi haddinde, k^di kud«ti n m hud^du 
k.dar t«t. TI ki, *Pa csir «to«k ^rnkto olsun). 

(Katra d«^> ««-» .«.,■**? =|« y»p^« « tet>d. ..k.l»n >o- 
larl diyorlar, ., , H .. 

V. y.ka.daki kt^l ta^ao.l.ya.ak d« .«m Jj* ^ l»»-g 
yani .ebil.r ^ima varhi ve balif«idir : ..lara dO.nfri.k 
d ii ?ma d hkt i r» buyutuyo r Ur . 






Bir $eyi misal ve taklitle bilmekle, o ?eyin 
rnahi/etini btlmek arasmdaki f*rk 
Mevlana, bu babs ii.erme a^claki >Mfjl ^ bayu,uy«l»f 






fiU$jj ^ ^ ; jj^ - j 1 ^j a**^ ***** 

- 397 — 



jL*U «MU 



i 
5 
IS 



Tercemesl : 

1 - K™alia mahiyetiai Lie kimse bilemez, Oalar hafchnd. aaeak 
curler v e m. Sa |lerle bir fiklr elde edet»li riz . A^ina- aueak 

2 - Balig olmiyan ?0vu fc dma'm mabiyetiai bil* mM Oaa cima' 
telvaya benzer d el ,ilir SB onua j M „ dl]i ^ 

3 -- KyAttn.il, Esyanm mahiyeliniu idrakiaden fa, olanjar a n Ca k 
nvamdir, bunu i, mum j 5JI1 aQy l eClle- <"anjar ancalc 

i - PfiDka, e*yaa,n m«Uy«i V e nrfatm aim kamilfciia k0zS tin tin- 

S -- Varl.k alaminde, H.k'fem eirrindan ve onun » a tmdfta baslret 
v. Jdrafein ,ok „„ k fcjUftg, baska bir * aerede?.,. ' 

(l - H-kkiD a ,r„ bile keadi mahrenderiadea mahfi Ln» Ma bir 
•*ym ™t ve e.fatm.n idraki nedir fcj glzli kaU.n. 

U. I^d.f mdi "* a " m ^ k ^ £ oIan vStjalar evvdc * mnh * 1 pWHf* 

-item wif ^ SeDi ° n KindaQdflfl ***■**?■*** Tib ia br asini keadine 
»neai bapisbrtaebi yapma. 

«Mwyl. -«. k ? hi r i M, Rkb elde edebiJiriz. B(iradft ^Z2 
«-■!,.! gay. ^c'ul (vUcuda bazUamiy, q I an , vflD] ^^ 

. "V;'" "^ J**** "ra 6l geldikc, uzun " ^ dlya izflhlflr(]a 

•1*1 btlfatkn clap he, B *yf a Iahiri D htkHatm golg,* gibidir. 

I»tc .Mullah, buUia m^fcta^ h.kikatine derece dercee vakrf 
rti-H.« halde L a ,k ve haua sab* fl ««l„ W- bftna .^ memigierrlir . 

WW«,«„h,n„ ^idalidir. ^ Ce.ab, ^ b.bakikati ^yj^irnoi. 

" ,n i k,in mUd f1 Fak0t ' buUl ' «* -nl-tirfcan mt«lA hejva gibidir 
-| n, aoUr .Fak.i «».' zevkiain mahiyeti be] va y a aaSlI b J wf 

fcu. UM S ana, Nuba bilfa mi sin? d„^: evM, Nub bf r P,y^ mbtT . 
«f ve K urafl , kt , rimtk j61ni ^ m j ft j If Bj|ji (fh]|ttljir |ak]ffi VH9jfUrm| 

— 398 — 



siiylivobilirHftis. FiSmt hll^i N«U*i Iiiyciiylo bilroftl dtfildtr. 0*B 

hakikatiyle bilmek, pBygiJal)«Wia i.» bttyfik vo*f t olao v^hyi bilm^k- 
le mumkiittdur, Yabiy d« Uiif ve mvriifm iistWediT. 

I^te ariflerden gayri^Din ilalu *ilatl» n lemsil taiikijlo bilmcii 
zabiri bir bilgidir. 

Soars Cenabi Fir, Blende sdrftk v« bagiret* uzak kalan en biiyttk 
bir sir Zati Hakkio sirndir, Hak'kio mahremlcri olan ehlullab, bu nx.- 
land e'lniiift eri^tikteD son.a artik e? yamn a«f ve yasftfti idr«k »edir 
ki, buyuruyoifJiiT. 

Wataakiben Cenabi Pir, ^ahiyetkre v« Hak'kin a.fat vc saUnia 
s.rlannavukiif mufflkiin (legildir, diyen gafilltre: «Siziu bidayetde DW 
fcal gOrdu^iiEiJz bfe ?ok bakikatler Hak'kia Js^nlyle size iaki^al' etn.e- 

da mi ?. 

Tanrmin irade ve kudmi kar^iEiuda olmiyacak jay yoktur. Siz 
aarak on ziadandaa yaat Imkikat aleinjue U la ? magft mani aln sabie 
ve batia On aaygttdatJ kurlelmaga cab,m. BeEi krail'in ser^ri doJat- 
tigi Tib ovaai gibi feyziiz ve corak olan akli cfis'i sahaj-mdan cikia!.. 
tfta o Vitkit *n ince sirlara nufuz edebilirsioiK giiBku sizi bu iuni a- 
letae §idd*tle luffitf** ve dait»a aldalan bu akil ve bu duygnlardir. 

Nisbet ve xahir? ihtilaf yiiiunden bir seydon 
hem nefiy, hem de tsbatin blrlesmesi 

Yukariki bahiste tatlidi bilgi ilt mabiyct iuiglBiqd«n b*bj>«d«ifkaa 
bir aeyi bir cibetten bilmek, di^er bir cibetten bilmeaiek aoktal«rWl 
K& Atermi9 ve Feygamber Nub bakkindnki bilgiyi misal veimi|ttk B* 
daa au netice ?ikiyoi ki, bir jcyin vucudueJ* iki zii ^.Unatilir. Y»* 
ru bir aeyin bem nefiv ve beni de isbst *dilme&i miiiokuadur, Bir |«f 
bir cibetten miiabel. bir eibetten m*ufi, bir ji'uden Fak, diger yMndan 
batll olabiiir. 

Mesela, * ^j il^Cj s*& a^jUj * (^ t^ 1 " 1 aUl ^' 1 Wmi » 
onlan sen atmadm, Tann Uttil ayeti celilesiude hem aefiy, bem i.b*t 
inev^Uur. ^ovleki, znubarebede da^maaa taa atan peygambord.r I- a- 
kat bir cib^tten de bar iayio, her fill ve Lareketin bakiki fail. Allah 
Jma«na gbre ta;. p«ygainb«f eliyle a tan Tann'd.r. Su balda pay gam- 
bar zahiren taai utanrlir amma maneu degdehr. 

Muakirter de peygamberi bilirler, Fakat bili^leri kendi evlatlarun 
tnoidiklan gibiclir. Onlar t yiikset kudretleriylfe twnyaMUrlflr ml? 

Eklibalden birisi : alemdo dervig yoktnr. olta bilo o, dervi.lik ni>; 
kumma «i«i««« yok «lmu< demeklir, d*di. Dogrudur; cliakilj dervi|ia 
varl.ti sureti baktmrndnndir. Fnkat liO|«rr aifallafi Hi.k'km nUt.nJn - 



— 399 — 



eriyiiuo yak olmnatur. $u kalrle dervia aem vardir, heoi yoktur. 

Diger l>ir mienl j]<s : Giioduz yaumakta oJfln mutnun alevi fcakiren 
vardir. Pakat giineain ziya&i kar ? jamda o aJev oedir ki... Fakat bir 
pnmugu o i$ijja gotiiriiraeniz yaoar, Sm haido momun alevi hem var- 
dir, Jitnj yoktur. 

Itiyliic batman bala bir okfca sirke kardirsa, bu kadar airke balda 
Jiftllohir gider. Su bald* baJda sirke yt>ktar. Fakat bir cibetten de var- 
<lir. ^iiiikii tarttigimzda balin okkasi artmiatir, Iste inaanm beaeri si- 
fatlarj. ilithr sifatlarda bSyie mahvolur. Amma beaeri viicut vine ye* 
rindedir. 

Diger bir miaal daha < Zeyd cildii, dediginiizde, bu <;iioi]ede Zeyd 
faildir. Amma, fail oJusu uahiv bakimmdandir. Hakikatte inefuldur. 
Dnti iiltliiren kendiai degil, oJiimdiir. Onun cJinde bir gey voktur, 
Agik bir taraftaii asik, bir Taraftan iua$uktur. Ger v i, askin zahireo 
# vk vo iztiraplan asikta gfirolraektedir, amma hakikl aak ( maauktg 
uiiiuuiien mahvi viicut etuicls demek olmaama £i>re burada kakiki asik 
« ... ii . im, 

UiilA*a, inaan bir seyi bakikatiyle bilip goremedigi icin biJgileri 

**bir? ye hukiimleri de ona gSredir ve g<>fu$Ieii de niabidir. lata bo 

jfiJ.lsdeBdirki, alem b^arbaja iblilaf ifin^edir. Haibuki Eh lull ah 

bit stylo bakikatini gttrdQgii icin aialannda big bir ihlitafa mala] 

yoktur. 

Simdi a^apitlaki kiaaa aaigm ayni maauk ojdugunu, ciinku aakm 
hareket ve fiilJeri aaiktan zuhiir etmekte foi de hakikatte ma^uktan 
sndjr olduguou esaah bir aekilde izah etmektedir. 

* 
* * 

Sadn CiharTm v«kilinio bir ttthmet altina ahnarak 

can korkusuyJa Buhara'dan ka;ma S i Sadrr Cihan'a 

ajik olmasindan tekrar g*-i donmesi. Ajk ehJi 

icin can vcrmek kolaydir 

Tlnbara Pidiaahi Sadn Cihan'm hit kulo vardi. Kendiiinio nedimi 
v« vnkili idi. Bir giin bir tohmete ugradj ve padi^abm gazabmdao kor- 
kamk masukuiidaii ka^tt. Oa yil mtiddet g a h Horaaanda, gab Dejt'te 
bailboQ geiip dftl^ti, Oo yjl soDra i^tiyakiaa takati kalmadi, sabri tfl- 
lu-.,<li ve (fodi ki ; <fArtik aynliga tabammiilQm kalmadi. Sabir ioaam 
kii«lah[ittHo ahkoyabilir mi?j 

Nihayet Sadn Cihan'm aynJigi ftaikia canina teajr ettJ, diyordo ki: 
•Yiao oraya gideyiin, otiua huzuronda yerkfo doaeu«yim ve diyeyiia ki: 
Ijlo oaojmt BfiiioB atum; iatef dirilt, Jutr ba^uoi kea, Senia kuaurun- 
du fllmok baaVa yerde padijab dmaktin yajjdir.j? 

— -400 — 



Nihayat bir giio ! «1 !'«« 0*" (tidiyorom.. I-Ilveda,* «Oia« aev- 

^ilioiu kooag., I^klnr.n vmiii, w^i hit budur, Aa.km Sfhcl, »cvg,- 
din in oturdugu jehixdii)*. dedi. 

Aa.km bo valine kara. « 8 ut,uniiji biri didi ki ; «Ey bihaher.. 
Ffier bir par«a akl,D varsa i^io aonuou du 5 iin. Peivaoe g.b kend.ni 
JiL kL ? y^dimw! Tann bir f lr *at verdi k^rtuldttD; aonra tekrar zioda- 
nu gidiyoraua, nft oldu »aDa». 

A,ik dedi ki I *Ey &g(U 5 ii!. Su 8 , ba B a ne Ogiida veriyeTSun. Aakm 
bngi pek kuvvetli seaio Wgudiioden daha kuvvetleiidi.B 

\ihayet kanli g$z ya^lan deken o a E1 k yure^i carpa ^arpa Buha- 
raV* vuz tuttu. latiykmdan c"Hin t U mian cm ipek gibi gehyordn. 
gal 5 B iinde gdlbab ? esi keailmi^i. ^ihayet Buhara'ya geldi. Oou Jiii- 
kara'da gOren herkea, «DorO)a. gorDnmedeo hemer siv.b.. Parish oa 
Vilhk ftfuoii almak igin ae«i arayip doroyor. Yiizlcrce hile lie bdudao 
kortulmoatuo,. Sewi baraya aptalhgin mi getirdi, ecelia mt* 

life dedi ki; «Ben, auaa^lak baatal.^ina tuluimu^ biriaiyim. Bili- 
ycTum, So beni Oldiiror. Fakat bu haetabg* tutulan audan k««m« 
ki.. tslerae su ono yozlerce defa Oldiirauu. Bea de oudatt kagt.gim igm 
periaanim.* 

Nihayct ^»k aecdeleredertk goilerl yajh bir halda Sadn CiW.'ni 
iM.zuruna gitti, Herk*s; acaba oau yakacak mi, asacak nn, d.yrt b*k- 
livordu. 

A ? ,kin her aeyi yakjp yandiran abi g5kle« yoceliyorken Sidn Cftl- 
nin gtf illume merhamet gdmisti. 

Nibayct a^ik, Sadn Cihan'm huauruaa giriuca cao ku^a b.ilanL..d*» 
MWi bedeni kom bir a|^ gibi kald, ve tepeaind*,! L.raagion kadnr 
buz k*«ldi. Yazim* gal .ulan aerptiler, buhorlar, neltr yptiUrn- Uy 
da veriaedi. 

Padi^ah, ono safran gibi sararmifi goiiince dedi ki: «A*ik hara- 
Tetls sevgiliyi ftrai. Kakat, ^vgiHyi gfiiiioce yok olor. Sen T*»n *V 
kism. Tanri geldi mi *eude varlik kalmaz.n 

Bu sarelle Sadn Ciban, a 9 .ki yavaa yavas iatigrak alemiod* n jefc* 
ru fl kte. bOz aoyleme makamma getircekteydi- Onou ku agio a dad. 
ki : «Ev, avrd.S.mla diioyamu sogugunu, fiicagim, kahnm, lutfunu R l»- 
wn fci. Keadia, gel!. ?imdi bea S aua diJ 6 iz dudak S .z ^«lj«fc 
ye eaki S irlar aoyliyec.gim, diole! Dilrf., dodaW d.yOTom, ,uoktt ( bu 
diller ve dudaklar bu nefe.ten urkeiler. Bu mCn gUi bir ymagm k.- 
y,«md a yetijir, mey va v.m. Simdi can kubgiai . v . Taari ma AftotW 
<1ii v i r l -■ '. n ha'/ulan.» 

Aa.k, voalaU cagnld.g.a, doyuaca yava, yavaa kimddamaga Ml- 
|.dl, Imn ^rad,, »e,e!i «»HB bir iki diindii ve yere k.paadi. **0&» 
ya vardi- 

401 — 



y. dedj krt «hy, ^vreBiDdo canm tavaf edip durdugu Tanri Aa- 
k«.L, >iikr |, U n, Kaf dafcindw gen dc*«diik, Ey n,»]i | miy .a Sadir 
met aamandir he n i m halimi duyman, arzuladmi diirdmn. Diak bak 
,,,,!m * tlnllt11 *7*M*« aadsr, itibare* nelere «|rtdim, Beaim fcfr ^ 

Mtwba gasWdea de yaa gdinekteydi. Herk BS cnunla beraber aMa- 
mogn baeladi, Radio erkek bir kiyaisot oldu. 

Mevlana, bu kissa mfinaselrttjyfo firkatin kuvvet ve feudretiai as«- 
flirinki aiesaevileriyie tebariiB ettiriyerlar. 

Firkat hakkmda 

jr^U< jUV j^ _ ;^, ji^i iii^j^ _ 3 
jUj ji j±^ j\ ji j; ji ^jW^^b^ji^^- 4 

*£ j t# ji **&/ul jl ^ - <u ^ Ji ^^ ^ j -\ _ 6 

Tercemesi : 

J - AyiiLik yQ^aden bu tgpraklar bile corakl* S ,r h SB ]„ BarariI 
fcoftar ve bulaoir. * 

- Can. e*a katan riiagar taaffiin eder, veba kesilir; atos kCil 
liable W elir t Jiftba olar. T 

3 - Her aeyi adiysn ak.l, doattarm ayrdigmdaa, yay, kinJmi, 
(ihl'Uyi ««ner, * 

4 - Dp Uya da k«gi H eydea aeseleniyor lS6Q Um n Mmaqio j, 
■-•I.. i, iyrda^tlmj da Mi du^n bde... 

5 - Senin tevindigin seylerden aetiden evvel ^ok kimaeler sad el. 
Uu; fnkat souuada bar $ey ye! gibi gecti gitti. 

6 — eiy Beoden da ai ^ar { S em de Mtakjr) , g « Q u| fc()yjl , a 
•eudan S i P ra,na E dan «w«] aeo oadan S1? ra! (v^ ge^iye ca|i$). 

IZAHI: Mevlana yukandaki L lssa miiiiftBebetiyle Ler Lan E i bir 
ftydtq aynl.^o vcrdigi kttyUi dead ve kabr, bu miaallerle tasvir T * 

Hall r.fiyinl.Lr, ^ 

— 402 — 



Toprak, audan, bnviiilari oynhrau ^orak bir bale gfslir vt t)UtU» 
neBviiuemH fciii.lretiru kaybednr. 

5u: cereyandau kesilir, bir ^ukura dolarsa bulaniT ve kokar. 

Rnigai; geni? sahradan dar ve miit#affin bir yerde mabbua kalir- 
aa veba olur, 

Aikayet ea kudretli akd bile, dustlardan ayrdik ytizimden y ay air. 
ok gibi islemez, muett*] Li i j- bale yt:lir. 

Budud igm, eevdigicaii seylerin biae verdigi nesedeii ayrilixiaturi 
derin acisin Onceden diialia«rek oulara ba^lanip kalmaidftljyri. Hnyn- 
timjztla bif i De^eleie gfltti)r«ii Deler vardir. Meselfl, paraBiiz flok, b#f 
tiirSU iLtiyacimizi teniin ediyoJflM, e^Jenip giiliiyfjruK; yabut biiyilk bir 
mevkideyiz; beikea biai alkuj]iyor t berseye bakimt;;, Bundan dwlayi bii* 
viik bir gurur j^itid* nc?emi/.fl payan yok. 

l?te MevldDa, bunlarm daimi olmadigim diisuDerek owlara EimKikJ 
bftglaDip kalmayi lasvip etmiyur. Sendfln evvel uiue kimstler seniti j^ibi 
sevini; ve gurur i^indeydi; Aki) o dur ki, diiuya Kevk ve Dimeikrimn 
gelip gegiei bir heves olduguEU lakflir eder, baglamp kalmnz. Hiiunii 
i^jin o manBi[j ve aimetler fttnden gitmeden, onun firkatiuia vcwefti 
iiiabi daba Oocc^en du^ilii! <V:inkii bit ^eyden aynlmamia vcrdi^i ii3iM|>, 
vu=lat BStDfABinin rj^sesiaden kat kat f.tzladir. 

Tekirar AlevlaaA, kjasadaki aedimiii aski miiijaaebetiyle ebtulttblO 
a^kt ve basireti ve baJkin g&rii^ii hakkmda ;u mesaevUcn irad *dl« 
yorlar : 



>JS .jj^ja ^^j jJ^y. ->j> ^ jj\ ij J^c- S^jjf <j\ ■ 

Tereemesl ; 

1 — Derdi aiyadele?tiren a^k uacrine Ebu Haoife vc §afii bir den 
yapmadi. 

£ — Onlann (ask ebliuin) deraleri fitne, Talks, bareket der*idir. 
/iymdat v« babi hilailc dcp;i[. 

,>: — Her bangi liir kin;«e lialvelle |0rDfc yol bulur (yam Iiakikati 

— 403 — 



■ ■MjHi-.r) in iik zftEiiri Lil^ilcrin toz^fibina kapilmax (n hilgiyi dileraez), 

4 — fltfifu^, (lialk !clb) bilgidcn iistuddiir. Bu yiizdcn biitiiu balk 
nazarinttfl f] ; 'i r y i galiptir. 

5 — Cunkii dunyayt g(Jzle goi-iir; fakat o cihana meusup olani da 
vAd ohtnniUJj bir bore biEir. 

I /AIM : A§k ijyle bir kudretc tnaliktir ki, akbn en yiiksck mei* 
I nkn inu yetifen alirrder bile oirn anliyamadi. iNitekim din uzerindu de* 
tjii ietiljadlar yapan Ebu HaEife ve §afiS bile buudan bab»etmediler, 
<^inki a*k dersi zabiri aJimlerin degil, ariflerin dergidir. INilekim Ce- 
ii :il. i I'ir Divani Kebirinde i&rt mezhep m ii^teb idler jnin bun Jan bab- 
natmediklcriiii ^oyle anlatiyorlar. 



^J j j >i^* A* j W 






^l jj ^j.; \j j^>- _ oiXJ^jj ^i^j* Ij^jJt^^ 2 



^,11 «J JJ^ I J ^ 



u _ 



^ j^ jisjiau— 3 



I 



A^k DiiLBbafi, acip muebsftir. Dart raezhepte de dduq bak- 
kinds liii tfyet yoktur. 

2 - - A^k hakkmda Ebu Hani ft; ders veimedi; Banbelide de od* 
i 1 4i ii bir rivayet yaktur, 

',i — Maliki, a^k maiJcaiodeii babersizdir, ijafiiden iue yine bir ri- 
vnyot ^clmeniii-lir, 

Hula&a; a;iklarin dersi, fetvaya taalluk edrn ziyadat ve babi siE- 
t-ilt* de£il. ixdirap, y.'inif, aema' dersidir, 

A-jk i"iy]ft bir zelzeledir ki, arif, nibayet tasvire Eigmiyan biiyiik bir 
bnyccan igiude tiitir titieyerek devre, eema'a baglar. /elzelo ktireyt 
itriHi] rnibvi;rindeu eararsa, ajk da g&riiilleri yermdea oynatir. Bu ders 
■■giSMlan doltna degil, te^ff ve zevktdir, Buinn join afiklar, 4riflor il- 
irudyakin ruertebe sinden ayuelyakia'e ula§mialni' ve bei $eyi ay sen mii- 
;*l.od* etmifleidir. Bir Kevin vuCudliDu gardiikten Bonra delile miiste- 
ii it bil»iye ne ihtiya.; kabr, Fakat, balkm gOrujleri basket nuruyla de- 
1, uiaddi guzledir. Bueuq i<;in claim a dia gurflqo tabidirler; akillari 

■■■■/.I [I'll.r. Bu sebeplodir ki, bir eerap olau bu hayati mevcut bile- 

irk al.ireltcn gafildirler. IJalbuki Ebiullali, alemi jjuieta mevcut ve 
unijicn iiijiditni bilirler. Eger Yrliler gibi balk da, bu atemde abiir Ile- 
tii i inii^bulcyfl muktedir olsalaidi big siipbe yoklur ki abireti ihmal 
•tmcalerdi, 

4/hrUliiyoi ki, yuknnki babiilerde daima Ukrar cttigimiK gibi ha- 
bikata mi kcsif |ierde ancak baBnelerdii. 

— 404 — 



$i,ndi Molina, yinn kll.N miina^brti, k k«=a gelir.ce akbn dur. 
dugaua dair asag.daki inenuevileri irad ediyarlar; 

o^ijoj \£*>ji <&»*-\&'4 ■■*■ ^-bj^J'^^J^^^ : 

Tercemesi ; 

1 _ Ey ii.Mnt.rtmn akhn, utaxid yddiz.ni bile be&enioez: tM 
ede,. Fakat, kaza akdUn.n akhn, ahr, anu abmak bir bale aakar. 

2 _ Kazan, n viizlerce efsuojar, vard.r. Peygamber, kaza B d.n,e 
en geni^ aabralar, nibayetaiz bask.klar bil* darabr, bnyurdu. 

S L- Sagda ve S oida ka fr , P k^rtula^ak bir S ak yerler varken, kaza 
g eWe ber y« baglan.x, darahr. giinkii o bir ejdetbad.r. 

IZATII : Akh cuz ive e**P kalan iasan, bu aklm k«dretiae tama- 
mi y,e ioaud^^dau to ^ ^^^ **** «-*-» J?« *^f " "J^ 
.ialarda ,«o akbn uta.idi bile b^e.^.kted.r (^^ - 
S onra ,une"ten R y*.l« .cran.. aufliyedcud.r ve klt.b. fd-k u»,....m 
a LA balboki kandi^e k«we,le d.ya.d.g.u' b- A h*™" -Mb 
m n n n|rad. mi tam^iyle darur. E n ,rki f en udbirli i— « l">" 

-kT^ai'blTy^uktur, Her yer baglau^., n.bayet^ «.. ; « , - «» 
Ml» aar bir zindan ke S ilmi,tir, Fakat l.u k» ifuxd «. Arif 
kazaya x.za ^tenr. M bjta alum, k.r»]d« kemaie xuukald.r. t»W 
a agidaki m^neviier bu bakikati gastcnyoilar. 

6lUm bir intikal ve tekamilldur 



r 



f>-jji a 1 ^ r^ k'JJ - 



^ Jv 3 fiyi* &\*$ - 1 



^^\j &\jf$ fv- 



2 









405 — 



Tnrccjnftsi 



1 ■ — Ueri ecu mi idim, Oldiira, yetisjp geJbjen rtebat oldiuii; nebat- 
tuii da i'lUtiitiij hay van niertebesini buldurn, 

Hayvanbktan da olnrek inean eldum. O halde ulmekten ce 
liiirltjirira, ne vakil noksan oldura. 

3 — Bir hamle yaparak insanliktan da ciliip meleklige ulagir, kol 

' ..ii.p; arSiriLD. 

4 — Mclyk olduktan soma irmaktan atlamak (Meleklik Bifatim da 
lerletmnk) lazim. Her sey lielak ulur, ancak On mi vechi bakidir. 

5 - Bir defa da melekten kuiban olurda vehnie, akla sigmiyan 
<), iduruoa. 

<) — Artik tamamiyle yok olur (auretleri terkedefim de) ergsne-n 
f^ilti tcBtz una donenlerisu derim, 

l/A IN ; Yiikenda, «Ten, eaiidan; cab, tendem kapali dogildirs 
Mtiniiiu iflini ixali cderken uzun tafsilat verildigi veebile; Hak'kiB baya* 
ufati, kf-nOt iUemmde ber seyin kendi istidadma gtfrti tecelli etmisiir. 
Vmu t'iiuimfd*B ineana kadar biitttn esyada, Hak'km bayatiyet kudre- 
li itiflvtulltir. 

I«in M^vlSna bu intikali bir lekamiil bir Blllm ve hasr gibi vasif- 
Inmiirarak diyorlnr ki : iBeuini a?lim evTela eemsd idi, ondao oidum. 
m-feni nJdum. Yani KabbaDi kudreliti iradeBiyJe #udaki Uayafiyat kud- 
roll, |(iiries. ve Lava, cemada niiiesdr oldu; Rem ad, kendi vasiflarindan 
bfUb&tiin ba$ka daha uatun bir varhga itikdap ederek onun betiLJginl 

Soura nebati bayvan yedi, nebal, dduh viiciutuuda biitiin bitviye- 
rini Lebdil ederek hayvantik vaifirn aldi, jjebattau hay van i>ldu. Insan 
da hayvaui yiyinee, onuu benligiiide onun vaBiflarmi aldi, bayvandan 
IujIhii oldu. Mtekiai Cenabi Fir agagldaki mesiievNerinne «Ekmek sof- 
Elda cemaddi, insan viicuduna giriuce gelifidj, ruh olduji Jjuyiiruyorlar, 



» i 



u 



'vj^j^ ^v* <y 



}3 - >U-*I xSl l ^*** tt 



j^ J*. 



aV 



(riiriiliiyor Li T Cemaddan nebata kadar ber iatihale ve intikal, daima 
hit .■* vrdkirnloi iiaiin bir varlik olarak zubur ettnektridir ve cemaddan 
iriKutuj ItHdar bu gefi§me, gidada tncknuz kudretten gvlen maddi bir te- 

I- -nun lllilf, 

Yani rub, unsuri libasa hurUumii^tiir ve bmada unsuif teklouil bi- 
liyur, 

Soura iiisBnlbktan da (iliiyor, clamant kreafetten cismi latif halijin 
inkiliip ocliyorum, melek oluyorum. FakuL mekkiy«1 te ilabi vabdtt 

- 406 — 



me 



rtebeaiyok^r.Bud, vmo di|« i^^belerde oldugu gihi .ati m*t, 

rtsbedir. Buuda da ikilik 



lakiti cayrivet. libasiyJa aulmr clligi bir me 

v*rd.r. Bu 'ikiligm kaldir.lm.il iciu melekiyetten do kurban mar, art.k 

velune, tasavvura, tef*kkiire iigmiyan «0» olurum. 

1st* insani kaajil, oliimden ewel Olto Birnoa mazbar olarak zar. 
Hak'da t ai namiy]e f.nl ve ancak ommla baki oldugu i,m mertebes, 
melcki.en dw iiatundiir. 

GB*alUy*r ki, bu uruc vii C «du mutlakm nacrtebesi ilmWe yam 
Warn sabitede nihavet bul^r ki, blUH. »d«H |i«fi mcrtcben d e .i. met- 
Jdir ve bu merubedeki varlik dabi oua izafelledir. Yaai bu mabv vn 
feua zatiP kiiubuude clegil, sifatiada mabvolmakm. 

late Mevlana bu riicu ve ademi erganunun nagmelerinden duyiuak- 
ta v« adezode ber 6 «y p llbuti bir aada ile «Bte P»H dflnuyov« K »> d.yo 
ailuoa i^tiyak gwatermeklediilor. 

O halde bliimden ui 5 m ksrkuyoru*. Her mertobeden Oldukeo nok- 
6an degil, kemale gidiytiruz 

4mma kemal, elbetle berkest* bir degildir, derece de.eredir ie- 
oab, Peygarob.r bir badiai ? erifinde t «tn B »l.r uykudad.rlar. CMU«* 
U van ]r lar B b.yurnyor ki, bura^aki ^lumden maksat, olu^deo ^vel 6l- 
n^ek van! ibliyaii obimdur. A«l mtibah « Hakta v, S ul bu ..lumd ■ 
dir Tabil 5liir.de ber ^yin hakikati tahakkuk ,der, jlfA^W" "«* 
leriu ,u r eU,ri,u giiruxu,, Ml*ft~ Heybat, H.k'ka va B ,l oiamay,,- hu.l 
wluraek Oyle ba^r olurua. 

? [mdi Mevlana, kissadaki Nedimin a.ki mtti.-wb.tjyl. tekrar baki- 
ki a 5 k Lakkuida ag^idaki mesne vileri irad buyuruycrlar: 



Cihamn bUtUn zerrelerlnde a^km mayasi mevcuttur. 






— 407 — 



— 6 



Teres mesi i 

1 - - Gijniilden goniile muhakkak pen cere vardir, iki gQtiu), iki tun 

"ilii lil i li[ri uihrn uzak degildir, 

2 — Vuulati ariyan hi? bit asjik yoktur ki, manuka anil aramamif 

3 — Bu goniilde doatun mubabbet aim^egi caktimi, bil ki, o gO- 
mildi: ilc aevgi vardir, 

!■ — Seuin gunliinde Ilak'kis muhabboti iki kftt oldu, artti mi, 
liii. p<i]j]in yoktur ki, Hak'km da secdc njuhabbeii vardir. 

I > t'zeK blikme g()re §ibanin biitiin ciizii'leii, zeireleri qift gift- 

lir; lli i zorre kendi <;iJ Limn asikidir. 

r> - Alnmdrj htt eQzii' kendi ^iftini ister, Kehribar, sarnan cSpti- 
Dll nig in I <;pkerse her zerrede kcndi ^iffini Gyle ftker. 

V Grtk, yei'e lisam bal ije amerhaba, benimle sen; mikaatisla 

tli' mir glbiyix* deruektedir. 

Akil erbabitia g&re gOk erkek, yer karimdir. G&k yeie ne in< 
dirirao ynr onu be^ler, yetielirir. 

1/AIII : Goouller arnsmda biziru bilmedigimiz gizli peo^ereler^ yol- 
hir Vfljrdir- Bir goniilde hakiki bir aevgi ^iro^egi <;akti mi, pariltm der- 
lntl rnu:-:i.iku ti guoKiue akaeder, Ieterse aralarmdaki mesafe aaik ile garp 
kniljir uzak ul*un. Bu bakikati balktan da duyanz. Mubabbet daima 
iki taraflidir. G-ci : 1 3 ii h e bakv, #g*r acviyoraan. aeviliyorsuia demektir. Ni- 
ii'kim Allab'a tarn bir nuihabbel Vfl ba^lihgimiz varaa, Hak'kin dft 
miilliikn bize sevgisi vardir ki, buna Maide sureaindeki it * *jt* . ..-^ * 
{II, rani Allah oulari; onlar da ddu severlcr) ayeli celilesi buna i^ar«t 
bitvurinakLadir. Yam, aaikin arastirmaai ms^nkun jategine delildir. Bun* 
dun rmlagil.ynr ki, BBll mubabbet ve talep wa^uktan gelmektedir, 

Mefhlcii bu hakijiftti n Uljjl f\a'^^ » (Biz ber (eyi ^ift dlaiak 
iinJktilik) ayeti celileaine istiuadeu ^oyle izab buyuruyorlar: Alemd* 
linr st^rro <;ih yatdLilmietir ve ber acrr« keudi <;iftine Saiktir, 

Me«c!a; kubfibar ramsn £&piine yaklflflBea deibal ^eker. ^unkii 
biMilnriii birbjrinc derin al^kaai vardir. lialde unsurlar drasntdnki bu 
inrizabm bakikt bir a^k cseri oldugu kabul vdiloicHdir. Cenabi I'iria 
bnviirduklaj-1 gibi Iiavft, su, t^iirak t atts$ l\ nkMap LrtberdardirUr, ntnaia, 
biihdan biiini iinl>«nmiB yokfur. Bnnun i(,in ioOiMbin baaka Atbcbi do 
idnliiliiV l-ilhlailiari kadar u.l ve mubabbt^li duyarlar, 

— 408 — 



tudaki kadreti i 9 liy^k bizim .ft^ ** ne ntmett« n.* > da I ia koj 
maHadir. ( , f w 

-HUekim aflrei Bakarsda tij^T^ CJ^i? ^>^> ^ ''- J ^' J ^ ljW 
(Gokteo S uyu mdirip onupla 9 izin t«k«« tfite bi, ? ok a B01flie l C r , t - 
kardi) ayeti buna delalet etmektedir. 

L miaallevdep ^ka. D eti« ? udur ki, |M W MM. «- J«i 

a ^k da, as:k dfl, maauk da kedd^idir. 

£g:£+iZ2Z?i& ^ * —. t— -- 






Her unsurun. Insamn vucudunda bajka cinderle 
haptedilmif olan kendi cinsini ^ekmesi 

Tomak beden taprag.ua : «G«i d^. cam b.rak t« giW W*J« 

lup bbe geliflen daba dogruji der. 

Beden de : «E„t- dogru, bend, .«U ^ ayrd.kta, dolayi ,>^ 
«nBn, fakat ayag.m bagb* diye ccvap ve,ir, 

Kezalik BO W da I «Ey ya.hk.. garb.tten , 6 ), bi.e *«i M>° *» 
denin ya^bgini rtramaktadir. 

E i J: «Sen ate ? t*n,i,„ aeW ulajma yol.n. t»H! dJjt »**.■ 
mn hararetimi ijagirmakladit, 

bt. bOvle un^rlan. ip-, bala tB iz ve tubirleyiyl* mza Ian ytate- 

mcneetik ufuvotirlcr. 

tto bu ..ill-rl. MtoM bitbirini geki^i yii,und ftJ! im « b*U- 
.imizd, bir diet zuhar cder ve b,r ciVz «Ln. u.mak i,m muva.^yi 

i.« US |d!Uy« War ,hba. >«.!«.,!. U T b- «H« -= *Bj fl- 

- 409 - 






Ten in v« eanrn meyflJeri 

fr^yja*^^ - ^ ^ ^i>i ^ _,/_ i 

^ b^b ^ 4 j ^u^^jyji^^^ 6 
>jj ^b M jLjk* pL _ ajtv «Wj tf^jjgjf ^. u _ ? 

Tercefnes? • 

i^ni, riin c ;:: dl r y!j * be ^ Wai * w ««*»** e** onaa ^ 

4 - C Hnitl meyli Likteeto ve ilimler,di r; tonjQ ™ V K ». k * 

5 — Camn meyli terakkiye ie eerefedir Tenir, ^x U ' i 
yiyorak ve icecegedir. <r»«*W, lemn may I, 1B „ fcaza.ica, 

— 410 — 



1 _ Kim bir ley i»terae ialediginin cam una reject edor, 

8 — Akil burada hayrandir. Acaba bu mu onu ^ekti, yokaa bu 
vrk's, madan bnraya mi eriijii. 

IZAHI t Mevlflda bu mesnevilerde toain ve rubuu mcyillefini *n- 
latiyor to bar citib kendi cinsitie mey!ed*r, fehvasinca ten. topraga v« 
dlger miBurlAra, ye»illik]ere, baga ve nibayet yiyecege, i t <n;ej6 baglidir. 
^iiukii teo ariiin uiaauru Dtl audit. Halbuki rnb lamek&ndaii gelmektadir. 
Hudud icinilme, hikmetu, a^lca baglidir, 

^trndi Mevlaoa; bn a^ki, yukH*ida da bir nebze babaettigimiv 
Maide aftreBiiideki (Tann oBlan, crUrda TaDn'yj sa verier) Ayeii CutlU 
icaiue istinat ettirefek «maijukiin mubabbeti Saiktan evvtldir; ovvolJl 
ma^uk a^ifca mejJctmeee a^ik kalbinde o aevgiyi buUmaE. late bnnuti 
gibi jtiiihulibct evv*la Tenndan gelir ve obdan tobra da kuluu kaU 
binde zufiui edern buyuruyorlar. 

niilaen; Utiyenin wtegi, ieteDilenden ge]tnaktfl(!ir. 

Nilekim MtvUniiiiiii an iki mesneviai bu bakikati giistetiyor, 

1 — Ey ^ah$ip ^abalayaa kimse: eem murfldindao abkoysn I- In 

2 — Bir y*r# gideyim diyo yQzlercs defa karar varirain, fakui Isir 
saik bcdl baaka bir ycie feker. 

Goriiliiynr ki, liakiki mutaaarnf ve faili mubtsT accak OMiir. Ilur 
^ey ondan gelmektedir. late aaagidaki bahis bupu daba vaaib bir ^o* 
kilde tamamliyor, 

* * 
Tann, kuvvet ve kudretin kendisinde oldugunu arvlatmak ifin 
[nsanlarm karar verdikleri jeyleri bozar, ziddini meydana 
getirir. Bazan da karannda azmetsin, yapacagi ise tama" etsin 
diye bozmazda sonunda bozar. Bu da tenbib ustiine tenbihtir. 

Ey yalcu.. cereyan eden muamelelerde senin bir is Sciri y»|'iijjni 
lta*id vp piyyptlerin rast golir Vfl azmetligin ^eyier oJur. Son de bu 
mnvnffakiyeta tnma' ederek r,*krar bir i$B niyyat ve azimdn bulunur- 
aun; Fakat bu defa da Hak'km iradeai uiyyeiiiii kirar, i> kaadin hii- 
Kulilno mnfi oluvttir. Kgtr, niyetio busulv goimeae ve Tarxn a*nl bar 
1hh4um« iiitiilm birakaoydi bir dahn (rTiml lohuinmiu tkmezdin, BtVylfl 
nhinrada, mur^rllut mini yaju|» ynprruinmk ImihuhimhIh kaliir irudenin 
Tanri'da olilit^i m«*il vn no v»mln !!<■ uu Idf ilnbil irdi. 

(f. vt) — 41 I — 

■--■ -- ■ . . ■■ - 



Sitndi Cennbi Pir; afagidaki meenevilerinde A-iklariD einellerindaii 
fcragat eltiklerim foyJe tr-srili ve izak buyuruyorlar. 

Akil v« ijiklann mui-adlan hakkmda 

Tercernesl : 

1 - - Akillex, muradmz Laldilar da bn yiizden Tann'dan babcrdai 

olduljtT. 

2 — Mtirnds-iitlik Cenaetia kdavuzndur. Ey hoj tabiatli kimse,. 
C«ao«ti Losa ^J Liniyen g-eylerie kaplanmi;L)i. 

\i — Bazan at did muradminiQ ayakian kmktii-, hasil almas; fakat 
gok kjta»eler vardir kt, oalana aizulan olur. 

4 — §u balds, odud tarafiadan gHnulleri kirilanlar O'aim yolun* 
da olanlatdir, Fatal o a?iklaria gflniil kinkhg! aerode?... 

& — A killerin g*atil kirikJiklftN utirarl ve mecbraridir, Fakat a$ik- 
lann kirikhkJan yue ibtiyar iledir, 

1/ \lf I ; \ killer tig bir §eyde murad-n zebunu degildirler. Mutad- 
lannm olaiadigini gOrerek kulluklarijii bildiler, Fakat bilhaasa §?iklar 
ve flrifler big bir eeyde muradiu zebunu degildirler. Onlar, Hak'ka mu- 
radaix ve emelai* tatnaniiyle basbi olarak baglanmiBlardir. I$te aijajfi- 
daki ayeti eelile ve badiai serif bunu gtetermektedir. 

4 u^J^'j '^ »-*lp J jjUJit-JU-jjIji Egrr Allah, kulunun nzkim geuij- 
lelseydi yer yiiziinde daiiua isyan ve tugyan objrdu. .jBTjli ^J-I^A* » 

*LLl >t i!L jUl,^^ (Cennet, bo$a gitmiyen ^eylerle mubattiT. Cehennem do 
iu-/ii ve eehvellerle iJrttiliidur). 

Yani nefsin mu radian am huaule gelmemeai hikmete me b nidi r in- 
•an Defile boa gelen azdirici muradjaiu olmamaaiyla Hakka dalia bagli 
kaljr, Biinun icm muradio, baean Hak tarafindan husuliiniin jaea'i 
daima aeiah tevlid eder, ve Cencetia kdavuzii ulur. Rizik da bfiyledir. 
Hger AHab lierkese bo] naik vereydi, hnsiaicdftipiyeiilBr tugyaa edttler- 

- 4f2 - 




di, yeryAlii fesadn u^rardl, 

Helboki, nefisn bojuiia gidaii feykr de jehvetler ve arzulardirj 
limilarm huauHi, insani ekteriya lugyan ve fesada *evkeder, ve bu da 
CobeiiDemlik olmiya e#bep olur, 

l^tc bunuo icin Mevlana, bazan eme]l*rimi*in tabakkuk etmemetini, 
'iFiiiri'nm bakkimizda bir lgtfu oldogunu ve bir goklaricin baul olan 
iiiurodlarinm da kendileHni kabreui^ini beyan buyuruyorlar. 

Sonra Cenabi Pit; bu noktada akil ve arifi aymyorlaf. 

A killer, muradlanmii olmaaim isttilec ve Hak'km irade ve taa«- 
mfu bunu men edince milteeaaif olwakla beraber yitie lztirarl olaiak 
Ifak'ka teslim olurlir; 

Fakat a^iklar ve Arifler kandi ihtiyarlanyla muraddan ve emoldan 
^^tuijler ve daima Hak : km irade»irifl baglanmi^lardir. 

Buiiuii ifin daima kaaaya laaidirlar ve hatta Hak'kin kaaaaindt 
lrz^et ve balivet bulurlai. 



* + 



Meryem ^iplak bir halde yikanirken ruKulkudiSs'un 
insan suretinde gorunmesi ve Meryem*in 

Allah'a sigtnmasi 

Mary era yapayalmizkeii caulara can kataa biriaini gOrdii. Hu M> 

dar giizeldi lu gonulleri cekiyorda, (Rabflremln) onun gBiutHI" Onlln- 

.1* gflne? gibi doguverdi, Meryeaj giplakti. Endive etti ve Lor1iiid*n nil 

nyajh titremege ba(!adi, kendiiinden ge^i ** : «Bu aJamdan Tiiin'y* 

_ : i ; ■ 1 1- ■ i si '»> dedi. 

Meiyem bi: miiddet karaya vurmii^ baliklar gibi girpiodi. 

O Taau labmetiai gBsteren uielek Meryem'e bagirdi 1 alien Tan- 
ti kapisiniu eminiyim. Benden iirkme, Tanri'nm ytcelttigi kimselardea 
rckirmei>, 

Cibril bem ba sozleri eftyliyor, hem de dudaklanndan »af nurlar 
Hiige agiyorda. 

Melek diyordu ki ; «Sen, benim varligimdan yoklu|a kaciyOMiin 
a ma. ben yoklukia Mr padi^ahim, ziaten yurdum orasi; inna goriinen 
rtii.uk siretimden ibaieltir. Seni def'alarca kurtaran o ei^ndigin ma* 
I .i.m benim makamim. Hnldsa ben, aigindigm yerin la kendiniy lm,» 

INOT : §imdi bu mfilakatin ic yiiailne vukuf igln Kur T am Kerlm* 
■Inn Meryem sflreaindeki ayetlrrin iaaa)) ^erifani n«agiyu alalinj: 

(Ru kitapla Meiytnfi da jader. Meryem'iu oblindoii aynlip farh 

— 413 — 



p« fcolaydir, B t * o eocngu kodretiroiai,, kemalbe bir a ] atn et ve in. 
Meryem oaa g eh, kaM, ve ehlinder, uzak bi, yere S ekild£. 0«dj 
«>-d.m de biisbutih, uDu.nlup g?U*.j^W, dedi. 

. ! L..m «" ve "? fftBQ ve fffBt,fa de * ildi ' er » di >* ****■ 

II ,■ 'J ^ ll «""»*»• <»«r*« d.dil«. Nibayet coauk": *B ell 
ma/, iro <ckaHla emretti . i) a h,,» dedi). 

r « -™ S " t*1, m de budur ' Bjr ° euI «*■*■* Aiuh7„u 

Wffffft*. Ouui, . Bt]I yu C *dir p mimeszebtir) br.yurulmakti.dif. 

(Meryem aure-i : 16-35 iuri a yetl«r) 

IZAHI ; Bu k ]8S a Serine Be fb ve h.'.m baba,,. old^u bakkm- 
da muhlelif muialeaWi dmliyelim. S D 

h«-.d Ah ez Cll mle div^lw ki , Naas. bW« GbriPin -£^A « t . 

&IM£r? srf i bir mia auroHne « irm ^ »*■•"" ■*■ 

Zcl V'T MW * **"*«!** (*Ai melkrldd^ 

Jlflg8rLI,BlMltr ' IWualeyb lm ka*»yj nduut fir*tgtfa. ol ara k 

k B buUt rae k dogru olur. Soar* I.a'njn hab as .z doMug n fc anafl ti Unl ,i- 

Si p « - D "I 9l ' ia g ° rC Yl, " f ' Mff '^ m,i *«9»«itt. Yin. Jo- 

tit SrV? - * t*^ Yrtl,mU """MMmmyuln. 

-414- 




Mil hummed Ali'ijiu lm iniii-tr >l m nn rltt u. |u (iJtiyor ki; Mflryoni'deii 
hfivln l»'r ^ocugun doftmuii imtkaddvnlir vo (libril sneak btitiii iniijtlo- 
J.iiii.^lir, Bundan tsa'ciin ImliftM/ oldngu netkeaiQa vanlamflz. 
Snnr* yioe Tadn Bxiyro|u n ndB Omer Knsa Bey : 
nMerytiu, her kadin naeil gebe knliT*a uylece gebe kald.w Hiftalin- 
,1, bir hadiadea baliisediyorlar; £aiftt badisin metm' guaLcriliiwimijtir. 
Sonra ^emaeddiii Satni Bey juerbum Kamusiirfilitnmda ?tiyle da- 
tnektedif : 

«Haareti Meryem, Haitreti Davwd, Daelindeti Cmran Umindc bit 

nil [a EJanue'niD kizi olup Hazreti Musa ile Harmi'nn lien^ireftidir., Bu 

miinusebetle bepsine bifdeD All Umran derlar. Mefyom ouhe? yaifiuii 

^lince tlazreti Davud Bealibden Yuaiif Neccar iaminde bitine ui|Jin- 

liiiimiF, beiuia takarriip vuku bulmftdaji Meryem'in halini guriitico Yu- 

mH Meryem'i ho 5 amaga kalkijmJ^fja da bu kamlin UMhi bit nefb ol- 

dugii Cibril tarafmdan kendisine ilham oUiumu^tur. Ynsuf bunmi Akp- 

riiie Meryom : i t Y'abudiierin tecavuz v» raiifteriyal indnn nauhafa?.* v* 

Kimaye ederek keudisiyle birljkte KSaire kafaba#iua ? ekilmi|kr ve Hn«- 

in I i laa orada dttuyaya gcldiginde omi u^u!luga kabwl elmi^tir. Fttkat 

I'iliatin hakimi Herod'un, bazi iniinecciinkriD eoztiyle & sirada diinyaya 

H«t*Bi ^Qcuklari idaiua kalki^masi iizeriue Yusaf ?feccar ailesiyie Miiir'* 

kii.,]in§ ve badehu l'ilisiine gelmi^ vo laa'ain peygamber nlaralt dnvc- 

liiLtli: beraber buUiniuuf ve e^unuti refrndeu sonra bir miidder inniuir 

mtfr *lmi]9tur. Bu nmtabjadan tsaBin Yusuf NeEcar'iii o&Ln olduju «•' 

ttilincktedim 

.Siunii bir de Fuaus'un «Faasi laa39 babsiode §eybi Ekbsr'i nliuliy*" 
lirn : 

Buyuruyorlar ki : «Cebrail aleyhissdam. Isayi MorjemV nr-flmyln- 
ill, Nefbin rntubetitideii Meryem'e ^ebvet aaii oldu ve rahfiiint akli. 
Iln nefhdc auyun erkimndan bazi (joy caevcuttur. BinaflimJeyli t-ii'nin 
, ihini, Mcryemda hat.l nlan bu hakikT eu ile Cibril tarafmd*a Dcfholu- 

] mhtevebhim audan tekevvufi etmi^tir » 

Yalnia auraami scikbyaljm ki: Cibcil, Meryem'e goriiDdiigil zatnta 
M*rycin korkuauiidaD t yk sikkin bir balde Allab'a W^OMMftJ. Eger llib- 
■ il kwiidisine bu baldeykeii nefhet»eydi, I»a, ahjfiki bir ^coaat \$*&* 
.l.hjjardi. Cwakii gocuk, cima' fgaaamda ana ve bahaBiiim rief»anl *• 
tiiluini vasiflan iizere lekevviia eder. Btmun ic.in Cibril, Moryem'in in- 
liihiil halini bekledi ve keodiaindeo, aloaie ribniet olacak bir erkek W 
cuiHim diinyay* {jelecejini teh^ir edinee Meryem oegelcndi v* Cibril o 
vakit nefhutlS 

Hours yine ^oyhi Ekber Ffltubati MokkiyoHnde ?u mutiliatla bu* 
liiuuyorJai : *Kadm nima' e>oamrida, bilbaesn in«ii) zamanindi bir »u* 

-4|S^ 



«1. luk i^nd. Veys bir fiure ti tabayyli] att iginde v , cl ,k h hayd* ah, 
t D re „„!„,„ ht.luad™^ tavsjve eder]eT . ZirR h [ 



coeukta zabir olnr». 



eder ve bay*] kuvveti meniden tekevviia ed 



CD 



Avni Kmiik — M«»hbv1 , B ,H ciM , 3 cfll! . 5 
* « — Fpris — Faaii Ira 

I|* fcMj, bir kadia,* Lilkat g*rib eB i dedi£imis dollar vapmft . 

«U, «»»»• .ken k«hx,a bir yzla, g 5r megi veya ontt tahayyiiIet . 

ekx de subu^a aebep alm^fd.r. fa* ba*a B b |f -iliht™ bit ft (1 fc 
b.r alin:d<, n bir cahil dog maH1 buna hamlol un abi] ir * 

": {,lari AJla &, Jnsan ciidiiei d(Jrt vechilfi init,,,,! l: v- ■ • 

- git^^f Hat ' HWU Ad6m,i SaIafl] «** **»** -J*. 

m J ~R - H ""^ ■? A dem>ijl CiSminiD Lir in * iabld "- Adid.'dtn faff* 
mi|tir. B.naonaleyb Idem e i as , Havva i Sfl B eins j Q nEV ' inir . V 

■rtJir Wyi ^^ 0krat H " Zret[ M ^«^« vBcud,nd a balket- 

4 - gocuguE ana ve babadan y* ai baba mitfesinin an* rahmiDB 
meyani surotile nutfeden yaratilmasidir. 

?imdi, Allab, Ad^m'i ve Havva'y, a fc,lr ana aJnnvacfr, bir -kHda 

oud. gdm-,od*ki tar BJ kabul e tD1 * me k i S b bl, bir .eb.p v fi kt Ur S 
m ortada unwdw mr yotkell kofcnlu? 5aH)llldall> ^ff^^ ™ 
io Ba o ..bu, ett, Halb^ki t-W bi, degit.e aaa91 m ; vcytta 

irrmS^* """" "* Wnm anflSJ b ^ erd -- fibril d fl £„„„ s , lrEtinfl 

J:t 6 I,a; f <:- ^^ r ^J| UUU yT] (CibrJl, kdimetdl.bx Mt- 

trubu ^ rnh W , a yd fl ihy, koib,^ |e(t „d,fi, a d« ff 4. Ulfi 

— 416 - 



«ta ol^P hakikatt* ibya AlUL'mdir. 

t |W bunu B gibi Ce D abx hff^ dc K^r'an, ***W»* m««ll| 
C«5< o BftjLedi, f-kat bakikatte keUm AH*b mdir. 

Hiila-a Allab, l.a'y.; k^dl kdi^SoL, k.ndi xuboau C,b*j de w k- 
M* «d yaks^k bir ma.bariyet T0 Ulk.t rii<»>« *W»« *l— B fl " 

» J Sin, C« J» Fir, bu b««fa CibnH. ^«fl*« bakkmd. |, 
nmsnevileri irad buyucuyorlar; 

Cibril ve idr&k 

aUi** g*i ^ / 5 ^ - M !j *j4%r > ^ ~ s 
JU ^>l -J& ,> Ju^^- - J* * ^^ ^ Jj ^~ 9 

Tercemesl : 

1 . Btttiin anlayi,Ur topal wrffrm biDmif.. O t ok gibl u W (,1- 
deu rii*|ar* auvbt olmogtiiif. 

3 _ Padi^ah k. C «r» «»«»« bile kimie bulam«. Onlar k.^.rl.r- 
M nudijab yollanni k«iv«ir. 

3 - Da ftUmd* buttln . D Uyiflar d U | U p dLnl e T.»«l«r. M*yd B od. 

- 417 - 



gtfriiDiifiii diy* j,i r g $ m 



kc fm . .n^ud.r. V.kli «„ d,&il„ ( i, t:> . B tlu!ll|a in|nflE] 

meiatelen delerftk ofc gibi u , Hr , * 

m-tf ■" J b " rtiUUa ?" W ^^ a?mi9 Kemi ** <«"- B '< 1>^^ S1 - 
mull :« her an geriloyip durur. «■»«» 

n — BiitQn b u vehitmer, biitun hu anlay,, kualan „„!,,„ w 

<iaiJi ar T Av " tadan kayWdu mu ' * a9imJar - **r**Pi*m*-dMm 

B — O ftv i e krar nailaua nazlana aa] lllSlIli 
*uuii a«ip bir tekini yumftrak beklerkr. 

9 - Ay gfMitir^ beklemekten U8ail i If S ik,J, r Iar da, aCfl b a e <j rd ii. 

10 - Bir«„ ia t i ra h a t ederek Wv«]„ m el„i maeiabat icab.d.r. 
IZAEI i M,],kl« ciszni jflUf, yani inianiar gibi u d a Ur f ke.afetter, 

«*n d*rdn *n yUks<j „.,«.„ hai*di r U onJarda CeLil Mikaif 
Mevlaoa, Bak'kiz, en yii ce ma karri plena den olan Cebrail bakk.n- 

*—*>>•* ,a & an bir idrak k.vve.ine 9a bip„ r . Cibril S SteTS 
tevv enat e , a ed( u [ B UfflltUli .niidnke WmiSir Yaai Cibri] fci " V 
ft**** idare eden dd*^ Nitekiza C^bYri," ^fr"** 

a^,!^ J aItI ' "' ^"^ Fflkflt bfla ' »*»*» i v i D iki ,«* 

H.kik| Idrit Hak'ka d„g rU Uruc o]m , 81Dfl fl „ „ J ["- 

«ke do firu yutaeJi5 de^ekU, J, tt H.k ^ W ^^^ * 

— 418 — 



W$k*l vn ytk**lartfi*aif| l.k«l b« ur.. C bir nokLay* kndflrd^, Nitfl- 
kim Cibririn un.cu (?td»lOlmfir,i»b») 6* hht^i bald* Ilazroli lakr 
RiMletin Mira v l B ri biliiiu itlril It Icri n uiUnLeba noklwidir. 

T biitiJa mwkevvetiatm multaildftriiiinm idare edildigi vv ber (foyin 
.-oHkibld b-jlandn^u *n yiikstk makarun eri*ti. Ve Dihayet biiliin viir- 
h^ri «bebt havati olan kflndi nurunu ve hakikati MuhaturueJiy^yi H «r- 
nlii ki, bj, keraaliu sou naktaaiyds. 

^im^i bu muDastbetlt Hazrctl Pit, Soian idrakinin iatidat ni*bc* 
linda doit sifat uzere olduklaniii bey an buyufuyorlar ve idriikJc.fi |Cy- 
l* bir te^bib ile ifade ediyorlar: 

Biri, idrake bir dogan gibi u^i; hit digeri bir ck gibi gidrr; bir 
i^iinctisii, gidigle ytlkenli gemiyc bmmi^ir; nibayet dikdiiDciiflii inn 
bir ter^ddiit i v inde baza)! gider, bazan geri diiaer, I^e biitm. bu »- 
layi 9 avcilan olao s&likletin bir av gttrdiiler ttii, yam ftn!«inde idrAk 
.dirabmm a 5 i1d,g,ni mti^bede ettiler mi bep birdnn hucum edgier; 
Uat varBoam^lardT, av k a ybo1mu 9 tur. B^nmi u^eime bsyrcl l^iodt 
haykujlar gibi kendi viranekri cauibin* giderler. 

Kakat yine imisardadirlar. Bm defa da tecelli gc ka] 1B .a nii«U 
rvvelki gordiiklerimiz, *welki idrakleriroiz bir bayaJden ibarci miytU. 
fiibi deria bir tereddut ve mel£l i v iode kalirlar. 

Curkii i D sail in cUimi raanevi tarafla muamehye ubaumnllii y"k- 
t^r ^a^nr. Bunun i^in Hak, gSb tecelli eder ve R aL fjizlonir. T* ki 
.L,lik *amaii zamaD mhu bayvauiye avdet ederek kuvvet bullQD... 

Nitekim mecazi bayatta da Ta D r. h ia.anlan giiadu/kii n.^inln 
vcrdigi vorgunloktafl diolendirmek i v in ? ec*yi balk buyurmu,U)r. Kftflr 
^ce wlmasaydi inaanlar birfllarmdan kaodi nefislferiai yakarUrdi. 

l ? te dftnyadft gecenin geJmesi l>ir nevi rabm*t ve aftbebi rahat iia, 
»iilfik ebliue de zaman lampn Hak yolunda tccellimi, flrtillmflfii dfl ny 
ii S Likniettir. 

I^te u^gidaki mesaevilftr bu bakikali etrafh bir ? ekilde iz*h *tmek- 

ledir : 

UtirapJar insani safSha gStiirUr 

^ J, ^T *«J p&* jT_ j^j^o^j^^J jr — i 
^>j jIhj^ ^^ Ji^ - d|* iSN^" J^» •y** >- - 3 

- 419 - 






Tercernesf 
1 — 



tt«y*. oW ***" Saaa '" ft,bntl geJditUi ' * " n£n " lahln ¥**j 
3 -• CUnkil, but v e aB fr balind* varmi Wetmekbgm, mukabil 

8 - Rger daima yaz m*v.imi ob.ydi gfln^in harami ba* lt bah- 

- Ki 8 « yifrffl e^idir amma arfkatJidi,. Y K n*, elidi,, giilUaaer 

fi - C-cuklar gtilOp durmakuditlar amm* biJe B ]eri n y6ifi ek , idjr . 
Gam kara c.gerdeu olur, aiinir i« k.rmm cigerd.ndir, 

7 — Gam ye., FaUt gamioi artiranlsnn ekmegini 
akil {jam yer, gocuk ifte ^ker lb 



yerae! £linfcti 



H - Bu iki UJi avcuad* gSr. Yumrujimii Siknkta., aaara muhak- 

tat a^araiu, 

iZAHl : Bu mfttifaw 8a ]ikle» bitap ettigi kadar b E rk ft9e do ft** 
mlldir. Yam ey 6 flhk veya dimya i 5 iyle w W | oI a n kiwi)e: ., D{i ' a 
™ U 7 UD v Verdi ^ J " Eet ™ *<*"* bir gfi n MdbH giderek bir «btti 
v, .zd.rap baaliyabilir. Bundan meyus olma! <■ ijnku, ber an geni.lik 
wtU« o™,ta»tt*ni,dll 1 .™diP a wridir. H er flar fm bi f gelin oLafcV 
aimdir, I f te sikmt, ve i,d,rap bdleri inbiaat.n bir geJIndir 

Atm^T i!, d r pl ^ iDSaEI terbir ° edSr * "' ahfl *****«*? ttb«« vet- 
d)fii dagmikligi toplar v e mbayet Allaba yatlsit.nr. 

*imdj jVWlma bu ge^Jik *, Sl fc I0tl ballerim yas ve *„ *&%* 
er.na be n «t,v rl ar . Al* m d fl dai ma yaz mevaimi hiikmunli icra et Bt ydi 
b«r 8ey v» n ar, kavr.lur giderdi. I,te k. 9 zahnde bit «&»*, ve daral- 
ma n,an„,a SJ gfl stot n.ekte i Bft da ya B m -teflmj t«bdii .tmekt* v, t B bi.- 
t. yem feyider v eftne tt e dir. Kej'e ve pam da biiyledir. B U diu BUB 
BBf. V6 tugyaniar, zaman lfl man .^hr.^arla n.k.taa ugrama.a, bu 

— 420 — 






di bir tavirdadir. „!»-**■ i 9e kirmiasi da «l- 

- itt ss £f 5?3-asvw: 

faka t galo, .r.««l«» »«*• b ^ D e&me " ALl ' S ^ 

l arB a ^eker.. Nj«K^ vp . enhl jll8!l m 

HaWan ^akla^rd^-a bir d*li!^r. E^^*^^ 



* * 



' per» M1 z« m e,cid. misafir olm«. 

e „ lp gi „i, h«tf a. »>•!■«' T.«. *• *^*SfJE» k" 1 " 

H.rke« «o.»a» liwetli P«nl« var > •'**• ''° , '" - 
S ld0.ily»ri>r» a«.di. •»* til «•»•• 

t „l kl, ... h«,in.d i«io W< 1-bb. 8i*-1 ..?!"■»■ 

ilk. hi *m a«a«« H ; « s ' k :- *** se " !«"» "•"' ' 

kia ,.«., »y»a»5«» Mh*oldu. B»» fcu 

**££*» « • «»»"^ i « itUk -•" yM - hu ■ ,vd *' 1 " ' 

_ 411 - 



IMdk ,1 «a* Sy t (rM 8ahibJ , gcJ yi|h]ifc t J, meacidim ££ 

I"' • tlBd - blrakHlfl - «- ^ Ol„ ki, fair d«^ d v 8rl Z bl 

kM-Ssr^ ekln ^ mi " par ve yanindaii defi < awk **$ 

Bit !&» terem sabjfci S u!tan Mabaud'un yo l H oratara dbtii- k* 

«•* Mb g id« n »,* to deve , flrdj fc >iL-1 J*£ * ; ;- 

UU> arkadailann^fein La tehditferio™ yok ■»„?,. Ba Bfl a Brab bir 

r,w a; K r bela ft ald,n * ■""-■ **■ sstea 

Nihayal «|^ me , cidde( Buya koln , adam 

plcviru mi, geleyim mi!,.* ' ""■yon, 

B„ ^ddetli «, tarn be, kerrc geJdi, torkudan ada^.n jfttf p-p 

tr^.m. T |m«,^ yiyetl d.vildur, o korkaun*. *°r*acak- 

H.vI 6 t™, B fl . tladl ' b ^' ldl : WEy ^ ■ dM1 ' ■ l ' ,i b " I> U rada yinl . 

n,i ■. ih, rur (l gej». J 

I-. i-<) nr d t „, d, ?9riyH ta „ mnt]a B| tt , caL • ; v h - ' ■ 

I t If<>r ^ f \\7 W?"«- -i ^!^ .hi-. tapUl ber k^oi ft 
htUtipfl, bu WA^ du yunca detbal ..biri a!tltt gdf r Lakin g J 
hndax, xuurad zohi.i alt ltl de^ldir, Me^lii; , OC ukl a , „ kllbn k|Mr ■ 
kink par^lara alt.u .dm takarak <&&&&,, doJdarurkr. O yun oyaiI . 

- 422 — 






d , ae(i; onun aklms iak« P WifaU« golir. Fakat erl«» 
tin »«o altiudir, pe bu alhii- 

NOT * Burada .lu.d.. mur.d x^eakukaC d^il, t.cdhyat, flftkly- 

r 

ruyurlar. 

6lijmdeti endive edUmfimesi v* on»n 
ebedi hay at oldugu hakkinda 



,— 2 



r a ^ ^ j* f s - rf&j*^ ^* 

Tertem «i ; 

i _ Bo.a™ iw itttf riNN bea • HUretten ' barct deMlim U '" 

BeB baki olduk^a r«ba 6 ur«t ek 9 ik plmai. 

2 Hiid^nm lut^vl, (ben ona ruhumda^ rub uf.ir.Ui-i) IMIl 

ii i fi hi. iln insflndu. Ten bir wrtl l'i 
tTATlT ■ tnaan ciam lie degd Ttih He jnaaDtiir- ^^ 

b ki old.ktat, *o Q Ta ,na *^t ek.ik ol m a K . Bu ce 8e dde D ku,l,.l»nr.. 
S ao S<^ -ed« > Dt ikal eder v, can absent lakvun Ug ^ 

^ W bul m ak ta d, ; . T^ k r . k^, ^d« P - - - «J •» 
riiloc rabn-ant nefes bakidir, N,tck,m , [j-jj^V^^J^-^^* ! » 
tei viye ettik v, ona kendi mbu^daa —fb-tHk) ^« ^*^ " 
bakikata ijaret bAivurmaktadir: i^v.^.l. 

Vina bu babi.l* ilsiU olarak C.nabx Pir, ^ v* yak.n h.kk.ad. 
^u mesnevilerl irad buyurnyorlar; 

Zan, yakln btlgi ve ayanl bilgi hakkmdft 

- 4ii - 



Tircemeil j 

mui* ~ tfinkfi btt s,nana,J * yo]da ^f«*W« m ve zandfln yttk . 

kejr '*■**' Ume ****** KaDad ' a ^ ak k " iJir > WTMI yakin* 
* - BJ1 ki : mm yakbi ar. r| yakia de 9ya ^ a ^ r 

MOM bemaa oku. K ,flV Cli letI1,in ) dan 

— «4 — 



, ,»ph. ».y. ,-l tall. B,. bl» Mgi d«*« b" "«*««« 

i!i*rett»r. ., . 

Z an ; iki taraf miiaavi almix- t«cih taiaf.im *«> demlir k!, ,*k- 
leu Uitiindii^ fakal, yine bilgi demak d*&ildir. 

B.nun 1*A san, hi, bir W d, toi gotten m^ffi kdama*. 
p,k«t b.r bang! bir reeled* k-vwlli to ■**, «■£ *£■ b.i*.tm 
Mr b M t« e «X Z*n ilm* ko»ar, f.k.t «)de W* b,lg1 .1-11 J- to 
bilgi olop yiB* yakia ifade . tDM . UWI, ?*k v e «n i«tedi klUf 

HUaiy^t bir bilgi d^ildir. Bun fl n i 5 iob B bi!gi d* ut.m «*^T» W * 
hLyi Ht.r. $« balde »<} |ek ile ..till bitgi ara^nda, .lib bilg d. 
, a L r .ki. 1.11,1 ara^da bir bilgidir. Bb««.^h ..-, J-J «£, 
^kiat; yakia d e *y aD i bilgiy* mii^ktir: 1| M bu^.n i,m M b.bi Kkif 
bilgileri u 5 « «yirni ^lardir. 

1 _ Ilmelyakin bilgi *kli ve tecribt tstkik ve t-tebbulam *i»t«- 
Mh olup bUyl* to ^#W« W«W*^ bir **y bakkinda •trrfl.c. blL 
jriyt sabip olmak demektir. 

2 - Ayp.lyakin bilgi 1 Etr.flwa tedkik fl d*«k g»m bilgi hjtf 
N^bh bir »eyi bir d, ^ garm.ktir ii bo, k.U M^ *• «** 

dedl 3 - Hakkalyakia bilgi 1 Bitineck ,*yia hlu-t k.ndi ntfltttkd. 

vukmayla ha*il ettigimiit Mlgidir. 

Avbi K.puk ttHdtfU*. b. bilgiUri foyfc bir mi.aH- Ufa idlyjf»«« 
Sec «ti kh*pt.D ckumakla opud bakkr^a barf .ttlftiml. IMf, ^ 

Z y«kia bilgidi, ?B c 9B ti IM kendi n ef«ode d.ymakl^ k».l -1» 
liitei de bakkalyakin hilgidir. 

TaB aw U f m b« in -«i tttgiyj ?- r^pii »*i««*t*fc^" 

tl^elyakia bilgi, bir 9 ,yi inabiyetiyl* degik .»™k to* ^**«J- 
U^tecrib^tedkikv.tabaniil. bir Mk^ «-m^. B™.d. b. - 

line vanlama^. , . 

Ayrxelyakin bilgi i B * bir Kyi. bakikatlii aynep mU,ah*d. *tm e kt r. 

Salik riyazat ve miicahede ile bv. mert^eye eri?ir, b« ¥*yn « ]J ' 
ni g^riir. 

Hakkalyaki. fcttgly* «.H.UU Balik b« bilgide k^di h^ lj(«ttM 

S bi.l-.klir Iff b.nun i,in di^r b^ikr^ «hd v. U.i U. ««1 -- 
U£$££ Hakkalyaki, i "^ W »^ «**£ b " 

— 425 — 



; 5M1 liilEiUr bakkmdaki * U -ut.la.Urf.,. , oarft y u k aridfiti mfl8 . 

E%r i,yurulHfl> m ***> s ™ m > ^ «!£ 

Htfftril* b« ayetlerm a**^ fc j ek[|de ^ ediyflf|ar 

Wrwta.) bOMTteh, Ceh.nnemi ^rflrf. *£ toubakak I 
£**■«•*( Ayn,l y ak itt ) gfcJfaWt Sonra da ," d 9 ,i 
H*k dan m ode* itf*»tI W * U i de ^^Ite 

» «' ";i.i n.ezarlan bile .ay,si$la rdl . $ 6 yle ki- her iki k-hiP. S ■ 

!»!«»] do buna gBsterawktadir, ' * e " 

I,M H.«,«i P^g.^ri. hit.p en ;gi CMij ., b „ ia ,. 

uiirflrlp^li Y™ J- , i^fli^aKiii tjuaeierdj Cobeunemi diioyada 
dunyada Cehen&eoji mi» 4 ahede ederletdi ve mat** P»hL 

>.« ■ «IJ,,„, 1 ,, k.kikiti., dany 4 rf« K(Jrd(Jlor , , flfl c „ h4b| j^ ™ b »* 

— 426 — 



Uncle «Ben ^phedrn vn yukin tli1 R id*B dab* iintiiii olun nyiioly*kbi 
Mlftiye yilkseldim. Ariik niflJlmrttftB, kmamalardaji benini bn?mi dttn- 
Ti(es.» «Bea kskikatio igindoyim. Hamlar, ebliyeteiaslet U»n n* kud f .r 
lean odwltree etsiBlftf, bn aya«i mu^HedBdeu sonra beni hie bir juy 
'I'finrj yolundan dOadiireinoa.w buyuruyoilar, 

Hiilftsa: bu njertebeyi bulnnlar kiesada gordugOmbz gibi bir Ukinl 
kUtsfelerB v* ? earaetlete kernel vermezler. NLbayet olilm onlar i$Jd a«- 
lii kavu^maktiT. Hurafder tabakkuk edtrek babholuDan mesoit k«idi- 
Ipfiii aliime sevketse gam yotnezler. 

Notice itibariylo Mevlana bir tai-aftan da meecidi iatismar eilortk 
linlki bu vb bima beozer ^yleile korkutmak surellyle kcodi iaiifatlr- 
leriuin yoluBu tutanlaia, bir tafia dc buluauyorlar. 



* 

IX * 



Calinua bu dunya hayatina a 5 iktr. ^uitku oiiun hiineri 

burada ge^erdi, orada bir Ije yaramaidi. O gQnde her 1| 

Allah ifcindir vc Allah i^in olan kimseUsrindir. Orada 

CaMrius mejreb olan(ann emirlifi kalmax, 

Calinii* duoya bayatina florin bit surettft baglannn?tu Bu dlinytt 

^nfl ^ok latif & «riiuiiyor ve eeki bif tabirle fiicmdeu murad alip mnintl 

vcroiek istiyordu. Hakim bir gUn baetalanm]^ ve ken(3i*indo ftlilmUn 

ftMrlerini gBrmivft ba^ayinca ondan o kwdar korkmug ve n k*&*t rifl- 

ret eliBiaii ki, bu korkusuou ve bayata baglihgmi 5 0y)e ifndo *iliyitrdu i 

«Bon filniiyeyiiii (le yen canli olarak bir kft^uiD kifindan diitiyayi «#y 

rotHiftgo razijim.s 

^iradi MevlftDa; Calinua'un bu ilium korku&u pzerine (fu inetnnyiln. 
ri irad odiyorlar, 

6lum bir hakikattir; Bu bakikati bllmiyenler 
darin bir gafl«t i^indedirler. 



,Cj 






!^ 



f 



H 1 



<r. Jin 



— 427 — 



Tcrcemesf ; 

1 - Calin., 8 k*Ddi (Ten kafesi) etraf.nda kedilerin topladd.gm* 
gUrdiigii ic in, a nun rub ktiSd usuraktan endia* el mis, meyus oJm« ? tur. 

, S ,.7 Yahui °' bu Randan gayri her ^eyi yok gflrmd?, ygkJaktabr 
o gLzh JlH^ri gtirememi^tir. 

3 - Bn, tipk. ana karnindakl <;ocuk gibi ki, kftremi ilihi onn di- 
fariya geker; o, rabim tarafma ka^ar, 

4 — Eger dijarjya dii ? erBem aeaba bu yeri «. f ik : \r clarak bir dabs 
K«rebt!*eek niiyidi, diye knrkar.. 

5 — Yabut bir ignenin yordomi Udar delik olaydi da disandan 
ruJuni Beyredebileydim, der. 

" — Ana karnmdaki cocukta bu alemden gafiidir. ^iiokft o d» 
fori In us gibi laaraabretadir, 

!/<U1I ; Catioue, eski Yonaniatamn en rneahyr talibleriadendir. 
Kniwlui tiUm mucidi saydir, 131 Mjl&di tartbinde Bergama'da dog- 
«■«, Ve 200 taribinde c-lm^tiir. Eski Kama httkiimdarlarmdan (Mark- 
OrulJ in buaysi tabibtydi, Bilbaaaa iibba ve tesribe dair pek cok e»> 

''ii vanlir. 

*i«idi MevlStia; Calmiis'un bayata oian bu Banljainiu aebebini es-. 
ramie s&yle izab ediyorlar: Mnya ? ebvet ve zevkleriEe mUatagrak olan 
([.Un.ts'un n,b kuau, ten kafesinden kmtnJup c.kamryor, asbna «la B a- 
miyur. O, bunu iatemiyor. Ciinku rubuQ bapsolddgu bn kafesin etrafi 
a? gCzlii kodilerle, yanj derin ibtiraslaria doludsr. Yahat Calidus, bir 
bay aided ibaret alaa bu alemi mevcat, a 31 l var olan Gbtir alenii madum 
(yok) itikad ettigi icin olmeyi, bir dahs diriimemek Gzere obedi bir 
maliiv aaymiatir. O, her aeyin, her an oliip lekrar basrcdiJdigini gfl„. 
nemJjtk. Yukanda uzun izab edildigi vecbile cemaddan basbyarak bin 
Hirlil ba^rlorle Wkoca bir ineau viicnda getir*n Halik'in i Bsan , da 
oluml* daba yilkaek bir varlifca baaredecegim d^unmekten mahtnmdnt 
Mevlini, Caliduann bu itikadiw, anasm.n karnmda buhman cocu- 
gtm bu aleme gelmekten korkatak daima rabme dogrn ia^maama ben- 
Mtiyot. Cocufc; bul«ddngu yerden bo 8 lanm a ktad]r. Onun i c ia anaa.nm 
kardi gei:, a bir ilemdir; Orada beslflniyor, orada yeti*jv<,r. E^er rahmi 
t*rkede«e mahvolaeag. ve bir data eaki makaiBma geJemiyecegi zaniun- 
dldtr {Gcrt,, t ocn£nn boyle bir tefekkiira kabiliyeti olnjadili tabii o] U p 
hi. Inr m.aaldxr). Bunun i K \n rabimden «iuri olarak t.aarjya cikt^ «a- 
BWO keT.d> *»fcj yeridi bir t^ae deliginden ^yrettn^e raaidir. tiink^ 
eikaeag. ftlemin genieligini ve daba bid lurliS nimetlerl* do!u olddfinnn 
bd^m.yor. I|| f bdnnn gibi, Cftllqni'nn da maueviyati idrak edebjlmek 
kudreti anrak ?oc^n idraM kadardir v fl hti Uliimlc taaavvura ajgmi- 
y.n mn. flteuUpr,, iotikal edece^ni idrak(en K ifildir, ga n tu o Altmi 

— 428 — 



K^e^eki kd 9 ; SU yu v. ye.L UM. ^du. F-k-t • « ™ to- 
Lrf^aiti ici.de ha*,! oltnadu b.fed.n. bab^dea J» Idi. YlW «»» »" 

II JS^. ? M b.nnn gibi, ale.deki bOtta ,-rl,, f* va ha- 
¥ *t,rti mtkadeizl.k aleminden almnl«rdir. 

* 

i 5 eytanm kurey* kabil«ine, ^bmedle 5a v asa glrin tan to* 

„rd,Tn ed^rlm, v« kendi kabil^mi yard.ma (*nnm, 
demesi ve Iki saf kar 5 ila S mca kacmasi 
B, S erbde Mevlada Bed: muharebesinaen bab.ediyor ve ba m«n*. 
iliceLiki^i ae^iydi. Ha.reti Pey.amber Mekke ^raijdda. 

, „ Li, =«k»«l, p { -Sil. B«»J»n )dMI. -*g« »**£ 

v to-*-** >^jr«rs * J? "1 2. IS£ 

l,L K.^Biie'mn an re line lemeifiiil ederek bir CO* naja»uii^ f* 

,",i Kensnede'Dim. Size muave^t i^in geldiaa* d*dx Nihay«l M «y 
lB f r r Tu£ ve Bed, civa.nda Utm Ordn^yla k^tllt« L« 

Alia k't« k«k.,™. 0^«n a.ab. ,iddeilidin } dedi, Budn, p-no. 

iJ gKl«be mttw W ^ barbin ka»n,lpaaa« irfattMUff L«-lt-l»* 
■inbrp uldii. 

NOT : Seyt.ma bu barekeli Enf.l B uxe B idde ay»en *lUr bS|Wrt* 
maktidir. 



— 429 — 



?T * aw,iDa b « kiss* iuserjn* a B at 1( l a ki ™™ -, 

«f*S>aai£i mesne v ileri a6yluy Qr Iar 

Nr«U.«rMlU em mare, mefsk ve ak.r 



tr^j 



Terceirtesi ; 

■»>. d«meklir. ' ilrel,l ""« <"*''»«-„, ,. ytaI1 „ „ y01a . 

S.M., IM.il, „t,| dabil ., dMa , Jtl , 

•mm «* „ „a ysss^sar e,,,r kii! "■ 

— 430 — 






t(jie bunuD igin muJifcroi. lirtyutnui/da iyi vasifJ.ir* kaix insntiluro 
raolek dedigimiz gibi; klitulcrc, daima ;er igleyenlere dc seytaa diyu- 
mz. 

Hulas,;* batdo tnucerredatLn £lemi mis aide birer aembolii olraaHim 
K&te meiek ve geytan da akil ye nefsi emmtreDin o alemde birer iu> 
u;lidir. 

I$te cenabi Feygambeiin; ^Du^manEaiiiiizin ell kuwetlisi iciniz- 
itadira buyurualHrmdaii daha ziymlc upfyi emmaie kasdedi)tuisiir ki, 
Im da *eytan gibi bizi bor ttlrlil iouahklara tabrik etmektft vt bu yii/ 
don, nico fal&ketlere vgramaktayiZt 

Hiildna; gerek nefsi em ma renin ve gerekee oqud kOtii mttmeisili 

iilun Tt'ytaniu igvasina tubi olmanmk Delauietiii tek yoludur. 

* 
* * 

Miiminm blr be lay a ugraymca sabirsizlik edip ka^masi, nohudun 

vs sair gida maddelerlnirv tencerede kaynarken 

dr^ariya fikmalanna benxer 

13 ir bak,. no hut, tencerede atest.en zebuu oldu mil, yukanya dog- 
iii ■i.TdLiiLyi.s baslar ve lifanj hal tie ct!S~e£en beoi ate^e attin, kayna* 
iiyurgun.. Madem ki beni satin aldm niye bu ballere u^ratiyiTFtuttM 
elwf. 

^ oh ut pi^iien kadm da nohuda kep^e ile vurarak der ki ; ttYak.. 
pi/elee kayua, teuceteden ^ikitiaga kalkisiua, Ban eeui fievmntli^iiiidftn 
LnynatmiyDTum, Boyle kaymya kayniya bii ^e^niye uahlji ulda ^idu 
bullae gel, yen, cona kaii^ diye kaynatiyDium. Bu imtihan »eni Imrln* 
nmk if,.i.o dcgLL»< 

ulftfi Tann'mn rabtneti de kahnsdan ikrtdir, kahrsudan fu/lnln 
vii escelidiT. Bu yuaden de bir kimeeyi helaya ugratmaBi rahmetiiidDu- 
tlir.»" 

No hut bu Bozleii duyuuta : ftMadem ki i» boyledir hamtnci^im, 
ben de gu£«[ gUzel kaynanoi. Sea, ha kayuatoiada beui yapip yuguran 
bir mimara benziyoreun.. Vur bana kepc/eyle.j Ne de giizel vuruy»r> 

mllia. 

lluiiiGi nohuda der ki: «Bcn de linndan once aenin gibi y«T yttxll" 
it li ii cUz& T Loriad«ndim. Ate? gibi naiicahedeyi i^ercesine tadiocn ni'akbnl 
■■liliini. Hi.- miiddet yer yiizlindB kaynadim, bii eamaada L«u tenrermi' 
■.in ieinde,. 

Bu iki kayaayigla duygulara, ktivvet oldu in, iub kesildioi de timdi 

■■'in |ii--irjyuni'ii. 

Miliayvt L-eraoddoQ insanlif;* kadat yflkioldim ve daha yiikiek rub 
mtliibi uldnni immi bu »i)f*r de diyorum ki, bii keirc dubn uof, kny- 

- 43) - 



mi (In bu canli iuretten <le ge ?11 MAnanm kunhiiiie, i^in tn sortuoa erji J 
Cunku (ok killer Kur'am anliyamadibr da yol azittrlar. Bun killer* 
■o o ipe aanldilar mnma kuyuimn dibiae gittiler. A inadci.. Tutelar! 
flkmok sevdaeinda degilsen ipiD ne su^tl ver, 

Ceuabi Pir bu kissa nz«ine biiyiik hiktueiler tajiynn afcagjdal 
iiiesnevileri irad buyuiuyorlai. 

Mecail varliktan yflksefmede nohudun ternsilt 

^ L^k j>j J^ ^ _ ^ x WW. 1 J Vj> >>— 7 

* ■ _ 

j^i. ^ .Oj, ^U;i -^joj*^-u-U j^jlifT— 10 

Tercemesi : 






I — Ey nohut... belaW dilg, co?, kayna da ne varligm kalstn, 
ue di: sen kal' 

S — fiagdan, stidan, tujjraktan aynldiysaii lokma oldun da diii- 
Jerin ifinc gird in. 

3 — Gida «I f kuvvet ol t destines ol hl Ewelce sttd idin M Simdi d« 
oinanlarda arslan ol. 

- 432 - 



JZ^HI , M^a bu -'--^.^j; T teOCBt ed. F l^ --but 

.eni^^fivarU^mabv^nk^^^ ^^ ullrir(ly . 

tdio bayDadin go stun am™ a insa&iu B 
^erck ,-rteben ^« i.-a -I** ^ ^^ 

& ydd^latd^u, frt^«£lSr£|S basket -d-n bir ,».. d 
t*dif- ,„ 



H* Ho bu g,d« y u . U «dedi, Binaenaleyb 5 *n de o m.u.vi * I( fc £ " 

1W **»** *««*«*i kervandai** t icaret kasd.yh g *kt Q 
««1 ^ ™«, yine «B vatamna dp»er, M-.li ,.Ha r uNi^W 

■ ; :vr re :r r ar ?** -^ ^^ — *2 »fis 

? ZiLr M ■' ^- *W*M&»m# U-u-I-r ki bidayeti 
"neclerdea ojmadilar} ayeti buna i ? arettir, WWW i 

Bazdan da bu alenide hidayete idasirlor hiivi.fc h*. . , 

i:r;.;:::"r,rr; £?£ 4' ^Sftsr.* 



* * 



NCmnin da yedinci batna kadar Mt ,m var» hadisinin tZ' ri 
nmlhj **rif aoykdir 



* >?K- ; -JI 



l;L d» J 



jLilijl i 



ir ve 



Kui-'amn zahirf ve batmf manSfar, hakkrnda 

^ £> ^ • U ^a> - ^ ^ ^ ^ jfjj £- 4 
S^^j^d^jSJ - j^nT y*&% JiX^LU - 5 

ftrctrntif : 

*«Jiir v# gjtjtp b, r de sg yflssii vardir. 

— 434 — 






2 — Q batiDin da bir Uftlmi, unuuda bir flcOncii batui Tfltdir ki,, 
o, nkillanu iistiiodsdir, 

A — Kur'aD'm dordiincu batumi ise kipaae gensemi^ 1 onu kimao 
nJrftk edememi^ir. 

4 — Ogul.. s«n Kuran'in di$ yiiaune bakma.. ?oytBti da Ademin 
(oprBfetim eamimlan gayrisim g(Jr*memi^ ohud hakikatine ertroemi»iir. 

5 — Kur'aa'in zahiii adsaafn ?ahei gibidir ki, onun naki? ve sure- 
li aahiridir, fakat cani gialidirt 

6 L- Insan, amcaBinm, dayi?inm bile — yiiz yd berabet ya^a^a — 
lir kil ucu kadar i^ baliui gOiemea. 

VI AHI : Mftanavilftrden anlajildxgi uasere ELur'am Kerimid bir sa. 
hir, bir de Latin matiasi vatdir ki, h*r 5B y# galip v* hakim olan bu i$ 
yii-jAi, yedi batiadir. 

Knra'ni Kerimin zabiri, lugat ve laff-a ait olan k lS midir. Bu kinm 
kinuati llahljiin zahiri olup halkm inuanielatma taalluk cder, 

Biitm inuTillara gelinee; bajilardan btrinci vo ikinti batna Itadar 
■ ami fuanayi ?erifiai ilmi kudretletinin genisjligi niabetmde derece de- 
lot-o ancak aabiri iilema idrak edtrbiltiQ^lerdir. 

tJguncu batna geliiice I Burada ak)l durur. Bu bafsya vft n»nir, 
ylu d^celeriti* gore accak ke?f ve yakin Bahibi olan ehlnllilim y»0« 
nrliilerin ve veMJerin idrak nuruyla aydinlanan kissmidir. Bunda liAklm 
oIaei akb ciia'i de|il vabiy ve ilhamdir, 

DiJfdiincii balindan itibarea diger batiolarin manani i^in *fi.-rtk 
Innnnin kudret ve tasarrufu altmda ohip bunu kin) so idrak ml I imp- 
piiftir. 

§imdi Mevlaoa Knr'ati'i Korim'in yalmz di? yiizune bakan ki»» 
Mraknl«ri 5 eytana benictiyorlar. ?eytan, Adem'in yainiK uusurt v* 
riMmi varligma bakarak onuo hakikatini giirmedigi i^iu <Bon ate ? ttiJ f 
Adfin topraltttfn yairatilmi§tir: ona secde etmerns demi^ti. I?te Kiiraw- 
in yabiz ualiirinde kalarak i^ yOziiae tiuftJK etmeyenler bastan no^anl 
bir guritr igindo ^eytani taklit tjtruflktedirier. 

Data sonra Haareti Pir: «Kur'aniQ aabiri iDsamn zftbiriue; rninan 
inn, onua gizli olan ruliuna bcoiserft buyurniM?lordi. Filliakika, bir qe- 
yin i$ yiisuna niifua! ? ok rmi?kiildOi. Hatia iaaan kendinia* *n ynkm 
0l*« auif aemi, dayumi bile senoierce beraber ya^adiklau balda aaUnii 
bir kil ucu kadar ic yiiituna nDfiiz edeiaezW. 

fjimdi bir ikilin dniindp ioBati bu kadar gjsft Jkan abiullab gibi 
|*ybin gdaide varliginm baUnina ulaBmak nc kadar mutklildfir, dUid. 
lieliui. 

— 435 — 



<le 



2SJKT lu t " lik,,i "* g,daki ■■** «*. -* «. f*«- 



* 
* » 



Vefilerin suretlei-lyre ,fal«ri, M u»'m an» r j«, 
Jsa'nm efsununa benzer, 

y... d.k,« rt*. So „. iM . j» 22 ". r if 

bir athrah afildj 5 ItJf Ve bfi yuk 

»...ui s . ti ™ s . ™ tt « di ? „,_,„. ;^^^;z^ 

Ayoti ofllilcei bu iafcikati gflatermekiedir 

•»*!£! iStK fit v c e g,f ".:"" »**• »• **■* "-». 

1», , * ' CmiW.1. .,. S .(J.lj !„,„,„, gSsleti y 0r , 



* 
* * 



Hlki« Gflznevi b« ynriDUS t»r ii : «Tay| a aDas] *t> icerlerkeu (eviB „ 
lit Btmudttn urktu v« hmini i.ij,,). . » , 

■** k. . B„ul ar »bk gakyorl.r. bu uttlMw kerkuyoru*,, y^Z 

- 436 - 



■qynuyots. Anam ; JMnyi kuruMibnri abc« IsIbtIb upraHanlar vaidir,. 
bu dudya b&yle kiirulmii^ bOyle gider. Onlarin kendi aa<; ve takulU- 
rim yolmalan yakiodjr. 

Sen, abihayat dolu jrmnktaii «u i^mfge bakl ti;ile aenden her iflrlti 
foyizleiin a«iHari bitaiu, 

NOT ! 

Kur'an'a tariz eden kiiatah ve gafilloriti biitiin sWzleri nilsavnt bir 
isliktan, bir bitten ibarettir. Bu sacnia sclera uyanlann akillan l-e 
iii tayiii aklindan il-:Ti degildir. Diidya kurulalidflDberi bflyle dalulm 
igiad* kalmiB,, eakahm yolaalar ^oktur, 

Burada abihayat tabiriyle siirei Ra'd'deH ?u ay*ti ceblejo Sb«m*I 
-oluDwaktadir. 

(GSkteii su iudirdi, vadilere ialiap dcreeeaiDa aktilar. Selin EbtOtt- 
deki kapuk bo?a gider. Hilliyat ve avsm (madeoi kaplar) yapmak ieiu 
erittigioij! madenlerin iiBtnnde de su K ibi k&piiL vardii. Allab B iw link 
ye batil arasmda bOylece mefie] darb ed«, Kfipuk gider, InsatlUr* 
faydaii olan arzda kaln.) 

T ? te bunnn gibi bir sel zuhnrunda veya bir madim orililnlifti w- 
maa da basil olan kiipiikler zaii oluir ve faydali a!an su ve iiiflf!i*ii k«- 
Jir Buoua gibi Kur't'na taria eden miijrikleriD, miinkirloriti ilVtlnn Qi 
k6p«ktur, Dibavet aolar, mabvelur gider. Fekat K*)amullaUin liuUm 
v* hakikati, kiyamete kadar bakidir. 

Hazrati Pir ; Kur'ftn lisaumdan ^u iki meaneviyi afiylilyortar i 

u^ -^Pi ^j> ^,48 - felja *^ fV^^ 

(Bfln isizin iizericize da?en giitie?iQ DUtuyum; gliaeein zatindcn ay* 
n degilim), 

Yine diger biv beyitte : 

(Olumden kiiTtariSftk i fl io o hayat etiyuuuw kaynadjgi pmaf benini), 
Suraya kadar Kut'an'i Kerimip if vft dia eepbenoio iaabma c«1i- 
^ildi, $imdi bu Kitabi aiDbmin muminleH ulan niiisJimflD kavimlnr. 
aurlaica yiikack bir m*deniyei;e Bahi|> olduklan ve bu inedeniyolj la- 
lfimi ilim va sau'Btm on yuk*ek aahikaaiaa ulastirdi^i halde acaba |(ll- 
Likce R eri)emeaiiim aebebi nedjr?.. Buduu taribt jiebenlcTJiii q*QU ii(i- 
diya iruli e[mflk iupvwutpuinin dip»iiida(lif . Bu aababi her ««yi uami' «l*rtk 

- 437 - 



! ,w ct b ,r bne; din gidiy^ ^ ayatJar aHjng Jg*^ 

'I- «** ml saltan,* S8hibi biJe ja kM ^ 

rfo Mhfe., emn.yeL a |t,» a a l™tt a n jJeri ^^ SSS 

1 >>d. *«* ve fiin^ Wm akn bir ffi(ie£ ^ fle £3££ 

ndd.a lii ZflJn | n y „ etemmiyet]i m ^ ^^ gj* mu *^"> 

. C «"*«H^i define gelioce , Cu*bnriyet v. ^aiiirk fcu no kt a v> 

»r«»ri. , Y.kilanhrm yerine daha yen ^ daba ^^ ^^ 
yl1 [ * 1D da 1>« $eyden ewe) diui bir reform ile kilt™ it ■ 

■ ■■ «.li ok* meddler! WWi, Fakat huilu ka]djnfkeii H* £ 
WW* bo, b* bM. bir beealama baalad,. Bo , ^^ Jj 

ilkli* ricwih. Cu D ku »8 W w« £* az ve KflIt da , fc ^ 

kQ . t .n IlC vv er I rre lflaflln , y()t ) ardl( bu ince|i|£ aola5l|Md| 9 ^ n 

-««.i b.,t« ^ yxk.iB,^. , atU]r . Yeilidea biflav S |tD a a 7 e 2" 

— 438 — 






mil her ^«yden ftVVfll Imlki iiyiimlirmnklB tabakkuk «d«cokiif. H11 'Iji, 
onlartn tamamiyle iuainlikliin din ndamlilimi; y«fti Him, ytni aaB Ht| 
yeni zitaiyec ile bezemek ve eskil*fi *abneden tamaiuiyla i^ckmrklr 
mumkuadur. ^iinkii bir millcliii kulkinmaainda dioi reform ber liirhi 
i^tituai ve iktieadf imkil&pJardaii evvel gelir. 

$iiDdi miinasebet gelmi^kea biiyle diui jslaba giii^en iki biiyflk 
^akfriyeltea babsedeJim: 

Liittr (14B3 — 1546) ve Liiter'in teeiriyle Fraims papas) Kalvon 
(1509 — 1564). Hirbaiyaiilikta en biiyiik inkilabi yapati iki islabcidir. 

Liitflrj dinl reformats Bevkedeu en biiyiik iitail, Hiri&tiyiiTihmti 
guoabiEi afv igin Sen Pier kili^eei JDfaatina earfedilmek iisero (Indul- 
gence) kdgitlari taDzim flltirmi^ «e bunlan alaolaniL yaimi kcndilcri' 
1 1 l n r I >-■ El i L , cvvelce Oleii fiib-ii'i hun de giinalilan af aluaaca^iui ■ I . -. ■ ■ nt- 
miflti. [tu kagittardaa biclerce sehIj In] i|, i'akat paralur sui ipltnia] tdll* 
mi^ti, Ifjte Liiter buDun iizciine AlJab ile kul araaina girmiye kiniBcnin 
yelkili olmadigiai iltri sinefek 95 matldelik bir beyanname nfijrciii 
(1517)' fin beyanname Alman miinevv«e]«ri tHrafindaa bos k a rfi]amb, 
aihayet Liiter, Papa tarafrndaa afaroK edildj, Bunuu iizenne ntutatUl)]l 
Krai ^atlkea onti diyftt mecliain« vorerek Lis term yakilmasinii kunir 
alrli. Mihayet Krai Hanedamndan bir ka<j zadegfloin bu TcforiTin ba- 
nimsemeAiyle Liiter kurtnldu ve reform yol aildl. Di^er tarafmdiiu l-'rjtn* 
sit papasi Kahen (1509-1554) de Oenevrcde reform barckeUeriitti ttj*l(* 
mi$ ve niesbebi biitiin Avrupaya yayilmijtir, Hatta bu rd'orm bar** 
ketleri mevzii kaloiiyHrak on altinei asirdu Italyada bn^liynn (Ildn« 
sane) lmreketlerine de miiesBJr olmn^ ve ber iki islab harflkellitrl |nmi 
lei nlarak yiiriimek suretiyle biitiin Avrupamn gozlerini iKitiiflif. 

I^te bjyle bir r«forma bisim de eirldetle ihtiyacmns! vnrdir. 

Biinud JEjizi fikrirocs, biitiin kalkioma bareketlerinden evvd Km 
bd'j Kerimi bugunkii diin^aDin bor uepbodeo mvasit ?art vo ihliy*',"' 
iiiriua gtire yeoiden tefeir elniek lymiodir. Syyle ki : Beyn«ltnilel lm- 
ti'jn islam memleketleriaiiL en ytiksek din ve taaawuf Alimleriyle, rtill* 
bet ve itJiiLCii iliinit'rdc- yiiks-ck eeerJer vermij profcstjrltrdcn rnOrek- 
kep bir lieyet bu vazifeyi dei'uhte etmelidir. Bu biiyiik kitabimijt, yal > 
niz buliiiidii^ii devri degil, kiyamete kadar biitiin a^ji i.i.n |> m-.J. In i n 
bir ^oiii^, biliij, baber veri^ kudretine eahiptir. Bunuo icin Kur'an ln> 
bir zaaian Jtnnayyen bir dcvriu cet^evesi i^inde mabaur kalarmix. 

BiiDun icin ztttnanlarmdn Uakiki hirer rslibflr a!an mUfasBirlarimltlfl 
yapti^i tefsirler bu ^iin i^in k«fi ilc^ildjr, /ainanlaritL tebeddiiliiylc h,- 
limal liiikitiiiJflr ilit degi^ir, 1|te Kiir'nm miibin bu ftskildti Irfnir iiiiit- 
tlikten nonia dini kiiiipbinmiK da bu ypni tefnifi! %ilto yaatdmnli va 
Knr'snlu Jib; bir ulAknm olmnyrto bural'elnr, ^eri fikirler ^;'iLiililp tttiln- 

— 439 — 



rnk tinun yeni curly jultfiibin ifigi altmda yurflmeliyiz. Vfljalanniiz. 
iihuiiilarjmis!, baliplerimjn, hiilasa her tijrlti din adamlarimiz bn bakikl 
iliu gflrllfQ iijindo kalki tenvire ba^ladj mi,' as zamancla bu zoki halkiu 
yifiuiyeti lamamiyle degi;ir< 

Ariik ilnha fazla izaha luzum gormuyerek derin bir insnfla diye- 
hilin'z ki; bfryle hir hareket, bizim biitun dftiiyaya Srnek bir rtfnesan- 
hmiiB olucttk ve feJab bize ascak buradan golscekthr. 



* 

* 4 



Azgm, SI em i kahrederken kahfolmuj, list gelmij iken 
«sir dujmiij demektir. 

Ifirsiz, ev sahibioi kahreder, altin galar.. Hirsidikla megguiken va- 
lin in iiilainlan gelir. (atarlar. Eger o anda ev sabibinden ka$*aydi; va- 
li, i)]JQ o adaiulan yollqrnaiydl bit, 1 ? 

Iln -i/iu kahredi^i kahrolaiasirlir; ^UnkQ oduh kahn kendi ba;iui 
bnji*r. Ihitin ev sahibiue iiBtiiD olusu bir tuzakti*. Nibayet bu fluiatltf 
\ nil j.;plir, birsizi ki.-Hs eder. 

K undine gel de roaglfip olanm ardim bjiak, uizginini kas, uzerins- 
|n>k nl »iirme.. Stmra sen tzilir, paralamraiE. 

Iluriyi gHren akil giJzii kt^kiudir. 

Peygamber : flCenuet ehli nlanlar bazi $tyler yuziinden sava^arda, 
dH^fflmnliklflcda magi ftp ve zebu a olurlar* dedi. I$te buoun i^in Pey 
pit ruber Hiideybiyyede kfifirltrre iiatiin gelmi^ken gizlice: *Iyntau etmi^ 
i*ilr-r iilma?aydi» bikmetjni i=iui. Ciinkii ba harpt« kadiu erkek yetmiig 
iki Radar kimsc iymanlanm sakhyarak mii=rik]crlv muhtelit olmusjardi. 
fgle link Tarda bimlardaa iiiimi bu ayeti buyurmu^tur. 

Mte cenabi Peygatnber; harpterde galebeden doUyi kal'iyy«D izhafi 
flfltaret etme<s T bil'akis tuagluplara yatdim ederdi. CUnfcii ornii barpten 
kimti nc kiikiinidarhk psycsitii ileri gtUurmek me de ma) ve ganimei 
almaktl, O yiiksek idealinin tahakkuku ifin dia namma gaza ediyor- 
du, Iftfl onun bu basbiligj, yalmz keodi ideal): namma barbetmeei o- 
itu inuvaffak kildi. 

.'jimtii Mevldna; Lasbili^in yiiksekligi bakkjnda a^agjdaki meiiievi' 
Inri had buyuruyorlar: 

Ehlullah muhabbettc hasbTdir. 



^40 — 



l^-^J -h*\ i}*- ^ ^i 



J^^U- ^ j^-.J ^j 3 - u^# O'J 



5 
4 
5 
6 



if* i>J ^ ^ & Jf* "SJ - 

Tercemesl ; 

1 — gocuklan BoHa mekteba gBtiirursun; cunkii oDlann & &tlen 
k(irdfit faydalarini gttremee, 

£ — Ci>cuk n0 vakit mektebiD faydasmi anlarsa onun caw v » g 0n * 
lii iBektebft gitmekteii a^ilir, ne^'eleiiir, 

i — Bu, Tann'yi bir maksad i^n sever; digerinin dostlu^iinda 
M( bir kaajd yokdur. 

4 — Bu, dadisim silt i?in sever; di^ri & gBrunmiyeu giiaek baki - 
kalcn gonul verdigi iijia sever. 

t — !?ii nalde Taon'dan bir sey iimit ed*uler, yahut korkluftn i- 
V id sflveBler tftklld defterinden d*is okumaktadirlar. 

6 — Nerede bak : ki ancak Hak i<;m seven a?ik ki; 0, bulOil RiirM- 
lardan, illetlerdefl uzaktir. 

tZAHI: Hasbilik yani ber &eyde garazstz, ivazsjz olmak, levtiiftint Mr 
^ey beklemedeu sevtuek, her ue bizajet yaparsa, bic bir maksailn MM ^ 
gil, ancak hizmet oldngu ioio yapmak. her ^eydft vicdatim.n n«iina k(J- 
Ink vermeki i|te ha 6 bilik budur ve iasaD kemali tamamiylo ha.lilliklo 
[uplamr. 

Bunuu i^ii. eblollab, her s*yi, batta Allab'! bile ue **beuflft» kor- 
kusundao, na de catiDet iiiflididdeu aevmistir, Otilar TiBn'ya ancak u- 
mm riKasim tahsil l$» ba^Unm^iardir, 

Soora MevlaaS, basbiligi ?Syle bit tesbihle ifade ediyotlar. Sflt b- 
„ ft n ^oeuk dad t9 .n, ancak But i?in asver. Fakat, hakikS olgun kiniBmin 
a ¥ ki Ue hi? bir fayday- mal«f degildir ve hakiki b*glihk ta ancak 
bud uii 

* * 
Slvrisinegin Stileyman ale^hissoiama gidip riizgurdan jikSyat 
(itmcsi ve adalet istemesi 

Bit «vrisinek (ayirliktan gfllip Suleymarrin litiit.iTuna ^ikarak dfl- 
di ki : «Ey SilleyniMo.. »(iythiilar. i"**n oftulJin v« p*.rilnr ararn.d* 

— 44\ — 



ailnlflti ynyrlm, Kq| da seaiu adaletine eiginmia, bahk ta,. bize de in- 
saf el. hizini de hakkiuiiisi «.]., cok peri ? aais. bagdan da nasibimiz yok, 
t!iil tah^sinden de.. Sen her saife yetisirsin, imdad et de bi*j de 
gamdaa kurtarw, 

Suleyiaan: «Ey bak istiyen, kimden sikfiyet ediyorsua. S&yle... 
Sana kim zuimetti. Bizim zamanioiizda zalim aerede? aasilacak $ey... 
NflSil oluyoi da bapaediJmemi$. Bizim dogdugamuz gim zulam flldu. 
Ntir gcldi mi zwlmet yok ohir» dedi, 

Sivrisinek dedi ki: «Benim feryadim riizgaun eliaden. O bize <;ok 
TiiiWUiyor. Onun yiizunden kanlar yutmaktayiz». 

Siijeymaia: «Ey guzel sceli, 7Wi emrini omdan diulemek gorek. 
Tann baaa dedi ki; ey adalei sablbi, haanii baair olmakdik^a kimsauin 
giktiyetiEi dinJeme!.. Iki aaaim da haur olraazaa h&kim, bak naBgisin- 
tl*dtr, bilemez. Biriai yalma geJjiede yuzlerce sikSyelte bulnusa, yiiz- 
foret ffryad etse bile aakin onun jjoiUnii kabul etme buyurrouBtur. 
Bun, ernirden yiiz (eviremem, Baydi git, haemim a], 6y[e ge!» dedi. 

Sivri.iaek cevabea dedi ki ! «SozUn dogru t fakat da senin enl . 
nude, Siz em red in gelsiu*. 

Bumm uzerino Siileyman: *Ey sober yeli, aivHsinek ziilmiinden 
f«rysd edivor, g*l, haydi ge C hastumm karajsiaa da aalat, una cevap 
ver, davasint redder* dedi. 

RiiEgtjf bu earn duyunca eabncak esip geldi, Fakat sivriainek za. 
ruri olarak ka^ina yolunu tuttu, 

Siileyman: « a sivrismek, nereye?.. Durda ikinizi de din ley ip hiikuin 
vernyiiiijo dedi. 

Sivrisinek dedi ki : «Padiaahim t beniro oliiirium aaun vaihgindan 
*' liolinet ben nasi] durabilirim. Boaim kiikiiniii kazaa *.» 

Tipfcj lumun gibi Tann tapisim arayanda Tann gddi mi yok tdtii. 
Q viikIji ehedilifc i9i1.de tbedllikiif amma, o ebedilik Bnce yokluk an- 
rotiniii* lecelfi eder. Ba buzur ve *uhudda aki) gider; butun taayyflaa. 
■ in iiuihv ve miiBmabil oldugn bu merteboda kaJem kmbr ve bu mer- 
icbeniti sjrlarmi yazaiaga kadir oJatnaz. 

Uzun fair ayrilr|a dii^mUj, ^ok macei-afar ge^irmij bir 
a^igin hikayesi 

Bit delikanli kadimn birine deliceaiDe asik oImu$m. Fakat b i 1 
lOrlfi vuslat isamani gelmiyortiii. Ask, ona yer juziinde ? yk iakeaceler 
alrni^ti. Ask neden ,'lnce ftaikfl kinlemr do ksaii kali] gibi davramr. lUu 
nun sffbebi *.id»r; Hakiki aatk cdmiyan kiniHo kn.-m a^kiaa vaug^^a 



lur. 



- 4*2 — 



O delikanh da kadm* MfUjol ynllasa o YoUadig, adam, kasodin- 
d«n zavallmia yoluiui vururdu. Hir mektup yazip goaderae, okuynti 
klmae kclimeleri yan] 1? okurdu. Hullsa bir tarlii vualata muwaffak 
olaicjyordu. 

O delikanli tarn yedi yil i*vgilisiai aradi durdu; vuelal hayaliyle 
Ii4«vale di'indii. 

TaUTinm ^lgeai. Mun ba?i ustundedir. Anyaa aibayct arad.giai 
l.nlar. Pcygaaiber dedi ki; «Bir kapiyi ?»1» dururaaa, nihayet knpi- 
daa bir baa ?ikar, g6riinur». 

O delikanli da; ilmitle, n,,'. Ue bir kap^yi cal.p duruyordu, Niba- 
yet bir giin aevgilisiai bnbac* buldu. §0yl« ki; bir g*ie beksHimn 
k.-rkuanndan ka^p bir baga girmi^U. Orada .evgiHsiai mum gllji bul 
■!u. Buaan Serine Tann'ya bamrtedarek dedi ki : «Ya Rabb... **» 
bekciVe rabmet et,. Biliamez, anlaadaj** sebebkr haJketm.fS.n. Beni 
..du^nem kspi^daa cenaete almoin. Ayak kmldi till, Tann kanat 
.Inan eder, kiiyuuua dibiaden bile bif kapi a-jar*. 

Mevlaaa; bikayenin aoaunu diJrdiincii tilde birakanalir. 

Ye buyurayorlai ki : «Karde ? ia! t bn kikayeaia sonann iaLerion, 
unU kalan kismiai dorduacii cildde arasl.... 



O^Uncu Cildin Sonu 



{V. Ji) 



*"J ^^