n
i;
:
,1
'■■
cm 1
6
8 9 10 11 12 13 14 15
^Ji
1 ($£■ 3&4. ^
/K *■ l ?* w
*
•
— M
*•
.
#
— M
-
•
■
*
4 1
■ t
cm 1
7 8 9 10 11 12 13 14 15
7 8 9 10 11 12 13 14 15
* •_ l*
I
cm 1
7 8 9 10 11 12 13 14 15
4-
PACIFICl Maximi poete^ Afculani ad Magni
ficum Iacobum Saluiatum decoponendo he
xametto &pentametro libellus incipit.
EPISTOLA.
f VAViflima oratio tua / & amor erga
mefingularis cogir metus: uoluntay
ti morem gerere/Er nihil efl: quod pro te non t
animo libentuTtmo uelim fubite/Ciiqj maxi '
mus fis oratoni hoc etia tibi quo maior emct
gas poeta:deeflenolo. Scd quid eft immorra
lcs diiq> atchitectum architectura:/ aftrologu
aftrologix/ rherorem thetorices/nullum aute
poet£no Homerii/non Virgilium/no cjuiciiq;
plegituncatminis artem iradidifle confpicio/
auantia ne/uel inuidiarcum pii/facriq? finr:ab
hocofficio feductos fufpicer^An uero magis/
cprcs immenfa&fdiuinau\liregular/&:certo fi)
ni fubiacere non poteftyQui tamen fyllabaui
quatitates & tempora tradiderut 1 etrore plu
timo dcprehenduntut/quicpiUoru dtfciplina
fecutifunt:adiudecarmen&difficileperuene
runt.Nos uero fineulla fyllabaru cognitione
quara fir quarq? e poetaru carminibus elici de
monfrrabimus:quoru obferuatia fecuri nullo
ai
'
-Awitw^
penicus iabenc errore:fecppoetas:quales efle
uolent:imicacioneconficienc"Vale.
Prtfpofirio.
d Ocebimus ergo cii hi careris prarftentpri
mohexametri/moxq? pecametri fcanfio
nemrqua perfpecra fyllabarii facilequantitas
percipierur.Erollendemus in urroqj carmine
quoc dacryli/quorq* fpondei/moxq* quoc fyl
lab^logf/quorqsbreuesfinrz&quarfLtcuiufqj
cerciflimapedis (edes.
Dehexamecro.
d Icituero hcxamecer uerfus uelfenarius
qjfex conftet menfuris.Heroicus q>hoc
carminegefta h^roum notetur. Dacryhcus q>
bocpcde maxime conftet.Pnuscpdicrus elfc
py thms q> hoc carmme Apollo utererur.
Quorpedes & quibus ucimur.
f Vnc uero pedes oes duo de rriginta/Ex
his quatruordiflyllabi/ crifyllabi ocrof
quadnfyUabifedecim.Sedunmurduobusrl
tum i legirimo hexamerro & pencamecro dac
rylo/uidelicer/&:fp6deo:Licet&aliiquatruor
lambus/anapefhis/tribacus &|>celeumaricus
ahquado &perrato quidemfinc copetti.Iam
cm
III . II
7
S
9
10
11
12
13
14
15
f>«»utLirainacplauru»q,dei.Tecanicagiico
la magna cu ucnerir urbe.Non ego cdare pof
fum quid nutus amotis.Tytitus hmc abetac
lpfererynrepmus/frecjuenrius emm tettiam
fibifede uendicauir. Anapefhis/Fluuiorii rex
etidanus.Ttibacus/Tumqjcanich.meneos.
Ec fi peteo manibus hominum.Procelcumati
cus Genua ^banr.Arietatiportas.Herenrpa
necibus fcalaj.Labacariere crebro.Ecflumine
rcicecapellas/Licecihis plurimis fi.i.uocalis
mediacofona efficeretur, dactylus inuenirec/
Qui omnes cV confimiles exrta noftram tegu
lamlocandi funt. Animaduercendum eriam •
ultimam cuiuscpuerfus indiflerenrem efle/ac
f>loga haben.&ficrrocheum excludi/cuillic
eria bteuis rempus inregrii uideat uendicare.
Pedes & eorum figurar.
Hifuntpedes cVeorum fyllabarumactempo
rum figunc.
Dactylus haber fyllabas rres/prim£longam/
duas uerobreues:cuius hajceirfigura.^ II»
Spondeus fyllabas duas longas- ~< — *
Iambus duas/primam breuem/exrremam ue
rolongam*! ►-•
* -
^B —
m A**f>tjl<#
nl+A*#
1=
Vrc rf-li^u^rvr^
1
■-
h aA&
m
o
r
b^tyLe
I
J<C"ir
CUrHif**'-»'
a ii
cm
3
7
8
9
10
11
12
13
14
13
ff
c/^jV
£ r^fcjV^ Anapeftus dactylo contrariarut . 11 ~ »
/ Tnbacus tres babet breues . III.
7* -vn«* Proceleumaticusbreuesquatruor.ini.
)V.*IW*.«/?. Qu.dpes.
Pes ecopofirio duarum plurfum uefyllabara
fub cerra fyllabaru ac remporuobferuatione.
Quid pedi accidar.
Pedi fex acciducarfis/rhefis/numerus fyllaba
tum/rempus/refolutio & figuta.
Quiduerfus.
Verfus eft legirima pedum conexio &ordina
ra difpofirio adanimi dellecratione inuenta.
Quid metro accidat.
Merro fepcem accidur/fcanfio/genus/fperieif
compofitio/ce^fura/figura/depofitio.
Quidfcanfio.
Scanfio e fingulorum pedum commenfurara
diftnburio.
Quid fcanfioni accidar.
Scanfioni duo accidunr/finaljpha & eclipfis/
qu£do enim aliqua dictio in uocali aur.m.de
finit:cVfubfeques a uocali inci^it fit p collifio
ne ecthlipfis.i.depofitio cVexcuflTio praeceden
nsrquod utrunq? hoc habet carmen/Littora
gzdLff*. 4
& \
MMjlMI
II II | II M llll
III . II
cra
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
multum ille&recris iacrarus &alco. Licecca
men.m.Ted raro)feruet/ utEmnius miliami
lirum opro. Iuuenahs:Cum proprer plunma
tum his.TibulIusrEctantum ueneratauirum
hunc fedula curer.^Comperrum eft eriam.s.
cum fuauocah collabi-urlnrerfecoiilTeuiros
& decernereferro;&autouium fiprus aucuren
ns culta capellas.Solus hic iflexir.uelhiceft
breuts ut in illo:Hic uir hicefl tibi. Sa?pe licet
hx uocaies concurtax / no tame cadunt cu coL
htedc excuflseno pedem legirimu cofieerenc/
Vt longu formofe uale uale inquit iola. Vale
uale lnquic&echo.Litcus hyla bylaomnefo
narec po.lhabira coluille famo/hic illius ar
ma/Sranc&iunfpen &caftane:e byrfura?.Am
phyon dirceus ln acra^o aracyntho.Sub ilio al
to.Ctedimus an q amannpfi fibifomnia fm
gunc.In lonioimenfo &autpurpurea!aurorg
Inful* ionioimagno/o/utina que dardanio
anchile:&aerera permulca.Er farpeieadem di
ccione caciunr/ur laqueanbus aureis/ungui
bus aureii.Ferreiq*eumemdum rbalami.Cen
rumam clauduc uecces.Talibus ilioneidic
tis.£tiilud;ColLtcta exilio.Orphei calhopea
a iii
<J , W C4«/%
fr'
i><-wv
2>
?T>T>
lino.Incipe dameta tu deindefequete mcnat
ca:fedinhacdictione/deinde/non femperfit
excuflio/fedftat modolonga modo breuis. K<^
Cogitat utdehiiic fpetiofamiracula promat
&donadehincauro grauia:ubinota'grauia.
In deero ahquado feques.e.cadit&de.longii
remanet:f*peq5 cadit de.& feques breue rema
net:fopeq* ambo ftant & de.bteue eflt ratione
fubfequens.e.utin illo deerat adhucearatio
nequaeft prseuftus &fit proceleumaticus uel
pr^dicta ratione fitdactylus aut rribacus.In
diiunurn.i.cofunditur. Animaduerte fuadet
diflyllabu Hinc difluadet amor timor eft qui
fuadeat illud.Statius tamenait:quas noxin
opina fuafit. Fit eni f#pe digrefis i diphthon
gis/utaenus:innominibus utfilufiinuerbis
utfoluo:&incgteris dictionibus utheu/huic
&: cui:utiUecui ternis.Druforum cui corigere
barbar.Porfena fed iuueni ne fim ribi longior
huic. Heu £| pingui macer eft mihi taurus in
aruo:fed heu bc heu no collidunt:ut Indoluit
quotienfq? puer miferabilis heu hcu Dixerar.
hgcrefonis iterabat uocibus heu heu.Cumq*
una fyllaba i fuprema parte carminis. fupereft
.
(i i fe no coUidi? fiet collifio cum imediata uo
cali fequetis catminis:uthominuqdocoruqj/
quod'«{contra fierieade rone coceffum eft:ut
illud/Rorepruina & matutina greges. Eriter
go ex bis &his fimilibus hbera noftra regula-
Defex fedibus pedum in hexametro
Habet heroicu carmen pedii fedes fex-dactyli
quintaui/fpondei fextam,babita indifTerente
ultima plonga. Caeterjc uero quattuor fedes
comunes funt & dactyli cV fpodei. Sunt tame
notada qusei qrito fpodeu habet.Brachia tet
rarum porrexerat amphitrite:Siluarum tucos
circumfpicit antiquarum/Cornua uelatarum
obuertimus antennarum.
Prima regula hexametti.
NeceiTeeflrnumerum fyllabarum carminis ha
beri non computata fyUabaquam ecthlipfis
amou rnubet/Tumcpfifuerint fyllabadece
&feptem .— n. erunt quinque M«.unusf
Quotcp fyllabe; dectefcunt ad ttedecim ufque
tot decrefcunt .-n.Succeduntcp ►- _ /uta
primo ad ultimum.Panditur interea domus
omnipotetis olympi Luctates uentos/tempe
(tatescpfonoras. a iiii
(^*#r—ie' >
.
.-
III. . II
6
8
10
i:
12
13
14
15
' .
Secunda regula.
Haberonumos dece &ocro&a:quaronume
tum fyllabarum cum numis/quorq$tibi fupc
rerutnumi/rotertir. »m ~.Cxteti uero. mR«
TerriareguU
H^bcto item numos duodecim/arquaro cum
fyllabis quot fyllabajfupererut/roteriir. ~i\.
Ca?reriuero*~ *« • Quarra regula
kS.
Bis cape extremos duos fed no bis primum i
pnmo.'uel enumera fimplicirer/a fine repeten
do pricipiii dcxqua cu fyllabis cVqfunt anre
fine cum eo fine. — Ti.funrrCarcen uero qui re
rro funr. — — . Quinraregula
Sumico quincp excremas fyllabas carminis &
exbis — Tj.unu/unucp — *-.confice.Exom
nibus uero fyllabis quefiir anrefiri£re — — •
quarruorquor fyllabeexrabunt coc incenace
bunc N-if, Sexcaregula.
Similimodoexoibus fyllabis quaifunr anre
finge~ n.quartuocquoc fyllaba;deeriirror
inrenacebunc ~ -,. Septima regula.
Pune radium maiorem totx i numero carlaro
stquali fyllabis carminis/eueftigio enim uide
bisquotfint -Il." *„ .quotlongir
fint &auor hrfiip* AilUk-»
quot breues fyllaba?.
Signat prima.-feques prorendit:tertia tardat:
quartaq? fpondeus e":quinraq?dacrylus e.
Ocraua regula,
Acqua fyllabas carminif cCx digitis ut hi dicut
uerfus. /^\
Quicpartus numera bis prirnofnecape/fedq
Efl: modus atqj infra dacrylus eTe foler.
i
l>
MMjlMI
III . II
llll|llil
cm 1
7
S
9 10 11 12 13 14 15 16
Depenrametro.
p Encramecer uerfus uel quinanus dicirut
a qumcp pedibus. kem eleg.acus etia he
xametro mncrus luctf. cVlamenrarione f.ani
fican s d ttotov £ A 6 roo- qd e a ttotov e * A^h.
Dequ.ncpfedibus pedf. m pentamerro.
Penramerer haber pedfi fedes quincp/pr.ma»
duascomunes ~u.cV .poftcp fyllaba
unam utplunmu longam/&e X tremam unam
que ,p loga habetrqu* duar unu coficiunmter
quas du*funtfedes femper ~ n .
Pnma regula
Numerab.s eius fyllabas / fi fuer.nc quarruor
decm ~lI.erurquarruor.Si fuermctredec.m
•-II.tres.Sin duodecim -n.duo/reliquiue
m — < —>
Secundaregula.
Habeto nmnos quattuordecim cVaquaro nu
merum fyllabarum cii niimis/demfi infpice/cV
quor nb, rupereruntniimi tot erunt - ~< .S.
nuilusmoerit ullus:eo excepto:qui conficic
ex duabus fyllabis/media cVextrema.
Terria regula.
Habero mimos decem/cVarquato cii fyllabis/
quotfyllabsefupererunrroterunt _n.C*te
riuero ►* ;•—•„.
Quarta regula.
Bis cape cxtremos duos in numero & bis pri
mum in primo &£cqua ci\ fy lla bi s / & qui funt
anrefinefineeofinenifibis ibi paufet ►* II.
funt.Fmis ipfe fi bis no paufat/&q retro funr
mm *-.funt.
Quinra regula.
Ante fupremam fyllabam confice •— jj.duos
poftirerum monofyllabam.Si anrequatruor
erunt fyllabar/duo »*- .funtzSiquinqs. —II.
unus &C m ~ .unus.Si fex duo »_< jj.
Sextaregula.
Item antemedia monofyllabaubiuox fufpS
ditfinge ~~ .duos/"nbifyllaba:fup
fun.t totribi funt ^-ji.Item finge »_]|.duos
quordeeruntfyllabjtottibierunt mm .fub
fequentes fedes duas ^-u.efTcdiximus.
Septima regula.
Pone radium maiorem torae fub calato nu
meroscquato fyllabis tui carminis / rumcuc
V
ftigio enim uulebisqfifnt -n.&qui *--.,
quoc longrtfint " bteues fylldbff rxn*
duas inLiifl-ercnces. . Ul
Signat prima>feques prorcndir/fertia rardat:
quarraqjfpondeus eft/quintacpdartylus eft.
I
Octauaregula
Acquafyllabas carminis cum digitis uthidi
cuntuerfus. f \
x /
Extremos bis fumeduos fine pollice primu.
Dactylus eft finis/quicquid &C ante fuit. ,
A
.
• ' Quefitfedes cuiuscppedis.
t Elinquebat uidte certiffima cuiufcp pedis
fede.Eftigit certa fedes «n.qinta:fexta
uero. „ M .urdiximus habitaindifTerenre,p
longa. In quarruor aut pracedenribus (i funt
oes. ^n.feu fpondei oes nulla eftfedis dubi
tatio; Verum fi pmixri (unticix hxc loca quat
tuorinhexamerro/in pentamerrp duo prima
muadetis finnaccetus .pnunriatio/diphrhon
gus/cVmaximepofirura cerriitimacuiuscp pe
dis fedem difcernetiplurimis.In fecunda enf
tVterria. —TT.fylUba neclongafyllaba necpo
ficura quse illa elogec effepor.quare depofiru
ris dicendm eft.
Quidfitpofirura
Pofituraeftduarupluriumueconfonantium
coiunctio pr*cedete uocalem elonganrium.
Degeneribus pofiturarum.
Generaaurem pofirurarum funt quincpquaj
fub hoc carmine corinenrur.Srat autem acro
nitusqjherernecnauiraftipar.Autenimpofi
tura efl: tota in principio prima dicrionis/cV
runccu nil habeatquod elonget pofirura eflie
non poreft.non enim ulla breuis uocalis prg
cedit/ut Sr. Aut eft tota in fine dicrionis:cV
,:
H
if
tuncelongatpuecedenrem uocalem:utfhnr.
Auieft tota rn mediodictionis;& ttic ctiam
clongar ur actonitus. Aur e ? pars m finc pcarce
dentis dicrionis &pars ipnncipiofubfequen
tisi& tuncfimili modo elongac:ut cusqnAut
efttota in pnncipio fubfequetis dicnonis/&
tunc ur plurimum no eloganut nauita flipati
Sed marcus dixitromanaftungis iota.Potes
cx boccarmine colUgereq>diphtongus elon
giniftaliqu.ido fequenreuocaU:ur(lancau.
Icern qun.cti fua uocali fequete uocali cadac:
ut atit actonicus.Item habes.h.no e(Tc Uttera
fed afpirdcionis notarcu collifionem no impe
diar:utibi cpb^ret.Iceqpuocalis uocaltcoiun
cta fubutio fpiricu efticirur cofona:ur nauita.
Deliquidis.
Nora tamen qp.l.&.r.cum Uquefcut prseceden
rcm uucalem breuem lunctafcum muca imme
diate poft no eloganc.s.quocp fa*pe Uquefcir;
ut illud/lbimus quefitum uerbu neipfi tenea
mus.fonmdo quid ago da uenus cofiUum.
Deduphs
Duplasfunt.x.&.z.&.Lm medio duatum uo
calium fi confona confici£
U
Ad Iacobum Saluiatum»
b Abes mi Iacobe quaiporui uel arteuel
ingenio ihexametro &penrametro co
ponendo perquirere: Tibicp recipiofipoeta
tum autoritate&doctrina adcarmen uenies
perfacile breuiqjte ipfum non ulrimurn inter
poetas comperies. Vale.
FinirlibellusPacificiMax.po.Afcutanidehe
xamerro 8c pentametro componendo.
Pacifici Maximi Poeta Afculani adeundem
Iacobum Saluiatum kalen/iarum Rora.
n Eque in hoc tibi necp in tebus aliis quas
me fubire iuflens unquam noftra deenc
induftria. Nefcio quid breue a me petieras ne
femp longa dierum i nonis/idibus/kalendis/
l menfe omni habererur dimenfio. Feci quide
oTnoinuirus hanc tibirotam:utdies omnes
notare poflTis:facilecperia notatos percipere.
Animaduerte kalendas a menfe fequeti nun
cupati/Cellulam auc uacuam in febtuario i bi
• '
fexto diem unii affumere feptimo decimoka
lendas martias fignandum.
Sctipfimus kalen.adufum uulgi/n5 ignoratite»
quidper.c.notetur.
\\\
cm
8
9
10
11
12
13
14
15
16
Eiufdem Pinfici.ad eundem Iacobum.
£ym tecu difcuburffe uidi adolefcere auru/ar
getii&ars f rnedm pofuifleMuflucpabiis quel
lenc c^lari/moxq* qd qfcp cglauerar indicauir.
Hcecquoqj tres rerum carlacores indicabir.
Dato primo numum unurmfccundoduos
1
Tertio ucro rres. Demum colloca i medio ai
fum/argentii &Cx$. Dein ponehumerunurr/.
rum fupra decem & feprem.Qui auru cjelauf
fumatex eo ranrundemrqargenru bis tanrii
qui ueroses quarertantumr&innumerode!
ctente fignatrice colloca/Siccp quod quifqj c
ualerituidebis eueftigio)
Impreflum Florenri* Anno gratfa. MCCCC
LXXXV.pridieidusIulias
■ Ofr • *- £t
>OH •<: iV
■ . .
m
I W
<■'<
cm 1
7
9 10 11 12 13 14
*
cm 1
7 8 9 10 11 12 13 14 15
'
cm 1
7
10 11 12 13 14
cm 1
J
7 8 9 10 11 12 13 14 15
TVNews
OpenLibrary