(navigation image)
Home American Libraries | Canadian Libraries | Universal Library | Community Texts | Project Gutenberg | Children's Library | Biodiversity Heritage Library | Additional Collections
Search: Advanced Search
Anonymous User (login or join us)
Upload
See other formats

Full text of "Analecta Hymnica Medii Aevi"

Il i 



ANALECTA HYMNICA 

31EDII AEYI. 

XXI. 

CANTI(}NES ET M[,TETI. 

Lieder und Motetten 

des 
Mittela,lters, 

llerausgegebcn 
¥on 

Guido Maria Dreves, 

Leipzig. 
O. R. Reisland. 

1895. 



CANTIONE, ET MUTETI. 

Lieder und Motetten 

des 

Mittelalter8. 

Zweite Folge: 
Cantiones Festivae, Morales, Variae. 

Herausgegeben 

von 

Guido Maria Dreves, 

Leipzig. 
O. R. Reisland. 

1895. 



V o R W 0 R T. 

In der Einleitun zum XX. Telle dieser Analecta ist bc_ 
r.its ailes Ntige auch betreffs der Lieder dieses Bandes be- 
merkt worden, welche, aus denselben Quelle» geschiqft wie die 
des vorhergehenden, nur deshalb ein besonderes [loti bihlen, 
datait der glei«hmiilie llmfitn.,_, der einzelnen Teile thunlichst 
ewahrt bliebe. 
Es ist der v«rliegenden Sammlun ein doppelhr Anhang 
heigegeben "«orden, von denen der zweiie eine Auzah| von Sing- 
weisen, der erste eine Auswahl von Texten enthiilt, deren Form 
u»d Bestimmun manches Riitselhafte zn bieten seheint. Was 
ersere betrifft, so ist keinerlei srophische Gliedenmg auch 
den aus,-,edehnteren Beispielen dieser Art zu enhlecken, obschon 
es natfirlicb nicht unschwer vïtre, namentlich an der Hand des 
Reimes, diese Lieder in Strophen oder doch Zeilengruppen zu 
zerlegen. Al. ein Hindernis hierbei "«rde man uur die Un- 
gewiIheit empfinden, welche Reime vorkommenden Falles als 
Binnenreime betrachtet werden k6nnten, welche nicht. 
Was die Bestimmung und «|en Gebrauch dieser eigen- 
tihnlichen Poesieen beh-ifft, so ist das einzige Licht, das ich zu 
entdecken vermochte, in dem Umstand zu suchen, dafs ara 
Schlusse derselben meist ein oder zwei Worte nfit langen neumen- 
reichen Melodieen stehen, vie z. B. in odorem, et florebunt, et 
exaltavi u. a. m. Diese Worte scheinen liturgischen Texten 
anzugeh6ren und unsere Lieder wren alsdann Tropen. So 
lautet ein kurzes Lie«| dieser Gattun, «las ieh dem Codex 
Laurertianus enflehne: 



-- 6 -- 

Locus hic terrlbilis, 
Sacratus, 
M un d o vcuerabilis, 
Ornatus 
Jubilis, 
Fundo petrae stabilis, 
Firmatus, 
Per Iongitudinem 
Tenditur fidei, 

Per altitudinem 
Erigitur spei, 
llabens latitudinem, 
Qua diffunditur 
Amore proximi et Dei, 
Agitur, 
Ut in bac ecclesia 
Beneplaceam ei, 
Deleam vitia et confitebor. 

llierauf fidgt reich neumiert die Silbe Te, zu ergfinzen jeden- 
falls zu Tcrribilis. Mit diesem Worte beginnt aber der Introitus des 
Kirchweihfes/es, auf we]ches auch der Inha]t obiger Verse deutet. 
Iiese scheinen a]so ein Tropus zum Introitus ,,Terribilis" 
zu sein. 
l:assen wir unsere Lieder als Tropen auf, so wird es aher 
fur uns beinahe rttse]haft, wie manche von diesen Texten 
in cicr feierlichen Liturgie zur Verweidung kommen konnten, 
vcniger weil die meisten ifolge einer uns unverstind]ichen 
l¢imsucht ebenso arm an Inhalt a]s fiber]adcn in der Form sind, 
als vie]mehr desha]b, weil der Gegenstand so mancher sich mit 
«h.m Zwecke und der Wtirde des Gottesdienstes schlechterdings 
nicht zu vertragen scheint. So ]autet ein kurzes Lied der vor- 
bcschriebcnen Art, ebenfalls ira Cod. Laurentianus, wie fo]gt: 

Cffi'escens incedulitas 
Fidem domuit, 
Jacens vilis cal-itas 
Procul latuit, 
Perumque cupiditas 
«s aperuit, 
Gentes sibi creditas 
Haec absorbuit, 
ïl valet prudentia, 
'il prohitatis gratia, 

Sed numinorum coi,la 
Prodest super haec omnia. 
Hodie pecuniae 
Custos diligitur, 
Paul,er homo spemitur, 
O, eç o 
I'egis curia 
lil sine pecunia 
Prodest morum copia. 

Wenn wirklich die Beamten, die ira :Namen des KSnigs von 
Frankreich Recht sprachen, derart der Bestechung zugng]ich 
xvaren, so wtirdcu wir eine Philippika gegen sie in einer Kanzel- 
rede oder in eiuem Riige]icde, wie diescr Band deren manche 
enthiilt, ara l'la/ze, jcdcnfalls hegreifiich finden. Was dieselben 
aber in einem liturgischen odcr doch innerha]l)der Liturgie ver- 
wandten Stiicke wo]len und solicn, daftir habeu a'ir heute kein 
Verstiindais mehr. Wurden dieselben wirklich -- und daran 
ist wohl nicht ut zu zweifein -- in der Kirche gesungen, so 



-- 7 -- 

rechtfertigen dieselben vollkommen die Anschauung des Durandus 
(De Mode Gener. Concil. celeb. 19.): Videtur raide honestum 
esse, quod cantus indevoti et inordinati Motetorum et similium 
non fierent in ecclesia. 
Eines dieser strophenlosen Lieder, No. VIII «les Anhanges, 
wird in der Engelberger Handschrift 314 als ,De sancta Maria 
Mutetus" bezeichnet. Est ist damit nicht gesagt, ds dieser 
Naine gerade dieser uns beschiiftigemlen Art von Gesitngen eigen 
sel. Es scheint ira Gegenteile zwcifelhaft, oh der Naine Mutetus 
ira frïlhen Mittelalter iiberhaupt eine Dichtungsart oder aber 
eine Kompositionsweise bedeutete. Ersteres scheinen die Vele 
nabezulegen, die Du Cange s. v. Motetum aus cinela alt- 
fi'anzi)sischen Romane de la Rose anfiihrt: 
Qu'il feist rimes jolivcttes, 
Motes, flabiax! et chansoncttcs, 
(u'il vueille à sa mie envoier, 
iii denen «las Motett augenscheinlich als eine Art von Ge,licht 
(rimes) bezeichnet nn,l mit chansonettes on,I thbliau auf eine 
Liuie .,_.este.lit wir,i. Letztercs scheint aus einer Stelle l'sudo- 
Bedas bel Ierberl «le Cantu (4 Musi«a Sacra II, 129 hervor- 
zugehen, woselbst die Mosik als die Wissenschaft de gravi, 
me,lio et acuto sono definiert wird »et ,lUOmOdO ex his com- 
I,Olltiiltllr motelli (lies m,,tettil seu cmmducti vel ", " 
olgana , w«dei 
,h.r muletus mit «lem organum, aise einer Koml»ositionsart aof 
gh'i«he Linie geslelll wird. Lêtzterer Anschauung ist I;êrbêrt 
gefi)lgt, der d. a. O. S. 129 ff'. mehrere Ieispiele van Motetten 
aus einer San-Blasianor llandschrift aufhhrt, welchê seine eigone 
S. 129 versuchte Iefinition Liigeu strafen und dalthun, dafs oin 
Molott verschiedenaltie lmetische, ja sogar prosaische Ferre 
hahen kam. Ersterer Ansicht ist Léon {laurier, «ici- in seiner 
llistoire «le la l'osie liturgique au moyen fige 1, 1S3 «las 
M,-,t«'tt definiert: Le mutetus est une pièce à une ou llusieurs 
voix qui se chante, d'une façon in,iélen,lenle , ;'t tel ou tel 
moment de l'office. Il faut ici se montrer large et COmlrendrc 
sous cette dénomination t.utes les pièces lyriques «le langue 
latine «lui ont un caractère pieox sans avoir de place déterminée 
dans la journée liturgique. Diêsêr Dêfinition zufolgê wirdê sich 
Mutetus und Cantio nur iosofi'rn nicht dêcken, als letzter Be- 
griff aueh jêne selbsliindi:eu Liêder einhli)sse» denen ihr 



Inhalt einen bestimmten Platz ira Officium anweist, wie die 
Conductus, als auch jene, die nicht beim officiellen Gottesdienste, 
sondern bei anderen Gelegenheiten gesungen werden sollten. 
Lotztere Licder hiitten dann mit den Leseliedern das gemein, 
dafs sie wie diese fïr die Privatandacht eingerichtet, mit den 
Cantiones, dal sie zum Gesange, nicht zur Lektare bestimmt 
waren. 
Auffallend ist 'ie bei rien Tvopen so bei den Cantionen 
eine Vorliebe fiir die Dreizahl der Strophen, sei es ftir drei 
gleichen, sei es far drei verschiedenen Aufl)aues. Diese Vorliebe 
ist nicht genagend erkliirt. Sollte sie sich darauf zurackfihren 
lassen, dal der Tropus (so gnt wie der Introitus), wie Durandus in 
seinem Rationalc mehrmals, so IV, 5 u. 6, hervorhebt, drei Teile 
hatte: Unde tria continet, videlicet antilh.nam, versum et 
gloriam'. Es wire dann das hiiufige Vorkommen dreistrophiger 
Camionen ein neuer Beweis fiir die Entwickelung dieser Gattung 
flus dell Trol}en. 
Wien, tien 14. November 1894. 

Guido Maria Dreves. 



FESTIVAE DE TEMPOR, E. 



De ss. Trinitati. 

1. 0 amor, Deus, deitas, 
3iajesiatis essentia, 
Trinitatis socieias, 
Nexus et amicitia, 
Summi boni laetitia. 
Tu sitiens societas, 
¥itae plena felicitas, 
Ex «.ujus influentia 
Sunt, vivunt, vigcnt omnia, 
0 amor universitas. 
2. Tu sapor ineffabilis, 
Fons debrians, quos reficis, 
Dulcor intolerabilis 
Stringis, quos unis, perficis, 
Incorporas nec sufficis; 
Vita interminabilis, 
Tu sola delectabilis, 
Impatiens pacificis, 
Dolor, qui nunquam deficis, 
]gnis inexstinguibilis, 
0 amor inscrutabilis. 
3. Personalis proprietas, 
Nec te virtus exsuperat, 
Per te vivit aeternitas, 
uae nunquam te prae- 
venerat, 
Sed osculum habuerat, 
Te lege, sancta trinitas, 
Familiaris uuitas, 
Quae caros vin(.it, carccrat 
Et universis imperat, 
I,ibertatis securitas, 
0 amor, Deus, dei[as. 
4. Qucln nulla dimensio 
Termiuo metitur, 

Nec sensus intentio 
Fine deffinitur, 
Quae nunquam finitur, 
Per te tex in solio 
Sedens invenitur, 
Si curras in stadio, 
Nullo praevenitur, 
O amor, quo itur. 
5. Cellarium, vinarium, 
Dives in omni gratia. 
Tu veritas et rira, 
Tu finis et principium 
Cunctorum providentia 
Qua quaeque sunt praescita, 
Per liberum arbitriunl 
Currens et necessarium 
Disponis haec et alia 
Crius sure, quod sit ira. 
6. Ergo in principio 
Verbum apud Deum, 
Quem idem cum filio 
Credo sed non eum 
Et amorem meure. 
Patris sapientia, 
Splendor et figura, 
Per quem fecit omnia, 
Mira genitura 
Idem in natura, 
Candor lu«is, speculum 
Patris et spectaculum 
Olllllis creatura, 
Vita post futura, 
0 amor, me cura. 
7. O amor vincens omnia, 
Vincis invincibilem, 



Nostra victus miseria 
Deum lacis hominem, 
Qui non permutatur, 
0 miranda gratia, 
Quae nescit consimilem 
Placans inimicitias 
Per Mariam virginem 
Salutis originem 
Culpa superatur, 
Amor humanatur, 
O amor, qui datur. 
8. Tu virtulum meritum, 
Decus et dulcedo morum, 
Vivum fers interitum, 
Inlroitum et exitum, 
Profectus es justorum. 
Tu sanctornm praemium, 
Tu gaudiorum gaudium, 
3"a qui cuncIa contines 
Et princil»atum obtines 
Regni coelorum, 
Tu es Dcus deorum. 
'.t. Tu quics hiemalis 
Et ernalis amoenitas, 
Tu fervor aestivalis 
Et es ignita earitas, 
Autumnalis fectlnditas 
Tu jubilus mentalis, 
Spiritalis festivitas, 
Amplexus nuptialis, 
Suavilas vivaeitas 
l.iteralis facundi/as, 
Finis initialis, 
Post moerorem serenitas, 
Virtus imperialis, 
Plena familiaritas 
S«rutantium profunditas, 
0 amor, o jucunditas. 
10. Itadix immortalitatis, 
10"los deliciositatis, 
Sanitatis fructus, 

Lignum vitae paradisi, 
Per te mea, me dimisi, 
Quem amisi ; 
0 lux inaccessibilis, 
In abyssum claritatis 
Me immersum merge satis, 
Eja da gratis, 
Quo lumini sim similis, 
0 amor veni nobilis. 

11. 

Tu es circumferentia, 
Centrum, tui positio 
l,oci negat obsequia, 
Alpha et 0 et unctio, 
Virtus in omni medio. 
Tu gratia pro gratia, 
Quo languent desideria, 
Tuique sine socio 
Fecunda haec possessio, 
11 alilOr amans omnia. 

12. Tu genus es in genesi, 
M»ralibus si pateat, 
I,ux, arca, forts diluvii, 
Se mare rubrum praebeat 
Profundum, me absorbeat. 
lin et progressus Exodi, 
('olumna, virga Moysi, 
Me lerra mellis habeal, 
Currus Eliae l)rovehat, 
Sacrae jungens synderesi 
0 amor IIcly, IIeloi. 
13.0 amor, o sublimitas 
Me transfer ad sublimia, 
Cul vita, liberalitas 
Nec non omnipotentia 
Tu vera sapientia, 
Rex et regalis pietas, 
Tu semper vigens novitas, 
Nova me reple gratia, 
Tibi sit laus et gloria, 
0 amor, Deus, deitas. 

Trop. ms. saec. 13. Cod. Stuttgartien. HB. I Asc. 95. A. -- Clm. Mo- 
naccn. (ol. Diessen.) .539. saec. 14. B. -- Cod. Craecen. (ol. Lambrechten.) 
27»8. add. saec. 13. C. -- 8, ( De lege (3. -- .5, ( quaeque sunt perfecta 
L'. -- IIis 8tf. 7 stimmen aile Quellen iiberein; Vor 8tr. 7 schaltet (3 ein: 



-- 13 -- 

Per te cuncta eondidit, 
Quibus legem indidit, 
Ut vita, qua viverent, 
Se ilwicem amarent; 
En Thau signaeulum, 
Lute deo,rans aenmlum, 
Ut te plus diligerent, 
Qui firmandi starent. 

Dejicis belligerum 
Fortis ut mors Luciferu:n, 
Cujus adversarius 
De lil»o crcatur, 
Amor opcratur, 
Regnum et imperium 
l'er verbum participium 
Sed belle adverbium. 

Igudius vix tertius 
Reclinans damnatur, 
0 amor, quo salvatur. 

7, 2 in vincibilia C. -- 7, 7 nescit. C. -- 7, 8 inimicitiam A. -- tr. 
8 u. ff. fehlcn C, welches dafiir die folgcnden Str. einstellt: 

Per te virgo salutatur, 
Flore, fi-uctat fecundatur, 
Fit parens manens fllia. 
Per quem mater honestatur, 
Inimicus amicatur, 
Datus omni gratia, 
Coclum mundo figuratur, 
Super ehoros sublimatur 
Angelorum in gloria, 
O amor, vineens omnia. 
Quo majestas inelinatur, 
Dei virtus infirmatur 
Cure jumentis deputatur, 
Deponitur, ligatur 
Omnipotens in stabul,,. 

Iex David infatuatur, 
Elisaeus incurx'atur, 
Splendor patris obumbratur, 
Non noscitur, negatur 
A propriis in saecul,,. 
Fortitudo fatigatur, 
Panis verus fami datm', 
Fons siccatur, vis las.atur, 
Contlgitur, lanceatur 
In crucis rcx patibul«,. 
Per te vita intlrmatur, 
Totus mundus innovatur, 
Paradisus irrigatttr, 
Vis moritur, mutatur 
Deeorus, fit speetaculo. 

( amor dulcis osculo. 

In der Hs. B steht noch ein auderer verwandter Conductns, der I,ci 
Moue I, 37 gedruekt i.t, und arts 5Ione bei Daniel V, 203 und 
ein 113. 

1. Salve, pater nolninum 
Omnium, 
salus fidelium, 
Tu summa spcs hominum, 
Miseris 
dans solamen pium. 
Je»u, decor virginum, 
Servorum 
tuorum praemium, 
3Iunda sordes crinfinum, 
Tribuens 
reis remedium. 

Salve, fili virginis, 
Mariae 
tu primogenitus, 
Ave, victor daemolfiS, 
Dei pa- 
rtis uuigenitus, 
A cunctis nos ruilfiS 
Eripe, 
rex regum, penitus, 
Cumque nobis est finis, 
Trahe nos 
ad te diviuitus. 



-- 14 m 

3. Salve, donum coelicmn, 
Spiritus 
Dei qui diceris, 
Juvamen mirificum, 
Dulcoris 
fons, cibus pauperis, 
Remedium unicum, 
Donans au- 
xilium miseris. 
Ave, carmen myslicunl 
Quod nunquam 
humiles deseris, 
Fac, trinitas 
nos frui superis. 
Cod. Engeibergcn. 314. saec. 14. m Vgl. Morel 79. 

1. Una triunl deitas, 
lon deorum colilur, 
lam confol'nlis unitas 
Deitati noscitur, 
lon in esse trinilas, 
Sed extra discernilur. 
K o Fidcs est in opere, 
5lunus est in foedere, 
Usus est in munere. 

Pater idem filio, 
lon idem, qui filius, 
Alter idem filio, 
lon alter qui filius, 
Unusquisque filio, 
lTon ut quisque filius. 
Fides est in opere, 
lIunus est in foederc, 
Uus est in muncre. 

3. Alter idem alteri, 
Quod adsistat altcrat, 
Alterum sic alteri 
lIens et lingua couferal, 
Ut sit idem alteri, 
Sed in hoc non differat. 
Cod. Parisin. ol. Martialen.) 3719. saee. 12. 

1. Salve, pater luminum, 
Onlnium salus fidelium, 
Tu summa spcs Olllninlll 
I)ieeris dans solanlen lfiUm. 
Jesu, deeor virginum, 
Scrvorum tuormn pracmimn 
lIunda sordes criminum 
Tribuens reis remedium. 

2. Salve, fili virginis, 
llariae lu primogenitus, 
Ave, victor daemonis, 
Dei palris unigenilu% 
A cunctis nos ruinis 
Eipe, tex virginum, penitus, 
Dumque nobis est finis, 
Trahe nos ad te divinitus. 



-- 15 -- 

3. Salve, donum coelicum, 
Spiritus Dei qui diceris 
Juvamen da mirificum 
Donans auxilium miseris; 
Are, carmen mysticum, 
Quod nunquam humiles deseris, 
Fac, trinitas, nos frui superis 
In aeternum. 
t:gm. Monacen. (ol. Tegurin.) 715. saec. 15. 

1. Fons, origo trinitatis 
Et totius deitatis 
Pater est principium, 
Attributa potestate 
Et conclusa veritate 
Gignit ex se filium. 
2. Datur natus mundo gratus, 
Incarnatns, illustratus, 
Plenus sapientia. 
Hi sunt pares potestate, 
Uniformes unitate, 
Gubernantes omnia. 

3. Pari gaudcnt bonitatc, 
Pari pollent dignitate, 
Pares sunt in gloria ; 
Patrem nullus procreavit, 
llatum pater generavit 
Et spirat aequalitel'. 
4. Sed ab his amor spiravit, 
Amor nature humanavit 
Per quem pater reparavit 
Hominem, quem sauciavit 
Ligni morbus graviter. 

5. Ilos distinctos in personis 
Sed in esse et in donis 
Idem esse crcdimus, 
Tu nos I)eus, coeli bonis 
Beatornm et coronis 
Fmi fac, exposcimus. 
Clin. Munacen. (ol. Emmeramen.) 14343 amli 1351. 

Can|iones ladl'agesimale. 

1. Rubens rosa, Jesu pie, 
Fili patris et Mariac, 
Sacratissimac 
Sempcr virginis 
Qui pro nobis fmldis 
Rivos sanguinis. 
2. Nos a culpa serra puros, 
Actus fac scrvarc duros 
Poenitentiae 
Condigllissimae 
Ne nos turpct naevus 
]nconstantiae. 

3. Consolationis roreln 
Dona Ilobis et amorcm 
Arque saporem 
Tut nominis, 
Jubar fac scntire 
Tut lmuinis. 
4. Hostis noster vcrsipellis 
lion nos vincat suis bellis 
Seu nequitiis 
Aut versutiis, 
Per ,lU'(s suis tradat 
llos suppliciis. 



5. 0 lIaria, rubens rosa, 
Dulcis nimis et formosa, 
Peccatoribus 
Tuis famulis 
Precibus succurre 
Nobis sedulis. 

6. Carnem mundum zabulumquc 
Subde, ne vincant quousque 
Tibi supplices 
Tuos famulos, 
Qui tres patiunlur 
Istos aemulos. 
7. Chori simul angelorum 
Nec non tota beatorum 
Coeli curia 
Atque patda 
Adjurent nos secum 
Frui gloria. 

C.,d. Berolinell. Germ. 80 190. saec. 15. ex. -- 5, 3 und 4 umgestellt 
gegen rien Reim. -- 6, 3 Tibi et. 

1. Christicola, recordare 
llortis trucis et amarae, 
tue li douz rois de paradis 
Gliscens suam reparare 
Plebem ab inferni lare 
Volt soufrir en la croiz jadis. 
2. Lingua non posset pandere, 
Neque manus describere, 
Te cuer pourpenser ne savoir, 
lec oculus iuspicere, 
(uantum pro nostro scelere 
Jesu crist volt de peine avoir. 
3. Ob dolorem vitae ducis 
Morientis ligno cruds" 
Les pierres et li murs 
fcndirent 
Sol radios suae lucis 
Tcxit hora mortis trucis, 
Et li monuments aouvrirent. 
4. Agnus miscricors Dei, 
Quem nequissimi Judaci 
Crucifierent sanz raison, 
Vites hostis tartarei 
Fregit et subtraxit ci 
Ceus, qui tenoit en sa maison. 

5. Postquam nobis, quos dilexit, 
Cornu salutis erexit 
En la chartre d'enfer vilaine 
Atque praedam hinc evexit, 
Cure gloria resurrexit, 
Tesmoig lIarie lIagdelaine. 
6. In hac resurrectione 
0nmes tenentur personne, 
ui en dieu croient esioir 
Ac magnu devofione 
Sic dicere: Jesu bone, 
Vueilles noz prierez oir. 

7. 0 quam felix et amoena 
Et quam dulci laudc plena 
Est ceste resurrection, 
In qua mundus carcns pocna 
Deo canit tcnsu vcna 
En signe de redamption. 

8. Ergo tali modo praesto 
Aclu sacro et tempesto 
Soion entre nos pechecur, 
Ut possimus Paschae festo 
Corde puro et bonesto 
Recevoir nostre sauveeur. 



9. Rex, qui cure plasma superna 
Resurrexit die terna 
Et nous restora amitie, 
Ab hujus mundi cisterna 
Ad gaudia sempiterna 
Nous moint per sa sainte pille. 
C,d. Parisin. (ol. Sandionysian.) 15131. saec. 13. 

1. Forma poenitentium 
111 cruce mo|lstratur 
Crucis sufferentia 
Dura mors relegatur, 
5Iorte crucis aspcra 
Vita reparatur, 
Dura lu cruce moritur 
vila mors fugatur. 
3. Per te vitam ingredi 
Det nobis mereri, 
tui te nostra voluit 
peccata deleri, 
In te, nostra gloria, 
sit nostrum mederi, 
In te, crux, vehicula 
vectrix Dei veri. 
Cod. Oxonien. Bodl. 832. saec. 1.5. 

2. Crux, salus, spt's uuica, 
I,ignum pretiosum, 
I,ignum salufiferum, 
lignum gloriosuu|, 
IAgnum fugans daemo||c, 
lignum virluosum, 
3Iira Dei gratia, 
lignum gloriosmn. 

1. Latex silice, 
lIel petra profluit, 
lIedulla corlice, 
lIanna terrain compluit, 
In ardenti frutice 
Flamma nihil destuit, 
Eicit veterna 
Regulum caverna 
Dextera superna, 
Spiritus emanat» 
Literam complanat, 
Sputo caecum sanat 
Lux de lumine, 
Suo sanguine, 
Qui librum gratiae 
Scripsit immolatus. 
Dreve, Cation et Muteti. H. 

In suppliciis 
Haec suplex hostia 
Dura star in ostiis 
Petit haec stipendia, 
Ut de beneficiis 
Recens sit memoria, 
Quia pro te natus, 
Pro te perforatus 
lIanus, pedes, latus, 
Pro te se despexit, 
Pro te resurrexit, 
Humeris revexit 
Ovem perditam, 
Sequi semitam 
Per haec convinceris, 
e sis rot ingralus. 
2 



3. Quid, cor asperum, 
Cor saxo durius, 
Tot fructus operum 
Quid reddis melius? 
l'e dolore vulnerum 
Frangar Dei filius, 
Vicem quam rependis'? 
Quare non attendis, 
Quis est, quem offendis? 
Ergo prudens ire, 
Diem praevenire» 
Judicem lenire 
Cures opere 
Hune amplectere 
Qui tibi brachia 
Tendit immolatus. 
Cod. Oxonien. |{awlinson C 510. saec. 13. A. -- Cant. ms. Petri de 
Medicis saec. 13. Cod. Laurentian. PI. 29. 1. B. -- Tr,,p. ms. aec. 13. 
Cod. StuttgaloEien. ]lB. I Asc. .).5. C. -- Cod. Guelfenbyteran. th.lmstadien. 
62 saec. 1;3. ]). -- 1, 6 nil destruit D, nil destituit A. -- 1, 7 Eruit aeterna 
A. -- 2, 9 llanus fehlt B. -- , 15 Per hoc D. -- Htr. 3 fehlt B. -- 3 1 
O cor asperum A. -- 3» 5 lec dolore A. -- Cfr. llilchsack 166. -- De Auf- 
schrift giebt A. 

1. llomo, vide, 
quac pro tc patior, 
Si est dolor 
sieur, quo erucior, 
Ad te clamo, 
qui pro te morior, 
Vide poenas, 
quibus aïficior, 
Vide elavos, 
quibus eonfodior, 
Cure sit tantus 
dolor extel5or, 
IntelSor 
planetus est gra,,'ior, 
Tam ingrat«m 
dm te experior. 

lO. 
Planctus çhrisli morientis. 
2. Eja, homo, quart 
teipsum negligis ? 
Vullus adpcctum 
quarc non corrigis 
Et cur affectum 
ad me non dirigls? 
Erras, dura quempiam 
plus quam me diligis. 
blam creaturam 
te feci nobilem, 
/ dspectu pulchrum, 
rationabilem 
latura mitem 
et amicabilem 
Smnmique boni 
eommunieabilem. 
3. Et tu serpcntis 
seducts flatibus 
Illaqueasti 
te mortis nexibus 



Hinc pardisi es 
depulsus foribus, 
Mox occurristi 
saevis latronibus, 
• Qui te nudatum 
sacris virtutibus 
Vulneraverunt 
in naturalibus. 
Cumque non esset, 
qui salvum faceret, 
De manu mortis 
nec qui redimeret. 
Ad te descendi 
de patris solio, 
Vile velatus 
carnis cilicio, 
Te redempturus, 
non autem pretio: 
Sed, sicut cernis, 
sanguine proprio. 
Cant. ms. Petri de Medicis saee. 1:=. Cod. Laurentian. PI. 29. 1. A. -- 
C«d. L.ndinen. Egerton 274. saec. 13. B. -- C-d. Carnoten. ;]41. saec. 14. 
C. -- C,,cl. Parisin. («,1. 8. Albini Andegaven.) '3433. saec. 1:$. D. -- C,«I. 
Car»lsruhan. Alien. 3tL saec. 4h. E. -- Aufser B nermt auc C Philipp 
de Grèves als Vcrfasser: ,Prosa PhilipId, Cancellarii Parisiensis"; 
schreibt C «las Lied dem bi. I:ernhard zn. Mit Ausnahme von C haben aile 
and«.rn llandschriften nur eine Str-phc, die erste, die auch allein echt erheint, 
weil die folgenden weder dn Stil «les Kanzlers verraten, noch dasselhe Vers- 
maf. bewMren, «la die er.,te lllfte jcd«r Z,-ile daktylisch statt, tr«chSisrh ist. 
Unffewifs bleibt, ob das rchte Lied mr einstrophiff war, «,d«-r ob die folgendeu 
,trophen verlorcn sind. -- 1, 2 quid pro te CI;. -- 1, 4 tamen planctns est C. 

11. 
Alius Planctus. 

1. 0 quotiens vos volui 
Bianda sub ala cogere, 
Quos jam natos regenui, 
Reperditis 3perui 
Viam slutis terere, 
Sed crucis fracto foedere, 
ble relicto contemptui 
Causas vultis exquirere, 
lle sanctorum senatui 
Vos possitis adjungere. 

2. Numquid inter vos vilui, 
(uod crucem meam perdere 
Gentem pravam sustinui? 
llonne scitis, quod potui 
3Iihi solus sufficere 
Et angelis praecipere, 
le morerentur fatui ? 
Sed hoc crucis charactcre 
t'lus gloriari volui, 
Quos me scitis compcilcrc. 

Cod. Guelfenbyteran. He]mstadien. 628. saec. 13.- 1, 1 vo.fehlt. -- 1, 41,ies: 
Deperditis. -- 2, 8 Sed homini crucis charactere. -- Cfr. 51ilchsack 174 sq. 
2* 



-- 20 -- 

Vers :: lies: l'robe i,r-banl plura? -- lach dem Z,ugnisse Salimbenes ist 
dies Lied von l'hililq,Us de Grevia. SVabrscheinlich I,ictet die Ils. nur die 
el'Me h'«,l,he des Liedcs, das mir aber anderweitig niehl v,,rgek«,mmen 

Alius l'lallCtts. 

l. 0 levis aurula, 
Cur credula 
¥idebaris primitus, 
Quis vel qualis 
et cur erit exitus, 
lmprimi sedula, 
Cur vincula 
Velox fort interitus, 
Mors extrema 
quia mortis anhclilus. 

2. Gens nimis aspera. 
Considera, 
(duod adnector nexibus, 
Sic in vestris 
eogor mori manibus, 
Per te florigera, 
Sint prospera 
Pro malorum mentibus 
Et omine 
- malunt toalo fruentibus. 

Cant. ms. Petri de Medici saec. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29° l. 

Dialogus Virginis cure cruce. 

1. Crux, de te volo eonqueri, 
Quid est, quod in te reperi, 
Fructum tibi non debitum ? 
Fruetus, quem virgo peperi 
lqil debet Adae veteri 
Fruelum gustanti vetitum, 
Intaetus fruetus uteri 
Tuus non debet fieri 
Culpae non habens meritum. 

Cur pendet qui non meruit, 
luid, quod te non abhorruit, 
l.'um sis reis patibnlum? 
Cur solvit, quod non rapuit. 
Cur ei, qui non nocuit, 
Es poenale piaeulum? 
E, qui vitam tribuit 
Mortique nihil debuit, 
llortis propinas poculum? 



-- 21 -- 

3. Te reorum uppliciis 
Te culparum flagitiis 
Ordiuavit justitia  
Cur ergo justum impii% 
Cur virtutem cure vitiis 
Sociavit nequitia'? 
Redditur poena praemiis, 
Offensa beneficiis, 
Honori contumelia ? 
4. Reis in te pendentibus, 
Homicidis, latronibus 
Inflicta maledictio, 
Justo p|eno virtutibus, 
0rato charismatibus 
Debetur beuedictio; 
Ergo quid ad te pertinet ". 
Cur vita mortem sustinet, 
Habitus fit privatio? 
5. Virgo, tibi respondeo, 
Tibi, cui totum debeo 
Meorum dectts palmitum; 
De tuo flore fulgeo, 
De tuo fructu gaudeo 
Redditura depositum, 
Dulce pondus sustineo, 
Dulcem fructum possideo, 
Mundo, non tibi genitum. 
6. Quodsi mortem non meruit, 
Quid, si mori disposuit, 
Ut norte mortem tolleret? 
l.ignum ligno opposuit, 
Solvit, quod nunquam ralmit, 
Ut debitores liberet; 
In Adam vita corruit. 
Quam secundus restituit, 
Ut vita mortcm superet. 

7. Ulmus uvam non peperit, 
Quid tamen viti deperit, 
Quod ulmus uvam sustitet? 
Fruclum tuum non genui, 
Sed oblatum non respui, 
Ne poena culpam terminet; 
A te nmrtalem habui, 
Immortalem restitui, 
Ut mors in vitam germinet. 
8. Tu vitis, uva filius; 
uid uvae competentius 
quam torcular, quo premilur ? 
Cur pressura fit durius, 
Nisi quia jucundius 
Vinum sincerum bibitur': 
Quid uva pressa dulcius? 
Quid Christo passo gratius, 
In cujus morte vivitur? 
9. Mu|ri se justos repntant, 
Filium a te postulant 
E ad tue non respiciunt, 
Se, I postquam tibi creditus, 
Est apud me depusitu% 
Extra me non inveniunt ; 
Quaerant in meo stipite, 
Sugant de meo palmite 
Fructum tuum quem sitiunt. 
10. lespondeas hypocritis: 
Fi|ium meure quaeritis, 
Quem cruci dudum tradidi, 
Jam non peudct ad ubera, 
l'cndet in cruce vcrbera 
Corporis monstrans lividi; 
Em in cruce quaerite, 
Guttas cruent bibite, 
Aemulatores perfidi. 

Cant. ns. Petri de M,..dieis saee. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. A. -- 
CIm. Monacen. 675. saec. 15. 13. -- Cod. Palat. Vindobonen. (ol. C,tmpen.} 
8B. saec. s/. C. -- 1,  Quia nunc in te C.  1, 3 non tibi c. -- 2, :3 
Quid est quod te non obruit 0.: horuit) C. -- 2, 4--6 fehlen C. -- 2, 7 
Quare qui vitam C.  2, 5 Mortisque B.  3, 1--3 iehlen C.  3, 4 cutn 
impiis C. -- ô. 6 8oeiante C.  , 7--8 fehlen B. -- 5, 2 Me tibi totam 
debeo C.  6, 1 Christus tnortem non B. -- 6, 2 Quodsi C. -- 6,  Ligno 
lignum B. -- 6, 5 Exsolvit quod non C. -- ri, 7--9 fehlen B  7, 9 iu 
vitam transeat C. -- 8, 7 uva passa B. -- 9, 2 Filium tuum a te. AIs Ver- 
lasser bezeichnet Salimbene den Pariser Kauzler; ebenso C (fol. 79b1: ,,Ob 
memoriam erucifixi scribo hune disputationem, quam composuit cancellarlus 
Philippus inter lnatrem ipsitts erucifixi et erueem."  Es frgt ich nu h 



-- 22 -- 

wieweit der Txt als attentisch anzusehen ist. A bat nmlich nur Str. 1 
3 und .5, C bat ,tr. 1--7, B den ausffd;rlichsten Text. FUr die Echtheit des. 
Ganzcn, mindestens der ersten acht 8trophen, spricht ira allgemeincn der 
Stil, der sehr wohl zn den cchten Liedern des Dichters stimmt; dagegen, 
dafs die zweifcllos cchten Strophen nur zwei Reime kennen, eine Regel, von 
der einmal Abstad genommcn in 4, 7 und 8, in 7, 1 und 2, vollsoEndig in 
tr. 9 und 10; diese letzten beiden dfirfen wohl sicher als spiitere Be- 
reicherung anzusehen sein. Die blelodie des Liedes, richtiger eine Melodie 
des Liedes, hat nach Salimhene der Franciskaner Hcinrich von Pisa gemacht. 

l. 0 çl'tlX ave spes ul]ica 
Signum mitibus mite, 
In paradisi chronica 
Te signat arbor vitae, 
Ligna Abrahamitae, 
Jacob manus cance]lans, 
Tau in liminari, 
Scrpeus in palo pari, 
Myses orando be]]ans. 

15. 

2. Ecce, crucem Domini, 
Daemon cedat nnmini, 
Fuge, pars adversa, 
Perversa, eversa 
Hoc signo. 
Gigas fati gemini 
hli]itavit homini, 
Co]]egit dispersa 
Diversa, conversa 
In ligno. 

3. Ergo per signum crucis, 
Per signum summi ducis, 
Per dueem summae lucis 
Libera nos Deus. 
Sit nobis erux tutamen, 
Loriea, pax, solamen, 
Sit seutum sine tamen, 
Annus jubilaeus. 
('ant. ms. T-letanum saee. 1.3. Cod. blatriten. Tolet. 930 (33--23). A. -- 
Caut. ms. Petri de Medieis saee. 13. çod. Laureutian. PI. 29. 1. B.  Cod. 
(uelft.nbyteran. Helmstadien. 628. saee. 13. C. -- 2 6 fatis geminis C. -- 
2, 7 hominis C.  3, 7 lesen aile drei Quellen wie oben; dennoeh dfirfte 
ein Verscln'eibçn vor]iegen; lies: scutum linitamen (statt linitamentum)?- 
CYr. Milchsaek 177. 

16. 
De clavo Christi. 

Clavus pungens acumine, 
Dura carnem Christi perforat, 
Ex vulnerum fo'ramine 
Passionem eommemorat, 
Cujus dura madet sanguine, 
Nos perfundens dulcedine, 
Christo crucis imagiue 
Couformatos incorporat. 

2. 0 manuum confixio 
0 pedum perforatio, 
Quibus Christus confoditur, 
Cujus dura caro scinditur, 
Et clavorum mysterio 
Regnum coelorum panditur, 
Coelestis fabri studio 
Clavus in clavem vertitur. 



3. Vobis loquor pastoribus, 
Vobis, qui elaves geritis, 
Vobis, qui vitae luxibus 
Claves Christi rejicitis, 
Vos lupi facti gregibus, 
Membra Christi configitis 
Et ,-tbutentes clavibus 
Claves in clavos vertitis. 
Cant. ma. Petri de Medicia aaee. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. 

1'[. 
Laus in Festo Palmarum. 

1. Ecce, rex desiderabilis, 
Gloria patris altissimi, 
Faetus homo visibilis 
In asino venir humilis. 
2. 0 tu Sion filia, 
Pia pande desideria, 
Exsulta satis et jubila, 
Te vere decent gaudia. 
3. Ab Hebraeorum populo 
Jucunda fit processio, 
Clamatur: in altissimo 
Hosanna David filio. 

4. 0 qualis haec mutatio, 
Dum crucis in patibulo 
Missus a regni solio 
Muudi fit abjecio. 
5. 0 quam stupenda pietas, 
O. quam fervens haec caritas, 
Per quam tibi, o trinitas, 
Tanta placet humilitas. 
6. 0 qualis es, tu asine, 
Qui regem portas gloriae 
Carnis tectum velamine, 
(uem coeli colunt euriae. 

7. 0 angelorum gloria, 
Tibi grata sit haec familia, 
A qua tibi pro rata 
Datur laus et glorioE. 
Grad. ms. P-reeten.e saee. tait3. Cod. Darmstadien. 931. add. saee. 14. -- 
1, 1 rex tuus desiderabilis. -- 7, 3 pro raeha. 

Trop. 

In Parasceve. 
Fas legis priscae, typici tu victima Paschae, 
Qui non solvisti, sed Adam novus omne novasti, 
Teque quaternorum qui symb»lo discipulorum 
Ablueras mentes sorde simulque pedes. 
Vere tu potus hyperousion ipse ciba/us 
Emmanuel vite nobis sitientibus vitae, 
Mite sMutare mundi, mors mortis amarae, 
Non homo sed vermis, eremi suspendulus ,'tnguis, 
Qui iu cruee solvebas moriens, quae non rapiebas. 
ms. saec. 13. Cod. Stuttgartien. IlB I Act. 95. 



-- 9-4  

Caetioees Pas«hales. 

I. l.audet laetus noster coetus 
Viventem cure mortuis, 
tui nos emit et redemit 
Sanguinem per proprium. 
2. De figura nulla cura, 
Quia veuit Dominus, 
Venir Je.sus sponte laesus, 
Ut deleret facinus. 
3. 51ortem passus, nunquam lassus 
Quievit per triduum, 
Jam surrexit et erexit, 
Tempus habens cougruum. 

19. 
4. Orcum fregit et elegit 
Sanctorum consortia, 
Hos amavit, quos ornavit 
Immortali gloria. 
5. Ira gessit, et recessit 
[Ululans] daemonium, 
Videns, quia miseria 
Versa est in gaudium. 
6. Ergo plaude, ergo gaude 
Laudaus Dei filium, 
Plebs, quam lavit et sanavit 
Grafia non merito, 

Ore vero, corde mero 
Renedicat Domino. 

Grad. ms. Porcetcne saec. 2/a. Cod. Darmstadien. 931. add. saec. 14. -- 
1, 1 Gaudet. -- AIs Rundreim wicderholt sich 1, 3 sq. I)iese Verse ge- 
hih-cn aber von rechtsxvegen zu 6, 1 un«l 2, mit denen sie eine Strophe bilden. 
Dmm xvire entweder 1, 1 und 2 der Rundreim oder es sind hinter 1, 2 zwei 
Zcilen ausgefallen. -- Die Aufschrift lautet in der Ils. Laus de resur- 
rcctionc DN. 

1. Aeteri patris filius 
Nostrum videns interitum 
Condoluit, 
Quod nos tenuit 
Satan atque videri 
lon renuit, 
Quod sic voluit 
os ab hoste tueri. 
2. atus est nobis Dominu% 
ostrum diluens finus 
llluditur, 
Alapis caeditur, 
II udus expoliatur, 
Couspuitur, 
Crucifigitur, 
8aeva morte damnatur. 

3. Ante tempora genitus, 
Totius mundi Dominus, 
Dura ascitur, 
Salus exoritur, 
Via vitae donatur; 
Dura patitur, 
Satan afflitur, 
Vita recupcratur. 
4. Inferni portas spolia 
Die resurgens tertia, 
Qui voluit, 
Vivus apparuit, 
Vitae dans documenla. 
Apparit, 
Diu quod latuit, 
Dragma vetus inventa. 



5. os igitur ex debito 
Benedicamus Domino, 
Qui aethera 
lgobis indebita 
Nos amore reduxit, 
Gaudia 
Donans eximia 
Dies nobis illuxit. 
Cod. Cantabrigen. Ff I 17 add. saee. 13. -- 1, 2 lies: Nostros vid¢ns 
interitus?- 5, 6 fehlt eine .ilbe. 

1. Ahna «lies, dulcis qui es, 
Cum triumphi cnmulo 
Leo fortis, vietor mortis, 
Qua surgir de tumulo. 
Felix dies, felix hora, 
Qua ad superiora 
Victor redit sine mora. 
2. Dies laeta sine meta, 
0 dies victoriae, 
lu qua mortem vicit fortem 
Itex aeternae gloriae. 
lIira peregit, 
Tartara eonfregit 
Et hostem subegit. 
8. Lux landanda et ornanda 
Omni reverentia, 
Quam sacravit, quam beavit 
Divina potentia. 
0 dies amabilis, 
Quae nunquam labilis, 
Sed semper stabilis. 
Orat. ms. saee. 1.5. 

4. Haec peccatum veteratum 
Fugat et interitmn, 
Beatarmn animarum 
Pium servans meritum. 
0 dies beata, 
ulli comparata, 
qua mors est fuga|a. 
5. Resurrexit et revexit, 
Quos so»buit interitus, 
Conlaetatur, eomitatur 
Chorus hunc angelicus. 
0 dies magna Dei, 
Dies nostme spei, 
Dies requiei. 
6. Nobis vitam infinitam 
Dat vera resurrectio, 
Ista lux nostra dux, 
Sit salus et protectio. 
Christo sociemur, 
Christum contemplemur, 
Christo conlaetemur. 
Cod. Mus. Hildesheimen. °,ï,8:; mit .Neumen. 

1. Christus vicit resurgendo, 
Sacrum hostem reprimcndo, 
Alleluja, Alleluja, 
Ey, surrexit rex gloriae. 
2 Quasi leo in triduo 
Virus redit de tumulo. 
Alleluja, Alleluja, 
Ey, surrexit tex gloriae. 

22. 
3. A tartmis nos redemit, 
Culpam Adam qui peremit. 
Alleluja, Alleluja, 
Ey, surrexit tex gloriae. 
4. A peccatis nos abluit, 
Qui se pro nobis obtulit. 
Alleluja, Alleluja, 
Ey, surrexit rex gloriae. 



m 26 -- 

5. Laudes dignas jubilantes, 
Vocc laeta resonantes, 
Alleluja, Alleluja, 
E, surrexit rex gloriae. 

Grad. ms. lloshurgensç anni 13(0. 

6. In hoc paschali gaudio 
Bencdicamus Domino. 
Alleluja, Alleluja, 
Ey, surrexit rex gloriae. 

Cod. Uviv. Monacen. 157. 

23. 

1. Corde vero 
Ac sincero 
Nos condecet psallere 
Et psallentes 
lqostras mentes 
Ad Christum erigere. 
2. Ecce certum 
Et apertum, 
Qua|iter hoc tempore 
Actor lucis 
Sanctae crucis 
Vicerit in arbore. 
.L I,utte dignum 
Est hoc lignum, 
quo nos suo sanguine 
('hristus lavit 
Et purgavit 
A noxae caligine. 
4. Agnus Dêi, 
Quem Judaei 
Occidere perfidi, 
Sua morte 
Claustra forte 
Hostis fregit callidi. 
9. Ergo toto 
Cordis voto 

5. Vita mundo 
Moribundo 
Christi morte redditur, 
Mors devict 
Ut afflicta 
Gemit et conqueritur. 
6. Hinc descendit, 
Qui pependit 
Pro redimendis suis, 
Ad inferna, 
Die terna 
Resurgens a mortuis. 
7. 0 quam grat 
Et beata 
Est haee resnrreet.o, 
Per quam vitae 
Victo Dite 
Datur reparatie. 
8. Fraetis portis 
Domus mortis 
Rex triumphat aetheris, 
Cum dieetis 
Hinc ejectis 
Rediit ab infefis. 

Oremus, ut gaudiunl 
Nobis caeli 
Praestet Hêli 
Per crucis mysterium. 
Cod. Parisin. (ol. 8andionyMan.) 151:1. sec. 13. q 5, 1 Vitam. -- 5, 3 
rcddidit. 



-- 27 -- 

1. Orthodoxe plaudite, 
Spiritus immundi 
Expurgato fomite, 
Arque laetabundi 
"4,,à Deo psallite, 
Qui moribundi 
Vera rides geniti 
purgavit crimina mundi. 
2. Adam per consilium 
Propriae consortis 
Transgressus imperium 
Regis summi fortis, 
Ad nostrum exitium 
Fructum dirae sortis 
Hausit, eo cunctis 
miscendo pocula mortis. 
8. Christus optans vincere 
Acherontis ducem 
Illius et frangere 
Pressionem trucem 
Atque suis reddere 
Paradisi lucem, 
Probra pari voluit, 
sputa, flagella, crucem. 

4. Quisquis per exsilia 
Mundi hujus viat, 
Omni concidentia 
Posttergata sciat, 
Quod Christi elementia 
bloxae caedes plat, 
Ut poena careat 
homo, purus crimine fiat. 
5. 0 quam frugi passio 
lgostri salvatoris 
Ac sui effusio 
Beati cruoris, 
Dulci cujus pretio 
Humant languoris 
Vulnera dum sanat, 
dolor est medel doloris. 
6. Rex terrae et aetheris 
Et qui cuncta regit, 
Qui pro nobis miseris 
Occasum elegit 
Atque regem sceleris 
Moriens subegit, 
.Nobis surrexit, 
qui nobis tartara fregit. 

7. 0 Christe propitie, 
Qui tuae gravamen 
Visitans familiae 
Per mortis examen 
Reddidisti gloriae 
Aeternae solamen, 
Unicus in trino 
sis benedictus, amen. 
Cod. Parisin. (ol. Sandionyslan.) 1531:3. saec. 1:. 
scientia?  4, 6 scaedes. 

-- 4, 3 lies: con- 

1. Corusea Sion inclitis 
Otaatibus cum glori% 
Post Christi, tut capitis, 
Completa bene proelia 
Rednxit raira gratia 
Per protoplastum perditis 
Beata nobis gaudia. 

2. Fractis tyranni viribus 
Ih)stiles portae pereunt, 
Ex mortis tractos faucibus 
Teneri seris nequcunt, 
Erepti laudes evehunt, 
Et cum trophaei cantibus 
Vexilla rcgis prodennt. 



-- 28  

3. En remeaus ab inferis 
Truso triumphat funere, 
Tollens de domo carceris, 
tuos facit fauste vivere, 
Laetos optatum cernere 
Tamquam post noctem oneris 
Jam lucis ortosidere. 

5. Declarat se discipulis 
Pulso dolorum turbine, 
Cor lenit in sub epulis 
Et corporis indagine, 
Quod sumpserat de virgine, 
Princeps occasus" insulis 
A solis ortuscardine. 

4. Refloruit ut lilium 
Caro pastoris fulgidi, 
Grex plaudat ejus ovium 
E convertuntur perfidi, 
Revixit junctus lapidi, 
Sit vox melorum dulcium 
Ad coenam agni pro- 
vidi. 

Surgente mundi domino 
Fit recens rerum series, 
Dempto sopore pristino 
Pubescit terrae facies, 
Arridet una species 
Tibi carenti termino, 
Christe. qui lux es et 
dies. 

7. Lota peccati macula 
Conetur quisque penitus 
Hac renovari formula, 
[gec differatur aditu% 
Ut des hic mauna, coelitus 
Ad nostrae mentis vascula 
Veni, creator spiritus. 

Cod. Trecen. (ol. Claraevallen.) 990. saec. 

1. Cure rex Christus gloriae 
Gehennae claustra penehat, 
Sanctos suos redimens, 
Yictor inde remeans, 
Diem istam consecrans. 

Angelorum exercitus 
Exsultando progreditur, 
Victoris boni gloriam 
Proclamando nuntiat, 
Per quam nundo datur pax. 

3. Portas vestras, principes, 
Rex adest, dicunt, tollite, 
lntroibit potens tex, 
Regum Dominus et rex, 
Desperalis factus spes. 

Salve, nox optabilis, 
Paschalis nox nobilis, 
Quae beata dioeris 
Meritis praecipuis, 
Christus in qua surrexit. 
Gaudet sohm bac die, 
(ua surgir victor gratiae 
Coehm replens gaudio, 
Hominem solatio. 
Christus, sahs humilium, 
Devicit hostem saevissimum, 
Regnum ejus destruens 
Hominemque liberans, 
Paradisum reserans. 



m 29 m 

7. Coelum, terra jubi|at 
Et quod in eis habitat, 
E nos nunc cure gaudio 
Benedicamus Domino 
A|leluja psallendo. 

Orat. ms. saec. 15. Cod. lIus, liildesheimen. 30; mit Neumen. 

1. Gratulemur, 
dies est laetitiae, 
Resurrexit 
verus pastor hodie, 
tui nos dono 
reformavit gratiae. 
R ° Resurrexit et revexit 
Hominem ad patriam, 
Quem seduxit et perduxit 
Hostis ad miseriam. 

3. Resurrexit 
agnus factus hoslia, 
Morte sua 
nostra mundans ilia, 
Nos ad vitae 
revocavit praemia. 
R o Resurrexit et evexit 
Hominem ad patriam, 
Quem seduxit et perduxit 
Hosfis ad miseriam. 

2. Resurrexit, 
quique mori venerat, 
Ut deleret, 
quod hostis intuleral, 
le periret, 
quod prius ceciderat. 

4. Ergo pur 
nostra sit devotio, 
Ut redempti 
a mortis supplicio, 
Benedicat 
tanto Dei filio. 

Cod. Cantabrigen. Ff. I 17. add. saec. 13. 

1. Exsultemus 
et laetemur hodie, 
Dies ista 
dies est laetitiae, 
Alleluja, 
resurrexit Dominus. 

2. Exsultandi 
et laetandi tempus est, 
Pascha nostrum 
Christus immolatus est, 
Alleluja, 
resurrexit Dominus. 

28. 

3. Ex Aegypto 
captivati fugiunt, 
Et ad vitam 
peccatores redeunt, 
Alleluja, 
resurrexit Dominus. 

4. Christus portas 
aeternales diruit 
Et captivis 
libertatem tribuit, 
Alleluja, 
resurrexit Dominus. 



-- 80 -- 

5. In hot ergo 
jubilaei termino 
8ervus liber 
benedieat Domino, 
Alleluj, 
resurrexit Dominus. 
Cod. Graeeen. (ol. Seeovien.) '/.56. anni 1345. 

1. 0 Jesu admirabilis, 
0 laude plus laudabilis, 
0 gaudium mellifluum, 
Amor cordis ..... 
Irriguum, 
Tolus desiderabilis. 
2. 0 lumen indeficiens, 
A fficiens, reficiens, 
Sufficiens, alliciens, 
Fruentes te perficiens, 
Nos sitiens, 
Forts vitae indeficiens. 
3. Ab acterno provideras, 
Praesciveras, nos novcras, 
Elegems, dilexeras, 
Pravosque reprobaveras, 
Taxaveras, 
Quae post daturus rueras. 
4. Dilcxi.qi los nimium, 
Fons vilac, vila. gaudium, 
Sempcrque tibi ïuimus, 
Qui nondum esse cocI, imus , 
Estitimus 
Aute omne principium. 
5. Et, ecce, Çhristus aderat, 
Et quos praedestinaverat 
Creatrix sapienti.% 
Plasmatur in miseria 
Et gratia 
Salvaur, quod perierat. 
6. Tota massa corrumpitur, 
Placens inde eligitur, 
Abjicitur, quod displicet, 
Hoc totum mundus continel, 
Sed indicet, 
lgobis qui puer nascitur. 

7.0 quam felix miseria, 
Quae gratia, quae gloria! 
En, qui cunctis dissimilis, 
Deus nobis fit similis 
Et humilis, 
Quis unquam vidit talia? 
8. Senex dierum nascitur, 
Lux nota nobis oritur 
Rex habitat in stabulo, 
Aeternitas in saeculo, 
Patibulo 
Mors morte victa moritur. 
9. Inv«»lvitur, fit habilis, 
llajestas ct tract,qbilis, 
Amplexus praebet, oscula, 
Distentus expiacula, 
Dans pocul,'t 
Vilae amor amabilis. 
10. Donms ri»fils dirilfitur, 
Sede potens dejicilur, 
Pax depraedatur inferos, 
Captivos dncit miseros 
Ad superos, 
Salus nostra perficilur. 
11. Cujus justum judicium 
Inter jnstum et impium, 
Suppliciunl vel gaudium, 
Finis hic erit omnium, 
Per medium 
Regressus ad principium. 
12. Angelorum et homilum 
Te jucundum consortium 
Et unum necessarium 
lqostrum, 5Iariae praemium 
Et gaudium 
Per Jesum Christum Dominum. 

Clin. 5fonacen. (ol. Aitahen.) 9624. saec. 13. 



-- 3! -- 

30. 

1. In paschali gaudio, 
Coelum, terra plaudat, 
Jesu namque passio 
Evae mortem damnat; 
Christus cruce moritur, 
Caro bnsto traditur, 
Anima abyssum 
Destruit et spoliat. 
Vinctos inde liberat, 
Reddit paradisum. 
2. Ex inferno rediens 
Praeda secnm pergit, 
Flatum carni uniens 
Gloriose surgir ; 
lIatrem tristem visilat, 
Liberum se comprobat 
Morfis ab aerumnis, 
Edens cure discipulis, 
Apparendo feminis, 
Fidei alumnis. 

Salvatoris vulnera 
Thomas contrectavit, 
Ejus cor et latera, 
Fidem solidavit ; 
Gaudet de victoria 
Christi de tribu Juda 
Quisque electorum, 
tuibus mandat Dominus, 
Fidem fari gentibus 
Et regnum coelormn. 

Voces nostrae gloriam 
Resurgenti Christo 
Suam ob victoriam 
Dicant corde tot% 
Alleluja jugiter 
Resonemus dulciter, 
tui sumus saluti 
Corporis et a»imae 
Ac. coelestis patriac 
¥iis restituti. 

5. Surgere a vitiis 
Fac nos ad virlutes 
Sacrisquc deliciis 
l-,'.cple hic degentes ; 
Jesu. coeli gaudium 
Et corona virnum, 
Pacis fer solamen, 
In cxtremo tempore 
Tecum quoque vivere 
Pracsta nobis. Amen. 

Cire. llonacen. (ol. Tegurin.) 19_24. anni 1490. -- 3, 3 cor et altera. 
3, 4 Fide. 

1. Qui passus est pridie, 
Resurrexit hodie, 
ovus gigas 
geminae substantiae, 
Resurrexit 
hodie rex gloriae. 

31. 

2. In manu potentiae 
Resurrexit hodie, 
Redemit nos 
de lacu miseriae, 
Resurrexit 
hodie rex gloriae 



-- 32 -- 

3. llorte carnis propriae 
Resurrexit hodie, 
Triumphavit 
tyrannum nequitiae, 
Resurrexit 
hodie tex gloriae. 

6. Petit vox tristitiae, 
Resurrexit hodie, 
Servitutis 
perit vox muestitiae, 
Resurrexit 
hodie rex gloriae. 

4. Agnus innocentiae 
Resurrexit hodie, 
Debellavit 
principem malitiae, 
Eesurrexit 
hodie rex gloriae. 

7. Verus sol justitiae 
Resurrexit hodie, 
Hebraeorum 
transeunt reliquiae, 
Resurrexit 
hodie rex gloriae. 

5. Radix stirpis regiae 
Resurrexit hodie, 
Vicit leo 
leonem superbiae, 
Resurrexit 
hodie rex gloriae. 

8. Gaudeant ecclesiae, 
Resurrexit hodie, 
Haec est dies 
actcruae lnernoriae 
Resurrexit 
hodie tex gloriae. 

9. Sit laus regi gloriae 
Qui surrexit hodie, 
Sit per cunela saecula 
Pax to dem nigen clostere. 

()rat. m. Caeciliae ]inghen anui 1.524. Cod. Stnttgartien. (ol. Miss. 
llambnrffen.) 11, '2'2. -- t'Aeilia Hughen ,var Nonne in dem s. g. Nen- 
kioster bei Buxtehude; daher 9, 3 sq. 

1. Choro jucundo 
Atque laetabundo 
Grates solvamus 
Christo Domino, 
Qui nos benigne 
Redemit ab igne 
Diri tyranni 
Pharaonico, 
Bonitate propitia 
qui cunctos liberavit 
lIeritis nostris 
nos non reparavit 
Sed nos salvavit 
sua gralia. 

Ave, IIaria, 
Rege nos bac via 
'obis tu gratum 
sis remedium 
Voces exaudi 
lliserorum, audi 
Ad te clamantes 
ut Theophilum 
Poenitentem qui gratiam 
a Deo impetravit, 
Per te donavit 
veniam, salvavil, 
Quem perduxit 
ad coelestia. 



-- 33 -- 

3. Sic nos, Maria, 
Matis stella pia, 
Ad paradisi 
duc palatia, 
Ut te laudemus, 
Tecmn jubilemus 
Gaudio coeli 
cure laetitia ; 
Maria, lu remedium 
cunctis adfuisti, 
Tu liberasti, 
quod Eva damnavit 
Persuasione 
diabolica. 
Cod. Maihingen. (ol. Kirchheimen.) II 2. 8 ° 13. saee. 16. -- 1, 7 Dire. - 
1, 9 Bonitate propria, bei welcher Lesart eine 8ilbe fehlt. 

1. Haec est dies triumphalis, 
Mundo grata perdito, 
Dans solamen nostris malis 
Hoste jugo subdito, 
Haec est Deo specialis, 
Tanto nitens merito, 
Quod peccati sit finalis 
Mali malo irrito. 

2. Duce fraudis dcmolito 
Terris pax indicitur, 
Et exhausto aconito 
Salus aegris reddiur; 
Morte mortis morsu trito 
Vitae spes infunditur, 
Claustro pestis inanito 
cfas omne pellilur. 

3. Cure nos Christus fecundare 
Tanto vellet foedere 
Et se morti gratis dare 
Pro reorum scelere, 
Jure decet hunc laudare 
Et ei consurgere, 
Pascha novmn celebrare 
Corde, voce, opere. 
Cant ms. Petri de Medicis saec. 1:3. Cod. Laureutian. Pl. 29. 1. A. -- 
Cant. IriS. To]etanum saee. 13. Cod. Matriten. Tolet. 930 (33--23). B. -- C,,d. 
Guelfenbyteran. Helmstadien. 62. saec. 13. C. -- 1, 7 fit A. -- 3, 3 mortis 
B. -- Cfr. Milchsack 190 .q. 

1. Eja, stematica 
Vocis harmonia 
Festa paschalia 
Celebrentur, 
Musica melica, 
Rh) thmica metrica 
Jam nova cantiea 
Modulentur. 
Dreves, Cantiones et Muteti. II. 

2. Pronomen nemenon 
Hypate hypaton 
Resonet comnesOll 
Tetrachordo 
Nethesi hemeron 
Cum die zemeron 
Pos pangant meloron, 
Poscit ordo. 
3 



-- 34 -- 

3. Absit sicmatica 
Per diaschismata 
Varians organa 
Cantilena, 
Sed diatonica 
Temperat neumata 
Vox consonantia 
5Iorum plena. 
R" Sanctus sanctorum, 
Festa festorum, 
Resurrexit, 
Plebs fidelis jubilet 
Gaudeat ecclesia. 
Cod. Cantabrigen. Ff. I 17. saec. 13. -- 1, 1 Lies tbematica? -- Die 
zweite Strophe b|eibt uuverstindlich, obschon man im al|gemeinen errait, dafs 
von t',ndT7, pgm7 und rçr die Rede ist. -- 2, 7 ist vielleicht Vox pangat 
melodon zu leseu. -- 3 1 lies entweder sigmatica (von oO'pç) oder schismatica. 

1. lo,¢um sibi texuit 
Dominus lumbare, 
Volens, quod cornputruit, 
In hoc compensare  
Sterilis, laetare, 
llam rot Christo paries, 
Ut Judaeum supplantare 
Tuus possit paries. 
3. Esau repudiat, 

$. 
2. Prius tactu fimbriae 
5[cnstrua curatur, 
Jairi quam filiae 
Sanitas reddatur, 
Per acum intralm" 
Camelus gentilium, 
llec Helias aspernatur 
Viduae tugurium. 

Jaeob Christus gratis 
¥ocat et initiat 
Fide trinitatis, 
Cujus dignitatis 
Signum dedit gentibus 
Jaeob natis eaneellalis 
Benedieens manibus. 
Cant. ms. Petri de Medicis saec. 13. Cod. Laure»tian. Pl. 29. 1. A. -- 
Sequent. ms. Praedicatorum saec. 13. Cod. 8angallcn. 383. B. --Cod. 
Guelfenbyteran. Helmstadien. 628. saec. 13. C. -- 2, 6 Camelis A. --- Cfr. 
51ilchsaek 201. 

36. 

1. Relegata -¢etustte 
Yetus homo renovetur, 
Ut in saneta novitate 
Sanctum pascha celebretur, 
Et in malis deformatus 
Christo psallat reformatus, 
Ut eidem conformetur. 

2. lqec te eredas renovari, 
llisi prius expurgari 
lkIentem velis a fermento, 
Quia verus 
Agnus sure momento 
Pro te passus 
Immolari. 



3. Yere lucis matutino, 
Non legali, sed divino 
Agno decet reurgcre 
Corde, ore et opere, 
Sic benedicamus Domino. 

Cant. ms. Petri de Medicis saec. 13. C«,d. Laurentian. Pl. 9. I. -- 
Cant. ms. Toletanum saec. 13. Cod. 5Iatriten. 9:0 33-24). B. -- 
fenbyteran. Hclmstadien. 62t. saec. 13. C. -- 2, 4: verus feblt C tTr. 
Milchsack 196 

1. Sion, gaude, duc choreas 
praeciue sodalihus, 
Trepant pedes, eaut manus, 
nec sit modus gestibus, 
Tuus David tympauizat 
et se portat manibus, 
Sic rex Achis incanlalur 
captus novis fraudibus. 

2. David Christus, Achis daemo», 
Sion est ecclesia, 
Tynpanistes fuit Christus, 
dura sacrat jejunia, 
Se portabat, dura in coena 
suis datur hostia, 
Hostis unde spoliatur, 
Siou habet spolia. 

3. Hic est David, qui prostravit 
Philistaeum lapide, 
Gloriantur et laetantur 
turbae prius pavidae, 
Solus re.us rex Hebraeus 
ut Saul fuit invide, 
Placat illum intranquillum 
pius pater Ididae. 

Cod. ParisiL (oi. Martialcn.) 3719. saec. I'2.. A. -- Cod. lemen. 743 
(I043) saec. 13. ex. Idaraus in: Nenes Archiv XVIII, 518). B. -- 1, 1 Sion 
l,laude B. -- l, 3 Strepent pedes B. -- l, 7 incurvatur I3. -- 2, .5 Sese 
portat dum B.  3, 3 Conlaetantur, gloriantur B. -- 3, 6 Ut fehlt B. 

1. Tu deitafi 
Carnem unisti, 
Tu pro nie pati 
Sustinuisli, 
Nemo tant, fieri 
Potest promereri, 
Sed tu cordi miseri 
Da misericordiam. 

38. 

2. Tu pro me mori 
Non horruisti, 
Reddi favori 
Quid valet isti ? 
lqihil potest muneri 
Tanto par censeri, 
Tuae nanus operi 
Da misericordiam. 



-- 36 -- 

3. Morte tu morti 
lIortem dedisti, 
Tarara forli 
Manu fregisti ; 
Vitae suae merito 
lemo potest niti, 
Ego tuo militi 
Fac misericordiam. 
Cant. ms. Toletanum saec. tah*. 12od. 5Iatriten. Tolet. 93) (33--2). 

1. Unicornis captivatur, 
Aulae regum praesentatur 
Venatorum iaqueo, 
Paio serpens est levatus, 
Medicatur sanciatus 
Veneno vipereo. 
R  Allelnja canite 
Agira morienti, 
Alleluja pangite, 
Alleluja promite 
Leoni vincenti. 

Pelicano Vtl|nerato 
Vita redit pro peccato 
blece stratis misera, 
Phos phoenieis est exusta, 
Concremanturque vetusla 
Maeroeosmi seelera. 
Alleluja eanite 
Agno morienti, 
Alleluja pangite, 
Alleluja promite 
Leoni vincenti. 

3. Hydrus intrat crocodiilum, 
Extis privat, neeat iilum, 
çivus inde rediens; 
Tris diebus dormitavit 
Leo, quem resuscitavi( 
Basileus rugiens. 
Cod. Engelbergen. 314. saec. 14. -- 3, 1 Idnts intrat cocodrilhlm. -- 
Vgl. Morel 71. 

I. Verts ad impefia 
Renascunlur omnia. 
Amoris prooemia 
Cordn premunt saucia 
Quaerula melodia 
Gratia praevia, 
Corda mareentia 
Media. 
¥itae vernat flos 
Intra nos. 

40. 

2. Suspirat luscilfia, 
lgostra sibi conscia 
Impetrent suspiria, 
Quod sequatur venia, 
Dirige, vitae via, 
Gratia praevia 
Viae dispendia 
Gravia. 
Vitae vernat flos 
lntra nos. 

Cant. ms. Petri de Medicis saec. 13. Cod. Laurentian. PI. 29. 1. 



-- 37 -- 

1. De patre principio, 
Gaudeamus, eia, 
Filius principium, 
Cure gloria. 
R ° Novum pazcha 
Praedieat ecclesia, 
Gaudeamus, eia. 
2. Partis ex palatio, 
Gaudeamus, eia, 
bIatris in palalium, 
Cure gloria. 

O 

Pro mortis exsilio, 
Gaudeamus, eia, 
Venit in exsilium 
Cure gloria. 
lqovum pascha 
Praedicat ecclesia, 
Gaudeamus, cia. 
Miserandi termini, 
Gaudeamus» cia, 
¥ideus auetor lerminum 
Cure gloria. 

5. Toga tamis Dominum, 
Gaudeamus, eia, 
Tegit verbum Domini, 
Cure gloria. 
Cant. ms. Petri de Medieis saee. 13. Cod. Laurenian. PI. 29. 1. -- 
Lieder 41--72 inklusive slehen in der XliI. Abteihmg des C.d. Laurentiauus 
md sind nach dem in der Einleitung zu Heft XX hcmerkten v,m 
Vcrfasser, der vielleicht Philil»pus de (;rcvia ist. 

1. Felix dies et grata, 
llaec est dies optala, 
Dies, nostri 
doioris terminus, 
llaec est dies, 
quam fecit Dominus. 

2. Dics purgans peccala. 
lIaec est dies ol,tata, 
Dies purgans 
humanum facimm«, 
Haec est dies, 
quam fecit Domiuus. 
3. Est romphea sublata, 
lIaec est dies ol,tala, 
Vites frangit 
hostis serpentinus, 
Haec est die% 
quam fecit Dominus. 
Cant. ms. Petri «le Medicis saec. 13. Cod. Laurenlian. PI. 29. 1. -- 3, 4 
scheint verschrieben; lies: hostis haee protinu? 

1. Decet vox laetitiae, 
Credendum est 3Iariae, 
Restitutos patriae 
Postliminio ; 
Credendum est blariae 
Testimonio. 

43. 
2. Miseris miseriae, 
Credendum est 3tariac, 
Christus gentis propriae 
Fit oblatio ; 
Credendum est blariae 
Testimonio. 



-- 38 -- 

3. Fermentum malitiae, 
Credendum rst yMariae, 
Carens hujus hostiae 
Fit refectio; 
Credendum est Mariae 
Testimonio. 

4. Deo patri gloriae, 
Crcdendum est 3lariac, 
Placeat ecclesiae 
¥ox et actio; 
Credendum est Mariae 
Testimonio. 

Cant. ms. Petri de Medicis saee. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. 

Mater Salomei, 
1)icant «unc Hebraei, 
Mater Zebedaei 
Petrum praevenerunt ; 
Quomodo Judaei 
Regem perdiderunt ? 
6. Scribae, Pharisaei, 
Dicang nunc Hcbraei, 
Omnes erant rei, 
Otaries peccaverunt ; 
Quomodo Judaei 
Regem perdiderunt ? 
7. Donec Nazarei, 
Dicant nunc Hcbraei, 
Turris nostrae spei 
Portas recluserunt ; 
Quomodo Judaei 
Regem perdideruut ? 
8. Vespere diei, 
Dicant moc Hebraei, 
Diem jubilaei 
llobis reduxeimnt ; 
Quomodo Judaei 
Regem perdiderunt ? 

Cattt. ms. Petri de Medicis saec. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. 

1. Filii Calvariae, 
Sowt vox lactitiae, 
Filii Calvariae, 
llostra est redemptio, 
O, o, 
Cujus resurrectio 
Omni pleua gaudio. 

45. 

2. Rex est iste gloriae, 
Sonet. vox laetitiae, 
Rex est iste gloriae, 
Rex sine principio, 
O, o, 
Principes superbiae 
Exsufflat de medio. 



-- 39 -- 

3. Nos expurgat hodie, 
Sonet vox lactitiae, 
Nos expurgat hodie 
A fermenti vitio; 
O, o, 
Ergo, Sion filiae, 
Nova sit conspersio. 
Cant. ms. Petri de bledicis saec. 13. Cod. Laurentlan. Pl. 29. 1. 

1. Luto carens et latere 
Transit Hebraeus l'bere, 
Novo novus charactere ; 
In sicco mente munda 
Transit Hebraeus libere 
Baptismi mundus unda. 
2. Servus liber ab opere 
Transit Hebraeus libere, 
Culpae reeluso earcere; 
In sieco mente munda 
Transit Hebraeus libere 
Baptismi mundus unda. 
3. Mare dura vider eedere, 
Transit ltebraeus libere, 
Mergens sequentes temere; 
In sieeo mente munda 
Transit Hebraeus libere 
Baplismi mundus unda. 

Agnus occisus vespere, 
Transit Hebraeus libere, 
Culpae solvit ab onere; 
In sieeo mente munda 
Transit Hebraeus libere 
Baptismi mundus unda. 
Joseph eisternam elaudere, 
Transit Hebraeus libere, 
Christum nequit mors premere; 
In sieco mente munda 
Transit Hebraeus libere 
Baptismi mundus unda. 
Ergo sepulto seelere, 
Trait Hebraeus libere, 
Christum sequamur opere; 
In sicco mente munda 
Transit Hebraeus libere 
Baptismi mundus unda. 

7. Ut cum Chfisto resurgere, 
Transit Hebraeus libere, 
Praestet ad sedem dexterae; 
In sicco mente munda 
Transit Hebraeus libere 
Baptismi mundus unda. 
Cant. ms. Petri de Medicis saec. 13. Cod. Laurentian. PI. 29. 1. A. 
Cod. Londinen. Egerton 274. saec. 
siadien. 628. saec. 13. C. -- B hat nltr die drei ersten 8trophen, C nur die 
erste. -- 1, 3 Novus novo B.  2, 1 ,Sortis tributum miseriae A. -- 3, 
Alto se modo genere B. -- Cfr. blilchsack 16-5. 

1. Vivere quae tribuit, 
Vita mori voluit, 
Perdita restituit, 
Gratia non meritum, 
Vita mori voluit 
Mortis ob interitum. 

4. 
2. Saecula mors tenuil, 
Vita mori voluit, 
Solvere quam valuit 
Gratia non meritum, 
Vita mori volnit 
lIortis oh interilum. 



-- 40 -- 

3. Romphea quae tenuit, 
Vita mori voluit, 
Omnibus exhibuit 
Gratia non meritum, 
Vita mori voluit 
Mortis ob interitum. 
4. Quos reus implicuiL 
Vita mori voluit 
Casibus explicuit 
Gratia non meritum, 
Vila mori vouit 
Mortis ob interitum. 

5. Quod homo 11Oll meruit, 
Vita mori voluit, 
Onmibus emeruit 
Gratia non merilum, 
Vila mori voluit 
Mortis ob interitum. 
6. Quisque ad hoc siluit, 
Vita mori voluit 
Dicat : id obtinuit 
Gratia non merilum 
¥ia mori voluit 
llorlis oh inlerilum. 

Cant. ms. Petri de 1lcdicis saec. 12,. C,,d. Laurentian. PI. 29. 1. 

1. A solis orlus cardine, 
21IaȢ mbistum I)omit, 
A solis ortus cardine, 
lundi iuce fugala, 
Mane nobiscum, Domine, 
Dies est inclinata. 
2. Nul»es |egalis paginae, 
3tant obiscum, Dombw, 
Nubes legalis paginae 
Nol,is est deelarata, 
Marie nobis cure, Domine, 
Dies est inclinala. 

3. David fidelis carmine, 
ffmw obiscum, 
David fidelis carmine 
Sunt haec praenuntia#a; 
Marie nobiscum, Domine, 
Dies est inclinata. 
4. Tanla culpae ca|igine, 
J3Iaw obiscum t 1)ombw, 
Tanta culpae ca|igine 
Fil nox illuminala, 
Marie nobiscutn, Domiu[,. 
Dies est itwlinala. 

('ant ms. Petri de Medicis saec. 13. C,,d. Laurentian. Pl. 29. 1. 

1. Mors vitae propitia, 
,çexla passus feria, 
Mortis a miseria 
Nos erexit; 
Die Christus tertia 
Resurrexit. 
2. Ad vitae palatia 
Sexta passus feria, 
Mortis a miseria 
Nos erexit; 
Die Christus tertia 
Resurrcxit. 

Fracta sunt imperi% 
Sexta passus fcria, 
Joseph a custodia 
Liber exit; 
Die Christus tertia 
Resurrexit. 
Novae legis gratia, 
Sexla passus feria, 
Veterum mysteria 
Jam detexit ; 
Die Christus tertia 
Resurrexit. 



5. Surgens cure victoria, 
Sexta assus feri% 
Coliocat in gloria, 
Quos dilexit; 
Die Christus tertia 
Resurrexit. 

6. Ad coeli consortia, 
8ezta passus feria, 
INostra spes et gloria 
lIos direxit; 
Die Christus tertia 
Resurrexit. 

Cant. ms. Petri de Medicis saec. 13. 

Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. 

1. In Domino confidite, 
Pascha tovum recolite, 
Vetus fermentum linile 
Nova eonspersione, 
Paseha novum reeolite 
¥oee et aetione. 
2. Vetus fermentum iinite, ,5. 
Pascha ow«m recolite, 
Quae snnt in aitum, sapite 
llentis intentione; 
Paseha novum reeolite 
¥oee et aetione. 
3. Quae sunt in altum, sapite, 6. 
Pascha ovum recolite, 
Terrae lutum respuite 
Cordis ereetione; 
Paseha novum recolite 
Voee et aetione. 
Cant. ms. Petri de Medieis saee. 13. 

Terrae lntnm respnite, 
Pascha novum recolite, 
Virus antiquum vomite, 
Calieis potioue 
Pa.scha novum reeolite 
¥oce et aetione. 
¥irus antiquum vomite, 
lascha ot«m recolite, 
Domino conresurgite, 
Cure exsultatione 
Pascha novum recolite 
Voce et acfione. 
Domino conresurgite, 
Iascha novum rccolite, 
Surgant membra cure capile 
Hac resurreclione; 
Pascha novum recolite 
Vote et actione. 

Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. 

1. Rex omnipotentiae 
Triumphavit hodie, 
Rex omnipotentiae, 
Rex magnifieus 
Triumphavit hodie, 
Rex paeifieas. 
2. In manu potentiae, 
Triuml,havit hodie, 
In manu potentiae 
Samson bellicus 
Triumphavit hodie, 
Rex paeificus. 

In humana specie, 
Triumphavit hodie, 
In humana speeie 
Patris unieus 
Triumphavit hodie, 
Rex pacificus. 
Hymnum eanit gioriae, 
Triumlhavit hodie, 
Hymnum eanit gloriae 
Chorus eoelieus, 
Triumphavit hodie 
Rex paeifieus. 



-- 42 -- 

5. Caccos lucc gratiae, 
Triumphavit hodic, 
Caecos luce gratiae 
Sanat medicus, 
Triumphavit hodie 
Rex pacificus. 

6. Verae cedit .hostiae, 
Trium_vhavit hodie, 
Verae cedit hostiae, 
Agnus typicus, 
Triumphavit hodie 
Rex pacificus. 
7. Cornes est victoriae 
Triumphavit hodie, 
Cornes est victoriae 
Grex catholicus, 
Triumphavit hodie 
Rex pacificus. 
Cant. ms. Petri de Medicis saec. 13. Cod. Laurentlan. Pl. 29. 1. 

1. lundi princeps ejicitur, 
In ligo vita noritur, 
]lundi princeps ejicitur 
Christi rictus victoria, 
Salutis pandit ostia 
Passa pro nobis hostia. 
2. l.egis figura tollitur, 
In ligo vita morit«r, 
Legis figura tollitur, 
Legi succedit gratia, 
Salutis pandit ostia 
Passa pro nobis hostia. 

3. Vir innocens occiditur, 
I li9no vita moritur, 
Vir innocens occidilur 
Data latroni venia, 
Salutis pandit ostia 
Passa pro nobis hostia. 
4. Mors jam nou dominahitur. 
In li9w vita morittr, 
Mors jam non dominabilur 
Resurgenti cure gloria; 
Salutis pandit ostia 
Passa pro nobis hostia. 

5. Satan hamo suspenditur, 
I» ligno vita 
Satan hamo suspenditur, 
Tecto carnis substantia, 
Salutis pandit ostia 
Passa pro nobis hostia. 
Catlt. ms. Petri de Medicis saec. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. 

1. Exsultet plebs fidelium, 
Pltt»tctun verlit in gaudiun. 
Sacco passo discidium 
Vestivit nos laetitia, 
Planctum vertit in gaudium 
Summa Christi victoria. 

53. 

2. Mors mortis est excidium, 
Planctum vertit qn gaudiu»t, 
Morsus est locus tristium 
Caesa pro nobis hostia, 
Planctum vertit in gaudium 
Summa Christi victoria. 



-- 43 m 

3. Tota virtute cordium, 
Planctum vertit in 9audium, 
Laudemus patris filium 
Cujus nos salvet gratia 
Planctum vertit in gaudium 
Summa Christi victoria. 

4. Purgemus ergo vitium, 
Plactum vertit n 9audiu», 
Ore sonet laus mentium, 
Sit trinitati gloria ; 
Planctum vertit in gaudium 
Summa Christi victoria. 

Cant. ms. Petri de Medicls saec. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. 

1. Christo psallat ecclesia, 
2[itis misericordia, 
Redempta Sion filia 
Det laudem regi gloriae, 
lIitis misericordia 
lIortem destruxit hodie. 

2. Quanta Dei potentia, 
21itis misericordia 
lIortem mactat victoria 
Caesae pro nobis hostiae, 
llitis misericordia, 
lIortem destruxit hodie. 

3. Laus, honor, virtus, gloria, 
2t[itis misericordia, 
Deo, cujus nos gratia 
Emancipat miseriae, 
bIitis misericordia 
bIortem destruxit hodie. 
Cant. ms. Petri de Medicis saec. 13. Cod. Laurentlan. t'l. 29. 1. 

1. Vetus purgans facinus, 
Resurrcxit Dominus, 
Doloris est terminus 
Lux hodienm, 
Resurrexit Dominus, 
Salus aeterna. 

55. 
2. OEdit dolor pristinus, 
]esurrezit Dominus, 
Pietas patris sinus 
Pandit aeterna, 
Resurrexit Dominus, 
Salus aeterna. 
3. Pacem dona protinus, 
Resurrcxit Domius, 
Qui es unus et trinus 
In sempiterna ; 
Resurrexit Dominus, 
Salus aeterna. 
Cant. ms. Petri de 5ledieis see. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. I. 

56. 

1. Omnes gentes plaudite, 
Regi lasso psallite, 
Hymnum Deo dicite, 
Victus est, qui nos vicerat, 
Regi passo psallite, 
Passus vicit et imperat. 

2. Suspensus in stipite 
Regi lasso lsallite, 
Occisus immerite 
Restaurat, quod perierat; 
Regi passo psallite, 
Passus vicit et imperat. 



-- 44 -- 

3. Laudem Deo canite, 
Regi ]oasso ]osallite, 
Libertatis perditae 
Qui viam suis reserat, 
Regi passo psallite, 
Passus vicit et imperat. 
Cant. ms. Petri de Mcdicis saec. 13. Cor. Laurentian. Pl. 29. 1. 

1. Fidelium 
sonet vox sobria, 
Coverlcre, 
Sion, n gaudia, 
Sit omnium 
una loetitia, 
quos unica, 
redemit gratia, 
Convertere, 
Sion, in gaudia, 
Te liberat 
paschalis hostia. 
2. Accingitur 
Ghristus ad proelia, 
Sion, in gaudio, 
Sit omnium 
una laetitia, 
IIostilia 
confregit ostia, 
Dura pailium 
tenet Aegyplia, 
Te liberat 
paschalis hostia. 

Cant. ms. Petri de bledicis saec. 13. 

3. Posterior 
dotatur filia, 
Convertere, 
Sion, in gaudia, 
Sit onnium 
una laetitia, 
llabet minor 
majorum praemia, 
Quia 3acob 
cancellat brachia, 
Te liberat 
paschalis hostia. 
4. Ut nuntiet 
festa paschalia, 
Convertere, 
Sion, in gaudia, 
8il omnium 
una laetitia, 
Apostolis 
ooeurrit nuntia, 
Angelica 
fert testimonia ; 
Te liberat 
paschalis hostia. 
5. Pro filii 
summa victoria, 
Convertere, 
Sion in gaudia, 
84t onnium 
una laetitia, 
Deo patri 
sit laus et gloria, 
Qui saecula 
regnat per omnia; 
Te liberat 
paschalis hostia. 
Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. 



1. Christus patris gratiac 
Nos reconfoederat, 
Resurrexit hodic, 
Sicut praedixerat, 
Felix, qui pro [nisero 
Populo morilur, 
5lors iili de cetcro 
Non dominabitur. 
2. Mortis poena propriae 
Mortuos liberat, 
Resurre«it hodie, 
Sict praedixerat, 
Ligno salutifero 
Mors morte vincilur, 
lIors illi de cetero 
Non do[ninabilur. 

58. 
3. Agnus innocentiac 
Cure se[net offcraI, 
Resurrexit hodie, 
8icut 19raeàixerat, 
Sanguis ejus extero 
Poste diffundit ur, 
5Iors iili de eetero 
Non do[ninabitur. 
4. Genti nos Aegyptiae 
Lignum subdiderat, 
Rcsurrexit hoàic, 
8icut praeàixerat, 
Sed jam lignum aitero 
Ligno retunditur ; 
blom illi de eetero 
Non do[ninabitur. 

5. l,aesis ut a sanie 
Medelam conferat, 
Resurrexit hodie, 
Sicut praedixerat, 
Serpens a presbytero 
Turbis erigitur 
Mors illi de cetero 
Non dominabitur. 

Cant. ms. Petri de Medicis saee. 1:3. Cod. Laurentian. PI. 29. 1. 

59. 

1. 3_ sinu patris [nittitur, 
Munài salvator moritur, 
Et de Maria nascitur, 
Quem pater promiserat; 
,Mundi salvator moritur, 
Ut morte mortem conterai. 

2. Flagellatur, conspuitur, 
Mundi salvator noritur, 
Et ab his crucifigitur, 
Quos liberare venerat; 
blundi salvator morilur, 
Ut [norte mortem conterai 

3. Vetus hostis ejicitur, 
3fi«ài sah ator moritur, 
Dura vita morti subdilur 
Et nos a morte liberat; 
Mundi salvator [noritur, 
Ut morte mortem conterai. 

Cant. [ns. Petri de Medieis saee. 13. Cod. Laurentian. PI. 29. 1. 



B 46 -- 

1. Vocis tripudio, 
Psallat haec concio, 
Vocis tripudio 
Sed mente sobria 
Psailat haec concio 
Festa paschalia. 
2. Non parcit filio, 
Psallat haec concio, 
Non parcit filio 
Patris clementia, 
Psallat haec concio 
Festa paschalia. 

Cant. ms. Petri de 51«.dicis saee. 13. 
3, 1 Salvantur Hs. 

60. 
3. Saivamur pretio, 
Psallat haec concio, 
Saivamur pretio 
/lagaa de gratia, 
Psalitt haec concio 
Festa paschalia. 
4. Fit resurrectio, 
Psallat haec concio, 
Fit resurreetio 
Sub die tertia, . 
Psallat baee eoncio 
Festa pasehalia. 
5. Nos replet gaudio, 
Psallat haec co«cio, 
Voeis tripudio 
Christi victoria, 
Psallat haee eoneio 
Festa pasehalia. 
Cod. Laureutian. PI. 29. 1. -- 

1. Proesit in capite, 
Omnes gcntes, l»laudit« 
l'rocessit in capite 
Nostra resurrectio, 
Omnes gentcs, plaudite 
_lanibus prae gaudio. 
2. Regi nostro psallite, 
O»mes gentes, 1,1audite, 
Regi nostro psailite, 
8ensu tamen sobrio, 
Omnes gentes, plaudite 
lianibus prac gaudio. 
3. Qui dormitis, surgite, 
Omnes gentes, l,lauditc, 
Qui dormitis, surgite, 
llundi de naufragio, 
Omnes gentcs, plaudite 
lIanibus prae gaudio. 

Suspensus in stipite, 
Omnes gentes, 1,1audit G 
Suspensus in stipite, 
Resurgit eUnl bravio, 
Onmes gcntes, plaudite, 
lIanibus prae gaudio. 
Aquas bIamth bibite, 
Omnes gentes 1,1audite 
Aqnas llarath bibite 
Ligni benefieio, 
Onnes gentes, plaudite 
Manibus prae gaudio. 
Aeneum opponite, 
Omncs çentes» 1,1audite 
Aeneum opponite 
8erpentem Aegyptio, 
Omnes gentes, plaudite 
llanibus prae gaudio. 



-- 47 -- 

7. Laudes patri dicite, 
Otaries gentes, plaudite, 
Laudes patri dicite, 
Flamini cure fi|io, 
Omnes gentes, plaudite 
Manibus prae gaudio. 

Cant. ms. Petri de Medieis saee. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. -- 6, ] 
apponite Hs. 

1. Culpae purgator veteris, 
Christus redit ab i»/'«ri$, 
Quos filii 
redemit passio, 
Laetiticat 
nos resurrectio. 
2. Auctor humani generis, 
Christus redit ab i»feris, 
Nec proprio 
pepercit filio, 
Laetificat 
nos resurrectio. 

Qui crucem lulit humeris, 
Christus redit a5 iq'eris, 
Nos sanguine 
mundavit proprio, 
Laetificat 
nos resurrectio. 
Prostrato rege sceleris, 
Christus redit ab inf«ris, 
os amortis 
solvit imperio, 
Laetifical 
nos resurrecfio. 

5. Egressum paudeus miscris 
Christus redit ab infcris, 
Reveriitur 
victor de proelio, 
Laeiificat 
nos resurreclio. 
Cant. ms. Petri de Mcdicis saee. 14. Cod. Laurenfian. Iq. 29. I. 

1. I)ies salutis oritur, 
In ligno vita morilur, 
Dies salutis oritur, 
In ligno vita moritur, 
Ut morti dominetur. 
Cant. ms. Petri de Iedecis saec. 13. 

2. Adam sccundus palitur, 
In ligno vita morit,r, 
Adam secundus patitur, 
In iiguo vita m,ritur, 
Ut primus suscitelul'. 
Cod. Laurentian. Pl. 29. I. 

1. Vineam mcam plantavi, 
Tordar solus calcavi 
Vinea non reddidit 
Fructum, quem speravi, 
Indumentum sauguine 
5Ieum inquinavi. 

2. Facturant nleanl amavi, 
Torcular solus cai«avi, 
Quem ego crcavcram, 
Ego rccreavi, 
Indumentum sanguine 
lleum inquinavi. 



-- 48 m 

3. Qui mundi mala porlai, 
Torcular solus calcavi, 
Unda mei sanguinis 
lInndi culpas lavi, 
Indumentum sanguine 
lleum inquinavi. 
4. Ac«tum ego potavi, 
Torcular soIus calcavi, 
Ego vitae poculum 
]iundo praeparavi, 
Indumentum sanguine 
]Ieum inquinavi. 
Cant. ms. Petri de bledicis saec. 13. 

5. Flagella non recusavi, 
Torcular solus calc«ci, 
Eo sponte subii 
Crucem, quam expavi, 
Indumentum sanguine 
lIeum inquinavi. 
6. Infernum exspoliavi, 
Torcular solus calcavi, 
Qui ligabat hominem, 
Ego rdegavi, 
Indumenlum sanguine 
bleum inquinavi. 
Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. 

1. Passionis aemuli 
Rei sub figura 
Duo portant bajuli 
Botrum in scriptura. 
Iget pia 
Gaudia 
Sion mente pura. 
2. Stillat odorifem 
Botrus pro scriptura 
Pro nostrorum vulnerum 
Solvitur laesura. 
Det pia 
Gaudia 
Sion mente pura. 
3. Aquae potum exserit 
Silicis fractura, 
Quam in signum aperit 
Virgae percussnra. 
Det pia 
Gaudia 
Sion mente pura. 
4. Gazae portas arduae 
Noete sub obscura 
Tollit proles llanuae 
Civium jactura. 
Det pia 
Gaudia 
Sion mente pnra. 
Cant. ms. Petri de ledieis saee. 13. 

65. 
5. In decore vestium 
Crinium tonsura 
Joseph ad imperium 
Transit de clausura 
Iget pia 
Gaudia 
Sion mente pura. 
ri. Res de fumo nascitur, 
Jam lex abit dura, 
Veritas edicitur, 
Praeterit figura. 
Det pia 
Gaudia 
Sion mente pura. 
7. Iraseantnr populi, 
Doleat natura, 
Surgit auctor saeculi 
Frangens mortis jura. 
Det pia 
Gaudia 
Sion mente pura. 
8. Offerat ecclesia 
Pia precum thura, 
Ad laudum officia 
Vigil inst¢t cura. 
Det pia 
Gaudia 
Sion mente pura. 
Cod. Laureutian. Pl. 29. 1. 



-- 49 -- 

1. In agtfi convivio, 
Gaudcat haec concio, 
Triplcx est refectio, 
Triplex est alimonia. 
Gaudeat haee eoncio 
Festa colens paschalia. 
2. Pedum devoratio, 4. 
Gauàcat haec concio, 
Capitis eomestio, 
lntestina vitalia. 
Gaudeat haee eoncio 
Festa colens paschalia. 
Cant. ms. t'etri de bledicis saec. 13. 

Cctera de medio, 
Gaudcat haec concio, 
lloveat combustio, 
Da eoelicis coelestia. 
Gaudeat haee concio 
Festa colens pascbalil. 
Da fidem mysterio, 
Gaudcat haec cocio, 
Cure vaciller ratio, 
Fides est neeessaria. 
Gaudeat haee eoneio 
Festa eolens pasehalia. 
Cod. Laurentian PI. 29. 1. 

1. Transite, Sion filiae, 
Quis est iste tex gloriae ? 
Transite, Sion filiae, 
Transit nostra rcdemptio. 
Quis est iste tex gloriae? 
Rex potens est in proelio. 
2. Jugum lnortis Acgyptiae, 6. 
Quis est iste tex floriae? 
Jugum lnortis Aegyptiae 
Solvit cordis eonfessio. 
Quis est iste rex gloriae? 
Rex polens est in proclio. 
3. Post luetus poenitentiae 7. 
Quis est iste tex gloriae? 
Jugum mortis Aegyptiae 
I.evis restat transitio. 
Quis est iste tex gloriae? 
Rcx potens est in proelio. 
4. Thamar proslat egregie, 8. 
Quis est iste tex gloriae? 
Thamar prostat egregie 
Judae remisso prelio. 
Quis est isle rex gloriae? 
Rex potens est in proelio. 
Cant. ms. Pctri de Medicis saee, 13. 
Drives, Cantiones et uteti. lI. 

lagnae Deus potentiae, 
Q,is est iste tex glori,«c? 
llagnae Deus potentiae, 
Solus sine principio. 
Quis est iste rex gloriae? 
Rex potcns est in proclio. 
Dragmam reduxit hodie, 
Quis est iste rex gloriac? 
Dragmam reduxit hodie 
1Mirabili commercio. 
Quis est iste rcx gloriae? 
Rex potens est in proelio. 
Jonam de ventre besliae, 
Quis est iste tex gloriae? 
Jonam de ventre bestiae 
Locat in patris solio. 
Quis est iste rex gloriae? 
Rex potens est in proelio. 
l%s de laeu miseriae, 
Quis est iste tex gloriac? 
l%s de lacu miseriae 
Reddit eoeli palatio. 
Iduis est iste tex gloriac? 
Rex potens est in proelio. 
Cod. Laurentian. PI. 29. 1. 
4 



-- 50 -- 

1. Qui pro nobis 
mori non respuit, 
Jonam cetus 
de vetre vomuit, 
Resurrexit 
die, qua statuit, 
Alleluja. 
Resurgentis 
caro reflorait 
Cure gloria. 
2. Cure rugitus 
patris inïrcmuit, 
Jonam cetus 
de vetre vomut, 
Monmnenti 
Christum non tenuit 
Angustia. 
Resurgentis 
caro refloruit 
Cure gloria. 
3. Oblatus est, 
quia sic voluit, 
Jonam cetus 
de ventre vo»mit, 
olvit ea, 
quae nunquam rapuit. 
Haec hostia. 
Resurgentis 
caro reflomit 
Cure gloria. 
Cant. ms. Petri de Medicis saec. 13. 

4. lqihil majus 
pro nobis potuit, 
Jonam cetus 
de ventre vomuit» 
Qui innocens 
crucis sustinuit 
Opprobria. 
Resurgentis 
caro reflorait 
Cran gloria. 
5. Detineri 
morte non potuit, 
Joam caus 
de ventre vomuit, 
Qui nos mortis 
a poena eruit 
Morte pia. 
Resurgentis 
earo refloruit 
Cure gloria. 
6. Christum videns 
inferaus fremuit, 
Jonam cctus 
de ventre vomuit, 
Samson Gazam 
in multa dirait 
Potentia. 
Resurgentis 
caro refloruit 
Cure gloria. 
Cod. Laurentian. PI. 29. 1. 

1. Oiïerat ecclesia, 
Ad se fraxit omnia, 
Offerat ecclesia 
Laudis sacrificia; 
Ad se traxit omnia 
Christus cracis hostia. 
2. De mortis angustia, 
Ad se traxit omnia 
De mortis angustia 
Redit cure potentia; 
Ad se traxit omnia 
Christus, cracis hostia. 

Resurgit cure gloria, 
Ad se traxi omnia, 
Resurgit cum gloria 
Christus die tertia; 
Ad se traxit omuia 
Christus crucis hostia. 
Nostra lavit vitia, 
Ad se traxit omna, 
blostra lavit vida 
Caro cuipae nescia; 
Ad se traxit omnia 
Christus, cracis hostia. 



5. Gaudct coeli curia, 
Ad se traxit omnia, 
Gaudet coeli curia 
Christi de victoria; 
Ad se traxit omnia 
Christus, crucis hostia. 
Cant. ms. Petrl de Medicis saec. 13. Cod. Laurentlan. Pl. 29. 1. 

1. Tempus adest gratiae, 
Gratulentur Sion liliac, 
Resurgit rex gloriae. 
Psallat ecclesia, 
Gralulentur Sion filiae 
Pari concordia. 
2. Resmgit rex glodae, 
Gratulentur Sion filin, 
Tempus venir gratiae. 
Psallat eeelesia, 
Gratulentur Sion filiae 
Pari coneordia. 
CanL m Petri de Medieis saee. 13. 

Cbristus gentis propriac, 
Gratulcntur Sion fdiac, 
Misertus est hodic. 
Psallat ecclcsia, 
Gratulentur Sion tiliac, 
Pari concordia. 
Misertus est hodie, 
Grahdntur Sion iïliae, 
Cujus instant nuptiae. 
Psallat eeelesia, 
Gratulentur Sion filiae 
Pari coneordia. 
Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. 

1. Gaude, Sion, 
devoto gaudio, 
Fidelium 
exsultet concio, 
Quia Joseph 
Rachelis gremio 
Dura dormitat, 
8omnum sonmiavit, 
lnclinatum 
solem consideravit. 

Cant. ms. Petri de Medicis saee. 13. 

71. 
2. De Libano 
cedrus desceaderat, 
Quae eypresso 
se eonformaverat, 
Joseph fratres 
a lame liberat, 
Dura dormirai, 
$o'»tm soittvit 
Pro populo 
se Christus inclinavit. 
3. Quid faeitis, 
videte, praesides ? 
Quid marcetis 
otio desides ? 
Quare luxu 
sic esfis resides? 
Dura dormirai, 
somnum somnial, 
Quia Chfistus 
pro nobis laboravit. 
Cod. Laurenfian. 1. 29. 1. 
4" 



m 52 -- 

De Ascensione Domini. 

1. Ascendit Christus hodie 
Ad thronum suae gioriae, 
Aileluja, Aileluja, 
Patris sedens ad dexteram. 

2. Adest praedignus jubilus 
Cure iaetatur in nubibus. 
Alleluja, Alleluja, 
Patris sedens ad dexteram. 

Grad. ms. Mosburgense anni 1360. 

Captivatam mortiferam 
lostram ducens miseriam, 
Aileluja, Aileluja, 
Patris sedens ad dexteram. 

Ergo psallenti gaudio 
Benedicamus Domino 
Alleluja, AIleluja, 
Dco dicamus gratias. 

Cod. Univ. 5Ionacen. 157. 

In Festo Pentecostes. 

4o 

l. Veni, creator spiritus, 
Spiritus recreator, 
Tu dans, tu datus coelitus, 
Tu donum, tu donator, 
Tu rcx, tu digitus, 
Alens et a|itus, 
Spirans et spirilus, 
Spiratus et spiraior. 
2. lIentes tuorum visita, 
Mentium visitator, 
Visitando inhabita, 
¥isorum habitator, 
Tu fons, tu rivulus, 
Frutex et surculus, 
Doctor, discipulus, 
Servorum coronator.. 

Tu septiformis gratiae 
Dans septiforme donum, 
Virtutis septifariae 
Septem petitionum 
Tu nix non defluens, 
Ignis non destruens, 
Pugil non metuens, 
Propinator sermonum 
Tu gratis data gmtia 
E tu faciens gratos, 
Tu primo purgas vitia, 
Post conservas purgatos; 
Absolve debiia, 
Exiolle merita, 
¥irtute soliia 
Salvans praedestinatos. 

5. Ego accende sensibus, 
Tu te, lumen et flamen, 
Tu te inspira cordibus 
Qui es viiae spiramen; 
Tu sol, tu radius, 
lIitiens et nuntius, 
Persona tertius, 
Salva nos, amen, amen. 
Cant. ms. Petri de lledicis saec. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29 1. A. - 
Co. Guelfenbyteran. ti¢lmtadien. 1099. saec. 13. B. -- 1, 8 et spira A.  
5, 1 ascende A. 



-- 53 -- 

1. 0 qui fontem gratiae 
Captivis regeneras, 
Coelos endeleehiae 
Foedere eonfoederas, 
Ordinata serie 
3Iundi motus temperas 
Hyles in temperie 
Effrenata eohibes 
Et dissolvi prohibes, 
Ut leges, quas adhibes, 
Elementa teneant 
E concordi coeanl 
Dispositione. 
R" 0 summa potenlia, 
Inter dissident.;a 
Firma firmans foedera, 
Ut supera 
Sic infera, 
Refraenas iilieita, 
Digna pensans merita 
Retributione. 

2. Legem foederis 
Imponis superis 
Conservans supera, 
Coelum innumeris 
Moves in numeris 
Et coeli sidera; 
Tu coelum circulis, 
Tu motus regulis 
Stringis erraticos, 
Tu nexus musicos 
Innectis dissonis, 
Ex quibus consonis 
Tonis mellisonis 
Reddis harmonias, 
Qui propriis 
Officiis 
Signas hierarchias. 
R  0 summa potentia, 
Inter dissidentia 
Firma firmans foedera 
Ut supera etc. 
3. Ergo qui tare dissona 
Cogis consonare, 
Quae divinae consona 
Legi, moderare 
Melos, quod divinitus 
Tuus spirat spiritus, 
lobis missus coelitus, 
Plenius inspiret, 
Ènormes ejiciat, 
Concordes efficiat 
Quos expiat, 
Sic puniat 
Ut vices, quas variat 
Alternis sic uniat, 
Ne lyra deliret. 

Cod. Oxonien. Rawlin.on C 510. saec. 13. A. -- Cant. ms. Toletanum 
saec. 13. Cod. Matriten. Tolet. 930 [33--23). B. -- Cant. ms. Petri de Mc- 
dicis saec. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. C. -- Cod. Guclfenbyteran. Ilelm- 
st,'ulien. 628. saec. 13. D. -- B hat nur die erste trophe mit dem Rund- 
reim. -- 1. 3 endelichiae AD; endelitiae B, endelychye C. -- R', 6 rcfl-ane. 
A. -- 2, 2 et superis A. -- 2, 3 Conservas D. -- 2, 4 coelum numeris 
CD. -- 2, 16 feh]t D. -- 3, 9 rejiciat D. -- Cfr. bli]chsack 199. 



-- 54 -- 

1. Ecce, festum nobile, 
Quod dut anni reditus 
Mundo celebrabile, 
In quo sanctus spiritus 
Praecordia 
Replevit fidelium 
Sua saneta gratia. 
R  Alleluja, 
Regi regum onmium 
Concinat ecclesia. 
2. Apostoli praediti 
Repeute charismate 
Spiritus paracliti 
Omni idiomate 
5lagnalia 
Dei in gentilium 
Vulgarunt praesenlia. 

5. 
3. Judaei ut subdoli 
Spernentes oracula, 
tduae dabant apostoli, 
Dixerunt» hos crapula 
Eximia 
Vint debacchantium 
Ritu loqui talia. 
R ° Alleluja, 
Regi regum omnium 
Concinat ecclesia. 
4. Judaeis fallacibus 
Sanctus Petrus obviat 
Signis et virtutibus 
Et horum denuntiat 
Eloquia 
Juxta testimonium 
Joelis mendacia. 

5. Deprecenmr igitur 
Omnes una I)ominum. 
Cui regnmn subditur 
1Nulluln habens terminmu, 
Ut ad pia 
Sul)ernorum civium 
Nos pcrducat gaudia. 
C,d. Parisin. (ol. 8andionysian.) 15313. saec. 13. 

1. Ecce orgium, 
Quo rex omnium 
Corda fidelium 
Replevit gratia. 
R"Mater ecclesia 
Cantet Alleluja. 
2 Chorus sanctorum 
Apostolorum, 
Omnium verborum 

3. Geus incredula 
Vint crapula 
Horum oracula 
Reddebat vilia. 
R Mater ecclesia 
Cantet alleluja. 
4. Petrus, vir theos, 
Culpans Judaeos 
Esse probat eos 
Fulsit notitia. Plenos perfidia. 
5. Oremus Eli, 
Quem archangeli 
Laudant, ut ad caeli 
lSlos ducat gaudia. 
Cod. Parisin. (ol. Sandionysian.) 1.5131. saec. 13. 



-- 55 -- 

1. Vent, redemptor gentium, 
Vent, creator spiritus, 
Veni vita viventium, 
lostros solari gemitus 
Verus nobis paraclitus, 
In ride firma mentium . 
In fine moientium 
Te laudat omnis exitus. 
2. Nostrum regens exsilium 
Rorem infunde coelitus, 
Quo furor persequentium, 
Non nos seducat ambitus 
Sed amor tibi debitus 
Fervens corde fidelium 
Nobis ad vitae praemium 
Sit tibi soli deditus. 

3. Tu, qui salvasti saeculum 
Mirando partu virginis, 
Ut confundas incredulam, 
Vires effunde numinis, 
Ut contra virum sanguinis 
Tuum exaltent populum, 
Qui gerit Christi titulum 
Ad laudem tut nominis. 
4. 0 quam beata servitus, 
Quae servit et est libera, 
Qua mundi miserebitur, 
Dura mutatur in prospera; 
0 quam libertas misera, 
Per quam liber fit subditus 
Et dives inter prospera 
Vivit gehennae perditus. 

Trop. ms. Capit. Dertusen. s. n. saec. 13. -- 2, 3 Que furor. -- 3, 5 
Et contra. -- 4, 3 scheint (vgl. den Reim) verschrieben. 

1. Christus jam misit inclitum 
Discipulis paraclitum ; 
Alleluja, Alleluja, 
Vent, sancte paraclite. 
2. Ipsius ut magnalia 
Per mundi ferrent climata. 
Alleluja, Alleluja, 
Vent, sancte paraclite. 
Grad. ms. Mosburgense anni 1360. 

'. 
3." Linguas suas variantes 
Eloquentes praedicantes. 
Alleluja, Alleluja, 
Vent, sancte paraclite. 
4. Ergo decenti gaudio 
Benedicamus Domino 
Alleluja, Alleluja, 
Deo dicamus gratias. 
Cod. Univ. 510Jnacen. 157. 

1. Descende coelitus, 
0 sancte sl, iritus 
Renovetur penitus 
Facies terrestrium ; 
Yeni, sancte spiritus, 
lostrum esto gaudium. 

2. Solari solitus, 
0 sancte spiritus, 
Sui det paraclitus 
Amoris incendium ; 
Vent, sancte spiritus, 
lostrum esto gaudium. 

3. Adsistat genitus 
0 sancte sliritus 
Genitor ingenitus, 
Nos salvet per filium; 
Veni, sauete spiritus, 
Nostrum esto gaudiurn. 
Cant. ms. Petri de Medmis saee. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. -- Aua 
der XIII. Abteilung der H andschrift und somit vidleicht v«,n Philippua de Grevia. 



w 56 -- 

1. Vent, sancte spiritus, 
Spes omnium 
Et enfitte coe|itus, 
Vent, sancte spiritus, 
Perscrutator inclitus 
E cordium, 
Vent, sancte spiritus, 
Spes omnium, 
Con|'er lumen cordibus, 
Vent, sancle spiritus. 

Puritatem mentibus 
Fidelium, 
Auge spem credentibus, 
Vent, sancte spiritus, 
Da pressis languoribus 
Remedium, 
Vent, sancte spiritus, 
Spes omnium, 
Da salutis exitus, 
Vent, sancie spiritus, 

Coelestis exercitus, 
Vent, sance spiritus. 
C,I. Londinen. Egerton 274. saec. 13. -- Nach 2, 2 .gteht nochmal 
Vent satlcte spiritus, wii|,rend 2. 8 feh|tç nach 1. ;3 schei»t eine Zei|e aus- 
gefallen zu sein. Die iqolodie reicht nur bis l, 10. 

1. Vefi, creator spiritus, 
Et in me robur insere, 
Rohur, quo possim penilu 
5hda, quae gessi, luere 
Et amodo sic vivere, 
Ne sire peccato perditus; 
Peccavi quasi licitus 
E diu vixi temere, 
Me serrure tuum visere, 
Vent, creator spiritus. 
Cant. ms. Petri de 5Iedicis saec. 13. 

2. Sit laus parti cttm filio, 
Sit honor sancto flamini, 
Trifitatis confessio 
Firmam spem firmet homini ; 
Uni triaoque nomini 
Sit semper dominatio, 
Salus et benedictio; 
Perenni decus agmini, 
Sit honor saucto flamini, 
Sit laus parti cure filio. 
Cod. Laurentian. PI. 29. 1. 

1. Lumen sancti spiritus 
Descendat divinitus, 
Nos illuminet hodie. 
2. Plenitudo gratiae, 
Tu solus lux juslifiae, 
Exaudi nos in hac die. 
3. Rex dulcis angelorum, 
Salus archangelorum. 
Spes in te credentium, 

4. Solatium sanctorum 
Et vita beaiorum, 
Protector sperantium 
5. Tu via peccatorum, 
Tu semita justorum, 
Latitudo fidelium. 
6. Pater es orphanorum, 
$olamen miserorum, 
Plenitudo omnium. 

7. Da solamen populo, 
Da virutem, in jubilo 
lgos perduc ad solarium. 
('gin. 5Iouacen. (ol. Tegurin.) 716. saec. 1.5. 



-- 57 -- 

1. l)ies est laetitiae 
In domo ment.ali 
Nain advenit hodie 
¥i sacramentali 
Jesus admirabilis, 
Multum delectabilis 
In humanitate, 
(Jui est ineffabilis 
Et inaestimabilis 
In divinitate. 
2. Mortem Dei filius 
Pro mundo passurus 
E a terra longius 
In coelos iturus 
1Ianere realiter, 
Vere corporaliter 
Voluit in nobis, 
In se transsubstantians 
Panera et cor satia»s 
In sanctis et probis. 
3. Gaudeat catholicus 
In hac ride sana, 
Spernens, quod haereticus 
Garrit verba vana, 
Dedignando credere 
Cure non valet capere 
Quod rides ostendi, 
Qui nec parvi flosculi 
Seu vilis vermiculi 
Cuncta comprehendit. 

De Corpore Christi. 
83. 
4. Ave, vivens hostia, 
Veritas et vita 
In qua sacrificia 
Cuncta sunt finita, 
In quo se per saecula 
Agnus sine macula 
Offert patri Deo, 
1Iundans suo sanguine 
Pium cor a crimine, 
Quod fidit in eo. 
5. Mane mecum, Domine, 
Ut pie venisti, 
Ne sine munimine 
Sire in valle tristi; 
Sine te subsistere 
Nequeo seu vivere 
In vita mortali, 
Multo minus gratiam, 
Meritum vel gloriam, 
Iuam non habent mali. 
6. Qui gustant, esuriunt 
In palato mentis, 
Et, qui bibunl, sitiunl, 
Sine velamentis 
Aperte te cernere, 
Amplecti, constringere, 
In quo sa]us lota, 
Quorum nunquam aliter 
Possunt integraliter 
Adimp]eri vota. 
7. Aufer, Jesu Domine, 
Pestes nniversas 
Crporis et animae 
Arque res adversas, 
Defnnctis fidelibus 
Locum in coelestibus 
Dona cum bealis, 
In sanctis operibus 
Da pacem hominibus 
Bonae voluntatis. 

Cod. Trecen. (ol. Claraevallen.) 1612. saec. 15. -- Die Hs. giebt dle 
Aufschrift: Hymnus sire canticum de sacramento altaris. 



w 58 -- 

1. Co»gratulare et laetare, 
Turba nunc fidelium, 
Ab omni cura mente pnra 
Cole Dei filium. 
R" Aileluja, Alleluja, 
('hristo regi jubila, 
Qui se Jesum dat in esum 
FeloEque cordis nubila. 
2. Qui pro nobis atque vobis 
ecem duram suslulit 
lu crucis ara et amara 
llorte mortem relmlit. 

In tno esn, bone Jesn, 
ostra dele crimina, 
osque conserva et enerva 
Saeva mortis fuimina. 
Alleluja, Alleluja, 
Christo regi jubila, 
Qui se Jesum dat in esum 
Fertque eordis nubila. 
le damnemur, sed salvemur 
Per tuum jndicium, 
Qui es cunctorum plasmatorum 
Finis et initium. 

Cod. Engelbergen. 314. saec. 14. -- 3, 4 Leva mortis findea Hs. 

1. Are, duice tu frumenlum, 
In laria quod inventum 
Crucis venir ad tormentum, 
Cordis nostri pascementum. 
Animarum corpus clarum, 
Caro carens eal ie, 
Co»secrata, sed velata 
Star sub partis specie. 
Sanguis potus, Christus totus 
Hic sic praesens creditur, 
Ut de matre sine patre 
Homo Deus editur. 

Salve, calix vini meri, 
Quem non bibunt insinceri, 
0 mi Jesu, dulcis queri, 
Fac te cito possideri. 
Virginalis flos vernalis 
Factus est angelicus, 
Fructus virus, cibus divus, 
Ut pascatur coelitus. 
5Iiser homo, qui pro pomo 
Factus est famelicus, 
Hunc informat, et innormat 
Cibus hic salvificus. 

3. Yale, cibus salutaris, 
çui frequenter immolaris 
Super tuis sacris aris, 
lqunquam tamen consummaris. 
Tu dignare nos mundare 
Criminum a sordibus 
Et tu, bone, nos comporte, 
Jesu, nostris cordibus. 
Veni, veni, corda leni 
Tuo divo corpore, 
Dans sincere immanere 
Tibi omni rempote. 
Grad. ms. Pragense anui 1410. Cod. Altovaden. 42. 



-- 59 -- 

1. Arc, verbum incarnatum, 
In virgine humanatum, 
Tu panis mysterium. 
Tu planas culpas debitas, 
Tu Imndis caulas coelicas, 
Tua firma aeternitas 
Manet inviolata. 
Te Helias praemonstravit, 
Typice dum te gustavit, 
l'anem subcinericium 
Petens 01)mpum Dei. 
Grad. ms. Pragense anni 1410. 

5ianna roris coelici 
Atque dulcoris mellici, 
Tu panis vivificus. 
Melchisedech te signavit, 
Panera vinum dmn obtulit, 
Agnus paschalis sanxiit 
Pro nobis immolatus. 
Tu nos pascis hic carnales, 
Fac nos tibi commensales, 
Cohaeredes et sodales 
Coelesti in patria. 
Cod. Altovaden. 42. 

In Dedicatione Ecclesiae. 
. 

1. 0mnis saltus Libani 
multo splendet deeore 
A duce praenobili 
regali facta more, 
tuam Tyrus et Babylon 
pari zelant livore, 
Hanc Juda et Ephraim 
tanto eohnt ardore, 
Nec si Maro viveret, 
digno referret ore. 
2. Pavimentum nitidum 
argenteo colore, 
Aureus est paries 
non indigens pictore, 
Tectum cedro redolet 
celatum omni flore, 
Margaritae renitênt 
earumque splendore 
I,ucent domus intima 
velut sol in fervore. 

3. Perornantur floribus, 
flores pascunt odore, 
Odor spirans naribus 
nos ligat in amore, 
Scatent rivi fontium 
campi rident virore 
Strepit cantus avium 
multiplici canore, 
Ver ibi perpetuum, 
quies sine labo'e. 
4. Princeps domus inclitus 
omni carens rancore 
Laetus puicher, dapsilis 
nullo prudcntiore, 
Quem infundit eoelitus 
pater superno rore 
Et ditavit celsius 
omni imperatore, 
Ad se traxit omnia 
suo pio cruore. 

5. Hujus sponsa nivea 
et roseo rubore, 
Duplici victoria 
consimilis aurorae, 
Lactat otaries populos 
gratiarum vigore, 
Implens haec palatia 
nuptiali candore, 
Quae suspirans gaudia 
spero .ed cure timor¢. 



-- 60 -- 

Ced. Parlsiu. («|. Martialen.) 3719. saec. 12. -- 1, 1 re«p|enàet. -- 1, 4: 
Judas. -- Diesem Liede auf die Freuden des hlmmlischen Jerusalems fehlt 
augenscheinlich der Anfang, da der ersten ,Strophe ein 8ubjekt (weiblichen 
Geschleehtes) ahgeht, vermutlich dorons, Jerusalem» Sion oder dergl. 

1. In rerum principio 
Fundatur ecclesia, 
A parentis filio 
llater habet praemia, 
Exsul agat gaudia 
Restaurato praedio, 
Nain purgato lolio 
Puilularunt lilia. 
2. Zabule, dic ilnpie, 
Dic, quid fraudes faciunt? 
Quid prosnnt insidiae, 
Quid doli proficiunt? 
lqam regem respiciunt 
In regno iaelitiae 
Et bravium capiunt 
Rectores ecclesiae. 

3. Fractns Adam odorat 
Arboris exitii, 
A morsu mors venerat 
Cure causa decidii, 
8ed Christus, flos lilii, 
¥itam reparavêrat, 
Solvens dono gaudii 
Totum, quod perierat. 
4. Pastor ovem perditam 
Reportat ad patriam, 
Chrisms pesti deditam 
8erenat ecclesiam. 
Epurgat versutiam, 
Confortat sollicitam, 
Dat dona per gratiam 
Justis dari solitam. 

Cant. ms. Petri de Medicis saec. 13. Cod. Lavrentian. PI. 29. 1. -- 
Au der XIII. Abteihmg der Hs. Verfasse¢ viclleicht Philippe de Grëvc. 

1. l'uisa noxae scoria 
l,audis sacrificia 
Regi regum imnmla. 
R" l'ange cure laetitia, 
Jerusalenl iucola. 
2. Urbis tnae moenia 
Recta conscientia 
Fultet et non subdola. 
8. Super interstitia 
Amoris praenuntia 
Jubilet ruscinola. 

Urbis viridaria 
Grata reddant lilia 
Et rosas cure viola. 
R TM Pange cure laetiia, 
Jerusalem incola. 
5. Et illa seminia 
Sequestrentur omnia, 
tuae non sunt benevola. 
6. Quibus patent osfia, 
¥itiorum conscia 
liundet virtutum schola. 

7. Sabaoth clementia 
Nos post mundi taedia 
Venustct aureola. 
Cod. Parlsin. ol. 8andionysian. 15131. saec. 13. -- 2, 3 das Wort FuRet 
(fult/»?J bat sich unser l%et vermutlich mit derselben Unbefanenheit ge- 
bildeL wie seminia u. a. -- 3, B ruscinnla-.--=rossignol. 



1I. 

FESTIVAE DE SANCTIS. 



In Festo onlnium Sanctorum. 

90. 

1. Universorum orgio 
Sanctorum et solemnio 
Sit laus, decus et gloria 
llli, qui regit omnia. 
R ° Supernae matris gaudia 
Repraesentet ecclesia. 
2. Nemo posset describcrc 
Aut per sermonem pandcrc, 
Quanta sit coeli curia 
Felicitatis copia. 
3. flic est perpes festivitas 
Arque pacis tranquillitas, 
Hic est vera concordia 
Et jugis omicitia. 

4. Hic aon est metus fremilus 
Ncque languoris gemitus, 
Sed securitas nimia 
Et salus finis nescia. 
R'" Supernae matris gaudia 
Repraescntet ecclcsia. 
5. Illic sancti dispositi 
Secundum formam meriti, 
Una vocis sirurgia 
Deo fundit pracconia. 
6. In summitate ordinum 
Est juxta nostrum Domim, m 
Beata virgo Maria, 
Advocata nostra pia. 

7. Oremus, ut ad civium 
Supernorum consortium 
Nos ab ista miseria 
Christi producat gratia. 
Cod. Parisin. (ol. 8andionysian.) 1.5131. saec. 13. 

1. Ecce, sanctorum 
Kotrb' orgium, 
Ad decus quorum 
Et solemnium 
Regi coelorum 
Sit praeconium 
In exordio. 
It o Sion concio 
"_,4,,à jubilet 
Cum tripudio. 

9l. 
2. 19.«7,tra pandere 
Nequit penitus 
Neque sapere 
Cor humanitus, 
Quanto foedere 
Regnet coclitus 
Esultatio. 
R o Sion concio 
)l,,à jubilet 
Cre tripudio. 



-- 64 -- 

Est haec civitas, 
Cujns curia 
Est solemnitas 
Lenchos nescia 
Et tranquillitas 
Abs dissidio. 

3 4. Juxt merit 
Illic agmina 
Sunt disposita, 
"En; culmina 
Quorum inclita 
Coeli domina 
Est cure filio. 
5. Te nos cerncre 
Precamur, Eli, 
quem oontinuc 
Laudant angeli, 
.Nobis tribue 
Post mortem caeli 
Frui gaudio. 
Cod. Parisin. (ol. Sandionysian.) 15131. saec. 13. -- Vor dem Refiain, 
der vor Str. I steht, heifst es: »Detele heure ri labiante madame gucne puis 
sanz li. Contra in Latino: Sion concio etc. -- 1, 2 cenon orçium. -- 3, .5 
Was mit Lenchos gemeint ist, bleibt mit zu dunkel, um eiue Konjektur zu 
wagen; man erwartet dem Sinne nach etwas wie finis nescia, oder allenfalls 
ein Wort, das Leid Klage oder bnliches bedeutet. -- 4, 7 Est fehlt. 
9. 

1. Praesenti solemnio 
Orthodoxe jubilatc, 
oxae pulsa caecitate 
A cordis hospitio. 
2. Culto a fidelibus 
lsto geras ergo festo, 
Christo decus primum esto, 
Dein sanctis omnibus. 
3. Summ est felicitas 
Peramoena coeli domo, 
Plena x,/«,»ç cinnamomo, 
Jngis est solemnitas. 

4. Absque molestamine 
Ibi x«r& creatur 
Sibi plaudit, carens cura 
Et hostis formidine. 
5. Et omnis melodia, 
Clamor ibi praestat laudis, 
Amor hic est expers fraudis. 
Ae ,u concordia. 
6. Regem cernunt gloriae 
Celi cires subjugati 
Heli, snmmae majestati, 
Hic constant in feria. 

7. Ac eam salvifica 
Assistentem tune laudi 
Gentem, Adonai, audi 
Et eam purifica. 
Cod. Parisin. ol. Sandionysian.) 151:1. saec. 1:. 
De sancto Antonio. 

1. Aquae vivae dat fluenta 
Fons vius Antonius, 
Floret hortus, incrementa 
Praestt Dei filius. 

2. Vineam propaginat 
Cultoris industria, 
I)um in ratais germinat 
Yerae vitis gratia, 
Viget fructus copia 
Verbi fu pluvia. 



-- ri5 -- 

3. Servi providentia 
Talenta multiplicat, 
Dmn divinae praemia 
¥irtutis amplificat, 
lqam verbum, quod seminat, 
In salutcm germinat. 
Cant. ms. Pctri de Mcdicis saec. 13. 

4. Veritatis spcculum, 
Morum donfieilium, 
I,ux illustrans saeculum, 
Fidei praesidium, 
Errores elimina, 
Tenebms illumina. 
Cod. Laurentian. PI. 29. 1. 

91. 
De sancto lh, rnhardo. 

1. Terit Bernardus terrea 
Mente raptus ad super; b 
Bella retundit carnea 
lIundi contemnens prospera. 
2. In mandatorum area 
Flagello poenitentiae 
Spicam carnis excutiens 
Granum nudatum palea, 

Vestitmn stola gloriae, 
Christi transfert ad horrea 
Fructum vitae suscipicns. 
8. Oliva fructifera, 
Caritatis unctio, 
51ardus odorifera, 
Sahtis refectio, 
Reatus extermina, 

Pacis fove senfina. 
Cant. ms. Petri de, Medicis saec. 13. Cod. Laurentian. PI. 29. 1. 

1. Jucundare, Gallia 
Illustris et martia, 
Patte Dion) sio, 
Eructa propitia 
Laudis sacrificia 
In ejus solemnio. 
2. Hic Atheniensium 
Linquens pontificimn 
Clemcntis imperio 
In regnum egregium 
Francorum rebellium 
Venit conductu do. 
8. Inde Christi nuntius, 
Cujus erat socius 
Cure Eleutherio 
Rusticus, vit hagius, 
Replevit Parisius 
Divino seminio. 
Dr.ve, Cntiones et Muteti. 1[. 

De san¢to Dionysio. 

Praeses urbis Gallicac 
Fidei catholicae 
Pullulante radio 
Praecepit tyrannice, 
Dei servos publice 
Exponi martyrio. 
Catta et verbere, 
Crate, lune, carcere 
Et crucis supplicio 
Superatis facere 
Festum coeperunt fcre 
Divino consilio. 
Lictor tandem inclitum 
Seniorum, fruitum 
Coelesti edulio, 
Praesentia comitum 
Per praesidis monitum 
Subjugavit gladio. 
5 



m 66 -- 

7. Exoremus, socii, 
Ut expulsa vtii 
Sorde nobis passio 
Sancti Dionysii 
In hujus exsilii 
Succurrat exitio. 
Cod. Parisin. (ol. 8andionysian I. 15 131. saec. 13. 

1. Ecce, festum egregii 
Martyris Dionysii, 
Quo ab hujus exsilii 
lliseria 
]ligravit cure victoria. 
R"Gallia cure laetitia 
Eximia 
.'l»,& pangat Alleluja. 
2. Beatus dictus pontifex 
Galliae fuit opifex, 
lqam per eum peeeati faex 
Cum dulia 
Cessit erescente latria. 
3. Signis fidei cognitis 
Bequam praefeeti monitis 
Lotis artatus fuit is 
Et alia 
51ulta tulit supplicia. 

96. 
4. Hic afflictus propter Deum 
Catastam, lectum ferreum 
lqee non elibanum igneum 
Ae trueia 
Devieit animalia. 
I" Gallia eum laetitia 
Exinia 
"l»'& pangat Alleluja. 
5. Post deictum patibulum 
Rex coeli suum fanmlum 
Transmissum in ergastulum 
Sua dia 
Refecit alimonia. 
6. llartyr tandem aeephalus 
l'tout jussit praeses malus 
Fuit, ubi regnat salus 
Et gloria 
Receptus eoeli curia. 

7. Devotis ergo mcntibus 
Oremus, ut supplicibus 
Dionysii preeibus 
Ad gaudia 
Perdueamur eoelestia. 
Cd. Parisin. {ol. Sandi,»nysian.) 15131. saee. 13.- Dm Emmdreime, 
mit dem das Lied in der ils. beglnnt, geht eine altfi'anzSsische Str«,l,he 
'orlaer, an die ersterer mit dcr Bemerkuug gefigt vird: Contra in latin,,. 

1. Francigenae, radii 
]iorum atque vitac, 
Dulcore praeconii 
Festum insignite 
Saneti Dionysii 
Areopagitae, 
2lartyris egregrii 
Et arehimandritae. 

2. Hic deserens Graeciam, 
Cujus erat aegis 
Et pastor, per gratiam 
Angelorum regis 
Accessit in Franciam 
Cure suis collegis, 
on verens insaniam 
Populi exlegis. 



-- 6"/ -- 

3. Tandem Christi nuntius, 
Duliae eaducae 
Yersatilis gladius, 
Non obstante truce 
Populo, quantocius 
Circumfusa lute 
Fidei, Parisius 
Venit Christo duce. 
4. Estirpato duliae 
Circumquaque felle 
Infusoque latriae 
Eus loco ruelle, 
Sator legis hagiae 
Per praefecti relie 
Captus fuit impie 
Caesa virgis pelle. 

5. Clibani incendia 
Fidei athleta 
Ac tormenta alia 
Mente tulit laeta, 
Famis animalia 
Rabie repleta 
In ejus praesentia 
Fuere quieta. 
6. Hinc pluribus aliis 
Martyr trabeatus 
Attritus suppliciis 
Et incarceratus, 
Tandem ex cibariis 
Coeli recreatus 
Cure duobus sociis 
Fuit decollatus. 

7. Te hoc in exsilio, 
Sancte Dionysi, 
Corde rogatons pio, 
Ut onmes provisi 
Sic tuo suffragio 
Simus, ne divisi 
Post mortem a gaudio 
Simus paradisi. 
Cod. Pari.sin. (ol. 8andionysian.) 151;31. saec. 1;. 

1. Seminavit Graecia, 
Quod mentis in horrea 
Jam reponit Gallia, 
Granum sine palea. 
Quod senio non interit, 
Quod mundi mola non terit, 
Quod aune usque dapibus 
Fideles coelestibus 
Sagiuat. 

98. 
2. Per dcfectum 
solaris luminis 
lllustratur 
lumine numinis 
tlaerens Dionysius 
In eclipsi dubius, 
Neque clausas 
Diu causas 
Aperire sufficit. 
3. Iqatur,t seCUlU disputaus, 
lIotus astrorum computans 
Non invenit, quod quaeritur, 
Sic ratio scrutinio 
Deticiens compellitur, 
Ut se supra se quaerat, 
Dura, quod quaerit, attingere 
Non temere desperat. 
Cant. ms. Pet'ri de Medicis saec. 13. ('od. Laurentian. PI. 9. 1. A.  
Cod. Guelfi.nbyteran. Helmstadien. 698. saec. 1::. B. -- Cfr. Milchsack 201 sq. 
5* 



-- 68 -- 

1. Par concentu rogito 
0mnis clcrus cogito 
Dulce carminari, 
Laudet servam Domini, 
Laus sit ejus nomini, 
Studeat sic fari : 
Eja, linguam solvite, 
Corde laeto eanite, 
Dorothemn petite, 
Puro purae quaedte, 
Suppliees instate, 
lpsam adorate. 

99. 
De sancla Dor.lhea. 
2. Tulisti memoriam, 
Cure ad vitac gloïiam 
Virgo properares, 
Olq»ressorum facere 
Arque preces fundcre, 
los ut liberares; 
Èrgo, pia domina, 
Vitae praestans omina 
Scribe nostra nomina 
Post haee earnis somnia 
In perennem ritae 
Librum, via vitae. 
Fore mater pauperum 
Et bonorum operum, 
Sancta, cupiebas, 
Pro nobis ad Dominum 
lnterpellans omnium, 
Dando dulees odas 
Benêdicamus Domnio, 
Patri sine termino, 
In supremo solio, 
Sit laus ejus filio 
Pncumati et almo 
Corde, jubilo. 

Cod. (*enip.ntan. (ol. Carthusiae in Schnalz) saec. 14. -- 
vielleicht verderbt; es fehlt eine Silbe und der Reim. 

12 ist 

100. 
De saucto Fraucis¢o. 

1. In paupertatis praedio 
Franciseus p|antat vineam, 
Verae vifis propaginem 
Auget nova productio, 
Evellens stirpem spineam, 
Ficus alit dulcedinem, 
Cedit spinetum lilio. 

2. In ia purgat vitia 
Corde mundus et opere, 
Coruscet ut in patria 
Culpae liber ab onerc. 

3. Ad amoena paseua 
Vagas oves dirige, 

Fac sequi proficua, 
Mentes lapsas erige, 
Da cum agnis eligi 
Da cum granis colligi. 
Cant. ms. Yetri de Iedicis saee. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. 



-- 69 -- 

1. Gloriosus, fervidus 
fidei zelator, 
Christi miles nobilis 
mundi supplantator, 
Eloquens Georgius 
fide]n protestatur, 
Gentis dii dacmonia, 
dicens vinculatur. 
2. Obedicns spiriiui 
carnem lnaceravi[, 
Tonncntorum gencra 
]nuira toleravit, 
Recrus in judicio 
hosles expugnavil, 
Tortus in equuleo 
palmam reportavit. 
Cant. ms. saec. 
I,lumbum bis. 

101. 
le sancto Georgio. 
3. Gratas in ardoribus 
ignis cruciatur 
Constans in laboribus 
virgis flagellatur, 
Justus ut in carcere 
luminc privalur, 
Vulnus in doloribus 
sale confricatur. 
4. Fervidum hic plumbum, bis 
rotam superavit, 
Prece fusa sedula 
idola prostravit 
Sanctus ac pro populo 
Deum exoravit, 
Cursum vitae gladio 
felix consummavit. 
Cod. Mutiuen. IV D ,5. -- 4, 1 Verum hic 

De locetibs. 

1. O Chrisii milites incliti, 
Cunis fasciisque armati, 
Matrum sugentes ubera 
Sumpsistis triumphalia. 
2. Rex aeterni res filius, 
Cujus fuistis exercitus, 
Exsul manens in Aegyptum 
Praemisit vos in gaudium. 

3. O fcli«es infantuli, 
Flores superni solii, 
Agnum sequentes undique 
Laureati innocenli sanguine. 
4. O praecelsi duces martyrum, 
Placate pium Domiuum, 
Ut hoc imstrum collegium 
Jungatur coetui virginum. 

5. Gloria tibi, Domine, 
Qui nos ditasti magnifice 
Reliquiis sanctorum, 
Qui tecum regnant pcr saeculum. 
Grad. ms. Porcetense saec. luha. Cod. Darmstadien. 931. add. saec. 14. -- 
3, 4 hat mindestens zwi 8ilben zu vicl, 5, 3 eine zu wenig. -- Auf.chrift: 
Lans de innocentibus. 

1. Ad infantum triumphanlum 
Gloriosum transitum, 
Quis polorum perviorum 
llors paravit aditum, 

IO:1, 
2. Rcx insanus misit manus 
Bethlehem per ambilum, 
In furore de cruore 
Inquinans exercitum. 



-- 70 -- 

3. Sed in vanum versat mamm, 
uod facit, est irritum, 
Namque dire vult ferire, 
ilon est et licitum. 
4. Lictor saevit nec implevit 
Furorem indomitum, 
Ferit, trancat et aduncat 
Morem pmeter solitum. 

5. Ut est scriptum, in Aegyptum 
Duxerat transpositum 
Joseph pater, virgo mater, 
Sicut erat creditum. 
R o Sint infantes festivantes, 
Et sonorus psallat chorus, 
liec desistat, sed insistat 
Dulcem ferre sonitum. 

Cod. Parisin. (ol. Martialen.) 3719. saec. 12. -- 3, 3 Lies: Nam quod 
dire? -- 4, 4 est fehlt. 

1. Ece, jam celebria 
Redeunt solemnia, 
Quibus Dei unicus 
Natus est humauitus 
Absque viri semine 
Ex illibata virgine. 
I.  Domiui nativitas 
Jure nostri est jucunditas. 
2. Pro cujus invidia 
Herodis saevitia 
Sunt infantum plurima 
Trucidata milia, 
Quos divina gratia 
('oeli duxit ad palatia. 
Grad. ms. Mosburgense anni 1360. 
schrift: In die sanctorum innoeeutium. 

Ergo vos, o socii, 
lion est tempus otii, 
Summa cure laetitia 
Christi natilitia 
Celebrantes pariter 
Jubilemus unanimfler. 
Domini nativitas 
Jure nostri est jucunditas 
Et tu, lector inclite, 
Jube domne incipe, 
Laudem hic in parvtlis 
Qui emerunt jugulis, 
Ut transirent ad gloriam 
Terrenam per victoriam. 
C,,d. Unir. M.nacen. 157. -- Auf- 

105. 
De s. Johanne Baplista. 

la. Psallat concors symphonia 
Laudem Christi praeeonis, 
2a. I,audat chorus organicus 
Per graves ab acutis 
3a. Suavis sonet harmonia 
Dulces melos, 
Vocem jucuuditatis, 
4a. Accendat nos empyreum 
Pneuma sacro fulgorc 

lb. Euge dulcis euphonia, 
Pange rhythmos cum ionis. 
2b. Et plaudat omnis lyricus 
In modulis argutis. 
3b. Sine doit lascivia, 
Seà gaudiis 
Ignitae caritatis. 
4b. Cor et illustrans igneum 
Divino sub ardore. 



-- 71 -- 

Sa. Solve polluti 
labii peccamina, 
6a. Ut pura sint mundati 
oris famina 
7a. Salve, praecursor nobilis, 
pacis dogma per orbem 
seminasti, 
Sa. Inter prophetas maximus, 
hpostolis praelatus, 
9a. Tu trinitafis vernulus, 
Baptismatis pincerna, 
10a. Johannes, Dei gratia 
Divinitus vocaris, 
l la. Doctorum fulges almo 
privilegio, 
12a. Quem angelus 
ab arce poli nuntius 
13a. 0 quam felix nativitas, 
Quae meruit 
Dc coelis nuntiari, 
14a. Quam stupenda, quam bcnigna 
caritas 
15a. Regen coelorum senseras 
Ventris obstruso 
positus cubili 
16a. Confers loquelam geuilus 
Sublatam Zachariae 
17a. Fugis mundanas tenebras, 
Spernis peccati morem, 
1Sa. Salve, mundi speculum, 
Nostrorum spectaculum, 
Yera irtus omnium 
Credenlium. 

5b. Baptista felix, 
pia per precamina. 
6b. Fiantque tibi grata 
nostra carmina. 
7b. Tesfis aeterni numinis, 
agnum venturum mundo 
demonstrasti. 
8b. Martydo sanctissimus 
Triumphas laureatus. 
9b. Tu sanctitatis formula 
Lucens lucis lucerna. 
10b. Coelestis regni gaudia 
Scintillans tuis caris. 
1lb. Praeclarae" castitatis 
flores lilio. 
12b. Praenuntiat 
vitae futurae praescius. 
13b. l%men cujus immensitas 
Digna fuit 
Per angelum portari. 
14b. Quam sancta, quam laudabilis 
jucunditas. 
15b. Dura matris exsultavcras 
Alvo resultans 
motu puerili. 
16b. Et praestas isdem pcnilus 
Veritatem prophetiae. 
17b. Subis deserti latebras 
Chrisli propter amorem. 
18b. Baptizator gentium, 
Consolator mentium, 
Salus et solarium 
lIoercntium. 

18c. Fidei vestigium, 
Ex agro gentilium 
Exstirpasti lolium 
Errantium. 
19a. Tibi potum fons ministrat, 
Pastum favus mellis, 
Cujus vita nos magistrat 
Altior slcllis. 

19b. Vox clamantis in descrto 
Parans vitae viam, 
Cujus doeens in aperto 
llatrem Mariam. 



-- 72 -- 

19c. Baptizari meruisti 
Vivam formam partis, 
Benedictum corpus Christi, 
Rivo Jordanis. 

20a. In columbae specie 
Spiritus prudentiae, 
Fides, vox laetitiae, 
Spes gloriae. 

20b. Vox auditur regiae 
Patris sapientiae, 
Regis coeli euriae, 
Vox gloriae. 

2la. llic est verus et electus 
Rex perennis vitae, 
Meus filius dileclus, 
Ipsum audite. 

2lb. Ilujos sauctae visionis 
Testis comprobaris 
Et paternae jussionis 
Dicta seetaris. 

92a. 

O dulcedo imninum, 
Johannes, summa legis, 
I.ucens ante Dominum 
3liles superni regis. 

22b. 

Sator evangelii, 
Propheta veritalis, 
Restitutor gaudii, 
Destructor vanitatis. 

23a. 

Verum nmndi florem, 23b. 
Flore dulciorem, 
Salutis auetorem, * * 
t'tlro puriorem, * * 
Trium ceutupliciter * * 
In coelis aeternarum 
Fructuans solemniter 
Triumpho coronarum, 

Saevi regis feritas 
lnsana decollavit, 
Hinc Dei gratuitas 
Te digne coronavit. 
Salve, beatorum 
Civis angelorum, 
Illustrator morum, 
Gloria polorum. 

23c. Trames rectitudinis, 
Sanctorum fortitudo, 
Laus beatitudinis, 
Virtutum magnitudo, 

Lux aeternitatis, 
Favus pietatis, 
Decus aequitatis, 
Splendor claritatis. 

24a. Tuis sacris precibus 
Adesto naufragatis, 
Ut completis laudibus 
Solvamur a peccatis. 

24b. Purga sordes cordium 
Origo bonitatis, 
Da salutis gaudium, 
Corona largitatis. 

Cire. lIonaeen. («1. Diessen.) 5539. saee. 14. -- 15b, 2 sq. motu resul- 
rang. -- 1fa, 1 Confers eisdem genitus.  22a, 4 Mille superni. -- Aufschrift: 
Cauti[eua de sancto Johauue Baptita. 



-- 73 -- 

106. 
De s. Johanne Evangelista. 

1. Christi sit nativitas 
Cure jubilo repleta, 
Cujus coelestis civitas 
In vila quieta 
Johannem coliocavit 
Epulisque pavit, 
Vocavit 
Post senium. 
R" J«fllanues, te rogamus, 
Da nobis, ut bibamus, 
Ne hamus 
Nos trahat in supplicium. 
2. Pracceptoris in pectore 
Suaviter dormivit, 
Bibcns in coenae tempore 
Fluenta, quae scivit 
Pcctus, quod refecit 
Nos et mortem jecit 
Et fecit 
Convivium. 

3 Virus hic mortiferum 
Incolumis potavit, 
Per quod binos miserum 
Letum tunc prostravit, 
Quibus vites tribuit 
Et vitam restituit 
Et diluit 
Exitium. 
R o J)hannes, te rogamus, 
Da nobis, ut bibamus, 
Ne hamus 
Nos trahat in supplicimn. 
4. Custos nostri Domini, 
Cure Dominus pependit 
In cruce, salus homini, 
Quam hene defendit 
Velut suam matrem, 
Honorans nostrum patrem, 
Et marrera 
Et filium. 
5. Virgini cum virgine 
Nos cernui cantamus, 
51ec tu, lector, desine 
Laudes, quas sonamus, 
Ut post hoc terrenum 
Ducamur ad amoenum 
Serenum 
Palatium. 

Grad. ms. Mosburgense anni 1360. Cod. Univ. Monacen. 157. 

De ss. Johame et Jacobo. 

1. DUO llIIUlII genere, 
Duo unum munere, 
Unum sunt in gratia, 
Duo unum nomine, 
Duo unum lumine, 
Unum sunt in gloria. 

2. Duo sunt virginei, 
Duo consanguinei 
Gubernantis omnia, 
Duo sunt prophetici, 
Duo evangelici 
Testes in ecclesia. 



-- 76 -- 

De sancto Leodegario. 

l. Ovans chorus scholarium 
Almum I,eodegarium 
Psallendo carmen varium 
Pura colit mente. 
Clara orlus prosapia, 
lutritus aula regia, 
Sacra perdiscens studia 
Didone docente. 
R 0 trina de aureola 
Gaudens, Leodegari, 
Trina fortis areola 
I,aetarisque stoleola, 
Pro fuis preces cumula, 
Ut queant beari. 

2. Fide firmatus triplici, 
Securus spe multiplici, 
Dilectione duplici 
Floruit beatus, 
Bino felix charismate, 
Mundum rigavit dogmale, 
Corusco diademate 
Fuit laureatus. 
R  0 trina de aureola 
Gaudens» Leodegari, 
Trina fortis areola 
Laetarisque stoleola, 
Pro tuis preces cumula, 
Ut queant beari. 

3. De passionis rivulis 
Bibens privatur oculis, 
Lingua, labris, ne populis 
Praedicet aeterna; 
Nova fandi potentia 
lefert Dei magnalia, 
Caput exaltans gaudia 
Meruit supcrua. 

Cod. Engelbergen. 314. saec. 14. 

De s. Maria Magdalena. 

1111. 

:1. Are, purmn vas argenti 
Dccocta rubidne, 
Christi custos nmnimenti, 
lati sine semine 
De lIaria virgine. 
Tibi pie se quaerenfi 
l'ec non ad sepulchrmn flenti 
Deitas in homine 
Pandit sub velamine, 
Flere desine. 

2. Pape, roulier, quid ploras, 
(duem quaeris, quem visitas ? 
Cur hic jaces per rot horas, 
Surge quid hic latitas? 
lqumquid hoc vult caritas, 
tduod in flendo sic laboras? 
IIunc timorem mitre foras, 
Et tunc forte bonitas 
Aderit et veritas, 
tuam tu flagitas. 



-- 77 -- 

3. Non me possmn conlinere 
Nec cessare dcbes, 
Scmper volo Jesum flere, 
Nain amore langueo, 
Hcus, sublatum videe, 
Qui solebat me docere; 
Jesu, bone, misercrc, 
Facere quid debco? 
lunc, ut quondam solco, 
Te non video. 

4. lIortulane, si vidisti 
lllum, post quem mussito, 
Aut hune si tu sustulisti, 
5Iihi, quaeso, dicito; 
Gradu quaerens concito 
Tollam, unde posuisti, 
Sic me moestam refoisti, 
Quem pro more solito 
Ungam more debito, 
Nullum dubito. 

Cod. Ox.nien. Digby 2. saec. 1z/14. 

5. 0 Iaria, noli flere 
Nec te plus affligcre, 
Resurrexi vivens vcre, 
Sed noli me tangere, 
Ad patrem ascenderc 
Nondmn pores, me vidcrc, 
Fides deest, illam quaerc 
Et sic Petro dicere, 
Quod me vides viverc, 
Vade propere. 
6. Raboni, jam sunt exorta 
Vera nobis gaudia, 
Cure deslructa mortis porta 
¥ivis salvans omnia, 
Pro tua elementia 
Desolatos nos conforta 
Et fae tandem, ut absorpta 
Sit mors in victoria, 
Tecum ut ecclesia 
Sit in gloria. 

Mit 3Iel. 

11|. 

1. Novum festum celebremus 
Novos cantus et cantemus 
Facta rerum novitate 
In nova solemnitate. 
2. Servus erat primus homo 
Factus pro comesto pomo, 
Ob hoc poenas est daturus, 
Velil, nolit moriturus. 
3. Dolens ergo creaturam 
IIundi factor pcrituram 
Sola ductus pietate 
Sexta descendit aetatc. 

4. Et assumens, quod non erat, 
lIanens lamen id, quod crat, 
Est Son-homo factus homo 
Deus, ut salvelur homo. 
5. Venir ergo praedicare 
Cunctis et salutem dare, 
Regna dat aeternitatis, 
Si desistant a peccatis. 
6. Sed llaria llagdalena 
Peccalorum labe plena, 
Ut audivit ejus verbum, 
Rea crimen flet acerbum. 

7. Flendo sua rigat ora 
Jam non est in ulla mora, 
IIundi linquens blandimenta 
Christum quaerens fert unguenta. 

Cod Parisin. (ol. 3lartialen.) 3549. saec. 12. A. -- C,,d. Parisin. fol. 
Martialen.) 7319. saec. 12. B. -- 



-- 78 -- 

115. 

1. Alto corde gaudeanms 
Ac in nullo doleamus, 
Nam peccatrix procumbendo, 
Christi pedes abluendo 
Veniam promeruit_ 
Ante regem trepida 
Venir haec et pallida, 
Facta paven8 scelera, 
Commovendo viscera 
Lacrimans ingemuit. 

Rex, inquit, rex unice, 
Miseram hanc respice, 
Mea dele crimina, 
Dimitte peccamina 
Temperans justitiam. 
Versus ad banc medicus 
Humilis, mirificus, 
Ne desperent peccatores, 
Septem criminum errores 
Exstinxit in filia. 

3. Pii patris pietas, 
Summi regis dcitas, 
Hujus mota precibus 
Se largitur omnibus 
Sic quaerendo veniam. 
Ergo cantus resonemus, 
Rcsonando festivemus, 
]statu dicm tam praeclaram, 
Universo mundo caram 
Cum summa laetitia. 

Cod. Parisin. (-l. Martialen.) 3719. saec. 12. -- 2, 10 in filiam H.. 

116. 

1. Domum obedentiac 
Dura intraret rex gloriac, 
Quaedam subintrat femina 
Sua deplorans crimina. 
2. Plangens actus daemonicos, 
Rigans pedes Dominicos 
Osculatur. amplectitur, 
Tergit, tergendo tergitur. 
3. Fudit nardum purissinmm 
Super caput Dominicum, 
Ex odoris fragrantia 
Sacra fragrant convivia. 
4. In hujus ergo laudibus 
Çulpis dejectis omnibus 
Laeti solemni gaudio 
Benedicamus Domino. 

5. i t Maria Magdalcnae, 
Dura adhuc essent teuebrae. 
Festinas Christum quacrcrc. 
Cum amor nescit cedcrc. 
6. Quem, dum fleret in hortulo. 
Summo marie diluculo 
Cum ceteris apostolis 
Prima videre meruit. 
7. Gavisa viso Domino 
Gressu festinans concito, 
Apostolos aggreditur, 
Quos his verbis alloquitur: 
8. Do vobis nova gaudia, 
Rex, qui creavit onmia, 
Sua magna potentia 
Surrexit. D e o g r a t i a s. 

C«,d. Parisien. (ol. Martialen.) 3237. add. saec. 13 in. 



1. Pudore femineo 
deleto moerore, 
Picturato lilio 
roseoque flore, 
Agni sponsa nascitur 
praemisso labore, 
Quam sumpsit exraueo 
3Iagdalena more. 

117. 
2. In cavernis latitat 
tamquam bestialis, 
Herbis et radicibus 
fames naturalis 
Sedatur, quae primitus 
fuerat localis, 
Jam non comprehenditur 
angelis sodalis. 
3. Sordidati crimine 
veniam pelamus, 
Ad coeleslem medicum 
cito recurramus, 
Ut consortes faciat 
3Iariae, pelamus, 
Dicat omnis populus: 
Deo benedicamus. 
Trop. ms. saec. 1,3. Cod. 8tuttgartien. HB. I Asc. 95. 

11. 
l'lanchs Magdalenae ad ped«s Jesn. 

1 a. Flere libet 
ac flere debeo, 
Flere liber, 
dura tempus habeo, 
Flere libet, 
dura fletu valeo 
Fletum compescere; 
2 a. Jure fleo 
conscia scelerum, 
quibus peclus 
itnbui tenerum, 
Quibus corpus 
subjeci miserum 
Vix geniia; 
3a. Ad te, Jesu 
benigne, venio, 
Ad medicum 
aegra confugio, 
:Ne condemnes 
dignam supplicio, 
Pater pie. 

1 b. Fletus istc 
prodit ex intimis, 
I)olor ingens 
dat iter lacrimis, 
Qui de causis 
procedit plurimis 
In corde miserae. 
2b. Non apparet 
ma]orunl CUl|lU]US, 
Onmis in me 
caligat oculus, 
Plus commisi, 
quam credal populus, 
Illicila. 
8b. Tu figtnentum 
experlus hominis, 
Laxa justi 
pondus examinis 
Et dimille 
realum criminis, 
Fons veniae. 



-- 80 -- 

4 a. Secns pedes 
prostrala jacco, 
Mea mecum 
peccata lngeo 
Et levare 
vultum non audco 
Prae pudore. 

4 b. Vitae meae 
revolvens seriem 
lon audeo 
levare faciem, 
lIens infirma 
non habet requicm 
Suo more. 

Sa. AI convivas 
intravi flebilis, 
Doleus, gemens 
et miserabilis, 
Audi quaestus 
et preces humilis 
Poenitenfis. 

5 b. lqon te movet, 
quod inter epulas 
Fundo fletus 
et voces quaernlas? 
Terge, quaeso, 
sorties et maculas 
Pra,/ae mentis. 

6a. Plus me torquet 
amissa gratia, 
Quam torquerent 
multa supplicia, 
Eia, 
Summa clementia 
Data me venia 
Redde libertati. 

6 b. l'lus peccasse 
quam pati timeo 
Et peceati 
pondus abhorreo, 
Quod parure paveo 
/qee grave censeo 
Sine culpa pati. 

7 a. Quibus pectus 
vacet deliciis, 
Satis certis 
monstrat indiciis 
Pallor in facie 
Confecta macie, 
Quae tantae gratiae 
lonnunquam exstitit. 

7 b. Quod si tamen, 
digne poeniteo, 
lon est meure, 
sed tibi debeo, 
Confirma foedera. 
Conserva munera. 
Quae tua dextera 
Jam mihi praestitit. 

8 a. Longo luctu 
consumptis lacrimis 
Dolor magnus 
saevit in intimis, 
Eoque miserae 
plus urit spiritum, 
Quo foras libere 
non habet exitum. 

8b. Tu me rides 
intus et deforis, 
Tibi patent 
secreta pectoris, 
Da mihi requiem, 
Jesu piissime, 
Et leni rabiem 
dolentis animae. 

9 a. Pharisaeus arguit 
Et profanam renuit, 
Quem peccatrix tangit; 

9 b. Sed qui ream reprobat, 
Cur non magis adprobat, 
Quod reatum plangit. 

ri' 



-- 81 -- 

10 a. Cur mmldatus 
a lepra corporis 
bIihi morbum 
sanari pectoris 
Indignatur'! 
11 a. Aequo libramine 
Penset eum crimine 
Poenitentis votum ; 
12 a. Vulneris immodieuln 
Senlio dolorem, 
Aegra quaero medicun b 
Rea salvatorem. 
13a. Jesu, lave supplici 
Voto poenitentis, 
ec me sinas affici 
Poenis in tormentis. 
14a. Pelle metum, 
Toile letum, 
Terge fletum 
Placatus precibus, 

10b. An non audit, 
quod ei dicitur, 
Quod ab ca, 
cui plus dimillilul', 
Plus amatur ? 
11 b. Non est in scelere, 
Qui rait eorrigere, 
Quod commisit, lotum. 
12 b. Sana morbum vulneris, 
Medicina vitae, 
Et, pro quibus posceris, 
Crimint dimitte. 
13b. lon me tradas inferi 
Poenis pro peccatis, 
Sed clementer apcri 
Sinum pietatis. 
14 b. Fae me laetam 
Et quietam, 
Pone metam 
Ttntis doloribus. 

Cod. Londinen. (Liber Cistercii) Add. 15722. saec. 12/13. 

110. 
De sancta )largareta. 
1. Salve, virgo martyr Chrisli, 
Margareta, quae vicisti 
Olybrium martyrio ; 
Salve, tu» patri, rosa, 
Quae fuisti odiosa, 
Sed dilecta filio. 
3. Ergo, martyr 5Iargareta, 
lobis confer regna laeta, 
Hac valle miseriae, 
Consolare lugentem 
Laudantem cleri mentem 
Dono tuae gratiae 
Et concede conregnare 
• Nobis tecum et amare 
Christum regem gloriae. 
Cod. Engelbergen. 314. saec. 14. 
Dreves, Cantione et 3Iuteti. II. 

2. Dei, ob amorem cujus 
Spretis regni mundi Ilujus 
Cunctisque ornalibu 
Saecli, sanguinem fudisti 
Nec non totam tribuisli 
Te tortorum manibus. - 



-- 82 -- 

De sancto Nicolao. 

120. 

1. Sancto Dei lqicolao 
Laus detur et gloria, 
Istum namque diguum laude 
Recolit ecclesia, 
Omnis mundus sit jucundus 
In ejus praeconio. 
2. Caecis vismn, claudis grcssum 
Mancis manus reddidit, 
Arque natum parti raptum 
Ei fleuri rcddidit, 
Aurmn daudo relevavit 
Pauperem, qui credidit. 

3. Pauper iste trium pater 
Exsistebat virginum, 
Egens pane lupanari 
I)estiuantur omnium, 
Quem ditavit lgicolaus 
Propret regem omnium. 

4. Ergo I)eum supplicantes 
Laudemus humiliter 
Et hune sanctum lqicolaum 
Operantem taliter 
Et ovantes ejus festum 
Agamus solemniter. 

Cod. Parisin. (ol. Martialen.) 3719. saee. 12. 

1. Iste puerulus 
Jaceus cunabulis 
Jam Christi famulus 
Fulgens miraculis, 
(uarta, sexta feria 
Servabat jejuuia. 
R" Saucti Iqicolui 
vacemus titulis, 
Cure summa laetitia 
Pangentes Alleluja. 
2. Hinc expers criminis 
• Placens in oculis 
Dei et hominis 
Fuit ad praesulis 
Provectus fastigia 
Diviua clementia. 
3. Oppresso populo 
Famis articulis 
Ac in periculo 
lqautis conquerulis 
Prae mortis angustia 
I)onavit suffragia. 

Beatus pontifcx 
Tribus clericu]is 
Permansit opifex 
Atque puellulis 
Pro patris inopia 
Paratis ad vitia. 
R ° Sancti lqicolai 
vacems titulis, 
Cum summa laetitia 
Pangentcs Alleluja. 
5. Hic vitam reddidit 
Strato vchiculis, 
Judaeus credidit 
Iox perpendiculis 
Auri, quod in media 
Perfusum vidit via. 
6. Ejus mausoleum 
Diebus singulis 
Emittit oleum, 
Quod morbi maculis 
Infectis remedia 
Praebet salutaria. 



-- 83 -- 

7. Oremus idco 
lIentibus sedulis 
Supplicantes Dco, 
Ut nos oraculis 
lllius ad gaudia 
Perducat coelestia. 
Cd. Parisin. (ol. 8andionysian.) 15 131. saec. 13. -- Das Lied l,,.gint 
wle immer mit dem Refrain; vorher gcht: 
.I«»i te rossignol 
Chantez de sus i rain, 
Viar dinet namie 
De sus laure florie. 
Dann: Contra in Latino: Sancti licolai etc. 

1. Hic Dci plenus gratia 
Temptat a pueritia 
Quarta sextaque feria 
Se domare jejunio. 
R ° lqicolai solemnio 
Laetetur cleri concio. 
2. Hinc praesul lIyrae nuutia 
Voce de coeli curia, 
Puero in caldaria 
Profuit in auxilio. 
3. Pulsa famis angustia 
Tritici abundalltia 
lqautis ejus clcmentia 
Subvenit in naufragio. 

fit 

Trcs pro patris inopia 
Praeparatas ad vitia 
Virgines ab infamia 
Retraxit auri pretiu. 
licolai solemnio 
Laetetur cleri concio. 
In Dei ride hagia 
Fultus defunctus in via 
Revixit virtute dia 
Et Iwaesulis suffragit. 
Nuila virlutum alia 
Facit Dcus insignia 
Illius amicitia 
Hujus mundi auxiliu. 

7. Orenms, ut ad gaudia 
los poli finis nescia 
licolai propitia 
Pcrducat intcrcessio. 
Cod. Parisill. («,l. 8andionysialL) 15 131. saee. 13. -- 2, 4 Praefiit. 

l. file civis Paterae, 
Dei plenus gralia, 
lIammae coepit parccl'C 
Quarta, sexta fcria, 
Servando jejunia 
Ab annis prioribus. 
R ° Laudibus 
licolai dulcibus 
Yacemus cure caulibus. 

123. 
2. lnde Myrae pontifex 
Divino juvamillC 
Plebi fuit opifex 
In famis glavaminc 
AC iii inaris turbiuc 
lautis conquerentibus. 
R • Laudibus 
licolai dulcibus 
Vacemus cure cantihus. 
6* 



-- 84 -- 

3. Hic tres auri munio 
Puellas a fornicis 
Retraxit opprobrio 
,Nec non arque clcricis 
In domo carnificis 
Pie subvenir tribus. 

4. Ex ejus tumba fluit 
Incessanter oleum, 
Quod omnino destruit 
Doloris aculeum 
Horum» qui piis eum 
Deprecantur mentihu. 

5. Exoremus Dominum 
Aque regem omnium, 
Qui non habet terminum, 
Ut ad poli civium 
Nos perducat gaudium 
Nicolai precibus. 

Cod. Parisin. (ol. Sandionysian.) 15131. saec. 13. 

1. Hic fulgens virtutibus 
Ab annis prioribus, 
Corde pio 
Jejunio 
Incepit se donare. 
2. Inde placens omnibus 
Vita, sensu, moribus 
lIyrae dio 
Consilio 
Meruit antistre. 
3. Hic esurientibus 
Ac nautis clamantibus 
In obvio 
Naufragio 
Subvenit sedans mare. 

4. Ejus puellis tribus 
Fuit et juvenibus 
Compassio 
Praesidio 
Carnificis in lare. 
5. Hic aliis pluribus 
Decoratus actibus 
Obnoxio 
Praeconio 
Dignus est emicac. 
6. Eus tumba gentibus 
Praebet confidentibus 
In hagio 
Subsidio 
Oleum salutare. 

7. Christus ergo dulcibus 
Velit ejus precibus 
Egregio 
Palatio 
Nos coeli collocare. 
R o icolai laudibus 
Cure gaudio 
Eximio 
Nos decet convacare. 

Cod. Pxisin. (ol. Sandionysian.) 15131. saec. 13. 



-- 85 -- 

1. Cantu miro, summa laude 
Summo viro, vit, applaude, 
Quem confortat, 
Cujus dextra largitatis 
Intus, extra desolatis 
Opem portat. 
2. Pietatis hic patronus 
Gravitatis fugat onus, 
Hoc quod gravat, 
Praesens orbis conso]ator, 
Salus morbi et curator, 
Quos vult lavat. 
3. Sedat fluctus procellosos, 
blautae luctus lacrimosos 
Dum revisit, 
Parti defert mersum nature, 
tuando refert vas auratum, 
Quod promisit. 

4. Tres consortes liberavit, 
Quos occulte trucidavit 
Hospes reus. 
Reddit furans, quod furatur, 
Deum curans baptizalur 
Hinc Judaeus. 

5. Jure parens fit jucundus, 
Ter apparens aud pondus 
Quem ditavit, 
Quo tres presto venumdari 
Ab infesto lupanari 
Revocavit. 

6. Ergo, Christe, fili Dei, 
Per quem iste causa spei 
Ut sol micat, 
Hac in die plebs festiva 
Tibi pie mente iva 
Benedicat. 

Cod. Parisin. (ol. Martialen.) 3719. saee. 1.'2. A. -- Cod. Cantabrigen. 
Ff. I 17. saec. 13. B. -- 1, 1--3 fehlen B. -- 2, .5 m0,rl,um B. -- 3, 3 re- 
vixit B. -- 3, 4 differt B. -- Str. 4 nnd 5 umgestellt B. -- 4, 6 llic 
Jndaeus AB. -- 5, 1 Ille parens A. 

126. 

1. llicolai praesulis 
Festum celebremus, 
Concrepando modulis 
Laetitiae sonemu% 
Versibus almisonis, 
Vocibus altisonis 
Intenti festinemus. 

2. In tanto natalitio 
Patrum docet tradilio, 
Ut consonet in gau,lio 
Fidelium devolio, 
Est ergo superstitio, 
Yaeare a tripudio. 

3. blunc igitur justorum 
Suavitas cantorum 
Per tympanum et chorum 
Et omne musicorum 
Genus instrmnentorum 
Psallat Deo deorum. 

Caut. ms. Petri de Medicls saec. 1.'3. Cod. Laurentian. Pl. -99. 1. 



-- 86 -- 

1. Fulgct licolaus, 
Gemma pontificum, 
Pracsul egregius, 
Decus angelicum, 
Ut sidus aureum 
In coeli solio, 
Solari radio 
Axem aethereum 
Illustrans clarius. 

1°7. 
2. lqicolai praestdi 
lqovi dentur moduli, 
Qui post tot insignia 
Virtutum magnalia 
Probatus in agone 
lqon timuit 
lec defuit 
Martyrii coronae. 

3. licolae, pontifex egregie, 
Decus cleri, speculum ecclesiae 
Patriae solatinm, 
Tuorum refugium, 
Fac rogamus, 
Ut cernamus 
Judicem propitium. 
Cant. ms. Petri de Medicis saec. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. A. -- 
'od. Guelfebyteran. llllnstadien. 62. saec. 13. B. -- B, das hier ver- 
stiimmelt ist, beginnt 2, 4 mit dcm Worte [mag]nalia. Cfr. Milchsack 16. 

1. Intonent hodie 
Voces ecclesiae, 
Dies laetitiae 
Refulsit in mundo, 
Ergo laetabundo 
Corde jubilemus 
Et ore jucundo. 
2. Sanctus hic inclitus, 
Domino subditus, 
In cunis positus 
Ubera vitabat, 
Corpus macerabat, 
Et ter in sabbato 
Puer jejunabat. 

1o8. 
3. Parenti misero 
Submerso puero 
Mari pestifero 
Dedit, quod petivit, 
Preces exaudivit, 
Submersum puerum 
Patris custodivit. 
4. Tribus virginibus 
Victu carentibus 
Reddidit honorera, 
Subtraxit errorem, 
Reddens virginibus 
Virgineum florem. 

Grad. ms. M,shurgense anni 1360. Cod. Unir. Monaeen. 157. -- 1, 6 
nnd 7 werden nach den andern Strophen als Rundreim viederholt, was nicht 
urspriinglich erscheint. In Str. 3 und 4 ist die sechste Zeile Gesanges hall,er 
erweitert: Submersum sure sure, Submersum sum sum, Submersum puerum. 

1. Exsultet haec concio 
In sancti lqicolai 
Praeconio; 
lqicolaus est cleri 
Protectio. 

129. 
2. Olei compressio 
Multos curat a morbi 
Supplicio ; 
licolaus est cleri 
Protectio. 



-- 87 -- 

1. Nicolaus pontifex 
l%strum est refugium, 
Clericis et laicis 
Sit semper remedium; 
Clericorum est amator, 
Laicorum consolator 
Omniumque confortator 
In omni angustia. 
licolae. 

3. In maris periculo 4. Auri trina datio 
Proceleuma nautis fit Puellarum fuit 
In jubilo ; Relevafio. 
licolaus est cleri licolaus est cleri 
Protect io. Protectio. 
Cant. ms. Petri de Medicis saec. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. 
130. 
2. In sua infanfia 
Celebrat jejunium, 
Fons et caput diciHur 
Confessorum omnium, 
Hic in cunis abstinebaH, 
Quod mamillas non sugebat 
isi semel et edebat 
Quanta, sexta feria. 
licolae. 
3. Suscitavit clericos 
Occisos invidia, 
Quos occidit carnifex 
Cum sua nequifia; 
Tres puellas maritavit, 
De peccatis observavit, 
Paupertatem relaxavit. 
Nicolae. 
Cant. ms. Petri de Medicis saec. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. -- 
Nach 3, 7 fehlt eine Zeile; lies etwa: Auri data copia. 
131. 

1. Gaudeat ecclesia, 
Praesulis solemnia 
Colens et praeconia; 
icolae, propera, 
lIos fove, nos libera, 
Purga cordis scelera. 
2. ¥iHa sancti praesulis 
C]aruit miracu]is, 
Vinctus in cunabulis. 
licolae, propera, 
lIos for% nos libera, 
Purga cordis scelera. 

3. Tener in infantia 
Servavit jejunia, 
gon incurrit vitia. 
Hicolae, propem, 
los fove, nos libera, 
Purga cordis scelera. 
4. Hic tribus virginibus 
Opibus carentibus 
Subvenit muneribus. 
licolae, propera, 
lIos fove, nos libera, 
Purga cordis scelera. 

5. Ergo festum coiffe, 
Laudes Deo dicite, 
Deo benedicite. 
llicolae, propera, 
llos ama, nos libera, 
Purga cordis scelera. 
Cant. ms. Petri de Medicis saec. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. 



-- 88 -- 

1. Nicolae, praesulum 
Gemma, Sion speculum, 
Tuum rege populum, 
Daemones preme, 
Rector, vise saeculum 
Vitia deme. 
2. Clericorum concio 
Te rogat , 
Tuu,n rege populmn, 
Daemones preme, 
Rector, vise saeculum, 
Vitia delne. 

4o 

Clericorum praesidium, 
Nostruln purgatorium, 
Tuum rege populum, 
Daemones preme, 
Reetor, vise saeculum, 
Vitia deme. 
Tu solamen virginum, 
Pondus pelle criminum, 
Tuum rege populum, 
Daemones prenle, 
Rector, vise saeculum, 
Vitia de,ne. 

5. Ergo festum «olamus, 
Deo benedicamus ; 
Tuum rege populum, 
Daemones preme, 
Rector, vise saeculum, 
Vitia deme. 
C:mt. ms. Petri de Mcdicis saec. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. 
De sanclo Stepllano. 
1. 

1. Ortus summi 
peracto gaudio 
Leviarum 
rcsultet concio 
In levitae 
Christi solemnio. 
If  Eia et eia, 
Eia cure gaudio 
l'oferat haec concio. 
2 Ilic divino 
replelus flamine 
Prin,us lavit 
in agni sanguine 
Stolam suam 
pro Christi nomine. 

3. Qui dura jactus 
lapidum patitur 
Patiensque 
victor efficitur, 
Stola duplex 
ei conceditur. 
R" Eia et eia, 
Eia cure gaudio 
Proferat haec concio. 
4. Ergo tanto 
regi, qui talia 
Suis novit 
largiti praemia, 
Benedicat 
plebs omnis, eia. 

Cant. ms. Petri de Medicis saec. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. 

1. ltulces laudes tympano 
('un, melodis organo 
Refcrentes Domino 
Gratulemur Stephano. 
R'A et E, 0 et I, 
5Iira vittus Stephani. 

134. 
2. Quem cum vellet vincere 
Plebs devota Sathanae, 
Ejus sapientiae 
Içequivit resistere. 
R A et E, 0 et I, 
5Iira virtus Stephani. 



-- 89 ! 

3. Qui virtute maxima, 
Plenus Dei gratia, 
Signa et prodigia 
Faciebat plurima. 

Grad. ms. Mosburgense anni 1360. 
Lex devota; vgl. Nf. 136, 3, 2. 

4. A Judaeis Stephanus 
Lapidatur optimns, 
Qui pro se torquentibus 
Flexis orat genibus. 
5. Ergo laudes Domino 
Dicamus cure Stephano, 
Et nos omnes gratias 
Dicamus innumeras. 
Cod. Unir. Monacen. 1.57. 

1. Martyr fuit Stephanus 
Primus, postquam Dominus 
Natus est de virgine, 
Quem laudamus hodie. 
Mira virtus Stephani. 
2. In terrain flexis genibus 
Judaeis lapidantibus 
0rat bis interritus 
Pro persecutoribus. 
Mira virtus Stephani. 
Cod. Engelbergen. 314. saec. 14. 

4o 

Quem cum vellet vincere 
Plebs devota Satanae, 
Ejus sapientiae 
Nequit et resistere. 
lIira virtus Stephani. 
Ergo nostra concio 
In chordis et organo 
Psallat cum tripudio: 
Benedicamus Domino. 
Mira virtus Stephani. 

136. 
De sancto Theodolo. 

1. Deo psallat gloriae 
Plebs Vallesiensis, 
Seduni, Valeriae 
Clerus et burgensis, 
Perquam fulget hodie 
Meritis immensis 
In aeterna requie 
Praesul Sedunensis. 
2. Thebaeorum legio 
Martyrio strata, 
Diuturno spatio 
Jacens inhumata 
Theodoli studio 
Sepulchris est data, 
unc cure Dei filio 
Regnat traheata. 

3. Olim in Vallesio 
Fuerunt perusti 
Botri, sed petitio 
Praesulis venusti 
Facit, quod ex fluvio 
Sapor exit musti, 
bIam valet oratio 
Multum viri justi. 
4 Te precamur, Domine, 
....... boni 
Theodoli nomine 
..... patroni 
Spiritus et animae 
Coelestes et throni 
•.. in coeli lumine 
Facias reponi. 

Sequent. ms. 8edunense saec. 14. Cod. Valerian. s. n. add. saec. 15. -- 
Nach Str. 1 folgt eine Strophe, die so vSllig abgerieben ist, dais nur ganz 
venige Worte mehr zu entziffern sind. ie begann: Hic iste Theodol% cul 
carta missa; ira weiteren ist nur noch der Naine Karohts leserlich, woraus 
wenigstens der Inhalt dcr Strophe zu eruieren ist. 



-- 90 -- 

1. lovus miles sequitur 
¥iam novi regis, 
Bonus pastor patitur 
Pro salure gregis, 
Thomas agui sanguine 
Lavat stolae geminae 
Purpuram rubentem ; 
Res est satis evidens, 
Quod illustrat occidens 
Totum orientera. 

De s. Thoma Cantuariensi. 
13. 
2. Opus erat medico 
undo morienti 
Et gregi Dominico 
Pastore prudenti ; 
Sanguis Thomae medici 
undi paralytici 
Vulnera sanavit, 
Clamat grex dominicus, 
Quod Anglorum medicus 
liundum renovavit. 
3. Thoma, nati parvuli 
]4iles triumphalis, 
Sis cleri, sis popnli 
Pastor spiritalis, 
Audi Legecestriam, 
Clerum et militiam 
Ejus ita rege, 
Ut regnet in patria 
Peracta militia 
Cure aeterno rege. 
Cant. ms. Petri de Medicis saec. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. A. -- 
Cant. ms. Toletanum saec. 13. Cod. Matriten. Tolet. 930 (33--23) B. -- B 
hat nur clic erste Strophe. -- 1, 3 pastor fehlt A. 

1. Christi toiles 
Christo commilitat, 
Christum sequens 
Christo cohabitat. 
2. Christas crucis 
est suae bajulus 
Crucifixi 
crucem fert famulus. 

3. Passum Thomas 
compassus sequitur, 
Passu firmo 
corona capiiur. 
4. Ergo fortis 
attollat debiles, 
Solvat vinctos 
solelur flebiles. 

Cant ms. Petri de Medicis saec. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. 



III. 

MORALES. 



139. 
De Miseria H,,minis. 

1. Homo, considera, 
Qualis, quam misera 
Sors vitae sit mortalis ; 
Vita mortifera, 
Poenae puerpera. 
lIors vera, mors vitalis; 
Fomentum est doloris, 
Stadium vitae laboris, 
Premit per onera, 
Sordet per scelera 
Squaloris et foetoris, 
Fermentum est dulcoris 
Somnium, umbra vaporis; 
Fallit per prospera, 
Trahit ad aspera 
Moeroris et stridoris, 
Figmentum est erroris, 
Gaudium brevis honoris, 
lIordet ut vipera, 
Flebilis vespera 
Algoris et ardoris. 
3. Vide, ne differas, 
Vide, ne deseras 
Oblitus creatorem, 
Culpam dura iteras, 
Tuum exasperas 

2. Culpa conciperis, 
Gemitu nasceris 
Victurus in sudore, 
Mori compelleris, 
Certus, quod moreris, 
Incertae mors est horae. 
lIomentum est staterae, 
Dubius, quantum manere 
Pores in prosperis, 
Qui cito praeteris, 
Qui foenum es in flore, 
Lamentum est ridere, 
Gaudio fletum auger% 
Nudus ingrederis, 
lTudus egrederis, 
Egressus cure pavore. 
Portentum, hic gaudere, 
Gaudio coeli carere; 
Cur non corrigeris, 
Immemor carceris, 
Plectendus a tortore? 

Ingratus redemptorem. 
Cur offendis datorem? 
Reprimas pravum pudorem, 
Turpia corrigas, 
Oculis erigas 
Ad pium indultorem, 
Cur defendis errorem, 
Deprimas mentis tumorem, 
Humilem eligas 
Vitam, te dirigas 
Per viam arctiorem, 
Dura attendis ultorem, 
Redimas te per timorem ; 
Dominum diligas, 
Totum te colligas 
Amantis in amorem. 



-- 94 -- 

Ced. Londinen. Egerton 274. saec. 13. A. -- Cant. ms. Petri de Medicis 
saec. 13. Ced. Laurent. PI. 29. 1. /3. -- Ced. Parisin. [ol. S. Albini Ande- 
gaven.) 8433. saec. 13. C. -- 2, |0 cite peteris A. -- 3, 12 Cur defendis da- 
torero A. -- 3, 15 Vitam quam dirigas C. -- B bat nur die erste Str.; 
Aufschrift giebt A. -- Verfasser des 8tiickes ist Philippus de Grevia. 
Faksimile aus C findet sich bei Léon Gautier, HiMoire de la l'oesi litur- 
gique I, 18.5. 

140. 

quod nmndns sit transilorins. 

1. Dic, qui gaudes prosperis 
Et veste purpurea, 
Home, massa cineris 
Et in agro lutea, 
Tamquam palea 
Surir. et momentanea 
Haee, quibus inniteris, 
Et in fine fellea, 
Caudam habent-viperis, 
Cure sint tibi mellea. 

4. Adae germen veteris 
Et proles viperea, 
Quid frustra deciperis 
Tendens ad erronea, 
5lomentanca ? 
Ad regna siderea, 
Dives, non admitteris, 
Quae de juris linea 
Constant esse pauperis 
Cure perenni laurea. 

2. Qui natus conciperis 
lu vulva feminea, 
Attcnde, quid fueris, 
E vel eris postea; 
Sperne terrea, 
Nain cure mortis lancea 
Percussus egrederis 
Hae de domo carnea, 
Signum monstrat funeris, 
Quod nil eras antea. 

5. Coelum non ingrederis 
Cure regali trabea, 
Cure equorum faleris, 
Cure domo marmorea 
Vel eburnea ; 
Ab ignita romphea 
Veniens repelleris, 
Orci trusus spelea, 
Dura Christum non scqucris 
In corona spinea. 

3. Si sub hume carperis 
Ut vestis a tinea, 
Et spiritus duceris 
Ad loea tartarea 
Loca flammea, 
Vasa tunc argentea, 
Quae nunc amas, oderis; 
Benef:tc propterea, 
Et eris, si feceris, 
Ereptus a framea. 

6. Haee si eogitaveris, 
Quid in arca ferrea, 
Qui moriens deleris, 
Ut pereas per ea, 
Claudis aerea ? 
Qui cras subitanea 
Forte morte moreris, 
Da sponte spontanca, 
Ut tibi cum superis 
Stola detur aurea. 

Ced. Ebroieex. (01. Liren.} 2. saec. 13. mit Mel.  2, 8 Ac de domo. -- 
• , 10 Erectus. -- 4, 9 Constat. -- 6, 3 Que moriens. 



-- 95 -- 

1.11. 
De e»dem argumento verba Pauli apostoli. 

1. Breves dies hominis, 
Mundi vita, 
Humanae propaginis 
Quae sit vita, 
Cogita. 
2. Nitimur in vetitum, 
• undi rira, 
Caro contra spiritum; 
Quae sit rira, 
Cogita. 
3. Pelle moram, propera, 
31u»di rira, 
5Iora non est libera; 
Quae sit vita, 
Cogita. 
4. Mundo nil immundius, 
Mudi vita, 
Quae facis, fac citius; 
Quae sit rira, 
Cogita. 

5. Corpus, quod corrumpitur, 
31fiouli vita, 
Animam persequitur; 
Quae sit vita, 
Cogita. 
6. Et bonum propositum, 
31lundi rira, 
Revocat in irrilmn; 
Quae sit vita, 
Cogita. 
7. Alios quod doceo, 
l'undi vita, 
Ipse docens impleo; 
Quae sit rira, 
Cogita. 
8. Christum ne exasperem, 
3ffundi vita, 
Pauper sequor paupercm; 
Quae sit rira, 
Cogita. 
9. Corpus memn corrigo, 
Mundi vita, 
Et in serrure redigo; 
Quae sit vila, 
Cogita. 

Cant. ms. Petri de 1Medicis saec. 13. Cod. Laurentian. PI. 29. 1. -- 
Geh5rt zur XIII. Abtei|ung der I/s. and mithin vielleicht ztt rien litterarische 
Eeugnissen Philipps de Grëve. 

Quod haec vita spernenda. 
143. 

1. Cum sit omnis caro foenum 
Et post foenum fiat coenum, 
IIomo, quid extolleris? 
Cerne, quid es et quid cris, 
lIodo fios es, sed verte,4s 
In favillam cineris. 
Terrain teris, terrain geris 
Et iu terrain reverteris, 
Qui de terra sumeris. 

2. Per aetatum incrcmenta, 
lmno nmgis detrimenta 
Ad non esse traheris, 
Sicut mnbra, cum declinat, 
¥ita fugit et festinat 
Claudit meta funeris. 
OEerram teris, terram geri% 
Et in terram reverteris, 
Qui de terra sumeris. 



3. tIomo dictus es ab humo, 
Cito transis, quia fumo 
Similis effectus es; 
||omo Ilitsleils Itlm moeol'e, 
Vitam ducens in lalre 
Et cure metu moreris. 
Terram teris, terram geris 
Et in terram reverteris, 
)ui de terra sumeris. 

4. 0 sors gravis, o sors dura, 
0 lex dira, quam natnra 
Promulgavit miseris ; 
tlomo, nascens cure moerurt', 
Vitam ducis eum labore 
Et cum metu moreris. 
Terrain teris, terram geris 
Et in terram reverteris, 
Qui de terra sumeris. 

5. Ergo cure scis qualitatem 
Tune sortis, voluptatem 
Carnis quare sequeris ? 
lIemento, te moriturum 
Et post mortem id messurum, 
Quod hic seminaveris. 
Terrain teris, terram gens 
Et in terram reverteris, 
Qui de terra sumeris. 
Cod. Londinen. Egerton 274. saec. 13. A. -- Cant. ms. Petri de Medicis 
saec. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. B. -- Miss. Aquilegiense imp. Venetiis 
1508. C. --A hat nur Str. 1, 2 und 3. If nur Str. 1. Str. 1 u. 2 umgestellt 
C. -- 2, 6 Clausi A; metam C. -- 4, 20 lex dira fehlt C. -- Verfasser 
Philil,lmS de Grevia. 

143. 

1. 0 raira Christi pietas, 
0 quanta miseratio, 
0 Christi longanimitas, 
0 longa exspectatio; 
0 cordis induratio, 
Quid differs, cur non cogitas, 
Homo, quae vitae brevitas, 
Et mortis festinatio ? 
R ° Cernat meditatio, 
Quid primum fuerimus, 
lil prodest elatio, 
Terra tandem erimus. 

2. 0 vanitatum vanitas, 
Curarum occupatio, 
0 cur ambitur dignitas, 
Cur opum cumulatio? 
Quid prodest delectatio, 
Aut quid valet cupiditas? 
Est in sepulchro foeditas 
Et extra dealbatio. 
R o Cernat meditatio, 
Quid primum fuerimus, 
ïl prodest elatio, 
Terra tandem erimus. 

3. 0 quae mortis anxietas, 
0 quanta trepidatio 
Cum jam cogit necessitas, 
Ut fiat reparatio! 
Quid prodest delectatio, 
Quid pristina jucunditas, 
Cur veniam non flagitas? 
0 sera recordatio! 
C«,d. Cantabrigen. Ee VI 29. saec. 15. 



-- 97 -- 

1. 0 mens, cogita, 
Quod l,raeterit 
Mundi figura, 
Fugit subira, 
Sic interit 
tduasi pietura. 
2. Floret ut cucurbita, 
Cure ingerit 
Se nox obscura 
Brcvis orbita 
Cre steterit, 
Citro lapsura. 
3. Dulcescit, 
Sed inserit 
Amara plura ; 
Quis nescit, 
Quod laeserit 
Falla,x mixtura ? 
4. Tabescit 
Et deperit 
Tamquam litura, 
Vanescit, 
Cure fugerit 
lqon reditura. 

11t. 
5. Quanta anitas, 
Sublimitas 
Casura, 
Umbra fragilis 
lec stabilis 
lequc sccura. 
6. (uanta vilitas 
Est dignitas 
Mundana, 
Spuma gracilis, 
Flos sterilis 
Spcs vana. 
7. 0 qualis, 
tuam misera 
Mors et quam dura, 
l'ocnalis 
Et aspera 
lec moritura. 
8. Jam recogita 
De temporis 
Jactura, 
Sis sollicita 
De corporis 
Fractura. 
9. Culpam cavcas 
Et veniam procura, 
Tremens paveas 
De judicis censura. 

Cant. ms. l'«.tri de Medicis saec. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. A. -- 
C,»d. Londint.n. Egerton 274. saee. 13. B. -- Durch B. ist dic A,Iorschaft 
Philipps de Grève aufser Zweifel. 

115. 
1. 0 labilis 2. 
Sortis humanae status, 
Egreditur, 
Ut fios conteritur 
E labitur 
tIomo labori natus, 
Flens oritur, 
Vivendo moritur, 
In prosperis 
luxu dissolvitur, 
Cure flatibus 
Fortunae quatitur, 
Lux subito 
mentis exstinguitur. 
Dreves, Cantiones et Iuteti. II. 

Quid igitur 
Aura te popularis, 
Quid dignitas, 
Quid generositas 
Extulerit, 
Ut gravius labaris? 
Iii laqueos, 
Quos tendis, laberis 
Dura crapulis 
scortisque traheris 
E luxibus 
opum quas congeris 
Illicite, 
miser, immoreris. 
7 



-- 98 -- 

3. Dura effugis 
fecundam paupertatem, 
Prae ceteris 
Ditari niteris, 
Sed laberis 
In summam egestatcm, 
Cure opibus 
mavis diffluere, 
Quam modicis 
honeste vivere 
Quod quaestibus 
foedis efficere, 
Dura satagis 
amans distraherc 
Vel autumans 
tibi sufticere. 
5. 

Cant. ms. Petri de Medicis saec. 13. 

4. His moriens 
Christo sed vivis mundo, 
lon proficis, 
Sed deficis, 
Qui proximi 
casu strides secundo, 
Reatibus 
indignum afficis 
Et salibus 
amaris inficis, 
Cui detrahis, 
quem fictis ailicis 
Blanditiis 
vultuque simplicis, 
Huic balneum 
moeroris ¢onticis. 
Dura diffluis 
Hac labe labiorum, 
Dura solito 
Sordescis, subito 
Adveniet 
file sanctus sanctorum, 
Qui duplices 
linguas disjiciet, 
A paleis 
grana dejiciet 
Et steriles 
plantas effodiet, 
Ha» miserum 
te nnn¢ ex¢ipiet 
Et debitis 
poenis te puniet. 
Ha, moriens rira, 
Luxu sopita, 
Nos inticis 
fellitis condita. 
Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. 

1. Homo, qui semper moreris, 
Qui diffluis quotidie, 
Qui scis, quod heri fueris 
lIalus et pejor hodie, . 
Cur oeulos non aperis, 
Quid vitae viam deseris 
Et ebrius efficeris 
Inanis fumo gloriae? 

146. 

2. Dic, homo, res instabilis, 
Dic, universa vanitas, 
Tu, cure non sis mutabilis, 
Sed ipsa mutabilitas, 
Quid te puhis sic stabilis, 
Ac si res esses stabilis? 
Quid te dilectat fragilis 
Carnis et vitae vilitas? 



-- 99 -- 

3. Non vides, quod praetereat 
llundus et mundi gloria, 
Quod foenum earnis marecat 
Hae die peremptoria? 
Sit nobilis vel sordeat 
IIomo, dives vel egeat, 
Oportet, quod hine transeat, 
Nam res est transitoria. 
Cant. ms. Petri de Medicis saee. 13. 

4. Te brebis delectatio, 
llomo, mercator pcssime, 
Aelcrno privat gaudio 
Atque punit justissimc, 
tdui turpi mereimonio 
Rufae lentis edulio 
Te fraudas patrimonio, 
Vita earnis mors animae. 
Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. 

1. Non sint vobis cura 
Temporis futura, 
Quando senex moritur 
Infans rursus ori.tur, 
Talis est natura. 
Heu, quid diligitur 
Haee res transitura, 
Cujus eito earpitur 
Status et statura? 
2. Omnis creatura 
Congregando plura, 
Timeo, quod perditur, 
Vae regno, quod regitur 
Per infantis jura. 
Simonia eolitur 
Jam sine mensura, 
Si est, sieut dieitur, 
Nulla geus seeura. 

4o 

Omnis praclatura 
Est agri cultura, 
Date, vobis dabitur, 
Dura corpus eorrumldlur, 
Sie doeet scriptural. 
Contbrta nos igitur, 
lIater Dei pura, 
Contra nos arguitur 
Quaestione dura. 
Praecellens o figura, 
Toile noseitura, 
Quia per te solvitur 
Omne, quod delinquitur, 
0 virgo mater, cura; 
Finis vitae eernitur, 
Da gaudia fulura, 
¥itam, quae non tollitur, 
In qua bona plura. 

Cod. 8. Floriani XI 71. saec. 14. -- 4, 9 bona lura. 

118. 
1. Homo, cur degeneras, 2. 
Cur Christum persequeris, 
Per quem prius fueras 
Redemptus ab inferis? 
5liser, non eonsideras, 
Quod einis es et cris? 
Praevideas, 
Ne pereas 
Sub inferni latcbris, 
Ama Deum, 
Qui te reum 
Ejecit de tenebris. 
Cant. ms. Petri de Medici. saec. 13. 

Quid proderil, si fecerit 
Te fortuna divitem, 
Cure fragilem et labilem 
Vitae rides limitera ? 
Considera, quid prospera 
Proderunt divitibus, 
Cum gaudia 
Coelestia 
Amiserunt pro ol,ibus, 
Nec eroganl, 
Sed derogant 
ludis et pauperibus? 
Cod. Laurentian. Pl. 99. 1 -- 

Ob das Lied mit diescn zwei 8tr,,phcn zu Ende, oder ob wir einen T-rso 
haben, ist zweifelhaft. 
7* 



 100 -- 

1. Vanitas vanitatum 
Et omnia vanitas, 
Sed nostra sic malignitas 
Cor habet induratum, 
Ut verbum seminatum 
Suffocet mox cupiditas 
0perum et dignitatum, 
Licet sit nobis rature. 
Quam sit acerba proprio 
Judicio 
Conditio 
lIagnatum, 
Qui majori discrimine 
uam crimine 
Et jugibus 
5Ierentur crucialibus 
Aeternum cruciatum. 

119. 
2. Cur caeca cor avarum 
Distrahit ambitio ? 
Nescis, quod aquisitio 
Tibi divitiarum 
Finis miseriarum 
Non crit sed mutatio ? 
Quodsi habere parure 
Est tibi tare amarum, 
Vide, quid habent nimiae 
Divitiae 
Quotidie 
Rixarum 
Propter tormenta propriae 
Familiae 
E sauciae 
Flagellum conscientiae, 
Quae est summa poenarum. 

8. 0 nondum intellecta 
lobis Igei munera, 
Cur, eum avertant prospera 
lIultos a via recta, 
Paupertas, praeelecta 
Christo, nobis est aspera'. 
Sed vanis mens illecta, 
Disce tamen et specta, 
Paupertatis quam dulcia 
Sint otia 
Pecunia 
lleglecta, 
Cure pauper expeditius 
Et promptius 
Ad bravium 
Sarcina temporalium 
Rerum currat abjecta. 
f'ant, ms. Petri de 5Iedieis saee. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. 

1. Seribere proposui 
de contemptu mundano, 
Jam est hora surgere 
de mortis somno vano, 
Zizaniam spernere 
sumpto virtutis glano. 
Surge, surge, vigila, 

150. 
2. Vita brevis breviter 
in brevi finietur, 
5lors venit velociter 
et neminem veretur, 
Cunctaque mors perimit 
et nulli miseretur. 
Surge, surge, vigila, 

semper esto paratus. emper esto paratus. 



-- 101 -- 

3. Ubi sunt, qui ante nos 
in hoc mundo vixere, 
Venies ad tumulos, 
si vis eos quaererc, 
Cineres et vermes sunt, 
carnes computruere. 
Surge, surge, vigila, 
semper esto paratus. 
4. Tela sic aranea 
est mundi praesens rira, 
Labitur et frangitur: 
non est in tuto sita, 
Labilis et fragilis 
nunc est inexanita. 
Surge, surge, vigila, 
semper esto paratus. 

5. Hoc in mundo nasdtur 
vir omnis cum moerore, 
Atque vita ducitur 
humana cure labore, 
Post extremum clauditur 
cure funeris dolore. 
Surge, surge, vigila, 
semper esto paratus. 
6. Si conversus fueris 
nunc quasi puer natus 
Et a tuis vitiis 
animo purgatus, 
Tunc fruique poteris 
reguo Dei beatus. 
Surge, surge, vigila, 
semper esto paratus. 

7. Quam felices fuere, 
qui cure Christo regnabunt, 
Facie ad faciem 
cure ipsum adspectabunt, 
Sanctus, sanctus, Sabaoth, 
Hosanna conclamabunt. 
Surge, surge, vigila, 
semper esto paratus. 
Trop. ms. Dublinense saec. 13. Cod. Cantabrigen. Add. 710. 

1. Scribere proposui 
de contemptu mundano, 
Ut degentes saeculi 
lon mulcentur inano, 
Jam est hora surgere 
A somno mortis pravo. 
Ad mortem feslinamus, 
Peccare desistamus. 
2. Vita brevis breviter 
in brevi finietur, 
Mors venit velociter, 
quae neminem veretur, 
0mnia mors perimit 
et nulli miseretur. 
Ad mortem festinamus, 
Peccare desistamus. 

151. 
3. Nisi conversus fueris 
Et sicut puer faclus 
Et vitam mutaveris 
In meliores actus, 
Intrare non poteris 
Regnum Dei beatus. 
Ad mortem festinamus 
Peccare desistamus. 
4. Tuba cum sonuerit, 
dies erit extrema, 
Et judex advenerit, 
Vocabit sempiterna 
Electos in patia 
praescitos ad inferna. 
Ad mortem festinamus, 
.... Peccare desistamus. 



-- 102 -- 

5 Quam felices fucrint, 
«lui eum Christo regnabunt! 
Facie ad facie 
sic eum spectabunt, 
Sanctus, sanctus Dominus 
Sabaoth, eonclamabunl. 
Ad mortem festinamus, 
Peccare desistamus. 
6. Et quam tristes fuerinl, 
qui aelerne peribunt[ 
Poenae non deficient, 
non propter has obibunl, 
lleu. heu, heu, miserrimi, 
nunquam inde exibunt. 
Ad mortem festinamus, 
l'eccare desisIamus. 

7 Cuucti reges saeculi 
et in muudo magnates 
Advertant et clerici 
omnesque potestates, 
Fiant velut parvuli, 
dimittant vanitates. 
Ad mortem festinamus, 
Peccare desistamus. 
8. Heu, fratres carissimi, 
si digne contemplerons 
Passionem Domini 
amare et si fierons, 
Ut pupillam oculi 
servabit, ne peccemus. 
Ad mortem festinamus, 
Peccare desistamus. 

9. Alma irgo virginum, 
in coelis coronata, 
Apud tuum filium 
sis nobis advocata 
Et post hoc exsilium 
occurrens advocata. 
Ad mortem festinamus, 
Peccare desistamus. 
Cod. Montis Serrati s. n. saec. 1.5. Mit Melodie. 

15. 
F«Drtuna quam sit mutabilis. 

1. [ varium 
Fortunae lubricum, 
Dans dubium 
Tribunal judicum, 
Non modicum 
Paras haie praemium, 
[luem tollere 
Tua vult gratia 
E petere 
Rotae similia, 
Dans dubia 
Tamen praepostere 
De stercore 
Pauperem erigens, 
De rhetore 
consulem eligens. 

2. Aedificat 
Fortnna, diruit, 
Nunc abdicat, 
Quos prius colnit, 
Quos noluit, 
Iterum vendicat. 
Haec opera 
Sibi contraria, 
Dans munera 
Nimis labilia ; 
lIobilia 
Sunt sortis foedera, 
Quae debiles 
Ditans nobilitat 
Et nobiles 
Premens debilitat. 



103 -- 

3. Quid Dario 
Regnasse profuit, 
Pompeio 
Quid Roma tribuit ? 
Succubuit 
Uterque proelio ; 
Eligerem 
Media tutius 
lq'ec peterem 
Celsa sublimius, 
lq'e gravius 
A somno ruerem ; 
Fit gravior 
Lapsus a superis 
Et durior 
A ipsis asperis. 
5. il gratius 

4 

Subsidio 
Fortunae labilis 
Cure proelio 
Troja tunc nobilis, 
lqunc flebilis, 
Rait incendio; 
Quis sanguinis 
Trojani gratiam, 
Quis nominis 
Graeci facundiam, 
Quis gloriam 
Fregit Carthaginis ? 
Sors lubrica, 
quae dedit, abstulit, 
Haec unica, 
Quae fovit, perculit. 

Fortunae gratia, 
lqii duicius 
Inter haec dulcia, 
Si gloria, 
Si staret longius; 
Sed labitur 
Ut olus marcidum 
Et sequitur 
Agrum nunc floridum, 
tuem aridum 
Cras cernes; igiur 
Improprium 
Non edo canticum 
In varium 
Fortunae lubricum. 

Cod. Oxonien. Rawlinson. C 510. saec. 13. A. -- Cant. ms. P-tri de 
Medicis saec. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. B. -- Carre. Bur. 45. C. -- 
B hat nur eine Strophe. -- 1, 4 judicium gegen den Reim C.- 1, lq)lb,tae 
similia A. -- 1, 12 Tamen praepostere A. -- 2, 13 sq. und 15 sq. um- 
gestellt C. -- Str. 3 hinter 4 C. -- 3, 6 Uterque gladio C. -- 3, 7 Eligerc 
C. -- 3, 9 Quam petere C. -- 3, 10 Rotae sublimia C. -- 3, 11 Et gravius 
C. -- 3, 12 ruere C. -- 3, 13 sqq. lauten in C mit schlechtem, beziehungsleise 
mangelndem Reim und fehlende Csur: 
Omnis qui se exaltat hodie, 
Cras humiliabitur misere. 
4, 3 Cur proelio C. -- 4, 4 Troja jam nobilis C. -- 4, 6 Jacet incendio C. -- 
4, 8 /:{omani gratiam C. - tr..5 feh|t C. -- A giebt die Aul'sc},rit't: De 
m ultitudine fortunae. 



-- 104 -- 

153. 
Quod in rebns pro.peris lion sit gloriandnm. 

1. I.uxuriant auimi 
Rebus saepe prosperis, 
Vile jacent iufimi 
Casibus in asperis, 
Ingrati pro gratia 
Gmti sub inopia, 
Inopes sunt humiles, 
Propret opes labiles 
lnflanmr superbia. 
Cant. ms. l'etri de Medicis sacc. 13. 

2. Exhausiis coneipiunt 
Viles virus vidbus, 
(uod vomendo pariunt 
Secundis successibus, 
Expost facto clarius 
Patet hoc et planius, 
Exhausta pecunia 
Monstmt impotenfia, 
(Juod voluere prius. 
Cod. La»rentian. Pl. 29. 1. 

Exhortatio ad Poenitentiam. 

1. Ad cor luum convertere, 
Conditionis miserae 
llomo, car spernis vivere? 
Cur dedicas te vitiis» 
Car indulges malitiis, 
Car excessus non corrigis 
Nec gressus tuos dirigis 
In semitis justitiae, 
Sed contra te quotidie 
h'am Dei exasperas ? 
In te succidi metue 
Ficus radices fatue, 
Cure fructus nullos afferas. 

151. 
2. 0 conditio miera, 
Considera quam aæpera 
Sit haec vfla, mor altem 
Quae sic imnmtat stature! 
Cur non purgas reatnm 
Sine mora, 
Cure sit hora 
Tibi mortis incognita, 
Et in vita caritas, 
Quae non proficit, 
Prorsus aret et defieit 
Nec efficit 
Beatum. 

3. Si vocatus ad nuptias, 
Advenias 
Sine veste nuptiali, 
A curia regali 
Expelleris, 
Et obviam si veneris 
Sponso lampade vacua, 
Es quasi virgo fatua. 
Ergo vide, ne dormias, 
Sed vigilans aperias 
Domino, cum pulsaverit; 
Beatus, quem invenerit 
Vigilantem, cure venefit. 
Cant. ms. Petri de 5Iedicis saee. 13. Coà. Laurentian. PI. 29. 1. A. -- 
Carmina Burant p. 6. B. -- 1, 12 ladices flous B. -- 2, 8 Mortis tibi B.  
2, 9 Et invita B. -- 3, 9 Ergo gaude ne A. -- 3, 13 dum venerit B. 



105  

155. 

1. Excutere de pulvere, 
Dura opus est remedio, 
Qui turpiter et temere 
Jaces in sierquilinio 
Surge, curre pro bravio, 
Dura potes al»prchendere, 
Viam quaerens in invio 
Malorum reminiscere. 
Ad patriam reveriere, 
Cure poenitente filio. 

2. tlomo vilis materiae: 
Surge de-mortis tumulo, 
Dura spes est adhue veniae, 
Te subtrahe periculo; 
Metire cordis oculo 
Tuae stature miseriae, 
Qui totus est in pendulo 
Et langueat quotidie, 
Fides jaeens extrarie, 
Quia caret cubicnlo. 

3. Ne vasa contumeliae 
Reprobentur a figulo, 
Dum sub obscura specie 
Videmus ut in speculo, 
In hoc vitae curriculo 
Mundemur multifarie, 
Sed in cordis latibulo 
De sinibus scientiae 
Procedat fumus hostiac, 
Ne fiat coram populo. 
Cant. ms. Petri de Mcdicis saec. 1:. Cod. Laurentian. Pl. 29. l. -- 3, 7 
te»tus es. -- 3, 8 De sinuus (sic). 

156. 

1. Laus sit ipsi soli, 
Qui dat lumen soli, 
Centrum regit poli, 
Praeest terrae moli, 
Machinator doli, 
Irritare noli 
Regem superum. 
2. Si non vis errare, 
Hune discas amare, 
Dico tibi, quare, 
Quia te damnare 
Potest et salvare, 
Disce, fili care, 
Dogma veterum. 

3. Semel, bis, ter, quater 
Dic, o Deus pater, 
Virgo, Dei mater, 
Delictis sum ater, 
Faex, lutum ut later, 
tLaca meus frater 
A me pertulit. 
4. tuidquid est obscoenum, 
Tu es arens foenum, 
Tendas ad amoenum, 
Cor habens serenum 
Laude Dei plenum, 
Istud da venennm 
Foro pauperum. 

5. Peccatorum spina 
Me pungit bis quina, 
Praecepta divina 
Sensi arque bina, 



Cod. S. Floriani. XI 3.5. 

-- 106 -- 

In mundi scntina 
Haec a mes ruina 
Sensum propulit 
Delictorum ignis 
Solem oculit. 

saec. 13. 

157. 

1. IIitimur in vetitum 
Et negata cupimus, 
Carne contra spiritum 
Luctante succumbimus, 
Redimus ad vomitum 
Et retro respicimus, 
Quod erat abolitum, 
Libro mortis scribimus, 
In pejorem exitum 
Error est novissimus. 
2. Qui plangit nec deserit 
5Iajori se subjicit, 
Ut qui, quod promiserit, 
In solvendo deficit, 
Ut (lui plantas inserit, 
Transferens nil proficit, 
Sic, qui mente conterit 
Et promissum abjicit, 
Ut mater, quae peperit, 
Et partum interficit. 

3. Sera parsimonia 
Est in fundo loculi, 
Sera poenitentia, 
Cum clauduntur oculi, 
Talis est ut vitia 
Fatentis latrunculi, 
Cure instant stipendia 
Timore patibuli, 
Quaerit mule conscia 
Mens fugam latibuli. 
4. Virgines introitum 
Sero quaerunt fatuae, 
Clauduntnr post perditum 
Equum sero januae, 
Festines ad exitum, 
Praeveniri metuc, 
In inferno positum 
Tamquam oves pascuae 
Tritum et commolitum 
Mors pascet assidue. 

5. Quid ergo, miserrime, 
Quid dices, quid facies, 
Ccnsetur, cure ultime 
Venerit illa dies, 
Cure paschalis victimae 
Vulnera conspicies; 
Tune inanes lacrimae, 
Tune nihil proficics, 
Passiones animae 
Foetor, ignis, glacies. 
Cod. Londinen. Egerton 274. saec. 13. A. -- ('ant. ma. Petri de 
dicis saec. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. B. -- B bat nur die erste 
,troplle. -- 2, 3 fehlt e/ne ilbe, quod ergfinzt. N 4, 7 In inferno depositum 
A ; lies wie oben, oder Inferno depositum, oder te positum? -- A/iberschreibt 
dus Lied De Beprehensione hominis. -- Verfasser Philippus de Grevia. 



107 -- 

1. Quo radis, quo progrederis, 
Usque quo progressura? 
tduo fugis, cur me deseris. 
Quo usque desertura': 
Mens levis, mens dura, 
Tecum delibera, 
Considera, 
(duam facundum, 
(duam jucundum, 
Quanto dispendio 
De gaudio 
Subduxisti, 
Quod eoepisti 
Non exsecutura, 
Stuitum Christi 
Delusisti 
Justum proditura. 

2. Sed tu quis es qui mussitas, 
qui contra me gannire, 
Qui contra me non haesitas 
Injuste superbire ? 
Vas fumi, vas irae, 
Tecum delibera, 
Considera, 
Quam tumentem, 
Quam foetentem 
Raptum de lubrico 
lon modico 
Te coegi 
Stmmo regi 
Prorsus obedire, 
Stuite feei, 
tduod adjeei 
Stulto subvenire. 

Cant. ms. Petri de Medicis saee. 13. Cod. Laurcntian. Pl. 29. 1. -- 2, 3 
me fehlt. 

19. 
Ut a peeeatis nostris eonvertamur. 

1. Leniter ex merito 
Ferendum, qnod patimur, 
Meremur ex debito 
Poenas, quibus subdimur, 
tduia, dum deserimur 
Deserentes Dominum 
Nec ad cor eonvertimur 
Mole pressi criminum, 
Poenae poenam addimus, 
Longa reste trahimus 
Peccatum implicitum 
A peccato genitum. 
2. Omne in praecipiti 
Cursu stetit vitium 
Omne genus vetiti 
Prodiit in medium, 
Subiit exsilium 
Ac.tus omnis licitus, 
Et suum officium 
Exercet inhibitus ; 
0b hoc ira Domiui 
Comminatar homini, 
Poenas do]ens reserat, 
Ut peceantem eonterat. 

3. Poenis nostris totiens 
Divina compatitur 
Clementia, quotiens 
Ferox esse eogitur; 
Doler et iraseitur, 
Quia poenam irrogat, 
Et, qui juste patitur, 
Irascenti derogat, 
Vice versa supplieat, 
Qui damnandum judieat, 
Ad poenas improperat, 
Judicem exasperat. 
4. Poena dolenda venir, 
Quae venir immerita, 
Quam nec euipa praevenit, 
lee praeeedunt merita, 
Verum nos, qui vetita 
Non verentes sequimnr, 
Poena non indebita 
Jure qui percellimur, 
Per has poenas annuas 
Vitemus perpetuas; 
Gaudeamus eorripi 
Exspectantes recipi 



108  

A patre, qui corrigit 
Filium, quem diligit, 
Castigato genito 
Leviter ex merito. 

Cant. ms. Petri de Medicis saee. 13. C-d. Laurentian. Pl. 29. 1. A. -- 
Cod. xonien. Rawlinson C 510 saec. 1,3. B.  Cod. Guelfenbyteran. Hehn- 
stadin. 6215. saee. 13. C daratts MiIehsaek 1671. -- BC hahea heide uur drei 
Strophen; fssen wir die aeht ersten Zeilen als Stollen, die vier letzten als 
Abgesang, so hat die letzte Strophe, wie so oft, doppelten Ahgesmtg. -- B 
giebt die Aufschrift. 

Lamentatio animae peccata deflentis. 

160. 

R o Canticum laetitiae 

1. Temporum memoria 
Me replet angustia, 
Dura cerno, quod nescia 
Defluxit juventa, 
Fluxit ejus gloria 
bulla spe retenta. 
2. En tempus exiguum, 
Datum ad proficuum, 
Elapsum est vacuum, 
Elapsa momenta, 
Restatque perpetumn 
Tempus ad tormenta 
3. Deserta prudentia 
¥irtuteque socia 
Erravi per devia 
Spernens documenta.. 
Lapsus sum ad vilia, 
llortis alimenta. 
4. Facienda respui, 
Feci, quae nun debui. 
Caducis exposui 
Accepta talenta; 
Unde miser merui 
Cocyti fluenta. 

Vertens in lamenta 
Cano poenitentiae 
I,ugens monimenta. 
5. Foeda gessi sensibus, 
Abusus sure viribus, 
Corpus dedi turpibus 
Vivens ut jumenta, 
Vinctus sure reatibus 
lIetens detrimenta. 
6. Factorem deserui, 
Factura mundum colui, 
Satanae me praebui 
Sequens temptamenta, 
In malis computrui 
Ut res caenulenta. 
7. Heu, miser, quid faciam, 
Qtmndo talis veniam 
Ad Christi praesentiam 
Inter monumenta, 
Qui reddet justitiam 
Secundum inventa. 
8. Dolens ergo doleo, 
Tanta mala defleo 
Aeternaque timeo 
Plus cruciamenta, 
Quae malorum video 
Fore complementa. 



-- 109 -- 

9. O Deus piissime, 
Pater clementissime, 
Inter luctus audi me, 
Inter vexamenta, 
Captivumque redime 
I)e nlallU cruentfl. 

Cod. Carnoten. 341. saec. 14. 

10. Dele, pater, scelera, 
Pensa, pater, pondera, 
Vide, pater, ruinera, 
Fer medicamenla, 
Monstra, pater, focdera 
Ad tua figmenla. 

1. Cum animadverterem, 
Venerando Venerem 
Me lavare laterem, 
Sensi, quod sucumbcrenl, 
Nisi culpam veterem 
Cure animadverterem. 
2. ('mn animadvertero, 
(uae, quanta, quot egero, 
Recte flere potero, 
Nisi declinavero, 
Nisi me de cetero 
Cure animadvertero. 

161. 

3. Cum animadverteris, 
In quibus deliqueris, 
Boni nihil operis, 
Sihil, inquam, reperis, 
Ergo nisi falleris, 
Cure animadverteris. 
4. Cure animadvertere 
Te potes in scelere, 
Verterc, rcvertere, 
IUlIi pores, resurgere, 
Mentis homo liberae, 
Cure animadvcrterc. 

5. Cure animadvertitur, 
Dmn in carne vivitur, 
uid a nobis agitur, 
Nihil si quis igitur 
Ratione regilur, 
Cure animadvertitur. 

Cant. ms. l'etri de 3h.dieis saec. 13. Cod. Laurentian. PI. 29. 1. A. -- 
Cod. Oxonien. Ravlinson C .510 aee. 17,. B. -- Cod. (hmlfenl,yteran. l|ehu- 
stadien. 62ë¢. saec. 13. C. -- Iu Str. 2 ordnet C die Zeilen: 1. 2. ,.5. 4. ?,. 
6. -- Str. 3 fehlt C. -- Cri-. Milchsack lSl sq. 

la. Reminiscens 
patrati sceleris 
Post secreti 
compactum foedcris 
Cure vena veniac, 
2a. Pressus tamen 
dolore vulneris 
Ad medelam 
unguenti veteris 
Cogor recurrere, 

lb. Erubesco 
levare |hciem, 
lam obtundit 
conspeclus aciem 
Frons vcrecundiac. 
2b. Arcet acgrum 
cutis deformilas, 
Sed m«.dentis 
alma benignitas 
Facit praesumere. 



-- 110 -- 

3a. Fons est vitae, 
nunquam deficiei, 
Scmper fiuens 
sempcr scaturlct 
Se praebens omnibus. 
4a. Si fcstinavero 
Et properavero 
Vas capax gratiae 
Exorando .... 
Marrera clementiae, 
Devofis precibus 
5a. Ingratitudinem 
dclebit gratia, 
Mansuetudinem 
Praetendet filia 
Mansuetudinis. 

3b. itientem 
assumer ebria, 
Et arentem 
rigabit pluvia 
Lavans a sordibu. 
4b. Misericordiae 
Flumen eximiac 
Non sinet vacuum 
Flentis angustiae 
Compassa nimie 
Dabit irriguum. 
Aquis coelestibus. 
5b. Nain miserebitur 
Misericordia, 
h'ec continebitur 
In iracundia 
Torrens duh'edinis. 

6a. Ergo, virgo pia. 
Suscipe, Maria, 
Munus, cor flnlarunl 
Non jam laudes condo, 
Sed gemens effundo 
Rivos lacrimarum, 
7a. Ut salvatus 
de mortis manibus 
Et mundatus 
A cunctis sordibus 
Tua grandi gratia, 
Cod. Londinen. Reg. 7 A VI. 

6b Sordes scclerum 
Tergens vulnerum 
Ac divisiones, 
Sint ex oculis 
Aptae singulis 
Plagis unctioncs. 
7b. ¥iolare 
Pactum non verear, 
Sed laudarc 
Te semper merear 
Cum sanctis in gloria. 

8aec. 14/lo 

1. Suspirat spiritus, 
Murmurat ratio 
Erumpunt gemitus, 
qucrelas audio ; 
Dic, homo, praeditus 
Mentis arbitrio, 
Cur laces subditus 
Carnis contagio ? 

163. 

2. lqatura duplici, 
Homo, compolleri.,,, 
E parte simplici 
Deo conjungeris, 
Cure ergo subjici 
Carni te pateris, 
Sordibus affici, 
Brutum efficeris. 



-- 111 -- 

3. Cum Dei bonitas 
Formavit hominem, 
lmpressit trinitas 
Suam imaginera, 
Tenet haei dignitas 
Supremum cardincm, 
Sed tua pravitas 
Pervertit ordinem. 
4. Cul rident pocula, 
Cul splendent cpulac, 
Sindones, specula, 
Purpura, gemmulae ? 
Cui paras singula, 
Mihi vel famulae? 
Recumbit famula, 
Servitur aemulac. 
5. Ancilla pascitur, 
Inops esurio, 
Potu reficitur, 
Arida sitio, 
Purpura tegitur, 
lluda deficio, 
Ordo pervertitur, 
Pcrit conditio. 

6. Dci juslitia 
Inter nos judicet, 
Agar convilia 
Pro Sara vindieet, 
Et eui nequitia 
Ismael displieet, 
lsaae gaudia 
Risus mulliplicet. 
7. Quid in judieio 
Dieere poteris, 
Cure flet quaestio, 
ui me contempseris? 
l)e tuo vitio 
Quidquid respondcris, 
Descret ratio, 
Quam modo deseris. 
8. Ad tui respiee 
Seeptri dominium, 
Tare carnem subjice 
tduam carnis vitium, 
A justo judice 
Exit judicium, 
Ancillam ejice 
Et ejus filium. 

Cod. Londinen. Egerton 274 saee. 13. -- Vcrfasser Philippus de Gre ia. 

1. Tetigit me Dominus, 
Tangere qui novit, 
Foris tangens protinus 
Totum me eommovit; 
Est nain taetus Domini 
Taetus pietatis, 
Qui dat plenam homini 
Limam pro peeeatis. 

2. Tange, pietatis pater, 
Tange me et ter et quater, 
Modo sis propitius; 
Tange carnem, range ossa, 
Pone me, si vis, in fossa, 
Tantum sis propitius; 
Fac ut tila, quae sunt grossa, 
Et quae alta, fac sub fossa, 
Durent hic perbrevius. 
Cod. Patavin. (ol. S. Justinae) 132. 

Ure, quod est lividum, 
Seea, quod est morbidum 
Infundendo thura, 
Dele, quod est foetidum, 
Lava, quod est sordidum 
Maternali cura, 
Sicca, quod est fluidum, 
Toile, quod est horridum 
Totum cran mensura. 
Sure debilis, 
um flebilis, 
Pie intuere 
Sure fragilis, 
Sure labilis, 
Crte sic est vere, 
Sure gracilis, 
Sum fictilis, 
Ergo miserere. 
saec. /. 



-- 112 -- 

165. 
De Filio prodigo. 

1. l'on carnis est sed sldritus 
tloc meure natalitium, 
Per carnem prius editus 
Collapsus sure in vitium 
Et puteum interitus, 
lunc verae vitae reddilus 
Feror ad matris gremium, 
Solcmne duco gaudium 
Hoc gratiae natali, 
lIe pater vocat filium 
Et ducit ad convivium 
In veste nuptiali. 
R" De successu glorior, 
Solito liberior, 
So]utus a tributo 
Levor et excutior 
A paleis et luto. 
2. Ut penitus me comperi 
Mortis hausisse poculum. 
llisertus pater miseri 
Solvit peccati vinculum 
lIundans a sorde veteri 
Deditque dives pauperi 
Stolam primam et annulum 
In fidei signaculum 
Et veniam reatus 
Et sanatum vitulum 
Dat dulce pater epulum, 
Quo vivo recreatus. 
3. Cure in honore fueram, 
l'gon intrllexeram, 
(uae vitae foret ratio, 
Sed aïo : 
A patre detur filio, 
Quae me contingit, portio; 
Quam postquam obtinueram, 
llentis, quam dedit liberam, 
Abusus sure arbitrio, 
5le turpem omni vilio 
Expositum et deditum 
Longinqua cepit regio. 

4. Quam prius demerueram 
Agendo perperam, 
Ad veniam devenio, 
1" une sentio 
Regressus ab exsilio, 
(duae patri miseratio; 
Plus reddit, quam amiscram, 
Sed per excelsi dexteram 
Haee faeta est mulalio, 
Cujus est operatio, 
Quod humiles ac debiles 
In regum locat solio. 
R ° De successu glorior, 
Solito liberior, 
Solutus a tributo 
Levor et excutior 
A paleis et luto. 
5. Ara porcorum foetida 
Gregem immundum pari, 
Faine eompulsus rabida 
lIe siliquis cibavi, 
Nec minus esurio, 
Dura cure porcis capio 
Pastum leguminis, 
Sed me porriginis 
Ulcerat transitio. 
l'<unc cuncla secat valida 
Dextra medcnlis vivida, 
Cul me subjugavi. 
6. Audivit frater aemulus 
Symphoniam et chorum, 
Cujus est nequam oculus 
De gratia donorum, 
Aegre fert, quod veniam 
Ad misericordiam 
Superni numinis, 
Quod sui seminis 
Fructus usu capiam. 
In jus hereditarium 
Resignat pater filium 
In sede beatorum. 

Cod. Londinen. Add. 15722. (Liber Cistercii) saec. 12h. -- 4, 12 reg- 
hum Hs. -- Die trophen wechseln nach Art einer Sequenz. 



-- 113 -- 

Lamenatio Filii Prodigi. 

1. Vitae perditae 
lIe legi 
Subdideram, 
Minus licite 
Dum fr%d, 
(duod voveram, 
Et ad vitae vesperanl 
Corrigendum legi, 
Quidquid ante perperam 
Puerilis egi. 
2. Rerum exitus 
Dum quaero 
Discutere, 
Falsum penitus 
A vero 
Discernere, 
Falso fallor opere, 
Bravium si spero 
lIe virtutum meterc, 
Vitia dum sero. 

5. Dura considero, 
Quid Dinae 
Contigerit, 
Fiuem confero 
Rapinae 
(uis fuerit, 
S,'io, vix evaserit 
Mens corrupta fine, 
Diu quam contraxerit 
Maculam sentinae. 
6. Praeter meritum 
Me neci 
Non dedero, 
Si ad vomitum, 
Quem jeci, 
Rcdiero, 
Nec a verbo aspero 
Liberum me feci, 
Servus si serviero 
Vitiorum faeci. 

3. Non sum duplici 
Perplexus 
Itinere 
Nec addidici 
Reflexus 
A Venerc 
Nec fraudavi temere 
Conjugis amplexus, 
Dalidam persequere, 
1% fraudetur scxus 
4: Famem siliqua 
Porcorum 
Non abstulit, 
Quae ad lubrica 
Errorum 
Non contulit, 
Sed scriptura consulit, 
Viam intrem morum, 
Quae praelarga protulit 
Pabula donorum. 
Dreves, Cantiones et Iuteti. Il. 

7. Viae Veneris 
hnmuto 
Vestigia, 
Irae veteris 
Refuto 
Per devia, 
Via namque regia 
Crritur in tuto, 
Si quis cedit ab 
Semper est in luto. 
8. Croesi solinm, 
Sinonis 
Astutiam, 
Confer Tullium, 
Zenonis 
Prudentiam, 
Nil confcrre sentiam 
His abutens bonis, 
Ni fugiendo fugiam 
Dalidam Samsonis. 
8 



-- 114 m 

9. Ergo veniam 
De rei 
Miseria 
Ut inveniam 
De Dei 
Clementia 
Haec et his similia, 
Quod peregi, Dei 
Sola parcens gratia, 
Miserere mei. 
CanL ms. Petri de Medieis saec. 13. Cod. Laurentian. l'l. 29. 1. entll/ilt 
nur die erste Strophe des Liedes; die wciteren siltd ergiinzt aus Carm. Burana 
8 sq. B. -- 2, 4 sq. Verum penitus a falso B. -- 5, 2 sq. Dianae quid B. 

16'I. 
De triplici inimico nos infestante. 

1. Regnum Dei vim patitur, 
Bec illuc «luis admittitur, 
lisi se ipsum vicexit, 
Quem judex, si advenerit, 
Invenerit 
Victorem, coronabitur. 
2. Inter nos bellum geritur, 
q!uod vix aut nunquam vincitur, 
Dum caro vires exerit, 
Si mens in id, quod suggerit 
Consenserit, 
Statim captiva trahitur. 

3. In spiritus exitium 
Caro, mundus, daemonium 
Pari conspirant foedere 
Parique certant scelere, 
Perrnmpere 
Virtutis adjutorium. 
4. Sed armatura fortium 
uperbi frangit gladium, 
Sumpta carnis ex opere, 
Ut gressu mentis liberc 
Confugere 
Possit ad alta montium. 

Cod. Oxonien. Rawlinson C 510 saee. 1:3. A. -- Cant. ms. Petri de Me- 
dicis saec. 13. Cod. Laurentian. PI. 29. 1. B. -- Ced. Guelfenbyteran. Helm- 
stadien. 62g. saec. 13. C. -- B hat nur die erste Strophe. -- 1, 4 ,Sed quem 
judex cran veuerit C. -- 1, 5 Consumpserit C; sumpserit A. -- 4, 1 ,Si ar- 
matura AC. -- Cfr. Milchsack 15.  Die Aufschrift giebt A. 

168. 
Altercatio cordis et oculi. 

1. Quisquis cordis et oculi 
llon sentit iu se jurgia, 
Non novit qui sint stimuli, 
Quae culpae seminaria, 
Causam nescit periculi, 
Cur alternent convicia, 
Cur procaces et aemuli 
Replicent in se vitia. 

2. Cor sic affatur oculum: 
Te peccati principium, 
Te fomitem, te stimulum, 
Te voeo mortis nuntium; 
Tu, domus meae janitor, 
Hosti non claudis ostimn, 
Familiaris proditor 
Admittis adversarium. 



-- 115 -- 

3. Nonne fenestra diccris, 
Qua mors intrat ad animam ? 
•Nonne, quod rides, sequeris 
Ut bos ductus ad victimam ? 
Cur non saltem, quas ing»ris, 
Sordcs lavas per lacrimam ? 
Aut quare non erueris, 
5ientcm fermen/allS azimam ? 
4. Cordi respondet oculus: 
Injuste de me quaereris, 
Servus sum tibi sedulus, 
Exsequor, quidquid jusseris. 
lonne tu mibi praecipis 
Sicut et membris ceteris? 
l'/on ego, lu te decipis, 
l'/untius sum, quo miseris. 

5. Car dalnnatur apertio 
Corpori necessaria, 
Sine cujus obsequio 
Cuncta langucnt offlcia? 
Si quae fiat irreptio, 
Cure sire fenestra vitrea, 
Si, quod recepi, lmnlio, 
Quae putatur injuria'. 
6. Addo, quod nullo pulverc 
(Juem immittam pollucris, 
luilum malunl te laedcre 
Potest, nisi consenscris. 
De corde nlala prodeunt, 
Nibil invitunl pateris, 
¥irlutes non inlereunl, 
Nisi culpam commiscris. 

7. Dura sic utcrque disputat 
Soluto pacis osculo, 
Ratio liteln amputat 
Definitivo calculo ; 
Reum utrumque repulat, 
Sed non pari periculo, 
Nain cordi causam imputal, 
0ccasionem oculo. 
C,}d. Londinen. Egerton 274 saee. 13. A. -- Cod. Parisin. (ol. S. AIbini 
Audegaven.) }207 saec. 13. B. -- (gant. ms. Petri de Medicis saec. 13. Cod. 
Laurentian. Pl. 9. 1. C. -- C bat nur einc Str,,phe. -- 1, 3 quid sint B. -- 
l, 6 alternant BU.  1, 8 Replicant B. -- 3, 1 1N'umue B. -- 3, 3 vides quid 
sequeris B. -- 5, 4 obsequia B. -- 5, 6 cure sit fenestra B. -- 6, 2 iminittam 
pulveris B. -- 7, 1 Cure sic A.  Aufser A ncnut auch Salimbene don 
Philippus de Grevia als Verfasser. Die Mclodie wiire uach demselhen 
Salimbene von Henricus de Pisa. Es bleibt aber fraglich, oh die M,'lodic 
«les letzteren die in unseren Quellen enthaltene oder eine andcrc sel. Weitere 
Handschriften des Licdes vgl. llauréau, Notices et Extraits I, 366; Wright, 
Walter Mapes 93. 
169. 
hltereatio hllima« et g«rporis. 
1. Homo natus ad laborem, 2. Me dum fecit Deus mundam, 

Tui status, tuae morem 
Sortis considera 
Propensius, 
Me parcius 
Querelis aspera; 
Quaestus ergo reprime, 
le animae, 
Quod misere comlniscris, 
Quod pateris, 
Miser impl'opera. 

Vas infeeit faex immundam, 
Corrupit lutea, 
Desipio 
lec sapio 
IIeum Prometllea; 
liil in carnis carcere 
Fit libere, 
Parit enim contagium 
Et vitium 
lIoles corporea. 



!16 -- 

3. In abyssum culpae ducis, 4. 
Quae commissum opus ducis, 
Procuras temere, 
lIe perimis, 
Cure opprimis 
Peccati pondere; 
Tibi nomen animae 
Jam adime, 
Quia recte non animas, 
Cure perimas 
Me mortis opere. 
Cant. ms. Petri de lIedicis saec. 13. 
7--11 stehen in der Hs. hinter Str. 4. 

Iu abusum rationis 
Vertis usum teque bonis 
Privas gratuitis, 
Dura sensibus 
Assensibus 
Faves illicilis ; 
Tibi cogor obsequi 
Et exsequi, 
Opus rectum si judices 
Vel claudices 
A recti semitis. 
Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. -- 3, 
Dafs sie umzustellen sind, scheint 

nicht blofs das Versmafs, sondern auch der Inhalt nahezulegen. Das Lied 
ist uns nicht unter dem Nmnen Philipps de Grève fiberliefert; dennoch tragc 
ich kein Bedenken, ihn als den Autor zu bezeichnen, so sehr zeigen Inhalt 
und Form das ihm igene Geprige. 

10. 
Disputatio membrorum. 

la. Inter membra singula 
De ventris ingluvie 
Murmur est et quaestio, 
2a. Lugens dicit oculus: 
Cur vigil et sedulus 
Cuncta lustrans oxploro 
3a. Auris dicit: cur haurio, 
Cur doctrinis inservio 
Nec satior auditis, 
4a. Nares dicit: cur explores 
Cibi fumos et vapores? 
A te frustra discernuntur, 
luae per rentrera confun- 
duntur, 
Ventris immunditia 
Corrumpuntur omnia, 
Odor transit in foetores. 
Sa. hlanus dicunt: quid labores, 
Nobis prosunt quid sudores, 
Cure tu, venter, cuncta vores, 
Cure tu solus implearis, 
6a. Quaeritur pes: cur fatigor, 
Discurrendo cur afftigor? 

lb. Quod pro vcntris crapula 
Membra carent requie, 
Jugis fit exactio. 
2b. Venter cuncta devorat 
Avidus incorporat, 
Quidquid extra laboro. 
3b. Auditi soni pereunt, 
Ad ventrem cibi transerunt, 
Crescit fames et sitis. 
4b. Lingua fatur: quid doctrina 
Mihi confert? dapcs vina 
Ista mihi non parantur, 
Cuncta ventri comparan- 
tur, 
Licet per me transcant, 
Parure tamen recreant, 
Hic ciborum officina. 
5b. Nullum pascas, sed pascaris, 
Neque pastu compescaris? 
lihil paras, immo paris 
Torsiones et dolores. 
6b. Sire curro sire labor, 
hleum onus, meus labor, 

6c. Et dum venter cibis turget, 
Me portantem pondus urget. 



117 -- 

7a. Ergo restat unmn consilium, 
Suspcndamus omnes officium, 
Quiescamus a labore; 
Sa. Dum sic a propriis 
Cessant officiis 
Interdi«to communi, 
9a. Stupent aures tinnulae, 
Oculus caligat, 
10a. Lingua, quae loqui debuit, 
Expiicare non potuit 
Pro ceteris quaerelam, 
11a. Tunc aperit omculum 
Cordis secreta veritas, 
Increpat aurem, oculum, 
12a. quid est, inquit quod facitis 
('ur vos stulte subducitis 
Ventri, cujus receptio 
Cmmunis est refectio, 
Communis est utilitas? 

13a. Officia repetite, 
Fideli servo credite, 
Quae singulis restituet ; 

7b. Labor noster nobis eststerilis, 
Condemnetur servus inutilis, 
lIoriatur cure dolore. 
8b. Cibos non capiunt 
Otaries deficiuut 
Sensus quia jejuni. 
9b. lutant manus tremulae, 
Pedes error ligat. 
10b. Omnibus dictat ratio 
Cordis uti consilio 
Et quaerere medelam. 
11b. Docet, quanta temeritas, 
Quam damnosa praesumptio 
Quam caeca conspiratio. 
12b. Venter recepta continet, 
Sed nihil sibi retinet, 
Cujus est dispensatio 
Lapsorum restauratio, 
Membrorum incolmni- 
tas. 
13b. Si operas subtrahitis 
lgec alimenta quaeritis, 
lihil vobis distribuer. 

13c. In vos ipsos irruitis, 
Gladium in vos vertitis, 
Qui vos et ipsum destruet. 

14a. Sic repetunt officia, 
Venantur necessaria, 
Relegatur infirmitas; 
15a. Haec sub typo mysterii 
Sub uno Christo capite 
Geruntur in ecclesia 
16a. Hic est auris, hic oculus 
I,ingua, manus, pes ceteri, 
Princcps communis bajulus 
Communi vacans operi 
Ventris habet officium. 
17a. Sicut perit res publica 
Si careat aerario, 

14b. Reparatur lux oculis, 
Redit in membris singulis 
Virtus, opus et sanitas. 
15b. Cujus sunt ,clus varii, 
• Necessitatis debitae, 
Diversa sunt officia. 
16b. Cujus tanta sit caritas 
Ut nihil ei proprium, 
Sed sit ut servus omnium 
Ut sic servetur unitos, 
Dura rependit obsequium. 
17b. Sic unitas catholica, 
Si caret hoc officio. 

Cod. Londinen. Egerton 274. saec. 13. -- Verfasser Philippus de Grevia. 



118  

1. Vitia virtutibus 
Obvia cum omnibus 
Dimicant, 
Implicant se varie. 
2. Iclibus ae variis 
Actibus contrariis 
Vulneranl, 
Superant in acie. 
3. Calmlis concutiunl, 
Vinculis compediunt, 
Stimulis, 
Jaculis confodiunL 
4. Ira et phylargia, 
I,ivor et acidia, 
Gloria. 
Gula cum luxuria. 
5. Inionat .uperbia, 
Ingemii invidia, 
Odia 
lIovet iracundia. 
6. TUl'get castrimargia, 
Inquinat luxuria, 
Taedia 
Ingerit acidia. 
7. Haec praedicta vitia 
Excitant ad proelia, 
Gloria, 
Duo sunt principia. 
8. Duo sunt principia, 
Et ex eis omnia 
Alia 
Oriuntur vitia. 
9. lIammas nudant lamiae, 
Coeunt in acie 
Furiae, 
Fugiuntque gratiae. 

11. 
De Pugna Vitiorum. 
I0. Fidei sinceritas, 
Spei magnani .rairas 
Cecidit, 
Excidit et caritas. 
11. Puritas munditiae, 
Bonitas clementiae 
Vapulant, 
Exsulant justifiae. 
12. Pravit spurcitiae, 
Falsitas perfidiae 
Stimulant, 
Pullulant injuriae, 
13. Humilis simplicitas, 
Stabilis fidelitas 
Deperi L 
Intedt frugalitas. 
14. Perfida supplicitas, 
Invida malignitas 
Ofitur, 
Moritur benignitas. 
15. Sobrietas vincitur, 
Poculis immergitur, 
Epulis, 
Crapulis obruitur. 
16. Timor et scienti% 
Dona sibi socia, 
Vitia 
Fugiunt contraria. 
17. Pietas exsilium 
Petit, nec consilium 
Sufficit 
Deficit auxilium. 
18. Bonum fortitudinis 
Quatitur a machinis, 
Laeditur, 
Perimitur sarcinis. 



19. Lux intel]igentiae 
Palpat in meridie, 
Dubiae 
Cedit imperitiae. 

22. Sterilis contritio, 
Flebilis confessio 
Perditur, 
Clauditur sflentio. 

20. Gustus sap.ientiae 
Error fit stultitiae, 
Fatue 
Sapit et ambigue. 

23. Dolor poenitentiae, 
Pudor verecundiae 
Pereunt, 
Redeunt malitiae. 

21. Septem septenario 
Dona ruunt vitio, 
Gladio 
Excidunt in proelio. 

24. Caro vincit spiritum, 
bIititur in vetitum, 
Debitum 
Trahit ad interitum. 

25. Gehennae supplicia 
Culpae sunt stipendia, 
Gratia 
Gloriae dat praemia. 

Cod. Londinen. Egerton 274 saec. 13. -- 4, 1 et fehlt. -- 6, 4 Ingcmit. -- 
7, 3 Lies Gravia? -- 17, 4 Deflcit fehlt. -- 20, 1 Justus. -- 23, I C«,b»r.- 
2.5, 4 datur. -- Verfasser Philippus de Grevia. 

De neeessitate gratiae. 

1. Qui seminant in lacrimis 
Et azimis 
Sincerae conscientiae, 
Fermentum culpae veteris 
Permntant et malitiae, 
Hi gratiae 
Se praeparant, qua lateris 
Luto projecti soliti 
Emeriti 
Maniplos portent gloriae. 
R °Per motus ergo singulos, 
Vis, viri legis aemuli 
Cernens allide parvulos 
Ad petrae latus anguli, 
lec faucibus adhaereat 
Lingua, sed quem cum veneris, 
Ut pravus motus pereat, 
Jerusalem memineris. 

2. Hominis est miseriae, 
Zizaniae 
Semen granis interseri, 
Nec manus hostis invidi 
Potest ad plenum conteri, 
Quin teneri 
Quiddam sementis sordidi 
Cuimus adjungat stipitis, 
Dura capitis 
los timet esse liberi. 
R ° Per motus ergo singulos, 
Vis, viri le#s aemuli 
Cernens allide parvuios 
Ad petrae latus anguli, 
lec faucibus adhaereat 
Lingua, sed quem cure veneris» 
Ut pravus motus pereat, 
Jerusalem memineris. 



120 -- 

3. Caro nil per se proficit, 
Nec sufricit, 
Etsi fortis sit, spiritus, 
Nisi liquore gratiae 
Perfusi fluant primi|u% 
Et penilus 
Cum oleo lae|itiae 
Rorem misericordiae 
Et veniae 
Fons viws pluat coelitus. 
Cant. Ins. Petri de Medicis saec. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. -- 
2, 4 hostis invidiae. -- , 6 Qiiin demuln ]ls., gegen leim und Silbcnzahl. 

1. Veritas veritatum, 
Via, vita, veritas, 
Per veritatis semilas 
Eliminans peccatum 
Te verbum incarnatum 
Clamant rides, spes, caritas, 
Tu primae pacis stature 
Reformans post peccatum. 
Tu post carnis delicias 
Das gratias, 
Ut facias beatum. 
0 luam raira potentia, 
Quam regia 
Vox principis 
Cure aegrotanti praecipis: 
Surge, toile grabbatum. 

1':. 
2. Omnia sub peccato 
Clausit Adae meritum, 
Dura pronior in vetflunl 
Non paruit mandato 
De statu trabeato 
Nos dedit in interitum, 
De morsu venenato 
Fel inhaesit palato ; 
Per hoc culpae dispendium 
In vitium 
liascentium translato 
IIortis amarae pocu|um 
In saeculum 
Transfunditur, 
Iil cul dulce, bibitur 
De vase vitiato. 

3. Spiritus veritatis, 
Spiritus consilii 
lIodo poenam supp]icii 
lion reddit pro peccatis, 
Ut timor castitatis 
Quo reverenter rilii 
Castiget in praelatis 
Fermentum vetustatis. 
Sed quando sponsus venerit, 
Invenerit 
Quid faciet ingratis ? 
lion hic poenam abstulit, 
Cure distnlit 
Ad victimam 
Sed nunc impinguat animam 
Adeps iniquitatis. 
Cant. ms.. Petri de ,Icàicis saec. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. I. -- 
3, 14 steht hinter 16. -- Die erste Strophe findet sich auch Carre. But. p. 3. 



-- 121 -- 

Qui virtutem sequitur, bea{us est. 

1. Beatus, qui non abiit 
In malorum consilio, 
Peccatorum in invio 
Nec stetit nec appetiit 
Cathedram pestilentiae. 
I:catus, qui non sequilur; 
Quae fluunt stare nescia, 
Quae non sunt pcrmanentia, 
Nec ambit nec amplectitur 
Instinclu vanae gloriae. 
R 0 felix, quem non cruciat, 
Nec mordet nec angusliat 
Stimulus avaritiae, 
Nec fax uret invidiae. 

3. Beatus, qui in prosperis 
Mentem non exaltaverit, 
ec se nimis artaverit 
Rebus artatus asperis, 
¥incens in patientia; 
Beatus, qui pauperibus 
Stm diffundens animum 
Non clausit erga proximum, 
Se nature credit omnibus, 
Insignitum clementia. 
R" 0 felix, quem non cruciat, 
ec mordet nec angustiat 
Stimulus avaritiae, 
Nec fax uret invidiae. 

2. Beatus, quem calcaneus 
Non premit poenitentiae, 
Beatus, conscientiae 
Quem non pungit a«uleus, 
Nec t urbant mentis proelia; 
Beatus, qui se noverit 
Dono coelestis gratiae 
eque vento superbiae 
Supra se raptus fuerit 
Sibi postponens omnia. 

4. Beatus, qui contempseril 
Caduca mundi gaudia, 
Adspirans ad eoeleslia 
Et pari praeelegerit 
Dolores et anguslias ; 
Beatus, eui divinitus 
Infuso rore gratiae 
Faeeem fugit luxuriae, 
Magistir carnis spirilus 

5. Beatus, qui in patriam 
Fixo mentis acumine 
5Iundanam spernit gloriam 
Et marcescentem flosculum  
Beatus, qui transierit 
Ab bac valle miseriae 
Et ad verum justitiae 
Solem translatus fuerit, 
Virer enim in saeculum. 

Cant. ms. Petri de Medicis saec. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. -- 
Fehlt bel Chevalier. 



122 -- 

Fnga saecnli beatos nos reddit. 

1. Bonum est confidere 
In dominorum Domino, 
Bo,mm est spem ponere 
In spei nos|rae termino, 
Qui de regum potentia, 
4on de Dei clemen|ia 
Spem concipis, 
Te decipis 
E excipis 
Ab aula summi principis. 
uid in opum aggere 
Exaggeras pecca|um ? 
In Deo cogitatum 
Tuum jac|a, 
Prius ac|a 
Studeas corrigere, 
In labore manuum 
Et sudore vultuum 
Pane tuo vescere. 

2. Carnis ab ergastulo 
Liber eat spiritu% 
Quo peccati vinculo 
Vinciatur 
Et trahatur 
Ad inferni gemitus, 
Ubi locns flentinm, 
Ubi stridor dentium, 
Ubi poena gehenna|i 
Affliguntur omnes mali; 
In die novissimo, 
In die gravissimo, 
Qnando judex venerit, 
Ut trituret aream 
E exstirpet vineam, 
tuae fructum non fecerit, 
Sic granunl a palea 
Separabit, congregabit 
Triticum in horrea. 

3. 0 beati mundo corde, 
Quos peccati tersa sorde 
Vitium non inquinat, 
Scelus non examinat, 
Nec arguunt peccata, 
Qui Domini mandata 
Custodiunt et sitiunt, 
Beati, qui esuriunt 
Et confidunt in Domiuo, 
Nec cogitant de crastino. 
Beati, qui non implicant 
Se curis temporalibus, 
Qui talentum multiplicant 
Et verbum Dei praedicant 
Omissis secularibus. 

Cant. ms. Petri de lIedicis saec. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. 1.  
Die erste Strophe auch Carre. Burana p. 6. 



123 -- 

Utililas qnaedaln detraetionis. 

1. Procurans odinm 
Eectu proprio 
Vix detrahentium 
Gaudet intentio, 
Nexus est cordium 
Ipsa detractio, 
Sic per conlrarium 
Ab hoste nescio 
Fit hic provisio, 
In hoc amantium 
Felix conditio. 
Cant. ms. Petri de Medicis saec. 13. 

2. Insultus talium 
Prodesse sentio, 
Tollendi taedium 
Fluxi occasio, 
Suspendit gaudium 
Prono consilio, 
Sed desiderium 
Auget dilatio, 
Tali remedio 
De spinis hostium 
Uvas vindemio. 
Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. A. -- 

Cant. ms. Toletanum saec. 10. Cod. Matriten. Tolet. 930 (33--23). B. m C-d. 
Monacen. (ol. l)iessen.) 5539. saec. 14. C. -- Carre. Burana 165. D. -- 1, 3 
Jus detrahentium AB. -- 1, 7 Set] desiderium D. -- 1, 11 Contritio C. -- 
Sir. 2 fehlt B. -- 2, 5 Suspendunt D. -- 2, 6 Parvo consilio A, Pravo D. -- 
2, 7 ic per contrarium D. 

Catieuln siosae dei)rOlntUln ex Cafico eatieornln. 

1. Cure sponsa sponsum quaeritat 
Percussa vulnere 
Amoris, alte clamitat 
Timens deficere: 
Adjuro vos, o filiae 
Jerusalem praecarae, 
Sponso dilecto nimie 
Velitis nuntiare, 
Quod zelo langueo. 
R  Respondent simul natae: 
Die nobis, petimus, 
De sponsi qualitate, 
Et tecum quaerimus 
Affectu igneo. 
2. Fert sponsa: sponsus candidus 
Exstat et rubeus, 
Ex mille solus splendidus 
Vertexque aureus, 
Nain Dei hic est filius 
Carens naevo peccati, 
Sed passione rubeus, 
Uramur ne damnati 
Igne tartareo. 

3. Corvinus nigret crinibus 
Ut palmae foliis, 
Columbae sed luminibus 
Ornatur lactei, 
Fluenia juxta maxima, 
lam humilis pacaior, 
Ut palma floret optima, 
Et simplex praedioeior 
litet coram eo. 
R o Respondent simul natae: 
Dic nobis, petimus, 
De sponsi qualitate, 
Et tecum quaerimus 
Affectu igneo. 
4. Dilectas, quem sic quaeriio, 
-Talis est, filiae, 
Hum ipsum amo merito 
In tali specie? 
Euge, hic est carissimus, 
Verus meus amicus, 
lon quaerens hunc staltissimus 
Est totus et iniquus 
Reus supplicio. 

Cod. Berolinen. Germ. 8 ° 190. saec. 15. ex. 



-- 124  

1'. 
De sponsa cnm spo;tso qniescente. 

1. Cur livet hostis impius, 
Quod sponsns amat sponsam ? 
ltt vini cellam castius 
Induxit hattc abconsam. 
2. Sub umbra sponsi sedula 
Seeure requiescit, 
Nec gravia pericula 
Haec hostis pertimeseit. 

8. Et caritatem ordinat 
In sponsa sponsus veram, 
uam duplicem determinat 
Semper servare meram. 
4. Vult ergo sponsa floribus 
Et malis constipari» 
Robustis et debilibus 
Desiderans ornari. 

:,. Ergo tabesce, invide 
Hostis: nil curat sponsa, 
Sub umbra sponsi placide 
Quiescit jam absconsa. 
t'od. Ber,,]int.n. Germ. 8 ° 190. saec. 1.5. ex. 

1"9. 
De Fide et Veritate. 
1. 0 mores perditos et morum foedera, 
zNon curant superi, quod agant infera, 
Sinistrae manui mentitur dextera, 
Nec carent fraudibus fraterna iatera. 
2. A primi generis humani stipite, 
A so]is cardine, a terrae ]imine, 
/l ntludi finibus exempla sumitc, 
]usquam tuta rides, experto credite. 
3. Dic, mater, fi|io dic, sodes, unico, 
Dic ubi habitas in hoc exsilio? 
An imo val|ium, an montis cilio, 
Au casis pauperum, an regni solio? 
4. Olim res fidei, nunc umhra colitur, 
Olim sola rides, nunc et fraus fallitur, 
Et do|i machina dolus repel|itur, 
In dolo dolus est et dolus tol|itur. 
Uod. Parisin. (ol. Martialen.) 3549. saec. 12. 
ltuod veritas odium pariat. 

1. Adulari nesciens 
Ab amicis deseror, 
Qaos movere cupiens, 
Nimis aegre toleror, 
Vitae rite conqueror, 
zNam quod decet, operor 
Verba sale condiens, 
lqe favore deseror 
Spe ve| metu blandiens. 

2. Magna mihi gloria, 
Si, quae loquor, sentiam, 
Salva consequentia 
Sequor amicitiam, 
Cujus volo gratiam, 
Cujus per infamiam 
Comparatnr gratia, 
Salomonis gloriam 
lIollem per infamiam 



125 -- 

.3. Sed tanta severitas 
Movet mihi jurgium, 
]am scio, quod veritas 
Semper parit odium, 
Et quod terrae solium 
Tenet adversantium 
Venenosa levitas, 
Dura praetendit pallium 
Triturata falsitas. 
Licet adversantibus, 
Quidquid volunt, dicere, 
Demum soient talibus 
Plus quam sibi credere 
Potestates miserae. 
Cant. ms. Petri de 5ledicis saec. 1;.k Cod. Laltrentiall. Pl. 29. 1. -- :;, 12 
De 8olent. 

De Verilate exsule. 

1. Dic, Christi veritas, 
Di¢, cara raritas, 
Di¢, rara caritas, 
Ubi nnnc habitas? 
Aut in valle visionis, 
Aut in throno Pharaonis, 
Aut in alto cure Iqerone, 
Aut in antro cure Theone, 
Vel in fiscella scirpea, 
Cure Moyse plorante, 
Vel in domo Romulea 
Cure bulla fulminante . 

2. Respondit caritas: 
Homo, quid dubitas, 
tuid me sollicitas? 
Non sure, quo roussiras, 
Nec in Euro nec in Austro, 
Nec in foro nec in claustro, 
Nec in bysso vel cnculla, 
Nec in bello vel in bulla; 
De Jericho sure veniens 
Plorans cure sauciato, 
quod duplex Levi transiens 
Non adstitit grabato. 

3. 0 vox prohetica, 
0 Nathan, praedica, 
Culpa Davidica 
Patet non modica! 
Dicit Nathan: non clamabo 
Nequc David planctum dabo, 
Cure sit Christi rupta vestis, 
Contra Christum Christus testis: 
Vae, vae vobis, hypocritae, 
Qui culicem colatis, 
Quae Caesaris sunt, reddite, 
Ut Christo serviatis. 



126 -- 

Caut. ms. Petrl de Medicis saec. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. A. -- 
Trop. ms. sacc. 13. Cod. tuttgartien. HB. I Asc. 9.5. B. -- Cod. Guelfen- 
byterau, ticlmstadicn. 6-08. saec. 13. C. -- Caut. ms. Toletanum sacc. 13. 
Cod. l|atriteu. Tolet. 930(33--23). D. -- Cod. Guelfenbyteran. l|elmstadien. 
1099. saec. 13. E. -- CD haben nur die erste trophe, B die erste lnd zweite, 
zwischen welche es zwei Strophen des Liedcs Bulla fulminant, cinschiebt. -- 
1, 3 Dic cara B. -- 2, 3 Qui roc B. -- 2, 7 und éi uragestellt B. -- 2, 9 
Ploro A. -- 2, 10 Quem duplex. -- ])as Lied ist wohl zweifellos v,m Phi- 
lippus de Grevia, Wenll en auch in der Egertou Hs. sich nicht findet. Cfr. 
Milchsack 162; Carre. Bur. 1 (,Str. 1 mad 2) mad 2 (Str. 3). 

De ('nria R0mana. 

1. Bulla fulminante, 3. 
Sub judice tonante 
Reo appellante, 
8ententia gravante 
Veritas supprimitur, 
Distrahitur 
Et venditur, 
Jusfifia prostante; 
Itur et recurritur 
Ad curiam, nec ante 
Quid consequitur, 
Quam exuitur quadrante. 
2. Papae janitores 4 
Cerbero surdiores 
In spe vana plores, 
am, etiamsi fores 
Orpheus, quam audiit 
Plulon, Deus 
Tartarcus, 
Non ideo perores 
lalleas argenteus 
lqi feriat ad fores, 
Ubi Protheus 
Variat mille colores. 

Si quaeris praebendas, 
Frustra vitam praetendas, 
Mores non commendas 
lqe judicem otfendas, 
Frastra tuis literis 
Inniteris, 
Moraberis 
Per plurimas Kalendas, 
Tandem exspectaveris 
A ceteris ferendas, 
Paris ponderis 
Pretio nisi contendas. 

Jupiter dura orat 
Danem, frastra laborat 
Sed eam deflorat, 
Auto dura se colorat  
Auto nil potentius 
1Nil gratius, 
1Nec Tullius 
Facundius perorat, 
Sed hos urit acrius, 
Quos amplius honorat, 
lihil justius, 
Calidum crassus dura vorat. 

Cant. ms. Petri de Medicis saec. 13. Cod. Laurentian. 1)1. 29. 1. A. -- 
Cod. Londinen. Egert«,n 274. saec. 13. B. -- Trop. ms. sa.c. 13. Cod. tutt- 
gartien. HB. I Asc. 95. C. -- 1, 5 opprinfitur C.  2, 6 Pluteus B.  
2, 10 Ni fehlt C. -- Str. 2 li:hlt C. -- 3, 5 tuis literis fehlt C. -- 3, 9 
Tamen exspectaveria C. -- 4, 2 Dampnem A, fftr Danaën. -- 4, 11 Mohil 
justus A. -- Str. 1 Carre. But. 51, die iihrigen 52. -- Verfasser Philippus 
de Grevia. 



127  

1. Crimen avaritiac, 
Scdus idolatriae 
Nostra sciunt tempora, 
Furor contumeliae 
Paeis et coneordiae 
Violavit foedera. 
Est infusum posteris 
Odium Thebanum, 
Et reliquit poste.ris 
Nobis Caiit 
scelus inhumanum. 

De malitia temporum modernorum. 
183. 
2. Omne getus vitii 
1'ulla vis ingenii 
Explicaret, quantitas, 
Nain si tette judicem 
A planta ad vertieem 
Non est orbi sanitas; 
Et quia iniquitas 
Abundat modernorum, 
Ut testatur veritas, 
Refrigescet 
earitas multorum. 
3. Jam erescunt zizanin 
Et messis tritieea 
Demolitur tinea, 
Beati, qui in via 
Suut immaculati, . 
Pauci sunt in patria 
Prteeleeti, 
sed multi vocti. 
Trop. ms. saee. 1.3. Cod. Stuttgartien. t/B. I Ase. 9-. 

1. Veritas, aequitas, 
largitas corruit, 
Fa}sitas, pravitas 
parcitas ,dguit, 
Urbanitas evanuit. 
2. Caritas, castitas, 
probitas viluit, 
Vanitas, foeditas, 
vilitas claruit. 
3. Semitas abditas 
novitas circlfit, 
Solitas cognitas 
orbitas arguit, 
Antiquitas quas tenuit. 
II. 
1. Jus, ratio, discretio 
Coneordiae communio, 
Compassio, correetio, 
Miseriae protectio 
Proscribitur exsilio. 

Vis, u|tio, praesumptio, 
Diseordiae eonteldio, 
Suspicio, detractio, 
Calumniae vexatio 
Nituittur patroeiitio. 
Fraus, fictio, seductio 
Justitiae sub pallio, 
Ambiti% proditio 
Sub cinere, cilieio 
Virtutis gaudent pretio. 

III. 
1. Avaritia 
Quaerit spolia, 
Quia propria 
Facit commmda. 
2. De luxuria 
Torpor, otia, 
Via devia 
Repit veeordia. 



128  

3. De superbia 
Livor, odia, 
Tria vitia 
Trabunt omnia. 
IV. 
1. Latet dubie 
5lalitiae ferbura 
Zeli specie, 
Fraus, calumniae 
Justitiae figura, 
2. Tristis facie 
Vultus macie 
Hypocrisis pictura 
3. Amicitiae 
Sub effigie 
lqequitiae structura. 

1. Jam praelati sunt Pilati, 
Judae snccessores, 
Pium rati, Christum pari, 
Caiphae fautores. 
2. Dura cognati praebendati 
Surgunt ad honores, 
Puisant dati paupertati 
Ostia doctores. 
3. Literati spe fraudati 
Egent post labores, 
Probitali ac aolali 
I)esunt provisores. 
4. Non vocati nec creati 
Praesunt juniores, 
Vi mitrati, ri plantati, 
lIerito minores. 

¥1. 
1. Canes impudicitiae, 
Avidi, muti 
2. Sues immunditiae, 
Luto polluti, 
3. Tigres avariliae, 
Quaestum secuti. 

VIL 
1. Nulli custodiae, 
Familiae sed nimiae 
Student, lasci iae 
Cure ingluvie, 
Procurandae cuti. 
2. lTon stant in acie 
A facie, eontrariae 
Cedunt potentia% 
Patientiae 
Scuto destitnti. 
3. lihil eximiae 
Constantiae sed propriae, 
Timent ignaviae, 
Plus pecuniae 
Student quam saluti. 

VIII. 
1. Prece, pretio 
Fit intrusio, 
lqam praelatio 
Vendi/ur 
Emitur, 
Nec officio 
Pudor est ahuri. 
2. Cleri concio 
Ac religio 
Fit opprobrio, 
Sternitur, 
Spernitur, 
Privilegio 
Dato serviluti. 
3. Nulla studio 
Fit proteetio, 
Jugo nimio 
Premitur, 
Laeditur, 
Quorum brachio 
Soient esse tnti. 

IX. 
1. Omnis slatus immutatus 
Gregis et pastoris, 
Conturbatus principatus 
Regis junioris. 



-- 129 -- 

2. INutat thronus, dura patronus 
INullus est honoris, 
Nemo bonus portat onus 
Gratia miuoris. 
X. 
1. Vota plura, precs thura, 
Gemitus amari, 
Pro secura regni cura 
PImictu pri 
Fiant iii altari. 
2. Sieur navis pcritura 
FIucluat in mari 
lla gravis lmec pressura 
INcc sedari 
Pocst acc sanari. 
3. icut parmi commissura 
ttupli reparari, 
Tanti damni sic scissura 
Rcformari 
1Ncquit sed dcformari. 

XI. 

1. C«cpit per odi:, 
Crevit invidia, 
Fremit mililia, 
Saevit malitia. 

XII. 
1. Omues quaerunt propria, 
31ilies et cleri 
Tinmnt hi de curia 
Per hos amoveri. 

2. Undc palpant vitio 
Suhverores vcri, 
Dolcnt bi, negotia 
Per ignotos gcri 
3. l'rimus ad consilia, 
Peregrinus heri. 
XIII. 
1. Dic ergo, veritas, 
Ubi nuuc habitas? 
Acquits, largitas, 
Ubi nunc latitas? 
Quid profuit, 
Quod praefuit 
blalignitas ? 

Cant. ms. Petri dc lledieis saec. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. !. A. -- 
Cod. Londiaen. Egcrton 274. saee. 13. !. -- II 2, 3 dejectio A.  Iii 2, 4 
Rapit B. -- VII ;, - "ruinent B. -- Das Licd ist. nach Art der Sequenzen 
ffcbaut, nur mit dem Unlerschiede, dafs auf jede Me]odie nicht zwei, sondera 
mehr (meist drei) Str,,phcn kommen. Die lateinischeu Nummern bezciclmea 
die 8ingeisen, wobei nur zu bemcrken, dafs auch hier manche Unrege|- 
ndifsigkeiten sich eigen, wie z. B. dafs IV l, 1 und 2, sowie XII 3, 1 uml 2 
aileinatehende Wei8en haben. Verfitssêr ist Philipptts de Grevia. 

i. Partus semiferos 
Luas concurrel'e 
INobis non superos 
Curam impenderc, 
Sed solum inferos 
Velle disponere, 
Non miror miseros 
Velle sic viere. 
Dreve, Cantioneé et llutoti. 1I. 

185. 
2. Reddit prosperitas 
Solemne vitium, 
Exspirat probitas 
Virtutis pretium, 
Gaudet antiquitas, 
Cure Bruto Laelimn 
Ad res sollicitas 
Habere socium. 
9 



-- 130 -- 

3. Prostat judicium, 
Alget justitia, 
Sibi dominium 
Usurpant vifia, 
Videntur omnium 
Ex factis paria, 
Virtus et vitium 
Cure sint contraria. 
R' Tantalizant singuli 
8ingulorum singula, 
Ignorantes aemuli, 
(uid sit virtus aemula. 

Callt. ms. Petri de liedicis saec. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. 

1. Pange melos lacrimosum, 
Lacrimans elegia, 
Tempus venir planctuosum, 
Tempus fraudans gaudia, 
Ad eclipsim nox moeroris 
Obli,luat spectacula, 
Regnet dolor, nain doloris 
Causa stat in specula. 

8. Onmis tcllus admiretur 
Triste nubis pallium, 
8ed sub hotte lamentctur 
Rheni supercilium, 
Omnis virtus fundat rictus, 
Pallas ploret Nestorem, 
Vatem plangat vatum coctus, 
Lugeat lIars Hectorem. 

2. Rheni sidus in occasus 
I»atium praecipitat, 
8tella cadit, stellae casus 
Terras umbra limitat, 
Latet vere Latialis 
Plaga timens oculum, 
Nox est culpae socialis, 
Crimen quaerit angulum. 

4. 0 quam probans argumentum, 
(uae sit mundi falsitas, 
(uid sit mundus, per cventum 
Syllogizat veritas, 
Joculatur in jacturis 
Constans inconstantia, 
lIors tremendi princeps juris 
Regnat sine gratia. 

Cod. Oxonien. Rawlinson C 510. saec. 13. A. -- Cant. ms. Petri de 
Medicis saec. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. I B. -- Cod. Guelfevbyteran. 
Helmstadien. 628. saec. 13. C. -- B bat nur tr. 1 und 2. -- 1, 8 Cauta 
stat A. -- 2, 1 Rea sidus A. -- 2, 4 umbra fehlt C.  2, .5 glacialis A, 
satialis C. -- 2, 8 fehlt B. -- 3, 3 hmietur C. -- 3, 6 plorat AC. -- 3, 15 
Luget et Mars C. - CiL lIilchsack 184 sq. -- A bat die Aufschrift: Plane/us 
cujusdam. 



-- 131 -- 

1. obilitas animi 
Sola est et unica, 
Virtus dolet opprimi, 
Fuit, fuit publica, 
Modo sola relinquitur, 
Sub tributo redigitur. 
Sedcns gemit se conteri, 
Se desolatam deseri, 
Et gemitus 
Ejus non est absconditus. 

1, 
. Pro dolor» proditio, 
Summa radix criminum, 
Prodit in hoc proelio 
Vultum gerens gemitmm, 
Simulatrix justitiae 
Prima videt facie. 
Fovere quam non opere, 
Sed verbo curat colere, 
Ofricio 
Cure suis servat vitio. 

Cant. ms. Pctri de Medicis saec. 13. Cod. Laurentian. PI. 29. 1. 

1. In mundo degentium 
blulti suut crtores: 
Multiplex afflictio 
Et corrupti morts, 
Matrum parientium 
Varii dolores, 
lqutrices tolerant 
fortuna urgente dolorcs. 
2. Proniores hominum 
Sunt ad mala mentez, 
[duas divellunt undiquc 
Peccatorum sentes, 
Carnis petulantia, 
Quos facit amentcs, 
Sentit adhuc ptvles, 
quod commisere pareutcs. 

3. Indulgentes plurimi 
Cibo delicato, 
Toto nisu serviuut 
Ventri dilatato, 
Vivunt sine regula 
Ut pecus in prato, 
Est quibus in solo 
vivendi causa palato. 
4. Tcrrarum possessio, 
sacci magnitudo, 
(duibus visa fuerit 
magua celsiiudo, 
Rcrum sugunt copiam 
De fortunae ludo, 
lon missura cutem 
plcna cruore hirudo. 

Cod. Palat. Vitadobotxetx. («»1. Campen.) 883. saee. 

1. Mundus eclipsim patitur 
Dccoris et houoris, 
Flos castitatis labitur, 
Laus exsulat pudoris, 
am rides evanuit, 
Caritas et modestia. 
2. Benignitas non colitur 
Est vana pax amoris, 
tlumilitasque spernitur, 
1Nec sunt verba dnlcoris, 
Sed coluntur rixae, fraudes 
Dolus ac molestia. 

3. Ira militat cum 
suis appendiciis, 
Gula regnat nunc 
potenter cure vitiis, 
Jam irent et florent, 
Odium, invidia. 
4. Non dormit aaritia, 
Festinat acedia, 
Lis, diseordia, 
Superbia 
8tat in gloria, 
Solemnizat luxuria. 
9* 



182 -- 

5. Sic inter mundi noxia 
Exspirant sine gratia, 
lam mundana lubrica 
Plus placent quam coelestia. 

Clm. Monacen. (ol. Tegurin.) 19604. saec. 15. 

190. 

De malis Monaehis. 

1. Ego, mundi 
timens naufragium 
Et nJundanis 
involvi fluctibus, 
Fugi tandem 
ad monasterium 
Quasi portum 
salutis omnibus 
Heu Charybdis 
elapsus faucibus 
E attractu 
vitato Syrtium, 
1Modo timens 
majus exitium 
Circumfundor 
Scylleis canibus. 
2. Monachalem 
assumens habitum 
Evasisse 
putavi vitia, 
Sed, quod erat 
prius absconditum, 
lIodo pater, 
fraus et malitia; 
lisi Dei 
succurrat gratia, 
Factus ero 
tamquam vas perditum 
Et reversas 
canis ad vomitum, 
Sed retrorsum 
nulla vestigia. 

8. lon hoc tamcn 
dico, quod saeculi 
Sint amanda 
cuiquam flagitia 
bIec ad morem 
vivendum populi, 
Sed ubique 
pugna pro patria; 
In mundo 
sunt acroceraunia, 
Et hic latet 
caverna reguli, 
Sed non fiunt 
Christi discipuli, 
lisi crucis 
ferant supplicia. 
4. Religio 
fuit antiquitus 
Jejunium 
et contemplatio, 
liodo non sic, 
sed regnat ambitas, 
Fastus, livor, 
murmur, detractio, 
Hypocrisis 
et superstitio; 
Sed monachum 
non facit habitus 
Nec cervicis 
pronae circuitus, 
Sed caritas 
et conversatio. 



 133  

5. Haec est ficus 
siccanda penitus, 
Fructu carens 
umbrosa folio, 
Vere lundi 
vasa interitus 
I nceperunt 
a sanctuario ; 
Naburzadan 
ja¢et iraperio 
Hierusalera 
eversa funditus, 
Ergo tautura 
dolor et geraitus 
Restat bonis 
et lamentatio. 
Cod. Ebroicen. (»1. Liren.) 2. saec. 13. 

6. lon Ebrei, 
dico, sed ebrii 
Redierunt 
ad ollas carniura, 
Hos affligunt 
itera Aegyptii 
Redactos ad 
luti servitiura; 
Plora, Rachel 
noli solatiura, 
Quia tibi 
jara non sunt filii, 
Ce¢idertmt 
in ore gladii 
Sicut olim 
per adulterium. 
Mit Mel. 

1. Coelura non animum 
Mutat stabilitas, 
Firraans id optimum, 
Quod raentis firmitas 
Vovet cura anirai 
Tamen indido, 
Nara si turpissimi 
Vofi consilio 
Vis scelus imprimi 
Facto nefario, 
Debet haec perimi 
Facta proraissio. 
2. Non erat stabilis 
Gradus, qui cecidit, 
Pes ejus labilis 
Domus, quae occidit ; 
Hinc tu considera, 
Quid agi censeas, 
Dura res est libera 
Hic sta, ne jaceas; 
Prius delibera, 
Quod factura subea% 
Ne die postera 
Sero poeniteas. 

191. 
De Stabilitate. 
3. Factura dimidium 
Hal»et, qui coeperiL 
Coeptura negofium 
Si non omiseriL 
Non tantura dcditus 
Circa principia, 
Verura sollicitus 
Pro finis gloria; 
Nara rermn cxitus 
Librat industria, 
Subit introius 
Praeceps in curie. 
4. Coronat militera 
Finis, non proelium, 
Dat hoc ancipitem 
Metam, is bravium; 
lste quod tribuit, 
Dictat stabilitas, 
Istud quod raetuit, 
Inducit levitas ; 
Nara formara annuit 
Mentis integritas, 
Quara dari respuit 
Vaga raobilitas. 



134 -- 

5. Mutet cum Protheo 
Figuram levitas, 
Assumit ideo 
Formas integritas, 
Vultnm constantia 
Conservans intimum, 
Alpha principia 
Et 0 novissimum, 
Flectens fit media 
Dans finem optimum, 
Mutans in varia 
Coelum et animum. 
Cod. Oxonien. Rawlinson C. 510. saee. 13. A. -- Cant. m.. Petri de 
M«.dieis saee. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. B. -- Cod. Guelfenbyteran. 
Helmstadicn. 6:2. aec. 13. C. -- C (daraus Milchsack 223 sq.) hat nur die 
drei ersten Strophen; die Aufschrift giebt A. -- Vgl. atmh Carre. Bur. 46. 
D. -- 1, 3 his optimum l). -- 1, 5 Praebet cure D. -- 1 6 Tandem ]), 
judicio C D. -- 1, 7 Nain sic D. -- 1, 9 Jam scelus D. -- 3, 1 Coopti 
dimidium D. -- 3, 5 Nec tantum 1). -- 3, 7 Nedum sollicitais A. -- 4, 3 
]pat hic D. -- 4, 4 llt.tam id A, metam in l. -- 4, 5 Istud qu«,d D. -- 
4, 9 Dura formam D. -- ,5, 4 Formas sui eognita D. 1 5' 5 Vultn D" -- 
5» 10 Dat finem D. 

192. 
De Vitiis Curialium. 
I. Rimatus omnes curias, 
llagnas, parvas et medias, 
Episcopales regias, 
Curiarum incurias 
blultiformes et varias 
Dum vide% 
lrrideo, 
Nec ideo, 
A curiis abstineo, 
Sed ipsas semper adeo 
Rimatus omnes curias. 
2. In curiis sublimibus, 
In ipsis curialibus 
Non est locus virtutibus, 
Omnes putrescunt sordibus, 
l'usilli cure majoribus 
In curia ; 
blalitia 
Palatia 
Obsidet tamquam propri% 
¥irtuti praesunt villa 
Iu curiis sublimibus. 

3. Sublime lenent solium 
Diplois adulantinm, 
Jugis scissura cordium, 
Rancor, livor et odium, 
Spes, ira, timor gaudium 
Et alia 
Flagitia 
Tam varia 
Tamque delestabilia, 
Et si quae sunt similia, 
Sublime tenent solium. 
4. Vifiis dudum deditus 
Et curiis implicilus, 
Dum curiaruln aditus 
Harumque graves exitus, 
Et quod casus sit subitu 
De medio, 
Concipio, 
Defici% 
Cognito quoque vitio 
Vitium llec effugio 
Vitiis dudum dedilus. 



135 -- 

5. Ejectum te reperies 
Forsan in die septies, 
Ubi tamen tu nescies, 
Nec, ut surgas, adjicies 
Nain omnes in te senties 
Irruere 
Cure pondere, 
Qui prospere 
"itm ducis in ,espere, 
lam lueis orto sidere 
Ejectum te reperies. 
Cod. Londinen. Arundel. 01. saee. 13. add. saee. 13. 

193. 

De 01'namentis Ecclesiae. 

1. Rex virtutum, cujus virtus 
simul potest omnia, 
Speciei domus suae 
dividendo spolia 
Rosas ponit rubieuudas, 
violas et lilia, 
Ut diversis ornamentis 
fulgeat ecelesia. 

2. Inest quidem vis odoris, 
liliis eximia, 
Per quam earnis designaur 
candor et munditia, 
Rosae tamen gratiosa 
redolent fragranti% 
Habent enim potiora 
martyres eommercia. 

Cod. Oxonien. lawlinson C .510. saee. 13. -- Die Aufschrift lautct in 
,h.r lduelle: Ut diversls ornamentis fulgeat eeelcsia; vgl. 1, 7 sq. 

194. 

De Dignitate Sacerdotum. 

1. Sacerdotes Dei, 
Deum beuedieite, 
Laudes ejus 
ei digue solvite, 
Laudate eum sempeï 
oris, vocis studio. 
In ortu diei 
ad laudandum surgite, 
Non ab ejus 
laude requieseite, 
Cantate Deo novum 
earmen cure tripudio, 

Huic soli jubilate 
rnentis cure laetitia, 
llli vos omues inclinate, 
a quo procedit grali, 
Eum exaltate 
super sidera, 
Die ae noete narrale 
ipsius mirabilia, 
Nain ineessanter, 
sacerdoces Domini, 
Cantate, jubilate 
c jus saneto nomini. 



136  

2. 0 vos $acerdotes, 
Clara mundi lumina 
Universi 
orbis sunt regimina 
In potesate vesra, 
terrena, coelestia. 
Quamae et quales doles, 
gratiarum flumina 
Vobis dantur, 
dura coelorum agmina 
Adsistunt, in altari, 
impendunt obsequia. 
Gens sancta, janitores 
vos coelestis patriae, 
Vos praeelecti ab aeterno 
dispensatores gratiae, 
Angeli Dei, 
largitores veniae, 
Nulh resisiit in inferno 
vestrae clavis potelltia; 
0 quam miranda 
sacerdolum dignitas, 
Quos exaltavi|, confirma,dt 
summa deitas. 

3. Qui coelorum regem 
tractas tuis manibus, 
(uem pro immundo 
sacpe libas scelere, 
Qui sumis carnem Christi. 
summa jungens infimis, 
Observare legem 
stude totis virilms, 
A mortali 
sis immunis vulnere, 
Sis mundus, ne te mundus 
suis danmet vitiis. 

Dei sacerdos, universis 
virtutis praebe speculum, 
Ad plebis curam 
dignum monstres ocuimn, 
A te expulsis et extersis 
cunctis te redde sedulum, 
lam si digne 
tractas hoc mysterium, 
Tune gaudebis, possidebis 
vitae praemium. 

Cod. M.macen. (ol. Diessen.) 5539. saec. 14. -- 1, 6 vote. 

195. 

tuales debent esse, qui volant praeesse. 

1. Ut non ponam os in caelum. 
In incertum mitto telum, 
Qui protendunt Dei zelum 
Post honoris apicem, 
Legis servant corticem 
E colantes culicem 
Glutiunt camelum. 
2. Manus munda debet esse, 
tuae mundanis vult praeesse, 
Vobis istud est necesse, 
Populum qui regitis, 
Facite, quod dicitis, 
Si vobis et subditis 
Quaeritis prodesse. 

3. ui subjectis praesidetis, 
Non de levi judicetis, 
lam pensare vos debetis, 
Illis esse similes, 
Creaturas fragiles 
Et ad lapsum faciles, 
Licet modo stetis. 
4. Quibus sceptrum est suave, 
Bibi dici quaerunt are, 
Alligantes onus grave 
Hominum in humeris, 
Bene quidem egeris, 
Si, quae dicunt, feceris, 
Sed quod agunt, cave. 



Cod. Oxonien. Rawlinson C 510 saec. 13. A.  Cant Petri de Medicis 
sae¢. 13. Cod. Laurentian. PI. 29. 1.13. -- Cod. Guelfenbyteran. Hlmstadien. 
b2 saec. 13. C. -- 2, 1 Munda manus B. -- 2, 2 mundandis A. -- 2, 3 
l.tud vobis C. -- Str. 2 steht an vierter 8telle C. -- Str. B fehlt C; dies 
h;tt statt dessen folgende 3. Strophe: 
,lcntem tamen decimatis 
Et divinum ponderatis, 
Dura minora judieatis 
• . . ob gravia, 
Featucam in alia 
Non trabem in propria 
Pupilla euratis. 
,Str. 4 fehlt B, steht an zweiter Stelle C. -- Cîr. ,iilchsack 173. -- Die çber- 
schrift bietet A. 

In Landem Praesnlis. 

196. 

1. Excuset, quae vim intulit, 
Virtutis praeminenfia, 
Si qua laudator obtulit, 
Quae factis sunt imparia, 
N¢)n enim mihi detulit 
Affec(us mei copia, 
Cure me jactare compulit 
Contra torrcntem brachia. 

4. Quem dig[a(ur affec(ibus 
Tu{o potitur litore, 
Nullis rap(atur tluctibus 
Fune retentus ancorae, 
Beat amplis reditibus 
Quos erexit de stercol-e 
Et exsolvit laboribus 
Sortem cure multo foenore. 

2. Quae formae vitae congruit, 
Mores informat opera, 
Lingua subjectos instruit, 
Egentes pascit dextera, 
Quam sancta vox elicuit, 
Aurem impregnat litera, 
¥isus lasciva respuit, 
Biens contcmplatur supera. 

Mentis fugat a limine 
Fastus omnis rubiginem 
Et in poenae libramine 
Servat hunc juris ordinem, 
Qtmd dura pensat iu homine 
Conditoris imaginera, 
Ex innata dulcedine 
Citra jus punit hominem. 

5. 0 si facta discerneres, 
Quorum metitur exitum, 
Non solum sibi crederes, 
Sed toti mundo genitum; 
Quo plus suum disquireres, 
Plus abundaret meritum, 
Fontem prius cbiberes, 
(uam inanires spiritum. 
6. Quia nec metu frangitur, 
Nec favore, nec pretio, 
Cure soli sibi creditur 
Pastoris assignatio, 
Virtus, non genus quaeritur, 
Non census, sed religio, 
Nec ab eo praeficitur 
lgisi dignus officio. 

Cant. ms. Petri de Medi¢is saec. 13. Ct)d. Laurentian. Pl. 29. 1. 



-- 138 -- 

1. Ad honores et onera 
Corde promptum et corpore 
Praesulem plebs, eonsidera, 
Virtutis septum robore; 
Vitam ducens sobriam 
Honestatis est speeulum, 
Mirmn eujus coustantiam 
Miretur omne saeeulmn, 
Quem praeornatum moribus 
Diligendum praeeligant 
Pusi|li cure majoribus, 
Cure pauci gressus dirigant 
Ad honores et onera. 

Flos hic et forma praesulum 
lIembrum ad instar eapitis, 
Virgam gestans et baeulum 
Pie praefertur subditis, 
Qui praelatus, non elatus 
Se ministrum, non magistrum 
Considerat, 
Qui ut bonus sit patronus, 
Plus prodesse quam praeesse 
Desiderat, 
Et sic quocunque graditur, 
Agn_um gradatim sequilur, 
Flos hic et forma praesulum. 

• q. Tali tantoque praesu|e 
Felix laetetur civitas, 
Immo laetentur infulae, 
(duarum per ipsum (iiguitas 
Perseverat incoucussa, 
Cleri nec non humilitas 
Ad doetoris tanti jussa 
Caput inelinet ferulae, 
Mmmm et mentem porrigens, 
Se felieem intelligens 
Tali tantoque praesule. 
Cant. ms. Petri de Medieis saoe. 13. Cod. Laurentian. lq. 9. 1.  2, 11 
sic qltaud,,cnnque. -- , :$ laetentur in«ulae. -- V,,n einem anderen Lin.ch. 
z«lnl l,,d»e eines Bi.eh,,fes bat uns sow«»hl Laurentian. 29. 1 a] T,]etan. 33--°:I, 
:d vndlirh |h.lmstadien. 62 un,! lCOOO nnr die erste Strophe attfbevahrt 
l)h.st.||»e beginnt: ]'r.t.estl| nostri temporis, patriae praesldium. Cfr. Mi|ch- 
saek D;2: line|! Vers 4 (v#. ebenda) fi.h|t keine Zeile. 

I. Soli uitorem, aequori 
Pugillum addo laticis, 
I,ymphis humorem, robori 
l"rondes adjugo si|icis, 
Dura praesuli, 
Qui saeculi 
Nostri noctem illuminat, 
Claro viriutum sidere, 
Sul:iungere 
I,au,lis praesumo titulum. 

19S. 
2. Columbae simplicitas 
Fel horret nmlitiae 
Turturis et castitas 
Foetorem luxuriae, 
Et veritas immeritum 
Mendaeem odit spiritum, 
Sic decertat cure vitiis 
Yirtus sibi eontrariis, 
Sed cGmina 
Iajora ducunt agmina. 

cm,t. ms. Petri de Modicis .aec. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. 1.  Ara 
.qchhlsse des .tiicke st«.ht Bcaedicamus Domino, worau sein liturgischer 
Gebraueh erhel]t. 



139 -- 

199. 
Ad Confessionem Epis«opi. 

la Nulli beneficium 
Justae poenitudinis 
Amputatur, 
/qulli mains vitium 
Quam ingratitudinis 
Imputatur. 
Ergo, praesul confitens, 
Esto vere poenitens, 
Quia nil confessio 
Lavat, cui contritio 
Denegatur. 
2a. Virtute, non sanguine 
Decet niti 
Sub honorum culmine, 
Corde miti 
Foveas innoxium, 
Reprime flagitium 
Superbi et impii, 
Supremi judicii 
Memor juste judie, 
Praedicans non claudiea. 
3a. Cui magis committitur, 
Ab eo plus exitur. 
(uid Domino retribnis 
Pro rot, quae tibi tribuit ? 
Quid lac el lanam eruis 
Gregis, cujus constituit 
Te pastorem ? 
Sed cave ne cure venerit: 
Te districte tune conterat 
Ut raptorem, 
Districtus judex aderit, 
gunc sustinens considerat 
Peccatorem. 

lb. Si confessus fueris, 
Ore fit confessio 
Ad salutem, 
Corde si contereris, 
Animi contritio 
Dat virtutem ; 
Ut salutem habeas 
Ut virtutem teneas, 
Relictis prloribus 
Tuam orna moribus 
Juventutem. 
21». Tuum sit conlemnere 
Contemnentes 
Et fovere munere 
Iqil habentes, 
Relevato debiles 
Et exaltes humiles, 
In te sit humilitas, 
Cui mixta sit graviras, 
Ut lene corripias 
Et serene lenias. 
8b. Cum subjectis ne par eas, 
Exeml,la mala caveas 
In subjectos transfundere, 
lTam quanto gradus altior, 
Cure graviore pondere 
Tanto labenti gravior 
Lapsus datur ; 
lqe desperes, si criminis 
In latens praecipitimn 
Pes labatur, 
lqam justae poenitudinis 
ulli beneficium 
Amputatur. 

Cant. m.. Petri de Medicis saec. 13. OM. Laurentian. PI. 29. 1. A. -- 
Cant. ms. Toletanum saec. 13. Cod. Matritcn. Tolet. 930 (33--231. B. -- Cod. 
Guelfenbvteran. ]-lelmstadicn. 62R. saec. 23. C. -- Ans letzterem bel Milch- 
sack 18 sqq., aber in drei Lieder aufgel(;st. ])afs wir es nue mit einem 
Licde zu thun haben, I»eweist der Umstand, daf.q der Schluss des Ganzen 
mit dem Anfange des Liedes gleichlautend ist. -- Die b-8trophen fehlen AB, 
dic ungeraden finden sieh auch Cann. Bur. p. 12 sq. -- 3a, .5 Qu«,d lac 
BC. -- 3a, 11 Districtis B. -- 3b, 12 Nulli fehlt C, zu ergiinzen aus la, 1. 



-- 140  

:00. 

De Admonitione Praelatorum. 

1. Non te iusisse pudeal, 
Sed ludum non incidere, 
Et quae iusisti temere, 
Ad vitae frugem vertere, 
Magistra morum doceat 
Te ratio, 
Ut dignus pontificio 
Divini donum numinis 
Ad laudem Christi nominis 
Fungaris sacerlotio. 
2. Sis pius, justus, sobrius, 
Prudens, pudicus, humilis, 
In lege Dei docilis 
Et non sis arbor sterilis, 
Tuo le regas aptius 
Officio, 
Ut puiso procul vitio 
Munderis iabe criminis, 
In iaudem nlundae virginis 
IIinistres in aitario. 
3. 1%n des ministris scelemm 
lon lua, sed ccclesiae, 
Sub pietatis specie 
lon abutaris impie 
Commisso tibi pauperum 
Suffragio, 
lil a te ferat histrio 
Et tibi non allicias 
lufames amicitias 
De Christi patrimonio. 

4. llinistros immunditiac 
A te repeilas iongius, 
Bonorum vitam fortius 
Pravus depravat socius 
Et afficit infamiae 
Dispendio, 
Sic trahitur praesumptio 
A convictu similium, 
Praelati vita vilium 
Vilescit contubernio. 

5. Caute dispone domui, 
Ptuc sed vera ioquere, 
Verba confirmes opere, 
Quia non decet temere 
Os sacerdotis poilui 
Mendacio  
Prudentium consilio 
Te frui non displiceat, 
Hec te sinistre moveat 
Salubris exhortatio. 

6. Teneris, ut abstineas 
Ab omni mala specie, 
Sub freno temperantiae 
Magistra pudicitie 
Sobrietate floreas, 
Nec vario 
Vagoque desiderio 
Declines ad illecehras, 
Sed caecae menlis tenebras 
Purga virtutis radio. 

7. Pius protector pauperum 
OIIllli petenfi tribue, 
3Ialos potenter argue 
Manusque sacras ablue 
A sordidorum munerum 
Contagio, 
lullus te paipet praemio, 
Quaesita gratJs gratia 
Largire beneficia, 
Sed dignis beneficio. 



141 -- 

Cant. ms. Petri de Medi«is saec. 13. Cod. Laurentian. PI. 29. 1. A. -- 
Die Ils. bat nur die erste tr«,phe des Liedes; die f«dgendcn sind erginzt 
aus Carre. Burana 10 u. f. B. -- Die vier ]ctzten Zeilcn der zweiten StroI,be 
stehen in B in der ersten Strophe, die entsi,rechenden Zeilcn dicser iu der 
zweiten ,'Strophe. Es ist nicht ztt erkennen, we|che 8telhmg die richtige. 
i)as Lied trigt so sehr das Geprige des Kanzlers Philipp de Grevia, dafs mau 
an seine Autorschaft glauben m5ehte. 

Fianctus Christi de malis lwaesulibus. 

Quid ultra tibi facerc, 
Vinca mea, potui? 
Quid pores mihi reddere, 
tui pro te caedi, conslmi 
Et crucifigi volui ? 
E h pro tnto muncrc 
I3aptismi fracto foederc 
Praesumi» vice mutui 
Me rursus crucifigere 
Et hbere hostem ui. 

2. Existimasti temere 
Et me et mundo pcrfrui, 
Non possunt mihi vivcrc. 
Qui non sunt mundo morui; 
At tu, quas sperni docui, 
Non cessas opes quaererc 
Reliclo Chrislo paupere, 
Et quam signri volui 
Pauperlaiis caractere, 
Mundano vacas luxui. 

3. Vcrum a sanctuario 
Prodit illa malitia, 
Et a cleri contagio 
Moustra creantur omnia, 
Qui diffluit luxuria 
Turpique marcet otio, 
In apparatu regio 
Facitque mutatoria 
De meo patrimonio, 
Qui sto nudatus hostia. 

4. uid quod ipsa religiu 
Crucem fert in angatia. 
Et cure datur occasio, 
Recurrit cure laclilia 
Ad pepunes et alia 
Simulato negotio, 
A plangentis officio 
Redit ad saecularia, 
tui dcrelicto palliu 
Fugerat ab Aegyptia. 
5. Quasi nou ministerium 
Crcditum sit pastorihus, 
Sed regnum ut imperium, 
lqondum praecinctis retfibus 
Vacuisque lampadibus 
U.-_urpant sacerdotium 
Pensantque lanae pretium 
E non curant de ovibus, 
De quorum sanguis ovium 
Requirendus est mauil,us. 
6. Meure ire vicarium 
Meis deceret passibus, 
Meumqne patrimonium 
Meis dari pauperibus, 
l0n ignavis parentibus; 
At in ovile ovium 
ingressi non per ostium, 
Sed vel vi vel muneribus, 
uaesitis per flagitium 
Abutuntur honoribus. 

Cnt. ms. Petri de Medicis saec. 13. Cod. Laurentian. PI. 29. 1. -- 
que fehlt. 



-- 142 -- 

1. Quomodo sunt oculi 
Praelatorum obscurati, 
Stant in verbo Domini, 
Scd facto sunt ingrati, 
lon arguunt pro scelere, 
Sed vario pro vellere, 
Compellere 
.Novis norunt moribus, 
Ipsique stant pro foribus 
Nec oves dant intrare. 
2. Yae vobis, quid agitis, 
0 metropolitani, 
Abbates, praepositi, 
Canonici, decani ? 
Vos introistis atria 
Sion sub idolatria, 
Pro patria 
Cntenditis in siadio, 
Sed non accepto bravio 
Lugebitis amare. 
3. Vae vobi% qui vivitis 
De substantiis vidualm, 
Plebani mercenarii 
Praedones animarum, 
Ut corvus in cadavere 
Spcm ponitis in funcre, 
Pro munere 
Sic dona datis mystica, 
Sub specie sophistica 
lcc vos pudct crrarc. 

Lameniati«. 
4. Heu, quod mensae i)omini 
Offertur pro peccatis, 
Vos in hora prandii 
Pauperibus negatis; 
Nec nudus per vos tegitur, 
llec vita vestra regitur, 
Ut legitur, 
Vos caeci caecos ducitis 
In foveamque caditis 
Utrique per hune morem. 
5. Heu, quod sponsa Domini 
Jam sic adulteratur, 
Et Adae costa pluribus 
Plebanis copulatur, 
In dote sunt ecclesiac, 
Heu, Bab31onis filiae 
(uotidie, 
Nec pauperi quid dabitm, 
llec mensae mica labitur 
Oh inopis clam«renl. 
6. 0 vos, mei complices, 
Qui terras pergyratis, 
Una mecum plangite 
Filios pravitatis, 
(ui vobis gratis nihil dant, 
Ut vita cito careant 
Et pereant, 
Largisque laus et gloria, 
Perennis sit memoria 
In saecula sacculormn. 

Trop. ms. saec. 13. Cod. Stuttgartien. ttB. I Asc. 9.5. -- Iies ist eiu 
richtiges Vagantcnlied; vgl. 6, 1 .q. -- 6, 4 uper filios. 

'«ntra eos, qui lmastorali «d'fici« maie fun,unlur. 
03. 

1. Dcdue, Sion, uberrimas 
Velut torrentem lacrimas, 
lqam qui pro tuis patribus 
/iati sunt tibi filii, 
(Juorum dedisti manibus 

Tui sceptrum imperii, 
Fures et farum socii 
Turbato rerum ordine 
Abutuntur regimine 
Pastoralis officii. 



143 -- 

2. Ad corpus infirmi/as 
Capitis descendit, 
Singulosquo gravitas 
Artus al,prehendi/, 
Refrigescit caritas 
Nec jam se extendit 
Ad amorem proximi, 
Nain videmus opprimi 
Pupillum a potente, 
Nec est qui salvum faciat 
Vel qui juslum eripiat 
Ab impio premente. 

Vide, Deus ultionum. 
Vide videns omnia, 
Quod spelunea ispilo,um 
Facta est ecclesia, 
Quod in templum Salomonis 
Yenit princep.s Babylonis 
Et excelsum sibi thronum 
Posuit in inedio; 
Sed arrepto gladio 
Scelus hoc uiciscere, 
Veni, judex genlium, 
Cathedras vendentim,i 

Columbas cvcrtere. 
Cant. ms. Petri de Mcdieis sacc. 13. Cod. Laurent. l'l. 29. 1. A. -- 
('ant. ms. Toletanum..aec. "13. Cod. Matriten. Tolet. ;390 U;:3--23L B. -- 
Cod. Guelfenbyteran. llelmstadicn. 628. saec. 1:. ('. -- (A,d. G,telfe,hytcr:,.. 
]le]mstadiên. 1099. saec. 13. D. -- 1, 1 Il,me sion A.  2, 4 Arct,,s A. l 
3, 3 vispellonum B; veBpi]onum C.  3, 9 erecto g]adio C -- Cfr. Mih'h- 
saek 199 sq.; Carre. But. p. 11. 

1. Quo me vertam nescio: 
I)um stricto judicio 
Praelatos circumfcro, 
Dura virtutes pondero 
Patrunl modernorum, 
Tanta subit raritas, 
quod vix unum verias 
Proba[ meriorum. 
2. In praelatos refluit, 
Quod a Roma defluiL 
Romanis adscribitur, 
quod Romae connascitur 
In eis natura, 
lotum est de singulis, 
Quod mens est in loculis 
Et in quaestu eura. 
3. 0 si Roma respieeret 
Patrum suorum merita, 
Salubrius disponeret 
Talenta sibi eredita, 
IIumilitatem eoleret 
lqube fastus dcposita, 
llec spe lucri recederet 
A veritatis semita. 
tant. m. Petri de Medici aec. 13. 

En ccdit iii Colttrarium. 
Nalil Sallguisugae tiliae 
Visus caecant sublilniUm, 
lIctltcs captivant hodic, 
Sunt eorum supplicium 
Cul'a, reclus, vigiliae 
Praetcr laborum tacdium 
E verrues conscienliac. 
Terrae, nlaris, aeris 
CUlll nlCt[IS evaseris 
E re salva fueri 
Ereptis angusliis, 
E quo IJ.olnam venel'is, 
lqisi te nudaveris, 
Vix absolvi poteris 
Cm'iae naufragii. 
Sinlon cubat januis 
Spcm praccidens vacui., 
8illlOll iii assi,luis 
Laborat conlraclibus, 
Argus circa locul»s 
Cenlum gyrat oculos, 
Briareus sacculos 
Centum tollit manibu. 
Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. 



-- 144  

205. 

1. Quia Vellit Dei donum, 
Jam speluuca fit latronum 
Christi tabercaeulum, 
Jam caveraa praesulum 
Profert inde oculum, 
Ac si deus ultionum 
Sit pro malo reddens bonum. 
2. Praesunt fures, non pastorcs, 
Qui corrumpuut clcri mores, 
Clcricorum gloria 
Slat in rerum copia, 
Turpis lucri gratia 
Sunt honoris contemptores, 
Ut ascendant ad honores. 

3. Dura conformat se praelatis 
Clerus, mundo, paupertatis 
Dedignatur meritum, 
Diffinit ad libitum, 
Vertitur in habitum 
Sequi motum voluntatis, 
Gloriari de peecatis. 
4. Comparati sunt jumentis, 
Cure vox clamer nos docentis: 
blors in olla carnium, 
5Iors in luxu vestimn, 
Mors in lapsu plebium, 
Jure vitae morientis 
5lortis viunt in tormenlis. 

Cod. Oxonien. Ravlinson C .510. saec. 13. -- Die Ils. bat als {'ber- 
schrift: De praelatis officium suum minus bene prosequentibus. 

1. 5Iundus, a munditia 
Dictus per contrafia, 
Sordet immundilia 
Criminum, 
Crescit in malitia, 
Culpa nescit termiuum. 
2. Omnis immunditiae 
Clerus fons est hodie, 
Gapita maliliae 
Praesules, 
blee rot pestis variae 
blonstra ri,lit Hercules. 
3. Sordimn spurcitia 
Currit ad declivia, 
Praesulum flagitia 
Plangite, 
Quia fluunt vitia 
Ad membra de capite. 
4. Ubi nunc jusfitia, 
Ubi sanctimonia ? 
Petit in astutia 
Yeritas, 
Duplex est malitia 
8imulata aequitas. 

Sola simulatio 
Gaudet privilegio, 
Simultatis bivio 
Currite, 
Fictionis studio 
l'raevalent hypocritae. 
6. luue prec% nmlc prelio, 
Flu,e ri fit intrusio, 
Divitum condilio 
Potior, 
Praeminet officio 
Ditior, non dig,ior. 
7. Caeca fit provisio, 
Caeci sedent so|io, 
Ut caecorum regio 
Francia, 
Habitu privatio 
Praestat in et:clesia. 
8. l'<ihil prodest mathesis, 
blil logos, nil poesis, 
Aurum plus quam fronesis 
Ponderat, 
Nisi trahat Lachesi% 
Clotho frustra ponderat. 



9. Simol|iae ]queum, 
Spoliorum puteum, 
Falsitatis Proteum 
Fugite 
Nec talentum plumbcum 
Auto plus appcndite. 
Cod. L.,mlhv. Effrt, m saee. 7. see. 
S. Albini Andegavvn } 4:];. saee. 13. B.  Umd. ms. Pe.tri de M«-«licis 
saee. 13. Cod. Laurent. 1"1. 9. 1. C.  B hat anderc Strophentblge, 6im- 
lieh 1. 3. 2. 8. 5. 9. 4. 6. 7 C bat nur 8tf. 1. 
UI.tho parure properat D.  A fiihrt das Gedieht utter don Dictamilm des 
l'hilippus de Grevia aut und 1 6d. l:b sehr«.ibt: Unde Fhilil»lms, eancellarius 
Parisiensis, in prosa, quam teit: »Mundus  mtmditia dictus per e«ntraria" cie. 
Cfr. Hauréau» Notieeset Extraits I, 

1. Lieet aeger cure aegrotis, 
Et ignolus cure ignolis, 
Fungar tamen vice cotis, 
Jus usurpans sacerdois. 
Flete, Sion filiae, 
Praesides ecclesiae 
Imitantur hodie 
Christum a remolis. 
2. Jaeet ordo clericalis 
In respectu laicalis, 
Sponsa Christi lit mcrealis, 
Generosa generalis, 
Veneunt alaria, 
¥cuit eucharistia, 
Cure sit nugatoria 
Gratia venalis. 
3. Donum Dei non donatur, 
Nisi gralis conferalur; 
Nain «lui rendit vel mercatur, 
I,epra Syri vulneratur ; 
uem sic ambit ambitus, 
ldolm um servitus, 
Tcmph» sancti spiritus 
l%u compaginatur. 
4. Si quis lenet hune tenorcm, 
Frustrer dicit se pastorem 
Nec se rcgit ut rectorem 
Renum mersus in ardorem; 
Hace est enim alin 
Sanguisugae lilia, 
(duam venalis curia 
Duxit in uxorem. 
Dreves, £'antiones et luteti. lll 

20î. 
5. In diebus juventutis 
Timcnt annos senectutis, 
:Ne ut forma deslitulis 
Desit eis splendor cutis, 
Et dura quaeruut medium, 
Vergunt in contrarium, 
Fallit enim vitium 
Specie virtutis. 
6. Ut jam loquar inanloenum, 
Sanctum chrisma dalur venum, 
Juvenantur corda senum 
Nec refretmut motos renum, 
Sertes et decrel,iti 
Quasi modo geniti 
Neclaris illicili 
tlauriunt venenum. 
7. Vos, praelai vencrati 
Et quam digne sublimati» 
Si non portalis, heu, gra/is 
Nomen frustra sanctitatis, 
Dicitis, non facilis, 
Gregi normam enormilis, 
Seandala porigitis, 
Fonlem perlurbalis. 
8. Et quod placet, si non acet, 
Actitare non timetis, 
lililari condonari 
Rem communem non ncgatis; 
lduare non perpenditis, 
uod de rebus creditis 
Ralionem Domino 
l'onere debetis ? 
10 



-- 146 -- 

9. Vel si Deum non fimefis, 
Cujus vice praesidetis 
Saltem tamen perpendalis, 
Iuia Christum detrectatis, 
Qui se ipsum praebuit 
Formam et exhibuit, 
Quem dura vos confuuditis, 
Confundi non timetis. 
('od. Zwethalen. 49. saec. 12. add. saec. 12. A. -- Carmina Bttrana 
p. 41 sq. B. -- B bat zwei Slrophen {2 und 8), welche A fehlen; dagegett 
hat A drei 8tr0,phela (7, 8, 9), welche A unhekannt si.d.  3. 5 Quant A. -- 
;L 7 Templum A. -- .5, 3 Nec A. -- 5, 8 Species A.  9, 2 vicem A. 

1. Fontis in rivulum 
Saper ut defluit, 
Odor ut vascu[um 
lufusus imbuit, 
Sic via populum 
Regentis instruit, 
Sic resta figulum 
Probat vel arguit. 
2. Doctor abutitur 
Do¢trinae regula, 
Cujus iuficitur 
Subjectus macula, 
Dcfectu mergitur 
lautae navicula. 
Dura caput patitur 
Et membra singula. 
3. Omnis ambitio 
Radix malitiae, 
Manat ex vitio 
Romanae curiae, 
Quo prixilegio 
blituntur hodie 
5lattis eontagio 
Corruptae filiae. 

7. 0 qui cuncta prospicis, 
Punies in clericis 
Adipem superbiae, 
Ques nec terrer judicis 
Nec legis ara gratiae 
C, ohibent mandata. 

208. 
I. 
4. Praelati munera 
Praeponunt meritis, 
Opes, non opera 
Pensant in suhditis, 
Judae vox libera 
Clamat in compitis, 
Honores dextera 
Dispensat divifis. 
5. A recto daudicant 
Trium ad.pectibus : 
Vel sancta publicant 
Emptorura manibus, 
Vel ea vendicant 
Suis nepotibus, 
Yel, quibus supplicant, 
Cedunt pi incipibus. 
6. Gemmarum hauruint 
Fulgores oculis, 
Aures emol|uint 
Lyris et fistulis, 
Electis conditmt 
Palatum ferculis, 
Tactura decipiunt 
Blandis obstaculis. 
I1. 
8. De sudore pauperis 
Ornnt equos pha|erls 
Et se veste varia, 
Diffluentes prosperis 
Sui luxus gloria 
Praedicant peccata. 



-- 147 -- 

9. l:[a, cure judex veuçrit 
E «um ventilaverit 
Triticum in area, 
Fructum qui nou fecoril, 
De cultoris vinea 
Palmes excidetur. 
Caut. ms. Petri de Mcdicis aec. 13. 

1 Heu, quo progreditur 
praevaricatio, 
Virtus subt rahitur 
A sailc| uario 
Jam novo traditur 
Chrislus praetorio, 
Cure Petrus utitur 
Pilati gladio. 
2. In loco praesulum 
Pilataut consulcs, 
Cure facta consulum 
Usurpent pesules, 
Adorant vitulum, 
Proscribunt exsulcs, 
Pmpinant poculum, 
Quo, Chsle, procul es. 

10. Cicatrices vulucrum 
Christi, clamor paupcrum, 
Sordes, quas non tersimu, 
Accusabunt operum, 
Primus et novissinms 
(uadrans exquirctur. 
Cod. Laurentian Pl. 29. 1. 
209. 
3. In pontificibus 
Regnant carnifices, 
In carnificibus 
Insunt pontifices, 
Cure sacerdotibus 
Depilant vertices, 
Et in abbatibus 
Abbatant simplice». 
4. Cran Ct, risti tunica 
Partira scinditur, 
Ovis dominica 
Lupis exponitur, 
Et apostolica 
Navis subvenitur, 
I,nmo piratica 
Puppis efficitur. 

Cod. Oxonien. Rawlinson C 5[0 sae¢. 13. A. Cant. ms. Petri de M,.dicis 
13. Cod. Laurcntiau. Pl. 9. 1. B. -- B hat nur die zwei er.h.u 8[r. -- 
In lotis B. -- A iiberschreiht dits Lied: De poutificibus officium smm 
usurpantibus. 

1. Vehemens indignatio 
Pacem perturbat spiritus, 
Bilera ciet religio, 
Quam simultas et ambitus 
Sic decolorant hodie, 
Quod fidei doctores 
Impudenter ecclesiae 
Deglutiunt honores. 

210. 
2. Alterno profectui 
Student vice mutui, 
Vel favore divitum 
Non discernunt merilum 
Nec est gratis datum, 
Quod affectum distrahit 
Et ex dantis contrahit 
Vitio reatum. 

3. Explorant sedulo, 
quis pracsu! tilu|o 
Majori gaudeat, 
Cui nmrs immineat 
Morbo vel senio, 
Ut e vestigio 
Il|i succedere 
Sumopere laborent. 
Caut. ms. Petri de Medicis saec. 13. Cod. Laurentian Pl. 29. 1. 
10" 



-- 148 -- 

l. Vae mundo a scandalis, 
Vae nobis, ut acephalis 
duorum libertas teritur, 
llomae dormitat oculus, 
t'um sacerdos ut populus 
Jugo servili premitur. 
2. Ilic tollit fiscus hodie, 
Suae Christus ecclesiac 
[uae crucis emit pretio, 5. 
lqullis terretur casibus, 
('ujus cubat in foribus 
Ultor exserto gladio. 
3. Vae, quorum votis alitur 
Et pinguescit exactio, 
A quibus nulli parcitur, 6. 
Ut suo parcant proprio! 
Sed in eos revertitur 
Sua tandem proditio, 
Èt fraus in se colli(lilur 
Justo Dei judicio. 
Cant. ms. Petri de Medicis saec. 13. 

Vae, «lui gregi deficiunt 
Tempestatis articulo, 
Qui lupum non rejiciunt 
I.atmtu sire baculo, 
Nec pensant, nec respiciunt, 
Sui» cujus pcceant oculo, 
Et alfimas subjiciunt 
Graiorum periculo ! 
Ha, quo se vertet vinea, 
Qua recondet tu fovea 
Fruetus suos colonus, 
Cum pari mente sitiant, 
Ut labores diripiant 
Hinc pater, bine patronu. ? 
Christus misertus vineae 
Suae mucronem lanceae 
In utrumque jan vibnd, 
Ferrure ad ictum acuit 
lqeque dilatum minuit, 
Sed aggravat, dura librat 
Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. A. -- 

Cod. (;,,eifenbyteran. Hcimstadien. 628. saec. 13. B. -- 1, 2 Vae vobis B. -- 
B hat nur Str. 1. ô. 5. -- Cfr. Miichsack 207. 

1. Trinae vocis tripudio 
Sonct concors discordia, 
Ut lingua, mens et actio 
Pari concordent gratia, 
Trium dulcore concio 
Inebrietur sobria. 
R ° Praescns qui colit gaudium, 
Penset aeterni pmemium, 
In eum conferat 
Studium 
Facta qui ponderat 
Omnium. 
2. Trahunt in praecipitia 
Qui nos tenentur regere, 
Si qua dotent salubria, 
Pravo deformant opere, 
Frui gaudent potentia 
Honoris sine onere. 

0nus, quod nobis alligant. 
Nolunt movere digito, 
Hinc est quod eos diligant, 
Qui palpant in abscondito, 
Hos a secretis abigant, 
(ui terreur vitae merito. 
Praesens qui colit gaudium. 
Penset aeterni praemium, 
In eum conferat 
Studium, 
Facta qui ponderat 
Omnium. 
Clpa meretur gratiam, 
Quam demeretur meritum, 
lgam palponum fallaciam 
Plus eaptaut aures divitmn 
Quam bonorum prudentiam, 
Qui dissuadent libitum. 



-- 149 -- 

5. Omne cor moerens hodie, 
Caput et olnne languidum, 
Clerus campo licentiae 
Vagus ut vulgus sordidum, 
Semen legis et gratiae 
Solum condit in aridum. 

('ant. ms. Petri de Medicis saec. 13. Cod. Iaurentian. Pl. 29. 1. A. -- 
Lori. t)x,micn. R:lwliuson C 510. saec. 13. B. -- Cod. Guelfenbyteran. lh-lm- 
stadicn. 62. saec. 13. t'. -- Str. 1 fehlt. A. -- ,Str. 2 fchlt C.  1 l.hlt 
A. -- 8tr. 4 fchlt C. -- Cfr. 5Iilchsack 163. 

213. 
De Haeresiis. 
1. Dogma{um falsas species 2. Sui» praetextu de¢ipiunt 
Profana novitatc Virtutis simulatae 
Yulpes Samsonis ganniunt uarum diversae facies 
Deserta eritate. Sed caudae coiligtac. 
3. Tui status excidimn 
Sion, flere non cesses, 
Ignis iu caudis ulpium 
Tuas combussit resses. 
Cant. ms. l'ctri de b[cdicis saec. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. 

1. Si mundus viveret 
mundus peccunia. 
Regnaret inlcr nos 
pax et concordia, 
Sed cure debilitet 
nos avaritia, 
Plantat et inserit 
lires et odia 
Duce discordia. 
2. Quid scire expedit 
nova et vetera, 
$Iummus dat quaelihei, 
mollit et aspcra, 
51emo varie rogat, 
qui tendit munera, 
Preces sunt vacuae 
vacua dextera, 
51il juvat litcra. 

îl|. 
De )lalo l'eccuniae. 
3. Dantur officia 
bursae consilio, 
Fit jam de noribus 
suprema quaestio, 
Diceur omnibus : 
(lui caret pretio, 
Amen dico vobis, 
quia vos nescio 
bec tales audio. 
4. Proh dolor, artium 
doctrina spernitur, 
Quae praestant redditus, 
bursis iu{endi{ur, 
Cui res tenuis, 
nemo diligitur, 
In usu nimis est 
illud, quod legiur: 
Habenti dabitur. 



150 -- 

5. lqemo tam deneger» 
tam detestabilis, 
Qui non sit gratia 
nummorum habilis, 
Qui plus habet, plus est 
doctu% amabilis, 
Ridentur inopes, 
etiam nobilis 
Pauper jacet vilis. 

Cod. Oxonien. Raxxlinson C 510. saec. 13. A. -- Cant. ms. Petri de 
Medicis saec. 13. Cod. Laurentian. PI. 29. 1. 13. -- Cant. ms. Toletanum 
saec. 13. Cod. 51atriten. Tolet. 930 (33--L23) C. -- 1, 5 cure praecipitet 
13. -- 2, 1 scire proderit B. -- 4, 4 bursas A. -- 4, 8 sq. umgestellt A. -- 
t" bat nur eine (die erste) Strophe.  A iiberschreiht das Lied: De efl'ectu 
mundanae peccuniae. 

Quod jus venale sit. 

1. Omni paene curiae 
Praesident in curii, 
Penes quos justitiae 
Tenor et judicii, 
Pios ligant impie, 
Sed so|vuntur impii, 
Nec dant locum veniae 
lisi sorte praemii. 

2. Sedent in insidiis, 
Pauperem ut rapiant 
A tribus angariis 
Seminudos spoliant, 
Sed referti spoliis 
Precem magis inhiant, 
Hydropis in mediis 
Sitim rebus ampliant. 

3. Hodie jus emitur 
lIagno quidem pretio, 
Judici tribaitur 
Totique collegio, 
Tamen haud perficitur 
Jus sine dispendio, 
Nisi rursus sequitur 
lIuneris oblatio. 

Cant. ms. Petri de Medicis saec. 13. C-d. Laurentian. Pl. 29. 1. A. -- 
Cd. Ox,mieu. Rawlinson C. 510. saec. 13. B. -- 3, 5 proficitttr B. 



151 -- 

1. 0 curas hominum, 
Quas curat curia, 
0 quorum studia 
Non habent terminum, 
Talium si ridera 
Incurreret, 
Desereret 
Pylades Atridem, 
Aller enim Theseus 
Saura fastidit Thesea 
Ubi regnat Protheus 
Et fati ludit alea. 

Cant. ms. Pctri de Medicis saec. 13. 

216. 
2. Ab aula principis, 
Si nihil habeas, 
Oportet abeas, 
Spem vanam concipis, 
Tenuis fortuna, 
Omnimoda 
Ad commoda 
Itominum mens una; 
A quo nihil emungilur, 
Opus perdit et operam, 
Quod habeuti dabitur, 
Teneut onnes ad literam. 
3. In lucrum verlilur 
Censurae levitas, 
Fracta securitas 
Danti remitlitur, 
Explicas decreta 
Ad libitum, 
Si sonitmn 
Dederit moneta ; 
Plenis aere sacculis 
Rei poela minuitur, 
Locmn die a loculis 
Unde, lotus si quaeritar. 
Cod. Laurentian. PI. 99. 1. 

1. Frigescente caritalis 
In terris igniculo 
Universae vanitatis 
Fons inundat saeculo, 
Brevi sub articulo 
Audielur vastilalis 
Gemilus in populo. 
2. Eece, florent venditores 
Spiritalis gratiae, 
Antichristi praecursores. 
Pastores ecclesiae, 
Fures eucharistiae, 
Novi Judae successores 
Chrislum vendunt hodie. 

De .ilaonia. 
21î . 
3. Martha foris occupatur 
Quaerens lucri gratiam, 
Soror Marthae contemplatur 
Nummos et pecuniam, 
lgitur ad perfidiam 
Amum Christi occultatur, 
Versum est in scoriam. 
4. Hoc sancivit mos Romanus, 
Hoc decretum legitur, 
Quod sit praesui vel decanus 
Hic, a quo plus dabitur. 
Unde recte dicitur: 
Roma quasi rodens manus. 
Per quam mundus roditur. 



-- 152 -- 

5. Leges silent, jura taccnt 
Nullo fulta stipite, 
Luxus et rapina placent 
In hoc umndi tramite, 
Errat plebs eum milite r 
I apidesque sancti jacent 
In via cure capite. 

6. lqovitas signata mire 
Est in eausa Romuli, 
Si vis recte definire 
Circulum quadranguli 
Ratione ealculi, 
Romae potes invenire 
Quadraturam circuli. 

7. Bursa quadrans est figura, 
Circulus denarii, 
duem dum bursat bursatura, 
Signum est indicii, 
(duod pattes et filii 
Solidantur hac usura 
In fermento veteri. 
Trr, p. ms. saec. 13. Cod. Stuttgartien. ]lB. I Asc. 95. -- 4, 3 i sit 
praesul. -- 4, 4 Ilis a quo. -- 6, 1 lh'ovitas sig mire. 

1. Qui seminant in loculis 
l'er dandi frequens muluum, 
Redituum 
Gaudebunt de manipulis, 
Nummus nunquam exmninat, 
(Juos ordinat, 
Ion enim servir numini, 
Sed homini, 
lXTummus claudit et aperit, 
Et quod non seminaverit, 
Metit in agro Domini. 
(:mit. ms. Petri de Medieis saee. 13. 

2. Beati, qui esuriunt 
Et arcessito Simone 
Pro mammone 
(uaestum, praebendas rapiunt, 
Qui dat, est potens omnium 
Per medium, 
Et quia mundus eligit, 
qui porrigit 
Cr exlamare dubitem 
Super plenum et divitcm: 
Beatus, qui intellit. 
Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. 

liogenis cnm Aristilqm Dialogus. 

la. Aristippe, quamis sero, 
Tuo tamen tandem quaero 
Frui consilio. 
Quid Romae faciam? 
Mentiri nescio, 
Potentum gratiam 
Dat adulatio. 
Si mordaci nitar ero, 
Verri carus nunquam ero 
Meretur histrio 
Virtutis praemium, 
Dum palpat vitium 
Dulci mendacio. 

lb. Diogeues, quid intendas? 
Vis honores, vis prael,endas 
Id prius explices. 
Praesunt ecclesiis 
Hi, quibus disldices, 
Sisi te vitiis 
Ipsorum implices ; 
Crus eris, si comendas 
In praelatis vitae mcndas. 
Culparum complices, 
Ministros seeleris 
Amant prae eeteris 
Sacri pontifices. 



153  

2a. Nec potentmn didici 
Vitiis applaudere: 
lIee favorem quaerere 
Corde loquens duplici; 
Veritate simpliei 
Semper uti soleo, 
Dare famam doleo 
Cuiquam praeter merita 
Nec impinguo capita 
Peccatoris oleo. 
3a. Ergo, sicut consulis, 
Expedit, ut taceam 
Blandiensve plaeeam 
llollibus auriculis 
Potentium ; 
Quibus me vis sic placere, 
Adulari vel tacere, 
Nihil ponis medium, 
Sicque, quasi faveam, 
Alienae subeam 
Culpae participium. 
4a. Vade retro, Satana, 
Tuas toile fabulas, 
tduidquid enim consulas, 
Falsitatis organa, 
Voces adulantium 
Devoveo 
Nulliusque foveo 
Blandiendo vitimn, 
Sed palponis nomen cai, 
Cujus semper declinavi 
Fraudis artificium. 
Cant. ms. Petri de Mcdicis saec. 13. 

2b. Ergo procul exsules, 
Si mentiri dubitas, 
Simplex enim veritas 
llultos facit exsules; 
Cole nostros praesules 
lIollibus blanditiis 
Iqee insultans vitiis 
Verbis hos exasperes, 
Horum si desideres 
Frui benificiis. 
3b. Culpae participio 
Ne fornfides pollui, 
Si potentum perfrui 
Vis favore, vitio 
Participes ; 
Gaudent a conjuncto pari 
Suos sibi eonformari 
In Giezi participe.s, 
In promissis Prothei 
Et sequaces 0rphei 
Sacerdotum principes. 
4b. Ego vivas modieus 
Et contentus modico, 
Nil est opus Cynico; 
Si vis esse c)nicus, 
Dieas vale curiis 
Et abeas 
Et nec te sic habeas, 
Ut applaudas vitiis; 
Cure perverso pervertcris, 
Si potentum gratus quaeris 
Esse contuberniis. 
Cod. Laurentian. PI. 29. 1. ff. -- 

Carre. Burana 6.5 sqq. B. -- la, 9 Vere nunquam carus B. -- 16, 3 His 
prius A, id primum B. -- 3b, 5 Potcntum B. -- 3b, 6 Gaudent a fvhlt B, 
convictu pari B. -- 3b, 7 Debes tibi contbrmari B. -- 3b, 5 In fehlt A; 
Giezi zweisilbig, Jezi B. -- 4b, 3 8imul esse. 

1. Onmes audiatis, 
Clerus cum praelatis, 
Multum doleatis, 
Legis in mandatis 
Metam decimatis, 
uae majora sunt, 
lIinime servatis. 

20. 
2. Allegatis ita, 
(uod vagorum vila 
Iqon sit via trila, 
Plus vestra sopita 
Jacet et attrita, 
Pravis moribus 
bIimis irretila. 



3. Nos ex imperfecto, 
Sed vos in objecto 
Crimine detecto 
Tramite non recto 
l'ostis de subjecto, 
quid hic causae sit; 
Duo sunt in lecto. 
4. Rebus in humanis 
Vani plauduut vanis, 
Pontifex decanis, 
Decani plebauis 
De suis arcanis i 
Hoe est maximum, 
quod non detur panis. 
5. l'il distat a vero, 
Quod in omni clero 
Faex est mixta mero, 
Constantino llero, 
Proh dolor, ut spero, 
quod a vineam 
0mnes eant sero. 

6. (uid praemeditaris, 
Quod tu confundaris, 
Qui de sacris aris 
t'lus et plus lucraris, 
Reditus mercaris 
Et hydropico 
Semper coaequaris. 
7. Turba laicalis, 
quae pro suis malis 
Exstat hospilalis, 
Vagos nutrit Mis, 
Ordo clericalis 
Elemosyua, 
Nescio, sit qualis. 
8. Duo regnant idem, 
Jezi, Simon pridem, 
tui fregerunt ridera, 
Tu vel ego si dem, 
Mucro ero quidem, 
Simoniacus 
Unus, airer idem. 
9. Uuid haec prodest fari! 
Nolunt emendari, 
Viles et avari 
Currunt passu pari, 
Jan vult naufragari 
Heu navicula 
Simonis in mari. 

Tr,,p. ms. saee. 13. Cod..tuttgartien. HB. I Asc. 95. -- lach 2, 2 
ein eigeutliches Vagantenlied. 

De Pugna contra Luxuriam. 

221. 

la. Olim sudor Ilerculis 
Monstra late conterens, 
Pestes orbis auferens 
Claris longe titulis 
Eituit, 
ed tamen defloruit 
Fama prius celebris 
Caecis clausa latebris 
Ioles illecebris 
Alcide captivato. 

lb. tlydra damno capitum 
Facta locupletior, 
Omni peste saevior 
Reddere sollicitum 
Bon potuit, 
Quem puella domuit: 
Jugo cessit Veneris 
Vir, qui major superis 
Coelum tulit humeris 
Atlante fatigato. 



2a. Caco tristis halitus 
Et flammarum vomitus 
Vel fuga lqesso duplici 
Non profuit, 
Geryon Hesperius 
Janitorque Stygius 
Uterque forma triplici 
Non terruit, 
Quem capture tenuit 
Puella risu simplici. 
Sa. Anthei Lybici 
Luctam sustinuit, 
Casus sophistici 
Fraudes cohibuit, 
Cadere non vetuit 
Sed quae sic explicuit 
Luctae nodosos nexus, 
Vincitur et vincitur, 
Dura labitur 
lIagua Jovis soboles 
Ad Ioles amplexus. 
4a. Sed Alcide fortior 
Aggredior 
Pugnam contra Venerem, 
Ut superem, 
Hanc fugio, 
In hoc enim proelio 
Fugiendo fortius 
Et melius 
Pugnatur, 
Sicque Venus vincitur. 
Dura fugitur, 
Fugatur. 

2b. Jugo cessit tenero, 
Somno qui letifero 
Horti custodem divitis 
lmplicuit, 
Frontis Acheloiae 
Cornu dedit Copiae, 
Apro, leone domitis 
Enituit, 
Thraces equos imbuit 
Cruenti caede hospitis. 
8b. Tantis floruerat 
Virtutum titulis, 
Quem blandis carce:at 
Puella  inculis, 
Dura lambit osculis, 
l'qectar huic labellulis 
Venerium propinat ; 
Vir solutus otiis 
Veneriis 
Laborum memoriam 
E gloriam inclinat. 
4b. Dulces nodos Veneris 
Et carceris 
Blandi seras resero, 
De cetero 
Ad alia 
Dura traducor studia. 
0 Lycori, valeas 
Et noveas, 
quod novi, 
Ab amore spiritum 
Sollicitum 
Removi. 
R oAmor famae meritum 
Deflorat, 
Amans tempus perditum 
1%n plorat, 
8ed tenere 
Diffluere 
Sub Venere 
Laborat. 

Cant. ms. Petri de Medicis saec. 13. Cod. Laurentian. PI. 29. 1. 



-- 156 -- 

1. Vitam duxi 2. 
jucundam sub amore, 
Plus libitum 
Quam licitum 
Attendens, 
Sed a vita 
resipisco priore, 
Plus studiis 
(uam seriis 
Contendens. 
Ut quae causa? 
compellor unica, 
le me lama 
suo priver lavure, 
Dura sub vita 
vivo philargica. 
3. Potet namque, 

Impendisse 
libet tempus amori, 
Ne ncsciam, 
Cure cupiam 
Fugisse ; 
/Ialis namque 
medela certiori 
Occurreris, 
Cure poteris 
lIovisse. 
Ergo sciens» 
quid sit illicitum, 
Redeunti 
non concedam furori. 
Sed vitabo 
malum praecognitum. 

ne damnemus amorem, 
Vel veniam 
Vel gratiam 
lIereri, 
Reddit enim 
amantem minorem 
Affabilcm 
Et docilem 
Vereri, 
Quidquid turpe 
pu|at et amplius, 
Kon nihil est, 
ne forte praeter morem 
Dum carpitur 
fructus Venereus. 
Cant. ms. Pctri de lt.dicis saec. 13. Cod. Laurentian. PI. 29. 1. -- 
:, 7 minorem amantcm. -- 3, 10 Vori Ils. 
o3. 

1. Qui sub ]gione milias, 
]gic, quaeso, quae utilitas, 
Quis inde surgit fructus ? 
Est fallax jucunditas, 
(uam et dierum paucilas 
Jugisque claudit luctus, 
]9oloris in absynthium 
Commutans mel Venerimn 
Virusque voluptatum 
Aeternum in supplicium 
Leneque lenocinium 
In puenae gravitatem. 

Qui laboras sub Venere, 
Tuo discussus opere 
Finemque meditare, 
Ut valeas discernere, 
Quam sit amarum temerc 
Amari vel amare. 
Fles, rides, salis, aestuas, 
Diffidis, speras, fluctuas, 
bIutabilis ignoras, 
Quid velis quidve renuas. 
Inter curas continuas 
Contendis et laboras. 



Ad haec intendens cogita 
¢duod ad radicen posita 
Sit arboris securis, 
Qod vitae brevis orbita, 
¢uod mors incumbit subira 
Noetur»i more furis, 
Èt, dum licet, excutere 
De voluptatum l»ulvere, 
I)e jugo servitutis, 
Ut ,iti»rum pondere 
Calcato curras libere 
Ad bravium salutis. 

Trop. ms. saec. 13. Cod. Stuttgaltit.l». 1113. II Ase. 95. 

1. dui servare puberem. 
Vagam cl,auderc 
8tudet, lavat laterem, 
Litus colere 
"l'une laborat 
('um implorat 
Vias viperae; 
Soit enim eareerem, 
Vinela solvere 
Foedus et caraeterem 
Firmatum frngere, 
,No,;a semper fallere, 
Novo gaudet veterem 
Amieum pellere. 

2. Sub columbae specie 
Vulpes latuit, 
In praedulci f;cie 
Dolum texuit» 
Linguam molle, 
5lentem felle 
Quae sic imbuit, 
Arte quod perfidiae 
Tua sorbuit 
tlaecce, sed pucuniae 
Profectum doluit. 
Cure spes luci defuit, 
hlunus reddit gratiae, 
Cui magis dcbuit. 
Cujus vexat meritum 
Seorti stimulus 
8alomonis exitum 
Penser sedulus, 
Praedieatur, 
Qui praedatur 
Famam, titulus, 
Quia seorto subditum 
Rider populas, 
Tamqam sit vas perditum, 
Hic est funiculus 
Qui suspendit spiritum, 
Hic pmecedit tumulus 
Virentis obitum. 



158 -- 

Cod. Oxonien. Rawlins«,n C 510. saec. 13. A. -- Cod. Guelfenbyteran. 
llelmstadien. (i2. saec. 13. B. -- Cant. ms. Petri de Medicis saec. 
Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. C. -- Cant. ms. Toletanum saec. 13. Cod. 
Matriten. Toletan. 930 [33- 23). D. -- CD haben nur eine Strophe. -- 1, 12 
Nata semper B. -- 2, 9 Me al» sorbuitB. -- 2, 10 nemo me sed . . . B.-- 
2, 11 tonuit IL -- , 13 Minns solvit B. -- -'2, 14 Qui magis B. -- 3, 
Preditatus B. -- 3, J Qui prodatus B. -- 3, 7 Famam titulum B. -- 3, 9 
Rider proprium B. -- Cfr. Milchsack 178 sq. -- A fiberschreibt: Dc eo, qui 
lavat laterem. 

225, 
)lundus ad luxuriam horlatur. 

1. Vcncris prospcris 
Usa successibus 
Turba, nasceutibus 
Floribus teneris 
Èxsequaris priscum morem, 
Ad amorem 
Accingaris sceleris 
l'raetermissis ceteris. 
2. Solitum debitmu 
Reddite Veneri, 
Juvenes teneri, 
Laudes et meritum 
Is enervat juventutis, 
Qui virtulis 
Formam serwt, libimm 
Pueris est licitum. 

3. Jupiter arbiter 
Rerum instiluit, 
Tihil, dura libuit, 
Fieri turpiter, 
Sic edixit sicque vomis 
Usus totis 
Suc» xixit jugier 
Eicto conformiler. 
4. Vivere temere 
Satagam igitur, 
Qui Jovem sequitur, 
Non agit temere, 
Fixus telo voluptais 
Utar natis 
Voluplatis sidere 
Navigans sub Vencre. 

Cod. Oxonien. Rawlinson C 510. saec. 13. A.  Cant. ms. Petri de 
5Iedicis saec. 13. Cod. Laurentian. 29. 1. B. -- B bat nur die er.tc 
Strophe. -- Die ['ber.chrift in A lautet: Prosa de lasciviis juventutis. -- 
Dem tiicke fehlt entwcder die zweite Hiilfle, eine Abmahnung der Gnade 
enthaltend, oder wir haben es mit einer Stiliibung zu thun, wie man .ie z. B. 
in metrischen Traktaten des MA. nicht selten findet. 

°6. 
De Virlulihus ('ardinalibus. 

1. A deserto veniens 
Gravis venlus irruit, 
Qui domum Job concutit, 
Ut ubversa jaceat, 
Quatuor in angulis 
Filios Job opprimit, 
Verum tamen unicus 
Puer pedem [etulfl, 
Qui damnum J(b uuntiaL 

Per desertum gradieus, 
Quem devoret, circuit 
Satan, qui nos incutit, 
Nc mens lapsa pcreat 
Victa suis aemulis, 
Dura virtutes adimit, 
Auimi veridicus 
lIotus mentem consulit, 
Ut hunc casum fugiat. 



159 -- 

3. Pala{ium animae 
Suos habet angulos, 
Super ques erigitur 
Turris fortitudinis, 
Primum tenet angulum 
l'rudentia vigilans, 
Fortitudo alterum, 
Justitia tertium, 
Quartum temperantia. 
Cant. ms. Petri «le Medieis saec. 13. Ced. Lam',.ul. PI. 29. 1. A. -- 
(',,d. Guelfenbyteran. lh'lmstadieu. 628. saee. 13. B. -- B hat uur 2 Str,,Id,'n. -- 
In den beiden ersten lrophen reimen die sieh ent.sprechenden Z«.il«.n. Da 
Nf. 3 keine Reime aufweist, ist zu vermutt.n, dafs mindestens eine weilcre 
Strophe verloren ist.  Cfr. ,Iilchsack 205. 
De l'role ingenna et adalterina. 

1. Vide, qu«» fastu rumpcris 
Ob parentum fastigium, 
uanlun famae pertuleris 
E honoris dispemlium. 
{'um certus nomlum fueris, 
Uuod sis proles nobilium, 
Alienum, quo niteris, 
Qua fronte facis proprium. 
2. Ex corruptis arboribus 
Fructus apores alterant, 
Iaternis ex realibus 
Haeredes sic degenerant, 
lIinc errant, qui nobilibus 
atulares connumeran, 
Adultednis moribus 
Qui matm probra rcserant. 

3. O sterilis feeundias, 
Inops natorum copia, 
Sua ques aequat pravitas 
Et parentum spurcifia. 
uorum solet improbitas 
Hic jaculari turpia, 
Quae collegit intirmitas 
Ex turpi conscientia. 
4. Quam fclices ingenui, 
Vero producti germiae, 
In quorum patres mortui 
Redivivunt imagine, 
Tare virtute conspicui 
Quam generoso sanguine, 
-Tamquam rivi mt.l|iflui 
Fontis fluunt dulcedine. 

(;ant. ms. Petri de Medicis saec. 13. Ced. Laurentian. Pl. 29. 1. 
4, 4 Lies Reviviscunt? 
De circumspeclione ia dandis m,,neribus. 
1. Debet se circumpicere 2. tuid juvat gutta minima 
Dater in dando munere, 8tillans de nube maxima? 
Quis, quid, cul det et qualiter, Si quis scintillam adji«it, 
Ut cunctis liberaliter Rogo quid, rogo, proticit 
Fiat, sed modis variis, lec obest, cure subtrahitur, 
Plus istis, minus aliis, .Nec prodest cran adjicitur; 
Pro meritorum pondere Tua potestas maxima, 
Sit aequus inaequali|er, Si promissa non perficit, 
In dandis beneficiis lihil egisse creditur, 
lqihil agens praepostere. Sed primum probant ultima. 



160 -- 

3. Accepta facit munera 
I Jargitoris mcns libcra 
.... considerat 
Ut gratum minus offerat, 
Quod secus nequit fieri, 
Nisi mens instet operi 
Exlra probante dextera, 
Quod virlus intus gencrat, 
Et ne nora sit oneri 
Sibinet dicit: propera. 

4. Grata venit celeritas 
Ubi dispensat largitas, 
Quae circa beneficium 
lIcntis gerit indicimn, 
Cujus fa'orem praedicat, 
Qui voile vultus indicat. 
Has dandi servat semitas 
Largitatis officium  
Qui secus agit claudicat, 
Nec est in eo veritas. 

Cant. ms. Petri de Medicis saec. 13. Cod. Laurentian. PI. 29. 1 A. -- 
C,,d. Gu«dfen),yteran. llehnstdien. 62. saec. 13. [. 
car det A. -- 2, 7 p,testas i,lurima. -- 2,  i,roficit B. -- Sir. 3 fehlt A. -- 
Str. 4 fehlt B. -- Cfr. Milchsack 10 

1. Fas et ncfas ambulan 
fere passu pari. 
Prodigus non redimit 
vilium avari, 
Virtus temperantia 
quadam singulari 
Debet medium 
Ad utrumque vifimn 
Caute contemplari. 
2. Si legisse memoms 
ethicam Catonis, 
In qua scriplum le,dlur: 
ambula cure bonis, 
Cure ad dandi gloriam 
animum disponis, 
Supra cetera 
Primum hoc considera, 
(uis sit dignus donis. 

4J 

Vultu licet hilari, 
verbo licet blando, 
Sis aequa|is omnibus, 
mmm tamen mando: 
Si vis recte gloriam 
promereri dando, 
Primum videas 
Granum inter paleas, 
Cui des et quando. 
Darc, non rit convenit, 
Non est a virlute, 
Bonum est secundum quid, 
sed non absolute, 
Digne dare poteris 
et mereri tute 
Famara rauneris, 
Si me prius noveris 
]ntus et in cute. 

5. Si prudenter triticum 
paleis emundas, 
Famam erais munere, 
sed caveto cure das, 
Largitatis oleum 
male ne effundas, 
In te glorior, 
Quia Codro codrior 
Omnibus abundas. 
Cant. ms. Petri de Medi«is saec. 13. Cod. Laurenfian. Pl. 29. 1. A. -- 
Carmina Burana p. 2. B. -- 1, 2 1)assu fere B. -- 2, 6 Assumi disponis 
A. -- 2, 7 Intra cetera B. -- Str. 3 u. 4 umgestellt B. -- 4, 4 Et non 
solute B. -- 4 5 Dare dignia poteris B. -- 4, 7 munere A. -- 5 7 
glorior A. 



-- 161 -- 

0. 
De Artinm eonditione. 

1. Artium dignitas 
quae primum viguit, 
Modernae vitio 
doctrinae viluit, 
tuae tot involucris 
verborum diffluit, 
Tot circuit, 
Quod se destituit 
Et nihil certum construit. 

2. Qui nunc infantium 
more balbutiunt 
Et vulgi digito 
monstrad cupiuut, 
Colantes culicem 
camelum glutiunt, 
Quae nesciunt 
Vel quae non capiunt, 
Blasphemant vel transsiliunt. 

3. Tales concelebrat 
praecoum copia, 
Quibus innititur 
doctrinae gloria, 
Nec enim pretium 
meretur propria 
Scientia, 
Nisi çenalia 
Medicet per suffragia. 
Cant. ms. Petri de Medi¢is saec. 13. Cod. Laurentian. l'l. 29. l. A. -- 
Cod. Guelfeubyteran. l[elmstadien. 698. saec. 13. B. -- Cfr. Milchsack 173. 

Exhortatio ad bellum sacrum. 

1. Crucifigat omnes 
Domini crux altera, 
Nova Christi vulnera, 
Arbor salutifera, 
Perditum sepulchrum 
Gens evertit extera 
Violente, 
Plena gente 
Sola sedet civitas, 
Agni fondus 
Rapit hoedus, 
llorat oves perditas 
Sponsa Sion, immolatur 
Ananias, incurvatur 
Cornu David, flagellatur 
Mundus, 
Ab injustis abdicatur, 
Per quem juste judicatur 
Mundus. 
Dreves, Cantiones et iuteti. II. 

231. 
2. 0 quam dignos luctus, 
Exsulat rex omnium, 
Baculus fidelium 
Sustinet opprobrium 
Gentis infidelis, 
Cedit parti gentium 
Pars totalis 
Jam regalis 
In luto et latere 
Et laborat, 
Tcllus plorat 
]Ioysen fatiscere. 
Homo, Dei miserere, 
Fili, patris jus tuere, 
In incerto certum quaere, 
Ducis 
Ducum dons promerere 
Et lucmre lucem verae 
Lucis. 
11 



-- 162 -- 

3. Quisquis es signatus 
Fidei caractere, 
Fidem factis assere. 
Rugientes contere 
Catulos leonum, 
lIiserans intuere 
Corde tristi 
I)amnum ,Chriti 
Longus Cedar inctla, 
Surge, vide, 
Ne de ride 
Reproberis frivola, 
Sudat mart)r in agone 
Spe mercedis et coronae, 
Derelicta Babilone 
Pugna 
Pro coelesti regione, 
Aqua vitae te compone 
Pugna. 

Cod. Oxonien. Rawlinson C 510. saec. 13. A. -- Cant. ms. Prtri de 
Medicis .aec. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. B. -- Trop. ms. saec. 13. 
C-d. Stuttgartien. FIB. I Asc. 95. C. -- Cod. Guelfenhvtera[L. tlelmstadien. 
62. saec. 1::. D. -- Cod. Guelfenbyteran. Helmstadien. i099. saec. 13. E.- 
C bat nur die erste Strophe; D reiht an die erste Strophe zwei andere des- 
selhen Versmafses, aher v511ig verschiedenen Inhalt.s. Man sehe diese 
Strophen Anal. XX, 211. -- Alle drei Strophen findcn sich Carmiua Burana 
.. 25; daselbst folgen zwei weitere Straphen, die ebenfalls ein ganz andcre. 
Thema, wenn auch im gleichen Versmafse, behandcln, weshalb bl«,fs auf 
diesçlben verwiesen sei. Die zweite dieser Strophen steht auch in dura 
Stuttgarter Troparium IlB. I Asc. 95, wo derselhen fo]gende Zilen unmittclbar 
vorhergehen u. z. mit der Aufschrift: Conductum: 
Olim fitit argumentum 
Verbi siffnans i[ulumentum 
Nubes ferens adjumentum 
Lucis et umbraculum. 

1. Homo, cur properas 
Mori tam propcre» 
Cur non consideras, 
(uid matris sidere? 
Cur aufers tibi ivcr% 
Dmn spreto crucis ubere 
Tibi casus exasperas 
Et quaeris lac in scelere? 

2. Quid sperare relinquitur, 
Vas totius misel'iae? 
Quid cruci retribuitur 
Pro dato lacte gratiae? 
Pro meritis immeritis 
Solos rependis gemitus, 
lIon meruit, quod lribuil 
Vox humanae caliginis, 
Sed quaeritur 
Indigno lac dulcedinis. 



-- 163 -- 

3. Emerge tluctibus, 
Flos nmndi, Gallia, 
Ne flos in sordibus, 
(ucm crucis gloria 
Dcdit, vilescat turpitcr. 
Sic breviter, 
Si peccas inscia, 
Prima crucis insignia 
Transfer extollens altius, 
Rependis crucis debitum, 
Rependas tibi gratius. 
Cant. ms. Petri de 31edicis saec. 13. Cod. Lattrentian. PI. 29. 1. 

1. IIomcn a solelnnibus 
traxit Solemuiacum, 
Solemnizent igitur 
omnes praeter monaehum, 
Qui sibi virilia 
reseeavit serra cum, 
llie illum excipimus 
qtlasi daemoniacum, 
Il»se solus lugeat 
r('us apud Aeacum. 
Exsultemus et lactemur» 
Canticum laetitiae, 
Ac reddamus, quas dcbemus, 
I,audes regi gloriae, 
Qui salvavit utbem David 
A paganis hodie. 
E n Festum agiturl R' 
Dits recolitur, 
h qua Dagon frangitur 
Et Amalcc vincitur, 
Natus hgar pel|itur, 
Jerusalem eripitur, 
Christianis redditttr, 
Dicm colamus igitur. 
3. Urbs sacrata coelitus, 
adamata superis, 
Rcgis tabernaculum, 
tcmplum arcae foederis, 
Hospitale pauperum 
ct asylum miseris, 
lon timebis aliquid, 
dura ia ca manseris. 

2. llaee urbs nobilissima 
prima regem habuit, 
In hue urbe maxima 
Domino eomplaeuit, 
In hae propter hominem 
crucitigi voluit, 
Ilie super apostolos 
spiritus iutonuit. 

Urbs insignis, ad quam ignis 
Venir aunis siugulis, 
Quo monstralur, quod amatur 
Omnibus in saeculis 
Ilonoranda, frequentanda 
Regibus in populis. 
Festum agitur, 
Dits recolitur, 
In qua Dagon frangitur 
Et Amalee vincitur, 
Natus Agar pellitur, 
Jerusalem eripitur, 
Christianis redditur, 
Diem eolamus igitur. 

11" 



-- ]64 -- 

Tanta lucis claritate 
Superatar sol et luna, 
Tanta vicit sanctitate 
Ornnes urbes haec urbs una. 
lqon elegit frustra loeum 
Gebusaeus Areuna. 
Cod. Parisin. (1. llartialen.) 3549. saee. 12. A. -- Cod. Parisin. 
llartialen.) 3719. saec. 12. B. -- 8tr. 1 hat zwei Zeilen mehr al. die (.»t- 
.prechenden Telle von 8tf. 2 und 3; ferner steht ihr lnhalt uncrklirlicher- 
weise in keinerlei Zusammenhang mit dem Vorwurf des Liedes. Vgl. Carmina 
Burana ,. 3 

l)e Excidio llierosolymae. 

1. Sede, iOll, in pulverc, 
Caput adsperge cinere, 
Induere cilicio, 
Quo stetit spei firmitas, 
Caret vexillo caritas 
Et rides privilegio. 
2. Cordis potentes ferrei 
Sic in vindictam fidei 
lIentes et manus continen L 
Quod urbem sanctam pollui, 
Quod loea saneta eonspui 
Pari defeetu sustinent. 
3. Sion in sinu lamiae 
Catulos laetant hodie, 
Lapides sanetuarii 
Per plateas dejiciunt 
Et labores diripiunt 
Hebraeorum Aegyptii. 

4. Forsan scrutator cordium 
Generali judicium 
Particulare praetulit, 
Spem multi fructus area 
IIulta dedit in palea, 
Sed vix pauxillum retuliL 
5. Divinae nutu gratiae 
Solus comes Campaniae 
Spei favillam suscitat, 
Fidclis Sion filius 
Velut alter Hcraclius 
Fide ferroquc militat. 
6. Cerat aetati tenerae 
IIentis robur imprimere 
Corpus indurant aspera 
Reges docet stirps regia, 
duod victrice constantia 
Coronanda sunt opera. 

Cant. ms. Pctri de iledicis saec. 13. Cod. Laureniian. Pl. 29. 1. -- 
Die Handschrift enthilt iiber denselben Gegenstand noch ein andcres Lied, 
von dem indes nur eine Strophe vorhanden: 
Venir Jesus in propria, 
Quem sui non reeipiunt 
In Dei patrimonia 
Perversae gentes saeviunt, 
Diis alienis ostia 
Salomonis aperiunt 
Et saltare daemonia 
Per templum Dci faciunt i 
Sion, Judaeae gloria, 
Fit pomorum custodia, 
Ejus amici fugiunt, 
Nec alieni veniunt 
Ad sepulchri solemia. 



-- 165 -- 

235. 

1. Quomodo cntabimus 
Sub iniqua lege? 
Oves, quid attendimus? 
Lupus est in grege; 
Decisis panniculis 
Nostris offert oculis 
Jesus inconsutilis 
Tunicae scissuram, 
Suam judcx humilis 
Sustinet pressuram. 
0 quando discutiet 
Speluncam latronum, 
Quam tremendus renier 
Deus ultionum. 

2. Thalamus puerperae, 
Thronus Salomonis 
Pressus est charactere 
bIovae Babylonis, 
Regalis ecclesia 
Sedct in tristifi% 
Rex cuslodit alrium 
Ut fortis armatus, 
Tendit in exsilium 
Sanctorum senatus. 
Iloc fornace purius 
Aurum se purgabit, 
Et confractus melius 
Justus germinabit. 
3. Ecce, sanctuarium 
Nostrum profanatur, 
Iariae praesepium 
Prave spoliatur, 
Gloriosa Domina 
Sua clausit limina 
In Aegyptum fugiens 
In praesepe pariens 
Nunc est denudata, 
bIonstrat E,ae filiis 
lIater sal,atoris, 
Quibus clamant labiis: 
Alma redemptoris. 

Cant. ms. Petri de Medicis saec. 13. Cod. Laurcntian PI. 29. 1. 

1. Lugent Sion et Judaea, 
Plangunt, quotquot sunt in ea, 
Quod triumphat Idumaea 
Et Aegyptus fort trophaea. 
Amalech invaluit, 
Hierusalem corruit, 
Loca sancta polluit 
Plebes Chananea. 

2. Infidelis gens et rea 
Christi servis est lIedaea. 
Illos rendit in platea. 
Probitas evanuit, 
ostra vir|us aruii, 
Arcam Dei rat)uit 
Procax Philistaea. 



-- lôô  

;3. Plebs pagana debachatur, 
Legem Dei detestatur, 
Rachel tristis lamentatur, 
Em nemo consolatur. 
Cristianus populus 
Iactatur ut vilulus, 
¥irgo, senex parvulus 
Ut bos immolatur. 

4. Pie Deus, cesset ira, 
Verbemsti, jam respire, 
Si sit manus adhue dira, 
Quis narrabit Christi raira? 
Interfectis fratribus, 
Captivatis ducibus 
Pendent in salicibus 
Organum et lyra. 

(',,d. Zwethalen. 262 saec. 12. add. sacc. 12. 

De Bello sacro [.entra Alhigenses. 

1. Amfi ïavor jubilaei 
l'oenarum laxat debituln, 
Post peccatorum vomitum 
Et cessandi propositum 
Currant passim omnes roi, 
Pro mercede regnum Dei 
l,evi patêt exposituln. 

2. Stilla mellis totum Evae 
Dulcoravit absynthium, 
0 poenarum compendium, 
0 dulce purgatorium, 
Tantas poenas tempus bree 
Et exstiactum lumen leve 
Rcformat emunctorium. 

3. Ad amplexus rêdi Christi, 
Fili tare diu prodige, 
Crucis vexillum erige 
Et Albigeos abige, 
Totum uno redemisti, 
¢Qui x'ix granum intulisti, 
Messem in grano collige. 
C.,t.llt. m:. Petri de- Medicis .aee. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. 



IV. 

VARIAE. 



De clavo Christi. 

I. Clavis clavo retunditur, 
Dura peccatorum meritis 
Christi clavus remittitur, 
Amissum frustra quaeritis 
Cure planctibus hypocritis, 
Si pro culparum debitis 
lens, quasi davis visitis, 
Dolore non compungitur. 

Clavis figens tentorium 
Gallicanae militiae, 
Tam regalis ecclesiae 
Quam regni firmans solium, 
5Iystici damni spede 
Signans prioris gloriae, 
Prioris excellentiae 
])issolvendum fasfigium. 

3. Quid est, quod diu latuit 
Et laticem exhibait 
Christus die parasceves ? 
Sic in die, qua doluit, 
Te condolere monuit, 
Amissum dura restituit, 
Gaudio fletum miscuit, 
Ut sic dolorem releves. 
Cant. ms. Petri de Medicis saec. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. -- 
Bezieht sich auf den Verlust des hl. Nagels von Saint-Denis 1233. 

39. 
Pianctus Samsonis. 

1. Samson, dux fortissime, 
Victor potentissime, 
Quid lacis in carcere, 
0 victor omnium? 
Quis te quivit vincere 
Vel per somnium ? 
Victus es, o victor 
hosfium, 
Captus es, o captor 
omnium, 
0 victor omnium, 
Captus es. 

2. Samson, dux mirabilis, 
lIodo miserabilis, 
Quid lacis in angulo 
Taetri carceris ? 
Te dedit ergastulo 
Fraus mulieris ; 
Avuisis oculis 
caecu$ 
Jam tonsis crinibus 
Calvs es, 
Sed si recreverinl, 
Salvus es. 



3. Sponsa mihi placuit 
Alienarum 
Et amavi irginem 
Philistinaram, 
Favum mihi reddidit 
Rex bestiarum, 
Junxi caudas vulpium 
plus quam tiecentarumi 
Dissipavi palmites 
tot vinearum 
Et combussi segetes 
agricolarum. 
4. Mille rupi vincula, 
Propret te, juvencula, 
Feci rot miracula, 
Post in solitudine 
Gravi ïortitudine 
Magna multitudine 
Constipati reniant, 
Capere me cupiunt, 
Pauci vix effugiunt. 
Circumdor ab hostibus 
Et armis et fustibus. 
Instant totis viribus, 
Solus ego viribus 
Pmevalebam millibus. 
5. Mille viros mortibus 
In proclio 
5ieis dedi manibus 
Et gladio, 
Mille viros morfibus 
Mandibula 
Tuis dedi morsibus, 
AselluIa. 
6. Vach tibi Philistiim 
Sub tributis 'iephtalim, 
Cui sic allophyli 
Reputantur nihili, 
Optimates Ismael 
Servierunt Israel. 
7. Urbem vallaverant, 
Me quasi vicerank 
Fidenter 
• Noc[e dilaculo 
Surrexi clanculo 
Silenter. 

8. Post amavi Dalidam, 
Virginem pulcherrimam, 
Corpore juvenculam, 
Fraudibus vulpeculam. 
Cure libaret poculum, 
Porrigebat osculum 
Serviens ad oculum, 
Seducebat populum. 

Dalida dixit: 
9. I)ic mihi, baeissime, 
¥ictorum forfissime, 
Ubi polles viribus 
Pme cunetis mortalibus ? 
Ubi vites corporis, 
Ubi robur pectoris ? 
Utrum divo numine 
Praevales an earnfine? 
10. Si nerveis fustibus 
Vinciar aut restibus 
Circumplexis crinibus 
Cure linteo, 
Par ero mortalibus, 
Sic aio. 
11. Qaidquid egit perfida, 
Temptat arte callida, 
,ed rumpuntur laquei 
Quasi funes stuppei. 
Feminae ter restiti, 
Tandem victus exstiti, 
Qui incebam orania, 
¥ictus sure a femina. 
12. Proh do|or, proh dolor, 
Detegor miraculo : 
Prope rasis crinibus 
Rasorio, 
Par ero mortalibus 
Calvitio. 
13. Volupiatis praemio 
Meretricis gremio 
Jam privafim dormio, 
Illa mordax vipera, 
Agna prius tenera, 
Furtim rapit forfices 
Et clamabat principes: 



171 -- 

14 Philistim, Philistim, 
Surgite, 
Clipeos et lanceas 
Arripite, 
I et e, a et o, 
Hostem victmn teneo. 

15. ldumaei, Gebusei 
Veniunt 
Gergesaei Pheresei 
Capiunt, 
Philistei verberant. 

16. Orbaverunt me lumine 
Consecratum crimine, 
Tanto petit fulmine, 
ui se credil fcminae. 

17. Nolunt mihi 
Nolunt mihi parcere, 
Crucior, vincior, 
Morior in carcere. 

Perfero ludibria, 
Risus et opprobria; 
Sed, si crines creverinl, 
Reddam, quidquid fecerint. 
18. t4uando resta veniunt, 
Ludere me faciunt; 
Crines creverunt 
¥ires venerunt. 
19. Dies festus aderat 
Et senatus sedemt, 
lIore dicunt solito: 
lobis ludos facito, 
Plaude. 
20. Ludcns ludcbam, 
Lugebam lugens, 
Columnam arripui, 
Totam donmm subrui 
Fere tria milia 
Observabant atria. 
Pro tali victoria 
Samson sit in gloria. 

Trop. ms. saec. 13. Cod. 8tuttgartien. HB. I Ase. 9.5. -- 4, 12 lies totis 
nisihus'? -- 9, 1 lies carissime? 

De s. Guillelmo Bituriceni. 

1. 0 felix Bituria, 
Caput Aquitaniae, 
In qua viget gloria, 
Lux et splendor Galliae, 
In qua splendet gratia, 
Christi regis gloriae, 
Qui sua clementia 
Providit ecclesiae. 

2. In te viget incliti 
Pastoris potentia, 
Qui sancti paracliti 
Semper plenus gratia 
Gregis sibi subditi 
Corripit vestigia, 
Pro mercede meriti 
Regnat in coelestia. 

3. Per hunc mors conteritur, 
Premitur natum 
Dura lux caecis redditur, 
Dum lucent obscura, 
Dum actus ingreditur, 
Perdit sua jura 
Quod Deus prosequitur, 
Melior natura. 

4. Poenas hic sustinuit, 
Ne poenas incurreret, 
Sibi mortem intulit, 
hlortem ut effugerct ; 
Eum mundo abstulit, 
Ut in mundo viveret, 
Mundus carnem domuit, 
ble oerni subcmnberet. 



-- 172 -- 

5. lIundus hic a crimine 
Vixit et in mundo, 
Honores a limine 
Salutavit, mundo 
Corde vixit, munere 
liundus, in proftmdo 
Non submersus remige 
Christi fuit. Fundo 
Tibi preces, inclite, 
Pro me funde Christo, 
Ut sub recto tramite 
Cursu curram isto. 
Cant. ms. Port de lIcdicis saec. 12,. Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. A. -- 
Cod. Guclfcnbyieran. l[clmsiadien. 628. saec. 13. B. -- Sir. 2 fehlt B. -- 
3, 5 regreditur B. -- ,tr. 4 fehli B. -- 4, 5 Cure mundo A. -- Da. Lit.d 
fciert den Erzbischof Wilhclm von Bourges, - den 10. Januar 1209. 

1. Rcgi regum omnium 
Grates ago gratiae 
(ui Bituricensium 
Providit ecclesiae 
Pastorem egregium, 
Qui pa'it egregie 
Gregem oberranium 
A via justitiae. 

2. Praesul venerabilis 
Et dignus memoria, 
Pius, castus, humilis, 
Disponens per omnia 
Sequi Christum. mundum istum 
Fugit et coelestia 
Concupivit et ambivit 
Sobrie mens sobria. 

3. Vita justi gloriosa, 
Ut moro esset pretiosa 
Apud Deum, meruit, 
Et qui sibi viluit, 
A datore gratiarmn 
Cure fine miseriarum 
Gloriam obtinuit 
Et decorem induit. 
Cant. ms. Petri de lIedicis saec. 13. Cod. Laureniian. Pl. 29. 1. -- In 
derselben liandschrift bcfindet sich ein Lied auf den Tod des Picrre le 
Chantre (" 1197), von dem leider nur eine trophe x'orhandeu ist; diese 
I autet: 
Ec('lipsim passus totiens 
Mundus dolores iteret, 
Praeclarae lucis patiens 
Occasum luctum reseret, 
ladiabat Parisius 
Fulgens (2antoris radius, 
Qem mors vider et invidet, 
Dura toti mundo providet, 
Dura verbum vitae seminat, 
Dum lucet non sub modio, 
Sublatus sol de medio 
Felicem vitam terminat. 



-- 173 -- 

1 Pater sancte, 
dictus Lotharius, 
Quia lotus 
baptismi gratia, 
Appellaris 
IiUllC Innocentius, 
lomen habens 
ab innocentia, 
Divinitus 
vocaris tertius, 
Ternarii 
signant mystcria, 
Trinitatis 
quod sis vicarius. 
2. In numeris 
primus respergitur 
Et in fine 
nota binarius, 
Quod binatim 
aream ingreditur 
Animal 
nullum immundius i 
Prae eeteris 
felix ternarius, 
Hoe impare 
Deus exprimitur, 
tlie numerus 
Est Dei proprius. 

|. 
De Innocemtio l'apa 111. 
3. Imitaris 
patris potcutiam, 
Quia solus 
potcns es onmia, 
Et filium 
per sapicntiam, 
Qui praeminet 
omniscientia, 
Pietatis 
per affluentiam, 
Septiformis 
praeditus gratia, 
Gerens in te 
personam tertiam. 
4. A potente 
peto praesidium, 
Ut infirmum 
firmet potentia, 
A prudente 
verum consilium. 
Illuminer 
me eum prudentia, 
A benigno 
pium remedium, 
Indulgeat 
miserieordia 
Cordis, oris, 
operis vitium. 

Cod. Londincn. Egerton. 274. saec. 13. A. -- Cant. ms. Petri de M,.dicis 
sacc. 13. Cod. Laurentian. PI. 29. 1. B. -- 14 hat nur die cr.tc Str«,ldm. -- 
2, 7 fehlt eine Silbe; lies Animale, animnatum ? --- Verfasser Philippus de Grevia. 

De 0ttone IV. lmlwralore. 

1. Rex et sacerdos praefuit 
Christus utroque gladio, 
Regnum in ipso floruit 
Conjunctum sacerdotio, 
Utile dulci miscuit 
Et sub figura latuit 
Hujus juncturae ratio. 

2. 0lho, quid ad te pcrtinet, 
Quae te rapit praesumptio? 
Cessa, jam easus imminet, 
Jam vieina subversio, 
tduae reprobum exterminer, 
Ut Saulem eliminet, 
David flet inunctio. 



-- 174 -- 

Exelamat Imtoeentius : 
Laedor, quem feei, baculo, 
Couversus lu me gladiu% 
Cujus cingebar capulo: 
Vas est eollisum figulo, 
Fortior ille vasculo, 
Franget ergo fragilius. 

Cant. ms. Petri de Medicis saec. 1:. Cod. Laurentian. Pi. 29. 1. 

De Guillelmo Eliensi. 

la. Divina providentia 
Rcctoris in absentia 
Tuo praeseutat, Auglia, 
Guilermum patrocinio, 
Rector et auctor gloriac 
Viro multiformis gratiae 
3Iultiformis potentiac 
Declarat exercitio. 
2a. In hora sacri cauonis 
Cum soli Dêo loquitur, 
Tot lacrimarum rivulis, 
Tanto sudore spargitur, 
Quod in baptismo duplici 
Renovatur, renascitur, 
Et ut digne eapiti 
Membrure uniatur, 
Hostiam dura immolat, 
Virus immolatur. 
3a Post mensam dominicam 
Translatus ad publicam, 
Condescendit omnium 
Votis commensalium 
l'lus,lue dulciloquio 
Quam ciborum pretio 
Reficit et ferculis 
Alterum, sic singulis 
Praestat condimentum. 

lb.tuem polo terra providet, 
Et terrac polus invidet 
Cnctorum, quibus praesidet, 
Semper metitur exitus. 
Hêlias, hic si viveret, 
Helisaeum eligeret, 
In quo duplo transfunderet 
Suae virtutis spiritus. 
2b. Èn sua uoster Simeon 
Consummat desideria, 
Revelat nostrae fidei 
T.vpum rêi scientia, 
Visu carnali fruitur 
Vera Christi praesentia, 
Cujus prece Mo.vsi 
Dominus placatur 
Pax servatur Israel, 
Amalech fugatur. 
3b. Celebrato prandio, 
Quas indulget otio, 
Breves sunt i»duciae, 
Tare mente quam facie 
l'uuc gravi, nunc hilari 
Sic Deo, sic Caesari 
Pariter obsequitur, 
Quod utrique redditur 
Foenebre talentum. 

Cant. ms. Petri de Medieis saee. 13. Cod. Laurentian. Pi. 29. 1.  
Das Gedicht feiert Wiiliam Longchamp, Bischof von Ely, der w/ihrend des 
dritten Kreuzzuges llegent war. 



-- 175 - 

In Funus sancli ,lberti Episcopi Leodiensis. 

1. Turttlas arment Christicolae. 
Devotae Sion filiae 
Coetus cient coelicolas 25. 
Triumpltantis militiae, 
5. Insurgant ignominiae 
lIatris flentis ecclesiae, 
Quae concussa barbarie 
Languet occiso praeside 30. 
Proditoris tyrannidc 
10. Et perfidae 
Gentis mersa discrimine 
Iii hac mundi voragine 
lIembrisque mutilata 35 
C[amat: vindica, Domine, 
15. C[amat respersa sanguine 
Natorum et contamine 
Mortis contaminata; 
Nunquam talis gcniminc t 
Vitis incbriata, 
20. l.icet nie Jerosolymis 
Acerrimis 
t'ressuris et quam plurimis 
(_'illit. liiS. l'etri de Mcdicis .:l(:c. 

Plagis ubiquc gentium 
Gentilium 
Pereellat persecutio, 
Deelinans tamen obviunl 
Naufragium 
Transsilio, 
Quod eminct, certaminum 
Et ad portus refugium 
Refugio, 
Sed cure impendo labio 
Lactans palpat proditi% 
Dccolorata nimio 
Fraudis trador martyrio 
Consili% 
Quem satanae satellium 
Et velitum 
Condita fellc fictio 
l'raeripuit dc medi% 
Cujus ut solis radio 
Et lilio conval|ium 
Leodiu,a 
l'racfulsit p,mliticio. 
C«,d. L:iurelllian. l'l. '-'9. 1. I 

lll,crt vt,n L/;wen, Bischof '«,n Lhttich, al'd 1192 bci l.cinls crmotllet. 

In ,Iortem l'hilippi Augusli, 
Rcgis Galliae, 122'3. 

Alabastrum fraugitur 
Et lantpas exstinguitur, 
Dura Philippus exspirat, 
Ok-um effundilur, 
Bethlehem inungitur 
Jerusalem respirat, 
Cometes praesagium 
Regni mutans sodium 
Iundi solem obscurat, 
Ortus ],ic excidium 
Et coma calvitium 
Tuum, Sion, figurat. 

2. Decalvare, filia, 
Lugeat eccIesia 
Justitiae cultorem, 
Lugeat militia, 
Lugeant et studia 
8uac pacis auetorenl 
Vultus cujus dispa,'es 
Nune graves nunc hilares 
Pro tempore faerunt, 
Nullos ei compares 
Karolos aut Caesares, 
Omnes ci cesserunt. 



176  

Gaudet Dionysius 
Et mater Parisius 
lon invidet honorera, 
Jure uum militera 
Martyr habet hospitem, 
Quem fecerat victorcm; 
Augetur in munere 
Foenus hoc in funere 
Eclesiae cultori, 
Quod regalis dignitas 
E legati sanctitas 
h'on defuit honori. 

Cant. ms. Petri de Medicis saec. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. -- 
1, 1 Aiabaustrum. -- 2, 11 Karuios. -- Dieselbe Handschrifl enth/ilt auch 
ein Lied auf den legiertmgantritt Ludwig VIII., leider nur die erste trophe; 
diese lautet: 
Beata nobis gaudia 
1%duxit proles regia, 
Philippi primogenitus, 
Qui patris actis inclitus 
Nec laude carens propria 
Post tot laborum taedia 
Post tot felices exitus 
Tibi debetur, Gallia; 
legni cujus initia 
Tua Dei tu digilus, 
Adspirare elementia 
Veni, creator spiritus. 

1. O mo, quae mordes omnia, 
lulli dignaris parcere, 
Nam cunctos sine venia 
Tuo pmsternis vulnere, 
on se palpet plus paupere 
Dives p) sua gloria, 
,Non te ri vel pecunia 
Possunt reges evadere, 
In onmes pari pondere 
Tua fertur sententia. 

2. De te male conquaedtur 
Nec sine causa Gallia, 
(uae tam dolenda patitur 
Sui regis dispendia, 
Dura P h i 1 i p p i praesentia 
Tua sorte subtrahitur, 
(ui si regum deduciur 
In communi victoria, 
Mactae virtutis gratia 
Super omnes attollitur. 



-- 177 -- 

3. Plange, mater ecclesia, 
Indue te cilicio, 
quae sedes in tristitia 
Tanto privata filio, 
tdui suo forti brachio 
Te fovit in eoneordia, 
Sed jam luctum in gaudio 
Pro bouo muta, ratio, 
Nam Romae testimonio 
Securus est de venia. 

Calot. ms. l'etri de Medieis saec. 18. Cod. Laurentian. Pl. 29. 1 l. --21 2 
Vote sine causa. -- 2, 9 virtutis gratiae. 

In Fumes Henriei 11, Angliae Regis. 

Anglia, planetus itera 
Et ad luctum convertere, 
Duplex damnum eonsidera 
Duplici merso sidere, 
lIors in te saevit aspere 
Nec jam mortis insultui 
Faeta potens resistere; 
Ergo luctus ingredere 
Scmper intenta luetui. 

2. Parisius sol patitur 
Ecclipsim in Britannia, 
Generalitcr ecrnitur; 
0 dies mundo uoxia, 
0 dies luctus nuntia, 
Solem involvens latebris 
O dies, noetis filia, 
0 dies carens venia, 
0 dies plena tenebris. 

Cant. ms. l'etri de Mcdicis saec. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. -- 
Dus Vorhaudene ist augenscheidich uur ein Bruchstiick des Ganzen. 

In Richardum, I Angliae Regem. 

219. 

1. Redit aetas aurea, 
lXlundus renovatur, 
Dives nuae deprimitur, 
Pauper exaltatur, 
Omnis suo principi 
Plebs eongratulatur, 
Nec est loeus seeleri, 
beelus dalur fuueri, 
Scandalum fugalur. 
D reves. Cautiones et luteti. 1I. 

2. Deus regem eontulit 
lobis praeoptatum, 
Terra eoruu potulit 
Copiae ditatam, 
blurmur omne populi 
Prorsus est sedatum, 
Plebs sub paee regia 
Gaudet; pax, justitia 
Sese osculantur. 
12 



178 -- 

3. Pius, potens, humilis, 
Dives et maturus 
Aetate, sed docilis 
Et rerum securus 
Suarmn, praeficitur 
Angliae, daturus 
Rapinis interitum, 
Clero juris adilum. 
Loeum veritati. 

4. Gaudeat Pictavia, 
Jam rege ditata, 
Tunlescat lqormannia 
Auro eoronata, 
Vaseo, Scotus, Britones 
Obtinent optata, 
Sine dolo Cambria 
Servit et Hibernia 
lqostrae potestati. 

Cod. «)xonien. Rawlil.t,n C .510. saec. 1.'3. A. -- Cant. ms. Petri «le 
Mcdieis saec. 13. Ct,d. Laurcntian. PI. 29. 1. IL -- Cod. Guelfcnhytcrau. 
Ih.hn8tadien. 02._'5..aee. 13. C. -- 8tr. 2 fehlt IL -- , 9 sese osculatur C. -- 
3, 9 veritatis B. -- 4, 5 ,'Scottus A. -- Cri'. Milehsack lïS. 

50. 

1. In oecasu sidcris 
Cadis in moerorem 
Znglia, prac ceteris 
Gcrminans dolorem. 
Viduata principe 
Rerum vices suscipc, 
Tui fletus taedium 
Terminet solatium 
lIeta sit dolori, 
t'ost banc tibi vespcram 
Facto laefiori 
Dahit diem prosperanl 
(_'asu rcpentino 
Novus surgens lucifcr 
Ortu matutino. 

2. lovus haeres Hectoris, 
Prinms probitate, 
Vir maturi pectoris, 
Juvenis aetate, 
Tibi tex promittitur, 
Jactura remittilur, 
Spe salubris gratiac 
Gaudeas militiae 
Florem susceptura, 
Cujus verbi veritas 
5Icnte proditura, 
lndefessa largitas 
Nescit fatigari, 
Sed cure multa dederit, 
Pauca putat dari. 
3. Cornes conlis nuntiat 
Parera sibi fore, 
Tibi suos sociat 
Amor cure timore, 
Richardus Pictaviae, 
Rex futurus Angliac, 
Dignus est imperio, 
Plus honoris regio 
Conferens honori. 
Nulla sit de cetero 
Satio timori, 
Fulgur habens hostibus 
Hercules laboris, 
Qui refraenat reprobos 
Turbine timoris. 



-- 179 -- 

Cod. Oxonicn. Rawlinson C 510. saec. 13. A. -- C,,d. Gm.ltkqd,ytcran. 
llelmstadien, fi2S. saec. 13. B.  Cant. ms. Petri de Mcdicis saec. 13 U,,d. 
Laurentian. Pl. 29. 1. C.  Letzteres bat nur die erstc Strophe. -- Çfr. 
Milchsack 11. 

In obitunt Ferdinandi, Regi. Legi«nensi.. 

1. Sol eclipsim patitur 
Ex mortis objectu. 
bIundi lux exstinguitur 
Solis in defectu, 
In coelum sol justitiae 
Raptus, dum terras deserit. 
Orbem nube tristitiae 
Solis occasus operit. 

2. Dura Fernandus, Hispaniae 
Laus, decus, apex gloriae, 
Sol virtutum, fons gratiae, 
tui regni sceptrum tenuit, 
Quem nec potestas domuit 
ec lartis horror terruit. 
Heu mortis jugo subditur. 
Sed mors in morte moritur, 

Dura mors in vitam vertitur, 
Dura pro superno bravio, 
Immo mutato solio, 
In regis regum regia 
Stola fulget rex regia. 

Cant. ms. Petri de Medicis saee. 13. Cod. Laurentian. PI. 9. I. -- 
Ferdinand w,n Leon starb 11. 

ht Futurs t.;«dd'redi, dueis gritanniae. 

1. Eclipsim patitur 
Splendor militiae, 
Slis exstinguitur 
Radius hodie, 
Lux mundi labitur, 
Dura fios Britanuiae 
De via mittitur 
In sedem patriae. 
R o Mors sortis asperae, 
Cunctis aequa, 
non novit parcere. 

2. Virtutis fomitem, 
Fontem irrium, 
Jam Christi militera 
2Xlundo residuum, 
llors rapit comitem, 
Fit regnum viduum, 
Dura vitae limitera 
Linquit ambiguun,. 
R ° lIors sortis aspcrae 
Cunctis aequa, 
non novit parcere. 
1,o « 



180 -- 

3. Cornes, qui tenuit 
lIundi dominium, 
(ui fortes domuit, 
Plis suffragium, 
Fatis occul,uit, 
Ergo solatium 
Absit, nain adfuit 
Fatale taedimn. 
R' 3Iors sortis asperae, 
Cunctis aequa, 
non noxit parccre. 

4. lIorum maturitas 
Comiti nupserat, 
Yultus simplicitas 
Gratiam hauserat, 
Dandi serenitas 
Sedem elegerat, 
In eo largitas 
Omnibus praeerat. 
R" lIors sortis asperae, 
Cunctis aequa, 
non novit parcere. 

Cant. ms. letri de Medicis saec. 13. Cod. Laurentian. PI. 29. 1. A. -- 
(',,d. Guelfenbyteran. ]|clmstadicn. 6ff. saec. 13. ]3. -- Cfr. Milchsack 
175. -- las Lied bczieht sich auf Geuflroi, Herzog der Bretagne, gestorben 
zu l'aris 1 I6. 

°53. 

In |bitm,, llenri«i, ('amla,dae l',,mitis. 

la. Onmis in lacrimas 
Uberrimas 
Solva|ur oculus 
Fundantquc paria 
Suspiria 
Clerus et populus, 
Par sit dolor, par est causa, 
lors licenter nimis causa 
l-ub e tristitiae 
Terras operuit, 
Dura nobis rapuit 
Solem Cmpaniac. 
2a. 0 dies lapide 
Nigro notabilis, 
Qua suo flebilis 
Privatur praeside 
Campania 
Lugeat ecclesia 
Yidua praesidio, 
Clerus patrocinio, 
lIilites stipendiis, 
Pauperes suffragiis, 
Francia consilio. 

lb. 0 dies fllnebris, 
Quae tenebris 
]lundum sic induit, 
Orbis deliciae, 
Fous gratiae 
Totius aruit, 
Largitate vit serenus, 
Gratiarum donis plenus, 
Cornes flos comitum, 
Non impar regibus, 
Fatis crudelibus 
Exsolvit debitmn. 
2b. Pax regni moritur. 
Sepulto comite 
Furens de fomite 
Rancoris oritur 
Discordia, 
Proeliorum Francia 
Turbine civilium 
Suis ipsa gladium 
Agit in visceribus, 
Cujus totis urbibus 
Fit pressura gentium. 



-- 18l -- 

3a. 0 si rcgem puerum 
Regeret avunculus, 
Fidus regni bajulus, 
Tantos motus scelerum 
Non sentiret populus, 
Belli sitim hanc sedaret 
Fons virtutum, qui non aret, 
Quo nunc gemens orbis caret, 
Cornes mundi titu]us. 

3b. Largitatis corruit 
Dulce domieilimn, 
Gloria Trecensium, 
Qui donandi tenuit 
Solus privilegium, 
Largus erat absque pare, 
Cui datum erat date 
Quasi snum singulare 
Proprieque proprium. 

4. Quid, homo, vanis deditus, 
(duod nisi vanum jactitas, 
Quid opes, quid nobilitas, 
(duid gloria, mundana, 
Cujus te torquet ambitus, 
Quod vanitatum vanitas 
Sit tota sors humana, 
Henrici probat exitus. 
Cant. ms. Petri de M«.dicis saec. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29 l. -- 
Das Lied, welches ,cqucnzcnform einh/ilt, gilt dem T««lc lh.im-i«.hs 
Freigebigen, (;rafen v«,n Champagne, "l" 1151. 

5t. 
lIe obitu Itenriei !!, fampaniae 
1. Jerusalem, Jerusalem, 
Quae occidis et lapidas, 
Quamdiu gentes perfidas 3. 
Lactabis, mater libera; 
Contra promissum literae 
Regnat haeres adulterae, 
Ridet Agar adultera 
Legis improperium, 
Quia risus fidelium 
In luctum mundo vertilur, 
Dum lapsu gravi labitur 
tIenricus, haeres liberae. 
2. 0 pessima 
Conditio mortalium, 
Dura lacrimantur filium, 4. 
lqondum repente lacrima 
Resolvit nos uberrima 
Mors, in moeroris flumina 
In lapsu matris labimur. 
Ad 3Iariam convertinmr, 
Stella de qua rot lumina 
lgostris scintillant saeculis, 
Quod virtuum carbunculis 
Obtusi nos excedimus. 

(omitis et matris ejns. 
Et pio planctu plangimus, 
0 gratiosa do,nina. 
Mira loquor, cccidit 
Sol in oriente, 
Causa solis concidit 
In hoc occidente, 
Illa lampas Campaniae, 
Mater Maria gratiae, 
In qua tot luminaria 
lqoctis et umbrae nescia, 
Tot stellae laudis luxcranl, 
Quod oculi mortalium, 
Tantae virtutis radium 
In vidua non viderant. 
Quid est homo, quod jactitas 
Et quibus mundo lnililas? 
Forma, genus, divitiae 
Valent ad epithaphium. 
Corpus, quod nulris hodie. 
Cras flet cibus vermium. 
Ecce, nostra conditio ; 
Vide, ne vacet dextera.. 
Quia decurso stadio 
Mortem sequuntur opera. 



182  

Cant. ms. Petri de Medicis saec. 1,% Cod. Laurentian. Pl. 29. l.  
2, 7 lu lapsum. -- 3, 8  mater Maria. -- 4, 4 In epithvphium.- Heinrich 
starh 1197, seine Mutter 1198. 

55. 

De Urbe Turonensi. 

la. In ripa Ligeris 
Est llartinop«lis, 
Urbs orbem temI, erans, 
0rbis gemma, 

lb. Asylum miseris, 
Parera apostolis 
Patronmn venerans, 
Urbs suprema. 

2a. Polis est civitas, 
Polis pluralitas, 
Polis jucunditas, 
Polis distractio, 

2h. Haec polis civitas, 
Poleon deitas, 
Cuilibet veritas, 
Magistra, ratio. 

.'la. Multiplex loci titulus 
l,audis captat praeconium, 
Se,I lilulorum tumulus 
Vincit styli officium. 

8b. Patronus, clems, populus, 
Ubertas temporalium, 
Ceres, Liber fous, hortulus, 
Amnes, prata convallium. 

4a. Aeris clementia, 
('oeli constellatio 7 
Solis redundantia, 
3Iorum compositio, 
I,argitas et honestas, 

4b. Turonis vernantia 
Uno quasi gremio 
Colunt domicilia, 
Exsulat seditio 
Et guerrarum tempestas. 

5a. Ergo sicut carbunculus 
Et flosculus 
Turonis micat urbibus 
Et sedibus 
Fecunde 

5b. Gallus, Hispanus, Apulus 
Et Graeculus 
Invident Turonensibus 
Cure urbibus 
Profunde. 

Caut. ms. Petri de Medieis saec. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. -- 1, 1 
Est M:trtin.polis. -- 5, 1 Ergo sicut Hs. 

De eaede sellolarium Aurelianensinm. 

la. Aurelianis civitas, 
Te replevit iniquitas 
Novo pollutam scelere, 

lb. Annus, qui prius aureus, 
Factus torrcns sanguineus 
Ex innocentum funere. 



-- 183 -- 

2a. Sanctae crucis exaltata 2b. 
Trimnphali nomine, 
Passione renovata 
Fuso cleri sanguine 
Sanctum nomen polluisti, 
Occidisti servos Christi, 
Quos servare debuisti 
A turbarum turbine. 
3a. Urbs beata Parisius, 3b. 
In qua si peccet impius 
Ultione redimitur, 
Quidquid inique gesserit. 
Cant. ms. Petri de Mçdicis saee. 13. 

Plange, civitas sanguinum, 
Indigna crucis titulo, 
Pro gravitate eriminum 
Digna erueis patibulo, 
lomen perdis sanetae erueis, 
Digna cruce poenae trueis, 
Capitali piaculo. 
Studio loeus proprius, 
Civis elero prol,itius, 
A quam redire eogilur. 
Quisquis ab ea fugerit. 
Cod. Laurentian. 1'1. 29. 1. -- 

Bezieht aich auf die Unruhen in [rl5ana, 12:56, in denen an lt)O 8tudenteu 
den Tod fanden. 

Laus Oalliae. 

1. De rupta rupecula 
Grata fluunt pocula, 
Cirrhae propinat lgysa, 
Ad Cirrhaeum verticem 
Ni)sa Bacchi calicem 
Rupe mittit exeisa; 
Deo sapientiae 
Dcus placet copiae, 
Phoebus Baecho laetatur, 
lqihil eongruentius, 
Quam quod sic Parisius 
Parnassium mutatur. 

2. Pictavorum idolum 
lon expavit Carolum 
E tremit Lud,»vicmn. 
Damnat civem subdolum, 
Desertorem dyscolum, 
Aecusat Savaricum, 
Dieens, eastrmn nobilc, 
Forte, firmum, ferlilc 
Quid potuit timere? 
Castrum nulli similc 
Feeit expugnabile 
Varietas l,antherae. 
Terra Bacchi Francia, 
3Ioysis est Anglia; 
Quid.de rupe vinosa 
Attinet ad Angliam'.' 
Fluat haee ad Franciam, 
Ad hane rupes aquosa. 
Quidquid ipsa maria 
I,imitant eonfinia 
Magnum chaos firmalur, 
Angliae cervisia 
l,yaei laetitia 
Franciae superatnr. 

Cant. ms. Petri de Medicis saec. 13. Cod. Laurentian. PI. '2.q. 1. -- 1, :; 
Cirre propinat nisa. -- 1, 12 Parnasium. 



184  

De Calamitatibus Galliae. 

1. lIundus vergens in defeetum, 
('asum probans per effeetum 
Se fallaeem exuit, 
Nam remota fraudis arte 
lffos delere ri vel arte» 
Quod jam patet adstruit, 
Et dura his se applicat, 
Quod explieit explieat. 

2. llundus ttorens diu pace 
Jam accensus belli face, 
Gallia praemoritur, 
Et jam navis mari data 
Portu earens desperata 
Proeellis eoncutitur 
Et eonfracta turbine 
1%n eget regimine. 

C.:lt. ms. Petri de Medieis saec. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. -- 
2, 7 Et fraeta. -- Das 8tiick ist augensehcinlich Fragment. 



Avc Maria, 
Forts laeliliae, 
¥irgo pura, pia 
Fons munditiac 
5. Te vocc varia 
Sonet sobric 
Gens laeta sobria, 
Gaudens 'arie 
Promat ceclesia 
10. Laudes Mariae, 
Sonet in lIaria 

Vox ccclesiac. 
Haec solvit semia 
Jam Isaiae, 
15. Reserans ostia 
Clausae patriae 
Dans suavia, 
Regcm gloriae, 
Qui sola gratia 
20. Plenus gratiae, 
Factus est hostia, 
Finis hostiae. 

ms. Toletanum sae¢. I:;. ('od. Matriten. Te»let. 

II. 

Virginis in gremio 
Manet lux infinila, 
Nascitur in medio 
Terme salus et vila. 
5. Ejus in obsequio 
Vox patris est audita. 
Nam subditur infantiae 
Nostrae -gas potcntiae 
Et geminae substantiae. 
10. lobilitanda, 
Clarificanda, 
Haec dies est amanda, 
Haec dies conlaudanda. 
Haec dies recitanda. 
15. In qua nobis paient 
coeli palatia, 
In qua Christi claret 
misericordia, 
Clemcntia, 
20. Potentia, 
Undc novantur 
Et congaudent omnia. 

Nec immerito 
Hoste perdito 
25. Plus gaudcmus solito 
Plausu laudis inclito. 
I,vincihilis tractatur, 
Impalpabilis palpatur. 
jam naturae debitum 
30. confunditur, 
Jam, qui nos deviccrat, 
de'incitur, 
Jam, quod crat perditum. 
redimitur. 
35. lIaxima gloria 
lIultaque gratia 
Coelestium, terrestrium 
Et omnium 
Aeterno sit auctori, 
40. (ui proprium 
Per filium 
Et omnium 
Nostro mcdet languori, 
Sanatur et dolori. 



-- 188 -- 

III. 

Vent, doclor praevie 
Spiritus scientiae, 
Dono cujus gratiae 
Laudes sonant sobriac 
5. Christo regi gloria% 
qui nutu potentiae 
Clausas transit hodie 
Portas matris filiae. 
Per hunc datus, advêni 
10. E nos semper praeveni, 
Sancte sam'.tis debile 
('lemens et paraclite, 
Per te fiant cognitae 
Veritatis semitae, 
15. Spes et dator praemii 
E vert consilii. 
Reple sacro flamine 
Congregatos, Domine, 
Sub illius nomine, 
20. Qui natus de virgine 
Homo fit pro homine, 
Ut mundum a crimine 
lIundo mundet sanguine. 
Tu patri, tu filio 
25. Compar in imperio, 
Commune solatium, 
Cujus ad auxilium 
Vota pendent omnium, 
Cant. ms. I)etri de lIedicis saec. 13. 

Corda sana saucia 
30. Ut pari concordia 
Sonet oris gloria. 
Fiden da cure opere, 
e sit vanum credere, 
E oliva fidei 
35. Ut fons fluat olei, 
Et lui praecipui 
lIitis ac perpetui 
Amoris vinculo 
Et pacis osculo 
40. Adstfinge seduio 
Clerum cure populo, 
Ut tandem quaerulo 
Transacto saeculo 
Sit in propatulo, 
45. Quod mentis oculo 
Cernunt in speculo 
Et in munusculo 
Torpescat aemulo 
Vis amoris. 
50. In eorum pectore, 
Dura adhuc in corpore 
Brevi manent tempore, 
Spe metuque famulis 
Alimenta sedulis 
55. Ignem accende. 

Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. 

Beatis nos adhibe 
Beans vita coelibe, 
Rex coeiorum Domine. 
Ut summo cum agminc 
5. Stolis albis candidi. 
Caritate fervidi 

IV. 
llodulando cantica 
Fide vocum meilica 
Tibi bencdicamus, 
10. Tibi landes solvamus, 
Dona cantu placido, 
Throno cujus fulgido 



Adslat cure p,'aceonio 
Angelo,'uni coucio 
15. In coelesti solio, 
I,audat cum tripudio 
Carentem pri,ieipio, 
(duorum nos collegio 
Tua miseratio 
20. Jungat et vesligio 
In cocli palalio, 
Ne morae dispendio 
Scelerum collectio 
Nostra sit eoulrilio 
25. In arcto judicio, 
Sed «lUi more l»roprio 
Donas io convivio 

A,mulum cure pallio 
l'ocuitcuti filio 
30. l'ato tu exsilio 
Pareorum cibario, 
Paseat cure solenmio 
Vultus tut visio 
1,1 summo coenobio, 
35. Ubi pari gaudi,J 
Cure laeto eonsorlio 
Effundamus ratio 
Carminis indicio 
l'la sine termino 
40. Vota cordis inlimi 
Ac medullas autrui 
Domino. 

In salvatoris nominc, 
[ui sanguine 
Mundo mundum abluit, 
Exaetoris c,'uit 
5. Nos voragiue, 
Eus piae 
Genitriei llal'iae 
Studeamus psallere. 
Ego, virgo virginum, 
10. Culpis pone terminum 
Et nos tibi fae placcre. 
I)um silerent 
Et tenerent 
Cuncta medium 
15. ht terris silentium, 
Mcllifluus 
Sermo tuus, 
Pater, a regalibus 
Mundo venit sedibus. 
20. 0 quantum mysterium, 
('um earni nupsit deilas 
Et fec.it humanilas 

Deitati pallium, 
Velalur divinilas 
25. Carnis fragilis vclo, 
Jam uova progenies 
De|abitur 
Et miltilur 
A supremo caclo 
30. Spcciosa facies, 
Sed attrila species 
Passionis zelo. 
'(dut pugillo conlinet 
Coe|uui, terrain susliuet, 
35. Expers omnis criminis 
lIitlitur 
Et clauditur 
In sinu matris virgiuis. 
0 lilium, praesidium, 
40. Ora nature proprium 
Ut to|lens reatum 
Nos revocet et eolloeet 
1,1 parte sanctorum. 

C,,d. L«,ndine,,. Egerton 274..aee. 13. -- Das IAed is! wahrschci,,lich 
von Philil, P de Grcvia. 



-- 190 --- 

Salve, mater, fons hortorum, 
Vellus Gedeonis, 
Porta coeli, spes reorum, 
Thronus Salomonis, 
5. ¥irga florens florem florum, 
Quam vis aquilonis 
Kunquam laedit, unguentorum 
Cella plena bonis, 
l'escia praedonis, 
10. Virgo, scala peccatorum, 
Per quam Babylonis 
Jugum cessit et laborum 
Lexque Pharaonis, 
Scptem rcple donis 
Cant. ms Petri de Mcdicis saec. 13. 

VI. 
15. Pronos tuis sonis, 
Lilium 
Convallium, 
F]orens rosa, 
Fragrans sicut lilium, 
20. Speciosa 
Virgo» promens filium 
Generosa, 
Deo prodis genitum, 
Lux mundo jocosa. 
25. Pro te Christo 
Sit laus explosa, 
Tibi cure mentis 
Dulci prosa. 
Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. 

Are, irgo regia, 
liater clementiae, 
Ave, plena gratia. 
Regina gloriae, 
5. Genitrix egregia 
Prolis eximiae, 
(uae sedes in gloria 
Coe]estis patriae, 
Regis veri regia 
10. Mater es et filia 
Castrum pudicitiae 
Stellaque praevia, 
In throno justitiac 
Resides, obvia 
15. Agmina militiae 
Coelestis omnia 
Occurrunt laetitiae 
Tibique propria 
Cantica symphoniac 
20. Dant multifaria. 
Tu tantae potentiae, 
Tantae victoriae, 
Formae tare egregiae 
Mater ct filia, 
25. Lux muuditiae 
Genitrixque pia. 
Obediunt 

VII. 

Tibi coelestia, 
Coeli luminaria 
30. Stupefiunt 
De ttla specie, 
Sol et luna 
Cunctaqtle 
Polorum sidcm. 
35. ¥irgo regens supcra. 
Te laudant angeli 
Super aethera. 
Ave, cleri 
tutum praesidium 
40. Pauperisque 
verum subsidium. 
Tu es pura 
lima malitiae 
Et allatrix gratiae, 
45. Mite refugium 
Aegrotantium, 
Stabile solarium, 
Nobis adsis post obitmn. 
Post istius saeculi 
50. Vitae vilis transitmn 
Per gratiam, 
non per meritum 
Ducas nos ad 
patrem et filium. 

Cod. Montis Pessnlani Il 196. saec. 14. A. -- Cod. Bambergen. Ed. IV 6. 
saec. ah. B. -- 17. Occurrunt militiae B. -- 18. Quae tibi praevia B.  
20. Tare multffaria AB. 



 101 -- 

Gaman'.are 
lIe per solfare, 
¥irgo, dignare 
Et decantare 
5. In tuo nomine 
Laudes tibique promcrc 
Mater da gloriae 
In carmine laetitiae. 
Tu quia es 
10. Mundi spes, 
Salutis res 
Sialul labe cares, 
Coelum habes. 
Eja, mater Domini, 
15. Sancti robur auxilii. 
Preces attende miseri 
Ac inferi 
Exsilii 
Et exaudi 
20. Ad te clamantes 
Corde pulsautes, 
lu te tidentes, 
Spem habentes 
Et egentes, 
25 Noxam fientes. 
Mentis tênebras 
Tu conteras 
E scorias. 
Tu vere mater luminis, 

¥Ili. 
30. Laus operis, 
Cordis, oris, 
Flos decus honoris 
Coeli thoris. 
Pelle, pelle itia, 
35. Supplicia 
Saevitia, 
Virtutum dans initia. 
Laetifia 
Sit at,lue socia. 
4o. 0 Maria. 
Jua pia, 
Tu nulli gravis 
Esto pravis 
Sed snavis, 
-1:5. Coeli clavis 
Reserabilis 
Placabilis 
Et debilis 
Ut tua natio, 
50. Purgatio, 
Assumptio, 
Annuntiatio 
Palaliis throni, 
Hoc est in caelis, 
55. Justos locet, quod tu relis, 
Simul Johanne debiles 
COlljungere perpetuis 
Sine zelis. 

Cod. Engelbergen. 314. saec. 14. -- 56. 
Aufschrift: De sancta Maria mutetus. 

Serena virginum, 
Lux plena hominum, 
Tenlplum trinitatis, 
Puritatis 
5. Specialis thalamus, 
Al'ca novae legis, 
Thronus novi regis 
Vellus, quod rigavit, 
Qui nostrum portavit 
10. Saccnm nostram 
carnem vestiens. 
blesciens 
Vil'tlm Deum paris 
0 ]Iaria, 

Johannem. -- 57. Dcbilitetur. -- 

IX. 
15. Mater pia, 
Stella maris 
Singularis, 
Stella, cujus radius 
lubem pressit, 
20. Quam impressit 
Evae culpa prius. 
Istud nulla earitas 
Meruit aut castitas, 
Sed simplex humilitas 
25. Ancillae. 
0 nlamillae, 
Quaruln çenae 
Fluunt plene 



-- 192 -- 

Mundo lac et mella. 
30. Gens misella, 
Ïollite 
Vas fellitum, 
Vas mellitum 
Bibite, 
35. Ecce, lac infantium. 
Ecce. ma,ma mundo pium, 
Ecce. piae 
Flos Mariae 
Virginis. 
40. Scminis 
Abrahac slirps iudita. 
Balsamus mel[ita, 
Calamus condita, 
Nardus myrrba trita; 
45. 0 pia, 
Trahunt nos ad varia 

Torrens Babilonis, 
Dalida Samsonis, 
50. Itoslem, mundum, 
Vas inmundum, 
Bellica, 
Pacifica, 
Spes reorum. 
Lux coelorum, 
55. Virgo regia, 
0 Maria, 
('aecis via, 
l'ost ra tympanistria 
In I,oc salo 
60. (os a malo 
Salva, stella praevia, 
Ut concordis 
Vocis, manus, cordis 
Plausu laeti trino 

Laquci pracdonis, 65. Benedicanms Domino. 
Cant. ms. Pctri de Medicis saec. 13. Cod. Laurentian. PI. 29. 1. A. -- 
Cant. ms. Tolctanum saec. 17,. C,,d. Mairitcn. T«let. 930 (ô3--23}. B. -- 
I'd. Guelfenbyteran. ]h.hnstadien (;,"3. saee. 13. C. -- 2. plena fel,lt A.  23. ad 
castitas B. -- 36. pium fchlt C; Ecce magna B. -- Cfr. Milchsack 2"_'2 sq. 
X. 

Flos de spina rumpitur, Per cuncta mundi dimata 
Sl,ina caret Civium 
Flos et aret, Consortium 
Sed non moritur. 25 Coelestium 
5 Vitae florem Laude resolvitur. 
Per amorem Oritur 
Flos coml,lectitur. Fidelibus 
Cujus hacc solatio Dies jubilaci, 
Sic reficitur 0. Dabitur 
10. l,t  igore proprio. Amplexibus 
(duod non patitur. Mariae quies Dei. 
Virgo de Judaea Non ero 
Sursum tollitur. De cetero 
Testea 5. Jactatus 
15. Fit aurea A procella, 
Corporea Ece, naris stella 
Sancitur. Aurem pii filii 
I.aurea Precibus impraegnat, 
Redimitur 40. Quae stellato solio 
20. Mater beata Cure filio 
Glorificata. Regnat. 

Cant. ms. Petri de Medicis saec. 13. Cod. Laurentian. PI. 29. 1 A. -- 
Cant. ms. Toletanum saec. 13. Cod. bIatriten. Tolet. 930 (33--23). B. -- 
Cod. M,,niis Pess,dani H 196 saec. 14. C. -- 3. Et flos aret B. -- 8. haec 
ex so|atio B. -- 17. 8anctitur B. -- 33. Anime ero B. 



0 it, laria, 
Mater Christi, virgo pia, 
BIoestorum conso]atrix, 
l'auperum adjutrix 
5. Lapsorumque relevatrix, 
l,anguentium cumtrix, 
Nostrae salutis amalrix; 
Are, Domina, 
Deitatis cellula, 
10. Inter otaries 
Feminas castissima, 
Te petimus, nostra 
Dele peccamina, 
Quae es coelo aitior, 
15. Terra ]atior, 
Sleilis purior, 
Abysso profundior. 
0 lIaria, cunctis 
Sanctis es sanctior, 
20. Onmes vil'tu/es 
Omniumque lapidura 
In te continens 
Arque cunctarum 
Herbarum 
25. Viro retinens. 
0 jucunda, 
Tu es Aaron virgula, 
(uae nobis fructum vilae 
Christum protulit. 
30. O dulcissima, 
I)ele peccamina, 
Reprime noxia, 
Sensus nostros visita, 
Flagita, 
85. Ut gaudia 
Possideamus coelica 
Post carnis exsilium. 

Eja 
Pyxis apothecae, 
40. lIellicatum 
Cyropum propina 
Confectum et vina 
Sincibratum, 
1Medicina 
Dreves. Cantione et Muteti. I1. 

XI. 
45. Confortatiwt divina. 
Salve, tilia Sion, 
Da geralegodiot 
Confortando corda 
Dyacameron, 
50. tuod intulit emplastrum 
Vulneri Tryphon. 
Apothecaria, 
Da electuaria 
Aegrotantibus 
55. Cunctis ob nefaria 
Ac unguentorum 
Aperi ceilaria. 
Per sagittas spoliantum 
Mortem nos iuibimus, 
60. Ni nos inungas, 
Vulnere peribimus. 
Summa natio, 
Nos inungas oleo 
Rosaceo 
65. Ac tua nos incbrict 
Potatio. 
Ea, domina. 
lnunge ruinera, 
Infirmos visita, 
70. Nobis confer tua 
lIedicamina, 
Ut tecum laetemur 
Tis per precamina, 
¥irgo l\Iaria. 

75. Ach, 
Me dignare te hmdare, 
Digna 
¥irgo virginum, benigna, 
Tuo nato nos consigna, 
80. l'e sis nobis ut praevigna, 
Sed crucis pelle maligna. 
Vale, virgo Iaria, 
Coeli ostiaria, 
Christi regis 
85. Archicancellaria 
Arque summi 
Pontificis vicaria. 
Val% puichrum lilium, 



-- 194 -- 

Placa tuum filium, 
90. Ut clamoren 
Audiat humilium, 
Ut tecum laetemur 
Post hoe exsilium, 
Virgo, prudens, ad coelormn 
95. Dirige nos limina 
Ac venenosa 
Terge mortis crimina. 
Stclla maris» 
Lux solaris 
100. Singularis 

Es vere 
'Fua me dignitas 
Cogit cancre. 
0 virgo tlorum flos, 
105. Canentes audi nos 
Ac diligçntes hos, 
Ne zelantum nobis 
Ingruat chaos. 
Salve, rçgina, 
110. Fore risque clericos 
Et perdue nos 
Ad tuum nature. 

Trop. ms. Llnbicvnse s. 

XII. 

Nube remota 
30. Tersa culpae nota, 
Solvat ut vota 
Tibi mens devola. 
Tenes lustra, 
('or illustra, 
;35. Unda 
Gratiae fecunda. 
Lava carnis crimina. 
Animam illumina, 
Holocaustu,n anima, 
40. Caro victima 
lIunda, 
llens lucida 
Sit candida. 
Sancte Dco praecare, 
45. Demn prccar% 
Ut hodie 
Ros et lux .,..,ratiae 
Mundans instillct, 
Lucens scintiller. 
,50. Eligi, 
Da cum agais eligi. 
Da cure granis colligi» 
Da cum justis diligi, 
Via vitae dix4gi, 
55. Alis virtutum erigi, 
Eigi. 
Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. 

Associa 
Tecum in patria 
Et satia 
Perenni gloria. 
5. Vitae brevis 
l'eritum 
Praeterit 
Figura, 
Umbra levis 
10. Ut piclura 
luterit 
Lilura. 
Fides plana, 
duod nmndana 
15. Cuneta vana. 
Laie pater area 
P., lea 
Nulla grana, 
Sors humana 
20. Tamquam lana 
Teritur a tinea, 
Laesae mentis vulnera 
Sana. 
Ut a cura 
25. Sit secura, 
Jugo libera» 
Procura» 
Luceant sic opera, 
Cant. ms. Petri de lledieis saee. 



-- 195 -- 

Laqucus conlcrilur 
Venantium, 
Dura quaeritur 
Rex omnium, 
5. Jesus nasei dignatus, 
Frustra rete jacitur, 
Quod prae,ddet pcnuatus, 
Argenteus rumpitur 
Fumus, dura persequitur 
10. Herodes rex iratus. 
tJuorum pes avellitur 
A iaqueo reatus, 
Yita reeurrit aurea, 
Puer nobis est 
15. A quo donati laurea 
Sunt pueri bimatus. 

XII1. 

Quorum sanguis funditur, 
Anima diflunditur, 
In gaudimn ploratus. 
20. Rachel in solarium 
Vertitur, beatus 
Chorus innocentium, 
Una vox laêtantium 
Efficitur oblatus 
25. Deo sacrificium, 
Ad gaudia translatus 
E agni sequitur, 
quocunque vertitur, 
In gloria vestigia, 
30. Cujus gratia 
liberati sumus. 

Cod. Londimn. EgeoE,,n 274. saec. 13. -- Aufschrift: De lnn,,centibus. 
])as Lied ist whrscheinlich von Philippus de Grevia. 

Agmina militiae 
Coelestis omnia 
Martyris victoriac 
Oecurrunt obvia, 
5. ¥irginis eximiae 
I,audant praeeonia, 
Rosam patientiae, 
Pudoris lilia, 
Donum sapientiae, 
10. Legis eloquia. 
Virgo regia, 
Regis fllia, 
Christum regem hodie 
In coeli regi 
15. Revelata racle 
Yidet in gloria. 

X1V. 

Uhristi hostiae 
Patent ostia. 
Sapientum Graeciae 
20. Facundiae, 
Sophismatum 
E dogmatum 
Argutiae 
Silent et studia. 
25. Post haec stadia 
Gaudet regiae. 
Carnis habet spolia 
Apex Arabiae, 
Caro ¢aret carie, 
30. Mens immunditia, 
Oleum haec gratiae 
Dat et precum suffragia. 

Cant. ms. P,.tri de 3h.dicis sacc. 13. Cod. Laurcntian. Pl. 29. 1. A.  
Cod. Londiuen. Egertn 274. saec. 13. B. i C«»d. Guelft*nbyterau. Hdm- 
stadien. 1099. saee. 13. C. -- 24. Silentes et B. -- ;32. I)at haee precum B. -- 

Aufchrift in B: De sancta Kaflmrina. 
Philippus de Grevia. 
XV. 

De Stephani roseo sanguine 
Martyrum vernt primitiae. 
Eliminat pristinae 
lubem scripturae, 
5. Patent figurae 

-- Vcrfasscr ist wahrscheinlich 

Legis obscurae» 
Irradiat paginae 
Lux gratiae. 
Eru,,t futurae 
10. Signa, pressurae, 

13" 



-- 196 -- 

Quod Abel jure 
Fracto naturae 
Fratris obiit acie. 
Culpa non est sub caligine, 
15. Clamat sanguis fusus hodie. 
Non celatur, 
Quod monstralur, 
Ulli dubie 
Culpae turpitudine. 
20. Indices 
Et vindices 
De crimine 
Clamant anxiae 
Sion filiae: 
25.0 domina, sedc in pulvere, 
Pro filio, Sion, conquaerere. 
Querelae planclus 
Asl»erae et ploratus 
Audio, 
0. Voces et loquelae 
lIixtae sunt suspirio, 
Planguntur a Rachele. 
Surge, pugna turc, 

Tuos cum virtute 
35. llostes contere, 
Surge libere 
Pulsa servitute, 
Agnum sequere, 
40. Hic rex gloriae, 
Slolam cursus, 
bravium vietoriae 
Hinc pie compleetere, 
lon permittat 
Deus te suceumbere. 
45. Nullus l'harisaeus, 
1Nullus Philistaeus, 
Igullus Jebusaeus 
lqullusque Hetheus 
Contra 8têphanum 
50. Poterant praevalere 
Eique nocere; 
Sede ruunt et devicti 
Sunt afflicti, 
Manserunt esurientes 
.55. Èt sitientes, 
Omnes perierunt. 

Cod. Graeeen. fol. 8ecovien.) 756 anni 1345. Bezeic]met als ,Tropus in 
die beati Stephani". 

XVI. 

Minor natu iilius 
Est gentilis populus 
('aecus et incredulus, 
Qui recesserat, 
5. (Jui dissipaverat 
Prodigus 
t'artem quam funiculus 
namrae dederat ; 
Faclus indigus 
10. In desertnm fugerat 
Et porcos paverat, 
Poenitens redierat, 
Gaudet pater sednlus, 
Quia parvulus 

15.1n amplexus venerat, 
Perditus, 
Qui perierat, 
Eee, redditus. 
Saginatus caeditur 
20. Vitulus, 
Digitis inseritur 
Annulus, 
Dolet frater aemulus, 
Affligitur 
25. Ex odio, 
Suus quod fratereulus 
Recipitur 
Cum gaudio patris. 

Cod. Londinen. Egerton 274. saec. 13. A. -- Cant. ms. Petri de Medicis 
saec. 13. Cod. Laurentian. 1)1. 29. 1. B. -- Das Lied ist gewifs von Philipp 
de Grevia; die Aufschrift in A lautet: De filio prodigo. 



197 -- 

Homo natus ad laborem 
Et avis ad volatum, 
Cur sequendo mundi florem 
Spernis Dei mandatum? 
5. Bonum perdis increatmn 
Et post hujus vitae statum 
Thesaurizas dolorem ? 
Verbum patris incarnatmn, 

XVII. 
10. 

Pro te natum, morti datum, 
Provocas ad furorem. 
Vide latus et cruorem, 
Lege zelum et amorem 
In plagis, cor ingratum, 
Christo passo gere morem 
15. Verte risum in moerorem 
Et corrige reatum. 

Cod. Londinen. Egertc,n 274. saec. 13. -- Das Lied ist vermutlicll von 
Philippus de Grevia. 

XVIII. 
Anima: 25. Vetitum licitmn 
Jugi lacrima Putes ad libitum, 
Difflue, De via 
Dilue Curans, non de patria, 
5. Sauciae Da naturae 
Sordes conscientiae, 30. Debita culturae, 
Fac tibi tutum Laetos age dies, 
Luteum vas, exue lutum, Leves requies 
Subitus Cura, taedium 
10. Exitus Sit, quod juvet pium. 
Pium ne propositum 35. Lis haec, ratio, 
Perimat, Tuo judicio 
Ieritum Finem subeat. 
Redimat CoMbeat 
15. Vitae damna perditae. Carnis impetus 
Caro: spiritui 40. Judicis metus, 
Quid subderis ? k_;xpietur anima 
quid tenui Carnis victima, 
Flatu suspenderis ? Libere 
20. Ad solita Servitutis opere 
Revertere 45. Spe salutis vigeat. 
Via trita Poenitentia 
Curritur libere Gratiae pateat 
Stes lege divitum, Patriae via. 

Cant. ms. Petri de Medicis saec. 13. Cod. Laurentian. PI. 29. 1. 

Doeas bac die 
Viam pat riae, 
Fons gratiae, 
Spes veniae 
5. Terminus viae, 

XlX. 
Jesu pie, 
Me de sortis vanae 
Solvas et humanae 
Carnis carcere, 
10. Rege, 



198 -- 

Quem sub lege Cujus abunde 
Jubes degere, Effluunt undae, 
Sine luce Unde 
Tuu duce 25. Sint animae 
15. :Nihil prospere Fide mundae, 
Possum agere, Spe jucundae, 
Vitae Da gratiae rore 
Des fi'uctum de vite Sancti spiritus amore 
Elicere, 30. Proficere 
20. Fecunde Me qui docebit. 
Gratiam fundc, 

('ant. ms. Prtri de M,'dicis saec. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. 

Doce nos hodie 
Viam pnldentiae 
Stabilem, 
Christi verilas, 
5. Et qui lucem habitas 
Iuaccessibilem, 
Pelle gratiu 
Splendoris 
Noctis taedia, 
10. Remedia 
Moeroris 
Gentibus 
Inlus gementibus 
Tribue, 
15. Tuac gregi l)ascuae 
Da spidtum timoris, 
Ut te diligat 
Et eligat 
Arduae 
20. Vitae semilas, 
Ne foris 

XX. 

Sit ut virgo fatua, 
Vacua 
Liquoris 
25. Et exstincta vasa gerens, 
Frutra quaerens 
Aditum 
Jam clausa jauua. 
lgitur te vocibus 
30. Supplicibus, 
Pie rex gloriue, 
Petimus, 
Per quem fugimus 
Teuebras erroris, 
35. A,! te suspirantibus 
Da spirituln, 
Paraclitum, 
Cujus unctio 
¥itium arcebit 
40. E excluso vitio 
De virtutibus 
Nos docebit. 

('ant. ms. Petri de Mrdicis saec. 13. 

XXI. 
Doce nos optime, 10. 
Vitae fous, salus animae, 
hlundo nos adime, 
Rex nnigenite, 
5. Venu divite 
Cor imbue, 
Os iustrue, 
Opus restitue 
Manus strenuae, 
('ant. ms. Petri de lledicis saee. 13. 

15. 

Cod. Laurentian. PI. o.9. I. 

Vitam distribue, 
Sint ut assiduae 
Duae mmms Liae, 
lIens Mariae, 
Sint mutuae 
Plebi tuae, 
Perpetuae 
Vitae spem tribue, 
Quae nos docebit. 
Cod. Laurentian. ll. 29. 1. 



-- 199 -- 

lIens ridera seminat: 
Fides spem germinat, 
Caritas exterminat 
lIetum et eliminat. 
5. Germen fit de sereine, 
Florem germen propinat, 
Fructum ffs propaginat, 
Virtus fit hoc ordine: 
Fides spei, 
10. Spes est ei 
Radix et initium, 
(uae sola major omnium, 
Extrcma ligans medium, 
)uae vitium 
15. Declinat, odimn 
Vitat, 
Nos invitat 
Cursus ad stadium, 
¥itae bravimn, 

XXII. 

Fide, spe maritat, 
lIiscet harmonias, 
Parit varias 
5Ielodias. 
25. Caritas est bonum, 
Qu«»d mentem justificat 
Per gratias, 
Verae lucis donum, 
Quod tenebras purificat. 
30. Hanc sitias, 
Vanas scias 
Linguas, prophetias, 
Rerum copias, 
Hanc ni capias, 
35. Ha»c ni sapias; 
¥ias devias 
l'er hanc fugias, 
Arbor flas, 
Ut bonum parias 

20. Mentem ditat, 40. Fructum in odorem. 
Cant. ms. Petri de M.dicis .aec. 13. C,,d. Laureltiml. PI. 29. 1. A. -- 
('ant. ms. Toletanum saec. 13. C,,d. Matritel. T0,1et. 930 (33--23) B. -- 21. 

Fides B. -- 26. Ment«-m quod. 

XXIII. 

l|omo, quo vigeas Speciose 
Vide, Valeas, 
Dei Virluti, 
Fidei 25. Saluti 
5. Adhaereas, Omuium studeas 
In spc gaudeas Noxias 
Et in ffde Delicias 
Infus ardcas Detesteri% 
Foris luceas, 30. Opera 
10. Turturis retorqucau Considera 
O.s ad asellas, l)uae si non fceris, 
Docens ira Damnaberis, 
Verbo, vita, llac in via 
Oris vomere 35. Milita 
15. De cordibus fidelium Gratiae 
Evellas lolium, E praemia 
l.ilium Cogita 
Insere Patriae, 
Rosae, 40. E sic tuum 
20. Ut alium Cor in perpetuum 
Per hoc corripere Gaudebit. 

('ant. ms. Petri de Medicis saec. 13. Cod. Laurentian PI. 29. 1. A. -- 
Caut. ms. T«»letanum saec. 13. C«,d. M:ltriten. T,,let. 930 (33-'23) B. 



-- 200 -- 

Veste nuptiali 
Splendore figurali, 
.Non tam corporali 
(Juam habitu mentali 
5. Nuptias introeas, 
Sic fulgeas, 
Ut scdeas 
Cant. ms. Petri de Medicis saec. 13. 

XXIV. 
In sede speciali, 
Caveas, 
10. Ut habeas 
In habitu te tali, 
Quod non exeas 
De domo 
pulsus rcgali. 
Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. 

Frater, jam prospicias, 
Ut abjicias 
IIas delicias, o 
quae te varias 
5. Trahunt ad ineptias. 
Frater, ne lascivias 
0b divitias 
Immo recordare, 
Christus inops anxias 
10. Quot tulit angustias 
Et memento quare. 
Res si rcsignare 
ondum relis proprias, 
Caute contemplare, 
15. Ut ad imnmnditias 
R«bus non utare, 
Discas abundare, 

XXV. 

Ut non corrumpare. 
Si res vis servare, 
20. In causas non impias 
Debes erogare, 
Nain te dispensare, 
Non luxuriare 
Vult, qui affluentias 
25. Rerum scit donare. 
Frater, sane pmescias. 
Istas opum copias 
Christus multis sole: tiare 
Ad experentias ; 
30. Ergo si sufficias, 
Ut per hoc proficias, 
Igitur incipias 
Fratrum supportare 
Iiserias. 

Cant. ms. Tolet.an. saec. 'h4. Cod. Matriten. Tolet. 930 (.3.3--23). A -- 
Cnt. ms. Pt.tri de Medicis saec. 13. C,d. Laurentian. Pl. 29. 1. B. -- 4. 
(duo te. -- 7. [tb delicias A. -- 10. tulerit B. -- 26. sane pretias B. 

In omni fratre tuo 
Non habeas fiduciam, 
Quniam 
I,ivor est in pluribus 
5. Dolum acuentibus 
Ut novaculum, 
Servient ad oculum 
Et sub verbis dulcibus 
Tuis porteur gressibus 
10. Offendiculum. 
Linguae solvunt jaculum 

XXVI. 
Odii sermonibus, 
Iqullo modo credas te talibus, 
Quia mors est 
in linguae manibus, 
15. Vestiti sunt enim duplicibus, 
Pace foris et intus fraudibus, 
In occultis adstant divitibus, 
Ut noceaut nugis fallacibus. 
A ti'uctibus 
20. Et non vestibus 
Chaym tribus 



-- 201 -- 

Notae sunt hominibus, 
Ut caveas 
Tibi, Joseph, habeas, 
25. Ne doleas, 
In speculum 
Judae fallax osculum, 
Renum, Ronmlum, 

Per quos patet omnibus 
30. Lucidius, 
Nullum erit gravius, 
Periculum 
(duam in falsis fralribus 
Per sacculum. 

Cod. Londinen. Egerton 274. saec. 13. A. -- Cod. Mmtis Pessulani 11 
196 saec. 14. B. -- Das Lied ist wahrscheinlich von Philippus de Grevia. 
XXVII. 
Velut stellae firmamenti 20. Reos solvunt 

Fulgent sacra praelatorum, 
Bases sacri fundamenti, 
Forts virtutmn, via morum, 
5. Decor ornamenti, 
Nubes mel stillantes, 
Sunt venti fecundantes 
Terram agrum, vineanl, 
Exstirpantes tineam, 
10. Spinas Iolium, 
Inserentes lilimn 
In cordibus fidelium, 
Grana pura 
separant a palea, 
15. Pro supernis 
spernunt terrea, 
Irradiant 
clave scientiae 
Culpas piant, 

clave prudentiae 
Ad praemia 
:Non nectunt 
Retia 
25. Nec oculos 
Ad loculos 
Flectunt, 
Agni nitis eligunt 
Vestigia, 
80. Ad amorem dirigunt 
Gregem, vitae pascua, 
Cure gloria 
Lampade non vacua 
Ad regias 
35. Nos ducunt nuptias, 
Nos per 
Sublevant suffragia. 

Cant. ms. Petri de Mrdicis saec. 13. 

Error popularis 
Palam ponitur 
Sedes praesularis 
Facta pupillaris 
5. Venditur, 
Dare sub avaris 
Dura suspenditur, 
Et Ares ab aris 
Dura eliditur, 
10. Laeditur 
Vit ruralis, 
Curialis 
Ex nulumo renasciIur 
5Iagisralis 
15. Laus a scalis 

XKVIII. 

Cod. Laurentian. PI. 29. 1. 

Praesulum repellitur» 
Papalardalis 
Presbyteralis 
Fraus plena malis 
20.0cculitur ; 
Plebs vivit talis, 
Praeses est qualis 
Qui fastus alis 
Erigitur. 
25. A quo las pervertitur, 
8aporalis 
Doctrinalis 
Terrain sapit 
Et contcritur, 
30. Bubulus extollitur 



-- 202 --- 

Praesuli collateralis 
Asinus consulitur, 
llli ereditur, 
Cardinalis, 
35. ¥ir Latialis 
Donis emitur, 
Exstinguitur 
Lux sacerdotalis 
Et grex oberrans 
40. Offenditur. 
Capricorno pastoralis 
Honor hodie 
Cant. ms. Petri de Mcdicis saee. 13. 

Committitur, 
Spiritalis 
45. Cibus exigitur, 
Qui cure sepultura 
Venum traditur. 
Èrgo nummis 
llonor impenditur 
50. Èt remis 
Et vocalis, 
Et destituitur 
Lex, quam dederat 
Dominus. 
Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. 

XX1X. 
Ilypocritae, l»seudopontifices, 
Ecclesiae duri carnifices, 
In crapulis 35. 
Epulis 
5. Calices 
Geminanl, 
In lacrimis 
Frutices 40. 
Seminant, 
10 I n cathedris eum Jove fulminant, 
Ut judices 
Et vindices 
llypoeritae supplices 45. 
Et simplices 
15. Nominant, 
Sod duplices, 
Qui divinant, 
In sedibus munerant, 50 
Ad oculos 
20. Loculos 
Singulos 
lluminant 
Aculeum 55. 
Felleunl 
25. Mel propinant, 
I,ubrificant, 
Fabricant 
Errorum codices 60. 
Et facies 
30. Suas exterminant, 
Libidinum, 
Criminum 
Cant. ms. Petri de Medicis saec. 13. 

Artifices, diminuunt 
Pondera staterae 
Judiciis opprimunt pauperes, 
Iti paleae luteres lateres 
lnficiunt 
Vias bonas veteres, 
0 misera eonditio lnagnatum, 
Tot eapita phantasmatum 
0bumbrant cineres, 
Triste sabbalum, 
l'allor climatum 
lu facie 
Palet 
Et maeie 
SimpIicilaz, 
In animo latet 
Duldieitas ; 
0 Vel'itas, 
quae sub nube laIitas, 
O bonias, 
Possidcat 
Timor hypocrias, 
Ne noceat 
Duplex iniquilas, 
Duplex falsitas; 
0 caritas, 
Scmitas 
Abditas, 
Vitas 
Debitas 
Cognitas 
I)oceas et habilas. 
Cud. Laureuti-'tn. Pl. 29. l. 



203 -- 

In veritate comperi, 
Quod scelcri 
Cleri studet unitas, 
I.ivor regnat, veritas 
5. Datur funeri, 
Haeredes Luciferi 
Sunt praelati, 
Jam elati 
Gloria, 
10. Membra domat alia 
Cpitis insania ; 
Caeci ducesque caecorum 
Et caecati terrenorum 
Idolatria, 
15. Quaenmt omnes propria, 
Manus patent 
Et jam latent 
Crucis bcneficia ; 
l,uge, Sion filia, 
20. Fructus urit messium 
Iguis in caudis vulpium, 
Tristes per hypocritas 

XXX. 

Simulata sanctitas, 
Ut Thamar in bivio 
25. Turba marcens otio 
Totum orbem inficit 
Nec deficit 
Nec proficit 
Data libertati, 
30. Castitatem polluit, 
Caritatem respuit, 
Studens parcitati 
Sedet in insidiis 
Hominum prae filiis, 
35. Pauperum ut rapiat 
Et linguarum gladiis 
Justum ut inlerficia!; 
Non esl, qui bonmn 
Faciat istorum, 
41 ). {t)uorum 
Conscieutia 
Spêlunca iatronum. 
Haec vide videns omnia, 
Dêus uitiouum. 

f'od. L,,ndinen. Egert,,n 274. saee. 13. A. -- Cant. ms. l'eh'i de Mdi('i. 
saee. 13. .:od. Laurentian. PI. 29. 1. B. -- C-d. M,mtis Pessnlani 1I 196 
saec. 14. ('. -- Cod. Bambergen. Ed. IV G saee. z/a. D. -- 10. domant A('D. -- 
13 Excaeeati B(L -- 17. Sd ja,n B. -- 25. marcet B; «s«.i«» A. -- 27. Et 
d,fi('it D. -- 28. S«.d imrficit I|. -- :,7 sq, I. fehh.n II. -- Wahrscheiulich von 
l'hilipim. de Grcvia. 

XXXI. 

Venditores labiorum 
Fleant advocati, 
Qui plus student praemiorum 
Dandae quantitati, 
5. Quam causae qualitati. 
Ad consulta praelalorum 
Multi sunt vocati, 
Sed electi pauci quoium 
Adquieseat animorum 
10. ¥irtus aequitati ; 
Parcunt feritati 

Stantes causis procerorun b 
Jus pervertunt decretorum, 
Sanctas leges antiquorum 
15. Nummis obligati, 
Duplices probati, 
bIala fovent perversorum 
Scelus operati, 
(dut attendet, occultorum 
20. Judex Christus nec eorum 
Parcat faisitati 

Cod. L,ndinen. Egerton .'274. saee. 17,. -- Wahrscheinlich ist Philippu 
de Grevia Vcrfasser des Liedes. 



-- 204 -- 

Audi, chorus, organicum 
Inslrumeutum musicum, 
Modernorum artificum 
Documentum mellicum 
5. Ludentem 
Cancre 
Lauclabiliter, 
Docentem 
Ludere 
10. Amabiliter. 
Docens breviter, 
Leniter, subtiliter, 
Dulciter, habiliter. 
Scio, persuadeo, 
I5. tloc amplectere, 
Jubeo, commoneo, 
th)c attendere, 
Menti tigere. 
Musicae milites, 
20. Te habilites, 
Usum exercites, 
Artem visites. 
Docilem 
Pectore 
25. Te praebeas, 
Agilem 
Corpore 
Te exhibeas, 
Follibus pendeas 
30. Bene flatites 
Habeas 
Trop. ms. saee. 13. 

XXXII. 
Ista, ne praetereas, 
Diligenter eaveas. 
His praehahitis 
35. Cantum perfice, 
Doctis digitis 
Sonum musicae 
lqeumis placitis. 
Gravis chorus succinat, 
40. Cui sonorus buccinat, 
Choro chorus accinat 
Daphnitico 
Modo et organieo. 
lqune acutas moveas, 
45. Nulle ad graves redeas 
Saltu lyrico, 
l'unc per voces medias 
Transvolando salias 
Sallu nobili, 
50. Manu mobili, 
Delectabili, 
Laudabili, 
Cantabili. 
Tali jubilo, 
55. Mellis aemulo, 
Plaeens populo, 
Qui miratur 
Et laetatur, 
Tunc cantatut" 
60. Et laudalur 
Deo sedulo, 
Qui regnat per saecula. 
Cod. Stuttgartien. HB. I Ase. 95. 



ANHAN G II. 

MELODIEEN. 



C,,t. ins. Petri ile 3Iedicis sae«. 

Cod. l.aurentian. I'1. 29. 1. 

'-un-dus ver - gens iii ile - ft'c - ttlnl C - sure pro - Irons 

7 I l  I t I I I j I   i I  I I -- I 
I l  i    ..... I I I  ...... I  I 
lit ............... 
1 per et-fee - tutu tSe lai- la- cern ex - If - iL, 



-- 208 -- 

Et dum his se a 1) - pli - cal, Quod ex-pli - cit, ex - pli - cat. 



-- 209 -- 
ll. 
Cant. ms. Toletanum saec. 13. Cod. 5Iatriten. Tolet. 930 (33--°-:} '. 

,, 31or-te tu mor-ti mor-tem de-dis-ti, Tar-ta-ra for-ti 
i'--=---__=:t ==:==Z---==l=i -=: =:-: = 

3la -nu t're - gis - ti, Ju - re su - i me - ri ti 
't----2--_--- =---- -:_ --  -:---J _ 2:--- =-=- = :q 

Drevos. Cantiones et 3luteti. II. 

14 



-- 21f -- 

III. 

('ant. ms. l'ehi de Medicis saec. 13. 

Cod. l.aurentian. PI. 29. 1. 

 Lux mun - di la " bi - tur, Dura flos Brit-tan - ni - ae 

{[ De ri mit-ti - tur In dem 
a 
pa 
tri 



211 -- 

Mors sor-tis as - pe-rae 

I Cunc- tis ae - qua, non no - vit par - ce - 

IV. 
Cant. ms. l'etri de Mellicis saec. 13. Cod. Laur'ntian. l'l. 29. 1. 



-- 212 -- 

Post ho-no-ris a- pi - cern Le-gis ser-vant car-ti - cern 
- I "ç l=ç I I [ç 

Cant. ms. Petri de Medicis saec. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. 

 .... =_= =_ __II--=:==_--== 
I:-- -- I_:I-.I:_- __----_I _--_----z-It_'-- - ----I:: - 
Ex-sui -tet plebs fi - de - li - um,  Sac-co pas-so 
l'ianctum ver-tit in gau-di- um, Pianctum ver-tit 

dis--ci - di - um Ves - ti - vit nos lae - ti - ti 
in gau-di - urn, Sum- maChris-ti 'ic - to-ri a. 



213 -- 

VI. 

Cant. ms. Petri de Medicis saec. 13. Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. 

'hris-to psal-lat ec- cle- si a,}  
MiRe -" dem-tatiS mi- Si se _" ri on - tic°r- di]i - â, Det ]au-dem re- 

gi glo - ri-ae, BIi-tis mi-se - ri - cor - di - a 

Morætem de- stru-xit ho di - e. 

Vil. 

Cant. ms. Petri de Medicis saec. 13. (b) Cod. Laurentian. Pl. 29. 1. 
= ..... .-._ ==: -_=___=-- _____  
Ve- tus pur- gans  ci - nus, } Do-lo-ris est 
Re- sur-rex-it o Ç mi-nus, Re- sur-rex-it 

ter - mi - llll$ Lux ho - di - er na,  
Do - mi- nus, Sa- lus ae - ter - na. 

VIII. 

Cant. ms. Petri de Medicis saec. 13. çod. Laurentian. Iq. 29. 1. 

---Om - nes gen - tes, plau - di - te,  z" 
Re- gi pas-so psal-li - te,} Vic- tus est, qui 
Hym-tmm De-o di - ci - te, 



-- 214 -- 

vi - ce - rat, Re - gi pas- so psal-li - te, 

Pas-sus vi - cit et im- pe- rat. 

IX. 
Cod. Londinen. Egerton 274 saec. 13. 

Ve-ni, sanc-te spi-ri- tus, Spes om-ni-um, Et e-mit-te 

coe- li - tus, Ve- ni allc-te spi - ri - tus, Per-scru-ta - tor 

in - cli - tus Es cor-di- um, Ve-ni, sanc-te spi - ri - tus, 

Spes oto- ni - um, Con- fer lu- men cor - di bus, 

Ve- ni, sa»c-te spi - ri - tus. 

Cod. Londinen. Egerton 274 saec. 13. 
i=_T_==--=__  __--::_-=_= 
2  ..... =:: ..... --t- ..... 

Cum sit om - nis ca-ro foe-num Et post foe-num 



Cer- ne, quid es et quid e ris, Mo - do fl«»s es 

et ver - te - ris hl fa -vil- lam ci - ne-ris 

Et in ter-raut 

re - ver - te-ris; Ter-ranl te - ris, 

ter- rare ge ri% (dui de ter- ra su - me- ris. 

XI. 
Cod. Londinen. Egerton 274 sacc. 13. 

Pa - ter sanc - te, dic - tts Lo tha - ri us, 
Ap-pel-la- ris nunc In - no cen- ti 

Qui- a lo - tus 1,ap- ris - mi gra- ti - a,  
o- men ha- bons ah in - no- con-ti - a; 

l)i - ri - ni- tus vo-ca - ris ter - ti - us, 
Ter- ha- ri - i sig- nant mys-te - ri 
--- =--ï--=-=oe:-E--_==-=--Z -=-==:=-:1 

Tri-ni - ta - tis quod sis ri ca ri us. 



216  

XII. 
Cod. Londinen. Egerton 24. saec. 13. 

Bul-la ful-mi-nan-te, Sub ju - di- ce to - nan-te 

Re-o ap-pel-lan- te, Sen-ten-ti- a gra- van-te 
_--__------3---_  - .... -: -------3=I- :-t-_ 

Ve- ri-tas sup-pri-mi-tur, Dis-tra-hi-tur et ven-di-tur 

Ad cu - ri - am nec an te Quid con- se- qui- ttw, 

uam ex - u - i -tur qua - dran te. 

XIII. 
Cod. Londinen. Egerton 24 saec. 18. 

quis-quis cor-dis et o cu - li lïonsen-tit in 

se jur - gi - a, Non no-vit, qui sint sti - mu li, 

tuae cul- pae se - mi - ha - ri - a, Cau - sain ne - scit 



-- 217 -- 

pe- ri - cu-li, Cur al- ter-rient con-vi - ci - a, 

Cur pro l Ca I Ce S et ae -- ]tt u l li Re - pli - cent iu 

se vi ti a. 

XIV. 
Cod. Lnu,linen. Egerton 274 saec. 1. 
_: lq--_-____ _ - 
-=--:--ï_-----=F '--'-r--:--- -= -1 

Vi- ti a vir-tu - ti - bus Ob-vi - a cure oto-ni-bus 

Di - mi - cant, Ira - pli -cant se xa - ri e. 

XV. 
Cod. Parisin. (ol. S. Albini Andegaven.) 8433 saec. 18. 
I - ..... V--- -=-------- --1 

Ho-mo, vi - de quae pro te pa - ti or, 

Si est do - lor, si- cut quo cru-ci or, 

Ad te cla - mo, qui pro te mo - ri or, 

Vi- de poe - nas, qui- bus af - fi - ci 06 



Vi - de cla- vos, qui-bus con-fo di- o; 
I= ..... = ..... ----L-- 
__.J 

Cure sit tan - tus do- Ior ex - te - ri or, 

I. - te ri - or Planc-tus est gra - ri or, 

Tare in - gra- tutu dura te rx - pe - ri or. 

XVI. 

Cod. Pariin. (ol. S. Albi.i Andegaven.) 8433 saec. 13. 

Mun-dus a mun-di - ti-a, Dic-tus per con-tra-ri -  

Sor-det ira - mun-di ti a Cri - mi - nt,m Cres-cit in 

ma-li ti- a, Cul-pa »e-scit ter - mi - hum 

XVII. 

Cod. Pm-isin. (ol. S. Albini Andegave,.) 8433 saec. 13. 

llo- mo, cou- si - de - ra, Qua-Ils, quatn mi- se- ra 
Vi - ta mor-ti - fe - ra l'oe-nae pu - er- pe-fo, 

Sors ri - tae sit mor- toE - lis, " Fo-men- tutu est 
Mors ve-ra, mo ri - ta - Ils, 



do - 1o - ris, Sta-di-um vi- tae la bo- ris; 

Pre-mit per o - ne - ra, Sor-det per sce- le- ra 
Fal-lit per pros-pe- fa, Tra-hit ad as pe- ra 

Foe - to - ris et squa- lo ris, Fer - men- tutu 
Moe - ro- ris et stri - do - ris, Fig- nlen-tum 

.... _---------- : --:t----- --_ -- 
est dul - co - ris, Soin-ni- um, um-bra - va - po- ris; 
est er - ro - ris, Gau-di-um bre-xis ho- IIo-ris; 

lXlor-det ut ri- pe - ra, Fie- bi - lis vos - pe -ra 

Al - go - ris et ar - do - ris. 

XViil. 

Grad. ms. Mosburgense anni 1360. Cod. Unir. lXlonacen. 157. 

As-cen - dit Chris-tus ho - di-e Ad thro-num su- 

ae glo - ri - ae, Al- le - lu-ja, al- le - lu-ja, 

Pa - h'is se-dens ad dex - te- ranl. 



 220  
XlX. 
Grad. ms. Porcetense saec. 12t13. Cd. Darmstadien. 931. add. sacc 14. 

Lau-det lae - tus nos-ter coe - tus Vi - ven-tem cure mor-tu-is, 

nos e -mit et re- de-mit San-gui-nemper pro-pri-um. 

XX. 
Grad. ms. Porcetense saec. 12113. Cod. Darmstadien. 931. add. saec. 14. 

0 Chri-sti mi- li- tes in - cli ri, Cu-nis fas- ci- 

is - que ar- ma - ti, Ma-trum su-gen - tes u - be - ra 

Sump-sis ris tri - um-pha - ii - a. 

XXI. 
Cod. Montis $errati s. n. saec. 15. 
_--:«_ '- --:--- - 
L=--__ - 
Scri-be- re pro - po - su-i I}e con-temp-tu mun-da no,  
Ut de- gen-tes sae- cu-li ;on mui-cen - tur in - a no, 

L_t:----_-- ---: l-----: ----3:t- ------: =-=__---::_----_--_--_--dt 
Jam est ho-ra sur- ge-re A soin-no mor-tis va - no. 
Ad mor-tem fes-ti - na-mus, Pec-ca-re de- sis- ta mus. 



I n h a ! ts- ïbersich t. 

Real-Index. 

('anti«,nes de Tempore. 
Seite 
De san«issilna Trinitate ................... 11--15 
l)e Quadragesima ....................... 1.5--24 
Planctus ClJristi morientis ................... 1--20 
Dialogus virginis cure cruce ................. 20 
De clavo Christi ...................... 2"2 
In die Palmarum ....................... 2 
In die Parasceves ...................... 23 
De Paschate ........................ 24--51 
De Ascensione .................... 52 
hl die Pcltecostes ....................... 52--56 
De Corporc Christi ..................... 57--59 
De Dcdicationc Ecclesiae .................. -59--fi0 

II. 
Cantiones de Sanctis. 
In Festo Omnium Sanct0,rum .................. 63--t;4 
De sancto Antonio ...................... 64 
De sancto Bcrnhardo ..................... 6.5 
De sancto Dionysio ...................... 6.5--67 
De sancta Dorothea .................. 6 
De sancto Francisco ..................... 68 
De sancto Georgio ...................... ri9 
De sanctis Innocelltibus ................. 69--70 
De sancto JohanlJe Baptista .................. 7 
De sancto Johanne Eangelista ................. 73 
De sancti. Johanne et Jacobo ........ 73 
De sancta Katharilm ...................... 74--75 
De sanct0, Leodegario ..................... 76 
De sancta Maria M,gdalena .................. 76--79 
Planctus sanctae lIariae lIagdalenae .............. 79 
De sancta llargareta ..................... 81 



-- 222 -- 

I h. sancto 1Nicolao ..................... 82--88 
i}c SalletO teI01mllO ................... 
i}e sam.to Theodolo ................. 
l)c sancto q'homa Canlllarielmsi ................ 90 

III. 
Cantiones Morales. 
I Mi,cl'ia ll,,lldlliS ............... 93 
(llod mundus sit transitorillS ............. 94 
]}C t'Odt'l|| ti'g'u|i|Cl|tu verba l'auli ap,,.to]i .... 9.5 
Qii-d Ilat.c vita .perllenda ............. 95-I02 
l"ortmla [lanl sit lnutabilis ................ I02 
Quod lu rel,ts plo.pcris n.n sit g]oriandum ........ 104 
Ex]l,,rtati,» ad poenitentiam ........ 104--I07 
I't a peccatis convcrtamllr .................. I07 

i.alnclmtatio mlimae l,accata dcfl(.ntis .............. I0,-- 111 
lit lilio prodigo ...................... 112 
Lamllelmtatis lilii prodigi .................... 113 
i)«. triplici illinlicO nOS infestante ............... 114 
Altercatio Col'dis et oculi ....... 114 
Altercatio animae et c«q,.ris .............. 115 
Disputatio melnbrorum .................. 116 
lit, pugna vitiorum ........... 
I c neees.itate gratiae ......... 119 
(ui virhltcm .cqlihlr, beatllS est ........ 
l:uga .aeCllli bcatos nos reddit ............... 
Utilitas qlmcdanl detractionis ................ 
Callticllnl sponsae ex cantico canficoruln .... 
I)c sp, msa clun .]mllSO quic.cente ............ 124 
De fidc et veritate ................... 
Quod veritas odillm pariat .............. 124 
]' carimte exsulc ...................... 125 
ic Cria R,,nmna ...................... 126 
ic nlalitia temiol'llm nlodcrll«»rlm ......... I"27--132 
|)c Illalis ii|,,l|aC||is ..................... 132 
De staldlitate ........................ 1:]3 
1)e vitiis curialiuln ........... 134 
l)e ornamvntis ecclesiae .................. 
De digldtatc sacerdotllln ................... 1;].5 
lllalcs dcbe]t esse qui v-lullt praeesse ......... 136 
hl laudem l»raesulis ..................... 1:17--1:8 
Ad confessioneln episcopi ................... 139 
l)e adnlOlStione praelatorum ............. 140 
Iqallctus Christ.i" de lu:dis I,l'aestdihlls ............. 141 
I.alueltlatio ......................... 142 
Contra eos qui pastol'ali ufficio maie filngUldlU" . ....... 142--149 
De llaeresiis .. ........................ 149 
De nlalo pectmiae .................... 149 
Qllod jns ven:tle sit ..................... 1-50--151 
De .iln,mia ......................... 151--153 



_ 2.)3 

.%ito 
152 
15 -- 15 
159 
lS(J - 
164--1fi6 
I6 

. . 11;9 

l le sancto Guilelmo bituricet,si ................ 171--17'..' 
lb" lnn.ce,tio papa tertio ................. 
lle «tttone IX'. itt,peratore ........ 172, 
I le Guilelmo Eliensi episc«,lm ................. 174 
In fonus sancti Albcrti t.pisc.ld Leodiettsis ........... 175 
In n,,,rtem Philiplfi Augusti rcgis Galliac ........ 175--17i 
In fimus ticnrici II Angliae regiu ............... 177 
In Richardum I Angliae rt.gem ................ 177--17,'5_' 

lu obitum Ferdinandi regis Legi-nensis ..... 179 
In fimus G«,defredi ducis lh'itanniae .............. 179 
In obitum llenri(.i Campaniae eomitis ............. 1,0 
lit. obitu ]h_.nrici II (..'ampaniae co,dtis et matris t-jus ..... lbl 
De urbe Ïtronensi ..................... 1."2 
l)e cat.de scholarium Aurelian('n.ium .............. 1.'-2 
laus Galliac .................. 1.'-3 
De eala,nitatib: Galliae ................. 14 

Verbal-Index. 

Seit,. 
«1 t.or tuum rt.vertere 104 
, desert«, renions ...... 158 
Ad h-nores et oncra ..... 138 
Ad infimtum triun,phantun, . . 
Ad,flari nescio ........ 124 
Aeterni partis filius ...... 24 
Agmina militiae ....... 195 
Alabastrum fi'angi;ur . .... 175 
AIma dies, dulcis (luies .... 
Alto cordc gaudeamus. . 
Anglia planctus itcra ..... 177 
Anima ji laerima ...... 
Anni favor jubilaei ...... 
Aquae vivae dat flun;a .... 
Aristippe qnamvis sert, .... 152 

,qt'ih' 
Artiu,, diffnitas ...... 
Asct.ndit Ohrist.llS Ii«,dio . . . 
A sinu partis mitti/,tr ..... 45 
Ass,,cia tccunt in imtria .... 194 
A s,dis orttts car(line .... 41} 
Audi chorus organicmn .... 204 
Aurelianis ¢ivitas ....... 
Avc dulce tu frumcntum .... 
Are M:u'ia riras laetitiae l . 
Arc purum vas argenti .... 
Are verbum incarnat,tre .... 59 
Are virgo regia ....... 190 
Beata n,,bis gaudia ...... 176 
lIcatis nos adhibe ...... 
Beatus qui non abiit ..... 121 



-- 224 

Bonum est confidere ..... 12'2 
Ih-eves dies hominis ..... 95 
l;ulla fidminante ....... 126 
Canticum laetitiae ...... 108 
Cantu miro summa laude . . . 85 
Choro jucundo ........ 32 
('hristicola recordare ..... 16 
Christi mlles Christo . . . 90 
ç'hristi sit nativitas ...... 73 
Ch,-isto psallat ecclcsia .... 43 
Christus jam misit inclitum . 5.5 
Christus patris gratiae .... 4.5 
Christus vicit resu,'gcndo . . 25 
Clavis clavo retunditm" . . . . 169 
Clavus pungcns acm,,ine .... 22 
C,»clu,n non animu,n ..... 133 
['ongratulare et lactare .... 58 
Corde ver,» ac sincero ..... 26 
Corusca Sion inclitis ..... 27 
Costi regis filia ....... 7.5 
Creseen. incredulitas ..... 
Criancn avaritiac ..... 127 
Crucifigat otaries ....... 
Crux de te volo conqueri . . . 20 
Culpae Imrgator veteris .... 47 
Cure admadverterem ..... 109 
Cure tex Cl,ristus gl»riae . . . 28 
Cum sit omnis (-aro foenum . . 95 
('u,n sponsa sponsum quaeri(at. 
Cur livet hostis impius .... 1'_)4 
Debct se circumspicere .... 1.59 
Deeet vo laetitiae ...... 37 
Ih:,hw Sion uberri,nas ..... 142 
Ico psallat gl-riae ...... ,9 
l)e i)atre principio ...... 37 
De rupta rupecula ...... 183 
I escende coelitus ....... 5.5 
I)c Stel»hani roseo sanguin» . . 195 
Dic Christi veritas ...... 125 
Dic qui gaudes prosperis . . • 94 
Dies est laetitiae lu d,mm .... 57 
Dies salutis oritur . ..... 47 
Divina providentia ...... 174 
Doceas bac die ........ 1:17 
]toce n,,s hodie ....... 1.q8 
D,»ce nos ol,time ....... 19, 
D,,gmatum ttlsas specics 14!1 
l)omun obedicntiae ...... ï.? 
Dulces laudes tyml,an» .... 
Duo unum gencre ....... 73 
Ecce festmn beatae ...... 75 

sit¢ 
Ecce festum egregii ...... 66 
Ec['e festum nobile ...... 54 
Ecee jam eelebria ...... 70 
Ecce o,-giutn ......... 54 
Ecee rex desiderabilis ..... 
Eece sanctonm zott,v orgium. 63 
Ecclipsim passus totiens . . . 172 
Ecclipsim patitur splendor... 179 
Ego mundi timens nauf,-agium . 132 
Eja stematica ........ 33 
Err,,r p,,pularis ....... 201 
Excuser quae viro intulit . . . 137 
Exm,tere de pulvere ...... 105 
Exsultemus et laetemur .... 29 
Exsultet haec concio ..... 
Exsultet plebs fidelium .... 42 
Fas et nefas ambulant .... 160 
Fas legis priscac ....... 23 
Felix dies et grata ...... 27 
Fidelium sonet v«,x sohria. . . 44 
Filii ealvariae ........ 
Flere libet ac flere debeo . . . 79 
Flos de spina rumpitnr .... 192 
F«,ns origo trinitatis ..... 15 
Fontis in rivulun, ....... 146 
Forma poe,itentium ...... 17 
Francigenae radii ....... 66 
F,'ater jam i,rospicias ..... 200 
Frigescente caritatis ..... 151 
F.Iget Nic.laus ....... 6 
(;amatare me per solfare . . 191 
Gaudeat eeclesia ....... 87 
Gaude Sion devoto gaudio. . . 51 
(;I,»riosus fervidus ...... 69 
(;ratulenmr dies est laetitiae. . 29 
Haee est dies triumphalis . . . 33 
lieu quo pr-greditur ..... 147 
Ilie Dei i»lenus gratia ..... 83 
Ilic fnlgens virtutibus ..... 
tl,,mo c-nsidera qualis .... 93 
Il,mm eut degeneras ..... 99 
Ilomo eut prol)eras ...... 162 
Ilomo natus ad laborem .... 197 
II,,mo quam sit pura ..... 21) 
tlomo qui semper moreris. . . 98 
lh, mo quo vigeas ....... 199 
Homo vide quae pro te patior. 18 
llypoeritae pseudopontifiees . • 202 
|l|e eivis l'aterae ....... 83 
lu agni c-nvivio ....... 49 
In Domino confidite ...... 41 



-- 225 -- 

eit 
In bac die Dei .... 38 
In mundo degentium . 131 
In occasu sideris ..... 178 
In omni fratre tuo ..... 200 
In psehali gaudio . . 31 
In paupertatis praedio.. 

In rerum prlncipio ...... 60 
In-ripa Ligeris .... l2 
hl sa[vat«»ris nomine . . • 19 
Inter membra singula ..... 116 
Intonent hodie ..... 80 
hl veritate comperi ..... 20:] 
Iste puerulus jacens cunahulo . 52 
Jerusalem, Jeru.alem ..... 11 
Jucundare Gallia .... 65 
Laqueus conteritur ...... 195 
Latex silice mel petra prothfit. 17 
Laudet laetus noster coetus . . 24 
Laus sit ipsi soli ....... 105 
I.eniter ex merito ...... 107 
Licet aeger cure aegrotis . . . 145 
Lotus hic terribilis ...... 6 
Lugent Sion et Judaea . . 16.5 
Lnmen sancti spiritus .... 56 
Luto carens et latere ..... 39 
Luxuriant auimi ...... 104 
Martyr fuit Stephanus .... 89 
Mens ridera seminat ..... 199 
Minor natu fi[;.us ....... |96 
Mors vitae propitia ...... 40 
Mundi princeps ejicitur .... 41 
Mundtts a munditia, • . . |44 
Mundus ecclipsim patitur . . 131 
Mundus vergens in defeetam. . 134 
Nicolae praesu[um ..... 88 
Nicolai praesulis ...... 5 
Nicolaus p,mtifex ...... 87 
Nitimur in vetitum . . . 106 
Nobilitas animi ....... 131 
Nomen a solemnibus ..... 1153 
Non carnis est sed spiritus . 1|2 
Non sint vobis cura ..... 99 
Non te lusissc pudeat ..... 140 
Novum festum celcbremus . . . 77 
Novum sibi texuit ...... 34 
Novus mlles sequitur ..... 90 
Nulli beneficium ....... 1:]9 
0 amor Deus deitas ..... 11 
O Christi milites ineliti .... 69 
O crux are spes unica .... 22 
 curas hominum ....... 151 
Dreves, V.ntiones et dutti. I!. 

« fc]ix Biturica ....... 171 
 »fferat ecc]esia ....... 50 
 Jesu admirabilis .... 
O labilis sorti humanae 97 
O levis aurula ..... 20 
O]im sudor Herculis . . 155 
« Maria mater Chriti 193 
O mens cogita .... 97 
«» raira Christi pietas ...... 96 
Otaries amliatis ........ 15:$ 
Otaries gentes plaudite 43 
mni paene curiae . . 150 
»mnis in lacrima. . . 180 
»mnis saItus Libani . . . 59 
 mores perditos ....... 124 
I» mors quae m»rdes omnia . . 176 
« «lui fontem gratiae . . . 53 
O qu,,tiens vos vohli . 19 
 rth«»doxe plaudite ..... 
ch-tus summi peracto gaudio . . 
Ivans chorus scholarium . . 76 
i) varijlm fortunae lubricum . . 102 
Pange me[«s [acrimosum . . 1:0 
Par concentl rogito ..... 
Partus semiferos . . 1°9 
Passionis aemuli ....... 47 
Pater sancte dictus Lotharius . 173 
Praesenti solemnio ...... 64 
Processit in eapite .... 46 
Procurans odium ....... 
Psa]]at concors symphoifia. 70 
Pudore femineo ...... 79 
Pllsa noxae scoria - • GO 
Qtia venit Dei donum. . 144 
Quid ultra tibi faeere .... 141 
Qui pasus est pridie ..... [41 
Qui pro n-bis mori non respuit 0 
Qui seminant in ]aerimis . . 119 
(ui semimmt in ioculis .... 1.52 
Qui serrure puberem 157 
Quisquis cordis et ocu[i 114 
Qui sub Dione mi[itàs. 156 
Quo me vertam nescio 143 
Qnomodo eantabimus . 165 
Quomodo sunt oeuli. . 142 
Quo radis quo progrederis. . 107 
Redit seras aurea ...... 177 
Regi regum omnium ..... 172 
Regnum Dei viro patitur . . . 114 
le]egata vetustate ...... 4 
Reminiseens patrati seelerii . . 109 



-- 226 -- 

[/ex et sacerdos praefifit. 
lex omnipotentiae .... 
l/ex virtutum cqius virtt:s . 
llimatus omnes curias. - - 
Rubens rosa Jesu pie . 
Sacerdotes Dei Deum . . 
Salve mater fons hortorum. 
Salve pater luminum . . 
alve pater nogninum . . . 
.alve virgo martyr Christi 
Samson dux fortlssime . . 

sito 
173 
41 
135 
134 
15 
135 
190 
14 
13 
1(;9 

ancto Dei Nicolao ...... 82 
Scribere proposui ...... 100 
cribere proposui. . . 101 
Sede Sion in pulvere . . . 164 
Seminavit Graecia ...... 67 
Serena virginum ...... 191 
i mundus viveret ...... 149 
Sion gaud duc chorea. . 35 
S,»l eclipsim patitur ..... 179 
8,,li nit-rem aequori . . . 138 
Suspirat spiritus ..... 109 
Temporum memoria. _ . 108 
Tempus adent gratiae . . '. . . ,51 
Terit Bernhardus terrea . . 6.5 
Tetigit me Domiuus ..... Ill 
Traasite Sion filiae ...... 49 
Trinae vocis tripudio ..... 148 
Tu deitati carnem unisti . . • 3 
Turmas arment Christicol.'m . . 175 

SER," 
Una trium deitas.. 14 
Unicornis captivatnr . . . 36 
Vnlversorum orgio ...... 63 
Ut non ponam os in coelum. . 136 
Vae muado a scandalis .... 148 
Vanitas vanitatum ...... 100 
Vehemens indignatio . . 147 
Velut .tellae firmamemi . . 
Venditors labiorum .... 
Veneris prosperis usa . 158 
Veni creator spiritus . . . 52 
Venl creator spiritus . . 56 
Veni doctor praevie ...... 188 
Veni redemptor gentiam .... 
Veni sancte spiritus ...... .$6 
Venit Jesus in propria. . 164 
Veris ad imperia ....... 36 
Veritas aequitas largita« .... 127 
Veritas veritat.n . • . 120 
Veste nuptiali ....... 200 
Vetus purgaus 6tciuu. ..... 
Vide quo fastu rumperis .... 1,59 
Vin«am meam plantavi .... 4"/ 
Virginis in gremio ..... 1s7 
Virgo Costi filia .... 73 
Virgo gemma Graeciae 73 
Vitae perditae me legi. 113 
Vitam duxi jucnndam ..... 156 
Vitia virtutibus ........ 118 
Vivere quae trihnit ..... 39 
Vocis tripudio . . . 

Corrigenda. 
Seite 2.5 Zile 11 v. o. lies dulcis qnies statt qui es. 
. 12.5 1o. 11 lies De Caritate exsule statt De Veritate. 
. 191 Zeile 2 v. o. ist vielleicht zn Icseu Me per sol fa re 

l'ierer'sche Hoflmchdruckerei 

Stephan Geibei & Ce0. in Altenburg 



l.- « .... ,, U, L OF 14EDAEVAL -,' 
59 QUEEN'S PARK CRESCENT 
TORONIQ "-  CANADA