Google
This is a digital copy of a book that was prcscrvod for gcncrations on library shclvcs bcforc it was carcfully scannod by Google as pari of a projcct
to make the world's books discoverablc online.
It has survived long enough for the Copyright to expire and the book to enter the public domain. A public domain book is one that was never subject
to Copyright or whose legal Copyright term has expired. Whether a book is in the public domain may vary country to country. Public domain books
are our gateways to the past, representing a wealth of history, cultuie and knowledge that's often difficult to discover.
Marks, notations and other maiginalia present in the original volume will appear in this flle - a reminder of this book's long journcy from the
publisher to a library and finally to you.
Usage guidelines
Google is proud to partner with libraries to digitize public domain materials and make them widely accessible. Public domain books belong to the
public and we are merely their custodians. Nevertheless, this work is expensive, so in order to keep providing this resource, we have taken Steps to
prcvcnt abuse by commercial parties, including placing lechnical restrictions on automated querying.
We also ask that you:
+ Make non-commercial use ofthefiles We designed Google Book Search for use by individuals, and we request that you use these files for
personal, non-commercial purposes.
+ Refrain fivm automated querying Do not send automated queries of any sort to Google's System: If you are conducting research on machinc
translation, optical character recognition or other areas where access to a laige amount of text is helpful, please contact us. We encouragc the
use of public domain materials for these purposes and may be able to help.
+ Maintain attributionTht GoogXt "watermark" you see on each flle is essential for informingpcoplcabout this projcct and hclping them lind
additional materials through Google Book Search. Please do not remove it.
+ Keep it legal Whatever your use, remember that you are lesponsible for ensuring that what you are doing is legal. Do not assume that just
because we believe a book is in the public domain for users in the United States, that the work is also in the public domain for users in other
countries. Whether a book is still in Copyright varies from country to country, and we can'l offer guidance on whether any speciflc use of
any speciflc book is allowed. Please do not assume that a book's appearance in Google Book Search mcans it can bc used in any manner
anywhere in the world. Copyright infringement liabili^ can be quite severe.
Äbout Google Book Search
Google's mission is to organizc the world's Information and to make it univcrsally accessible and uscful. Google Book Search hclps rcadcrs
discover the world's books while hclping authors and publishers rcach ncw audicnccs. You can search through the füll icxi of ihis book on the web
at |http: //books. google .com/l
.y Google
..y Google
^iGoo'^lc
(f $1 d&t (
tttopdtfc^en ^taatm.
X. ^. 8. beeren imr^. a, 8f«t.
@ef#i(i^te holend
Bon
Dr. m^atb XotptlU
e t p 1 1 s M > (•
'^anbuTg, 1840.
Sit Stittici(^ 9<c t^et.
D,',..., Google
HARVARD >
lUNIVERSITYl
UBRARY
OCI 25 19?3
..y Google
9
® e f d^ t (i^ t c
9) l e n d
Dr. 9ti$atb 9toe)>eU.
erf(«tS]»<U.
{>amitttg, 1840.
..y Google
^,y,>.y--f^*-^^' ,
3/-^o
X>(t 9Ba(c^C «ntla inu^t fni. j
..y Google
IS 1 1 c t) e.
pCJic Oefi^f^ 9>olmi im asitttlattec ift btfi^ nur
^ ftftm bec Oe^enPonb frfbfUnbiget 8otfi^S<n
|tw^nt Geilem San 2>fngof3 gegcQ bnt 6c^f
l(> 15. Sa^^tmbertt frin tnnfangret^ (Stefi^ü^tönKcf
fStfot ^, nxlt^ in atAtfjtt^t auf ble &tit, fn
ts tt f4)rieb, bie ooQfommenfte Zunfennimg oetbirtit,
WK^obcn fu^ me^xm 3at>i^t>iniberte ^inbttt^ faft aUt
fm 9ta^f^n eignet nmfaffenber Unferfntif^ungen.'
ftatt^ von Sftiei^ö», jtromer, ^bntt oon ^[ttl^
|Ki «. X. bcti^tigten mtc fe^r SBenigee im Cinylnen,
li Sangen na^en fte bie Uebertiefenmgen beS xifngof)
k %e BerCc auf, «nb erfi um bie SRitte be« 18. 3a^r=
Mtrtt begann (Sottfrieb Sengnic^, @9nbica8 in^EMtu
iii wtt bem bomaligen €Stanb))unftc ber SBijfenfi^afiE
M jnu Uebecliefenmgen einer einbringenbem Statit 3a
ntmoeifen. SoS Sengni^ begonnen, fe^te gegen Qnbe
M So^^nnbertö TOxm 9tantfjewic3 in gdfem SRop--
Pa^ f()tt 3n feiner ®ef(^{(f)te befi polnifi^en SoIM liegt
nu onlgdwdtrte ©de^tfomleit, tote ein fCd^geJ Stubium
MUtInnbctt ofen ptZüQU eine Teine ®()ta(^ twb eine
äifa^ »Atbige Sonn et^dten bie$ JSer! ueit äbec oSc
tsfbngea (einet Sotginget mpevy ober on^ Stotafjfe«
Mc)' 4hrita mit wA« fc^ noc^ mnfaffenb, nnb ou^
« ^ bie Stabitioit M Sfagof^ in i^ec gonjcn S&Oe,
mir in i^rm efnjel^titen bed^t, in feine ®tf^^
attfgenommm, toel^ie bann i^retfeitg »iebenrat bic .^aupi
gnmblage ber bog asittctolfec betieffenbm Partien i^
ben naif anbent IBtjie^ungen fi^d|en$tt>fl:%n ®efcbi(^
ten 9>oten« von SSanbtCie unb skmA gebtieben ift. j
@inc neue, felbß&nbigc Seai^ettung biefec
riume fonnte ft<!^ ba^et einer genauem Unterfud(ituis
gegenfeitigen äSec^UniffeS ber bem S>fugDfj Doranlt^i
ben £lueUen eben fo wenig entjie^, als ei wxabfi
nun, biefen SSater ber i9oItiif(fKn •^i|)oriogra)](»ie ff
einer bur^eifenben £ritif pt «ntemecfen. @o
Uterarif^ ^Ifömittel cei(i}ten, ^abe ic^ beiben Sfo)
riHigen na^ .^dften ju gen&gen gefhebt, Riebet
att4^ bie Q>iffenfd)aftli^e Ueberjeugung ge»»nnett,
^ugofj mit ^uöna|inie ardjioatifc^er Materialien
SSefratlicfKn leine ai^ern oIS bie au^ auf tmS
ntenen Gijronilen unb ^nnalen benu^t, fetbjl aber
na<^ @itte feiner Seit |»;agmati((f»?fM)ettfi^ gu ber
f(^en $&ne erweitert ^t, welche fein ^erC im SSeC]
)u jenen c(>araften|irt. ^
' tiefer Ueberjeugwig gemdf ftnbet man bo^ ^
vorliegenben SSonbe bie ®t%i^te 9>oIenfi bi& 31
14. So^^onbeit ww^ugöwetfe unb f»^ «iöf^Ue|U(f}
bie Utetn ÜfftmiXm unb Vnnalen bafttt, 3» beren Q^
gingnng allerbingS out^ bi« £UteIIen fär bie (Sefi^it^j
bei benachbarten SAlIer ebenfo benugt jinb, old bij^
urluttbU^ SRatenalien, wüätc mir bie f(^6nt6iwrt^
<8äte ®c. Sixellenj beS .^rRt£)ber<=^rdfibenten %ioÜit
weß, bei ^o^närbigen £omcaf)iteU, fomie oorne^mtiil
bed .^ni <Scafen fibuarb Slocj^ttifi ud^renb meiw^
nM^mionatU4lcn Vnfent^alte In ^ofen einjufi^en geftotl
tet ^t. 3t sc^t bie »iffcnft^fttü^ 3Ciieb«ute ift'
i
ft Ic6^afi<c will iura, Un h^ Iil« ai4 Ü^nta/^
4ttf^fa<^ mit: nii^t nafo^ hnn*).
»OS bM> ^oui^ bitfc U staiffim Sinuc M
jBmM am e«f(^ii|tt durfei» tStfKjet, onlittttfri«
^ri^ct oU iMi HS^sai (ubtn: Dfafüäit lüxi^ bot
»B<ft« Iw iDtfdlfilU 1« f<« afaäDfj tiri|iirtm
Sntiti«; rdc^ bnn^ bf« Sni>|tiiig M^tt md>dmu
tttgbteuüo. Sn ttibcn tSejii^unsra himti tim 6i>
ii^it^cllng M ScfM iwnfi Ut gtnmt^e SDulegm^
te fUHOa trat) i^ gtgnftitigfli StifMiiffti iti(^t
afitroflai URttn. eine «igae Vi>!KiiiMirag Ibic bot
Sni brt JJfaäOfj ^«be id) fit bm jmritnt Sanb auf:
IHH^, mO bitfpt (tt* bm e<i)l»J btt um jmm
ilmbdMm dntc^btne ent^Um nitb.
Co »Irt 4ba bo» So^mif mrintt 3ttbtif gtt bm
t^*t«ni i> ^inf[(^t (Mf bl« notaialtn SnmblasBi. So«
^«|fo)|i»9 «Hb JBntfhSmj betrifft, fo »itb fte itffmU
H tm^ ^ f((b; Bntgiij; biwni geb«, b<; {(^ ftni
m iga 9{tbcirintittffim ober Saeim bie Biffoift^ofl
dkii fttS im Xia« bejioltra, tnib mt^ bnnilil ^t«,
bi»IBoai8 ei8Btt64iiili#teit, »ic fi« in feinet ftoaUti^eB
Drganifation nnb beten 6ntn)idelnng nitj^t onbetSnlSia
den onbetn feinet Sebensbet^tignngen jor dtfc^rinrng
gibnnni ifl, tai bet Sefi^ii^e feCbfi fo Fiat oU mif
tu) ^etwclteten ober bin^ilew^fen gn Inffen, o^e bnn^
(ibjectine Sni^oten Me Sbjectioitit bei iSmtm itjenb»
I* 3n beeinfcrä^^tläeil. 6« »itb imi »eiitfi^ niiflt
*1 ttbi Sita im rri^tn niftilitairaRuiiUmg bt« ^am Viafn
loiWR ft Watm acta bm XtUl: Codes diplonaticna Majorb Po*
Imbü. Poanania« liio. fHbattt toetbtii, nie oMT i« ffit {nscbnnai
^ tat i4 bfc anviagtWK nctontai Bml^ 1104 bbftr Xitfaote bUU
Di3liiec.yGt.>Ogle
Tm Sertcbe.
Irii^f , ben nationalen QWß in €%ni>m unbefangm att|
{ufaffen tmb tu »bringen ; aha mit bem reines Sleigl
ren, abfolufen Sernct^etUn beffribm, mit täm foIc|M
vt tmfent Sagen gor ^fig finbet, fomnt man fi^
ber 6a(^e nit^t onf ben Gntnb. Son 3a^t ja 3a^
f^Ktnt biefei 8i6lfeifcetS ob pcM{i^tt, »ef^i^rtft^
Sßtd^ligleft 3« geiDttuien, unbjugleii;^ fyat ein neneS geb
ßiged Seben fti^ in ber iSegemoart in i(»m px regen b»
gomten, ba$ fi^ nt^^t loenigec in Si^men, Ungon^
Qkili)ien unb bei ben f)Dten, al$ in 9tufllanb funbgib^
ud^ti man geunffemufen ald ben SRittelptnift alte
biefer Bejicebongcn betnuljten fonn. Sei aEen biefn
Stdnnnen I&ft ft($ ein Iebf»a^s^»&tiged 'Stttfidge^m auf
bei fScUti alte S^jcac^, feine Sitetatur onb <9efc^i4»tt
benecCen: eine ÜXengc tteuec Seitfc^tiften ecf^einen, matt
famnelt bie 2)cn(maU in .Stebecn unb Q^roniten, man
bm^forfi^t bie Qefi^i^tc, man fn^t mit einem SBortt
einerfeit^ boS Senußtfein bec eignen 9Zattona(ttJU nei
^ belriien, fit, uo fte g^rod^ i^, TDenigften« geiß^
1» betpoficcn, anbeterfeits abec auc^ buT^ ein regard
Ginget auf bie StfTenf^a^ snb baS ©et^edleben ba
IfbenblanbcA Abec^mqjt jn regeneriren, einer I}5^em ent<
ioicfelong entgegenju^^ren. SBo|}I foate bofwr bie (Sege»
ttort fu^ oecanlapt ^bten, biefen Seimigen ehic gr^
0(re Vuf^etffamfeit a(d blSfiei: iujnnenben, eine etnbrin«
genbece Sef(f}iftigung mit bec (S^d)i^U ber ®la»en au^
^ bie SBiffoif^aft an bec Seit fein. 3^ ^bc mit ber
gcgcnwdrtigen tlxbüt eine foli^ begcmten; mögen aut^
Rubere fwben, baß fu nit^t o^ne 9nu^t geblieben fei.
^alle, am 25. 9lotumber 1840.
Dr. Stii^arb^Stoepell.
Dg l.za..y Google
Stt9attdan$etge.
eialcitUBg.
etüt-
L m u tmi tjätt tubttm 5
n. ZXt Ctawto . : 17
i @tfte$ §Stt$.
1 2>ie ttfiiui^lc tn 9Ha|ien. Son 850—11^.
' ftk MhriMc eoflt te 9«i« - 51
Swtitt» ßapittU
i Dft Atom MUnbe tcc polirir^tn 9tdramc trab bfe (Mnbvng ta:
Idt bei IHspin MM „Sri4"< eüifd^nng bd (S^rifltnttüii« . 8t
I
I ißvittti Sa|){tfl
I Sic miliit Tbafmüuta bei tMä)ti mÖ) Rmbn, CSdbca uib
IBilbif mb ^iM tiMblI<6t tnib |wl(ttr4( totUfinu von bcm bd'
niHWbam Otofhl Uattm 06a4<^ »5
Sil Oitebms bei nnmn BMAl. SrUtt MiiMI^a: auf<dHwa' ,
tif SlKtlaiM Bfib tWCH« ...... 1^6
X 3it^a(t«aiii(igt.
8änff«d GapÜcL
c
Sniuit dafUnte. SabMo»'« JMntme nab aCoft
^ed}Ste6 Hapittl
Wtqaüatt II. SMti mü bm UagotB. Ornntttc JCampf mtt bm
Sttitf^tn. Qmbmmi StU/aat batA iit Bi^ov bct t^äiemv
nif^ta etibH bw4 b(t Hunini. XSItbti^lte IfaitCtMimfl bct
Otet^^ btf bcntK^ JtalTrW . . ^
* &iehtnte6 GapiteL
Stfucflmn gtgn tit flhftU^ SteteaU nnb bol Q^jltiit^nni. finält
«btc Bectntönna btr tStta» OIfcqijtfo»'! nnb f^t«* eseb"« Jto«
rimlR). eUflnh^n SinfoC bei ei^rnrntcnogl SrtMIlav.
KOdlt^ JCaibatni' nib SSIcbct^nSd&ma btr pMtl. .f^mf^off-
nnt Orttbutig bti iwlnirii^ti SBadtt tmta: Solrtkn ^m{a[)>. —
' acfolgtri^c Jtdmpfe mit bm Ungam, Stbn>tn »»b Ruffcn. —
0oMfa»'l JCrtnnng yam JUnia«. <tcla Conllfct nü btc JUnV
aäb frinc T ■ "
SitunteS SapiteL
Stabvffad) .^mnaim gibt bm Jttalsitittl auf. — Jtdmpf^ mit bdi
S>ommtoi. — Sbisnitw anb Boltttow «rjuwoufcj. — S^ditms
brt Oüdii ..:..«»
3e^nt(d (Kapitel
BohHo» m. Jttii}n>ou|iQ unb fein Bmbcc SKani»*- — @ie0nti(f '
Ximft mit btn Vommem, et^mtn, ZMutfctl». — Srcbcning
bn Btjbn an bet KaCäiic nnb brt 5tlii(m yumucM. — gtitbc
' ■ — -^ - ,g 3(,(gni«»*# tfS
Gifte« 6apitet.
MfAr^ in Aitn. — Sin
t»n raiabbnic tinb ■&atfc| in ¥oltn. — Qntecwnfmis ffiDUbac*»
wn ^tq bnc4 BoMtaw. — em)>(nutg nnb StliffliiBa bec
DftpomutB. — Otobfong fStftpomw*"*- — C^o 0ff4ef Mb
BlabEmir aSonoma^ Sro^fAr^ in Aitn. — SlnfÜIc bti Sär^
t»n raiabbnfc tinb ■&atfa in ^ottn. — Qntecwnfmis ffiDUbac*»
wn ^tq buc4 SäoWta». — ömpSnin ' " '"
Oftpennunu — 9abtaa^ IBteftpowii Knifc
tBonit^ — ■ Btobttif ntt iM iw pwrt
„Gortglc.
3»Mfteö Qapittl
€
ttWtßi^ JtsitgMat SoIcAou'l do^ ftnftanb Bob nngoni. —
n^Aac tar B^mcn ia CSc^Rni. ~- Bmrittchnig Jtdtra
jDreise^nteS (SapiteL
SuMtc 3ii#ifai)«
JDcr Amitf um bie Stpnanfttc mb twnn S(in)ii4< Vtif>
UO»0- Son 1140— 130a
CttitltBitg 343
Gcfteö Qapitel.
W t atW I ap n. «cpffblt CUm SoteibBiit. Siifl Jtotmb'a IL
m4 yotok — Koltifa» IV. JMtinjauni it^ M oU 9nt>
tht mn Mt 3Pv(fi te« )^fW(^ eftibM tmk «dfct
' 8ri(M4ri L — 2){t CK^ SfabtKfaw'l II. tx^Um WiUfa.
I tw t Uto » TO. wtb Jtoiänitv) epnuolibliivi)- — dpnobc i«
tepgö. — Btcdi^ 9omama, ain fitgntt^c 3Aa( bcc ytim
i M^BrfOMfnir 4(>Q(| oA IMi^ SU
Atoeitti HafittL
Sir JtMff m Jn(M |i>iftcii Wtitqitttm etm labbatnaA'
(■■Ml JbilKini epnmff MtoQ'(. — 9t^imi ^iqoe M^'*>
— ^i/Mit 4» bcc l)to|sa»a. — Ofsfetuts Stonon'l tmi ttlii>
Mab in %Mbm «m «oUct — fDHmiNtQ» 6tai« ^fcc in
Jbaen. — CM» imttt enMitaM, MtHt«! onb Zok. —
KnMbti gja g wlta tinb bcr 9tf9latltÜ. SfabpMo» Satfc
Mli ^trr bi Xnüas. — iDIc bcobinRAc Ktfotaaßan bttttOt
«Mai Jtb^t. — esinft CBfiAvHa» eaManogr* m(t bm «eh
liW*f ^r&>n4MiOi»fai.— Or^cbatiA ■tcmg M)^« ia Jtn>
Im wHb_s^fi^ IbtAcNng IM CMi«nMbfb(flifltrf|M B«<
wtaft m, . . . . • aas
jbritttö &a)»U([.
CS«Mt
'SteMon MN ^Ici nob mat&ll&^ -^ Stmfft ba: taaatn, Blnf-
ftn tinb poUtt un ^atic). — CaHnbimg bn Buflatii nnb $><)•
Im. — Ücbttatwittlt bec dtaf[ta, Sanid nnb lEBopIo Rom»
aomia. ~- SOat fitbnw^lf^t Sbiflaiib mlifftit M ton btt^tcisn
«ialbif btc yoUn. 405
, jl wb JB ft^ip jfci» Ot
bWav'l eatfoneot ntt Bf<A»tfii» Cbonict im ««109 ■pom«
«OB BtMaa- — S«b b^l »m XtoAni. — R(aM}M«i« Ob«M
niq ^R( MB Onfpolcn, — Jtennb DM tHafmAm nnb M«
«Mtfut. — Sic JBasfmi nnb VcftTttm« bK bw^t^ CAM
in AaiMic Canbt
Sänfte« (Sai>{feL ,
wfl> i Pl^u itt bcc dom i tili n ipfl vonciwil* ** y n n r icy
(OS fm Cttntt iRtt XemA MB mifWim uA Siiii^it«» £Äe«
ni^ — StnnitWnbt CttOnng b(c Jtii^t. — Atnifa^ bn
t>otfi4a|Iiflt Ba4 ftiofaL — Berttnlsmg btt Erbtante nnb btt >.
MllIbQtB ntiAfqaltni Onfpoiml mit KÄtx^ifitfln- — fdw
ti4'l Don KtnMoa nab nfcÄ^tf«»'* Cbonic) Sieb .... 445
@e(^8te« aapitel
afnfaa ba fSonfirim. — ei^a4t an bcr Malta. — Otobcnnig
bt* 4|tlf4f> Kultanbf. — abnähmt wn JEfro. — finbtteeoi
noA IBcttm. — Stcbrnmu VoItn< nnb Unaanrt. — CMblnAt
bei eitsiid. — Bttdm 460
6ie&enfcö CSapiteL
•nfpebB tnb JtbtntMlai atOt^ M Itc ^tnf^iift btc 4tQ^c
VM CS4ufi[ra. — »te «Mbcn »oMtai'l U. bsn (DmtaaOnte'
nfft mit frism n^itena .&eiaTl4 HL nnb «omab. — etnitfe>
Wt« bn gdcftm tinb bcc Aft^t. — nitba^Ut XbtiUm«»
b(* eonbM. — Ssctfloag btc bnUflbtn eelsaffotlon. — XatÜA'
^ b« mUitt. - IWtmicgmbt «itmaiipnmt bM 8Mbc« . 471
Si^ted (SapitcL
Subumy ttw j T B Bitt b Mii ftdfwpwL ** CTnbt yfiimyn
n Ka^tanw« Jt»nnb'l mb iBtab^rio»'! Obnfti. —
3tt4ait«i)«it{flf. xm
I g att d a g a to ScBtl4(n Übet Ui mfttbK Obu. r- Otetouas .
I «b •cnHiiiftaots |hE(afnl tont ^ btntT^tti tMtn. — IDif
eüng tcc f>oUitfBi^ wm Ottn tmb CHuntcpoIt t|on yoow
■ccAiB. — VinfdKc ia fttufta, eUttun nnb Ruffcn fn f)»
In. — iDorid Don ^aliq. — fflnfdOc btr IDtmaoIai fn Jtübk
i ycöca- — Mapft mit bcn SaqniaaL — Gnünte mb Ctn
XiasBnBb), — Vont Bifi^ wn JEialatt. — Smp&nma it$
~ ' ' '1 statu SoMfa» BHvbliBis. — Sob bct Mbtn Bolt«'
I fUtunttS dtifittl
{«««CiaaVtaJeraiH. tatiw»lfB» H. {r OttfiMltA. — «^
\tät^ «er Mt ttaflto' HbM«/ SMurrioni. — |IM| KT^of
«w MttOt» aab bit Smylnim brt CoiMabttl. — Sngrfmeüw
M- — ^c»d4 IV. «OB mflaa. — t>>|t>"9lf'iv U. unb
BnMt^nV cMICCtf« ^~ Scll)tl IMB COylttfD* ^— f^T^tlttpitatV
nb Wtllw l it Mit fhmuMnIltKi ^ CStte Xnnuiig mdi Mnfgt
•M IMca. — gqptit n ii fl Ilm^iiHiiil — XB{atij«law SofbM
. n* fciwcl^ twB.aiogrä. — RBtuyl JUnls eon Si^mtn nib
I »*■ . 5K
I
Set Ktaät bcc oltyoliiiHcR JBttftfiiins wA^nnb btf IS. nnb IS.
' - - • • 5«
SSeilagen*
trffincficflc. tb6et »m etf4lt4ttonbaab 59»
$B({t( Bcltagt: tltbcc Tlciiiia obtt opol« 615
StUtt Beilegt. Ütbtt btn ttftnt Jtampf 9Kltc|9lfat«'l mit
■Bitttt KtiU^t. t>ii t^ttfä^tmi UHSttOfceu^tma ... 62t
[finfttBiIIafle. Otttt Me Otobtrunetn SoMfo» fi^tobti}'!
MQ CMbtn nnb CfKu .«••..• 651
'«t4*t( BeilttAt. tMtc bit CStatno DtftcyNlanr'l nab Bw
.. bMo» e^abcp'l ynn betttf^tn 8lt{4 66«
,6i<bentt BettasC' tU6tc bft ArfCftlllat BoMfa» ST^tobtv'f
I Ml^ttBftoBb 65B
;i4tcBcn«8t. tubtf Sttn, bit «cMIi" BKkS««»»'' II- ■ 66X
j ^ Dglizac^yGOOglt:
tM SBa^ttHt aUtln moc^ fttl.
..y Google
1 1 1 1) e.
iDie
Jk Sefi^i^te ^olenS im WÜUMta ift hisset nur
f^ ftttoi bei ©tgen^nb frlbfl&nbig«: ^ot^^ün^m
gmo^ra. &äÜKm San £>higofj| gegen bm @d[)Itiß
M 15. So^^nnbcrtfi fein umfangreich ®ef4>i<^fJt)Krf
gtSefcrt fyttte, ttck^ tn atädft^f auf bJe Srtt, in
feet er f^rieb, W »onrommenfle ^mrfennung oecbünt,
ibe^ben fü^ mehrere Sa^t^unberfe ^nbnri^ faß aUe
feine Sto^olgec eigner umfaffenber Untecfu^iungen. '
Stattet »Ott 9tie4)ötv, Aromer, .^erburt von 9iil=
^-tL X berichtigten nur fe^r SEBentge« im Sinylncn,
in Sanken normen fte bie Ueberlieferungen beS XÄigof)
in ibre SBerfe auf, unb erft um bie Stitte Ui 18. 3a()r>
^nnbertS begann ®ott^eb Sengni^, @9nbtcuS inS>att<
|ig, »p» bem bomaUgen StonbfnmHe ber SBiffenft^aft
(ot jene tteberllefmmgen einer einbringenbem Stüttt ju
natecnerfnu SaS 8engni4» begonnen, fegte gegen ^be
bei So^^nnbertS ^fbom Slatnfirtotc} in gtdßerm ^a^
pobe fbrt 3n feiner @ef4»ic^te bei poUd\ä)m SoIM liegt
eine ouagebreitete ©ete^omteit, nie ein fteißigei @tubium
nmlttAinbcn offen guSCoge: eine reine ^pra^K nnb eine
(i»fa(^ »ärbige %i>xm tt^hm bieS SBetf »eit ober alle
Sei^gen feiner Sorgdnger empor j aber ou^ SSornfge*
»icj' itritil war mcbcr f^orf no(^ amfaffenb, «nb aä^
er ^ bic Sn^ition bei Z)hisof5 in i^ec gonjcn %6Xit,
TI tBotttbt. '
nur in i^eit ©njel^eftm berit^tifit, in fefiu @efi^t(^tc
aufgenmnmeit, »et^e bamt ifirerfeitd »ietimtm bte •^aupt:
gronblagtf bec ba$ SKittcIoIter bet»ffenb«t partim in
bot noc^ onbem ec)iet}ttRscn f^id^enöwcrttien ®efd)id)=
ten ^olcnö von Soubtiie unb gelenet geblieben ift.
@ine neue, felbßänbige Seoi^ettuttg biefec ^^U
xhxm tonnte fi^ bat^ einer genauem Unterfu^fung be6
■gegenfeitigen 2Jett»dttniff(8 bet bem jDhigofj uotanliegen«
ben £Lueaen eben fo wenig entgte^, als t% iKrabfdu'
men, biefen SSatec bec polnifcj^en ^i|^onograf9f»te felb^
einer bucf^gteifenben .^tif ja nntemecfen. ®o wHt
ßterarif^e ^Ifämittel ceit^ten, %()!ot i^) betb«t ^obe»
rungen Rad[) Jlcdftea ju genügm gefttebt, Riebet obev
auc^ bte »t0enfd)aftltd}e Uebergeugung gelvdnncn, baß
£)fugo[j mit ^uänat}me an^tDoItft^i: SRafenoIien in
SgefeatltdKn !eine aabeni olö bie auc^ auf unS geConu
menen G^ronifen unb TCnnalen benagt, felbjl aber biefc
xvaäi @itte fetnec ßeit pragmatifd():t}oetif(^ ju bec t^
fcf)en SfiOe ettteitert ^i, welche fein SSerC im SJetsItL^
ju jenen ^atafterifirf.
S>iefer Ueber$eugimg gemd^ ^nbet man bo^er int
«orliegenben Sanbe bie ®e{t^i^te ^olenS biö jum
14. 3<^W^nbett twt^fiiDeffe unb ^^ «ififii^U^ti^^ auf
bie dltem 6^ronUcn nnb ^Cnnolen bafitt, ju bereu @t:
gdn^g olUrbittgS otti^ bie iDueden fdr bie <S<f<^i4itc
ber beno^barten SAUer ebenfo benuf^t finb, olö btt
urfnnblif^ SlaterialieB, »e(d)e mir bie f4»d|)enött>ettf}e
(State iSr. SrceKen) beS .^erm &ber=$rd{tbenten %\m*
wcß, bei ^o^m^bigen X)omc(t)9iteld, fo»te »orneftmli^
befr .^ni ®cafeu Sbuarb 9tac3t)tiäH wdfjrenb nteined
UM^rmonaHü^en Snfent^oItS in 9>ofea einjufe^ ge{iat=
tet f^at ^ gtifcr bi« tcijfenfc^fai^ Viiebwt« \%
Bctiitt. ' yn
mli^ M^ aet Mc^ Uc{iuit«ffaiMinn ^momm, am
fi> Iit^uflcc mdit iCxiid, ttn it^ ^n otu^ ^nOk^
oatgnftn;«^ mit td^t vetfagen lann*).
atui »M ^aiiu^ titft iif intAffm Sin» M
Bottt« MW eif^ii^te (txcftlte bitfUsa, Dubtrafri»
nii^ nIS bii Ui^icism fubni: bicfüga tilitt^ M
»fl^fi»« t« lExtailftO« txt ftit SSfnsDfj t«i|)irtn
Scobitloti; te^«r butc^ bt« BtRu^ng bid^n rnibefonn-
ict9tainiidi(n. 3n iribm SS^iitf^tirigni dornte eim Si*
^R^tOng M S(|Ct(< t»c4) IXe gonneftt SDatbgntg
ttc Suuttm trab i^ gigmftftig«! IBet^lUnffti tdi^t
ntfftlalfai u«b«n. Gfne eigne Zb^ea^üaaß ihn baS
Bn< M i&iagofj (ab< i(^ fftt bn jneitni JBuib (mf=
Uoa^, »tn bitj« erft btn e^b^ ber tm jenem
tenMMen SeiHinne entölten »i:b.
eo «let Ab« boS SÖ^tni; meinet Xebeit jn bell
fi^eni In ^f!(tl luf bie matemten enmblogen. Bot
XüfliMfnig «nb 33acf)etnng betrifft, fo nirb fte ^iffent«
t^ btn4 W f'C'P Sengni^ Ktcon geben, b(| {(^ fem
MD «Ken Slieienintetefen übet Sneiten bie Bifettfi^aft
«Sein fUa im Xifge befialten, imb mii^ bemalt ^be,
Ut ßolM eigent^imlit^teit, wie fie in feinet fiatHUjm
Ctgmifatii» mb beten Snlnideliing niii^f «iberSaUin
<llen anbem feinet teienSbet^iMgiingen jnt etfd)einiing
gcfoannen ifl, aoS bet ®ef(^t(^e felb^ fo Hat old mig«
lif^ ^«tMttietcn obet butt^Ieix^ten jn lajfen, oirae bun^
fnbjettiM Sat^aten W( £)biectibitdt bet Sanken itgenb*
nie p beeinttiilltisell. 68 »ilb tm< Deittft^ett nii^t
*) flln Zittl im ie{4tn urtnnbtnfanuitlung brt fctm Smfn
StaqvÄefi W fcUtcm untn btn Sfttli Codes diplonatici» aiijorü Po-
iMiwe. PoanaiüM 1&40. gibniift »ottcii, mir <ibct |K fpdt gnsttonnua
eu baf i4 U( ongqcgtt» nctmbai n«^ na4 Utf« Kuefiobc iittc
cSfEn iMun.
Di3liza..yGOOgll^
Ici^f, bot nationalen ®d^ Us^Smm «nbefonsen ou^
Sttfoffen niA gu Ȋcbigen; abrt mit bem cemm 91^
ten, o^oüitm SSemt^inlm beffdbcn, nie ivian foI^Mtf
ia ttnfetn SSagen gor ^»du^g fiflbet, Tommt man ft^n
Nr 6a^ ni^it auf bm <Sttmb. Son 3a|)r gu 3a|»c
fi^t büfet SSAlCrcfreiS an pom\^a, »clt^ißorift^c
SBü^tigfeit ja gemimien, unb}tig(rl4> ^t eis nau9gei=
ßigeft 8eb« ft4) in bet Gcgenwact in ilm ^ tegnt bc=
gönn«, boö ji^ m(^t »mger in iSi^men, Ungarn,
<8altjtnt nnb bei ten ^olen , dÜ in Ku^nb fun^bt,
iwl^ee man geuifecmaßen aU ben SKittelpunCt oSer
biefec Seftrebungen betrachten tann. Set oSen biefen
Stämmen i&ft ft^) ein leb^'^rdtigeS 'Sttrft^ge$.en auf -
U6 tßoüa aUt &piac^, feine Sitecatnc unb (Sefc^tt^te
bosertent eine SRenge neuer Seitf^ftiften erfi^einen, man
fommelt bie ^mhnaU in ,%betn tmb (S^ronifm, man '
tnt»^^rf4)t bie ®ef(^t^te, man fncfit mit einem Sorte
cinerfeitö ba6 SSemuftfein ber eignen SflotionalitAt aen
^ beleben, fte, too fte grfiro^ ift, uenlgflenS geiflis
{u beua|»reB, anbererfeits ober au^ bur$ ein regeceS
Ginget auf bie SBtffenfc^^ unb boa ®eifteöleben be$
Xbenblonbed äber^oopt ju regeneriren, einer ^i^rm Snt>
»idelung eutgegenjuf&^en. !So^I foDte bo^ bie ®i^en>
wart fft^ oeranlapt f&liilm, biefen Seßrebungen eine grö«
fat 3btfineiffamf eit aiS bisher sujutoeuben, eine einbrin*
genbete Sefcfj&^gung mit ber @ef<^i^t< ber Flamen ouc^
f&t bie Si^enft^aft an ber Seit fein. S^ ^abe mit ber
gegenw^gen SCrBeit eine foU^ie begonnen ; m^en an^
Vnbere fti^en, baf fte ni^t of^ne Srud^t gebKeben fei.
^alle, am 25. Slooember 1840.
Dr. 8tii^arb'%oe))eII.
Dg l.za..y Google
Stt^dltdansttge.
CUlfttnag.
«dtf -
I. •fiHmrW» PrttrMt . - 8
n. Sh eiatwn . : 17
i&it aHonot^ic tn IHofUn. JOon 850—1138.
Qvftti SapittU
DitHtarif^Ooec^kcrVobii .51
Smltti HapittU
tk fttrai S<t|Uiibt bn )»lBir4(v Ctinttn« nab M( g rf nt ui ia bn
Sit mtttrc Ibtibnibais bei BItkfwt no^ RMtn, CUboi tmb
nUm, BBb ftte mvUdc »»b peIU{r4( buttftma twa bem an'
IM Iftttf4« DbamtÜ U»
JBterte« 6ai>it(L
ifuda
M «cMme btl tim^ tUAt. 9t9n fciabli^ct diifammn<
gfänfteS SapiteL
Cfdte
3ntinc 9n^b(. SoMfo»'« Xtinung unfe 2ob 160
&ei^6it& (SapHtl
Vtttttoam U. Jtrire mit btn Ungatn. Ornnttt JCampf «tt te>
XKiöf^tn. OiDbecung OUtr?n( bu^ Bit St^ca, bei tT^tno«'
nir^w etdbte tarA bU Mnifita. «ftbn^ltr «ntdttuuiig bcc
Cbn^ofidt krt txswroi itAfftM •- >6*
Siebentes 6a|)itel
nmtlMta Stern Me ^bfbt^t SttwaU anb bat S^^t^tm. gbi^t
dbtc BKtntbana btt »{not Ottcq^tfaa'l uab i^vH edtmt JEv
■ iimftn. euactiäut ObifaD brt e&gmtnbrncal etcMlan.
mtdhtt «ottmi«}' anb »UbR^nßtllanB bn fb^. «tnT^- ^74
Rnt «r^fbaag bn pobtffi^n 9Xa4t mta: SoltKaa) ^{oiV- —
' ötfolgm*» «dmpfr mit b«> Ungarn, fBbiatn nnb Kuffm. —
Bolrtta»'* Ärinuna |iim Jttnig». fkfa ffoofitct mit bct Ätt*e
udb [rine Btrticfbiinfl . ^^
9tesnf(6 €apit<L
ffitabQffa» *cnnann aI6t bm »nielti« auf. — «ämpMittbfli
$»omrami. — 3bißn&» anb «Solrtta» Arjvwuft?. — ajettutifl
bt«0ttl^ «OS
3et»nteS (SapifeL
SoUHo» in. ÄrsOBWOltii unb feto Btnbff 5Hanl«>- — «Htflwl^c ■
JUnwft mit btn ^omniern, BSiSmtn, IDeatfilim. - Btotoung
teBt^ an btt ««itfe nnb brt bfäStm ^mxima. — Sritbc
mit bcn SU^moi. «tmoKbnnd SUgnlm'i «»
Slfted Sapitet
SUbImir aScnoma« »«(fiirft in Aitw. — «InfWe 6« 8*
m JSlobiniic anb *oIfc» in SJfltai. — Untcnwrftmg JBoWx^
vat «otic) tent «oMtam. — ÖmpJninfl "iSJHföS"? ***
ORpomMoi. — «wbmmg »tftpomnwo«. — Ott »iWT »« ._,
aombttt. — Bfttbnf» Brft Sbimmaxt »*
ArtUgloft Jtrirsl^tfit KoUOam't tuH( Rgflanb mh U>igain> —
mfittt bn Bo^ara fn Käfitjita, — Btcmttttlune Jtatfn
aUdMM. 3a»n Sa^dnbt
3Der Jtinit}f um bit SRpnin^ie tmb botn fldtQlictc 3btf^
Ufimg. S«n 1140—13001
Cfnlcftniifl 343
<St{leö Sapitet.
IKtA^tio» n. Onffblt CSfto BcrtifaiiBa. ^ JContab'l IL
aaSt IMta. — ffoMfa» IV. Jt(i|Iniain9 tOtÜt 9^ all Snh
ffait mtn Mr l^wrigt M fiptiäim Stu^M mk JtoiÄi:
%i»Mf» L — 2>lt e»^ ttfoWIov'l II- tt^Um e^bM-
«tew W o» IIL mb Aotimftr) epiowlcbllnv- — Otnobc |u
eftttq. - ScTOiff Vonwimtl, ab« fftsrttt^ 3Aat bct $«(«
004 Bofvsbti, ^a(b) nnb yoltfUn S4S
SvotitU (Safitet
Off <MWf BM JbolM iwtrtm iX{tq9«fan «tot« tmb Un «a4(
bsous Jtitteks) OtHWOftMtov'*. — Ocicbims ^mog Mirt'*-
— tS^Mn oa bn SKtwauo. — Wnfttanfi atonon^ wn SIa>
btefa tn> Sdiffn »im -frallti, — awtt|i)*faiv ßtaxt ^trt In
Jtndatt- — Crint yMib Scrtnibiufl, «ddbtt mb Zob. —
OMiif btt SlasBatca tmb bn: Sd^ic^Mt. SSIobpffa» 8alIo<
■Mi ^at in Jtniav. — SXc bttinnftibr KcfbnnatbHi bct sol'
ninn Jtfa^ — Otntt Bfabtffto» CaAsnogf l mit bcm «q«
Mfqcf i^ttaii^tHMiaiwfim.— Oc^ctona ^tnog 8tf)t('t in Jtiw
bn mk_%bifUlt «nf^rtnifl M CmiotiäÄläaitffcM Bo'
Mfoafi in. .... ' 886
ibtitt«« Safiitel.
'RnMtt Dm ^ic) mA Etlabtnft. -^ iUnpIt Uc nnflun, KuT»
fn nnb 9oKn um folfct- — IBctblnbaiis b(t llnsani uab |)«<
In. — ttci<ism{4t itt Knirnt. Canid trab 8Baf^ Xan»
oonriq. — IDol fltb»tftli4< Btnfbuib cnJafc^t |i4 bin HOofMa
«miiil tn yola. «OS
Sicitc« SapiteL
r,w-* — „ — „-^. —-i Pwbp ittPw Ovottttt- '^^ Cf( xjttv
era Snftov. — VCeb MhT* eoti JCnfau. — nftüiotta» Obo>
niq •(ot wm ScofpoUn. — Annak tun ttafotofcn ui* Mt
«tnfta. — Cic Scöftoig tmb gtfTttnnS W Mtitf4« Ottart
fai «aiMic «oabc 418
Sänfte« ßapitcL ,
Ott Bt^iBR bct C< n m R i)lmii0 vnufittrt* ^ f™n4 ^^ VDM*
ba ta Ctttttt nft JCotttob von fltiifowfm tatb Bfoüptfo» C%m
vfc). — tttmittOslbt tMImg bn iEit^t' — Xtni|f<i4rt btt
fMinteit« no^ Ihafcn. — ScRfnfama bn Irafawc mb btt >
mSU^ Canbr<fi<>^ Onfpalcnt mit Rin(c|ibc|im. — ftiii'
ri4'l M« StnUoa unb BiiÄMfiitD'l Cbonitt SM .... US
OtafaS btf Umgolni. — Cb^o^t an tar Ailfe. — Oiehtais
brt 4|tlf4f> KnftanM. — Ofnaa^mt Den JEft». — Berbt&ieca
na4 fficttm. — B etbew uta VoUn* «ab Unaanif. — CMUmU
M eitsiid. — Mdm , 460
Siebentes @a;}itet.
9a§9tla tob JCIdtitMlai at^^ fiA bcr ^mJM^ ^ ^m&flt
MB e^ttHra. — »te gttbcn »BMtaii'l n. tea (BtrttaaO «eg-
nit mit fditflt SrAbmi .^tbiTf^ HL unb Jtonmb. — tftttCtigi
ItUnt bn gAcftm nb btc JtfcJK. — nitbrctwH« X(ctumgtii
bd ettnbH. — getteaitfl b« bntfibtii eelsniTottotk — ICnfbUi
(Ol bn «MUc - UbfWlcaaibt «nmani^itR^ bt« «oiibrt . 471
Z^Ui Gapttel
g fll rtta » BbMtoQ üb temth mb Dafwitiu — eanU^iaigni
' "^ " a ««wiA'« mb Btebvita»'« Dbe»ic|. —
CMtt
Stdibflni ha fOtatJ^kn ttcr V* mttHnt Chi. r- Otetouss .
nb •aaunf^nns Vmfn* biit4 ten badf^tn Otten. — ZMc
Adnig ta yoUnforflai »mi Crttn «nb euniittpolt tun yoqw
«oAa' — Oinfilb ba ftnttftnr Sitmm »nb aufTcn fn 9f
tab — S>«itlt{ 6oB ^otiq. — ObifdEc bct mmaoln b> XUbto
pd(M. — JUr^ mit bot 3oqf^pi. — enümo nnb Ctw
©aattowfq. — ?><ml «ifi^tf wn fcofou. — ömpinma it$
^"^"^^^ atS^JBaUefa» ra^If»9> — 3ob ht Mbtn fBoUt*
ftsBt WH VtofpcMn Ktib tealuii •■••.•..•,' 488
(Atf C|aw»taJtrdaK. ftaMWffi» n. {a (lc*f)«lm. — fXtM
bätT* Mcr Mt «biffta, «üwc, Sa^irfem. — yotf «if^of
«Ml ftolM mb bii SmphniM bei CanMabell' — StoiigMnicbi'
fiK. — ^tbaUf IV, wn etrtlaa. — ^^^^tte)tta» U. aab
gt fl b »l<ag MbM' — Btnjtl wn Bfttmn. — ft^cmoMam
nb ndWa MB |)BanwnBm, — Gtim JMmtBg tum Jtt&Cgc
MB IMtB. — OuMtirnns yiiijfciiniiil — IBfol^faM eodetef
nb 4etoi4 Ma,OIoflaB. — RBcnid JUbIq Osa S&^nun ttiA
Sehnte« 6a))UeL
ßtt »»4 ba oUpsUtifc^ iBttfafioBB n%wb brt tS. mb 19.
3a«4nAff» . . ■ *
SSeilagen.
at|l* BeUagc. Utba tm e(f4u4tiwt:(aab S99
3n>(itt StIIagc tUbn vldnia sba opol« 615
Critr« BriUfle. vuitt bn ttfttn Jtampf SKIeqQtfatu'i mit
boB fdiWtm ViAftn XBi<6>naini 618
BIcctcSIriUgt. CHt «nli&tnme bc« «tri^ttnni« . . . G2t
Ifinftt Sdtase- Übet Mt OrobRnngcn SoMfau Ofinitp't
Bt4 eUm nA Cftnt 6S1
Cevitt BtiUBt. ttOtc Vk CSMEms Otfcc^fHa»'! nn» Ben
. Wtoo fiEtwbiv^ inai bcotft^ 8M4 «4
Biebentc Beilaflb nibtt Ht MlBttMt BoMiom 6ftEPta9'l
B«4 «aphtab 658
I4tiB<U«8i. Ociff «frs, Ut «tnatAi flMtqqifaw'f IL . 6SZ
Dglizac^yGOOglt:
XIV . Snbaltfanieigt.
ecttc
Ntuntc ScUagt. Bebet tai JttxtsttKiI BUttttbu ^amam'* S6S
Sehnte ettlftflc. ZMtlfttriitteflbtcbraSitg Jt<itf(c^r[nif4'(V.
im4 Vtün 669
9lftt,BtUa$i. 5n Bt^maaa b« Sogt oon Bortofinb . . 671
dttttftt SeUasc Utfec Ut Im Xnfanse M 19. 3a(r^bntl
bm fMH nntrn uwf tntn eonbfhi^i (m nocbta bn 9^ . . 67S
iDv(i)tMt( Senate.. Htto vedndEiHut tub ^ctnidiiaite €76
Sttitt^Dtt Scfloac. Utfnnblii!^ eumtnitKiiti^affft.
Sunftilnte etiUfii. UAn btc StiKc^nting btt Snt«I<
tati3 WfibtMlaB)'! U. 678
CtAt<(iitc aScltoAt- IMk bic 9tadtd4tt)if wtI4c bat Omm.
piine. FoloD. p. 98 MD bra CS^fdfillnt ^trioi JdtHttUao't L
Den DrrtUu gut 68t
eitbttbntt ecflagt. tbbn bte StT^dUnlllc AotEntoi' It ^
^ici unb IBIabiintt 6U
X4ttt6ntt BeliasE- XfAtSadt^k tUit^t btc brutfi^
B oi wt aBli i W uiiflM m Voten nxi^tcab brt U. Sa^uBbntl.
«tttniitinte eeflagt. S:abcIIaiif4e UtboTu^t b« fiSnlHtmi'
Qtn b(utf4ttt etabtn^tl (n ^oltn-
Steaniiaftt Btilaat. VUbtt Mt BBtMUtiriflt BQtabQtfa» &»
tttttr* lim JUnf^t Stntd Mn fBUimtn 690
..y Google
Sfnleitttng.
«iiixll, a<f4l4ti vuai. L „Jl,.„,Goo«le
..y Google
tbk Suibti^fttD, tMl^ bei €^upla6 btt na^folgraben
Stfi^tt fnb, gt^6r(n oSc bem »titen Sicflanbe an, bdf vor
bcc ffii^0a bH äb«t bieSIi< binouS, unb von bmÄüflm bcö
6tti bü jU bm @e|l<)btn btS f^S)aT}rn ^ttre« bcn flangtn
D^ Qun)t)a0 rr^nt. 3cbn duftin ©Cttberung tntbcbrtnb,
{Mt fti^ btrftS 5£UfIanb im ©tgenfat» gutn ©Abtotptn unfntS
@ittbri(S aI8 (ine vom fBttect nti^enbS butc^biod^i», in fit^
grfi^bfim, conttntntole Sonbimlft bar, Ulm ixmtm fiku in
^Äkt (EinfiK^it jenn ^u^ @t^t voQtomntcn cntfpn^t
$m @tNT0( tsi wahren Gtmtc bcd SBortfi tagt üUt ftine
«eflmfinni^, ivcnige tnu^xit %üf im iDui^ftbnitt |t^ Aber
bni WlnxtSfpwgtl ntvbcnbcn <$figcl M>i>t unb fonbert ei;u
)IÜK Sbcile »ti fUbßtlnbigcn Sanjtn ob. JDit gro^ ©trimme
bunbjitben in faß fit» fit^ glcid^blribtnbn Slomalbinctien
•M 6Ab» nai^ 9InbcR obn ttmattc^rt ba8 Sanb, i^rc SBafa
fofMenu ffi)ta guDi ZM in cinanber Übtt, unb nirgmb«
Üben fü fdbß mit i^tm gtigtent^il« ^c^tn Uftm ^eu
Mmbt, trotnoibe Srenjen. Stur im Sterben unb efiben
faffäi nulf^, ne^tcM aRctIcn breite SSobtnanr^mllunfltn
Ifjiäf UfmilnbRn b«$ Zirffonb ein.
Sri Gototow «n bei SSoIga, bott, wo btcfe bie Sßttff
tri^ b(< bU Stefebenen Zfitni tnd) <Sui9|;iaS ft^ibenbeit
&it|i^:>09rt bun^c^t, beginnt bie ^blit^e bitrer eanbbl'
bn nnb )te^ ^ ftbet 400 SReUtn in oflwt^lic^ei -^toaptd^
taatiH pm mitcn Ufer ber Cber, im|«its xotl^tS &ttm»
fi4 ibn unbebcutenbem Sortfe^ungtn bis jur SBeftr »erfolgen
kflm. eontow, Xicw, Ü^Om, bie SBünbunsen ber 9>>^
4 einUEtutig.
renb fie f&bioditS, in bn 9ti<^tung von €^rtpta auf Tiletan*
bxetoit unb 3()>n))oI jum ^rutfi, bic Jt&f!tnniebraing be^ ((^nKtrs
jen Wlmti bcgifnjt unb ftc^ bann nac^ 3Dtjim an ben Sup
brr Aanpat^en anlehnt.
3n glct^tr rat|l6fHi4eT .^autitriAtung btritet ft($ ait((
bit n&ib(ti$e Sanbb^^e auS. Son btr SRfinbung btr ^wl
in bie (SIbe fhtift i^it Säbgicnge na^ iDflen {ibn bie aR&u
bung bn S^art^e, am re^tmUfrr bnSIege tntlang jurSR&tu
bung bti SDieroenj, fc^t ^(^ von ^fn fn gtnnlic^ grabn £tme
nac!^ @robno am SRitmm fort, unb gebt bann norbolhvditf
ju ben i&ueaianbfc^aftett bn J&i^Ra, bcA £>ni())r linb ber SBcdg«.
3n i^rfR wcflltc^m 2|)t{Im breitet fie flii^ bis ju bcn AAftai
brt lD|lfte au9, begtrittt biefe, not uon' btm £c(t«(anbc bec
S9!ei(^fe( untnbTO<$(h, bi6 in bie Qegenb beS furifi^en <&sff%,
unb wenbet fi4 bann iun<i4ft 6fHi(i) m^ Xowm am SRimten,
von bort norbAfllt^ Aber 9>ffon) gum Slmenfee, in bejfen 91^
fic ft4 an bie .^Aben beS SBalbaE anfi$lieft
9IuT bie f&blidie btefet 9anbf)Aben, unb blefc aud^ nui m
etnjelntn €JttEien, ererbt ^^ ju einet Vrt von eigentlichst* '
birgeformation. SRit i^iien breiten, t^tt gan) ebenen, t^eGU
^Agltgen @^etteln, ibren ftbr DBnxIItg'in bie wn Ebnen ef»
gtf(I|h)fftne Sitfebene fi4 binabjttbntben -^(bbad^tmgen, trentfnt
114 beibe ftbt lotntg von bem ©onjen, ju bem ^e ge^6teii,
beffen aUgemtinen einförmigen JBau au(^ fte tbtiltn.
Sitmoi^ bittet bfefeg tseite SEiefTanb in fttntn einjclitm
Steilen einen bHft »rfi^itbtnen ^Inbticf bot. 3t nai^Km
feint Sanbfi^afttn auf jrntn Cnnb^filitn ober in btm tigmtHa
d^en Xitflanbe liegen, je na(^ttm fCe mtbr 'bem Sttfttn vbtx
bem iDfltn gugetuanbt finb, biefe 8a^ tmb bie utf^n^Il^c
i8obtnbtf(^aftnbtit baj ^inwiiCtn tinrt bie 9Iatui; bejtmngeiu
itn ibi)tm Gultur verflatttttn ober twrfagten, — ift aoiS) ibre
S^b^fiognomie eint gdnjlii^ wrf^iebttie. 3war finb fol(f»tf@t:
gtnfj^t ni<^t nabe antinanber gcrätft, ober grabe biefe mittn
jDimtnftontn, in ivr(cben fit ftc^, btr gangm 9hitur be6 Xiefi
(anbe< tntf^rec^tnb, barfieflen, oerlei^n Ebnen «ft ritten mt^
^ft gToßartigtn Qbaratter.
1) jDit fAbiii^e eantl^fte. ettigt«an mm bcr ^
(Sfogcft])(tfi^( Ut(frff(^t. &-
im Zut» in brat %a^mli)ok brt noAnditS fhEmtitbra Xsiu
tMJcc ^db, fo gelangt man, wo btr Sluf boä ®(biige Der:
U$t, in rinc gtgtn brri SBiilen brttte Z^aUIxnf, in xotün
Ue Baät^tl tn ifÜxüitt, tvtmg nac^ Slorben gmanbtn Slic^
tang, 0(9 rin no4 miß^n «Strom ba^inflicgt. SDfhotim ge^t
Mcfe Z^oUbau in btm SBinEtl jaiifi^n Scic^fd unb @an in
eine Stiebenutg aber, mläjt mit @um^f unb SSoIb bebedt
tmb faß gon) unbebaut fti^ gt^n Sßetltn tDtit in einer SSreite
MR fic^ Steilen (inftitfit. SSefloxlitö bagegen treten bie ißergs
^ bcr Statpat^m bem6tionie nd^er, beffm jenfettign n6rb*
G4a X^Tonb fi^ gteict^faUö gu gaifigen %tl\tn unb {teilen
i>&^ aitebt ^tcr r^out von einem berftlben, SSarotl, bem
Gd)<aipfa^ uralter @agen, bad einti piiii^tige, jegt in XT&nt^
MTB liegenbc Jt6ntgäf(^loß bei SageQontn auf bie altt^wpU,
wab JtcAnungößabt beä poCnif^en dtet^eS fierab. ÜRit gabU
nid^ Slfkmm, ^nd^tigen JCird)en unb altert^&mlit^en @es
Unben grfc^äcü, gte^t fic^ Jtiatau am' Sufe ber S3erge in
bem T^ait ber SBei^fel entlang. *3mfni» berfetben nbltdt
nnt auf ^o^em ißerge baS Silopx S^niec, eine bn dtteften
mb irid^ßen Stenebictinerabteien ^lenS; feitmditS ben mole^
itfi^s Srab^Agtl Xo^giuäglo'S; in ber Seme nai^ ®äben %tt
ben fü^ bie .^ötien ber Aaipat^en an bem •^ortjonte beutli($
iama. 3^c Sorberge nfüUen ^ier fafl bai ganje Sanb im
&bbta ber SSci^fel, ba«, von bem fc^inen unb fräfttgen ^Srm
f^enftblog ber @oxah^ benofint, mit feinen tiefen Slußt^dlem,
feinen fleil aufjtcigenbtn gelfen unb -Ritten, feinen SBilIbem
unb äBirfen einen lomontiftben "ünbiid geuii^it. @ine SKenge
wn fingen, tbeiU bie @tammfc^Iäffet rbler unb beräumter
Scfi^te^tet, ibnli jur 8$et^ibigung be6 fanbeS von ben Sür^
fien erbaut, treten in i^ien Sluinen auf ben %i\^m unb auS
ben Sdlbon (lervor. £>a liegt im SSeften nac^ b/r f^Iefift^en
@rei^ |B Sobrd, noc^ im 16. 3al}ibuitbert ein Sager ber
Sonf6bertrten von JBar; Sotoi, bie ^au^tflobt be§ e^emoli?
gen Säifientftum^ gleiten SlomenS; äpwiec, in t>en ^ei^en
an ber Srenje von Ungarn; eanbSEron, auf ^o^em, viel^
fx^ geti&ftetem Srifen; bann SBiänice, bag @tammbau§ ber
Anita; aSelfgtvn, bie Surg ber 2äinon)£tt; in betbei SU.\}t
Oblii^ bie btTtttnuten granbiofen JSergroette von SBicIicgta
L,„z... Google
<( Clnltlttins.
unb Bo4nb, In «Itn unb iHtin 3^ imofitAp^tM Rt)^
^um an ®a^ai ju Zagt fArbemb.
ffimigtr s'^'rflid« 0^ Mm<iv(g9 rinc fSbmt, fff bie
Sttnbf(^ft im Stoibcn bon Arafim unb btt oitm ffiei^fd.
6tt Ulbct ein 8 — 900 9uß int iDur^n^nttt übn bau Dtcc*
n^f^itgrf tt^abmii fJIateou, nw^nn tnb«0 titf ringefi^tiittiiM^
twn fenfm^fffl gtHnHinbtn tngbfSTfngtt SeTgftMttm oft rinm
@c6tigdi^<i!ta vctlri^ Swircften ¥ilica unb ®tafa enttt^
üt^tS IHatMu feine fr^^ (S^tbung. ^!tr Ifcgm bit bs
15. unb 16. 3afit^ntwtt rri^tn Grtrag ^mifycmbtn, ßt brat
<Snbc btfl 17. äabr^bttts t»rfaanun CilbnbeTgiverre Dim
jDIEuf^; twn büc fßtftn bie SJortba unb Vilica, bie 9>qnafa
unb anbnc Rcineie SItbenllftfTe bei ffletd^r^ unb &bn noÄ
oflcn SBtftaegenben ob. Soi aOen obtT trägt btc Siftfftant
bcö yiateauS bcn Q^araftn eineS @(bi^tS.. tUbet ben Sunt«
{al^dn, ouB »eifern es ftin befirbt, unb in ben bin «oo
netiintiA tiefe Z^Ier, tpie bie tM)n@fIar9 unb l^iofifona @ta{tt,
dnsefcnrt finb, tb&mien fiii^ mebrtre bunbettgug ^od) ifoUrte,
ivtttoieöfe Stlfm <nif, mrlt^ iti nfiibli^er, etnaS naif) ffltfhn
gcnHtnbtei 8tt(!btung »on Xralau vbn Btaia, ^olbrotn, 9»
Kh, Xromoloio, SÜobotvice, Sotü, Sirst^n, ^ßiSn>, Stoa
bucb f{<( ^jiebtn, uiA aDm^Itg an ^i^t «etlinenb et^ tn
bn Segcnb von äßifUift gdaglic^ tmrfc^nnnbeB. "Sndt biefii
von SBoIb fitft äbctaO umgebenen ^ü{m tragen not^ i(ä)ixäM
Stuinen ftttfiiiita unb abltgrr 04(jffei. 3tud bem fernen
XfyaU, in »dement bet ^rqbniE al< ein flpnibelnber Stbit^Uoi^
entf^ngt, fkigt fieÜ, von walbbebtcften Sergen umgeben,
ein Seifen tapox, auf befftn &VfiUi £)9cdm, baft alte &4fiei
JtojimieTi bed @nftn, liegt Sivtft^en Oi^cdn unb $ia6bvM
&iXa baute 6aloDie, bte ftommtet^xotftnSRUtUim'iB^'b*
Gwp, )u ®iob)iSfo ein !9lonnentü>pet; unfern baoon log
SEfcjpn, b{( €Stammbuig ber btrfibnten Somilie, beren Via*
inen bit £>fforiAdfi fvrtfAbten; an ben fXueDen ber ffiatt^
unb ^lica, mitten in ffiiUbem, C)grob)ieniec, baS @(^(o§ bcc
mMtignt Siileie; toenig tntfont Vilica, cinß boS Gigeii*
t^um bet gürfien Sboraartfi; ctnuS ipx^ von jenen tßet^t
jfigen Jtonieq)oU unb Vofof, bie ®taumif^e bet $otDcfi uiU>
XoöicqwIAfi; na4 SMota ^ciouf Uc alte tSrnt S^fjttyn, bat
D.3l.za..yGOOglt:
bttttat tarct fein «nmba^ttgM Sftoritnbtlb tuib feine (^
Son Mffem 4>i^mH eignet fttb eine me(me SSeilrn
■fite Tba^t itbtt boS tnnlirgenbe iattb. 9torbn>dr» MiA
«an fai bte Sttftenragtn, wtlt^e bem Stiufe ber ^att^e foli
Scn; m^ SBcßcn gießen ft^ bie ^&geltl^en e^IefbnS jui
Cbet ^tn; eftnitti oto wn tener ganjcn pittattitm %tl\m»
(c^ liegt mtfiteic ^nnbtrt Suf unter i^ncn dse Sonbf^wflr
wcIAe, oon ^m gtfc^n, jwor au4 ot» «n Vlotean erft^rint
öl bct Z^t iefeot^ ipegtn bei ftdlcn unb engen, wn ben 0e>
wiflimi fiAena riageriffenen Sc^Iudftten eftci «IJ ein trielfui
lecfpdltfnce ^fiseDan)) ju btjei^nen fein ntMite. ffiie bicfet
im fBtftea bnn& fcne Stlfnnrei^e «on JCrofou nac^ (Sj^d^owo
icgrentt »irb, fo ftägm aiu^ in fftnem Stotben in bei 9{id)*
tmg MB y^ritbot} an bei yilica nnib Genbomb an ber
Scit^ ftäe ^b^ hbtt baffelbe mspou ®ic biEbm bea
CS&lvanb bt$ fostnonnten GcnbonttTet Öijgcbtrgef, bcr ^i^
$m SaAbf^oft im Sloiben wn ben Xnyat^n* ®t(^s po«
nSeb, bntd^ flait« Stbigeot^Üer «en eiaanber getrennte idrcp
{ftge, von toe^en bet n6rblt4fte, bfe ^fa @ora ((oftlei fBng),
«it4 bn ^ße tft (18—1900 %u^), crfitbtn fi^ f)in in einer
Steile twn 2— 3 SSeUen ^tei ctnonber. fifyct ft^tf auSg»
ladtea Sdfenfdnnne, »elt^ Ato bie jum Z^I «ui Xolfßtin
feeff^cnbcn. rfidmfßmng geßoltcten Serge eDiporrogen, bie ßei«
len unb (iti)tn Xbfitlle nad^ @&bm, bie ^du^gen Spalten unb
JUirfte wrici^ ^ unb ba bem Gebirge eine Hxt oan lüpta»
i^Andter, »eic^er nomentliii bie ®(genb uon 6^in «u<iei(^
net 9I»rti»irtf «on bec Spfa ®ora, auf bnen ^ii^ftent fünfte
BBtten unter Sdfra unb tiefem SB<Ubem baS von ßoUtim
e^Tobrp gcgi&nbetc iiUt^e JNoßer $o[en« @n>i{t9 Jtrg^j (^et^
6ga Sxtui) liegt, tfl ber Vbf«a bed Gebirge« flat^ unb lang.
Jtteinat, innner ntebitgcr nerbenbt ^fig^üigt machen ben
Jkbeigßae jnc ^Hlica, jenfrH wüi^ bie eigentlichen Sütflanb»
fd^oftai yii(<itf ffd OB^bretten.
Qo(4frg(9«It faffen )wet ®ebtrg0)&ge, einer im Statiiea
Mb ber anbcre im SBeßen, iene< ^elpUiteoft dn, mid)ti
\m e«nbfci«p «m Üitfen Ur^ ber Äkftffl inxft^n Xtolw
8 Cinlittttng.
utA eenbomfr fn rinn mittlem Si^Ams tm BOOffu^ ttn
bn SBceteSfltlt^c nf&Ot. Unmittelbar an bttfrt fc^Iitgm ^
jcnftitS M Öttami bie noc^ tiefer Uegtnben Q^en od,
nieh^e auf bem btctten Slfidm ber ^bli^en Sanb^öl^c in im«
nin giifetn JDintfnfiontn bis in btn fmißen Cjlen <Sun))M8
fU^ tiinjie^en. Sivift^en beiben bilbet nur bie Süttt^ftl eine
^tt von trennenber Orenge. IBon jtratau bis Senbomit flxtft
^, mil bie •^Agrl M nAtblicfttn ^lateauS ni^t biifet an bot
GtTom treten, in ttnet ttnu biei9Reilen breiten Zfialniebcnmg
tafiin. £ann abn bur^brit^ lie in graber nirblii^a: 3ti^
timg bie eanbbd^c unb wirb bid jtit 9ilicamfinbung «on tö*
^, fteUtn, mit ffiolb btbetften Sldnbem eingefaßt, wüdtt in
biefen @egenben ben Uebergang übet ftc Btrbiiltntfmtl^ et*
pc^neren. 3n ibrem SSeßen btbtcft ein mä^tiger bituvionb,
f^rr Sebm ba« fenbomtrer .^{igeliplattau. ^tet finben {idf,
nomentlicb um $n)fjo»itc, @Farbimiet) ütüi DiAcjiS», btf
«Ite Sibe ber Cle^nicti, bie ^c^tbarfien ffitijenf^r ber SBett.
3(uf bo^em fl^ergc an bec 9Beid)f([, eon ®fltten unb SOtinbcv«
^tn umgeben, er^bt ftc^ Senbomit, ber .^iqitoit bei oUtn
tfBoinobf^aft gleich 9tamen8; unfern bovon liegt SDffoIitv
baS®tamm^auS beiiD^oIilUrt, banebcn JUimuntii», baS rci^e
Von tbnm gtßtfttte jQomintEanerdofttr, in beffen ®m)6lbca |^
nt^en; im 3nnnn beS SanbeS bie reiten eißercienferabteicn
Xnbrgridn), SRogi^, ®ulejd» an bet ^Itca; mtitec ndct ffie«
ften imXrafautfi^enSBicttliJn), an ber ffiet($fe[ noibnxirtS nw
brm Srjgfbirge &itätffyito, eine ber lUte^en Senebictinep
Abteien gang ^Unl. SIbetiw in bei @tgmb bec untern
9Iibba, £4)ion)4j, norbmeßtit^ »on ber %fa Qon, bctsobreit
boS Vnbenten btr cinß nul^tige» äborousfi unb jDbnnxiji;
t>a ganje reii;^ Sonb iß boO von gef^i^ät^ benlmbrtngoi
jDrten.
Sticht twntget fted^tbor f&tb bie tiefti aU Senbomit tie«
genben ^^gel^rnen bec frfi^ aSoivobfc^ft Sublin am tet^
ten Ufer ber ffieiiftfcL Zu^ %\n gibt ba« SBciitntorn Uc
ttt^ficn (Ernten. 3n Aa)imier) an ber SSd^fü, »oftlbfl
niK^ bie Sluintn M wn Xatimitr) bem @m^ erbauten
e^Ioffeft ßebftif Pfbgten in fluidem So^^unbeiten cnglififw
XoufUute i^ ^oiÄgftomtoiic tu ^obot} bie SSihfte iwii
c rt wn i VQTCtt wnt otdäfttAi wdb vnUtn in ftnofOitfUtt, (um
nnit^igen ^ügän geigt ft4 biffc ofterttiänili^, mit oitltn ^
Uften baä^tn ^(btUgefd^lt^tn, vielen Aiii^tn uitb Zi)iimm
tf^ltadatt, etnß «olfrriibe >^ut>tftabt M ianbtt. film icn>
fcäs bce SBiepcj, an btfftn Uftm ®obie«ta SEBoIa, berStani»
ft -3(ut @obi^'d, liegt, »irb bie Sanbfd)aft nailf, bem
Äig ^ fiad^ @anbiget Soben beginnt mit bem fruc^t^
bann itfym o^iwt^feln, unb bei Qtieim ergeben fi(& bie le^
tcs Jtretbebtisc, mn tneli^en man na^ CJitn in btt Siuitn
SBaiiQtdna tiinobfre^t.
^ei eitiilt bie Sonbfii^aß einen anbetn ^nfttt. Tta
bie GtcQe ber ^Jligel tiefen ttdte Sbenen, wel^c (ier unb
hntf wmtaOid) in t^ren ni^rbEld^n Xbeilen, mit umfangrct'
itm, tnättm 3B<llbent bebettt finb, unb 1T4 na^ jDflen unb
6&beii BKtttnn oudbeilinen. @c^on an i^ttt SQeßsrenje ^$t
bn fing MR nrcili« an in cinei fump^en, wolbigen 2^fui(^
kagfönt botRit. 2>et @li^e, bn ^or^A unb brc SfuQ bun^.
pritm, auf bem G^citel bei SanbH^e entf^ringcnb unb bet
fe^ oOrndtigen Xbbac^ung befftübcn nadf Stotben ju folgentv
ntt ifinn seringetn Sußäffen bie Sbene, beten Xretbdiobeit
fiifc, Jtocn, tmXSem aber fi^roeien ffietjen m^Uc^ ^tnof
WagL ^ütt liegen bie wetten Sefitungen bei ge^tfieten gfa>
attlini/ tpd(^ ftt^.ber Xbßammimg Mn einß unobbiingigcn
n^iircB ober Ittauircfeen PiHen tübmen. 3in @äben, in
ba flueOgegenb M ^ctTpA, SBi^niowitc, ba9 Stammgut bei
Sijtniinviccti, xotldft ben ^oltn einß einen X6nig gaben.
9te<ibmäxt8 bavon* jDfhog , bei 3)iittel)}unft beiSätei ber ^o
|en Oßiogsri, beten reii^ei JBeftti auf bie SubcmiiSti, bann
auf bie Sftrflen ©angurjfB Aberging. 91oi$ »eitel n(tbti((
«m 6t9t, SjditiM^dt, bei ®tammoit bei eblen Sjottoniäfi;
ab^ auf bobnn S3etge, im @&btve|len beö ebenen Sanbed,
JtQcminiicc, beiätitnt bun& tnt »iffenfc^ftli^en 3n|)itute,
ttüift Zb<^eujj 6ja^r unfteiblii^en ^nbenfend, ^iei gifinbetc.
ffio{9n{ett fx^t in bei 3]titte ttoif^en ben eultutlanb*
f^often im ffie^n unb ben ®tefpta in feinem £)ßen. Sitn*
fdu M ®(iiq HS ftum 2>niej|ff unb br^bet ^inau« »etben
bie IStaicn twOfornncn ^ait^nm. Un^fe^re, von ^ auf>
flt f < ^ «ann®te»|wifliafe btbntte ^iidtm bitten fi^ twt bem
Dglizac^yGoOgli;
10 Cinlcitttns.
KSä ta tKäfailbm «a. JBtba Btige no4 fBitbec kernt*
um btn •^orijoirt, mtc i^tt uid» boxt ru^t btt( SCugc onf cnu
t^Mn j^figdn (magOt), utl^c t^U )ki Sejcül^mmg bec
IBfgc, ^rill oU alte 9uib^tiffl )ur(iinnengi^4iift finb. Sh>
fol^ fönöbe {fi batm btrSbiblltf wo^tl^ äbmaftbmb, tM&
4(n ))ic DOS bfli 9n)>^fin tirf tingefiinittnKn, ouft bcc
gerne tri^t fT^t^omi ^«iC» (jary) gcvMifirtn. 3n I^m SUfie
rieftln tiAie SSä^t, lUitu SSaibtr (btiraka) Ubtäm fctc X6«
(lit^e, ttnb )n»f(^(n f^ntn (iegtn t)on fbUran > tbtt 9a^*9^'
Un unigcbm bic rinfoc^, oia ^unblü^nt SJobn^^ttra bcv
flttnfi:^. •^in f&ibm ft @(6u6 oer btn fflinben, »d^e
faa Sommer bic iplatttn, tum (einen SBdIbem geH^Itm @bc*
ntn mit @Uitti bunfeuK^m unb fidf im Sinter )u ben ^
tisßen, oon Sage langen Sc^netgeftAbem begleiteten IDrioius
ßeiflem.
lIHtten bur^ blefe Steppen bcr lUrohta f itft bei Sntepr
in einem tiefen, »ft von lüilen Seifen eingefagtcn Stiale imw
Sterben noi^ ®Aben, in einer ettvaS nai^ Cften gnoAnbten
fti^tung. Xuf feinem rechten Sofien Ufer liegt malerireft Aien»
bic alte äRetropoIe StuflonbS unb lange Seit Sit eine« pot*
irift^ flBotKiobcnf weitet am Strom (Sjerfaffip, oon bfffen
6taro|lett jDarjKcwit) bie erfte Dtganifatton ber Jtofafen au8>
ging. Son bteftm C>rte aba4rt< ocifc^inben bie ben SDnicpt
(idbn begleitenben .^iben. ffloAe, b<e unb ba mit @ebfir4
tcbetfte Ufer faffcn i^n ein, unb nur not^ an einjelnen @Ut*
Icn, nomentUt^ in ben befanntciyXataraften (pnngl), treten
bie 9elfen gu Slage. ®&bli$ «on Xleronbron^E »nld^ bn
Gtrom bie (Ebenen ber Ufraina unb flirrt bann mit (angfanttn
8auf, in einem weiten Sette gnifdfen tief (iegenben @i<afli^ta
fdnc @(ew<rffeT btm Speere gu. 3n biefen weibeten bie Z«*
btren no(4 im vorigen Sa^r^unbcrt ibre reit^ .^eerben; fie
snb bie Sanbfc^rten ber tUiaina toaren bet St^uplad )a^
lofer jtilmpfe juifc^en ^fc^ntgtn, yotowjer unb Stufen, gwü
fe^ Satoren, Zixxtm unb $oIen.l
SSenben »ii unS nun in becJtfißennieberung bej f^wao
jen Stterc« vom jDniepT we^ihM gum X)ntrflr, unb fletgen
twtfd^ biefem wib brm |)rut^ widw no^ Slorben }ur Sanb*
1^ ^uf, fo jcigt fi4 f^oB ^ in bee Dtolbau bc« <Sia>
D.3l.iec.i.Gt.)Ogli;
Ocegcap^lfi^t Ucftttfi^t. 11
p$ Ut M^dicgen^ Jtoi^Mt^. Vn iit CStcOe titt uiettm
«* tbm iStaifli^ tttten atagA^ntt SiCber tmb SSAntifii;,
wldk im ®6(m M mittlem £)me|lr auc^ bie (i6gl^e Cht«
itaim, srie yofnttm am Su^ ^ JtaiiMt^m bebedtn, unb
M ße gfSc^t fhib, einen bcnt Znbau fetii gdnßistn Xtfet*
Mm geuKlfiixn. £)« £nte^ fiUlt ^ec tttM von SMiilno
lt»toe in einem tief caiAtt^ltta, von SeEfenufern eti^efitfls
tawA wit 9eUMAden ^% «füllten iSett Don bet &mb>
^ M^ @A!Kn Idenb. Xn feinem itnftn Ufet erMen füft
öhI «m 8lei^ fc^ S^fler, meiert jui SJert^etbigmtg ge>
im Ixe ßetcn XnfiKp bet Xataieit unb Surfen btenten ; un>
ta %|KD, onf fio^em Setge, mit «telen 3LI)iamtn geft^ädt,
Xonimcc 9>obo^ft, bie bebeutenbfie @fabt bec gonjen umlica
gmbm &mbf4aft. X>iefe, $obolien genannt, 6teitet fti$ »oni
2)atrflt 3itm £o& auö, unb greift ndtblii^ mit ben &tam
Sri^väaa, im €S&boßen mit ben ufroinifi:^ <Stqr))en. Bm
Men iff i(« Q^miHa gdnjHc^ tierfi^ieben. Vnmut^ige, oon
fetn f^nßm ^aintn ^f^ befrdnjte ^bgel erfüllen baS
finge ftmb. 6ie ctNEwn fi<$ awtfi^ ben Sl^en Stott} ui^
Goirttyc) in ben ee^tn «on aKifbipboi} jum @eMrgS(tiauE«
tR nb ^cbeit mit ben ftw^lreitb^en Stillem unb jo^Itei^
Snbqrtitcn in bcm manni^ittigßen SBe^fcl. £le fAin^n
^eabcn twn ^omweb, ©c^afen, Vferben n. f. f. ^ben (itt
im QAer|Iu$ i^ Slobmng; faff obne Seaibettung gi&t bet
ScbcB ben 9ftmff!^ aasra>b^li<Si rei^c Siät^te, unb mit
tMbofifitcm ffietjcn wmben in bei ÜRttte beS 15. Sn^r^un«
bat< ®ntitnl(tnti nnb bie Snfcbi beS Sfrc^ipeU bur^ eene»
tiraTiN unb onbere Jtaufleute verfingt. 9Ii<i^t onbetf oU bie
Statmbefii^dffm^ be8 SobenJ i^ au<( bod AUma $obolicn0
ben bem bet angrenjenben eanbf^aft gdnjlii^ »erfi^ieben.
Bem bicft son€!c^iut no^ lange fwbeift finb, beginnen f^n
Me ttfet ü^Syakfk ffcba jn werben; )ettiger aI8 tigenbwo
U4en ^ei bie fl34tane, aRelonen, JRonlbeercn unb ai^eie
eübftAc^ gebei^ gnm JEfytit obncf)f(ege, unb »ic bei @9nu
aet Mn bet ®Intf)i|K in ben ^^e^ta bet lUiaina weit tnt*
famt i$, ifiit ou^ btr ffiintet fti^ »»n eif^er JUtte fteu
Xn biefe foU^e^efhiU wn bec Slotui icic^ miSgcftottcte
&i(bff|ofl f^ie^ 9t( w^nNbtt be« äfoutg bie ^figeUNncn
Dg l.za..y Google
12 eintettang.
BtstfyatfUaiH m, tMlii^e i^rcrftitt in tmmtttdbotn fSnbm«
. tunj mit bm ^i^tcric^en Sanbr^ofttn SublinS unb SBofpninrt
ftf^n tmb fi(& nad^ ^ßen bt« gut SBctc^fcl trlbtcFnt. '3^
fübli^m ®egcnben werben von bm ^ftdngen unb Slotbcrgea
bn XariMttien n^Qt, bit inbe^ nic^t »cit in bo« Sonb tfim
cinim^n. ®4[>n wn @antbor an burc^flte^t btr «Dnitftr,
«on gidftmt&nlS flac^m Ufent ringrfdfit, tn langfonian Saufe
leic^, mit feinen Sillban obmecttfelnbe Smc^tfclber. 3In ft{i
Htm lintrn Uftr, unfnn bct ©nnjc fJobolienS, litgt •^oEic),
W alte >^Muptfiabt tufftr^et Süt^n; nofbirefltt^ baoon in
ctnei Xrt son >£)%(Ibär)m unb von SBdjenfelbem umgebo^
taito (Stmberg); »etter tw4 9tort»n 93(1^, e^att SRittd*
)Hintt eine« iuf^f(^ Sünrftcnt^um«, no^e bet ©rcnjc w«
£ubrui, QcmoU, tbenfo bcräbntt aU Sefim^, tote bunf Die
Utnoetfttjt, weicht ^ier bn gro^e Aanjter San S<tnui9«fi out
eigenen 3RttteIn mietete. -
Stot^nifilanb EtT^Iicft bic Steige bei Sonbf^ften, ivelt^
auf ber breiten Sk^telßdi^t ber fAblir^n Sanbb6bc ^^ 3Uc
fßtt^^ü ft4 ^ngitfien. 3m £)|}en mit fa^ flauen <Zttppai
beginnenb, gt^ ffe na^ SBejbn ju in ben Q^aftn ou^e«
bdinter, ftaö)tbmtt ■^ügetebenen über -unb ftnfen ftc^ gtißtem
t^eiU febr aamjlig in t>ai Siefldnb binob, xotldftS i^nen in
i^ ganjen o^eflli^tn ^uäbiettung nac^ Slorben ju twrliegt.
3) Sie Sieftbenen «on |)olen unb Sitauen
Üfvit btr Sauf ber ffiti^fd in eine ntftlidft (leinere unb in
eine lp4e grdfere ^dlfte. SJon btr äR&t^ung bet $Utca
an, bei wüüja ber @trom ungtfdfir ftintn SDur^bruc^ burt^
trie fliblit^e Sanbf)6^ boUenbit fyit, vnftbwtnbtn feint biSb«
(oben, ßtiltn unb tsalbbtfrdnitcn Ufer. 3n rinn breiten 3:bit(>
fo^e, beren Slilnber biSntilen gor ntc^t erEennbai finb, flitp
CT mit tufngem Saufe 'na4 Sloibtn, unb erfi in ber ®tgenb
wn 9SobIin, »of'^f^ tr fi^ btr n6ibli(^en Sanbi)6^t }u nib
(ern beginnt, erfi^rint ivitbet an feinem regten Ufet ein bo^t
SMtonb. 3n ber wetten SÜtfe nun, tvelc^e fi^ wc^<lrtd von
. ber Siei^fet bis juc £>btr, unb obne ft^etbenbe 9Iaturgrmyn
iu>4 itnfeitS berftiben gut ecbe ausbreitet, liegen bie fru^Ot*
ttn >^enanbf(baftnt ®xo$9oUn8, bie oUtn SBoiwobfc^ofttn
dtauM, itW^ii Sittab), Aolift, $efca, @ncfen unb bt$
Dglizac^yGOOglt:
Otesiap^ff^t Uttttfi^t. 13
ftttrt i^aib^im wt^At (irr mit Sanbfhtden i^ Xie^
figt ffidbcn gf^wn in audg^etintt Sifiiiqife äbn, nid* bie nwb
hn Snoi^tfclbn xeeAm von Gern unb tton ^e unb ba nB(9
HDifimsicMiai 93(iQicm ]intti(To4<n, betten bie 9taiudtl6fait(g*
Itit bcr ^oliOTten, @4en, lEiIen, Sitzten, Zannen, eer^ov
aft eine (tfonbere Btnte »nietet 9I(i(i ben SRotten tmb
6c^((flen gu ^mfi^t @anb6oben »ot. 2>ie ou^ebclMe^
e^nnpfniebmingen Itegm an bei Stjota unb an bec SBott^
lä XdIo unb Aonin, begtdten in faß meiltnweitn Arfhtdung
Mc SAu, unb foffen wn Sile^nt Üi Dber^K SMtl iitSttltt
m, in btmi idneagegenb bie io^Iiri^flcn &een bcd eonftwf
1(4 fnib«n. -^ iß bie .^eimat bet ^iaßen. Tb» -Ooylofti^
(n ftnTswi», (lAen fc^ bie dlteßen SiolHfiigetr ber f>oIat,
B«m 6i^ SHtTßm yo)»ieI, bem goflfreien fiouet fHoß unb
btffcn .fciesfrif^em Si^ 3tento»it toailipit. Uafetn tutti
Xraftvice liegt jmfii^ JBftgen unb @tm @n(fni, btc ottc
atetropole iti Sldt^S; weiter ncu^ B^en in bent ^iu^cüt;
ba SSort^e, ^fen, ber @i$ beS eißen t^ritlt^ SS^t^
v yolen. drohten ifi bte ftemlanbf^oft befi ftt^tem Sleid^,
wie bie ^etmot bn iitt^m nnb einß mii^l^m %Quä&m
friMt XbeUgef4)[e4tn. Sie etdinme Slolfc; unb ®i:j9W>K
bie SantÜim 6j(nnotnl9, 6iam(mr<fi, jDfhorofl, @i»fa H. a.
loOen in bitfen Sm^^enen i^ie reiften ®(U«t.
etfyc MrT^tAen von bem tSfatatttt bn cuftii^rtm. ^ .
glicSencn dnfpobB* ijl im @iof^R unb Manien bie V^pfio*
gamu bei XUfUnbe« int £)fiai.bec SSki^fil. OeiU^t mm
bie Ufer be« etmn«, an beffen Unter «Seite ffimie^t, bie'
pti^t^ 9tt|%en) bcr fpittm peJaifAm Sthnigt -auf onge«
Bt^cn -^Agün^ ^ii>))e^, fo beginnen fe^ bolb, f(&«t in
Stofnoien, umfangreii^e ffliübct »or ben Siu^Ibem ,bcf
XentS unb beS ffieigenS sor^enf^en. 3(m0ii0 ÜA fown'
Sitßfiflen, ber ähK^owica, bem 91aretv unb ^br, bebedea
Ddte ettetTen mb I^d^ @4äf unb: {uijeni ffieibengeihän)
tit %l&^, unb BMc^etn mit ebenfo ouSgArcitcten UrodOiäit
an ®4^, einbcn, anatmen ntib gitfttcn ck. ißom^id} iß
tic fifi^ ei4ippbf(^ Vob]«4^ am mittlem Sbg Jtnb
Kttm, Mc otte ^dnot bec SfUben 3«)toigi, mü i^ tr*
Dg l.za..y Google
14 fflnftttutifi. .
ftm, SSn Ütfm nnb fn btn SBiIIbent aRAMtnS p^tm Uc
Sosälonnt tnb Spgmunte btt Sagbluß auf ■^oAmai», bm
nilbm Vutre^f^f btn QNc u. o. ß<!^ ga tifituen; bort am
StSrem, um j^hol^fa ^ntnt, wohnen bit Xurpic, <m buni^
feine ®i^fi^tifntig(ctt befantitet gSraff^roft^Iag. 3^mi gn^*
axüffim (St/Koittt ober tie^niai bifft SBiXbtt ucitn no^ £>ffm
in bn lirfi^n SBoiwobfi^ft Sije^ Sitnvefi am ^ftc uiA
btffm jal^Iicit^fn Sufl&fTen «n. ^ttt bcbnt f!($ tine fol^e
®troq)fDMabung an 60 äSellcn von Stotbui na4 Sfiben, nnb
twn SDffm nat^ SBcßen 30 lOIetItn bnit aud. @ie nf&at,
imbur^biingltd^ faft, einen gldc^enraum Don 1500 fluabrat*
mrilnt unb vttmmbelt ft^ oKidtiriict bei brai Sinfritt txriobi*
f^ tUberT^Vmmungtn In enun gtualtigen Sinnenfice, bvf«
fftt SBaffemuifliEn bEe na($ »erf^icbenen iStttrn d^e^cnbm
> (Sewdffrc Trii^ii^ oeiforanu %u4 bie nitblii^ec gtIcgniRi
2tKlU SituimS, ba8 ^£i^ $atatinat Kovogtobtf, in bmU
^^ Hm bii ctnft prdd^tigtn @d»[5lfet 9}if^raitJ unb tSoJan« bte
iDvtinatSg&tn btr S&rßtn SfabjintH unb bte netten JBcft|uiM
gen bet S&rßen Sopie^ liegen, bann bie ^alatinatc toa
älttnfl unb ikkltHavo ffaib leic^ an ffidlbcm, Seen, 3oT^ß«
tM unb Stopfen, «ui totlitm m&ifyügt SeUbÜtfe, btt Sm*
S<n imwtbenHic^R aS(eR0übrrfd)ti>enmiuRgen, fnn taib bsrt
Imtwnagen. <^er muftc Jt6ntg Bpgmunt L auf brr lurjett,
nut 24 SRetlen langen @trede »n JDr^a nat^ €hnMen0f'
340 Siütfm £bn bie @ätn))f(, @em unb IBd^ f^tofinv
welche ben 3ug frineS .^tS b«nnittn, unb noc^ ^nitc fbl«
Im- 20 aXcilen tveit ununtabm^n H^ ^{e^enbc ffittibec
bort tfine Sdten^ fein. Qrfi ienfeits btS Dstept dnbict
fUt oOrndfig bet O^aioftR bet Soubfi^fL Xn bit €HcOc btt
®fimi>fc unb SSAbei tietm »ffcnc, tveibenrcitbCf tiocfenc <Sbc*
nen , ml^t na<( €i&b(Q bi« gur ß^bli^ 8«*^^ »A A^
11c ^ittW0 ^ ^injicbtn, utA ^^ bte flBotdwcungSftnfte bcv
wn ^otbm unb 9tmi6$m ^etobjtebenben ColH^tlmme wo*
rcn, wdlmnb bie bii^ten ffiiBber unb SAnqtfe Sftnueu« (tsi*
fi^ üDiiiein nnb 0ug jtben ^Jun^gug t»nut^tn. Sduga
oü ttgenbuio anbn< in &iTt>)M bot fii^^ bo^ ts ben ioab*
fi^oftttt beS (entern bte |)enf(^^ bt» 4^n>^n>tt8 ung^iv«
4« d^ten, utti> v«(nif^ Oefi^tfi^tei^ beS 16. 3a^
Dglizac^yGOOglt:
toatbfitt bcmabn, ia$ bAft gimje Sonb crft stn 3ett dVdsmnf « L
löngmiM^ on^bont uiA we^nlüfwc )u tvotoi begann.
3) ibtc ndirbli<tt SanbHt)'' ffintn man bcn obem
Inf bd dticmen von Cften no^ SBe|tm vttfblgt, fo gtlongt
WS ctBMS f)ibli(b v«t ©robno an ctncSBenbung btdStmnS
w4 StoTbwcßtn, wdiV bolb borauf in eine cntfc^itbti« 9{i(^
tag iia4 Starten äbngt^t ^ei beginnt bcr Gtrom ben
Z)»n^bnu6 btn^ bie n&rblit^e, bie Sliefebtnen ^(tnS unb
Staucni »mt bor JUßt bet jDftfte trenntnb« eonb^i^e. iSon
Snbu bis Xonino fa^cn fw^e Siinbci twn it1)m, Zboiv
XnibaBoffm unb ^ unb ba bnvortntrabcn Sd^fr^ttboi
bit rin^ laufrab Suf breite 2^foti& ein, in ud^ bn
6tnin in ^iafigm Oeinmi XiAnunungen unb SBenbut^eu ttu
f^ teift« b^in^eft. ^ttrcütbt fiB4IbtT von Sinbm^, St* .
4«' «nb onbcrn Soubbilinn hbnta bte oft gejodten <^6^
nb bAnfcB bie V^i^e bet ^atilm^tn @eittntb<iiet, au8
adi^ hättot fßi^ gebii^oiftig in Qa^ubtn t^erobrii^iefcn.
S<l»if(fKii U^ni öt ben Xboltv^fm ttnb wf ben 3ab4ng«t
bei X^lin fmmUtd^ JDttf^often unb fl«ne@tibt(; b«« goiqe
2|algtw^ einen omnutfrig tomanttfc^, oft »t^tbibm ICn«
MU> jDpnditt nnb loePraJitf von Stcom bc^nen fi(6 »ua
MRlt ^^Ubeata wi, bcrra y^ftognearie ^ <ni4 ir^litciK
4(itt nm buni^ bie geringem «bei pi$tm ^ört^^'äSie unten»
fi^t, wü^ bie QulttR beB fBobent ^i ober bort bereit»
gow^t ^ Sott liegt in bent £Mc ber bem SUemen gu«
IBe^etAcn SBißa, nm .^figelbetgcn utngden,' Sttoa, eiaß bet
td^e 9KtteIi»nA (eibnif^ e^tttner^iui^, bann GiO
M esM ^ripSi^ eifi&of0 Situten«, jc^t aA vicfca unb
yn Sfeeil oBattlfinlii^ Sin^ mät Otcb<liiben gef^tn^
bet .ßaBptoit bcS Soabe«. 2>tT «oben f^ t^efU fmtt^ tb(iE>
MA« fb ffieöen, ^tn uiA anbeieS Scfireib«, niiitttib
bet eeOen bei imbwdTt« o^ijeiAen Somogitieii iwc^igts
•Bfc boiM« 9Ia<^ unb .^anf bcnwdnigt. Sbtlgcbi^Mc
Bfll b friM ^e wn coubb^ nub dncfeni Unterbetten l^iee tMC
bHt b<bi^ bie 9cu4tfiE0wt bo SoubbAbe, tM(<^ ba Dfm
tk l6im in etncm d^t^ aäeftlMc wie bn SUauea nit
Clnnft^iirilen unb 6tnibt&t bttn^it^neftct 3aVrcii9< Seine
Cm jd^Mi im ß^m US 9Btinm bie nfiAih^ Sm^i^
D.3l.za..yGOOgle
16 SUItUsng.
fd unb Äbet fit fiiaaui }« Cbct fort.
2>ie etßnc bunf^ri($t In cineni titf» unb beettn S^
O0II 2:^0111 b\i 3Rmt ttt So^^lfW' Sbtt ^bni b^gl^
Sboli^finbet ttebn nettn vom Gtremt ynäcf, unb ftnb nk^
nie t>ie b(3 Sltfmcn von bü^ Sittibcra, ^Kdwm grtftat«
Q(t[6 von 3Cdtrp<!ttini btbcift. jD(inu4 vniti^ bfc ßctUn
^ur^brtic^e oielet Ücinern £luettf|j[n, bie SSo^e ber «Ml
Qdrtcn lungtbmtn £)rtf(^^ in btt Siitbmmg unb «of ben
3Cbbi!nsen ber fBergt, b{e®tiit)t( AtUm, @4ive6, Knienbui^
aSnve, »«[^e f{4 tc^S unb Unft «uf btn ^öbm nüt itircn
Xb&mMn unb jum S^äl «nfaKentn 9)lauetn et^cfkn, bicfm
X^I« einen annnit^en GbinAcr. Vu^ auf bct ^gdcbcnc
' tpoitü bcS ®tTMnd finbcn füt nut noA in ®&bRi btr Saib«
^^( outfltb^ntere fSdlbec (bic 3obanniMuiger '|Mibe), ^
übrigen Otgcnbcn finb frud^Uiai, tet^ «t fifc^ittt^ S^t^
Sßliä)ttt unb ®tm, unb in ben 6fili^ 2^e{im, an btn Stü
fUkfftn U6 ^tt^A, btbtutt M bic ft^An^fn Sicfm, wie m&»
f ige dbet ft)>;pig d«Mi!|)^ SanbiMlbnngen au». — fßenigcr
bogegen von bn Statut beg&nßigt trfcbeinen bie Sanbft^tea
«n Unten Ufiec bec ffiei^ftL SiS' in bie Stcumotf ^n i|t
bet Soben im jDun^fi^nitt fnMi unb f^Ie^t, gw^ •^eibc»
fmten tiefen ß4 «uf ben ^ftgcln ^, unb einfämiige tton«
rige Sti^temv^Ubn tntgea nur bogu bei, bet ®eg(nb ben 61^
t^ttt btr iDebc gu geben, von wdc^tm M oDetn bot nfab«
lii^ JCißenlanb bn JCoffnbtn mit fehun ronumttF^en S^iKcnv
Socen -fit^Mti^ unb btOgtfinen 2aub»i(bcm fM b<IIt.
Bon biefint Afiften bet jD^te N$ ju ben Aatpat^ nab
ben QM^oben beS f^ttvatjen StttnS an ben 1S6itf>ungen bef
2>nitPi unb eobf bebnte fii^ einß boS mi^ge Stci^ ber
IMen au& 3ene meittn Stiii^ fä^ nut im Sitten bun^
bie @(t, im ^üben bun^ bie JtaqMtbtn btgttnjt; ebne 9ta>
ttttTi^cibRi ^M Ite ß^ »efMrtS bis an bm Scbti^tfMiiq,
wü^tt von btt jQnel^tnb bet SBeit^el bis gut Sefet in
nofbistfHi^ Sinfe boS t^ QntoiM von beffen @e(ii^aBb«
f^d^tm ttemtt; o^ilttB teilen fle Hd jur &B»Iga unb ftOttn
^ iti fbß uwnittclbatR Sabinbung nitben2ie^eiien1tftMt
bo Sottm bc« ^frifd^ aSeetc«. Ka^ jD^n votSonmen
Dg l.za..y Google
Sff Clattt«. 17
ffi^^titf MM Gfibfli bort^ bk JCtti^Kt^ot grtRtntt} ti^xti S6>
iA(ning mit tem SBcttmnn nnbo^ne 4uferettRb innrnfhen«
yn tK^CTunfl bilflt boS Sonje btn fittfc^übmlbn S^atattn
riac« mtten fitnnenlanbfA, beffen geDgrop^ifitt Stltf^eUung
nb dgmt^mli^' Slotur nf(^ wenig bit StbinSeritnidfelung
btr Belfsffjntmt bdringt ^, tvtl^t bicfc S&etitn beipofintn.
Oft gcittv mrbca wir biefcn IBAingungm fn i^rer ©ef^tt^e
Wd4 fai ^n 3#:9unbtr(tn, in welken ini gefi^^^
&|e SdKn bn einofKÜf^en SScnf^^rit fti^ an ben Jtäjlen brt
WtttbiMtcr« i» Mk> £BIi^te entnndeltc, blieben bte »eitnt,
h bcn fctiVKi |tqdBgti4«i 9totboßtn SffttOten Sitpanbe, bo
ra 8n>Si<>1>4>r4'Vtl9f'f[^ Silb wit fo eben an unfi tfobtn
«eritbia^tbcn lojftn, «en bcmftlben — fo gut mit s&aiüi^ —
uJgtf^tefTnt, in «pelt^tr XuSfc^ßung bmn au$ uome^müt^
kii tttf^ liegt, baf unrne ftenntnif von ben ßiiitta, atl^t
\au Sanbfi^ftui vor Q^tijhiS unb mti/xt 3af)i^unbeite na$ i^nt'
inne Mten, eine ot^dltnifmdgig bärfttge ifl unb »e>I auäf jletS
bUibm ipitb. S>i( jo^lreic^en SJoIfei, nüdft ©liedden unb Stftmct
«f biefem Serrain tanntea, faßten fie in jrati ^au)>tfl(lmm(f
Coft^en im SDfien, unb Gelten imSBejlen, gufanunen. ^pi*
tct crß trat inrif^in bttb«n ber @tanun bet Swmanen, o|I*
sdrU ttipa. bi6 )ur SBett^fel aujgebnitet, \itnm, tcdbnnb
fnmotif^e ©tämmc in frätier eon @c9tt)en bmoljnten ®tQm>
ben gmonnt vetben, Ui bie getoaltige . SSMfenpanberung in
ben cr^ta 3a^i)unbnten nadi ^njti @eliuit bie Si&Ifttver>
löltnilic onc^ biercr Sanbft^aften gura giofen ^betle umgeßaU
tetc jtflun tnttcn ß4 bann bie äBogtn bet Si6lferflutb ge^
legt, laion tiottm bie uanbttnbm Stimme neue, fe|}ete
s4>ift&c im weflltc^ fSumpa — eine neue ffiritgefialtung
btgiin^enb — grfunbra, ba trfc^icn cUbalb ber Stamm bn
€U»en mti^tn Aber ben ganjen Slorboften £uro))ad «et*
hdtet. SSon ben Jtäflen bej abriatifc^en SReeieS, but((
' Uaättix, JDefbei6, S6(mcn, )ut SIbt, unb bent &u)fc
18 eUKItuns.
•Mcfct ®tiMits raOftug hü xei^tt ja bto Afi|bm iec CScr,
(Mttffl flc fcfft SSo^nftte geiutmitti, unt Bon IwFr mfttfc^
Ortttglinte ouS mu: fdfi atM Saab in ba gan)« iBtcitc bcf
conUncntafcn CuiotM btö noib XfiCR ^ — ein tragt^cincc
8Id(^cnraum — in i^rem 9St^.
®tattm unb Jßstnc bn &mtn, tiba toie ^ fe(6ß ffa^
nennen, bec ®[(wenro ')« ttottn m ti» ®(f4t4t< |u>n nften
URale unter bm go^det^cn jB6Itti^ftn auf, wMtt te Selge
bei oH^tmttnm IBdftnmnbennis.stbtflngt unb brdngmb an
btn närbUc^n Srenjcn M t^mtaäitS ankrallten. 3n»
nanbc0 nennt ^ t«ti „wlfrci^en ®taam bei ffiintbct'^
(Wmidarum n«tio populow), ein ißtvmi, baß bec fpdtcn
beutr4< 9tame SSfnben, Scnben, fii^Mi in icnen 3(4)40»
bettnt betannt «ne ^el^riu^ticlf war. 3n einem weiten i6o>
gen f«ßm fte bamaU — im Sesinn bcS 6. Saffr^unbeftS —
MoiWirtB bcr ttte^ii^i^ ICiipea, Mn bem lbf)»nmg bec
aBri^fd M )u ben fRftnbungen bei XWiau, unt biefec ümt
in^ Slotben uttb £)fltn Ausgebreitet. 3af)(KUft i>M»n bie
äflKigftJnnne, h mli^ bet ^effwnntßnnm fü^ gEttberte, b«t
liefen gvci ^an|rtmäfftn ftdft untetfu^ciben. Z)et iDniefIt
trennte bie SBo^nft^-beibcr. aBeßmErtt Wtt t(m IbiJ ja ben
®(btTsen fttfen itvif^m Sümpfen unb ffi^Ubcm 8UvU, o^
nKhtS bi« 8Hm X>ni^ Ant«i, Ittitgt bei JCüfte bcS fl^wartcn
Wetre«. tSie mit bcibe nail^ Slorben ^ ouBbieitcten, bleiM
ungcmif ; na($ @fiben «bei tmien bie €ÜIa»ini in bie BStb^
rungen bei untetn jDonan, fdbwihtt Mn bem ^tietibüi^üm
S^igfllonbe twigftftcft imb «uaitm m^t&äi, nwM'^cMi*
an bei Vbxta, mit ben 9c^iben*). 3n btefhi @H)m (tmrt
1) etmouti, von tfoiro, trat IBott, olfo btt Sttbcnbm, flt^ gc
etotcitis Snth^enbea, la 0tatnfa( |n bn iri^t ftonmMnniAtai, fbn
Clpni^t nC^ Milttdciibeii IDoitfl^Wf wI4t 9^ <^ bot« NUmeib ««
S) JornaBdet, cap.£. h BcyiMa priM«b cBcMwite ftn oilt
Chpidanm — InUnvH flU Dadi« Mt ad «omout tp^dtat >rWt Al-
^b«t mhiiHij JDzU qiMtiui dniKraa latu, qnod In aquilonaa Tai-
^t, Wliiidaran oatie popateia conMdit, Quamm Roiüiia li-
cet nnno p«r nriu ionüUM at loca airt<«rtnr, ptedptlitar tumm
BdKrmi «t Ante* neafautnr. Sfanini m dritiU nars at Sclavtee
..yGoogIt:
fbmt (SxJm0^, Untuyi tiba (eine 4iMf<^ 9tä4ri4t
fit &bn i^ Vbbmft, itm urfi»riin^4(ti flBo^nfi^, i^
Bndienmgtn in Uefc OÖ^obttt gm&gmtit VuShinft Xwb
kl SUt$t bn nmffiini S^nßm, Kcjloi, ein SRfo4 «)f<
Um, im Tlnftetgt M 12. 3(^^nbtrtJ UbtSb, wri9 tjin»
Ha B{<|tt Utibtta ftu Mc^ttn, oI« aM< tt in ^ StVtMti*
atca gtftotbm ^ „Uttb n«c!^ t>te(m Sa^rta, fij^r^ er,
fi^ bie CXowcoen An bet Sanou, tvD nun Ungarn nnb'
BnlgotenlAnb f^. fBtn bttfm @lDt»mcn snktitrtc» 114 ^
6tovm(n»4ttcT auf twr Srte twb legten ft(( ^c Stameti M,
w Pe fic( bnmer on tiaem Sfttt niibaließen" '). 2>enno4
1« bie ät^ntg jener Sufien nunri^fo^ bic ®cfk|{4tf fiKf<l«
kfl^ifKflt. SdeM*«^^ @<Miinn unb ®ciß pi/f in 9t^
fit fle Attfgcboten, eine ^tvfoi^ ^ Uc onbeiw Mi^ibig^
Mm tefricbigt Xm «ti^ftcti aber f^tint fi4 eine, ttcni
«4 nii^t gon} gn^iebcnltclnibc Ufiti^ m benbcntfiiM Sb»
um M etamn»< aitfnfipfen p loflhi. SmMnM nennt i^
BiiAn, SBenbcn. 9tm hmt ^on ^^nin« im Cßcn bcv
Sri^fd m« bcr iDftfitc iln Seit, beffrn 9tame «ifFtSo^ m
inen erinnfft »Gtnige Ibni^ten — f^ieibt «i (4, 13) —
ba$ iene Saabf^aften Ui gm SUtffe bei Scf^rd Mn 6a»
BMt«, Bencbctn^ Gctrmt tcw^nt werben." jDerfdben
BnAer g^cntt btum ZatituS fn feiner Qemtoni« («• M) U»
inil mit gensuecer Jtenntinf. Cr vä§, bo^ |k norbtpjttf
Ml bcn Oemunen unb Goimatm »«^ncn, baf auf ^ itles
tannt nM>lii( Veßen mb ffvaattt fDl^en> SBit ße^immlOcit
f((fl>et er jfe wn ben 6annatn, toeil fie ,^ufcr htaim,
e^Oit fll^, ouebonoäb unb oicl )U SÖfe finb, mS VM
loMHad at bca qil «pptDativ HuAnu bm)m aj Danutnoi
•t k Wmui Titel* imtM eoamonataii U p«liiiN nlna^ pro d~
TltitBtM habaat. Ant« wr« qd Mut «onw forUtidnl, qnl %i Pon-
fioB Han « i T M tw, a Daautro «ztMidsHtiir »d Duuibhin (Da-
i^na) qaaa faafaa aaltb »auiMiIbiu ab laria« abnnt. e<ql.
ta «ibt| bcfTfKM SopitiUt a BodMbaM aana qua anwlaa Daaa-
UasTMaM.
S) BngL KtftoT, fttctfctt vnft offalRt Mti C[4lt|(tc R. &
2* Google
20 einltltnna.
ben Gotmaten ivtmb fei, »elt^c titclnu^i auf ffiagm tdA
^ftrbtn Itbtn." 9t<u^ 3acttu6 tmi^nt ^toUmiui (3, 5) t)et
ÜmtbCT (OiiMai) nitbmim in bca 9anbf<^ft(n oQtvJrtS
b« äBtt^ffl. Sr fegt fit bort an bte Jtäjlt ber CfifH, bc8
„nwnWf^tii 9Rfetbufen8" (jir OinvtSadv x6Xnav) unb ItaxA
fat ittun ©cgmben au(& ein Sebiige, nat^ i()Tem 9tamm vni
Mti^t baS „iotnbifd)e" (o^n; Orcrtifucd) gtnannt, welc&itf (ein
onbere^ aES ber ^olt^onSFiivaR) fein fann. Snblic^ ttennt
no4 )u Ttnfang beS 3. So^ttunbertS bie idmifcbt Steife^orte
Veaudi SinnkUe unter ben im 9Zorben bei ^rottinj 2)aciei),
be$ Jtoivat^engcIncgtS olfo, nomabiftienben SSiUem, Venedi
in ben Sttebttunsen bei ZJonaumfinbung. @eitbem «etfc^imm
brt tn ben limifc&m Stac^ri^ten bicfeS Solt unb tritt, wenn
wir ntd)t iiten, erft mehrere Sa^r^unbette f^ter alö ber„!St>
nibet «otfttft^ec ®tamm" twn neuem (ervoi. %bx. btefe Sben^
titdt bir SBtniber be6 Sotnanbe« unb ber fQenebet bcr ft&^em
eetif^tcrftattet f^K^tn bic ^U^nli^Feit beS 9tamenö*), bit
Unttrfii^ribung Von ben Somiaten, bic £age ber €i^ bei
St^tent unb bei (Segtnben, in »et^eti bteSimber ^iUx vrici
bei jui erf^eiming tommen, cnbli^ bie ^jtere geogroti^if^«
pttVian% ber i^|i(tältn Stowennialfen , wie bie (Etnfac^ftnt bio
ffc H^n^ beS geba(^ten 9)cobInne6 felbft.
Sit walbs urU) fumiifiei^en S^tn, welche ben SBot<
e^DnSFiwoIb umgeben, wctren ^imdc^ bie' ^tfiorif^ Siiegt ber
©lawen. 9lorb»drt8 flrenjten jie mit finnif^, ^bWÄrtö
tnit faimatifc^tn Stdmmtn, nat^ @äbweßtn aber erfc^einen
pe f^ini frfti) weiter -Oftbreitet. ' 3n bieftn Sanbfi^fteR fcnnt
nJEmli<6 beteit« ^t^eaS 0^ um 320 oor %x., ein Seil, Vi«
^<n, 'Shrwüot. ibertfclben Stotam (Antuwum ^[eates) fe^
XacituS*) Wieberum ojlwdrta von ber SBänbung ber SSeic^fd,
Ijng« ber Aüffe ber S^ftfee; rfi^t, bag er peißigei a» bic
Qknnanen ben 3Ciftibau treibe unb ben Semftein fammele.
9Iun crw(lt)nt i)toIcmiIu8 ^tlic^ ben Stomen nid^t, ober auf
4) etibft Sor&anbtl ntnnt c S bkftibtn StnEbn Teoetl.
5) cf. Strabo 1. 4^ Stephkana Bytaat •. t.
6) Gwaania c 45.
Dglizac^yGOOglt:
jDU ClaWdt. St
Qtffbb«'} unb 3omanbrt*) txfS^rt man, (aß Xfftm m4
imiieT an Itnm fBo1)n^m feßge^otten ^abta, in »tilgen »üc*
bmim xac^itit 3a^^unbnrt( fi>äter @ginliaib *} unb bcr ffiafe«
knc^t be« ffiulffian "O benfdben »Jarrfforam (ranm. Donn
tirtm mit einem 9RaCe, na^bnn bic allgemeine Silfetbetveguns
ÜnfHt wtbbn iß, nac^bem bie ®Ia»ra Idngft bal gange Xtefi
lanli SonpaB «on bet ISlbe btd übet bie ^ei^rtl unb Stiemen
\^aua in S3cfl^ genommen M>(n, in biefen Jtfiflentanbf^of«
ten ber Cßfce, ben alten SBo^nfilen bet Xißen, bie nuten
Snnrn ber flreußai, eitauer, Sttten l^enioi. SS ßnb tu^
yitnomf^e, nic^t finnlfc^e ©t^mme; auf melden @egenben,
«if wÜ^ tBegen foOen f!e tn fD fptSter ^lifi&et 3eit ^er*
iet gamibrct fein? Z>ie SefuUate ber neucßen ^-fw^^of
(4img lifen boS Stitbfel. @ie geigen, bog bie'Sfirad^en bie>
fn biet Gtibnttc unttreinanbet in ber näc^ßm X)cTn)anbtf<fMftß&
^, baft pe gufammen einen britten grvfen S^jira^ltamm ber
fla»tf(^ @)>ra4enfamilie btiben, roii^ fit^ btn beiben an»
bcni, bcm tufftfc^iißti^en unb tralnifc^^sießlt^en, anfd^Iießt.
Gieje^enrnnri, baf biefecipreugif^^litauift^ilttti^c @tna<^
fanun Dot aQen anbem brm alt^njonift^en um ndc^ßen |te^
bofi mithin biefe Sollet @Iatvcn finb"). Xiic 3ftbn<
Bi^ be« SAtter^aub«t$, bet @ittm unb sangen SebenSs
»dtic, TUia befUItigt bie na^e SSenvanbtf^oft, »elc^e biefe
btet unter fi4 unb mit ber weiten SARerfamtlie ber Slatven
M^inbct.
SEKe ober m^olttn fti^ nun biefe genannten ®tclmme gu
bra ^Gßen, ntel^e feit utaltet Seit i^re @i(e einnalimenl &
ifäbm nut jwei 3(nna^men äbrtg: entwebet fmb bie 9rtufm
B. f. f. bter etft noc^ ber Seit bon Sulfpan'8 SReifeberi^t ein«
(nnanbcTt, ober wir beiden benfelben Solldpamm unter »e^
f^übenen Stamcn vor unS. JBir entf^iben uni fäi bie (eg'
7)Ckiiiod. Varimr. 5. S.
8) Joriiftiidai c S3.
9) Elnhardl tIU Cv. c. 11
KQ 9n LangBabcck, tcript. r«r. dank, im jwdtflt Conbc.
tl) 9la4 Aag. Fricdr. Pott: Conmantatio de LIUnuno-Boni*-
■itae ia iUtkü lettic'uqua liuguis piiucipattu ' Ualii Suonuni 1837.
p„,„,G<>rtgle
HS CialtUimg.
tm TUfU^ Smhrt fi^ribet He Vr{hKi nit jfa^EU^ B«
fnoHUt^cit Mn bttt wtnunua, nrit gtofcttt wn bei Stnui^
Cmaatm. Sa »cl^en antxni in jenen (Segtnbcn botMB
MibiRteten •^oufrtftittinnen (6nnen fle olfo ge^ott ^obcn, dt
tn bcn flotvtr^en! SDenn baß fle etner gan) bcfenbtni, twa
oOen bicTen wift^febcntn StOrrfamtUc «i^irt V4tt»^ f^ M
1^ «ctbAtnlßni^ Seringffl KtSbe^ntmg, bei btn 4%»ici*
ma S36ifrnMiü(KUtniffffl, nK((^ biec fattbotten, »JfQg unglMibj
U^ Sto^ Xodbi« «mi^nt VUUaiai ib»« StonunS ni^
c? tättt tfiift SBenbm (fisiowcn) Uft «i bfeA&ßc bctCce in»;
bftfc fäb^ nennt er bie weiftrif(^. €5f{n< 9bi(briilbttB «ib
mbnetcn ft^on bie ^en, mbbc botbf wie out tbiem ipAUm
Siebctou^reten in biefen Sanbfi^ftca ^trootiti)t, offcnbtt ait^
gu feiner 3tit bort gcf^cn boben mfiffen, )u ben Stowca. 3«
er nennt fog« (3, 6) unter ben fieinem n>n tbnt tn Uefica
Oe^bcn an^ef&bitcn CStAnmen bie raiMot uttb Sn^trä^
offhAot bie ff)<Kem ^»enftfcben Smeigffclntrae bet Salinbet oft
Subouec SSdbrenb bei folgenben Sobrbunberte NeiM bona
bet Sleam bet V.^m biet betrfi^enb. 9titr Toenige 34Ti<b'>t'
nKitet, na^bem «t }nm testen 9k«it in Su[f|{an'< dteifebof^t
al< Stfornnttamne genannt »iib, tnten bit ncnen 9Uaam
9ttu^n n. f. f. bnvDt, no^bem ring^ umbrr fcbon aSeS Sanft
Üngft vm Qlaiven befe^t tt{. ^c epn^t ftebt ber «Itfbi*
»onifib<n»on allen fleionf^en DioteCten am nj^ii"!, ein ft^
trt Stilen baffii, baf fte nicbt erft in fb f^tei Seit, tiac|
bent 9. Sobtbunbctt, (n bicfe eonbftbaften eingenunbert fein
(Annen, fonbern einet ber itUeßm, in feinen ffiobn^en Mc»
^cnben Slanen^dmnu gewefen fein rafifTen. 2>et 9Iame
Tli^tn cnbßilb jeist fi(b f4>tt(b[>4 aM bet bnitfcbe 9lanie, mitwcb
<^ bie getmanifAtn iSMinnne ber JDftfecfäßt ibte ftonrifc^
Ko^^boten jenfeitB bet Sd^fcl belegten- Sba» ffiott bebcuttt
r&^ XnbercS, oU bie ,fipxifym", bit C)fh>&[Iet, unb biefct
Slame tfittt wirflftb ou^ aOmdlig U< )u bent notbip^ften
fiBinM ber Slawen, m> fle mit ben Sinnen großen, binouf,
nofelbft er in ben S^m, Gf^toMb, fUt rtbalitn fjat.
STinnnt man ^äa^ nim eine Sbenttblt ber 7R&m mit
ben ffi&ttm ^teufen, Sitmtem, Setten an, fo baß biefe
tßnittnanen ttff l^tnmtfttm unb btn alten beutf^ Qt*
Dg l.za..y Google
2>U 9ittmtn. 93'
fHBtfwnm twiMnioir ni41>tm ifcti^aMVt bü JMbc Mit
Vt^iltatr Oaf b« {14wif<^ SV>I'^fl«not> f^en feit uioUtr 3tit
(994n< ran S30 ». ^.) ' in bteftn Sanbrc^fren iSmtpAi
^aDünf^ i^, «ibtrffftits, bof feine SBo^n^^e fi(^ von bnq
Ssh^B4lnp^ ^Ijwcßlt^ bis ii9 SBntgEtl/ {iii)H bis )u -
bn GAniHm bc« yii))>K ungefdtw auSbt^ntt», uaA wn bte^
fmme MB ber fub^Ttw^^en &fmi^ ^tt> unb BaQ»lttt4 im
Hb« b«gra|t mmtu
Vr Mcfn Sbtnßlw, vv[f(^ flctnufiif^n, Itaimdjffft«
V* ^nirtca eüama in b« SWCte« titeltet bie ©Iqmoi
w( ftft/ bis tKi «HgoMrine Sfilfcrbiwegunil bfS«ni- £>«f
mU m^ Xu«bctn«n0, bie SSaibt b(« eptbift^tn 9tti(6t
Ne %4nnframt(it btt t^if^ai SQtIt atiäri^6»b «uf ^4}
Ht b«n Kamen bei ©ot^ea »(Tf^BMnbm bie Stonun bei mq
inun ie^cstm JBAffei, beten @^4r<iU i» beibci Sejiefiuns
«4 bii a^n^ tittatm *'), bis na4 bcn ©turjc be« ®^t^
mis cb4 f&r ^t. ejne fcetrtt Sevtsttns »^4 "»rb. ^«n
■^rawim jD^Wh ^ ÜMtt nat^ ^ibc:\.f»tgc9b, fcittt«*
kB ft fü( in bie Mn @o%n unb .^ncn Milaffenen @fr
loriM «tl, lAdten (»i( jn bot Xotfatbes« ^i Eßiebeibonw
Mb bm XÄfUn bc* fiftnMU)(R 9Jt(cie4 Mi unb tovAm M^
m ^Ubewq unb Vntm befanntt, oba ai4 fuiij^tbaif %i^
tmi be« o^Aquf^tn 8MA$.
2>tcfc Slawen Gilbert vxA ^rocoi^fafS ") aU ein gto^i
Ufligie 9cf(([«4tf mit nitbt Te^t weign ■{Sott unb jniif^at
tdEbün* n^ T»$ bit aRitte ^tcnbetn ■^ofa. ^ic bie SBaf>
A|^ — ben^ ^ — lebtfQ ße b^rftis, uw;et»>f(f)öutbig
ii elcabm^ ^n unb b«t jnr^uten <^tte9, tn Stelen» no^
CS^ ba {ttnutett, ob« frei von bq ^tnf^aft «ii^fi SSan*
M in «1^(4» SflwiqbtHTftffung. 3RaHTittuS ") lobt i^i«
<|(li^ Sieitf« tfi» $3erttt»ifligjMt Ciiiirti attf bett lec^tcn
KBbtt c S3.
19) Prscoplaa n rtcwu. G. JNndarfiL BoumISSSL Vol. II.
;. BSiq.
14} HkBiItii •trat^etlcw. II, 5.
Dg l.za..y Google
34 flii(<fttiii9.
dg )u ft^na, Ue mftt« Si^antifuns f^Sffimgenn^ nMb
gtDenft iiu4 f<ion ber Siebt gut ftSsfil, rotlÄf bttantttlN^
noc^ (tute oDe i^re Sla^Fommen au<){i(^ntt. Vuijtr fonntcil
fit nlc^t; nti^t einmal mit eintm Unttrstmanbe ober 9Iant((
ithtdt, nur um bit Srntttn gcsüirttt, «Uten fit mit Siurf|^ife|^
fiSogrn unb fliincm €^ilb, m(i|lentfic{10 )u.ifufr, bm
Sttnbrn rntgt^ unb |tritttn tovftr. Sttu^i * unb foWbt^
rig traten «u^ »ol tittjelnt ttitei 6(^tn, »He anbere fßax»
baten, in i6ni{f4>en Jtntg«bttnfl"J; blt 9Ra|Tc M StlM
«bei iielt ^4 frei, in ftinb[i({)ec ^ttOiing bem Kimentid} ge»
Iftiäbft. 3n unaufl[)(rItc^(R, rtiubtrifc^en Siafälltn »erbtintni
fie mit Kokett, ®tauftonfeit unb SnjtänaigSwu^ ") tti^t mit
bte @Ten)])iot>in)en, fonbrnt biongen dud) tief indSnnere biet
feS Sltit^d oftmaU vor, bad nui mtt 3Cnjtrengung fü^ t^
Angrifft )u ermtftttn wmoä>U,
Qunfjig Sa^re ettwi ttaußen Mtfe Stimme In gtf4{(beTter
fiBetfe an bet niebtm 2)on<iu, aI9 uni bie SRitte brf 6. 3a^
|»unbtitl ein nt\u$ Soff, bie Xbatta, wn iDfith (er in
€utopa tinbra^. Sfuf ifirem SSege, ber uralttn Gtiaße b(C
iia4 SStfItn wanbetitben JB6(t(t, muftrn fie iuni^ft mit bctt
. Vnten nnb Sfiobentn gufiumnmpogen. SRtnanbtt '0 8^
eine Slac^rit^t «on bieitm fHnbli^tn VnfcinanbertTtffen bttbtr
Kilttt, bo^ bleibt ibr gtgfnrritigt« ßtr^illtntß not^ bunfel.
jCit Xoaien t>n:foIgt{n ib» S^a nac^.aBtflcn, trf^ienen tot»
nige 3afiTc fpittt an ben ©lenjen B«n Z^&iingen unb fegten
fTc^, von (tei sur&rfgefebrt, in ^annonien jt^ (668). 3n bn*
ftiben 3eit fc^einen grpft Sevtgungm au^ unttt btn S(atocit«
P^mmen btgoniien gu fwbtn, bcnn mit bem Cnbe btefe« 3a^
^unbtttS, mit btm Stginn btS folgtnben, finb Uftn Sirie be«
rcitS uMit tiaät SBefltn unb @Aben wn^rkät 9to4 entbehrt
bie ffiifftnfiftaft in bieft IQanbeningtn einte genauem <Sinß4t
S^nbat vl^ltlt^ tnttn mit tintm StoEt flawifc^ @t^ne
in neuen ^ofinfi^ auf, unb »tbtr ber 3Cudgang<)>unIt unb
bie Sltt^tnng bet 3&ge, not$ bfc Seit, ta wel^ fie bort attf«
15) ProGopiai U. p. US. «54 n. a. O.
16) lUd. p. 897 11. a.
17) Sil ttr IBontm Xnlsabt p. SM.
• D.3l.za..yG00gle
MM, V «ntbagUn, Eaffm fl^ mit GSf^^eit BtfHmmnr.
abv sir^t tnib bie S^jantfatn ge&<n etntgen, romn an^
MBf^it Brri^t. Sri Stefbr ^ttft tS "):
,^b nac^ tiEffm Sagten fafen' tte QtoiDtiKn an bn Sit*
wu, B« nun Ungarn intb I^IgainilaRb ifi, Soti Mrfnt ®lo»
Mcim vctbicitcttn fitfe btt @(awent)6lFtt duf bn^rbeunb I(g«
tn fh( t^R Slomtn btt, too ^ fic^ imnitt an tinrm jDcte
■Mfrdtßtn. Qo nannttn fii^ t){e ^It^äinmlmgt, bEe um SCuffe
fiKtoM bflf^, fRotaivtn', unb onbtn (jit^tn Xfd^d^cn,
Hb bicfe eioioenen fclbf ftnb: bie weifen Sfiortvaten,
Me €Si>t6en, btc Jtaiantanen."
„7a$ bie lEBfu^tn eintn Zn^aü «tf bie Slaiven an bct -
Sonäit nuc^tm nnb ft(6 unter ibnm nieberiießra tinb ifintn
•cBMtt antaten, \o ivanbeiten Slowenen auS rnib liefen ^4
«Bt SNTt SBei^fel nieber unb Riefen Sechen. Uab einige
wn bicfen Setzen »utbtn 9o(en genannt, unb anberc Sechen
titiget, anbete SRafovItT, anbete 9^Dmntcrn."
,,6^fo finb bit <SIoiotntn ongelommen, bie fti$ am
M^ nicberlii^en unb Dolen fienannf touibm; anbere ^ie«
foi i^tewier, weH Itt in SBoRrnngen fafen. untere fttjteit
M 3»tf4ni tkm ?)ri^ unb bei X)aina xatb Riefen Stei
9anttf4(n. 9104 nn^K festen fi(b an ber SOwina unb
»Bibctt ^olotrt^anen genannt, wn einem SlAße^m, 9ta*
ums 9Ö(9ta, boS in bie Divina Idaft."
„Siebet Slomenen, XnFdmmlinge von bec l&onaa, fegten
H um ben 3(menfee unb behielten i^ie Slonten, unb bauten
iiBt etabt unb nannten fte 9tovgorob. Unb- anbete festen ^^
<B bei S)t6ma unb (un €Sem unb an bn @ula unb ^e^en
©ieweiet."
,,1^ fb «tiibteftcte fit^ boe ^inwamolf, bon bem auii^
bie floweni^i^ 9i^Jaft btn 9Iamen erhielt."
So oOgemrin gefaßt nun auc^ biefe Sla^tt^ten finb, fo
fin fie nomenäie^ aller (^onologif^en SetKnunungen entbe^
KB, fth^ fi4 bo4 »otne^ßc^ auf fie bie neuem Zt^tm
flbct bm Sota ienci Sonberungen. 3«)« @tunblagen fi^
U) Seil ftcftor, dbeifttt tmb ttüatttt BOn GÜtliitt, Bb.'z,
«.TSft.
Dg l.za..y Google
flS 9inSittM9s.
am ^ mit ®((a^ Uifnt Nn^tAktin, <E&mai, bof mm
fnc altmei^e bcr Stlataien «dtlätfcn ttn in StüfbaboiuM
unti ben Aai^^tn US gum Snn^ aU beo XirtgaagAfmill
bn ScibTcitung bn Cfawm'Bai^ fEBefIra, doiftm mb £)^
«njur^m fyAe, unb gmn onbcm, bof bkfc CofmitHiig «»
nisfiniS in gtrct Mift^iibtun äcttmommtta nfolgt, bdbc WMt
iber bei Vnßdß boc Betvcgnig wn bm »^{«c^" ttgtim
fn- S)a nun au4 in bnfcOen 3«t mt bm ISmbni^ b«
taatra unb %tr 9ätberl«fiinv {n yonnonien bie JBtnlrcraB«
gm bet ®(«vca besomtm (obm taftffoir ba bie Vvoten 4«tf
f<I(^[ic^ mit bitfm iufammmßifm, M^ bec ®c^iiS lü^t
ftm Uegenb, baß fEe fcne „Wa^" flnb/ bnen Vi^nuig He
daam auScinanbaAlttngtc. Sctwo^ mfiiftte« itne bem Sic«
^ cnttummmm ®nmbliigm, fmrie bet QJ^bif ««f bie Vvo«
ten lE^t fo ß^ce fdn, «16 rt auf bea ecftm Vnblttf ft^t«!.
' Sie flutte 9t(^t boroBf getminni fra, bie Xtwcfn, bt« «r
tio(( »tn^ 9cften nc^ ipm SttOc imtct i^im Testen S^
nen lennt, ^ ,^tW^, ffiUtfttn" lu miwm unb itmca
einen 9Umm ja geben, bee fon| nitgenbs fb fie v^raintl
Sbtfetbcm ^Utt el bm voni (ctciA auf, bof atü ime t^lici«
4en etogmumffen, tsel^ fpAttfUM vm bie Wttt b«|
7. St^i^nbecM übet ben JDftat Cunvot scrbrettet ftsb, oul
jenem wt^tnfnitfig engen Bc|irf bei SüebnrtMHiauIanbf^«
ten ausgegangen fein foOen, inml eS (i^oiif4 fcff^, wil
CSHobenen fI4 in btbeuteabet 3a1)( (Ut ber SUebcrtianau ^iri*
ttn, ^4 bafelbff ^ten, noi^bem bie 3foacen Ulng^ fi^n fai
f)annDniin feften 8u9 geftfit ^en. £ie evtonÄiee »^
siel «on ben nMnni<^f>4 ne^fieUften Setlilbiiffen btäw 9t)fr
banJUer ju bciiibten. Sdb flanben fie benint gegen bie 9Ü>
MR, bolb utttei; einoi^ in ^«f6gfit Seinbft^ Stu^ wie
vn »utbe txa fR^ twn ben Stovcn in ^m^ttor tKoofißm*
ben 3figen na4 oUcn SHc^tungm leimgefiuit, bit ^c ^ jus
Ht in i^ felbli Ricbeirl!c$en. SRit bem XUonf bcS &, 3«^
(unbeeti ift ber gried^ifcftc ytCfftfomeS bem« ftemfirt im^
(et^ ba« „ftowif^e Sanb" '*). Xul biefem 3([lm mi^ bem
19> T<m «Uthüc* »ii«t er <• b« ^t« $fd WUIbddi. n ict.
Setor. X. Joll p. fiO(.
UjL.:a..y Google
iDff eUNCB. f7
bi* (cAoiscMf baf Mi Vvam onf tdrai dBge luA Set
In bic etdtMmiMffni )i»if4(tt Sntej^ ant X>vum oSjtMofß
|ct ai6gni niiftli^ unb notitb^ää^ taagtioidivn ft«, «bet bk
ps^ aBtffcn, mI4c ft4 fipitn m bn IDbct« mAfBiti^tb
l u ^t ^ toi finbm, Unntn ^iaw4 Wl ni(|t alk twn b«
UcbaboRMi ^nfbutuncn. SBw <^ Stcft« bämif faqt« bkfe
•cflnbm <tt bra XnlBaiis*)»»^ üBci QlasoinMuaeningm
opftt«, i^ Itt^t tOUiai^. Si knote ja fttnc &\ttm &^
füMt Gtantmf o» bicft^ «m i^ta mu^ btfbn famtV»»
täbai Btt($ bie »ctt eerbteitttm def^In^tn (fnff «ulflfSBn*
im fets. ^» ieif^t tifUiÜ^ alfo bitfe 3CnnatKu »an ®etlai
SbPot'« ift, fs sccrasnt Intni^en ^fft( m6c6te ^e wit^
ML VKeAtng« faSen nun tiun^ tncrc Sf^tvetfiug SSeßar'f
Mt bit nattgm •ßaUfonfte ^ bie 3b(f^DHn8 b«: ^bitpob
aobcna^ni fwct, unb num nmß fE^ Bcgtifigni/ mn ««# btt
ilyinH'nPtn JCcmtinf bcr bcnuüigen XUltäfttmuigtn fmutf
äw Va^immt bcrfäbcn )u gminncB, tseltfee unter fpl^c«
ta^tebm natiilii^ inmer cne |vi»slt<tif4c Meften wirb.
Sie 9Mit wnWiitt unb aDAȧ> unbwtfhD^itt Vfn ii^
m but^ Stwnanibce bcfönnt gtmibcnen Sijtm boc iS^Iabb
Ml n* 3bitea bi< eiawtn T^on bnuaU fa^, iß freiließ
fmg (i9otif4 0« si^t tu^uueifcn. (Erinnert man f{4
«kl, bal bie .ßauvtßttnmc bei Sennonen, nel^e fcA^ twi«
ttm COc nnb Sei^rel f^n> ^nti» (urje Seit m4 bec
Wtte bc< yoritni St^r^unberU nacb @Aben oufgt^oc^ finb,
b4 man ßc int brittot SaHXm^ au bm OkenjcR btS o^
iMfi^ Kci^ finbct, b«| oaer SBo^rfileinik^dt na4 bo$
m^ bft Sctncni t^ncn «cnrnnblm Qt^mnc jugtei^ mit jenen
MtyiBflen fm wertxn, wenn tiu4 tfin Slonttn ȧ im biet*
iBi Satt^uMbert einiebi bort bcrverttettn, b«g cnbli^ t4e
^ader, oU füE bon bei 2)KiS na^ S^ort«! jogm, im Sbnbm
tat JtoiipatiKn bie ®t4mmt bei Glonien lüu^ bei Steige
bn^wMibcrtai*), fo etf^eint bn ®(^ n^t gu gfBMgt,
SO) BgL Proeop. t. L n. p. f05. 'O-Üm "Eeovlot .Mmty^
*'*<■'■ ^ivriQ f(W ^n^offiy 4i^ni}^«u, y'jnJoMno ts ti h 'lüv-
Dglizac^yGOOglt:
28 9i»UUti*i.
ta$ \At tStmm ^ btäb naif betn Vbiust ba ®tmmm na^
fiBcftm fbftgtbcilndt utib f^tejlitiS jui 3"t jtnrt ^mUcqugeS
fc^on von t>tn 3SitteUanbf^aften jwtf^tn SQie uni» Sei^fef
Ben seneminin ^abm m&gin. Sßtt Itnnt bit SHlfei^enie*
gungen bt9 0torbo|ttn6 SurotM« in imn ^liti Igin SSxdbeu
unb jDcdngm iui4 SSt|t«i imb ®üitn ift in feinen 9tefutta*
ten faß übnoU )u bemnfen unb ni<$IS ßebt bet ^nna^mc cnb
gegen, baß oud^ bte StaiveAmafftn biefir Stimmung folgten.
a>t( olttn bdnEf^en Sagen, tsel^t un« ®afo OiamouttcaS -
von bcn XdBii>feti bn £)dn(n unb iffienben atrf ber @{ibf&^
bcS bnitf[^en SSeercS aufbehalten I)at, bejUtigtn, fo t>^nta^f(|
ftc awb im Sintclntn auSgeffi^ct ßnb, eitu fo ^£t^c JSefi^
luttinic ienet -Sanbf^ften bux^ b{e @{anKn, beten ndibliitße
@t(inuse vrit fol{(itig(fiaIt an bec iDftfee finben, w&^xtnt iifn
fl&bli4|len, Tabellen tinb Xnten, an benAar^t^en, bn 9{tfii
berbomu unb bei Stoibtfiftt M fc^niaijen Wtmti erfc^römt.
^titbfm mm abet im SRitteHonbe bei Aat)Mt^en bic Zroaxtn
fb^ ftflgefe&t ^tten, bie Sltebeningra gmifc^en bem ©cbö^c^
bn ^onaniR&nbung ,unb bem Snieipr ^rolfi^e Raufen fiboa
bcfttt ^ttcn, ßonb ben <&aufen, welche nocfi »eitet nat^ ®fi>
bcn br^ngten, mit bet (innige SBeg offen, im SBe|ten bn Xw
pa^m, bn Si^tung bn JBtfifiben fotgtnb, »citei gu jieben.
Vuf Itinem anbnn ffiege finnen bie ©laxotnftimmt, tvelc^
mit bem @nbc' bei 6. 3abr^unbtrt4 btxät$ im @fiben bn £o*
nou, in ben fifUic^en ^^dngen unb Si^dEnn bn ^en bn«
«ortrettn, ^inbn gelangt ftin. Siabif^rinlic^ rfitfttn batnalS
oltniflifc^ ®tdmme, tvtli^c rm j^ätn in ))olntf4 : tuffifc^en
Sanbffltiaften mib bem heutigen Soüjien biö gmn ®an anttef:
fm, uc|tn)4rtS eot unb brdngten bie frii1)a an bn Sloibfeite
bn Xai^t^en ft^cnben f^a^oenoonbten .^auftn wcitn not^
&ä)tn. ÜRit bitfen Übtt bic S)onau gegangenrn unb in ben
jDfit^dlem in TÖpm fi^en ßibütbtnta Slaraen&aufen mußte
aar, iXi' h «vrär itov läc iox«"^: IJJS otxovfttyiit ligiaai^o. Ov-
^f/ay ftir tec Zulaßiiräp t^pri ttptftjt änttuta, t^nftw ü
X^qvy fiafiäytcs tySMt iroUip' tt nisOitä^rovs Kaiovft^vs tj[ii-
Dglizac^yGOOglt:
fbit etantn. 90
fifia^ fit um 610 an tm Jtluellcn bn ®nu jttr&f, anti in
bofdbm Seit treten fe au(!& an bem obem Sou^ bet 6«lt
((»«*')• 3(U Aorantani blieben ftc in bierm VEpcnlanbf^af«
fiB ft^.
9ltiie ■Raufen wraanbta: 6t<bnnie fo^trn brn mnong^
legmen na^. Ski 3nt Adfne ^)ttaxlria, berit^tet JCim|h»M
tin$i)i))^n>genita, lamm bie flotnft^m Ceibi, Sftorwatf; '
MB ben KoibabiEiinsm brt SUapti^ auSiie^tnb, an ben
9itB)a SIEtgricn^, 2>alniattenl an, bcn^^tiflten ft4 bürn
tabf^oflm, nobmtn, vfhntrtS vnbringntb, von brai (cutis
gtR So^ S3e^( nnb f^bcn ft^ fot^ngt^t gttifi^ bie
XiMien tmb ba< ^nbifc^e Seit^ ein**). 9^ ib<t/ foin'e bet
^ftti^en VtfKnflonen nill^tn BensotAtft^ft mit ben niflis
fi^ Gtdnnnni legt brr jDialeft, bm beibet Vla^tama. a»t(
Vnte nbcn, wQgÜttjtcS Seugnif ob.
iDiefon jnetten na4 C&ben waitbentbn Gbam^oitfen
ttttnen nun atmete, bioleftift^ Mn t^en twrfi^icbait etimmt
ttn Stnten ^ no^gemonbert gu fm. SSenIge 3ttt fifibcT,
(U itne im ®flbm anlangten, treten biefe fifon in ben räc«
boirngni bei 9Ran^ uiü) in IBi^men benwr. X)i( frdnfifi^
Snultßen berit^ gwai bie 3eit tbrer Xntunft nic^t, oÄec
«OB btn aSaifomannen uiü) iQuaben, ben ^au4»tftili»nen bei
Smnonen toelc^e frübtr bin fo|en, waren bitfe ®egeiAen
tt&^UaS ft^on am Qnbe be$ tnetten unb im SCnfonge be<
ffaift™ 3a|)i^unbcrt4 genlumt, unb mit^ bereits bomoU ffn
twt 9tnben 1)tt »anbembe Slawen ein Staum gewonnen,
*« pt nrffiBten. ^iftorifc^ benimmt jeigen -pc^ biefe Wto*
Ionen unb Ziä^t^tn im 3atiie 623 ^ier fef^a^, um 630
ttet^i uub bte i^nen f^ia4i»noanbten Sorbtn swifc^en SIbe
nb Soolt an ben Qrengen bei friiidif^en Steid^eS ^teoot'^.
tk flonrif^e SiScrwotibenrng war Im Qtiofen unb 9an«
>i) d. P«nUt DUooaai IV. 7. 40i 41.
H) <t CvsatBBtiiil PorphrroceaBat«* Opark ad.
HtHaiai. Uidaid 1G»7 de adaia. !mw. e. Sa 81. SS. BgL
«t«lS.
8) cC Fredasar. «. 48. TL
ap «itUltung.
gm MiMrtr. 3a tett •^<a^^tmf^(n/ na4 bn CS|wi4( S^SBe«
tfrt, («ttm ^ faft tpot gonje tursiKlift^ ^EltibaO erf&Qt.
Sot 9DfltR h^ouimtin bk infrtft^en Stimme tit oUm
Se^afifec, lAtltn ß^ ncjUnl^ ä6n ben SJntcpt unb 2>tdc^
W ju bell Äat)wt(tn, bem ®anf[uß ausgebreitet, unb uwrai
fkfbß in aiQelBBt 6(QMiRti nt bic cARbf^olteB fbbtMrtf bcc
S>onaa bft jn btn VI)Kn mb bem nbriattf^en Stecre wtgf
tnnngot 8B(^i4 Mn Ibnen foftn wn bet SBti((fe[ US jn
- SIbc mb baribn ^iiwa« bi* U(l^itif4(B Gttbnrae*^} yvi«
f;^ Mben IMI^nnts ^nger^^obcn bt< t^rcuflir^^Iitaul*
f<b(n, »Ml bcr ambibtttifl b« SBeMIfX btt ^et ben ^tmm
tinani unb ^ilb)i)&tl btt pa XtRUMti} tud» btn ®&mi)f[n t^e^
9>T9)Kc aulgtbnittt. 2>{e flcogmiibif^ ffiettfMIiAis, wcCi^
JAe bfcficc bin ^AiiptiMffni einiiabntf Kpunnitt bAtiB t(tt
tt^fte geff^i^tn^e Cntnidelwig.
Unter bcn iuffif(^en ®titnun(n sffiobeten nmnunnHittc
gfittcN anb 4wa(a an bouembet mii^tlgc« Stck^ 2>em
Awfc b« A^aaiitjMne $«< ionM fMgwb, ttotcn fü bem
grt(4ff(^ 8le&^ ttd^ex ttnb cmjpflngcn txm bttfcm ba ISfyn*
^cn^imt. 2)ie »c|IIii(cii€^(Iinnt, bfnSennanenbcnoeQiar^
miAcn Mn ttefen ia ben Sotib bet gefc^iiltft^ea antmÜnns
bt$ ^fäi^ Xbntblonbe* btneingfiogtn. 2>te mittfcn Steffi
ktt ■pnafiif^sBttaäfitm fOtUtr tndt fb^ am lii^ffea »m
brat Cintliifrc bt« Stften6 ute beS JDfUnS fttl
Bcrfblgen »b ieftt bt6 9ef(^,bct boa Sejbn mge*
tDonWe« fltaflm.
U) et4(tn, 8(4«. ^Un» UbtatH ttmoim te «benn. Cfa
Sthwitt ifi offtnboibal lUoirif^t Itake, birnitbnung, dnXdtr, Mcai)
Itttif^ iMkid, unb t»4 tmte twCft bcc ¥>oU M bu «tauna ImIu«
bcr (Henntewotnat W hm SKawam iaisyd. See Oabrng k«
tatlfsitlt InM ch kr VeCni Udi. I» Ut HMinng, Ut Wtft. -~
SbittU(tUi/ammeümmmHm9ban MfCKüm m« Bcffn
wegttetmgtn fnibf toM mb nwb bofcui^ SBln|ld|t, (df Ht^ox
0. «41^ 1, e.tl) le^fttfitt etdnmt, «MMmÜftb«, Bitffibai, f>o<
Unm an ZMItpc hniit. 3^ BodnaMta in Ucfai dtttnMn hm, man
wm M>l4t fl(clai«Bp;1(Ml«Sle»Ibt*|k(ttM»tM*Mrt(wn«btv
fMtn M<6 OtM entfibiKai wU, tm tnät Me Iümm^n «CUkt mb
tai, ba« Itt in tcR alten S«)ni|{|(a M«« flMMoi tU, md^tenb Mi
«attn itön BcmanUai ettome «a4 IBcfka fn t}/t$m.
Dglizac^yGOOgli;
X)(t 6(4«*a. 81
■mal, boKn fi(^ bte tttfenefte Kr btfitgtai flfet>^ a»
ftbfitn, msm bieXMitR in btefn aiKtMkiiMiMlnifenJD»i
«m ba< Mt^enf^mbe Halt flnDOtbctt. M», xaub^tiiüt tu*
ftitgcnMftDUibnifitMb ttml f^XtitgS|fcg( aBm91a#«M
ptHlcf(^tKrn4»ftfin4t6ar. JlMel^latoiratnlDpHi,fta«9ri0
4tf*c Slei^ OB ^bm, fft^tm i^ ato^t iwi «Sn >n*
btn oIcE iCM flatmf^wn Sbknme bn aRonuMn trab Xft!«
4«, wrf^e fi4 »xiUic^- «oo i^nm u^«g«taffcit ^attm. 3Cttt
e^ciftfteUR f^äteni tn Xmi, wü^ tamoU bfe 3(Mtai
Un Mtfe Glomit auSfibttn, tmt nitfctfi^Rt ä&gnt 9ItPot
kcültct — nmv otibn« .bot e^, »dt^ea n IDto ntmri^
tie Sbmta fM **) ~ „tieft £)brc Mriegtm aw^ bie eUmat
Mb qwUtm tüun Sfaucnßmam, 2)tdtfitcT gmanat, tmb t^
tai bm Mdifi^ ffinbcnt Sctvalt an. Senn ein S^iwt
Mrb «»ate, (* n^ R ttt^ 9>fnbe tAn £>(^fm ^nn Bot«
^oKt, fM^tm R bffofl biet, otrt ahet fbif Siiber ok bn
Basen ^ fipcnnien «nb bra JDbet jn fa^m. S» qnAfen ^
M( jDnWff. 2>ieft £)6k »orcn gro^ »on <h|)tc mb ftti^
eine«. £üfc< iM €te^ «Hgen wttetc fle Sott «ti»t
Vit floAni vKg unb nitftt ein SDi« t|t tpro i^ncn ttrig g».
IBibcB. 2H« (nnnit bat Si»A(^iim:t in Anfbmb: ^ finb
wi»ng^m$m wU bie £^, Itin Setter, bia 9At i^ w«^
«N lallen voi^atd>en.''
BefKuuutn nix^ ftnb Me 9titt^eSn>gni Snbego^lf b(S
tUB^^, ^(4 inquoerl^gen e^ntßcn. „So« lEOui
«■ luat Mb imnuc ft^ imf^C^, o( Uift 06» ttl ««iloc »frfO^
Ut iMtm fäd>. Ott tstamm, btn n Ut IDnlcHn: nnmt, nwbiitt
■•4 ftnui «Iflam Xatfotfe am Bng. t>tt nnta^ans t«r Obn tnnb bt
Ünflatb l(t Crconlaf^ l» Ontfc^tnig itati Cvrd^wotM/ tntb
Ii4 BCif KiaMnbf baf bjt XMctn in jene Scgnibra ienuU tfDgAnm«
■« p«b. 3<i füb$ Mt 001^ CtMItiBg, »MtK 1b in VonneiiltQ ^ttn^
>i W( l rt ftfi Ut Xstu^ntr Inf Urt gtfcp^tn 'fttn fhntt. CXt Xotpo«
Vffll V9 DIt VnMtlttt l l 'ÜH l fll jlt 'MH BCQ TNfpnfCtl cflntfQflfftllt fvft*
t« fr ine tbirBiriWtB, MKt tn^hw^n ^«teit mtjdtü tmnt to
Hm Fi^rtvNift aModMm («f|>dU|wAttir M SoOtl) WinMfielBaa^
L F H. «K Ml k« Ktfnr Mfit «SpiA^mct, da Be»«», taf •>
ü Mn fOH li^ i« «tu« MM». -
Dg l.za..y Google
83 ft»rr((ttii]).
(et — fi(icttt IT — UMttn Ue Shdim fi(ett ble JBotfihiM
^rr bnr ^unnm i^ Vvoten, fo bofi, fi^db Mt Vooien ii«
gntb «iteolf angriffen, f^ fe(t{l in Sti^Ia^fotbnung «w bm
Sagrr fEsnbtn, ^e SBiniber ab« btn Aotn^if niffnctm. @ie2>
ten bUic, bann folgten bie Xoacen gut ^lünbnung na^^, uu»
btn jene btflegt, fo )i»g«i fte ft($ auf bü Ovaren jurÄÄ unb
würben Don M»Rtn unteiflä|t 3a^t au« 3a^r etn famm bte
XtMten gu ben Slawen, nm bei biefen ju äberanntem, tiiib
tnitbtaud^ten bann ber Slamn ffieiber unb SA^ter auf beres
etgRcnt Saget. 7bx^ erhielten fte »on ilinen Srifnit, nne att>
bere S>tenfie. Sntilic!^ »ermoc^ten bte @d^ne ber ^samv
U((4e bteTe mit flatsif^en SBtibent unb S^tem ergeugt ^ab
im, bie ®^bt^ten unb ben £)rud i^rer SSclter nit^t IdngK
gu ertragen. @it fagten ben Xoarrn ben ©etioifam auf tu#
begannen ben Aam))f. 3n biefer 3ett grabe — tt w« 623 —
tarn @anio, ein Sranle twn @eburt**), in btefe (Segenb. 8c
fd^^ fttft bon <&erTiUgt bet ®lanien gegen bic ^Mten ob
unb trug ntfenttt^ jutn €Siegc ber Sr|}trn bn. 2>ie ffiitnber
»(leiten ttin itS^ ju i^tm Xdnigt; feitbem fc^Iug et Vk
3tMren in vielen XtefTen unb Bc^tnf^te Idnger oU 35 ^o^re
long ein ®lawencei4"").
Solc^tfialt ^en biefe €Iawen i^re Srci^cit von bea
XtKUtn i]>{Ae[geuonntn} ein ftevifi^eA Rei^, baO er^, uds
4H( btt Seft^i^tc Eennt, nur in &36^men geftiftet, unb um»
fofte, wie auS ben f^tem AHegen @amo'« mit ben S^anhtt
jieroorgt^t, n(ibli(6 von JB^tmen bte Sanbrcfiaften itoif^at
Saale unb ISibe; Ajilt^ bavon bit heutige Saufig '*)■ 3tber fo
fc^neO unb ifUifi^ bieftS 9tri4 in ber Ser^ic^tc erf^etnt,
S6) iOn Anonymus de conTertione Caranlanomn nmat !(n Cb
Uta GCawcn tun 9tbmt. Sgl. aber SatiiD unb ftFa 8ft!4 yalacfy
Tttbtt btn S^ronifttn frtbtear, In ben Sa^ii^Rn brt bit)n(r4at Bbn
]tum« 1830 e. S87 fg.
27) Fradeguü chronicoD btt Knlnart Gregoi^ Tnionui^
OpwB, Latedae Pftriiiomm 1699. p. 626^27.
S8l) jDaf uiä) JtldnjMUn irab Onfipobn t» t^Mnn Slt^ e4ict .
IwMr Ift eint «ttf faüim ^altboEtn Snnbt btiu^nOc XnnB^nu d. D^
fallntCi, Wiftdemoict hiitoi^cKno - kryt jczna. Krakowk 1819.
Tnn. n. p. &a~n.
Dglizac^yGOOglt:
Sil iBtumtn. SS
mMhAM (< m4 mi^, taA nit i^ i(0li4« Amb* ütac
lt(|t idA bte juiuU^ lü^tdmi Sonbr^oftm bei ^awcn. ][it '
tit ettOt bK @tfi^{4tt tritt, wenlgpcN» Ha S^mta, Ut
SoSSfagc Stnfa^ ui^ laxs in i&in tllttßm Sonn ifi fte im
buft ba So^iWibtd» an (Sufetm Umfang unb innetcc ISiit»
m(dwig-0RHÄfen unb |Mt cnblt4 im 16« So^^unbnt 6^
lAd mib 9t(4t ber uniHi^ Sefc^i^tc in ^Inf^ni^ ginoin«
■OL, &t etjd^t, wie lange So^ce ««( ber- Sinnunbcrung
te fie^nt in JBäfrmcn Atof wn gDlbcmm, tn bei Suig ju
S^fte^rab onfgcric^tcm Sirene tta$ gefegntte ,8anb ü*
ttnTi^ 6a^f Ute bann feine jängfl« Seilet Siburä i^m.im
St^nattc fltfDigt fei, obcE wfeMb/ baf nitt rin SItann boS
SiS ta®^orran (alten ftnne, in IJCcm^n, einem ^mn
Mi®tabi6, ben^&^n einen .^qog, fi<$ einen Semo^I .
«mte. 9itttt9Sl »it «I^.X^n^^ ;b(6 fA#te^ ©ef^Itc^tS^
ad^ti tni^. i^ btn Komm fft^nnb bis in boS 14. So^r'
Mnf bit ^ö^men ngtevtt. X^f i^n trägt bie @age t^rcni
QtvidtR gm^i bü.Qftptobung bec >^'u;»tfiMbt |)rag, bie Sins
fi|ni b(c ß>4tem liiÜlK^a loie ))PUtif^n SnßiMoncii.^:
tbtt HR feinen 91a4^Igent. weif fie^ Ttrie fk ^nS aufl>tf»alt(it
ijl, \4 nii^tS oU «R 9}antendDrrit{(|nig ;iu gAtn. €tne ^i«
fiitf4J4enJbmbt ö^tbicfe imb.bie Eiei\a#arten Howifc^en
inbf^a^ (ringt ei# baS.Sabe bic£;8..>ttfb bei Seginn brt,
9' Sotitunbeitf.
Süt gew<dtiget -Xfoft ^tttn bomall bie JtawIingR bie
Sonjat ibm ^mfc^aft weit n«^ PJien f)in auSgebef^nt. 2)tt:
VntoBtiftmg bei Satten, bie cngne unmittd&OEe SJcninigung
SnanS imt bcm fitinüfc^en Sleit^ teai^tcn uin guerft gue
3(ü AtrTS bc8 Oioißen ben: gennontfi!^» ^Bcflen mit bcm flo^
■iftoSSca ta eine no^fwUtgr, gerc^f^tti^ili^&nnig. Son-
Vt fibt^G^m TO^fftt nt\b S3)ileta b« %[))(n, bur^. ba&
h% Cepireii^, ba« «on 0cbiigtii mnfi^Iofrcne J&A&nnt,'
^ bcn Sttomliinfm bei lEEbe bis gu ben Afiiicn bei @k
tut, gmqttn jc^t btt,twibcin @tilnunc btt<Slamn mit bem;
ai4^ Kd^ ber ^roRltn. . SBel ntige» fett bei erffeii
3ä Ijttei einttonbciunftin biefe ^onbf^o^ unj<It[{ge, bolb
fri*WN» bofl» ftmbli(je JBtrt^njngen ^wift^en ijinen, im
^^a, Z^&ringem, fi3«tem ßattgt^mbtn tKiben, obei ^in>
Sxycll, Offt^t^tt flcltnl. I. 3
■ujL.:a..y Google
M ffliltltnig.
Ro^welt flid^t berief fHitx bct äurannienßoß mit bttäU
tef^i^Oi^nt Silfmi gü^t b» StotunJlBtt in bie Srntgattg
aB%«ib i^Tct jtonqtftf mit bm 6m^ niA m^ be*
tm UnfenDer^mg wuittn bot Scanlcn tm^ß ^ flai»if<^
eümmt bn £?&obriten unb SBiltra an ba Sti^ertlbc tcfamt
Dann tnifai im Cntaufc btS nnnttra mit) bei nd^ßtn 3<4c*
(unbcTte Me SSiltowr^itltntffit nnb 3uft4nbe |)iefec @Uaom
|w{f4m @l^ unb JDixt aOntll^ imnoc tüxtt ^oiwc. 6s a*
f^tlßta mt ganjc fSri^ i^ Stimmt, nd(^ in fi^ wiebcc
in md^mt RmtWc t>on nnoHbtr unob^f^s' Swigjtinraic fi^
t^nltffi. j&a fafm btt Vommctn <>o matm, fiRccnrnm^
nn) ofhvfirU twi bti nietotm SDbn Uad< bft Stbftt bct JD^
fec: iiK|h»([rtt twn iencm eitromc m^nk ba9 ^«q»ti
esff bct Siltat> m^ Stutiht (Lotfoi) gtnnmt, in Mc Sle>
(enß4nnm bet SStbatt, Ciniyantt, ^Bcnfct/ 9t1)^«Tiec fu^
gTubmib; bn SiuriMk K^til^ btaaiübast ^attm bat^^oi«
tigc 9lnntnbuq bt< )itr^bc bic Obtbtftni mit ben3in%'
^dmnKR ha föojrm utA ^obtn (cftfet: ^iba>5xa vm
imtn btibcR •0aufHfI<(mmcn fimb man Ufri in bec ^mügm
Xävemoxt, ^ntütx an b« -^abtl, etobemnei^ SaauiÜ u. X
an bn Cbcr fa$m m ben OegtnbAi mr Vrottfftot bic Scs
bufut, in bcr Stiebnlauji^ euftgt, in bn £)bR(aii[it Stitcünt,
an btr «tbe im iKeifnifc^ S)«I«itati, gwffd^ Sfb^ Gotfle
unb !Ru(be tnt &txitn.
3u vtlt^ 3«t, bnn( «<Ii$< ent(Utm{^ b^tnfit fE(|
bicFc eenbcnms ba «nen Ser^t4U in f« »iele @tilatnie
twl^p^en l^t, Idßt ft(| in M« fficifc ok^ |i|iDrif4 cnnU
ttln. (Melltit^ mag i^c Cimmmbcnntg unb Ttnibtütäa^ mt
oamdEg Rfolst, Voraus jene SSonbttuRfl ent|«nbai frin. ;Dic
lEtpmoIogic faf aDa {(tnStanmmmtni idflt nmi^^S twren
g»8tai}^ir<$e locolt Stbctttuns, unb n# {liauu^ batouf ^
tw$ )tnc Sonbnung feine utf^mftngß^e, fcnbmt «rft bk 9»^
emfnjcitn SlitbRlaffunflcn snotrm ^in mag. XAt Qkfiiti^te
Vtnnt ma i^e Qcttmnt^, {"0t mil obet onc^ gldd^ »«
Mrn ^nein bfcfe eiotiMR tn dnet gang onbtm Cetfafftmig^
<U 9iKopba eScitatu tmbXntoi unS f^Übcttt. SS min
Dglizac^yGOOglt:
2>ti ®Iawe&. 85
ialm||;nit, ben'entwEi(t&nsSt»i>ct^ M fu^ra ^6«^ ttf«
fa 6t4iiiinc von i^nr eifttn (SfmvanbRung ftnntil ju Itmtir,
|n ofatnm, <iit< totHim 9ltmntm (in-ouS pc^ b!t f6T|1(i^n
fdtqrtiin0*finMlt(n enqiprgtfiobcn M'n, rotl^t man fnßi^i
BKn uat) fn StUycmf^Xßlt btl'fa^ a&en Stdmnim in (tlh
mb Cbfrflinvm fett bcK enbi be( 8. Su^r^unbrrtS ftitbet.
tif^nKt tarn ®twa\t audf niifet burc^rnfmb milt^tlg, vidi
■^ na4 vi^^ St)ie^ungen ^in unauSgebllbef, utibt^lamt,
Rin»nFmb, fo finb pe bo^ ^iiijxtt im Arifge, StFtn tm Statfy
nb n^oben fiba bie Wia^t M XJoIFtS. Sn bei ®tife bn
^4«ptttngt ^t — ttfe faffnt bie SlUi^rfd&tiii aid&m 3ö^*
|nA«Ttc jufhmmm — Hn ga^frelc^n:, angeftVn» unb rinflu^
ni^R .^oi^anb, bie treten M Stammte. fJititn bteftn
^tbrt fI4 mii nifbnre JBolE, fitnaQ ben ^enrn {n leichteret
«tat fErmgera SMenIHurFrit untensoifen. Stt emfoc^tt ffiSeifit
bnt biefic$ bttf Sanb, n&tirenb bte SKtrn, auf ifiTen ^ifeit
ftmb, not ein ^^erttnleben führen, bolb int^enuffe beiSrcu'
bn ber Sogb riier befl !Na^», balb an bnt Orrfammlungen
t^cfinc^cnb, treibe jmttx Sätung ^ fn {(testünvaU but$
^ btr4tdaften -^diqitlinge b{e oUs^tiefneR ^ntercffen bitaffmi;
lalb in Jtriegt« unb' dlaiAjägen fft^ tan^ettümmtlnb. -^lec
ntlb bmt 1)at ^ät du^ r^^n <itt ^tttelßanb jwifi^en ben
^eüa snb bem nntemoifenm tßtXU ^4uSgeti{brt. @8 finb
bie Boob^er brc €tttete, b.^. ftobtÄlinfic^erCtte, an bentn
tjt aRrägt gum Setritb tfnfat^et (SnoeAi ober bei ^iinbeCS
jWfQmmtnfleltrfait i^ unb fid) — nwnfgftenS ^piUt m ^om«
man unb in Su^anb — in fctinn Ser^iilQiifrm ja ben ^xcfb
Engen unb bcm Vbü ^It
Sic Cin^eit abn, »eli^e bitfitn VDitera Slauwnfttlmnun
|Bt^^ etbc unb IDber fn politifc^er JBejie^ung- fehlte, uaiD
atniiffmno^ bun^ irii^Sre SJetbinbungen etfe^t. Xiton«
CBf S&gm mit feinem Sienjl bed Smoiatowit, fR^etra miC
bot Zenifwl brt Stob^ajT, fötonbenfiutg, nofelbft SHglaf
«n^tntib, treltn «dSSbitiowiI^eilietfiüinier; alö it(igi6ft SSft>
tilpiiiAe ^enet. 3u befHmnUen Seiten bed ^a^xtS ßt6iiiten
bte Krmrabtcn 3n)ei^<tmme' on biefen Cttrn gurgemetnfomer
StottWR^ntng, gu geraeinfamen Reffen jufiimmtn. Sn beti
M t€c Sefi^nfbniig'btutTc^ ^fnnaltfien'teic^ unb tn ge«if>
UjL.:a..y Google
36 efttttltutts.
frm @iirae funftfatfg gefc^Atn Zawpüa Ua^tm f(t jn^
tt&^ft t^re Ci;9frT . bar, bm SD^iftm mtb S^ftra foIgttA
eeratbungen fi^n btt aOgemrincn SntntfTm, an Smm
b{( ¥Tttfi(r, 018 JBrrfönbft M SBiSm« btr Satter, thtffnf*
ceic^ t^rilna^nun. £>abuTi$ nttfd^te fic^ in ben borwifgoib
ifligiirm (SitaOta bicfct @6ttnfit( unb ^(fle bot^ ouid ein
l)oIitir<J&eS ÜSoment ein, SdnM «WH bad ißtnußtfittn bc8 3ui
fammengc^irniS btmunbtnn €tdmme ungtai^ttt ifyen )»Ii&
f^cn @onbttung Ifbinblg.
9Bi( weit nun Hffe Ttnfilit ju einn orgamf^em Snb
tsiddung ^aatlidttn itbmi von bm »orbrm €SIan»R ft^nt
^rauSgtbtCbft rooien, ald fit in ,na<^()flltigert Snä^rang mit
btm Aaiolingmti^ic Eonien, Idgt fi^ fmltc^ ni^t bt^ümitm.
2>te Srijlfnj btt ■^fluptlinst abn, wn vnl^tn oon vom I|r>
ein ade ftintifÜ^tn.SCnnotiftm f^tt^tn, itigt, baf fte wo! oÜS
tint fnif)t So^e b(« ^tfi^fttottitaB btt ®tiamt itftad^
n)frbm-Eänn.
Son dOffl btef» (SKfTarant tiatm iunjl bie'Soi^n
htm frtEnftfc^cn Stetige ndfift. ^mititm Slbt unb Sdote fifitnb
nntrbtn fte 9%)c^bant befTdbm« ftitbnn ba$ Zt)i^ringerlanb bec
ft&n^^äitn f)mf(^ft ftc^ untrrattfm. mußte, unb bieftttcn fiit
in nit^t gu BcfKmmenbrr 3ttt «ut^' •atfUii) ber ®aale auH
Sffir gfitfi — gtfbfgar mnrtt t^n S>man — erfamite ^
tibt^ofjtit Samo'S an, unb mit birTan vtTtintgt f{^(ugen fte
ni^t nur ein ^tn Jtintg JDagobctt'ö von 31ufhaften (im 3. 630),
fonbern vrmifißeten aud) wenige Sfabre baiauf Xtifiringtn mb
Reffen bis gegen ben fR^tm. @ritbem litt namentli^ bai be*
no^baite Stjäringen but^ i^e Stoubjäge, bis cnblict) )ur Seit
XorfS brt Stoßen ein Umf^wuRS in biegen Ser^dltnilfen eintrat
SamalS ndmlit^ begann Jener Aompf gwtfc^en 6(aaien
unb Seutfc^m, welker but^ bie fdtbftrt^en Ariege jiin4(^fi
(erbeigtf^^tt, fi$ mit wei^ftlnben Erfolgen unb geringen Uns
terbiec^ungen mebrere Sa^rbunberte {linburi!^ bi6 gut gdnjlit^en
folgenreichen ^ntf^etbung beB ®tegS f&r bie SDeutf^en fifftiog.
Gi^erung ber (Srenjen befi fRttd)^ wt ben rdubnifi^en (Sin>
fdQen ber einmal feinbliA aufgeregten Slawenoi^Ifer, bann bie
Serbrtitung bti 6^rif}entbum6, rotl^t btn bamoltgen ätn^
c^en ^errfc^etn ui^ JBöüem aU eint H< Vflu&t, aU rät
2)it 6(anifB. 37
ItiGgci 8tt4t rcf^xm, warm bic Smbctqm biefrt Xcaoi^tt
of bcc Gcttc bn JDtiöft^, l]>itirtnt) bfc Siebt fAi Int %rtU
Jiät, tiefnaijtbibe Xnfiinglüiifttt an bie ditn @Attn bit SIiu
Mn ^l^ten unb )u immer »itbttfioltcii Xnßttngungcn bcs
«taten, ffitan nun <ai(b f^on tm JStginnt btd Jtami>fe< frin
»cUIü^ Süoauat oft Abensoa, btt Stit^eibigungSfri^ bcr
JDoitf^cn aun d^btnwgShitge »arb, fo ^6ite bamm bo<(
«Kb bot itItgUft aRoment ftincAvtgd auf, boutmb oiifTam
tu fein. £ie dlaiat bei SSec^tUtntfTe &»(tite ba< mit fU). Sp
tantc bic Sbnven ni^ boS Stirißent^um onnatmen, nut
(nnt Stu^c son i^fnen ju enoaittn, SbnM a^n »mbtn fi«
■4t, To lange fu ntc^t wlOi^ beftegt »oren. (Sint btbingte
M VtAen. X)t( <Eni>etterung btt beutfi^m •ßtrrfctiaft ging
^ «t btr Snbttitutig M S^rißmt^umS ^b in ^cmb.
tba Snbc be6 8. un^ im JBtgtnne M 9- Sofir^unbettS
b^tnn bttftr Xomfjf, bei dun burc^ btn ©tgenfag itoi^tbtn
S^tn> rnib iKtbtnttium feine ffi^ttt, x»tltQtf<bit^üi<^t SSt*
itatuag ai&it, auf bet ganjen ^fliffta^t S)eutf4)[anbS.
jDm SBUtcn, bim ^noben bei fdt hm Sat^fenftifgcn
wt Xatl boB ®[ogfn in frtunblicfiei Strbinbung {{efienbeti
Ztabriten, galt bei ti^c 3ug M frdnfifcbtn jt6ntg9. et
MB im Satnre 789, ali Att( mit tinem jo^lieii^tn <^Kir,
■it mf^en oui^ fiitbftf^c unb flanifc^e ^ufen fi^ vereinigt IM*
tn, bic CAt &beifc^tt, bo« Sonb btc ffcinbe mit gftuer unb
«cnpfißcte, bie Untmvcrfung bt« JDbetfdnigS bct
) i^er f(bnmtfi(^en .^duptlingc eijniang, unb f&r bie
Stm^rang btr gelobten Srnj^ Setfein ci^U. SknigeSa^re
f^itn fb^itni bomt bie Sfigc •Karl'« g^cn fcte VMren, nulctie
«M Uagmi uab SBttbniflititb ouft in on^tetenbcn Bfigtn tit
kitf^cD 9rcn}Ianbf((a^ .bcbnbgttn, )um trpcn aSolc fr^n>
8f^ Sbtq»|Mn in bic irnttm eanbft^ftcn bti ®Diben, gü^
wn aib 0)t4(nn. Scbbc^ Ber^ltnig feitbem iviftfien bto
fm etfaittfn tmb bem A6nigt bc^anb, i^ ni4)t äbetliefert:
•btt Roctiban tau. jom Adfec gefrdnt, ft<^ jmn Cba^auve
kn AkmÜihtUf^cn fie^tittn^t o^oben batte, ft^eint et in
tat Sauren 805 nab 806 oiu^ ®otben, ßS^men unb WtÜ)»
m yax XBctfamtmig mcc 3Cit oon JObei^tnlic^fcit gc)n>ungm
p tokot Ibirif ^ Seit föne« 6oftne«, btS fiomnun ^ub*
Dg l.za..y Google
3S SlaUftUBt.
tKi, Rifjosm fid^ Me «ntKnt dtwcn, angrM^ttt ber bnum
tlmn^tn, mlitt ft^m bomaU iaS fcdnltf^c dlcü^ gu jcnfittm
btSAincB, bitftr!DiitTtimli((It[t ni(|)t SUImt^ brauen flawu
fi^ ^ufitUnsc noA ju itnct 3dt tf)ic wcc^fclfcitigra 6txfU
3d bra Seit« ober, tock^ onf fa^nri^'s. Zob folgtai,
gclditfl el |unfi ben SRi^tc«, bot ^blpli^ßm bkfa Mtt
btni Slawen, rine iMbtntenbm ttolttif^iflcfiftiiitlü^e CteOtii^
|it cirinBm. 3n Solge bn aSoUnbung nit bcm fidnfif^
{Reifte btgmn baf (Etiripentfium (in Dtn ccßtn Singang yt
^bnt, cm unnibüc^ mtitiHfltc SBonunt fiu bic Qntnitfci
lung tm: fidlFo. Bon be« litiMitattff^, ben balrcfi^
9la4>bam au6 wann f^on frül^ ctit)e[ne fQerfuc^ bct SBn
ttfyams n\d)t gan) o(nc Sxfo^ ganwtt »otbcn. 3t^ obcc
bttomitc ^eijog SRoijmir von ^Stilfyxta füfr (Wt Slni^at
■ bcte^iifiat. 2)flC tfitbif^of Xbaltam tun S^jÄurg netzte —
a 8ef4«() tm3a4iteS36 — bfe nfb li^ftlt^t SÜd^t lo.StcrtM
im Cfün bet aitanti: gn fiifinn, |n jDlnfit, n»t^4<inli^
«u^ |U SStl^toil, ctböbcn f[(& glei^gcttig 4#U4e XEntoi*
jDiefe Xnnatinic biS ^ßatt^nnl, bic SLxvu, vclc^e Stoparir
bcm fiomnicn JUij^ bemalt, tnAgen nütt e^ne SBöÄinc
auf bic Bciß^flmis feiner ffarpiicticn SciMit ffxot\m fein, bk
JUmi»ft bct ®i(m Si^tB'f bis Snomm, bie thmliifytZml»
Uiwmi fcfncc {wrrlftiift bcgAnßiBt l^en. 9ta^ ficficguBS
■bcc CcriMitattg «nfectn (Uincnt n<i^f<^.^duptltnge gr&a«
bete er in bttfra Sonbrtffaftta bct ffihntt unb ffioag ein tüAß
3nitnf4<n voc bic Sin^t be« lacoItnsif4Ka fltä^
»eOtoniDKn on^etfjlwoibtn. 6cf ti tan, tof bic foitbtiun«
bcn Xiicge bn fiS^cctTi^ bet btd «ul ientm rinnt l/rMntt*
gangtnen 9ta^, Me ^tuflifung bct imumSibnnng bc6 bott*
Men, iptl^c lugbM) oBmillg trfolgte, (dwr.&ba^anptnti bie
SAe }ttt attctt {M^ctt unb bct Sinid, ben fit tun (in|t(nai
bottf^KB ®teti|bcfe(U^abem eättten, «De »«i^cm ©laiwito
fUmnc gut Snqrinnig ItKtte — gcnvg, feit bcm 3a^ 844
f^ nix fit mtf bn ennm SfgtcnAC 2>catf(6lanb< in Mw
göif^Kt Snocguttg. Sie »cmtigem ben btC^crigcn Sritet«
crgtcfm ft(& in flTOgtn 6<^cn in feie bcMtfcfwn Staiyaortai
Dglizac^yGOOgli;
■t lUaton |k. Die Mt <»«n»iiiim Ue im|H4«, auf M
■IHII4#> «tf. Saft 34i fi> Mi hwrin Me Stnoi^
in t|m Xnmlfii Mc Sclbjjigc, tvcl^c bw bntf^o SA^
idb gtgm bU Cbobiitm imb SBUtcn, Mb Mtn tiic CiMbai,
Bttnn unb Wdftfca intaltfta»n nnptw. eU fiib in bft
Siyl 1i(gtiM&, ob« im tai$m folgt »tc «fau agaAtÄffii^
tUnwifuns} fami fmb bit b«ntf4dt itMfle »4 «nbm
•ignbtii M 8tci4< «b0t|Bfl(n, ^ n^ibm fi(^ «ifibülb bie
eiawi imb faUot pttnbtmb, wtwäfifBb Mn naim. in- Me
MHa enqUiiba lia.
S« Xam n^obffi fit^ bie ^tt^ wm SRd^ jn gm
In ««it Sad» Cabait bn )(Xiit(i(< in^ti i« etit»
mi fAK '6<Rf4aft bi 3atK 846 «It tiaim .pcäc boitM»
Mo- Ct f<«t< SiVitm, bot 9li|f«> aibimii'l, m ^
ni ta, bi4 |Mt biifit iil4t fiflir alt (dit S^ btm M«
■V Mt icbbt« Zme. eiilwtt fnbte tt (egn bm KWt
ta Bifkii, UntnfUfS «Hb .^fc im jDJn, mb MufU
«t bot Snlsans, bcm jtoifft Mit JtanjUfltmai^I Cabia*
liagm an. Xw^ in !tfi$U4« Siyi^iing tmmtc n ficb tt«m
tatnn 9la4<- K»f f<<ii INwta nf^inm 863 bi< SBAi
hts^ mb JlbtbDb, giit<tif(b> StWiit«. in Win».
C4« twT^ bcrSib^itiBg flawifc^ 9t4n»« ß(^ witanmb^
mk «tria bit l«Iist 9<Mi. Mt «itttnUatd iM eia»i>
ftiUiMt Sa itnt eigwil.SvnKktIxiMiUlirnnbitStis
tu bas eMuetQuiB bfn asdbttn, gifinbttta jal^dti«^ Jtivbda
aitntta Utial boiatiKWtoSüti« an. Sit bai(!fit<a
KWft, biMff aa b« ei><«< ^ >>>'^l<t«i.«<>4<< mtb«
iMbfkgt} Itfbfl btr Vaylt )a 8tDm-*^<Waa mit t« -> wp*
H In |iit4<ri(<a Siibtm ugb iiiai 94Ueim bit bifiM>
Hi8ii(<b anb tnanaU Vintab lam OuMfitf um Dana« 86S
3mi nfblgtt aas jM4 i» folmbot Sailt lin t»|R 869
Jag (Mg iaba^'l. an Mt in »alitifitt «pit (intlilttlSt'
Mb« M Ufiaba SBnMabaag b« 8Minn mit etat(»Unb
»Mt |u talln- RaiHian iMtb *at4 Bamtt fliat* Sltf>
fa ffaggiB, btn JBtatMn aaigtItiM Mt bitfia giblnM 870
aib ia (ia jtttfi^ gtft«ft, itate 9It1ft, ®»at»|»Iatf, aU ^tt>
N Wli«l, aHtÄnata bK taab« sitDialfAmbtfttti—
Di3liza..yGOOgle
40 SfiKtifniis-
«(n Unati) mpkk fi^ evotovlscf nlt febim Strife im
falgenttnt 3a(re »on netmn imb fitgtt bxa^ SmaO) Aber Mc
!D(utf4ien. ®eitbtm »mnttiTte « tmit^ tbu engt ee^bibons
mit bot fßifymm ^tiat SRadtit
Vud^ tiUc, in JB&^mm, fcbeinn, »Et fiüfKt fn VtSl^tm,
nt^me ^dtqitlmse — Ke bcn^cn Knnalm nennen ftc $0*
j6gc, dncei — neben einanbct g((trif<$t ju ^oitn- Sfc^ffn
»^ {^ricn (otttn auf einem Sttlc^tagc )u 9Itsen«burs (84ö>
betet» Me Saufe gnuHnmen, to4) fanben webn baSQ^nriftca'
t^um tw(^ bEc bortfc^e •^enfcbaft babun^ eine ^m ecgifo«
bung. 91e4 im Sa^tc 856 ennltinen ble Xnnalen mc^tent ^
^erjAge bct IB^en, feit bcn firtjigec 3a^n ht» 9. So^e« '
^nbertS ab« f^eint tni >&du))tling^ef41ei$t ber ^tta^i^
im, »Ol nt((t obnc (Sinnnrfuttg jener engem Serbinbung mtt
CiMtopUKt t>BR 9K^itn, fi4 fU>er %ie fibrigen on 9t«(^t cm*
ymgeboben ja fiaben. jDamaU lieg So^oi ouA biefer ^a»
nitie f!^ mit fcinn Oattin ^bmißa Don SSet^ob, bcm mi{^
rifdienCribifc^Df — mobtfcbemltc^ 871 — taufen: auf ber bn*
}BgItt$en föurg £enip ^labtf, am [tnfen Ufer ber StoCboiM,
onfent Viag, et^ob fid^ bie erfle, bem b«Iigen €ItmcnS 90
»eidte, (biifllübe SUxi^t im Innern be« fembed. Z>er gtie*
4if4*noivifi^('8Iitu0 brang «c^ in SSb^mta ein, unfr
f9((^ergeftalt vereinte bann gltit^ett )wläift$c2 Snttteffe unb
flleifber ®Iaube bie md^rif^tn linb bi^nrif^tn Sihjhn gegen
bie 2>eutr4(n. '
3n biefer ßtrtmbung gelang e9 t(nen, bic ttt^tm gc
gen i^rc Srei^eit «on Seiten btS bfutfÄen X6sig8 untemom«
menm Serfä^ gu vereiteln: Snbntg nmfte iin3<^ 873 (E«
ntn ^rieben tlnge^, wie-i^ bti tlmflinbe erlaubten; boS-
gt»9inil(rif4e 9I«i(9 ettob fU) auf ben @>ipfd fein« ISulbc^
nung unb SDIot^t S»ato|>Iucrt^&cn:f4aft n{<bte ffibioArtf'
H< )B bcn SSttlgaien, norbmiErM aber fifteint ttÜbttfBiljtam
^\atua bie Sorben, -bic GEnnen an 'ber^ niebem ftibr, tvemt
owti ttti^t be^errfc^t, aber bo4 mit i^nen in enger, letttnbec
Scrbinbung gdlönbrn jn fiabtit f,8Bie ein Aatfer, txtfit c0,
lenlte n bie bunbeetierwatAtcn eillfer*^>
Sfi) |)«Ue(p, «cT^Htc «n B»$»(ii, I. 6.140. Sa» a6ct tat
Dglizac^yGOOglt:
Sit 0Uwtn. 41
IBitgA äi vtxftt^tt boon Vrmilf, ticr bcntfifte Mnig,
m jiMt ^aofti^m (890 imb 93) buft 3(a4t bc< äBd^vm'
(ci)os5 jn bttäfta. ®o langt @ivatDi»IttcE UMc (iett «c ^^
frgtrii^»; nfl twt^ frfnera So*« — et fln* 894 — ^ fri«
9tci4 btn4 bü UnämgEctt fehiei 0^f, »or 3(Qtm abn
taR4 ba0 Snbri)^ tn aSug^ämi nact) SStftn )u Siuntx.
» mt grsm baa IErdc M-9. Sa^G^bntS, «U tn
^mifi^ Gttnm bn SBt^vom au9 bin SanbfictM^ gonf^wn
£tn irab jDmqn n«^ betn fficftoi. enroyaS aufftrat^ 3n
JUnq^fi mit btn Sulgorm fe(^ fie fit^ in GiAmb&tgm ftff,
knitettn ^ bami im Sonbe btt 3:^0 ma, unb winbm fiit«
bK4 btt Sttascta^iava ber SRitrm. €4i>n Stin^ Xmnlf
tnt arit tftncn gtgm bieft in rint ^ btii Sh^ntbÜd^
ftt3ttt) ttfslgloft Setbinbnng, fttebtm btgonsfn aftct t^
etm^figt noctr SScflm, i^ fwtbdttmibcr A«npf mit btn
94tiitn. Sor ifncn »Ubfn St^wm ging btt i3^ttd(n (in*
^ XU pt bta4 bic tpiUl/m Kltteat^Utr iq jDbnitalint gum
«fkn Rote tinbrangtn, (teftn f^mflt^ @ag«t, baß fieSStn«
(i^inUiit nnb aSm^itnfMien gtndffen, i^nen vnou^, aUtC
bibwB 9»^ %t bi( ei&bte, mos gbuito ((4 in l^t 3ritw
bRSWmDonbmmg etrfttt 3^ Vngtiffm trli^ tnMic^ ba$
aä^t^t Kctt^. ®intTli>< M[f#Ditrtt(t t^ <» bn^fi;b!(trtr,unb
■r Becmn^ung'ift tS, b(t$ Stvptrix, SmatvfKucCS ^Ddu,
in ba gni^in nngionft^ki^t gtfoOffl .fei, xotUltt bic £>(Utf($tR
m 3a^ 907 bn VrcSfiurg »nloim. @titb(m,b(tTfc(t«i bfe
9ti^)«n ta bcm f^hftta Sftcik bt< «Itnill)rif(t)m Stäifyt
ÜB bit bettigtn Glamn: SOttttfcfrlanb aber, bcffm einige,
fr lange snt bit E)btr^lt4fctt Alba jtneS Sanb geßtfttnv
IbiA ir^ ft^ btn magvariritwn Cer^emingögiÜBen offnk S)tt
t^tStt^^aatam^Ü^^immiimmt, «n eigne« tn<b$'
tigt«, wn iNliHli^An »ic fit^Iiibtin Stnßuf iOtlttfii^aitb« fnit«
KöAbaueirtSWgdinben, ^tte baSun^dti^enbtgi^ii^tnt
Xi^gtubfiAiift. geigte fic^ .eint KichmtftttQ «on btcftin
oBta auf . bit fibrigtit »Diben &laxem. iDenn toum nut
6iMto))IiK{ gc^Rbm tmb bit Jttaß bcS m4^((m. 8In4it$'
ten^ bit Bvoubcai^ nnttr fiittm 6HtieR gfl&ftmt, oI»
tfb C^ntotai im Kotbcn b» JCarpat^ mit JCr^ou |um md^i^a
an^c 94tet ^bt, Uft n b>B4 n^ bnw^.
43 «Indtttiits.
6|B{titn2w mb WtnäXltm, Uf9ttne JBotiwn^« toK SA|*
fnm, mit äOtn «ittm ^uptünflcn bet SonM fl^ ftu Ito
nulf «uf bttt Stcit^g »m^ {Rcgntfurtfl (cgobai, unb c|*
rtnvoff «ifgfflnmnoi btn^ dnm •ßonbfiittag ^ wn Btum
Iwr bnitfc^ )Dfic^nrS4ltft imtntMrfint. 3u 9c^ w*
fttiintm ne4 in bemfUien '3^ SrirtartMm brc Cbobii*
tm mtt IS)tf4<nten f&c bot kcutfi^m Jttait; tbitgcaa^ fpi*
ttt folgten bfe ®orbro na(4. - Ccit bftfte dtit ^ieftm fl^ Me
ßi^mm jn IßtatfOflmi, itnb wtt frfi^ Ue OnAinbttng mit
SR&^rfn bm gnufttr^cn 9Iituf boftlbft cingc^^ nnb »nbtflt
ttt iam, fy wtxi {t«t — Me na^flc 8»(ge-t«« atnfii^&iffM
an StutTiftlanb — bie lotcfnir^e XMe nixft wc bnn %iu
M md^rif^tn -fSeft^ in l3flW«t ^errfd^b, »mnglekb Stt$a
bn gtitt^Tc^ f[t^ not^ lange bambm (i^telten*"). ^3«*
fommimbang bieftr tveftli^^n &Uetotn mit btm grinftifi^
9tri(b not burc^ bie SepTt^S ^n SRag^omt in nitgam fit
nmner ^tTfiptm^tt fortan bmiten 4ri|IIt4in@IUatt.m)b 4it^
I{(f)e fiSilbiHis, n)(I4i( ^Itr fc^ fBuijtl gffaft i^ttn, mr
fm flßfften an btr beutfttmt Xin|c tinm Xn^It ^bn, mw
»ni btefet fonnten fie gu btn no^ ^bnffcbmdamntMmmm
im Sterben 0A^m6 »)>rbHnfien. Z)ie gong« fetnfte seft^^t*
Q(^ CtcQung ttnet <SStteimc woib ^birn^ bt^inunt.
«« ft^Ite ieboc^ ml. bat ajfutf^Ionb bUft feine OHfPM
8le{4 t(|t b<ittt cTf&an tdnnen. Sour Mte fi^Mi Xatl in
Siofe, tpic bcnn &brt^au|rt bei ifym xottük^ xnb fin^Iit^
Snfenlfnt immer, auf« etigfte oaeinigt xeaiva, ou(^ m bb
Stfe^ng bei Wt^mn geba((t, feine 9{a4f»Igtt aber M»
liefen, namentlt(( frtt tm- f^Üt^Viibm Z^tilnng be« fftüäft,
ioK Kt^Ii^e Stiftung faft gonj. Sic beutfc^ca Xorolingo;
fa{t not^ altn SettgcgöibM |tn in fortbauctnben JUmfr^
(t^nftgtcn fi^ in cinjflnw .^n^fign btt idubnif«^ CinfiBc
bra na^mflowm ju ftiafenr -^ jui So^tuag eine« StihiM
gu jwingen: ffo: ein« Cabieftutg btS XS^cnt^ranl ontcr i(>
nttt iü forgm, batten fk webet btc Seit noi^ baS nüf^
Sntntffe, nÄih b^ttt i^ Stw^t baju «uigcRit^t Rat^Vonlf»
S«bc «btt üit flt6 bic inmte Cibmmg bei BUk^ ft^
90) »«lacli» 0. 0. C L e. 18».
Dglizac^yGOOgli;
£{<CfI»wttt. 43
ttßt «iff ^ ttttfflfitftt eawdi I«| imfl tfef|Ie tunlibe«, tk
Vaiält MSlw^ tDoc bw^ bic %»fn*b<n»g, fn weiter f{4
Mt räi)tbiai SfJbnne mjt üftm ^^tn (Ultm, fa^ vom
mdiUt, ytmnimia unb tliigtnn bin;(^)osm fKTbfntnb fall
Wer ftcgmi^ tiQ^dtcMii aitb bitfeS ftfilnt in fdntr Qk^wl^M
•Un^ bm Snaib« untotifsm ja mAfTm, «II bog (<
f^ sa*(fo> w^f Ai>f btiSbu^uvftOn in irgtnb ctmiSe*
y^tmg ju nnifcn.
SunbcrbM f^neO itbwi nl^ll Dnrtft^tenb ^ bomatt
nt inamr Sfboidbii^ «tf ftinon SctfaO. ^tknii^V bev
Rjk dt6t% mS fii|f[f(^ etMim, wQ wa Gncrgie unb
Z^<iAA^, Stbngte iu «nsemtEnn Vnttttnnnng fm fl¥ct4
Mb tw« fofMt wi(bn ^t0rtf4 ^ Jtan)i>fe gcgf" bic
9I«tMI«»cn, mit tvibbm bn (SttniMtg g<wt^ ouct» in bm
Settm Siibu^ b(0 Xinbrt unb JCennb'l mcntalj gm^ ^«tte.
Ste Scrionfc «ort SeQ^fltf nabm b<i Jt6nis fBitniMlionf),
bot ^oiqitDrt btt ^AMllR, Sfena, bit .^aiqit^abt bn Xx^
imäatx, fin ttt^ untctVAtf biifc etdnunt. S>t( JDb^>nttn,
bic mitifit»« SI^ebonR, niamtdt um bitfUbt Mt frtnc 938
OboMctt m"): fm fb^tnbco 3«b» ges « flCfK» bte
SiWn. S>te nil^ JBmmlsfruiig . M AriegfS {ff bun>
Id, bn e»M fn Zütmaäim unjncifcl^ft. eo loage
Snael, btc SJ^mcnfWT)09, lebte, blieb n bcm bnrt*
ftm Mofs« titB: ^^wä^'i StwfiMscc tmSUiib fbbcrtn fcfCr
bn av^ *cn bot IBA(mitn jai. 3IJt«ittmamg %n JDbic^
^ cineD Siftttt "). 9tm c^obm fl^ iwor ta^ -gliftb (>
31) Btran «B bit gtvsTopblf^ ettUans h« X>i(Umiimm mcieO
Wagt )b^ Ut {Bn^nt^fl aaf, b«? amb bf( SSorbcn f(|«fl um bkfc 3dt
•itkt B Mai w ifw 0(R«fn ftin ntifTm. Bic tMbtn fn« Mt^hc btae
MKaatr üo^riiltf 4btr M «fibdni uuMbifcbtfDiftf b«f bn StOiHS
fcMtb** mt» Ut 2)aicniiitm eigaastn tDbe, mm al^t btttlt« bie
wirfttr ttw <ut hra 9niiKn O^ftcinan* fifttiibra Cnbn untownün
Mns.
as) 3^1 MC »trictMi« bn Otlaabtttt X^tumw'i bn« bft »^«
atii »tli^ oMi sogfi^ti^, nnb no^ f^atatfiD o. «. C 1. 0.204,
■4 BlbHlinb n. p. 643 etftft|t, all fBeruilafltma bltfrt*tb«rt aa>
#t, laMbtc ta Uffi 3(tt, HO« iu4 Si^DKn gcbM, ^ nmoMiicl
1 1 p It to bot aait6*i|fm btl bttffiJlKi «ruf« !'<> e. 9 miM oH «Mb«
jL.:a..y Google
4« «lElfUuvg.
intnrSit^ 929 t>{< Sftifcffrtcc, mit \^x^ aUi axAtxn ^tb»
{loma, )u neuet Soifihaas, abtt (ine gttHttiflt e^UOft —
tm 4. - ®()»tt»bn; — cntf^itb gcgnt ße, ffe nutfUn om
ntiKm ft<^ untenottfim. Tlii. bann ^tt SÜI^ttnn in ber D&r>
Uu^, bte Ufrt in bei heutigen SRitttlmaif")« bra bcutfc^
SBaftn fllfit^ il)TRt SttuROdmefTm unteriegm waitn,- M^nfa
^4 bte btnt^e &btT^fn#aft äün btt SjoisaioAffK tpiebci*
um bis gtstn bie Dbet ^in «uft.
@ff fltDf iättt aint bicfn Srfotg war. fa iptnig ^^rte
n gi^tnitf^fl ju tTgtnb thtn Ums^altuns bei imtmi edbcnft*
«ntiältnin^e i«vt @t(W(n. Uttta btc |wnf<4»aft i^ -ItdupU
lingt bmifyxtm ^t, m\t Tinintiimt emtx iibtüdfm ZvbiOiiät*
luns,' bm S>taifä)m gtioMtx eine flcmffc friti^nbigc %tÄ
f)eit;.att i^ic JBrfttiiUng jum Q^rißcnttum tvuibe gn« 3ctt
jtteii .•^iBtitf^'d loiun. 8*Mlt ")-
Sq (itrtitt SJertidltniß btfanbfli fi^ bietfbrbtm &iax»ca
JU bfmbttUflbm 9Ui{&, aU ^fndtt ^&, £itto:, fda srefa
®(>()l, .bfR'2^iDn.bE$.8)fltetd btßitg. S^an fennt. bm $t»
toaltigts 3(uff(tii»tinSt m[(bni boniaft unfete Station in allnt
^jttbunflcn na^ Xu^. b«« tdisidr' • titcb;it^c£tbcn, lajtßt
}UTAtfflf bringt, tnva^te JU neuer Ardft. Stnbem cd ben X&>
ntfl nnb bie Srflett be£ Siolle« erfnOte, »edte cd in i^nen aii4
bcn. ei^. fiii:. bie aSeibrcttung b(0 S^ii^enttuim^ unter bett
^ib^i twn neuem auf. Ziie SSefe^tung btr 9tatlfi9iflamtn,
bie iDrganifation einet ät'tifli'ättn SÄiä)t in itfitti Sanbf^oft*"
mtrb eine bei SieblingSttpf^ungm £Vto'ö M .(faofen.
88) dt StU btt UntmMcfmts bhfti CCtibnmt etnait an|tis(6c>r, ff
tu)»&Slt4. %t4 Safe, in Abte Utft etT^Uairf* in mo^tn 3ttt
(te bra 3<4rtAi^fni btt btat^tn SUäH, I> I. e. 100. 117) Mt btftt
Unteefu^Ms ^M^ Mr m^^tt tfe Unttrottfiutg bct Orltiwi S80, btr
ec|tm-SH «cfilet fffa. -
St) {He AuwL Aug. 6ti Perts, HomunaatA I, p. 69 mtrfta
tom OB, baf 4>(C"e<4 bie Mnlgt b« Dbebdtra nnb nonnonntn )h C^rfftai
«tma^t^abtf mbSban t)«n Sttattn, I, c.47, f^nfMt Nif no^bta
Snftn6Uet.9ti>r{4'<äbtiblteianKn(929)bitft ttm XMst Xmu oab
Xui^nt b«l S^fto^um* gtlobt b^tttn; ab« bftft Vngabt wfab n^
«U itwiftIHtf iwa» n<tn tmdst, ba| tion btr OnK^timg «m Btt'
t(tafiii~fAt bk-CUanwi ebti mq Xnlase mn JHc^m nab Xlftßtn ta
I^ Saabftaflra tut Seit 4>riitn4'< hist g ro ^ i ag yWi^
ulL.:a..yGOOgli;
Sic ^lamtn. 45
9ttii ntt^ rnttin longm ^axUn^SUaapU tarn n ju ftinm
Sitlt-' ,;sat- CIofMn - fc^telbt ffiibRtmb, tut- «cfi^ti^t«
fi^Ktto bn £}ttonm — fhtb cm ftaxtti, in bn Vtbeit ouj*
bimmM BoK, an bic Ittt^tctk SVa^nrnssflolInt, tmt) wa9
fem ttiifcni eine fixere Saft )» ftfn pfltgt, cia^tcn ^ gc«
•cflcnnoflcn f&r rine ia% XOci 9tpt$ t»te tticun8Tet(ft^ vn*
^^b, ergeben f{e f[i^ tto^ sielet SHtittla^m ünmcc ttiebei
^ bot fBaffen. StiCeSage «etgingnr in biefrat SMap^, in
»dc^QB bte ttfncn fltt twn' Slntiiit, dne giofc, ^t^ <£icn*
f^, He Xhbeni ^ ttr ^^tlt mit wetbfiftRtMn €1^(9«
frttten**)'* — Unrnttttlboi naät ^vxmify't Zobe (lAff^ete bet
JOfoU ttr ei^men biefen jtonivf. •&njDg Senjtf, betn beut«
fi^ JUnIge ergeben, natb 06A XoUSlaa, feinem Sniber,
«Dtst 9^|nR"bcr SientfciKin, («tnHbit, unb m'RsetnrSM^
Migtngen, ef)e ber etgtere bie £)^ttii«$t{t^tto't »on neueai
«edonntc. JDen Sßifyeam ^Igtm bit St^tborier, biefen bie
tti^ etbamt. 3n felttn antvtbto^enem Jtri(;Et' fAfl^fe
9m, ein hiegfilunbigeT SRann, »eifern IDtt» mit bn-X)f»i
tMltimg bec ®mimcattn bie {16$^ Scitung bt» XompfeS
ttolRtgcn tiiitte, btt bcutft^en @kenje*, unb enang, ni(6t a^
gemtltt^tige 2t^ unb er^^tett^di Senate, enblitt ben ®tg<'
Cniclne Qnyirungcn tputbcn fritbm mit Se^^ tintetbt&dt/
tab Ott nmt au^ SoIeSIa», bet JBil^mcnfecriog, wtt Ott»
teOp ia fmet •pouptfbibt' ^g (ebrdngt, fit^ iintctwnf*^,
55) Bt( HftiboB. n, p. 6il7t E«t naaiqne Hnjucesod gann*
kMfaoi Amnm et Uboifa pvtiaif, vigtn lerii^mo unaUn, ot qaoA
■Mtrit (nri «un «*• wlet,, 8U*i pjM . qnadm vripptaU dadocwit.
Trwiwnt ho* plnriaü diei, hü pro gloti& «t magni» tatoqn« In-
pcno, mU pro GberUte ac nlUnui 'lerTitnte Tarie ceitantibu.
56) 0« ift {»if^fli ftttmifc^ nnb btutf<(cn <^^rifcni Bon it^
M einit Ha tui BnidUnt^ ^cfni> (n nelcüd die bSfimir^ni ^
1% tonoU nt bem bottft^ ftünfg imb ftdi!^ tntMi. SHt Ca^e i%
fi^ SM fk aC4t oga RatUimIi>onn9&«(Im {ft^tnt abf{41S4 «>'
iMMt, dB ffc( rinfn^ S>ll: laU bcn Safm: taipcgtn ^int^ (tUbh
Ml kCB JUai0f tm^ tfntn ^onbr^Iofi bta S(b b« SSxtw trab mnÄoi
tlte4 ftiDC r/fBamtn", allitM, b. b> v« Staat trab fmfblgc Wc*
kaloL Xaytibtm lo^tttn ^ dam Xdbnt ^leraM mm abw mllK
m i*ta», b*f Uc ««tist i^ eonb Mir btm «Mge btMH« |b ti^'
(«ilte «Mm, i|t bUBg mfoltM)« tM »imv. MB baSHll.bal goqr
Dg l.za..y Google
48 .(£[iiIeItUBg.
9«» Mc 8«^ In bn Siuftt i^xmatsta Ifaüt, nfomtttn oBc
eUmtti^'aaat ÜB jitr ptin Mt'JD&tr^»^ ia biutft^« S^
äXitttn ta bUfot Xdnqifm Mtlpr £>tt9 fcü IBtf ctnmg btt
^»m, bit iDtgairifiitwi Im Xk^ tn ftittn Simbnt niitt
au< btn V^m. S^ ß(b dtintal Me^^ bü aSn^nrnfTe ^
tdltet ^ttCRf (ing bn Qtjvlg bed Sbnflent^mj niit twD tw
SrIlIhlllUig.' bn battf({icB ^er^aft ab; ba^tr ngrtjf bmn bcr
Addg juftM>|t aSe äSittet, bie Ugttn ju ftdtitni. ttbqc&K
Crte, gao^ 0e|itfe f^fti rr btn Snx^n unb anbrai OlbUti,
MI XDctn «bic ^eBte «r foI4< «n bte bnta(f)bärtnt gtf^tuta
etiftUBsm AUS. 2>ac tßt^ fsBte birfe jur Xnlage ntuer iofU
G4t( yp<ui)iä%(ti oRici^, Betbe sttm •gmintieM btutfito
Cofami^ htmstn. Q)aD|c Skifin von fiuigni mnAcn bow
ItR @t4«inig bn ISiobenwg mittmim flovif^m Sanbe jtnt
frit bef 6Ibt triKtut unb^^tton bcutfi^ fScritbifim bmwi/t.
Unter {(Hm e4«<ie trat iidttit btt fin^n^c DrsanfTAtioa bfo
ftt Saibf(^i|ltn JuS SrtoL
Sftt b(i8 ftuA t»tfl6fli 6Ac nab Artmnt, norbwihK
iwn. nOnifM, uMcb lut 9. WUA 946 dn ef^m |u ^tU
bcrji cm^trt. iDtHoi f#>f fü( im Stortm bod niatitftfttfat*
Ikt in bfmfrfbctt Si^m fitWNte S^t^nrn SAbraburg, im &&*
im biri So^nftiitiT boS von fiStonbrnburg ao. ^t mitoe
iMt^nng bri €}(a)»<n , tö Ci^cltnns M Q^'ä^mtitmi tm*
tn ibntn, foflte bttn^ bicr« Sttftunflm tmi(t»t ivnbtn, bmtn
frilt« Bo4 bic iGnK^g bn ettt^bno SIctfeburg, 3H« unb
«rißnt folgte. 3« glckbn 3rit n^Mt bitfr ganjt ftKbOiftt
E»t8(»rif<rtfim bwft bfe •rtfa^twta riitrt tn6) bothten (!r|H«*
t t^mnt )n aVagbthiig, nriddmt aüe gntanntm föiSt^fimn un*
tffworfim uuTbcn, tintn gldnjtnbtn Xbftbluß.
^ iffilt ionerfen: fiimmtEii^e »otbmi Slawmßilnunc twn
SS^ni abtodTtd bis ju bot Sti^ bn ®tt fyittm füfy M
Xtibiongct bn 2>(utr(iMR üHfit ju nwt^mi MnatK^t. JDic
Sft^moi, fefi^ fc^ brat S^nßtnt^iin fli^anft^Iieficnb, btm^
Si»lriM4Aliit| in Utftei «Km M Bacti«, te« M ^trjfieOfm aW
8«ib M CtH fi<r miArMt KwAc 3ta4 yalutti) t. fl. <S, Mft^
Dglizac^yGOOglt:
IMI CmfMtbmnKn rinn btf flAnjc Sonb bd^errft^nitoi Sfto
{bnfamiUe ^n änn qk^i orsontfi^m poUtir<tttn Otßaltung gt>
(oagt, tniH^ bie Statut iftred SonbcS btg&n^gt, hielten fic^
«m freieres ooii baa Sin^fft bn ^errfcftaft btr !Dnitf4)m.
CStoa^a ttxn bie Sß^dngigf ctt bn CUis unb £)bnf[an)tn. 3u
Icmcnt gi6gfm ftolitifcfim ©Anjm utrtinigt, ^Mm fie ht tV
TD Slfrnnjtlung, tiog beft (artndifigfitn, o^ toübei^oltm Sit
bafonbct, ben @ieg nit^t mutigen. äRttten in i^ietn Sanbe
a^>ben ^ bit Surgni bn Seutfi^m, begonnen Seutfcfie ft($
•qnftcbcEB, unb bot S^riflentfium, bie @ninblage aUtt Snt>
«idelung bei neuen Seit, ^itü tiicc nur Ut bcutfc^ |)tnf4oft
gigcn bic SKber^ebcnbcn auftectt
XITi^ab 6ifnetat btc SBofca b« iDeutf^en ber ®cf4t((te
«4 bcn fcmem flawtfifien giften, unb sogen bie stimmt,
■k[4c, jiptf^ctt bei ttiittleni £)bn unb SBcic^rct fi(}enb, bift^
icbci gfftfiüttiütwn SJenwgung fttmb geblieben »aten, in biefc
Itneto. fitf gegen bie iDbec «üigebiungen, ßogm fie ^ia
oufbie 3)«Ien. Xutbbiefe, beiet» ju einem gii^eni, (riftigmi
CÜottgangm MteinEgt, unteiütgen iutid^ß btnt Sinfüif be«
bcntr4'4nßlii^ 3(bmbknbe< unb cm})fan8ai von ifim baS
Stnr^ent^mn in bei Sonn bei limifiben Aintie. £ann abet tx^t*
ba fte ßd^ in efgnci Jtmft, unb gtfinben ein e^it nationale^ ttitScb*
üart Seiifr, wtU^ 34i(unbeitc lang bic obenblänbifcfie Q^n*
fm3)ät unb i^c fBilbung gegen ben Xnbnng oflattf^R JB^
tantt^tbcn ni^mvoR wct^etbigt ^
..y Google
..y Google
(Stftt^ 93u$.
SU SKtnar^it in ^ta^eti.
OobSO— U39.
Socptll, Otf^ic^tc ^Iml. L 4
L)ji:»..> Google
VMili ao Pint*!
„Z -ptenüaida tw«ga daMld wojewi^
„^eijzfc pnod (öbf harbanyAilde kupj,
„Na w£«hM i uchid kre* pa&itwk franicj
„N«znacz| w nek&cU £duäeiin dapy."
IDie Sottn bct ^mmct« fi^at^ )un Viaft:
„Xm bt{nm Stammt »ttbtn fcdr^Bt 4«rfii^ bie
^uftn bn Soibattn Dot fi4 (it jaeenb natfi £>Vn
unb mtfttti bm ertnjtnU bti -tinTfdiaft bw^ (^nnt
EXnlfduUti in ben gfUfftR btirit^ntn."
..y Google
©rfied (Sapiitt
@tnß — fo tcsimit b» Gfnonit beS SUMuM t^rra Sni^t
fkc btc Boqrit $oIen8 — (tnfc^ttn in bitfmt {Sei^e 2:u<-
gtnb imb Zofiftttäti QUiä)\am wie »om SJtfite bt$ «ßimmcU
miibra lie iritit iat<t) tSlittti bet @4i(ift, fonbent burcb bnt
6(iaf)laiglan) bn nttmtv&Tbigjten Zt)atm vtximliätt jDoid
mi^ Xbf6iiiniImge<be<S3oI!eS, ni^t Ua\ti<i)t (Smalt^abet bu
tmf^tm bcR Staat, fonbent ctiliäit %iitftta, bereit Stu^m,
9am aaJt von Slollen bet Unfettntniß berbunfeCt, toä) non
v&Abnbarem ©lonje fcfieint, ba bie StArtne fo tJttlei 3a^r*
tBobctte i^n nid)t jtt etlifi^m eermocbttn.
34 erinnere tnt'cfi ctneB ©eflpidc^S ei^afienei 3)?ilRner,
bcrtn 3Cnben(m um r» tteuei iß, je berü^mtre i^r 3fnfe&en
bttUbt & nntntiielten fUfy n&mliiS) Soganne« unb SRatt^^e,
itlbt m Zittx wie an SBeiegeit »ii^, übn im Ut^nntg^
Sot^g unb SSoOetüiuns biefeS @taattl. 2^a ffirad)
SotanneS: @age mir bott», mein ^attbiai, nen fol«
lonritttol ffii bcn erßen ©rOnber tinfeter S3erfafung onfeben?
Demi tttr ffnb von geute unb ^abm Feine Aenntnif von geßem.
SVattg JuS. £)u neigt, bei bot 3flten iß SBeiSgtit unb
nt bri bcn Sotiot jtluglticit 3(& nbei bin tiierfn ein £inb —
Ü ^tfjt t& ein — r b'tin felbß iai netnße Zgeilcften ber
Bt^gen^ett Vor unfertr Segenwarf Ilt mir imbcfonnt. 2)i)4
»ia iib eii^ vcrfd)ivtigcn, »aS ic^ but^ »aftr^iofttii Sätäifyt
bit XEttn stiemt ^b(.
*) Bat KIsctnt XabfaBtt, e(n ^J^otlf^'itütf^tt fStitais |ar
Floifj^ efttmtac, initbtm¥>alnifij^b»«nfni 3- «. Cfroliiicd
I« eaMMtl «ottlfc» tinke. ffiotf^M 182S, S.
62 (Erfttl 8Su4. Qxftti QaptttU
Sin afttr SRann difo «)<I(Itc, ttnfl fyAi (|n rinc 30^1«
lor« 3Rmgc SoICS fldtbt, bei »elctitn bic Un«me^lt(^tett fo
gre^m SitiÖii (oum na<tl i)nn SJort^ tineö tinjigcn Zdtxmou
fitta &t\d}itit }u werben «etbtmtc. @o »tnig tiüb fit So
ginbe nail} •^enfcboft ober ^ab\udtt, fonbtxn bie iStdife i^m
iugtnbli(()*btfistn. ®(clc Utß fie ni^tS fliofl trauten alS bot
aSutb,' unb bem Suna^ft i^in Xugtnbm ftine @rntjm re^eo.
iStnn cS wdrm nti^t ^ugcnben gra>ertn,-anin fü bUfelben
in trgmb ivrlc^t Srntjen eingefc^Iolfm ^httta.
Zu^ eonbf(t)(]ften (ibtifttifiiec SäKtc fägtnt ^c )u bau
Snjeic^ntg tbitt Sitgt; bentt fit (latten ntcfit allttn out. blOt
f(it be5 äßeered ivobnenbt Stationen, fonbem aud) bic bono*
mal^ifc^en unfein tbrrr .^errfc^ß linttrliDorftn, bertn nult^tige
eegtonenfie juerft in einem Seetieffm f^Cufi") unb bann, ta
bie innerßen ©egenben bnr 3nftln einbrin^enb, ^ify-iaS gonjc
Soff untetwarfen, btffen A6ni8 XanutuS ftc in ffeffeln fc^lliu
gm. Sierra JiDaten nämli^i narb bie SBai)! gegeben, entnx*
bcc fortwil^TOibe Zribtitjafilung anguerCennrn, obet in SBeiber'
fieibung bie ^oare natt) %rt ber Sieiber ju pflegen; ein 2t^
^m v&miii) i^ier iseibifc^en Sc^adcbe. SBit^tenb ient iba
SinS »on JBctbtm Reiten, »erben fit Selbe« auf fi$ }u ncfr'
men gejwungen. jDiefed Jtanutu0 €nf([ abet, bie gtoMta>
li4t «Scfmiac^ ju rJt^ett befle^tenb, ließ bie Sla^e, weltfie ä
gegen ben S'inb nie^t bui4>fe(en fonnte, bie SeinigtR felbß
^^len. 3)enn wei( bit iDaTen ^(cr mit bot $oIcn, bona
mit ben JBdßamen Ti^Iecbt getümpft l^atten, mu^en ffe gut
Straft Ü)tn Untfi^tigfeit auf SStfe^I btS Xittisi, jum @(^Iafe
fi^ mit ben ^uptem an ben Vrt bet %bft legen unb btt
®tf(bäft(, weihte ftfi^et von Sndnnem beforgt ju nerbcn
pflegten, ben Sltiben übergeben, btd jTe bit St^ac^ audgo
Üft^t, weU^e fit but* ben «rieg ^dj jugejogen botten.
Vuc^ gebt bie @age, baß bama»'®aUiet fafi aSt 9Ieii^
be« -Cibfrtifea befefet Ratten. SJieU Soufenbe jener fi^Iug in
»ieltn aVtffen bie SRannfiiap biefe* unb jwang bie lUbrigm
looit gtf<iwii(titffl ju einer fBunbcögtnoffenfi^, ouf bi^
»nra iigenb etnai ibtun bui(& 6(^i(t(al obre 2:oi>fdr(ttt in«
fielt, tint gleite JTbeilung von Reiben ^attf(Enb^ Zm Soli
litm m»b gan» eri((ticnlattb )u 2(ttl, ittun ober, Un V*
Dglizac^yGOOglt:
ka diaia^, fiel alM Saab auf ttr rinnt Qritc &E« |>«rt(kii,-
nf btr «Aem bis Sufgomn , auf bn britten btt Jtoän^Un
|iL 2)nt bttiuE(f)tiflm f» fT^, niufi vicEni ■Jt&iti))fm mit bot
Ummi, mc^ vielem XtitgSmntfel, bn GtiMt, ft^ Vciftc«
U OB nnb msil^rat rincn mit Slatnm Jttafuf tum gbiftn.
ItB oMü^ btadt ben {um« itnc« SoIItf in ^aul^va»
Mm, bon^ bit ITul^flailitit ber SBtibtr mtnmt, lonttcn
tit Sotnttmm bnn^ @ift gctfotrt, btc Otbristn bcm SottK
tu (ingtbonnm natmwtfm. @ot(^ei^<tIt wnrbra bic bnr
Bi|fniXI[trnnbcfieB6aRn, bunft bi< Xr^Kit Snrigti fKßtat.
So^annt«. 9Ii4te i|t ^itr ctM^M, tti^tt n^bffl,
fMbfm voS bu ngd^lß, iß wo^ tmb flttit nmöii^ anS btr
dtmSefi^k^trfirrwci brnnSiogu« fogti ,,308 bod a^Atnlotdr
tai SaUifm jn ntg »atb, fuibttn ße 300,000 t^cT @^
W«^ vic (in gtEffbteS JD)>fnr «iS, i(m fi^ neue S^tinfite
}ß ttvobm. SSon bitftn lief fit^ linSlwit in^telioi nftbtt^'
kn Xom ntuio^m nnb »nbtannte^ ein adbtttt 3|ci[ bnug
Mt BnkrcR bt^oib aaüi 9>(inmn)«i wi imb blit6 bwt
jttflL 91«^ fitpegung bn $amiontn fährten ftc aiH bm
3I«^«n »itlt Jtiitge. SS iß ba^n wo^tft^inßt^ unb iu
«iRtT aU gmiß, b«0 flc mit bitfcm SSoKt gtfdmijft itAtttt
tan otgtgcngcfcf^ Qtrte» ni^ni nit^t ofinc Storni^, nt^
Nnm Mm unb 2:igtr lattst ntbtn tinonbet I^nr brmi
lik gut ßir^m )»« Ctitoc in cintm fBttü batiin, wt^^e
KtfOt 4tiafl fii oitfttdmscMtm Strabel ba^imtifit.
SBttt^&uS. Geübm finsm Sinigt an, »4 tfwr Utiß
n 'DmfiftfrsnMrit gu ßnben. SBo^n XiahiS, wn Avin*
4iai iniÄ^oib, Ate (in berebtRSRAnn ZU« gnt SStrfomn»
Ing bmtft, VOa 3(ugtn ottf ß(& wenbtt, Xfler^unß «rflnb^
n« tnte Sltinung ^ ßA-gn^mt (Si fugt: UdKrti^i fti
ik Miffimmelttf X^tn, ein (oijfloftr aStnf^. Siad tinM»
m^e euUf was eint 2tu(^ o^ne Sii^t, mos bic SB«It
t^m GoniK, ftt ei» nrit^ ofint JUnig« Qx tinf)»ri(f)t, nxnn
(timftlt witbr, toätbc et nitfit Jtimg, fonbrat X^cilnt^mre
tit ^mftbaft fein; <i glmiba, ni4)t für fi(^, fonbtm f&t btc
p^ Seit -ftt R gfbttnn« 3USbaIb nnib n uon aoien als
Ml begtAft, fltSt.Snftte tmf mib »at&nbtt ®tf(tc.
■ (Sol^ascftAlt «If» »otb unftt ISbnIwtit geboren -, benit
04 Scf[t<ett^ Crptt Saplttt
Mt^ mu^ We 8rc{^ ber Xntd^ap Mcnm toA Ke e&
Ugtcit btm Unrast naifr^^m, unb cB war rtd)t, ihS Z>n»
{cnisoi am mtiftm Tifif)tt, btt am mriftm onmoi^te. IDb»«l
<^ b(c €Straigt bn SkrccbtigMt ni^ fogleitft ja (cirfctKii
begann, fo b^rtt ße bet^ aEfobalb auf, »inNtrU^wc QkiDtft
in nntnIUgtn, unb tvatb Qlm^tiglrit genannt, todt Ite Z>cbi
om ntnfuR nntt, bn am nxnfgjtcn t)fn))as>
S>a^ glitte |>B[tn, t)on JtnifuS burt^ bte bl6bmb|hn (Sci
1b%t «ngvtfnt, na4 ^ fnnmeoK benberSlMfifiDlflcRAt«
bigfkn, «nnfonnt, rnnn et ff(ft nh^t mit bnn ecrbrc^ bc«
0rubn»mM htfltOt ^t.
es »or ndmlEA In bin {ii6blen cinrt Strstt rin nage
^tr wn unmenfi^f^ SMEb^t, no«, «it einige glaubo^
ein JDnu^c genannt »trb; bet (SefrJfiigteit befelbtn würbe
aOe fl}«te eine befümmte Xnga^I Stei) preisgegeben ; ^ttett
ble ttmwo^ntt bteTtS nft^t glei^» mit ein Sfignopfet borg«
bro^t, loÄibm fic wn bcm tIngrbniR um eben fo oiric
mnfibQ^ ^uptinr geßroft fein. Siefe« Serbetbm nitbt n«
Itagenb, entwirft Xrafal-^wtc et benn ein Ilebenberer 0d^
gegen baS RSaterlanb M Sätet gegen f<{ne S^nc nur —
' mit bcn ^ingusfjogtnm S&^nen 1)^!aißib ^m^Uau tM^"^
04 ffxb, fpricbt n, btt ZapfeiMt bft SWgbeit, bau Xtttt
IBa^nfTnn, btt 3»sntb Stttgbcit. SDttin boS iß feine Sopfet*
tctt, bte f^'g, lein Xlter, toel^et wa^ni^ig, feine Stegcnb,
raclc^e tr^g fß; ja man nnig fogot eine Stelegcn^t, bcn 9vlfy
gn fiben, erbti^ten, wenn (eine tiot^mbtn iß. ffin, nenn
ni^t ein gong tbxAitttmn, ging tml jema» bcn fHaffou,
ber m i(m bottet, «nS bm SBvget Srrtbtibigmg «bis
B(fl$(^ung be« SBofiM bet aMtbAqn ober erb^ ßcb jn
ewigen S^riinni)^ X)mn nii^ nmj nton ber eignen &^
bcit noibge^, f» oft eS um aSgemelaiS Unglött fü^ ^aibdt{
cn4 ttifbf tn<^( meine Sbniem, mlibc Sdbe «b )u mtinra
!&igcnbm ertogtn ^bt, ta^ gftmt es, ^nn Zobe beS Unge«
(euerS fu^ gu bewaffnen, jum Jtamyfe nrit {^m eucb t)0ian)u|kl>
len.f^iA p((, nitbt auSgufc^, b« ibt {<> melniS 8c6«nS
^Ifh ftib, benrn bie Stacbfpige in biefem Reiibe gtbfl^"
XiifbiefcSanfwortetenSine: „3«,mitfKefb((t(Tlt((tm<&afi^
würben wit txtgfßit ju-werbcn f^6nm, wenn bu unS eine
D.3l.za..yGOOgle
8eMlt M Scfi^lm«, ifa urt i^ iit ÜMtne^Sliit vi g«
Mo-"
hinft Mactai« Mifwtit.ifi«! »«t«>;iK omIa mmw
1«, bit .^fc bn tiß in Vnf^nut' yi w^nitn; hns -N«
^dnte bn SMnbn uxrben «n^Dt roit bcrmftnbiiil €S4mfll
■ toi aa»t»iililtiilC<< Mt b« üiiaM wf«<«ellt, im» alt
fi tR JDn^t ixgirat tmbWiiiat. «tut a bint b» i<
4M Mftobciiibcu SUmnttv-
Balb ob« ctsKtft bn iäntim bai:(Ut«ni-.IBinib(i;. »44
bk mm Z^nlacbiniv btf ^siiegl nnb b«r:$«lf4a^„ f»nb«m
■itltamStcbcnbiibbf, mb «ÄbUgt ibn Mb ^}4b fctntm M
4(nkgja^$ arit jtrafobiutbf^iun — »mr' UnAt^niti f« «
IriAltt, lAgt n, iwb Kriib b«m Satn .alft ei^rt gl&fn»^
Hnb ta|»fangcn- Som oft wnb bie Staun b4- 3:«btf «m
tv Smibc bei Qü^tt Abcmimbni. . >
6« fblgt btim b(C. jAnflcvc JtMtitff ein bomt^-Ss^
« bn bitttli^M 9Iii4<; ab» ling« wn n buf^ btn fön»
bnoib bifbdt 1« biab bit ^mnitH iHait», bmti ia
ftqoi Mib n not «tbnRn üt t» QCwfi .bn SttKUM
p mign, Skibunint HtbamMt
SibttoKS- Zxmt fein etM il^enbtv,-!» bi| b«
Vifn b« Sigibt« bmb fiin wnt An^juentiibt gibt-
BxiAbdltt nittnm f> eatnldm e«»«;«» tincsi f»
iMi SlilfMf innitrt! .JQMb bft Hftiarttt.Mi jbaubt «u
Bdukm. sft eoMmbtllfuk i3<l wiDilHiflitiy lif) .mtnM
Mb:i>-e4Mn. r'iSM i|i''lb«|<c.taii)i)ii{^<iiKm>:it«i«gi
<Mi4t ciMi tnarigca M(w« b<>t!~i3«8lJiiHi(i<t jtn« iA
I4I dobiti i< tmtt m ^MtOm «tfUgot, b<Do itiba
>■ MUlVn SMNInw«!! » «iiMitfimKOi.fi« itabc» ju
htofibm tnbt, bi^D ntbi KKI |!e bn ««itfibiift Xnbnii
alai. Sun rt ift ei*< bn letcMt, tili Sinbl »w
>|tt itt bfjiKbatt Mn Dfycm g(ci(bf«m }ljt b«U(!ni, 9<K
Vbi 6|Kaiil M'«i>M>|inKif>».'bM f«, w» V< n(lnbl.
Blaiti; Sit ÄgUib« a»a b«t »aMita'. btn Smü ttoit
CMta, bk fSw^t'Mcb «bleu, etnbai «üb tittlm Slutm
>« Mli<it ba ^(M^ eu^ »Uta biifo >t bit Sbif»<tt
p„,„,G<>rtglc
M .CiRteftuns.
9«» Me iM^ ta bcr Cünflt ^nwngcn ^e, tttmatm oOc
Stitttn «I Mefm ff Jmiif« »eAvt t>ttn fcü edeinmg btt
e^amtn, bie £>tsa)iff«tt«ii bet Jttn^ in ffirm £anbm nktrt
mtf bin Vi^m. SBtc f!cft- tftunol baftibft btt Btr^ItaHrt gc*
galtet (dttm, ^ing bn QtfoEg btt S6rifttnt^utn0 nut von tm
^tftftäliag.iitt bentf^n ^mft^o^ ob; M)n ergriff bcnn ber
'Jtfnig jun^jt oBt SSttttt, ble b^tm ju ft^nn. IShigelnc
CrU, goBjc Ä(}{tft ftiicnlti er bni Stoftn tmb anbcmSblnif
Mt XOem abtt t^dftc r foltfte an btt btaadihaxtm gti^lid^tn
Gtiffuiigm Ulf. 2>a: flSefid foStt bitft |ur Xnlagt ntutr gri^
04« yflwttalira ontti^, Bcibt gnm ^tütit^ beuifAec
CÄtoitfhtt itivtgcn. Q«t)< Sttfitn »on Surgm mnben baxm
pn Gi^comg bn (Srobcnms arittmim fUistfc^ Sm^ jiiu
feit btü.Sl&i (Hhiut unb.von tmitfcM Stfattmgcn bt»«^
Uatttlfimii ^(^4c tnt lulttt bw ftttt!li4( £>rgantfBtios bfe«
fcr cMlbf^Allm Wt abtXL •
0ftt bös Sonb utorfSia QOc nnb Armnne, norbvdrtt
iwn. StbtjfWf twncb aat 9. 9Ui 946 ein ei^t^m ^•^oikI'
bctg'm«|ttt. jDieftm (((lo^ ^ in Sloiben bad »atiTfc^ctiis
Hi( in bcnfeltoi Sa^te gtffi^t fiiM^ Xlbnburg, in 6A*
bn biet 3a;bn'ft*^(t bat «an Synmbtnburg an. Sie tveiten
ÜMt^nmt brr 01at«en , bie Ci^tltnng bd S^nffcnt^umt un>
tR i^tieHf foKte buT($ bitfc Gttftungcn tcrtit^t weibtn, bmtn
fitdter BoA bic lEiwtibtRfl bn S^t^Anet Sterfebutg, 3tit nnb
attifm fölgtt. 3a «Itfatwr 3tit triftiilt Mtfe 8«<i< Kr^licbe
£>tSan1fation bittft bit Cnf^tung tiinS teit^ botirten 6^8*
96S t^nnS jn ÜBagbebuis, tvrlifinn aDe senannttn föiet^fimtr um
tcmorfm rauibeii, einen gldngtnben 'Xb\d)lu$.
' ffift btmtrftn: f4mmtl{4' voiAent &avomflSmmt wn
Sinnen (Ato&ttB bi0 tu bcn iCüjhn bec @ee ^tUn ft($ be<
VnbTontcö brr iDnitf^tn iiidit )u aiDtbMn «ensDi^t. S)te
täi^am, fifi( f0eti btm S^ri^tnt^tua ft^onft^Iit^tnb, buni^
Bee^Aualf Wt tartMn .(niiflc ^m JtW« n«4i s« tii^ oU tte
fl4MMt»IIMf in bnfoB «Hant bei Bsctd, taf tat «Rjegt^ <tU
««Mb M faba (({> oiMiicMt iMKbc Xb« V«lacl9 l. e. n «V4»
«»»• in<f»tf»M-te twte »Bflbffw» «tfe« » i ^ l rfti ll M , .
Dglizac^yGOOglt:
de dantn. 47
M Sm^Mtfonraicn rirut M 9an}e Sonb bt^crrft^mbrn Wo»
ßtnfotnUic jn dnn n»tit OTjamfitm i)oIitifcftm Otßattung gt*
langt, but^ bte fHatm tfjttS Eanbtd bts^nfligt, ^ieltm fi(^
gm fKtrßm Wtt beni üinflufre bn •^errf^aft bn ^Dratfcfien.
6tiaiga mii bie Xb^dngtstttt bn Slb« uttb CbrcfEamm. 3a
Irinan etilem 4i)oIitif(f)cii ©anim enchtigt, fiattm fie in fb>
m JBttetii)t(uti2, trog b(4 tutrtnddigßm, oft mcbn^Dlttn S!ü>
bcT^bfd, bcn @i(g nt4it errungen. SRtttcn in ifyum Sonbc
R^obtn pS) bte SSuigen bei £nitfcfitn, begannen üDeutfc^e fi4
tavafWbtia, unb ba6 (£(iiftent|ium, bit Sninblagt aUn Snt>
tmätlung bei neuen 3<it, 6i(It (it^ »ui bte beutfcfte <£)tnf(^aft
gegen bic SÜberfhebenbrn aufeeiit
Klfobalb jffnettn bie Soffen bei Xnntf^m ber @ef(ti{$tc
«Bit» bm fernem flanifc^en £}^en, unb jogm bie Stilmme,
iKl((e/ gwirctKn bei mittlem jDbn unb ^öi^Ul fi^enb, bisher
teba gef(^i4)tli(^en 83cn)egung ^emb geblieben »aim, in biefe
(incin. I3i< gegm bie £)bR vorgebmngm, Sofien fie (ier
auf bte 9>dltn. 3(u(b biefe, benits ju einem giiiem, hjfttgeis
etoottgimgen wietnigt, unterltegm jundc^ll bem (Sinfbif btt
bcntft^i^nßUi&tti ^IbenblanbeS unb emipfongm von i'^m boS
ebitßentt)um in bei Sonn bei iJmifcbm Aitcbt- JDann aha er^e>
tot fie ft<^ in eignet Jtmft, unb giänbm ein ec^t nationale^ micb^
Hsd 9Üi(^, uebH 3d^tiunbeite lang bte obenblcEnbift^e S^ri«
fm^ unb {^it SilbuRg gegen ben Xnbrang a^atift^ei Sau
boim^iboi tu^mwll veit^tibigt ^.
..y Google
..y Google
(StfttS Sud».
2)U SRottaT(^ie bec ^iafien.
Son 8S0— U39.
nutpttl, <8(fc6i4tt 9oIml. I. 4
Llji:»..; Google
BxdU do KaiU: ,
„Z 'plMÜMia tncen 4nafaD wojownicy
„Pfiltfc pned löbf barbanjöikie kupy,
„Ns wMhöd i lachAd krei paAitwa gnnicy
„NunMXf w nekuh' fclmieml dapy."
Niencawics,
Z)te Sottn bti finnttU Tpta^o tum ^'a)t:
„Xul bffnm Stamme HKtbca fcAfClBt ^txzf&lutt bit
■^anftn b« SacbaTtn ddc M f)a iagtlib nac^ Dftta
unb XBtfUn bm actnifnic ba ■^trcfdfafC ban^ ^cmc
SDenWiUftt {n bcn gläfftn bttd^M."
..y Google
jDw ^iftoriff^e Sage bet Dolm*).
@in9 — fo (e^nt bit Gfironit brt Aatlubef ittnt ffim^t
i*ft bit Borarit 9>otm« •— Siettf^tm tn bwfem Äri^e SEu»-
goib intb SopfnTtit; gleidjrom wie bom Si^ite beS ^tnmeU
imtbra ße nülit buict» SSlhttn bn @(^rift, fonbrni bui^ btn
StTi^Iaiglfli)) bfi rd^inivArbigllett IS^atett »n^errlic^t jDtntt
ni^t Vblümmtingc-boSSSoIfcöf nttfit fcEuflicttt ©nvalt^ABn it*
intf^ bot ®taät, fonbrni txblid)t %üx^tn, bnm Stuftm,
vom otu^ von SBolien bn Untenntnig vrrbunftlt,. bocf) uoit
BUBbaboran @[anjt fifittnt, ba bie <Stänn( fo t>ieln; Sa^n
(nnbote i^n ntditt ju nlAf^cn vrmiocfittti.
34 ertnnm mid} tine0 ®e^i<i^s nlgabtticr ^Jt^nnct^
btttn 3CnbcnEtn um fo titntt ift, je btthi^mta H)t ^nft^tn
Mbt & untn^teltra fi^ ndmlic^ 3o6anne8 unb ^aa^&uA,
böbt an Xltn ute an SEßtiS^eit tcictf äbti bot Uifimmg,
intgang unb CoHenbung bieftfi CtaateS. £)a fprotf»
3o(ann(6: @agc mEr boc|), mtin Wlaüftiai, mn fol*
tettitwol ^ bnifrlhn Orfinbor unfeter SBerfüffuna onMtn?
Sm» »ti ^ab von f)tutt unb ^aUn feine Atnntntg oon gtßttn.
atätt^iu«. X)U mißt, bei ben Tütm ifl äBeiä^tit unb
üf (ti btn 3a^ien'AIus(tit. 3ä) abet bin ftierin tin Jtinb —
it gt^t^ ($ ein — , btnn felbß iai fUinße 2|)til^ btc
Bngimgenbtit wt unfertc @egtniDarf-i|i mit unbtfonnt SDotft
vis i(^ ni^ vnfcbisttstnt. wai ic^ bur^ motn^al^ fötriift
^ ](ttai gtbmt ^b(.
*)8aL Btnctnt Xaiftiitl. rin tFftadr^'FdHT^cTflSctttas |ut
IIwir^Ri «ttttabK, oM ban IJolni^ M Staftn 3- SR. DffoUit««
>«ea«Rft«ottMtbClti»t. BtUf^fUt.».
** C;(.ogle
62 erfl« 8u4. iSt^t» GtipUtU
Gin tüttt aBann alTo n)<l(ttc, cin^ (abc ({n rine jo^
[oft SItngt S}olf6 gelebt, btt ivelctieR bie Unermeßli^iEett f»
groftn 9l(i(bft Uum naö) i>att SSect^ etntS einjigcn Vättmof
genl gefctitltt gu wtTbm vtrbiente. So »tnig trieb fie So
gittbf nacb >&enr4Aft ober <&abru4>t, fonbtm bie Stdifc ^xtt
iusctibli(b*b(ftisnt Seele lirg fic ni^its grofl cia^tm alS bca
9&tb,' unb bttn äuwa^fe i^in Xugenbm ftine ©lenjen rt^tn.
£(nn t6 w&cm xädtt ^ugenben sra>eren,'mnR fit biefclbcn
in itgenb utlc^e Srenjen eingefc^Iofen itlitttn.
Xu4 eanbfc^en fifxrfteifcber «AEfcE f>tn fle ^ bcm
Striricbniß i^rtr Sitae; btnn fie Ratten nicbt aOetn alte, bjefc
feit bti ÜRterei tvobntnbe Stationen, . fonbem aad) bit bono*
malctiirc^en 3nfeln ibrer ^at{i^ft lintetfiiorfeR, beren nuictitige
Segrönen'fie guerftin einem Seetcfffen fc^Cugen unb banti, in
bie iimerffen ©egenben bn: 3nf«Iii einbriitflenb, pd^iai gonjt
Solf unteraatfeti, beffen JCdnig Xanutud fle in ^effeln fctihu
gen. iCieren jDafeit nimlicti watb bie SBaI}l gegeben, tntne*
bcr fortiofEtiienbe 3ribut)d1)Iung anjuetCennen, obet in SBeibets
(leibung bie ^aaie nac(} 3Cit bet ^iber gu ipfiegtnj ein 3eU
4itn ndmlic^ ibiei weibift^en ®(t>W(Ecbe. Sßi^tenb {ene iibct
(Stnf von Sctbem ßititen, werben fie iStibej auf ^i) gu ne^
Rien gfgmungen. Sieft^ JCanutuft @n!e[ abet, bie gtoMtnw
li^it Sttimact) ju r4ci)til bcgebnnb, ließ bie Slacbe, totl^t n
gegen ben SeEnb nie^t buKtfe^en fonnte, bie Seintgcn ftibß
^dlen. Sitntt »eil b{< jDafcn fri^ber mit ben VaUtt, bann
mit ben fSaßarnen f(f)ledit iMmp^ Ratten, mußten fie jut
Strafe ibret Untäcfittgteit auf Stfebl beS jtJinigö, gum @4ilafie
ft4 mit ben •^uptem an ben SM ber %ü^t legen unb btc
@tfcbilfte, welche ftti)tt von 9S(Ennem beforgt gu weTbcn
VPtgten, ben SBeibem ftbergeben, btS fie bie Sifimat^ auigf
Iäf4)t, welcbe fie bur* ben Ärieg p^ jugegogen batten.
Vucb gebt bit Sage, baß bamalS'SaUlet faß aOe Steige
beS -ISrbFretreS befe^t b<Itten. SÜele Saufenbe jener f^Iug in
vielen Sirffen bie SRannf^aft biefet unb gnang bte Utbrigen
lAiig( flef(^»Hten ju einer SStmbeSgntoffenfcbaft, auf taf,
ttenn iigcnb ttma$ ibnm bur^i Gitittfal «bn Sopfeifcit )iu
fttit, eine gUitf^ S^eiUing von ^iben flattftbibe. jDen @aU
litra warb gonj @n((^enlanb ju 2^, idutt ober, t«t yo>
Dglizac^yGOOgli;
iDff ^filtfcift^t &agt itt 9ol(B. 93
lc9 n&nn^i fiel alM imi auf bnr cftiot Seite (18 IHntHen,-
«Bf bn nbtm M Sulsantn, auf btt britten HB Analen
Stotnn, nai^ oirinn JttugSwtiftftI, bet etälXe, fegen Drtlfec
tm (in nnb enodfirtR .tfaien mit Stamm Sntn$ gum S&T0m.
Xbet nibtld) bun^ ben SunS Jen« C«Iftf in Siulbcit t>er>
finrfm, Imr^ bic XuSgelaffm^cit bet IBttber entnervt, torrlMt
bit ennetinm btm^ Sift getAbtet, bic ttetwigen bttn SDcbe
bet Singebonnm nntem»!:^. €$oI4n9f9aIt wurbea bic benr
Btjfnt XOti Unbeftegbaren, bunf) bic 2ri{g6<tt SBenign ^ßtgt.
So^anne^- 9ti(fitS ifi ^iet erbübtrt, ni(t)t5 traben,
fn^rni wa< bu Rii^lß, ifE um^ mü gt^ »irflii^ au8 bei
dtinSef^i^te^ori bennSroguS fagti „Zu bod SOaterlontr
bm SaQicrn ja eng warb, ftuibten ^e 300,000 ibnr@e»
^tittB tote ein gelobtes ppfn «o8, vm ft<ti neue SBofinfite
)n enrerben, Con bitfen ließ fUi (in2:^tl {n3biiicit nitbet^'
brc Stom ettma^m unb »erbtonnte, ein anbent 2|ci( bmng
bie Sarbiimi M^enb no^ i>iuinQnten un unb blieb bevt
fbftu 9Iact» Sefitgung bet Donnontn f&^rtm fte tntt bc»
9ta(^bani viele jtriege. <E$ ift bat>n iaMbef4<inIii$ unb ge>
mffcr oU get«{$, ba^ f!e mit btefem SoSe gdim!pft liaben:
benn tatgfgeRgrfcItt Qtiime tufitn ni^lt o^ne Xam)»f, no0
Hrata S6ii)( unb Xtger longc neben cinanbet leben: benn
dAt gut Riefen gtoet CttAmt in einem Settc ba^in, we,I(tie
liefifbe Araft in ent|tgmge{egtnn Stiitbel bo^inretgt ' -
9Riittit&\it. 6(iibtm fingen Ctnige m, notfi eiaer Rei«
nen ^cnlefteTgetvaH ga ftrtben. SBofiet JCiatue, «on Avin*
4im |UTfi(Re()tenb, <M ein benbtecSINmn SfOc jut Serfamm«
lang beraft, XU« Sugen auf ßc^ »eiM, Ifllei ®unß n^bt,
Xler gute SRetmntg f&i ^gevinnt St fagt; ULbnli^ fii
ein Wt9fimnie(te5 SE^m, ein Io)>fIofei QRenfcti. SSoS ein JTir«
per o^ne @eele/ raa» eine Seu^e o^e Si^t, moS bie Seit
(^ @onne, fei ein 9tet^ o^ne Jtinig. Qr eer^iiifit, wenn
er envd^Et »tnbt, würbe ee nid)t XAntg, fonbcm StitiliuN«
kc {lenfitw^ fein; ei ^«ubc, nidtt f£tc fi<^, fonbent f&r bie
gait}t Bett -fei ci geboren* 3(ttb<|[b niib er »du "SOm M
XMg begrab, fteQt Siebte Huf unb wiUnbet ®ef(4e.
. eolf^etseßfllt Alf» i»atb unfnr (Siwlit^t ylwrcn} benn
M ttftt« Bu«. tcßt« daplttl.
Mi^ muftc Mc 9ic^ to JEnc4tf(taft bfenen utfb Uc SO«
SgÜt brm Unn^it nac^^fm, unb t$ war rtt^t, was SDnn«
i^m am mdßdi nA^te, bn am mriftm Mime^tf. Oburt
«bn b(t Strengt bn Sem^tfghft nit^foglet^ jn (crtfc^
begann, fo ((rtc fle t)i>4 alfobatb auf, loflltfirltc^ QimtSt
|tt antnliegm, unb nuib Snci^tigfrit gtnannt, w^ fic jDicm
am tneifien nfitt« bn am nwnisltn vnmag.
Z)«^ ^ittc 9eltn, wn jtrafud bnti^ bie MfitmbjNn Cr»
ftoldCMrgtftfnt, mi4 IN frintneoH benbn9ta6fo[gtlBfrf*
UgfUn, onnfannt, iwttn er fi(^ nf^t mit btm finbrnffm bei
OnibmnotbS befledt ^c
65 BMt nimU^ in ben {»(^len AatB StrgtS ein nngc
^iitr wn umnenfc^ic^ SBilb^eif, vai, mit einige glauben,
ctn S>Ta(^e genannt »Irbs bei Skfrdeigftit btfTelbcn würbe
alle EBc^e rine befKmmtt Vnja^I Stcl^ pretogegcbcn ; hätten
bie timwi^er Mefe6 n[<^t glrti^ wie ein Sfi^nDpfer borge*
bmc^t, wfirtMn f[e twn bem nnge^ntn mn eben fo viele
wenTt^IEctw |^ter ge^oft fein. a>iefc< Berberben ni4)t ec>
tragettb, entwirft AtofoB-^wie er btmi citt lEttwibcrcr 60^
gegen bad Baterlanb aU Sater gegen feine Qifyat war —
- mit ben ^ingugejogencn 6<^m ^eimOcfi «{Htnf>loii. „9ciB^
H« ftnb, f)>ri4t er, ber Za^tfnftit bfc ffeig^t, bem VRec
tBa^ffnn, ber Sngmb Srdg^it. iDcmt bafi i^ (eine Sojvftf
Mt, bie f^g, fein Wtcr, atU^a wa^wi|ig, rdne Stegenb,
wtt^c trjg iß; }a man mu^ {eiat^t9tUsm^üt, btnSIut^
|B £ben, crbiil^ten, wenn (eine vor^onben ift. (Der, wenn
fiH/t ein gong ttntll^Iit^t, ging wot jemaK bem !HM\)mi,
ber f[(( i^m bm^t, ml bem ffivge? Brrt^gung «bet
BcT^t^ung br« SBo^Ie« ber 9HtMtrger aber er^t fitb ja
ewigen Srlumb^ ^nm >>I<M »fff >»<»i ^ clgnoi 9h^
(eit tHxtgt^, fo 9^ tS um lUIgnurisel Ungttd fU^ ^talb^i
entt a(fo, «Kfi, meine S^rm, wdtbe §Mbt t4 )u meinen
Sugenbffl ei^ogtn \!Oibt, n^ jiemt t$, jmn 3obc bei ttnge«
(tuerl euc^ gtt bewaf^, gum Stammt mit I^m ent^ wtanjfifUU
len -f4i(n f1((, niitt aulgnfetien, b« 1^ fa nteincl Stbent
^Ific (Hb, benen bie SlaAfelge in bieftm 8tet(^ gtbfi^"
Xuf biefrl antworteten 3cnt : „3a, mit ßie^terlic^ett 4^
wiibcn vit »trgifiet ju -werben f)^m, wenn bu uni eine
SEktü f» g»«ra «n^Mtf nMit icB*mt Hmi Mi Ue fei tti
XU fic b«^ oft tiM offnr Jtt^n^ btr fiUsndv if tft «fow
ItegnfN imsrixtrt oofiubt. Mm. wctbot ßt oMiäf g^wa»
t«» bit ^Ife btr ^ß fti Xafimu^ I« w^niRi; bau Üt
^iuU brr GRinbcr imbcB fttigef&at mit btrmkdbta ^Wfrt
|k bei S>u4tt bfgiav ^ÜMb^^liDgt, ti^itft a bwrib bü i«
i^M «KflsbcnAtii ^«imtn.
Salb obct tiarcift ba j^m twn: diltoai Srubw, mit
Mit ctnm Zltiln^ma bt< GUs« unb bn ^«rft^ft,. fonboa
nemnSZcbcnbu^lcr, imb nW'tt i^ ml» fi^ ftiwmjbir
^cnicgdngai^ nrit Antobittt^iiun — «mr Ungd^ttui fri n
fdkUt, ligt tT/ itnb whb Mn Soter «tt fiiqn gl&fnätti
ftftcnb cn^fonfloi. 2)0» »ft mrb bU SEnua M. aj)bc0 »n
bct &nibe b(6 6tfgf« Übtmanitxu
Ge fi^ beim b« iängm JtMlnt, ein Mnu(^ (Ex^
m kern »ätctlK^ fSii^c; kbn lilngn im a btnr(| bim fön»
bonotb bcQtitt «U bunft bi( 'SwnfiNi 8l^l>rt>' ^t> ü*
lB)as iMtb CT n«^ (nlbcAiT %iß ^ Qtwft ^n Sttwtttitt
|R mvn. SciboBiniiv MäNumt.
So&anntS. iDom ftm Qt{(6 i$ ita^ttf^ aU baf bcr
XNfU^ b<» as«ib(* biMk fme tiänc Atnft ^ .«lunb* gt^t.
Xbci i^Xttc tti4t xiwn fs ottttdtn €fvn0.rtmi ftnw f»
tbtbi VciniMr «Mittt! ..SoÄ oft afbnut . Me ^oubt aur
SfMvm, oft wuDanbcttrficfc SM iuXttlw^y «ß .m«KjM
BUb-.öi-Ck^laAn. i IBM ifTdb«!«!' twiftt>nb«,'nc«9'.trw9ai
CMnftt ciarn tmurigcit Vii%ind l&ati 3e:g)i(NUftn jnv iA
btfto üaämi je ni^ m glAtni^ßm ^St^Mt« btfto ni^
bm MtiftM 9ta4fltau»g<n; ic geiMitßmttCiP« Vnbm ju
Harfttwtt 9Kf>t, btfto mtbt fUlt fi< b« AioMT^Aft ^nbci«
fllctii. iDtmi fB ift e«4c bn jS^ft4t. «iU ^inftt »w
. 1^ ju bcfnufKn; SCIUt £)6ttn gleidrfiuii )u. btte^n, vw
XSfr ^(nicl $i^ «ttbfriUMrf», bi« fü, »dS ^e crflnbt,
nfoitt, 2>ic Sigictb« oi« ^ i»iti^:&ittni ben 3)utß tto^
64^, bk @«i^t'M(6 <ctr«i« ®tKi)«i wub «tc(m Stuftdt.
bit 8(U^ bn 9cif(^<^ £it|L ttnttr bttftii ift büS^iubt
M .CfttUftutts.
9m Ue 2ii^ te tut 2cuftt bQmmsni (atte, nftnmtcn aBe
eigma^TKOU Hl IUI IDtin >» Obet^o^ b« biutf^cn Xi»
n^ (Uli
aSitttn fai kUfai Jtdntvfm wilot £>tt» bie fiStft^ns bn
fij^aum, iKt Pisantfatim ia Xh^ in tfittn Sonbtn niitt
aa bin %i$m. 1^ ficb- tiwnul bafdbft bk SScr^Itniffc Qt*
faltet MttDf (iofi t>n Qr^Ifi beS Sbnjlent^uniB nut t»n Der
Jrfipdliui^'ber btutf(f)«i ^errfi^a^ ab; bafm ngTiff tont t«v
-it6ffEg )aa44ß cBc SSittrt, bk k^ttn jtt li^tnt. ettigtlne
DtU, ioo^e diMt ft^Mi rr bm fiiofint iritb onbhneMm,
wt 3ni(m abn ttttftt tr M4t «r bü btns^ibattnt sriflt^m
etifhiBflai M«. £(c 0c{t(i featt btcfr ]ur Xnlage ntu« griffe
It4c>.9flaa|ii»i8en onrdjni« tteibe inm ^cnitiittf)ffl baiifcber
Cirfipntflim bewfsen. 9^ Sbifitn von finigm tnttbcn bann
im eit^mmg tut Qtobcttrag tnittmint flawifcfitn Sanbc jms
feit toülbc rt&ant itnb:.von tttatf^ai StfcftUtgai bmiä^t,
ttntttl^wn CScMk trat )ub^ tri« ftr^II^e DrsontfAttott bie«
8ftc bot 8anb tni^m SQk nnb XttmtM, noAtoiitt
|WR. fS&rijfte^ wocb Mt 9. {Rü 946 dn SEn^nm iu^obcU
bns ~mi4M< iDiefcm Wo9 ^ i« 9torbm baS »abrfi^tiit«
liäf in bflnrtl^ S<^K gegiftete filM^m Xlbnburg, ün €5ä«
bm tvci 3ai^-fli>dtiT bot tign ^Stonbenburg an. ^ic nMttcre
IMtlftniiifl brr €ilafv«n , ik Crbtfttins M Q^rifnit^mnS un>
ttt t^ncn, foStt bim^ bitfe Stiftungen etreit^t werben, benen
^Stec »4 bie £rri4ituns btr Siet^mct SIexfebutg, 3«t unb
Striaen ^late. Bn ^Iti^cc Seit tr^irit biefe ganjc Cir^Iit^c
iDrgimtfirtfon turÄ bic CitK^tuns ehttS teit^ botliten (SribtS»
t tbmnB ju SVagbiburg, »eliitirm alle genannten fßittfifinier un*
tcnvorfen »uibcn, einen g[«injtnben 3(bfitilu^,
~ SBtr itmerlni: f4nisitlt^c »otbem @[a»m|l<Enunc wn
&&^ea abwJiitA bli ju ben Aä^ bct @ee litten ft(^ be<
VnbrongtB bei i£)ciär4«n B«tit ^ tme^icn «crmixtit SJie
&At»nm, ftfib r^M bem O^ripcntbum flc^onfcblitftnb, butt^
BnbdUiif Mr tetf^ot ^<q^ l/m «M« no« e«c ■>f<bt «I* cte
«i(MM«'iMf in Utfn ebne bei »ntd, bof M «Riegt^tni aM
«anb tat eib> fri, üRfiltMt awbc. Xa4 V«la(l9 >• <>• <&, adT^t
«41^ nif«Bif4(M i> fwKc afafMPws utfU »r ll tm ii r n, .
Dglizac^yGOOglt:
Sit eiaxotn. 47
bot AByotZommm (fnei btiS s«i}« Sonb bd^enft^bm S&»
^mfunilic jn cmn ntt^i otganifc^m )}0litif4m Qtßaltuttg 0C
langt, ittt^ tie 9Iatinr ibnS SanbeS btsänfügt, fritittn fi(
OB ^xü^cn twn betn Stnßup bei .^enf^aft btr Dtutf^ini.
etintfiR aar bit Xb^dngigftU btr Slb^ unb DbnfCautn. 3tt
ftttum stägtm fielittfc^tn ©onjcn vtttinjgt, ^attta fit fn ib*
m Sntinjtlung, tiog befi baitn4dis|lm, oft nttbei^oltm St>
bcT^onbtJ, bfu 0ttg nitbt mungnt. SSittin in iti»m eanbc
R^obtn ft4 bit SuTfltn bn JCtutfc^m, beganntn S)tutf(^t f?(^
«njufübcüi, tinb bäS G^ttflcnt^uin, bit @iunblag( aStt Sn&
»itfclung bn ntutn Bttt, (itcEt bin nur bie btutfcfit {itnt^aft
gtgm bie SBiber^tbmbra aufctt^t
Xlfobalb hflnttm bte SBofftn bei Ztatf^m bei @tf(tit(fite
aub ben femcnt fTD)vtr4>'ii &ßen, unb jogtn btt StiEmme,
tnÜtt, iwifd)ta bn mittlem Cbn unb SBäc^ftl fi^enb, b\ifytx
jAtx gefctwbtlit^ni Sevegung fttmb geblieben »aien, in biefc
l^nctti. SB\i gegen bie £)bn voigebrungen, ftogen ffe bitc
ttif b{( 9olen. 3(uA biefc, bnettSju einem gi6^em, Eii^geni
GtaatJganjCQ tKieinigt, untnlitgm jundifiß bem Stnfluß U9
hta^dt>d}vßid)tn TütattUmitS unb empfangen Don i^m ba<
Sbriftentbum in bn Sorm bn i^mifcijen Siit^e. üDonn abn nbe*
bot ftc fi^ in tignn Jtioft, unb gr&nbtn ein tdjt natipnaleS mi!cti<
tiflc« 8t(i<^, nel4ie< 3i4i(unbcrte long bie obenbldnbifctic Qfyd*
^taiät unb i^c Silbung gegen ben 31nbnng aßattfiin SSa^
bnöi^bm nifrnRwD wrt^ciügt ^
..y Google
..y Google
@tftt8 a3u$.
SU 31tonat$ie Der ^ia^ett.
Sni SSO— U39.
p,„,, Google
Bs^U do PiuU:
„Z 'gla^wU« twcgo dMlid wcjownlqr
„Pfä^c pned Mbf barbanjCiilde kupy,
„Nk wichid i saduid kret pft&itwa gnaicj
„Nunaof w nekach' ^duoeml dopy.**
NiamcewicB,
Sit Botta brt ^mtneU fpra^m |tn» Vfnfi:
»XtK ttitinn etammc vctbtn fei^gt ■^ ti rft i^K t hü
^nftn bn earbarcn eor M ((^^ iagtnt na4 £>|bn
itnb K^ita btn Omr^httl bn ^tttfdfaft bur^ r^nnt
OenffdiUni In bot ifiiffm it^tUpim."
..y Google
@rfte$ Kapitel.
SU ^i^fi^e Soge ha $oIm*).
@bi# — fo beginnt bie S^roni! beS JCabfubtf t^nn Soit^t
bbci bl( Soi^rit ^olmB — ^tirTc^ttn in bitfrai Stä^t Su>
gtnb unb SatJfertdt; sUiäffmt wie «om Sicfite btö ^mtncU
nniibai fit nii^t buicf^ JBIJlttn bet Schrift, fonbem buti$ im
etra^Eo^Iang bn to^mw&rbtgflen Xtiatm vttf)mliä>t. Siam
iri^it ^fSmmImge>b<iBS3o[fe<« nii^t fdufIttfiE ©nvalt^a^n be>
Itnrfifltni bm Staat, fonbtm nblti^c %{ix{tm, bctm iKiil^tn^
tmm oiu^ von SBoCfm bn Unltmttni^ t>(ibunMt, bod) von
nunbetboran Slonjt f({iemt, ba bte @tünat fo ottin Sa^v*
^tmbtTtc i^n ni^t ju nUf^tn ttnrnotfitfn.
3(6 trtnnne mi^i eintfi ®t\^i&^i ttioibtatt ^itvaa,
bntn Knbenftn um fo tieun tß, jt btrü^mtn f^r Zafif>ta
fDttItbt €6 untnl^ttttnt ^ ndtnltc^ 3o{)t>nnfS unb SSatt^dud,
btibt an Xltn xoit an SBcti^tit tttc^, übet bin Utfjvruns,
SPT^ang unb SoOtnbuns bieftg €Staatt;. jDa ipnH}
So^annES: @agt mn boi^, mein SHatttitlud, tot» fot
im »ii n>o[ f&r bm etßen @riinbn unfein SQerfalfung onftfien?
jDtnn vrii finb bon ^tutt unb baben leine jttnntnig von gtßtm.
9Sattb^u<. ®u nxiftf bei btn Wten iß SSnS^eit unb
Rp bei btn So^Ttn AUififitit. 3i ttba bin hierin tin Ainb —
iib itftt1)t CS ein ~~, btnn ftibji boj (Itinlte 2^eil(!&en bn
SSt^ongenVit uot unfnn ©egtnwarfifi mir unbefonut 2)o4
tsiO iä) ni^ vtrfdwtifltn, wa9 ic^ buK^i »a^tfiaften Sni^t
bn Vitra fldenit ^bt.
*) BgL Vincent Jtoblubtr, cfa ((liodrcb'MHT^n: tBtftrag t«
Ttatvif^ eftttculnv Dttt bcm yoinif^e" bei dafen 3> St. OffellritM
wa ecmct «ottlftb etnbt. Bmfl^ ISCt «.
62 Ctflf« Su4. erßt< Cdptttl.
Ght stt<r ÜRann alfo njil^Ite, etnß (abc (ler eine ja^
lor« 3Rcngc Solls gelebt, bei toclt^en bie Unermt^lit^fttt fo
flTOfen Sleidtid lautn naä} heax SBcrt^ ein« (injigcn ^tftfennoTs
gotö gtf(t)46t ju werben «etbiente. @o tctnig tiicb fu So
gietbe na^i ■^eRftf'oft ober -^abru^lt, fonbcm bie Stdrfe i^ur
jugenbli^'^efttflen @eelt lief ^e nWi gref na^tm ali bm
aSutb,' tinb bem 3uwa4re i(irn Sugenben feint @itnjm fegen.
S>enn t$ rotlttn ni^t «fugcnbcn sraKren,'»enn fit bttfclbm
in irgtnb »el^ie Stengen einflef^iloffen bitten.
Zadf eanbf^dften überfteirÄet eitftt fägttn ftc gu Um
ScTjtii^nif iifvtt Siege; benn fte bitten nidlit allein aHt. bjeCs
frit bed SÄeenS UD^nenbe Slotiontn, fonbem toiä) bit bono*
maI4)ir({ien 3nrtln ibret ^enfc^ft üntet^orfen, beren nutcfitigc
Segtoncnfte jueijt in einem Seetrejfen fc^Iugen unb bann, in
bit innet^en ©egenben brr Snfeln cinbringenb, fi^tui gonjc
fiolf untemarfen, bfffen JtJnig .Ranutuö fit in Sefftln fetiliu
gen. SDttren ^Dalen nimliib warb bie SBti^l gegeben, nttioe*
bei fortnd^tenbe Xtibutja^Iung anjuertennen, oba in SSeibevt
fltibung bie ^aare mH) Xit bet SBeibn gu l^flegtn; tin 3ri>
4en niniüd) ibrtc wetbif^en ®cf)W<Icb(- 3B4^itnb {tne tbce
StnS »on Seibtitt Reiten, werben tie SSeibeö auf fl(& gu nt^
mcn gejwungcn. liefet JtanutuS entel aber, bie größte»
[i(^ @<tl>tiact» JU rdifien bege^renb, lie^ bie Sla^c, votl^t n
gegen ben %tlrb nic^t bur^feten fonntt, bie Stinfgcn ftibft
^dten. X^tnn weit bit JDaFtn frfi^ti mit ben $oIen, bann
mit ben SJaßamen fcbledbt getdm))ft Ratten, mußten f:e iUt
Strafe f^rer UntA^tigleit auf JBefebl iti Jtinigd, jum Sctilofie
^^ mit ben •^uptem an ben Crt ber %ü$t legen unb bie
@tf4ilftt, ueltbe früher Don SSJnntnt befolgt ju »etben
JpfUjftn, ben ffltibern fibei^ebtn, bie fte bie Sc&mac^ auSgN
Uf4it, weltfie fit burtti ben Jtrieg ftd) gugejogen batten.
Vaä) gebt bie €age, bafl bamalS'Salller faß alle Steige
befl -etbfrtife« bt^t^t (ifStten. Bitte Stoufmbe jener f^Iug in
vielen treffen bie äRannfc^ft biefet unb jwang bie Uebrigrn
l»ig( gtfcjiwditttn jn einer SunbtSgeu»ffenf4afti auf bafe
»tntt irgenb etwas i^ntn bmnt) fi^ittfol obtt SopMflt ftu»
fielt, eine glticfK S^eibiitg wn Beibtn ftottfdnbt. SOta (8aU
litni warb gonj ^nc^oUanb yt S^tU, ienta oba, ben Do*
Dglizac^yGOOgli;
Im ninllf^, firf aOrf Eonb auf b«: ettuA Qtttc bi$ Vtxt^itn,-
«af bn rabcm bid Sulgorini, auf btt brittm US Aotint^tcn
in. Sott brmtit^sni f!t fi^, aa^ mttm SÜm^ vät btn
StooD, na4r vicl«n JCtitgtipe^fet, btr 6tibtf, fc^ IJitlfK*
tm fin nnb moderen mm mit dtonm XtrafuS gum ^fir^cn.
Xbet tnblü^ but^ ben euruS jfntd CelV in Soul^ vir>
ftnrftn, bur^i bit Vulgtlaflint^cit bn SStibtt ratntrvt, votttan
bie BffnKttnm bur^ @tft gctdMet, bü Ocbrigtn bim 3o(be
btt fimsebomun untcnoorfm. SSol^ndtpoIt wmbm bic bnt
ficffm XQtT Unbcftcgboren, bui4 btt XrÄgfmt ffitnisn ^ßtst.
Sd^anntl. 9li(tt6 tft ^i«E trtihbtrt, ttit^M n^mbffl,
^obtni »06 bu ngfl^l^f fft wa^ snb flcfit wttnii^ oitf brt
dtat@cf(tii4teficT9ori bnmX»suJ fogti „VU baSSJatnlanfr
bm ®aStem gn «ig warb, fanbttn ße 300,000 ü^rcTSf*
fifit^t$ mit cm gtlobtti Ppfcr «ifi, um ff^ n«w Sotmßfte.
|B cnDt^ni. Son bitrm ließ ^ tmZ^H inSteiim itftbct,.'
bcT Stom riimafim nnb vttbtamU, eia onbent S^il bnmg
bk SSortann be^cnb nac^ Vonnpnien vor unb biticfr b«t
f^. dtai^ Stflcsuns bn Vannwin ffi^rten fit mit bM
Sbi^born Dttit Jtiitgc. Ss iß ba^ tDOl^rfttKinlEi^ unb se*
mfcr oU fln»iß, baf fic mit bitftm Solfe gttimpft («ben;
bnra tntg'stngtfctite €^(m( ru^tn nid^t of»ne Xam)>f, noc^
Unten eim unb Stgrr lanflt neben einanb« lebm; brnn
idAt gut flteSen tum 45tttoic in tinm Settc ba^tn, ve^Et^e
tiefen» Arafi in cirtitseiistftttfm Strubel ba^inretgt
aSattlb^ul. €({tbm fingen Stnigc an, nocfi einer fiel*
nen ^xnfibnitwAt lu ^bett. SBetier JCiahtS, tun Jtorin*
4tca joriHfCetiicnb, all ein E>enbtrc9S«nn Züt jut SSerfornn*
ling bcmft, XOa tujcn auf ß(^ wenbrt, 3(aa®unß ir^b^
XBei jiutc SReimms ^ fiA'S*vf"t>t @t fagf: [Ü)crli<^ fei
dn Miflfinmieltel fO}\n, ettt toyflofet SSenfctF. fSoScttiviitJlr«
IKt Dfmc @«cle/ tval eine Ceu{|rte o^e Si(f)t, »off bic Seit
^ Sonne, fei ein tH^ o^ne Ainig. Qr wrf)nt(f)t, u)«m
n etw4(It tvMt, u>firbe er ni(t)t Xdnig, fonbttn JEtKtlnt^ec
kc ^errft^ fein; <t ^«ub«, ta^t fiix fi^, fanbtm fbt bte
ga]))e Seit -fei n geboren. 3(UbaIb wirb er twn XQen aK
Jt6irig bfgri^, ß(Qt 9It4te tiuf unb »nf&nbtt (Stftte.
■ eoIt^tilaU olf» tmi uRfet eiwln^ fltiwrtni btnn
M etftt«eu4. Ccfit« Sapitel.
•«1^ muffe Wc {N^ ^ Ximfitfitaft bfmm unb Ue SO*
fighit tittn nnrn^t nac^^fira, unb eS «mt rx^t, »«S iDtm>
imigot a« md^tn tifif)tCf bn am tnrißen ocnno^te. Cb»rt
ob« Ue Strengt bit GtnN^Hgfrit nti^t ros^n^ iu V>^((^
bcgantii fo (6rte 1T( b«^ a(foba(b auf, loilKfiTlt^ ®cnNdt
)n nntnlttgm, unb warb @mä)tigfnt gntonnl, axil fte Xkn
am meißm nfi^t, bn am wtm^ftm wrtnag.
S>a^ ^tltte ^ittt, »on XrahiJ bun^ bic blfittnbfcn St»
|b^ wrsrtfnt, nott iW fnnen C(d^, ben btr 9ta(bfoIg( BAr«
big^n, onnfannt, vmm n fttft nii^t mit ban Bnbrt^ bcS
ahrttbnmotM befittft ^t.
ee nur nihnliA in bfii 4S^^Im rimS Sngrt rin nngcs
Iftun iwn umnmf^^n SBfEb^t, no«, xcAt <StttEge gtaubotr
<fn S>ra4c genannt wtrt»; b« Se^ßigftft befftlbn tmitbe
«Sc 8Bo(^e chtt bfßimnte ^(njd^I Sit^ ))r(i«gtgfbtn ; ^dttm
bie ttonvDl&nft bttfrt n{<^t glti^ wit ttn Cfi^noip^ borgei
bra(bt, nfirbm fic wn brni Üngtftntrc um eben fo vttit
mmf^Iii^ ^ttpfrr gf^oft fein. JCiefc« IBrrbtrbtn nütt er>
ingenb, entwirft Jtratnt — >■ ivie et benn an liibtnbtrec ®o^
gtgtn boj eateilanb al5 Satn gegen feine &i^nt umt —
' mit ben binjugejogenen Söhnen ^einißib ritien 9lan. „ffetaW
tUb liab, fipric^t er, ber ZtäffeAtlt bie 9Hgbcit, bem ^Rttt
SBa^nfTnnr ber Sugenb Xr^g^tit. jDewi bot) ifl (eineZop^
rdt, Die feig, Fein Xtter, wel«^ wa^witiig, feine Sugen^
»el^t ttjg ift; t« man nuf f»gat ehtc Siltgentiett, bin SSnC^
jn fiben, erbit^ten, wenn Itine votbonben i#. BJer, nenn
ni^t ein gang Umfi^mEitber, ging wol jemoie bem Sbibmc,
btr fl(^ i^m ba^t, «aS bem ffiiget Xkrt^igmig «ber
ecfi^fi^ong be« SBo^M ber SIHtMirger «btr trbibf fi($ gn
cwigtn Sriumbben. S)mn nitbt mufi man bet eignen Gilb«!«
btit naibgebcn, fb oft e9 um aDgftneinrt UngIficF f^ bonbtlt;
ra4 alfo, tu4», meine S^rm, welifet JBefbe icb gu meinen
Sugenben ergogen babe, ewb ginnt t$, gwn Xobe beA ttnge*
btutrf eud^ gn bewaffutn, gum Äantfife mit ibm eu^ voraiqußtU
ImftbiiR fld), nl4t auSjufe^, ba f^r )a meint« Sebenf
^iftt frib, benen bfe Slatbf^Ige in biefem Äei(be gAfi^"
Xuf biefejt antworteten Sint : „3a, mit füefbdttrlicbem ^offc
tvfirbcn »fr «crgißet ju werben ft^ntn, wenn bu unl eine
ZM f* «W0en 9Ii4M(9 iiJ4t gcgJant »Mrff^ ^Wt ftttt)
^m^cn." , , !
XU fic bd^ (rft bic offnr Al^tt^.bcr iSRimcr, Aftec «ffnt
|cn, bfe •0ÄIfe tn St|i fn 3M't>n)4 |« n^mtn; bcw tk
^toc tra Kiiibtr wotxs anfitfäut mit IiixBaaiMt €S^mM
fk bei jDro^e ügtaig l^inobß^täigtr (i#itft « bin^ fci( .üi
i^ «Bffobmibai Sbomitn.
SMb aber tigrcift bn ifinscre bot: JUttm JBritba, mit
iMt <mm Z^Inc^n brt GÜegS uab bni-^mfc^,, fonbcm
■KCtnungtdwnbti^, nib nfiitjgt^ wU» {M^- fctnra Sn»
4aibtgjii^{| mit Jtn^bilMiniiitti -- Mm Unst^tutt fd «c
ttdbtrt, lögt er, mb whb Mm Sota «U 619« giäjtipAiu
f4mb tm)»fangcn- Som «ß «räb bü ^auti beS 2Qbrt M*
btf Smibe bcd Sügtf Abmmiqbcn.
Go fol^ bcmt b« iängcK Xndnt, eta wmi^tn SdK»
iR bm »itnti^cn Ktiifie; abn Unflci war crbufi b<m l&tvf
bomib bcfitdt aU bucft ik <0(nf(^ gE&iiO^r bcnti ta
tKitm »Mb CT nw^ (täbcAiT ü^ ^M Qtw^ >rt Smittttat
^ c»^ Sktbtaman wbommt-
SDbftHties. iDcmt (cm Qc^6 i# sonftt^^oU Mf bet
lb#pct b<9 äSffibt« bHE# fci«( (t«iu .Jä|n^ «n 6nitA( gt^t.
»er iit) ^c nUbt An« f» tstortctttt ^»0 Don tmcrn ft
fWn 9t^»$9d cftMtM! ..£»4 oft (tftiffUt.Me ?xaub< jui
Bcbilim« oft MUpanbdtt-it^ S>ü mZ^tiiv^Y oft .cnfinttt
SMi^t «W8 traurig« %tK««Hi M?- 3crgttd(f4cr..i«nf ife
bcfto dorim; k tiM^ an gl&mit&ftnr <£rf^g(it. bcfto ti&^
bn bcfHg^ SßubftcSungtn; ic gmMft6wKi! j< Xnbae ju
h^cnf^m Ircbt, b«fb> mcbc ÜSt ftc ba JtKe^ff^ft Xnbmr
ö^tta. 2>rm t« $ e«»c:.bcr iS^tfit^t.-aBt Stn(t( »m
- Xjfatt )u btfiufwn} XOcr £>bTai fllciitif«» jn Mc^n, v«
XOcT ef^Bttfl M. sitbtDUMKrfm,' bis fK^ hmö pe ctjlttb^
ttiMgr, 2>i( Äginbc ober b«t «in ^«tcri bcn £im^ na«
g^it«, b« eaibtMd) 'Skttttf-.etttlm ivuti 'itdai JRu^ti^
btc «ctl^ttt bct flcifi^lif^ Suft Unter bitfcn tft bic ebrrucfet
M etjIrtCu^. 9xft9Qtpiul_
1M|r unb bUMginUt .ß*ttn Ut WcM«« vaf^mS^oA,
ttitt llcjbic {MhqitR tw et»[|at bn« rignc Jtnft «it S&fmi
tvtl^c Smibra ^c gibt, nAgU Z)ioiii!»^u< ftincm »ntrautc^
Srambc bun( t4c dtt^bcn JEafflm, tdnc bur^ bol Uet i^n
«If0((an0cne d^wnt. Xbtt mnftfin bte unlhtbU^cn f&tMmftt
M JCrahi5 fo ontoic^, b«9 Mn JDcntmal räic« fi^4ai
«Mtirt -äbitg blitb«
" 'IRatt^i««. Sein, attf Um %tlfm M Xna^m tnn^
(olb bomif Hat Mb^mtt CStoM gt^nbibct unb nc4 btm 9tBs'
mm btf Jttditf itt^an genannt, bomEt boS ^bibtnfai tcS
lEMbit ewig bonm; unb itäfttifa Ittfj anm um btt Srittm«
fda ab, a» M fie burc^ bie CoOmbuitg bei Stobt bwÄigt
tvütbt <>trM Stnmta ttinige vm btm Xtit^jm bn )uni Sci^
nam bii Ungt^nurS^eAtigtflogrnni Stoben gleiten).
6» gref 0^ war bie Slrtv brt €enatt, bn BonMl^mm
tmb oOc« Solt» gu brat eerftvrbenm SärfTen, baf ffc feta
cintige« (leintS SÜ^leiltin, btrtn %(une Canba, an Uc
ettüt M 99ttti vc^obm. Sit gefiel bUTcb bie Gi^Rbtit
bet Sc^aK, bunft miE^c SieblhtilHt bn ®io)le, ZJüa fo
fi^t, b«0 mm mrinm (omite, bie 9tatar fei in i^ %itM*
tuiig tt^t fJKigA^, frabmi Mift^wcBbtrif^ gewefen; bm
m^ bie Jt%0en et^oimten ob ibten RatbfftÜgen, nnb bi*
iKtttnUigficft Sefnbc wwben weicfi bei ibtcnt Xnbtff.
70» bautet tat 9ftt# bee SeaaMn mit btm CoifoO Mc«
feS Seif jn t't'^bnn linbioitg, unbMe .ßenf^a^, aU wem
ftc mwol^ ^, an fhti gn teilen g^ai^, wart *t f^^
Uaif eine imcrlictc ~Ä«ft aU batc^ bfc Soff«! tipigt.
Som fubilb fiia gi^Qi» 4^ Ue JCMgin fb^ gtgmtoct fi^
vftib et wie Mn tinett Ow m wliroyc getnfftn} wie onf
Sefe^l einet 9ott^t ben fetnbli^ Qirni oütgtnb, fSt^
7UU botf Stef^ unb Mwuera: fic «timitbcn eitmi a^TMl ge*
gen bie QMtter} ni^t btt 94ta^t, nitbt ein aSenM fei c«,
^ fic ^hr^tttfn, fbobem eine ttcDnenftl^itbe fltt^c^ Mt>
e^rtttt fit im Sttnfc^ ^
3btA6nlg ab« f)^c^— nttgewif, tt twt eteb^ ob M«
ttnttian, «b twn beibtn «tfwunbeti — „Vtfigc Sonba Ms
bo« aitftr, ^ bfe Qibc, Un bm ^immel gtMcttn.
^ wti^ mi(^, i^t ^4ni>tliive, fb tud^, (in ^iciBcbcf
Dglizac^yGOOgli;
Ct^ptf MI HiiIbiiiwwbi, bMRtt ftw tttw bk KM^raittlR|)d^A|l
CBRt 9tM^CiMinKB BRtcr tei tpnUic^n »fi cwf c^aft ^ni tvc^
bcK." ~ e^o^'B unk ß«rb, fäf» in TitM cf gnt« €!(|w>«*t PftrsnA.
San M(^ 8}anba faHtet SM SoiAaluS ftinta 9tii*
Mm tt^tm ^itcn, mtl « in brr SSitte tx» KäA« flirfft;
IM^ mnbni TiXU, tpcIi^ Uim .^^rreft^ift tmtcroorfien iMna,
Vtänbalcn genannt; f[e abec, jdw S^e bnfi^mitioib unb oOm
WtlBoan <E^I*fishtt «otgi^ettb, ffmb ö^nc 9l«^Dmtn,
onb lange n«^ t^ ton bo$ tMk o^c Stntg f(tnÜ4*
39^4>n(i, eSanttomia, bic JUmgin bn^ff^, bon
■HrnnKK^fnini @o^ boA Stci4 .rü^ anjuwctmutv tsdgnbf
gte ^ ftibff fftt bcn eo^n «t« unb, mdnnli^tf ®<r(ble4t
Rf&grnb, cn6rtt ftc bm Sei^t %ttto|)ifn fi&ijit, ttigt ben
Xrirg n«^ Snbira, no^ia otfer i^ nnb XEtronba bcm 9»«
fm ain pi W Cnrc vortToog; ottt^ nAtit nnbae Sroncn bba»
ngtm AH X&tbttgtnt ni^rt nur Sratmi, fmbent aadt Stimm*
Sab bcftoNgra bewnabert 14 ^b bcr Sn» »Itftt ^ i|K »ibnis
E^e 3*4tig(eit, dS in bm 9BiInatm bic ficfUnb^ a«<«
PViOituta Süaal £«tn rttMl tf mtt.gnfm 6ittm unw
tidgbft ftMnt, bof tiae Stau bat Cbten. g^Uek, r<Vo> <<
bM^ bct l^ttdt jngidmiitttn, fmnl bcn ^»i»0 mit bcn i»4>
toä^m 89nbtn0m (u imttT^ft|cn, tttba^rao^h^tnXoMtt
bri bcn 9MC«nnai tri^t 0Mttr. Golt^ Sugttb. flSrtflrW
fnbct M «tufi in bn S^nsuül CSitttiml.
üD*m Xonilra*, btr JUnig eicitiin«, ({ntrtüff ftctbmb
Mt BennmbMa^ feinte fhittm XiAn bcr gtyt&fttßcn 2ta»
btf eOcMi Sicabtf, unb fo gm^ «mi bd lEflin bfc SmN
pn <Um> M fit ä<^ btn etlawn getoc^n, aU bk
6d^ bc< .Xfci^ MriafTm twAtnt, unb oUc (^(m ;ibm
Bfiibe tKigtffn^ rt bulbctm, bof bic tlaä^^ Qcwatt Mti
nnon Sflostn MtVAltct wBtb> .
Xba in rnircnt 3«t njtugt Zmie nic^ 3reue, fbnbeni
mm fit mffinstt Mrf4»iabct fit tittc M fie.gtbiot, t^n
jKcbt bic OÄurt, als ba^ ße gu ot^mm b^tnnt 60 tHtagen
m bm ftammoi finb^ bct Zm» bic 3uigm bn Ä^lon«
gm uA fingm tnulo«; «m wrbM nf^t nw bit.Swuib«,
Mos aw^bk^cnw mc^vA e^ «U mit Srrac ^md^
.>c;(.ogic
wuwn. SMn ttot ifi ni9t.8nMiVi$ttflr fonhun wtfttl^St
e» tMtt ftob^ fnc »k ISMrit A^&tMr« fs »tri «IS
ni6g[i4 n>JktI{(b witbastgdmt, um brn fiboiaftec i^trrSoffung
«aftMuliifn ^cnitfpßtBm- SKt ter oflgenuttun JBtmerfitngt
fln4 SUnntK nbbcrot ^ttfunft t>Jltttti InlweUcn ibn baS
yelnifit« 8l(i4 0^<nfc(t, lotet fit nun tüte 6t)<l^Bg oon
Jtti^ VDEontn'S bt0 9n$ta mit ben 9>oltn ein. JDtt too»
cibsnifii^JCMg f^Mffte OcfMbtc, tun sii4 )WR Xtitfai SiUiut
|u trfitbni. Hbtt ba« 9o(f crf^Eigt bte SCbgttnbsctm, ffopft
tfn« XAr))ai:t^tiU mit @oVf, ti/äU mit Jtttft au5 anb ftnbct
fit fo toR Ainigt mit dntm fbljcit CiWft sttifitf , in mlt^nt
fit ib» feint Ott* unb 4i>oI>fb4it tMiratcftn untt bie eign«
^ftOvt mU» ai^tightt vtcifcnb ^erwr^ebm. Sltditlicb tn
gnamtt nnn Süqw^ fibn bitft B^oubluni ficiiKt Otfonba
ttn; a Tcnbet ^ttn taa ffgm bot frtt^t Sott, abn bic
^tftiPt^tntcriil«een. X]erÄlmsmufift4» fdbft sumAriegS«
|oge tntft^iifitn. ffltit uttiifßsm GtbArtn , bringt tc bui4
Viifimt, Go^Uft« tatäf 9)oIt> im, »abtomt Anlau unb
Uft Wc emibßittt ntt 6alj bcfhoien. ®a ^tnnnt bie £ifl:
ilnt« ffnjiflm Slätmtr bot 6itgt<}ug IM finbntt«. ttin
Oolbfitaritb ^(tngt not^gnw^tc SUi^ngnt auf antra Stsge
auf, r» twflf aU bic eSsmir Mtft etgUhi)tn M^, t9 bm Vn*
f^tin (at, c0 ttt^ebott rin ta^M^t» J^ttt. iDit ^gptctf«
^»^ "kttsmttt't gtben ba^n jnm Sbigtiffe vor, faBen ober,
feft inb#n bic ffläjtungtn txt^wnnbta föA unb fk in bet
OMhunji,:b«« fmMitbr {kec ^ gt^tet, iU-Mit twibria»
gen, te bot twn btn Volcn gtltgt« ^tnJrhU.i^ tMib«
XOc ttfctilagtn. INc fiütgtr «btr '^^ bct Äf^tagmot 8Iä*
fungm an, finbtn, bit mocibonif^ fficiben baburtti ttbt'
fc^enb, leisten Qingong ine etiger bt« 8etnbt6, tift^Ctgtn tMt
mib tmbm btn Xfinig in bie 9InAt. JDtn ^cHtcfien STJinf
twi bct 8ift, n)d(^ boS Soterdnd) be^, n^Kbcn fit inn
dtfoig nnb n«nnen ibn Sefibet, b. b* btn Siegen.
„ffitulr bitfem gab <e notb tbua anbcm 9bften befftlbn
{RmkuI, btt «bn au< onbmV' Utfoif)! £tf(^ genannt nurb."
VU Riliiilie^- 9olin witber dnna( tint« iUnig« tntbtbrtt unb
bur^ bot &txi<äi btt aSotn^tn, btt Wie w4 bar ^coi
Dglizac^yGOOglt:
z>u 9(|i«tifi6i 9aat 6tt y»UB. . S9
fy^ ^toi, jmittct mtrb.Jan.won mVäät f&taia, cttttt
' t bic ffla^ tfne< gfir^ ju übcrtraacn. Skfc bn
, bR Cf^cT in einem ffittttonun foRe JCMg tiKi^in,
vA fcftte SM itab etunbe M eMtfiim))f» fc^ Su^OiS
Pcftten mm am Sntobrnb bcS bcfHmmtat Sogcl gaici Sing* -
Sn^r na Mn itnra fi^tufltT jn ^nfe fei, unb btfitlofai,
asf bei gur JUttfgtaM^I Ufß am tm 0(4» fosI(i<& bte 9tth€
ft taaäfttt. Aamn abrt Mttn flt-Ua imf bt^omun, M Ht
jk^ OR bot 9&Sai wmtmbct ^Itcn. eU fat^ifim nüin
M^ imb cntbtdtdt, baff bie gan}c So^ mit SoSongrln b»
tcift fri, mtr rinai ft^iMlai Su^Wfg 1)tätt btt liflise X^lM ,
fffcn jdaffnt, onf «rii^em n jutr^ $um ätcle »nb bonit jas
{Micf^Mft gn gdangrn ftcf) gebälgt ^ottt;
SßU SJtnalmge vetf^isüsen ifire ttntbfifmtg, bgl» ato
•o^ auf joKB 1>f«b Ihifniiida toA crtvatMm, jtt)* fctbft
«M Qtvscfi ei^tif^f bot 200 ber €ntf4Käiuiig. Su bo
fimnte etmAc tÄcfonmcItt fUb bn Gcwtf , bi< Senriftncn,
baS SoOL 2}cc Crfäibtt bn Siji Httnutc auf bnt Vfib, bnt
tt fitt ^ ftd^üei^i btt liiu inw aftugUnge «wr.iwlbt
niBber «oO ^fmtng, bemt b Iftätt bm ^uf fcfattS Vfo^rt
)tnii eä/a^ gegen bie Suflanflc^ nmbwn mit Cifen bcf^Iogoi.
Vsf fitt stmt britttft 9lal< gegebenes Stilen btsonntn SOb
brn BeMouf, XOer yfnrbe ober tMnimtdtni ft^ in bft Xn«
gtfB, nur ber eine btc SNniglinge cieiltc w^ M 3M wA
wnb aU Afnig btgtfift .pbrtn ig» ßef inbeffai fffn 9tß
fl^ ^ mb (crMxflo^ mtb fD bie 9^In DcrmetbcBb, nkit
•^ gröftf OcU^te bc9 nmft^enben- SMM. 2)o4» Inn n
b(T 3w^ imn Sitlc jDa bonoCle bo« BoK bie OfmUfdfi«*
gtiien.&itfit M 9>ftibcS btf tb^bm* tOcanU bie Stß^ imb bat
SfingGng ffo ben trfbibR bofelbm Mbub, tiMit t« i^ im
3Mae. Ccn Xabtin ober a^cbt eS jimt ^ir^, «bcm nwc
»am f[< Mrbngcn bleibt, n&tet bie Sit, cntbcA bringt fic
tUfosAei ein XiAcicr tiilgt bie iapu b« S^, tta Xnbcrer
iftert Ue <S^ fclbf bawn" ').
1) Sirft Oitd^ttiRS I^ tm Crig&iattnt babitt^ bttnltl, baf eS itvrt-
fd^ait (Un fcmnj BtE^n ms »ttt lOtdri rfscnttt^ bie JtrtM n^dit.
Bk Ht ta^cr Ml km ffittn fftmwWm, bfn Vnff^Ribtcn JCabtabtCl,
so Ctfl*« fBtt4* Srßt< eapttel.
' i&li^ Sefi^ w« «UB ein cbm fo iapftttt «18 »»fnc
$enfi^. SEaf)^, bnn rr bcfitgte ÜtWa vat> gnoonn St«(^
bunt pcTfinlü^e 3n»^<taf>fe >»tt twn flibfftm btt gtinJtw, tmb
Mite ed OR autnKErttgat JMd^> f» ^te n ^^ unb fttn
jQ»t( in ütimia&mp^, fbr ivdi^ er lOrrift mi^Tt^tv.
ffictfc obet gfigti et f^, niei( ei ntitlig toat bti bm 9reu*
bcn M Wtai^Ui, freigebig unb bttrauf Uta^, VMl)t buitd bic
9at>eB bc0 SetßeS oIS bet XAr^ttfl gu gefallen; vor XAem
abtt, tMÜl et niemals fcincT niebrisea <^a:funft unetngcbcnt
HUb, fsnbmt btn alten ffiantcl unb bic Sa^t^ti^e, ndd^c
ci fcfi^ getragen, gunt ^(nbcnlen frft^ercr Sebenftoge treu fw«
tootrtf. Sein Go^n (fiitlttrc Q^roniften nennen ouct» i^it
8ef(f)er) Wdc bcm Sätet an Xugenben gleit^. 3n brct S4Iatf)s
ten befEtstc et ben StuIinS Sitfat unb «ritUgtc bei ben ^ai«
t^etn ben GmffUS ntit^beffen gonjem ^er- S>enn et (ettjidHe
&>ts bic Seten unb ^ai^ct (b. b- Preußen unb Sleußcn, Uifm
ClKiteie erfI4tenb^iu) ntb fiiieteanbfttKiften noc^ üibet DÜr«
ttrien (»fnauf. 2Mtä8 «bet t>ei^titatbctc i^ bic ^i^iftee
Sniia uiib nj^tenb fle flSoiem qI8 SBitgt^ o^iclt, ^ab bev
8ema([ i^t bic proTlndi luAtMids gut aRotgragabe. &twat
a btnn au4, wel^e bic bti&en etdbtc Sulhi«, je^t eubii8,
imb Sulia, je^t Sublin, grünbetc; bie eine ruai} btm 9Iatteii
beS finibetS, bie onbeie na^ bem ibrigen bcnennenb. &p&i
tcr abci cntffanbgeinbft^ft jwifiben 3ultu« unb feinem ®(fm>i>
^, bec bic 9attin Mffttlb »crfKeg, obce ben mit tbt ctjeug*
ten Qo^n |>«m})ilitrf bei $^ behielt. (Ein Xebftveib trat aa
Me ettOe bei Jt6ni0tn; fit (Inbertc bic Slamen joec QtJbte^
onb bon i^t unb onbetn JCebfen etgeugtebetJUnig noit ixom*
ifg e^^ne. 3eb(m berfclbin beßinunte er ein fNitfien^uin,
einigen ^etgogt^finm; Xnbem (Sraffdwften ober Statthaft
fcbtffen, ben ^Jom^ilfuS abet et^eb et gum jtftnige fibet "Mi.
Con bitfem »utben ntifit mit aUc floidirctien Keic^e, fonbem
aut^ bct Sfad^batn SAnbn obn^cnlt^ beberrftfit. XMe Srfi*
bei ebtten ibn gmiffenbaft; ja f» »eit ging i^ie Q^tfuitbt,
tctf fit o^ne Steib feinen ficimn Gofin S><nnpi[iu8, aü er
fcl^ ft«ib, f&; iftien Xim$ onetfonnten.
manntefci^ eetlnbtit titib au<( Stageft nji^tt fCt aiAert, oU »ic fie
OBffifleii 10 tnAffm fieglaiAt ^oltn.
2)it ^{9orif4t£!i)gf ^er f^ttta. 6t
3o fernen 3a^tat ^«mra, ttogolt i^ Don^HOtifi flbmß
not ^H^, Stnoil»^^ mit 9t(»t}t«aungm, fnmnu . 3bi04tig«
lü^it mit IBIut unb Xrnu mit SÜuuIoß^eit. Sun( .Ut£*
fltvifi^ SAm tränte i^n feine ®Btttn mit Ztgntija unb^fMf
gega bic S^me. @etnt .ßcnfc^aft fei bunj) Imt A^i^ri)
Senci btftfiRbtIt, tote betoolit; et mjge wilfrfm, olft n ein
Jbu^t i^ci ein Sniti fein tvoUe, fein lignct .^orr ober ctne<
onbcni' TivS Mißc^tigei Cotge fCit bie @efuRb^eit iiffat man
Mit Sln^t 3(bcm M SluteS; berat ri^ frei fri Me Solctufto»
yog bc0 SBäeifMS, mcnn nidit bit dwtise M(|»Htten' nfic^
ben, nenn man att^t mit ba €i^I bit Sptb^agt cittenne;
jDicfc Sieben fonben in boS @eni&^ M f^igS Siqgond}
auf bet Semtt^Iin Stotfi Itfite er {i(f», Arant^ R^raibelnb,
onfi Säger tmb berief bte $reiuib< jum Xrofl unb yn Stroi
4t>>i0 in ftit)- Vf« n bann iiben bcr SetfammtUm einjtln
n6f^ f)at, et fA^le feinen no^nben 2ob, wetten tM^^^ofte
nb er^etutielte Xla^m, Seufjen^ unb @(([u4)en laut, S^ib
wn f&Sen, bte Snngftftuen jeträufen tf»rt >&aaTt, bic ^tauä
Hx eefi^t, bic SBeibet i^ Senttnbet. Kor XOtn «bei jeigt
Mc JUnigin ben grAften G4mci^; Iwlb ben ®ematt,, balb
feit JBomc^men ttnAtnunb, x&fyit. fie XBe )u tiefflem SlttUib,
!■ felbff bic etatuen twigofTen, wie man fagt, tei^liitt 2^^
MD. Sann folgte mdf fintmifd^ &iU m SEobtenmabV
»Monf ber JUnig XQe noc^M an im Saget belieb, bcr
Vagabm ®attin Ztofl )u|^nu(, ßc auf bte Stmt unb bin
Sk^ brr iD^cimc (innnef unb bicfm ju vatroitcn befolgt.
€Sic oAtt ft^mircn, e^ tooQte« ^ Ubenbtg begiobm wectat,
«U bag in i^nm boS Xnbenlen mt bü, uwl^ie
takbMFi S^nmif iidc& nU^t nennt, fnti txnra btm £>fagor)
|ib»ii Monnf; et nennt fie iti)o und Jtratu», imb um bh
ßidtere 2tenmntg SA^menS unb 9^Inrt )u tnofftinm, taten
Beteini$uitg M ^tx unb bort in bei Siagt »oTfommmbcB
Xrofn« »«den nb«(^ Ift, mai^t et i(|t blt bclannte M^nri*
f4( fitoffa ^ C^tfta Sanba't unb Id|t bie efne fn bic*
fn, bic onbrn in imem Striche btm Statte in bet Regicnm$
f%n. Z>eii3ütgrif be« btutT^ %btftm, ben k ai4 f^on«
toA iwor g^fffoiocai, gu nennen wrif, tT)4^ n bium b(c '
{Miq)tf«^ nai^ iibereinftintntnb mit JtoblttbifB fi^reni^
bit einjd()nten otar r^m&ift et ^itt irie imnei ptid^Q
f^tlbtinb, T^Ktorifi^ wi. Gfrgtci^ Ic^rt Sonba im Xiiumy^
w4 Arafau itaM, otbtiet ben ®Attmi f&t ben CHeg bm^
tti ein brriftgtilgigrt D)>feifcft an unb bcf^tGeft, boimt iw^
(rigenbcS nnglätf ben Stons bc« gegentodtt^en 9Ifi(M tHibi;
füfi fcOft txn nntiiitbifd|)en ju tmifta, Sit ntft b«^ Me
Ssttt^men bc< Ktttt$ )uf«mmeR unb l^ringt ntuft feierfii^
nt ifmen wifOnaOfitm @kbet von einet Stade in bic Wttt^
ht aBetf^el ')• ^^ ktntt nb^tt bet ^gel aKogUa bei Sn*
In baS Xnbcttfcn an Sonba*« 2^ im Senwftfcin bcS nn«
M^nenben SoKeS.
Xt^ttn »ti nun wn biefet auSflcbitbetctn ffran bctfi«ge
M üHugoT) )n ilnct Afttffen Soffung in XobinbcF» G^nfl
fnM, f» falben mit, bog fi^ ^iet gong JBSnnbctKt^ jimib^^
u He Cndtltmg Mn StuÖü^ unb bet Sonba anft^tft, bei
fierit^ n&nli^ übet bie Xixapft bet l&olen mit Sdaranbac
btm etofen. Xu^ et ße^t mtber mit btm Bn^cige^bett
■»4 tnit bem %olimUa in hrgenb einet nd^tm XJttbinbung;
mn bic oSgcmcine fitmei^ng: „aui^ Stdmitt nttbetet 4^>
Mt Wtttt biSBXilen &bet baS polnifttic Slritl) ofynt 9täb be0
BbM obct bei^^Kni^ttcn gt^ctrf(^', leitet ibn ein unb )etgt
i^ uns oU ben britten fftr ^ bfl^^enben, mit bem Ucbriflnt
Bsjnfammtn^genbtn Scßa^til bet Sagen, mcltbt itobtu*
M'i Stironif imcittanbet geteilt ^tct, ■ Xu4 bic f^dtem 6^
7) e^ra B»flv4wtt{tei4M UcrtlrttnteastMReMba'iacob.
Dglizac^yGOOglt:
70 ttftc6 Bu0. Stflc« eaptttL
trififflSoguc^tiMf unb bU bclbtn rogmotratm Tt^Ief^^ai, ^bm
{(n, rinrt btn onbem mA bcn Jtoblubrf au8f<cM&n>b, mcfiT ^»c
wendet tMcffitit, obti nur tn gUitbflfiltifieii SttExmmtßdnbai »er«
inbert, (utfgtMimnm. <Brß üMugofi, ^t bm e« Übtt^aapt ^veS-
trri^fcb i^, ba^ tr btt ®agc, fo oiH oU mftflUc^ uidi äbmO,
«» rt nit^ls, no^^lfcnb, in Seft^^te gu vemonbcln fni^
^tte (iftotifttm Sott genug, bkfc fabci^fte Simmr^nng
tloronbct'« in bie polniftbe Scftbii^Ufagc ni^t gu witbet^ol«.
ttt Id^ Xlnanbec faUoi; flatt bcffm öfter njd^tt tr, baff
naib brat 2abe bn Iknba, aI8 i»6If ffioiuoba ba9 Solf
nginttn, SRiS^mt unb ^otmonfR, bsr «nbom Bllftni an*
tn#fit, bie VoUn «ngtstiffra ^tten. Xaf bieft Ximp\t bo
jitbt ft bann btc eT)(i^Iung von bcc üft hti Scft^tf, unb
^{((»ngcßatt bnt Amt bct Gage bcvDO^b, vermeUKt er bcn
nngcj^einnt Xniu^ioniSnioS, btt in bct ßctbbibtmg Xleionbtt'S
nnb bnt Volen liegt Xcfmlitfi/benn faft ebenfo tDtHnhä^
bot ou^i ber gelebtte ipatiiMifi^ Staf C)ffo[iAflfi')t>iefm2^
bei eagt bebonbtlt. Vuf bei etufenitttei ttiticr ^pot^efm,
»on benen er eine auf bie anbere tftfinnt, ^at er bie atten
Sabinen aU bk Botilltem, ben Uifamm bct etowen ent*
bcdt Sc erfnnett da bie JWtge Xlrronber'« mit tmepSifdfm
wob afiiitir<bcn Gc^t^en unb meint nun, von ■ßotbe )u -^mbc
titmt bie ®age bmon ju ben Subinen gcbnmgen ui^ int
Scnuftfein bet t}oCnir4cn Sloiven lebenbtg geblieben fctn.
SKt Mefet motten Utbcrtiefiennig ober M« 94 bann bfe 9t»
{mKnmg an bie Sinna^mc ealonenfl burcb Stowen, bon twbtwt
~ CvDalantin Porphjrofreiflta d« Miain. imp. c 29. 30 betfc^ti^
(RttnApft, benn bie Xrt unb Ktift biefet (Sfnno^c — btc
Clotven rrfi^Iugm einen tJmifcbtn Xtiegt^aufen, logen bet
erfi^lagenen Stangen an, belegen beten 9fe(bc, tduft^tni
fatcfKrgeßalt bie Sa^ unb nö^en bobuTtf» ®oIonc ein —
pAt f(di in tBcTcntlidM in bei Gtjtlbbmg »ra ber S^ e««
f^tFB »iebct. (Snbli^ fei «m notb bifgu btittenS ba< Xn*
benfcn «n bie flowif^en 9lotionaIFilttq)^ orit ben Xvoren gt*
bmmen, unb on$ bicfen brei Seftonbtbellen folc^gejiott bit
®agc anva^fen, wtU^ Xobfuber» O^imit uttf tnitttieile, bo
8) «(»((Dt «aftfvbtl 0. 0. C. e. 81. MST. 48-6a
Dglizac^yGOOglt:
MJWk cfp^n nvl a hfBW l ^ «UtotA fm nMK Ott CttUIP,
foKt bdanntc Vnfb^ bcr CHmpm t^m t>ie Vvotm.
£itfer Vnft^t Dffoliiljfi'« ^at fl^ ob« fn fofteit etlcml
■y tt toffcn'), oU ou^ tt mmimm^ bet Xrieg mit tmt 3(iKt>
m fei «4, tvelt^ ma bie 6(inniit JtaUnfttfS ^tet ftfiinim.
IKitit ntbottßt^ 8^ a )u t»tßtl)(n , bof atut» a im Scfctiit
fftr b(Q€«no 4<dt(f imb scfit josor f o weit, im ^itt gtnami*
te Voronbtt goiab^ fbt dnen 64«0An bcc Timm ju m
Bfan.
■tatC^ ans bcn Otgennbai bt« St^oiQttS in bitfem S^cÜi
btr O^mnf, dfoT ba crften 01icf, bofi auc^ &« biefn €9asi
»b bä bot fi^ü^ bcr ttuMigm m^tbng^m %aaa von
btr 9d4rrain{tit ®tBM(t ongd^ i^ €^0^ Scmig jclgt
U(fc 0dc^«m{t(t «14 ^ »itbcr {^ SUrOc fdbft «n}
bom M^ibm Stott^dne bat Xtaif^ Xlömbct's mit bot 9o*
hü t^tt ^, fd^rt Sotwmc« fnt: „(Sine mmboban (As
gtadwAib^ G«^ jDciw wir btfEfecn ritu &n<fr'B>Mt&u>ll
Ikwibcr'l, tn mU^ gegm 300 firic^ mt^tm ^. 3a
rfam twn bfefm fi^bt Xfenmbci an Vs^iütS fi%nbR«
Mflea: Somit niifit Unfouttnll mciiKt Sage bitft dt^lKs^
«igcft bu «nfTnif baß tS srii bri bat Schiiten «n^ U$t
HÜtL 2>eni rt ^{bt bd bicfm itd^tm mt bci&^ntr etoü^
wtfiite m bcr Slotbfcitc ^Junnonicni Ürgt unb JCoranta« Mn
j^ncn gaunttt u^rti ®te iß mt^t tnml^ bic Bnt^cibtgtr «IB
hm!^ '64«^ r nK^ bitn^ Jtunß oU tMn- Statur ft^ fcft
ikr U^ idbt ffe unb bo« on^cgcnbc 8tmb mkI^ Sunft^ be*
ItaunsM." Samt ffe^ er no4 <in ^fntnwitf^tetbcn brt Xri*
|MeM an, fai »tt^cm glihltfaSJ ton bcn Styliten nab Xot
toBten bie Shbe ifl. : 3ate ^cfTaannliivaiKEinnibct'« ^nbcn
H N"n f» Stttteldta trml^Bt, mb fi^ ecUtPct bot gc
|(^, tMf bcr lOttfufl'R i»f<rn Qtrmif dmt fbl^ »or ^
totte^*^ SBaf er borin von Scyt^ra Itfm no^tt, ittoi ttt
H tt eoff^ tmb eiottcn f&r bofettc SoK tiiclt, auf bfc
9) »inctat Jtablatflo. o. C.'e.49B-SW, »«iMtattftb «■
Si7— 19 nnk 6. 528— S9.
10) SbUftaH a. A. O. & 5tS-<&
72 Ctftt« Ba«^. Ccfiii ffayUiL
d(|(ttt tdA iHiiUcMi mm, UmS ten Sbwtm ee^ften lotb
9>»(ni rinf4icb(iib, uMf er gcfunben, feinen 1>Dlm. 64m
Sriovtl fut baS anedonnf "); »tc IvQttn aiu^ XrgpTa<t>^ntr
Aonmlum unb bngleüfKn }ue Xenntnifl ba flanif^ra SeOfti
'^mme in jenen Sabt^unbnten gefommcn unb twit btmBoae
fn feine ®ag(n Mrariitttet feint Xlleilifnsd iß e« niAgli^»
twg tiefe Stmnifii^g Idejnnbn'a in Me flaiDif^ Gage giotw
leine. <Srfntbuog be« Scrfaffert unfern Qfycamt iß. Sit So«
gen »on XlQWtbei'S b(9 Örofen wunberbomt Z^aten ffosm
fc^ frfifl tu tMn <ä)cnti[(hibif4en Sditeni Üba, nie mit bemt
«in folcbe« Seif^iiel in btt fMißft^ Sagt ftnben, VMl^e
ant^ becl(ttet: blt Saufen vahta, t\ft fit inS Sonb Stufrftit
geCDmnien, in Xteronbet'S ^m getvefen uttb ^tten nät i^m bte
JBielt&tjivimgni: geben Brie nun mu^ biefc as&glii^ttit gtt, geben
wir ferner ju, bag. eine Soge t)on einem S'NtenScfcbel tmb feinft ,
Z^aten mit folgen 3£gtn in {Btlle Ubtt, wie ßt titi oufgejeic^
oet mi twiliegtf fo ftitb tvit bo4 jebtnfaHS bereit, eine
S^mbrag bEefer 6^e auf ttiKnnnte ^ßnifi^t gocfa auf boS
Ba(^bti(Ri(^ßc gtK&Qutwtfen, fobnlb fie, bm iu btcfem SaBi^
tWT auf 3uf(lD%eT, balb ganj, balb.feg« nur ^alb jutrcffett*
btc (bifkrcn 3kbnU4Mt eittselner 3&g( bcr Sogt mit (i^rat»
fi^eB Cnigniff'm boufit £a^ tjlnnen »ir ou^i nid|it bet
wciterB Xnfiibt SriaveTl, bicfe Sage stt^^i' urfipr&nglit^ betn
flonifi^ 9tamme bet ftotontcn, Xarotttantn, btip^ten.*
Senn tiefe Xnßtbt fieru^t »icberum. mit nif jenet 2>tubnig>
Sef^tt fei 6iuno, etft^tCt Xanpf gegett Xleranbei bot ®iet
fen fei bfr Xomfif jener f^Ii^cn @lawenß<lmme gegen bfc
VMxm, iffiir mlifffn «telmt^t effm bctdintn, baß ttit nttt
Mefct Ci^<[^luRg, »ie ^ berdnjeEt ofyu imtm Sufammtn^ong
mit btm Seiang^tiUMn unb SoIgtiAtR in. iMr (EfnmtS i^ntt*
fEeltt iff, ni^u wciln «ngufangat mjftn oirt» nut Mnmttm
^afm, ba0 fit btm cigcntUii U4itif4r4iMlaif(^ SagndMift
angemalt, ba »it in bi^em nocb mtiftte etfii)dr< fcnnm It^
■tu unb in aQen bitfen bit Stftigfeit, CkWoi^ ol« bat gei
feierte aRomtnt beroottritt : ein 4atafteti^f(^tr Suifbt^at
fiilf, untflc bem bitfe Sogt» tntftonbtn.
11} Bintnt «abfttbct «. a. O. e 506.
Dglizac^yGOOglt:
SU (f ßotlft^t ßagt. 6cT yolfiL 73
Wkat mm M H4a ^ Bn^ imfim SMiS UM
nt töqelne dvfinlM^ ondiiuiba gnn^U toA bunft i^re gc
ktitt S#oi(| biitß Mttutitttgt Sajtn »«n bcn Uttnmtaältfwtt
Safän, «en bcn SWrin», bt« S^aXat, tcm SoUft^mtib Sc*
fürf b«tot, f» gmümt n Mit-bct (tMÜtlma eeft^cf'«, bc«
fiterer« in fBtttmmta, finen tttigai dufuninn^fl. 3(u(ft .
kl 9i)auHtt mmAnli^ onganuiMct ®tWwfanEctt »ttfdiimf
M; anr rmI rimMl, in bn QHinriFttns 3ulitri( Q4fat'* anb
fteeAncftn tut twrt ft^ boton fnfqvft"), tritt a fimiar;
H KAngcB hbamitgt, mit Viitnt^t ber gönn, bi< Mi^ot*
fitab rtrtnifjf» Höbt, fbt tift fagm^fteS etytilse btfi 3tu
(■Brt Jtrib Ü^t tiDt gld4 knacritn, bofi »ir e5 Ijkt bott
Jhme Moifr nä K^tR SJoffSf^ )u t^ ^abcn. ®ie ItiMt
M — mb b«bitn^ n^It fb )inii4# ifjmt Snfamntntotig—
m bie ntanta6n>4cM Stft^letftttfelge bn ^aä^omata \ttM
hfi^Kf ttom SotR imf eo^n an unb begleitet bie« @ff4I<4t
m )it fnnnn vdOignt ftriAfcticn. flStt glauben ba^er, hierauf
■n< fti^nb, nii^t ju inen, wenn wir in bicfen eagenqiclid
btt &fli^ef|<[(Kn Oefi4l(4t6 bie ®agen ein trab beffclben ettmmieS
nfennnv imb t$ m^tlft alfo }un(((^|t bfe ^agt, welclicm bec
Icditift^ Stimme fü )ii)uf(f)nt6en f!nb. fictrac^ttn mir bie
6)4Äm0 bicfe« Qqiia» in SttMaUVi Qiftomt ^ fi(& aOcin,
fi bentet frctli4) fc^ cingiger ^g onf eine btfhnnntt Socali*
tft, oaf einen btfltuinrten CStonun ^tn- IBei tEntr CcigUt'
Aang obtt mit ben Dorangeftenbtn unb fblgenben Srjd^Iun«
gen ^ntten mir bcmuKti einige Xnbeutungen, no^in toit unS
l> »cnben ^aben. itiu QfjwaiS Jtabfubd'S ging, toie mit
I4wn ft6^ beacriten, w» bet Srunbonfttfet aui, bof «de
«otbcrn dimcn^ibhme cinSItie^ geMIbct ^dtten, fie iibcrtnlgt
bcictt Gagen auf bit 9oIaii ben ^taam, web^er in bn f;»i>
ttm 3ett bot mjctitigßc Glantmeit^ gegdmbct f)att( unb tvcE*
^eot bie .G^nit fclbß ongetiirt. 9tm finben n»r in bent
le«tnt 6igcnbtife be< @cf(^U4t« Üef^cF«, bo« bei Satei
1>oi)id'< bie tDÖten eanbf4iaftcn untn feine ßbifat ^ütt
baf bct «Utcpe aber Cbei^ oOct Sl^^en blieb »nb bicfe
iS) CMUn tftTc eaem eon SbIIm Cdfm'l !6tiUttmita %a ben
6IaiMn oKf bn aUtn VriHUai wn ttt UAif4(t^ma 4knMnIeM biu4
..yGoogli;
CSMOtmg «tut Attf ftfn« 9}«^f0iimKti HmM«. 9^ bM
bortet auf OnStwbn, tm JCcm bt< n>itRii potntfittn ®bM«
(U bin. ei>Jtn trctcn'bfe^Maftm bt bftetdk b(t «cf^eTS;
b{e IMMtifl* obCT gcbirt miKjaKiftlt 0n>ß)>p(nt an, tMto
otrt fcb bAim ergibt, bog au<b bnCiagnifRtt wm9tfilblM^
ttf^cTe aOer SBa^r^tfnßtbMt «Mb ein «^ IwbrifÄn tp.
Oagu fommt no^, bog OaOtiB, btjfm Qbtonif um fa# cfai
SNtbi^^unbtrt (Ilter aU bic XaHubffs angtfibm wftb, btt ftU
tttc furjm (Enod^ung btt ^oipUU (Vwti^iuf«) Cagt, Mtfm
Voptri grabrja tintn dnx in oinlile gBocamü nttint, unb bU
f^tcm Sbiontftffl M 13. unb 14. 3a^i^bcrt5, Sogutbmii
nnb bte jenonntm fAIfflT^tn, bm UnteTgang ^irt** bun(
bw SJfdufe nacfi Snifjinkc foulffbini, cÜKtCtöbt in bttSti^
tiini ISnrftn unb brt 9Di)I»fM8, an wtlc^an niMb boite ^
altcc X^umi unter btm 9lamm M 3)l(hifetfn>na<- b«S Xnbcn*
fen «n bitfe Sage tifyilt ")•
U) Ctt ntnttt BMiMtrt ter yopftlfoee, Dr. Cntufe JEÜttisf,
^ VepiciraSff Ift^pgRif ^Iitrt SSanufoipt) ^t bft Ka)t(^ bunbgti^^ .
m l>ttr<^' bl( ®«9t ftf mafonffi^ Ucfpmngl. Oc fti^t bitfc Xnfi^t
1)111^49 baiauf, ba| tSiOut fagt, fic gUuHnt nuc bU ^tOa, a tiait
fit Dan bttfni stfiirt. ftun iabt tMt -^ribtitttnim tm 11. Sifttbimbtrt
IRK no4 l" Vtarovlttt gtbtifttf wn bttfci eatnfibdp ifdMi olria btt
HMcttenoi mm bal mhi VcahMlm wrt w ttnc <n(<|ie>)l^ «ntfltBuw
gnif (UTo Hwu bb Giisf ntrgtnb aabttt »e^a bcn CaEUK in Dfyctm
fibuunui frin oU aul ISafoniin. Saiu Commt &o4/baS Xujaniiar
bft Sanbrctiaftf fp »cl4« QnifitDicr Ktgt, mo^fn fü^ btt eagt IocaII|iTt^
Scno^nti: narmiri^ estanmirt gt^M unb an4 pollttfi^ bt( ism 3a^
1337 i« narMricn stTM^nrt »otbcn Tri- OnMfc^ wftbti^Ie ti4 Mo
ftibt ff^ti ^"O (t'**"' l^ii'i^ttt nntngont)! bnnb Xldsfe im tämi
fpdtnn nufouiir^m 8)ir)lai btl IS. Sa^t^nbicU. — ■^itetstü qt fß
frimcts, baf bic CStcOe btl SaOui, tsoranf Dr. Xä^naß flib bcMt^lr
DU (^ nmitbtis aufatfaft fi^tint, nenn er fb e. 8 fdnre X^anblnns
^ äberfctt: „an bicre Brtibluns alavbttn nm Me <^ribcn, li^ fo^
fbit, bte ibrl^t^i Uibctthfmuis i» gtb«. Rad^bm SaUul Uc Sage
eon btm nnMeang* y^tttTi atU/a |at, Bit bftfAtt MidMrM uSq«!
MRMt, fltrt tc tbrtt •
8ed i<tanm gMt», qoonM sraMriMB oUlvio TctwUtb ibolarit
«t qaM airor et idoUtrta A^timnt
nemonu« negltgBaiu,
0t td M radtaoit, i]Bm fiddb rMaidUlo aMatak, btft nsdsel«
..yGoogli;
^^is tsic foU^ct^ipiitt ntift nnb CStdnmi ^nitfadif vcEi
4tn U(fn 9aA(ntni4 «ngr^t, fo {faiua wir mm aiu^ fid^
itr ^ cinnit Stt^c^*, i^n )u ienüta, Übagi^ Ätmi
«r Mn boB imufaftfl ab, voeA btc gebtirtt SafTt"*!! ^intugf^oit
|at/ eon bcm @a<tt, bot Sotnc^m imb bneläcicn, fo er*
tmatn 'mc ia htm Xnfat^ bcr Gage bü dtttgm äußflnbt
kl eunnamü wiibtTi 9!tir bei ttnoi tto^ tMlb aomobti
fbmbcn SolEe tcam cttu €^c fl^ tflb«, roeU^t von bn
eibKa^fctt btf 9fnU» bit ffio^I eiatS SM« t^^äntfli
tmSft, bcna ntt ^ ba£ SAcn ntitt folgen SteÜtt fiat ba5
Warb öM ^o^e ffiübt^eeit, dw ^bt Ißtbtatmi '*)■ ^Ui4
t. (. Iw4 oHbH Xntorti all: 14 loIK U( Zftiittn tcr •^dbni (»e|fl
m4 bm^ yai>M gt|ictt), tan XMadta f4on Sttgeffm^t bcA, luife
«Ate ffOff boc^ Un^nha nnb «UBtnbfuift bcfbdt ^b, nl^t »dtn
(tvi^iun, fosUnii jent nsc (ni) SoÄ^rM, ^ bna äbti:9ttHn, »ol bEf
^riftli^t Srintttniag aufbtwatirt twt. — Snfbtit man ab« bit ettOt
ta büfn Kit, fo fdlQ itbR 0tud6 fort, mit Dr. JttSbna^ in bni «eniores
■ntjqol '^tfbni jD feilen, dt fiai f(^lti!^tti(it alte Snite, wclt^ nut
ton SaOM {ent 6aee auf btn Seiten )»< •&e(brBtf)nni< rt)j$(t(n. 2) €t{nb
■BB Mt MnioNi antiqol ntifft ^cibtR , ffl ftotai »tr ouit tttna VmA
wbi, UM tunturttea, In »A^n )M(tiff4cB tanbri!i)«ft i« 3elt M
■olB« ober da aStnf^jenoUa cor {(ni no^ bot '^'brat^um bläbt«, ftb
un Sninb, an SSafomIcn ju btnlcn unb eon ba (ei: bie Sagt bcm (SaQul
trimnaen }n lafcn. 9) 3^ es bit itftt udI unbtfannt 'geblieben, mein
«Bf bir e«^ptung Dr. Xfi^na|t'l bmtfit, bafi Xn{anrftil nrTpcflngliilb
SOMtinn: mafoioift^ etanmrt fli^obt ^abe. TßUMatt'i^ StttlanM
H ym 3fl^ ifSO «hea nil Vtafnolei )wtiHf4 stnCnt flmtfta, aber bo^
erft ftft btr 3:^iing unto BoMtam'! lU. eignen, unb OaSu*' 0cnn:>
hngCSO:
DU ijETO qui de nuu)UK( JiQBtInm «vMMnwt
▼el qn! iiwram MdiciaiMia deTJtabant,
dtn flailiuB'Wjrflk ia HowniMi fa^obut
fteiitt HS« bcBUi^ aiiiqdanij baf b«4 b«r DUümnig bttfti S(»ni|bR
ttaftoita Hfl inifciU b« XBt1d)ftl b(«(uin<
1«) Mt Saat tum Utftm Bctttntntn |ti ^fttU erbuint f» fefr a»
Ibc e{ttc bn alten f)mpen, tsA^t vnl XBeifftI, Chronica aUn
fMlifibcr .»itetfCB, JUnfflMcre 1599. 4. BL S5 dbrttfifeit iot, haf
4 at^t nm^ tonn , Utfdbt fiftr gK KttgMi)m^ anguf%nL Ko^
Weftr Oiti^nag pfUffim bit attta 9^f(n eCi» M^, twU^ man anf
•tata BagM «eUflt ^ottTf }a 9>ftÄt Hit srvfm a«f4«< W an Mt
..yGoogIt:
70 Crffi«tfti4- Ctft<l 6«ttlttL
Ukp nir «4 t»l Itnn s(I((rini Sttt^ot« tfim (iiieEtm Htt
0(cMAer«Widte etdhng aOtc SIHtglitbtr btft Stmmnrt. Sc^
f(M/ ein anuR Sfinetins mit Soff^u^ tmb gtobtm SSan*
tri, triRniit 2%ril an bcm Stttlompft um Me Xront, tr nttlr
)inn ftfotgt n^obcn ttnb ttnnbt bit SSiaH «nf frint 9tMt»s
(nunm. 9hm iß ber fflamt gtrjtl über lein onbtcn als
ba 9Ianu 2«^, fo ba0 unt in bieftm Sefjef eben nic^f XiK
bnrt pbot, aU bie yerfoniftdruns brt etammtt felbf.
Senn al|b btc ®(ige «m ifim bie gon^ wette GUmaxotU
bebtnf^en I^fit, fo Stgt l^tntn ni^t» mittr M ia» SBt*
mxft\ria Bon ber weiten Cetbieitung bct le^iittfttwn 9tittmt
imb ifyct» urf^nfingticfKa 9t4timal)uf<i»nn»n^gct, webun^
fie fic^ bcnn ouc^ in bie diteficn Seiten tiinnttftficFt. Vber bie
fpl^t Seit feitnt fMtir^ nur bie @ettenntf)ett biefei Gttbnnc,
nicbt mcf)i i^ JOercinigung unter fjnrm ^tn\Ö)tx. SDeS^A
gibt bie G^ge bent Sef^el ^wanjig 6i^nc unb Uft t^n un*
tet biefc fein weite« 8I(i(^ t^tüta "). 3tbc ®agc ober, bte
flö) mdbilbct, fbuht yat n^nm Sefi^tc )u werben. ®pi*
tat crginjen, wa5 ben fft<ffo nod} fcblt, tmb (■> ftnben nxc
tcmt Auc^ ((et, btf , wilfiTenb ÜcMtäftTt (SfymtAl nur »mi
jwonjig 6ibnm im VSgcmeintn fprii^t, Sogn^nNtf f^on f(re
Slomen fennt imb oucb angibt, welibe eiR)tInen &mbr(6afi
ten iwift^ Clbe unb mtidt^ü iAtt bfcfti e^^ne twm ßa»
tet citMltin ixA*.
Koc^ ber Xiernnrng ^dlt Ut ecwußtfdtt baMmmm»
Ut Bette na4 itatm •^(ttd, uxUM nr eCnrat'lD Mc 9tbt ettritte
nm yfatb lag. IDn «bfltr 6t^ft bot etlbfU«. — ed^jt Oimtt Mefe
Cttte Mt »ÜUI» Smmtafong t« ni^ren atftattana mfraa: Ctege
MB Ctf^fl tnnKtett fda, b« fs aM^ bnc4 fttlun ^0 ^ BtHnnnfli
gn t>(Me Ut fArftlH^ SAebc tafueU 9M» ^oite ^ y ft tft w w O wp »
an ttn .(«npttKrgndtoi bic Jttebmiffai. fäfjU Bnbbtie, Keilit cbu*
«alftn bun^Scif', JUrfii' nitb Kniruflanb tei Sobce 1827, dab|l iSSS:
6- 19. 30.
15) Bei nitit tofdUa ft*>«t Ue bAnnft Kiutti^t tun riaiaai
imn^ etawmfUbawta bd •^etaiaib mU bn CÜ^Mgabt ^4*^ ' in ixc
<Sa«t («fwuwn. IXafivtots Mdbt <wb iMmCf b«f {McB^^in* tea
■ ■ — - ~U
..yGoogIt:
zu (ilt«clf<t>* Cagt fttr 9«l(tt. 77
§iiittat mi^ ({nige 3<tt wt. Zit 6age fini^ Mrt' b«Ea
«oS, t)a9 fte dOc @66ne nn^ bcnr dltt0ra aÜ i^nm jE^Ki
ÜBtg imtnötTfL Vbtt bit OiNtttte (Scft^K^ ingt ^in gegen«
fettige geintfi^aft, t^tett gtgenfcttigm Arieg. fiaäf biefm mutf
feie @age crtMien. SBie t6nntn JBtA&et Mn firfibim ß^ f«
CRtfi^m trennen? 9tur titc giipte Qcmattttiat Conn bm
gnÄcn ber Somilit bre^cn, bie SHtglUbet betfeKen gnn^
gegen tmonbei ent^onnnm. SJo^er nennt nun bieSage2)ctt*
jentgen, nrdt^ ^ bteTe QitmttUtfytt jaf^reibt, grabQn f)o>
^, b. ^ Siner bre fcngt unb brennt; nlfo einen SeifUicr,
asb wotec grabeju ber JB^ft* Zk Senultt^ot felbfl tft in
ba Gage f>o))iel'f f^intd^Ui^ Senate an ben Siäbcm ^tit
na fSotta, eine <Sm(HiafCtt, welche beut Sinn bei Cp&Um
(o ^mclba^ erf^ien, taf fte ~ man fc^c j&ibigofj — bie
Oottin 9op\tVi, bie i(n baju oetlritet, jn einer beutfitwn Sfii'
fentK^tei natfien "), bomit btc gti^tn SL^al bn unnotfitlt*
4cn Blutftbulb <mf ein SItitgltd) (inetf frnnben, ben Slawen
ftet« feinbli^ra Sbunmeö faQe. SoUfic £(ott^ Citffen abn
bie @6tto bei ^inuneU ni^it ungc^o^ ffiie bte 3(wt wt*
bccnatiilitf), fo au4 bie %xt bei Strafe. äRitufe ent^e^
n» ben unbceibigt wnnobembm fieicfim btt onf^vlb^ @c*
amtcten, fte «rfblgcn ben StMer, fle ventfafeten iba, unb
et ^ »iebet ein fefii ^dfiatt 3ug bet Sage, bof bi'efc iKt* '
nt4tenbett äBiiufc eben mit jenen 8ei<^ ficmngt^, bem
fslf^ge^olt gc^t 1)ofiie[ an fcimc eignen Z^, wtÜft tat
Strafe (crWruft, mit feinem gangen ®cf($Ie(^ga9nmbc").
16) Ibif Mrft Vn^ M Z)f ngon (I" "^ ttMofymUi Mttt
•m tte (ia (dtfac Bqtetnie yolm* oaf b<i< StnoUiistnttib V tcnbii,
nb (irnif bann müta 9H^t gtt huttiif vm bit Chise gut <^florie
■■■wtM» iB limuR, »teb mti ittt ttU onsomfi ftr t{M oitKg tec
17) Ol Idun anf ben ctfttti Wif anfroHmb ttfctriant, hat »(^ M
bkfEc XaffaRiaia btc Cagt gut Mnc Slil(ffI4t anf btn gurfttn 8tfi^
sab bot afttn 9nii|rilbi« enuauncn ^btn. Xtttla nott btmnft nvTf
v& gbU^gAUls tub noUommtii unbtbtntrob bttfc Selben fn Um BnV^t bn
S^MMif Xobfobcr« fltbattnt fbb, »te nU XnAu^t bn fobtt^ft S«
ktittii jUatpfi bc4 9ttUa mit Snliid 6dfw fo gai b(4I* <Ebara(talfK>
14« Don {(■>(> tcjd^ »ttb, unb »an »teb mt okllri^^ Mfämmn,
■tan »fc awK^mair ba| Mtfc Btfbni «rft Mtffi m Ut Mniilni^
UjL.:a.?yGOOglt:
78 >t0e< Sut^ Ctß« SapUtL
2)fcra e^t Mm '9tfi4I(4tr trt SefcH ftftßtfit H^ mm
tmmttttlbae Ut 9tdftnifo6< «"• ®ii i>i>^tt fie obm noc^
SuHnbtffl S^näbrd^t mitget^rift; cinfaAer unti bafiR ge«
ftiiUKhwIEn tr^^U fic bct liltfre ®aDuS, bo4 mit tmtfdbm
BÄgta i» <lin)t[n«t. Kur bie fpdton S^roniflta meütim' »e>
fcntlic^ ob. Sc^on 83ogn)>^aIttS ipttf , baß $ia|t unb nit^t
«rf{ bfffen 6o^,)iitt %ia\tai ndobtn fei, ctn^ bie bribm
mmbctborcB Sninbtn f6i bie aRtbt^iet So^onnri mib $au*
hd mib pngmattfirt UtäU wadtt, fnbem tt, um bas SBun*
terbote ber Srticbung dait fc^Ii^ten Sottert )um Surften }u
cifliben, in» betbcn Srembtn int 3ett ber SBa^l ivcAätt^m,
{^ Swibet ^r Stewittbung bn «ifimratelten tiungctgen SelM«
mtnge vor ^4 Sttun unb titcburi^ bte Srbebung $iafl'ä (ns
MfibKii ii$t **). SDtcfc KJtriEnbcninjeR (6nnen und aber in«
fsfem »oBfornmcn g[ei<ibgfi[tis bleiben, ali fie ben Aem bn
eagt tmbtr&fnt laffea. $taß ($aft, ^^nft^, $(if4) ifi cm
Sauer, ein 6of)n bc6 Qboficitco (bit 6(tiretbart »e^ftlt, bd
9allvi'. ChorfKlionii fliifu, au(t» (Sioayuioiiii, autbChorisi-
tionii; bei Sogut^ivaf: ChonHuko); in en^tn Strtxiltniffat
lebt et mit feiner %ttai Steyicja (Slepea, iRrfta, 9ti()»{c)0).
3^ »tib bit SerÜbtbigung ber @i66e feinet .^oufeSj Stau»
mit, ftfh Colfa, {eignet fUb bur4 ZütbtlgFeit unb Sutifeiftit
aa, mirb JtriegtfbffrR feint« fßoltti unb gutt^ Don btmfefi
ben )um %btftta erhoben. £al iß ber im Sanjen b^e 3n>
^ ber Cafft, trehtic n» in ber 6(^i(bmms um yiaffs
iknmiieiVfyt fttMdt (olbtr «rigiibctiittt, fn bh eagc i{ne{nsef<(c(ai
fintt tiat taätHnM, »acoDf in4.f<bon Uc Btonenta^«^^ »tt bew
tifftB Bcfcbtl nab bni twitta Vonpiliu* ({mottft XJat aan itia f^m
H9 bie Gage la ^naUsiltttn otrfiHbte, trigt Ssen^oot' Wi mbft
bcm fpdttm IDiftlfna bnilbtrt: tan^n Batem hajiu LcMeonii (ic
McaiHÜ) Chrirtoi de Tirgioa nätui mm MtimatDr. Inpennt« latem
NeroDe — Leite« — debitan camii In Miiectute euolvit; foivia
«u4 boi dirODicaD prindpun Polouiae ttC @l(ni(I, «criptiir, rerum
"bileüe., ncI4rt b« BUglttmitMtdtt ^cfitVt II. auf bd< Safe 800
dm frtü.
18] IBra 114 a»f "4^ f^Iaem^ Brift Den bee ptaflnatf^nobni
Krt b(t CSüsnbc^bUtng bet JDtugofi — ci: nai^ t< au4 'ri bn
tts«tli4cK «tfibittt oft M)t anbril — äbntngni »iO, Itfe bd itm
Mi arti«liu<a->«« Woft C TS-M ba Ui|)il«er Vtusobb
Dglizac^yGOOglt:
«noM Sttoi «nb röncc daß^citftt ttee pMdfi^ gUhafg jc^t
^alttn wx an« nun an btefta ^f^lt, fa gnomnm toii ,
eben in4M wcitn «Id etwa bU 3Inb<utun|, bai ba§ )}{a{l{)
f4M S&rfiott^u^ AttS bfc altflqnijfic^ Stntdnfcei^fit — ^i&%
bec Sattt bte ^cn S&rßtn, aU amur JBouci: bargtttllt — r
bin4 AiegJbcbiingnifTe brÄoiginar bkI^k einen dt^ttigtit
S&^trr an bte6fiite reineS @Ummt$ brottiUn, b« bann feine
Sftt)Ttif((ap in eine ^i^Ii(tie ^4ii))t[tna£|leaung vemanbtltc.
Sr^nem toxt ant abtt, ta9 bn @Agenfrei0 vom Etftbet un<
boS 9ef(bt(f bed le^ntife^en Stammet aI0 eines ®an)en, feint
nfvt&iglt^t €mbeit unb fttnt Berf^altimfi in mele .Eleintn
Smrigßiinirae baißeUte, unb fefien mit bann jn, ob nt4it «icU
Ui4rt bie |>iaßmfage unfl etwa bie ©cbidfolc btt ttoinifcbcn
6tannne9 l^beiliefertr f0 geninnt mitflit^ bieft ®oge tiqep
»dtcntSnbalt. $iafl ifl bei ©o^n M SttoScito, b. b- btd äBon*
bcretS (choditi, di«dzi<^ gc^, wanbem), er felbft cin£3aua'°),
6cm €5t>bn beißt bann äcntevitb, Sieniowtt, b. i ber Sanb*
aahatt (ZiemU-njtä, im Sitauifitien ber Stieget, bei @nfc(
äeminifl, b. i bei eanborbnei'"), b« ttienlel SSe^o, 3Sie«
q90fa», mit. tveltbem bit Sage berdtS. in bte gef<t)i(iltli4< 3eit
tritt. tUbarfebcn nrii bicfc 9tanten, fo f<b(tnt taum ^u txi»
hmen, baf ^en mä) bicfc S^e bte Suii^nbe bt(. j)oltfif<Ac9
S«Itt goni jibftract unter ben Stanten bei S&ißen ^nfonificirt
bat: bie Cmtvanbennig, bie eiße 91iebirlafifung, bie roeiteic
Cr^cning bd Sonbef , cnb[{(b bte €intidbtiing it» nnitn ®«>
BKinnKfend. Urf^rüngliif) boben wol btibc SagenEieife, jtnet
fdibei msi^nte vorn Sefc^ci unb bicfn le|teic bon ben $ia«
19) JCWi Ronra ¥ii)|t »agt {(fi fjjiaftili^' nti^t ju taUatni vftl*
Iri4|t b^et CT mit piutowK^, fittsm, cultiDim, turanrntttt, fo bat
IXift SÜKTV Nt bal Canb pfitet, ailtlDict, atf» dn „Satct" bic^. a)c>
Xanc Stepta, ftepicja, Seiipkia liutt. an nqilui, bfo atdbe, n«p«ük««
Ai Ittteähetj Rfnnmi} to^ fMbt bU Xcmalmt md btefn (Stjiitnoltx
git auf btii Samen ber giau bt< ^iaft, alt fti fic bie (totcayflteKin,
Mritrenb n bni Vdti baut, immn swagt.
SO) 3»(f(^ 3itmoioit unb ^itmom^n fc^bcn (Ballul unb Sa»
bUbtt aai) ben itftil, St^o tb; aber r<lK>t bei Utnitanb, bag ^t gac
trifte Befoiibnel »on iba gn berieten »tlTtii, geigt En Snbtnbung nrit
bn AMÄea ^rtfifiTltt in btn 9l4ttMii , bof Meftt etngtf^obiB fdB »tob,
wMe VtotaiMil* tftMl Usgn: taiuufKR*
Dglizac^yGOOglt:
so <Er|tts ßu^ (ErM (Sap(tt[.
fcn mittfnanbn tit MiM 0n(Mung gtfianben. Si# b{»
1V<HeT( XnAbllbntifl fi^uf titfc SBci^nbung bo^in^, bof fit,
in bm Stoßen bo« em^Difoinnini rinrt ncum .^trrft^gci
f(t)(t(C tMtj) bcm nnUrgotigc -yDjpicr« finbmb, bat SJo^iuvt
brt 9Maft in bie &«tflabt btr Surg Slene« bnitfltt unb nun —
(6 ifl bod rin fitiAittc ^06 M ))o{nir<c(en I3oa<0(tßt0 — im
@egnifaD ju itnon firrvln, bm Gtomtmuttt bc( »tele 3«^
bunbnte bUlQcnbn JtdnigS^(r4Ic4it< mit «Kn altflawifE^tn
IPHt malo, a»icc9«{aw tritt eigentlich bic Sage bereit«
In bie ©ffi^ic^te ein. 9hn ivoj ®aaa0 »ettl^iifigei aU JCa*
MubtT» e^nnif tton itt Sugcnbteit beffielb«n berichtet, tnlgt
wttbet, wcns auc^ in onbcteK Xit, itimt GEbmotn- j^tcf«
€5(mimij(, txiUtlt ®<illu6, eijcngtc ben grollen inb btnhofic*
feigen 9RtjttOf bn jtefien 3of)te (ang no^ feinn @tbuTt Miid»
DMr. 3US n nun biefrt \tm flcbenteS 3a^r errei^t tMtte, bat
feec Sotet bn ®ittc getn4f feine trafen unb anbem S3otn^
tuen ritt )U einem jtdttli^cn (Saftatoil. Tlirt mittin unter
ben Stnibcn be< SBa^EeJ, tvöttcnb bit 3&ibern jubelten nnb
fn bic ^((nbe tlatfcfeten, feu^tt bct ${ix^ taa tieftet firufe.
wenn tr bet JBlinbticit bt6 ®gtine6 gebai^e. jiDa erMtoO
pHldiUfy bic »unbetbatt Jtunbt', bec blinbt Jtnabe fei fcbcnb
wölben. Jtaum g[auMi(^ etfcbien a bem iBata, bis ^SRut*
ter, vom Saßma^Ie anfße&cnb, btnAnobtn ftlbß bn^dfüfirti
unb unetme^Iiiiie Sceube bcm @«ttm unb aUen @<l^tR btaibtc.
£et 4^jog aber rief bie dlttrn Settrauten }ufammen luib
frajlte, xbüB biel SSunbet bebcutc? Sie antvortätn, frinc
JBlinbbtit beute Voltni JBIinbbett an, unb SRefc^f» mAt a
ctleu^ten unb über aOe onbcm 9?a(tl»in>6lfei ergeben. SBri(
H fidt au(^ f0 scrliitlt, fannte eS bomaU autf) anbcrö gtbcu>
tet woben. JDnm $olen war früfier wtrflic^ blinb, ba eS
bm wa^rm ®ott ud^ frine @[aubenllebre no^i nicbt erfonnt
(atte; butc^ bm 3ftef4fo aber wutbc ti erleuttttet, weil burd^
feine Vnna^me beB tbriftlit^tt SlaubenS au^ baS volnifc^
CpK bem 3pbt ^a UngUubigEett tntriffen warb. Senn na<^
IttDiger Crbnung ma^U ber flÜmiSälttge ®ott bm aRef^lfo ju«
etft leiblitft fe^mb, bann gtifttg, bamit er burtfi @ebbare<
pm Unfittitbarm bur^brinfle unb au5 ber Amnttü^ bet JDingc
Dglizac^yGOOglt:
Vt VDma4t M CS^iMti* erfnuic." ©aOu^ ftomnte iCnia
tätig M ffiuntoS i^ ouc^ bic li^ittge Snitmtg bct Sagt,
w((^ fol^nrg't^olt bis gonj nafM an btt fti^oriri^e 3ttt, an
bie einfObrung M Q.\jiifttati)ian6 bm<^ SStft^Co {^ialo,
Sitqpöfaw) tinanrcütit unt) t)>nmit fdjluft.
Sofftn ipn nun bü Slcfultate titfer lagern Sttroi^tuns
kr tfipaäliätm ®agc bn $olen in finjdn gufammcn, T» (o^
in nnt gtfiinben, baß cigcntEtt;) nui tut ixoAtt •^upttinl
M @agcnbni(f)t§ tn CS^ronif AoHubtf'S, »on Sefc^cf, btm
eügrc im SBtttfani)>fe um bit MnigShont an, c^tc )>«Emf4(
6agt cUt^r n#mib ba n^e Zt)tÜ befftÄtn ntn bit aS*
§mnam Siunbjüge tijtilS fMunninfc^r, t^ft <lftobati^^n
€ag< tmft bittet unb im ©ongm tsenign foaj (5tpr<ige uo^
KI Soge aU boS (inet gclftntm SoixUi tt^gt. 3n jtiien
yeitif^cn 6rjj^(ungln abtt.oimi Scfititf, ¥ot»itI, $ia|i unb
Scfi^ (tdtm fi(f) un< bit .^oitvtnvnbipHfittc btr @cildfaU
b(< ctgoitft^ yolni^^ Stannned vot^ijioRfcfin Seit bat: bie
nrfin&iflQ^c (Einfwit oOtt eiantttffdnnne simlicb'Uiib {fite
6«nbnimg, bot SRWotfomniat cintS |icnf(bagef(tMt(d bti
bcB Sr«f)»ten nnb bb Stnf£tfinntg bei S^rißentiwmd. 9{iit
bttfe btei aitfrtig^ entmifeCungfoiomaite btS SJoIfS fxit bit
C<^e un0 aitfb(va|)ft, oiUti Cinjcinc, n>a8 inift^tn ttmoi
Gtgt, itt fi( a» gIeE(6g£tUtg faSra laffm unb bomit ansebnp
ttt, ba| »iiftit^ in S&txlmft itnn SÖ^^unbirtc feine »eiton
fvj^iaiTtit^en CeiJnbcrmigni in bmSufttbibni bt« SSolF« eingc>
tntrn ßnb. ffiofil' m6flen )a(Irci(f)C @4Iad)ten mit Stoc^bar^
fJBmiai gtfwfitni, man^t «^etbent^at ouSgcffi^rt fein, ob«
fü ßnb, tmc au4) bie 3&ge biS fntblic^ SebenS, auS brr dtt
nmcning oerf dnsunbni , tvetl fie in glti^tCE EBeifc fttii nie«
bcif ehrten unb b«r fionjc etbcn6MrIauf,baf(lft blieb.
L)ji:»..;CiOOgle
ecfitiSuitf. ^wtitftQüfiuu
3Die Ättern SnfÜnbe bec* polnffc^en ©fdumw anb ble
(Sränbung bec ^tafiten^tnr^aft. Stfle S9erti^nins
mit bra 2)futfo()nL Xb^dngtgfdt b« ^iafioi Dom
„9tet^". einfft^rung bri 6t»ri1}ent^utn6.
Sl'letiittt So^iunbcTtt gtnacn feit brr ttßtn StnuKinbening bev
eiawm in bic eonbrcbaftcn gmiftfini SDDn unb SJcübfil m>ca
6bn, bwoT aucb fit in bic ©(ftbicbte tinttattn; tin lanscr
Stitiaum bei Solfdentioidclung, in toüdttm fict» ^4« bi*
@nmbo<rti(IItntfft bcr f^em 3uß<inbc btwit& ff^gcftcUt bobm
tn&fftn. SBit »ifftn frcUttb nur, unb ftlbfl bid( bleibt ju*
nicbft nixb buniti, waS gewoibm, nicbt tolt tS gtisoibcn.
SBcbn ®cfct)id)te noi^ Sogt gtbtn gtiritgmbc Xu<tunft, unb
t« bleibt, »oUrn w'a niä)t auf jtbc SSngegmisdrtigung btcfcc
itUxa Suftdnbt Mijttbtm, nickte Xnbnrt «16 bei !Dtifu(b itbrigr
unS ein fiilb berrtlben tbeilS. mi f^tUan Str^dltsiffin unb
Xnbeutungen, tbäld oilö bet SSergUttbuRfl mit bcn 3uß<lnbcii
onbciei fla»if4en Stduunt tädfcblitptnb yi cntnKcfen.
fftnben »ir «Ifo in bct gefotnmttn flanif^tn fficit n>*
fpriutglitb eine Scnbennig ber großen &UtvKmttxaa\(ta in ^abU
tci^e »DU ctnonbec unabf)dngiflc 3n)cigft<iinnie, — »ic uns btefc
Srf(btininig bei bcn Slbflaioen, im fenten ERufllanb, bei bm
(»eu^ircb'Iitau^cn @t4miiicn tntgrgtntiitt — fo liegt bcr
@cbluf an fi(^ nobc, outb ffir bm )>o[nif<ben Ocrommtltamtn
einen foltbtn uif^iäRglii|>ett Sußonb anjuncbmen. S>U Sag«
beutete, n>te aii fa^a, i^n an; iwn ben f^xltetn fitiniwini*
f(bm Sonbfibaften iß ti genig, bag fic utf^rftngliif} nttbt )um
Slettbe ber ^^iaften gttiArten, unb mobrfcbeinlid) betnabren bie
ip&Um S<(nbec dolens, wie JCujanien, ^afoisicn u. a., wclibc
fr&b als Don einonber getrennte ®anje b«»ortretcn, au(b bie
91amen bec Aeinem frAbet relbßilnbigm iStdnmit.
K)»n einem boEbnomabircbai, uanbemben £cbcn ffnb bitfe
(m Verlauft jcnti Sobibnnbtttc ju dnem fef baftni bbergegait«
gen. Ttn bcn OucIUn unb ßi(^, m btn @»n unb in bm
Dglizac^yGOOglt:
&U Uttm SitPtbAc brc {Mbttf^ett Cftitmmc. 83
SUbem (dm ^ ßi( anatfUcIt, %(Mkn tmb Sülgii^
ftato Me SnitibUigcn atMcr StbeaeiKittÜtaiffc grontcn. SNi
MtHnM bann bos Stonb btr gotnilti gutut^ß bt< eiiqeliim
IS (äum San)«. 3c mftrr unfm 8oif(btmg ia bfc tanjett
fagtnb rimi SJoSc< nnjubrinscn vennag, um fo ftßn unb
mät umfaf^tnbn erfi^tint und ^tecaQ biefrt Somilienbonb,
iwI4(A fpdtcR grf(tii4>tli^e SRnsitfelintgm ,vt(I mt^i «u^u«
lifm aU cfl^ tu föfipfni j^fUgen. Stttm un9 b«^ bti
boi 9olcn im 13. unb 14, Sa^t^tntbnt — onl ml^ diit
Nt iltt^ra bn auf uns stfenimntm dteAtSbmfmal« (»ntfi^
HD — iiicH«^( €f)Mttm tintft folgen ft^ir lange fcfTgtfiälttj
mi, fentgtn unb umfafTmbnt Sonritim* «brt Qtfitiln^tttin*
lunbe« tntgegm, gtigt ftt^ X<f)nlic$t3 obn ®Iei4ee <iu(ti bri
nbenn Pnvifctftn ettibuntn, nie ). 93. bti SSufftn, @erbuv
MtitBcn *>/ f<» mdi^te ml btt ®((Iuß aM tri^tt ja gräutgt
«fi^clntn , bog tu BufiJhibE, wtl^e icne 6pin:m unb 3(tu
bnitungen Borauöft^en lüffen, fttbp tm ilttftta Seftm brti
fiolmf^en SoIfäleboiS angtbScm werben. SRtfior*) btri^ttt
Mn bcn ^üUn am iCnitpi: „fie Itbtcn f£tr ^d|), icbei an fti«
um fDtt mit i^ten Stftiilcctitttn, übn »cl^t fte trgietttn",
mi ftdilbat mit biffm SSoitm rinm 3u|lanb M ÜbmS, in
nol odt^ bei btn (»EntritOt Stikimm an btr Sartfic unb
Slffn^fel urfpr&nglii^ flattfanb. Seift f!cfi nun and} miS)t na^
wdfni, bog bei bttfen, »ie na^ Sinign 3Rtinung U\ im
Xu^tn, Sßb^mttt unb Seibtn, bit SoniUie fo weit tin ®an>
ya MiMc, baf a.Ut$ @iHnbrigent^um fn dlttm Bett oucfi im
nnget^tiUcn fiStß^ bet gefommtcn jfamilte ficfr befanb unb ton
bfn burc( bEe @Iitber btir^tben genjj^Iten ^Celteßen jut gc
nönft^aftltcben 9Iugung vemaltet toaxb'), fo f^cint benno({)
1} BgL 4n((: Ocf4i4t(i<^ taxltsme (et deMbtem^tt tct eut^
HML 3n< 3>tutfi^ dbnteagtii Den So6' Conlt 3u)>a£<rt. ^oftn
1836: 8. Oiiit ZtM, Ulf BXI^ maa M ^Ui^ im Ati|cliitQ al^t
vntanira [omi.
s) B0i. 9bibte«i.64tlittc, Sit. 1. e. 99.
8> XM «Umii^ M nnatCMUm fmtlMbelitrt tv^t 114 i-
WtoMn (M^otf, ^olek, hroMtda) M (n« 17. St^ctuibnt ^a6,
nb M tcn tH^tbrnm iff ec Boit (nile gti flnbtn. ^itr stmalttt Ut
Amfftna bal goiiH lBtcni6scn btf foaftfr (* hflc^tt fllMinitni unb
64 Cipc«Oti(^ ^nritrt Caiftrf.
t^tniffitttS tric CoiPtflting. ms rinnn fo[((ra ittflunngSii^fn
Oefanmrttigtnt^ bn SomUit irfeleit ecfHnmiimgea M ^
ton (wbitf^ 91(4» i^ Sninbe gu lügm *). i&n TUätdtt
btt SiffM, fBriibei, Steffen, btr SmvanUtti iAeüsoiUft en
cm Sr(^, biuc^ »el^ed Knret^t bte freie £id))ofitioir bcft
BcfllKTä übet baffclbc M JCouf, 2auf4, SStifc^nFung u.bgl.
befü^nft uuib, — baS Steintet aDci Sfoniilten', felb# ®e>
fefilt^ttgfubR, US in bcB entfernte^ @nb ber SenpoRbtt
f^ — titt fitore^t boc Scfc^IcdiMfllitbec bei Serfnif uiA
So^finbuttfl bcr Qrbsfittt — bot tMft ber Senvotibtm felbp
ba« dotdidiiiii bet Stau stgcn (Stlegung bcr JtauffuaiiiM ogae
ii^t^ eine Setid^nuifl «n ft^ )u gie^ — ber Vitff^Iuf bcc
KnrT^ni, um« rin {ebtt |u ottrl^tni ^tt n MiHfauft, (m Cdiwiflinb*
nifTr mit bot ^uisnioffta, »a* }u wcfaafini lemmt, nnb lauft ein, »at
ait^ie tß{ bei itiin ift bit 4Stu<(af|r ttnb a fecet fät bU ICbtragang bcc
iffratli^m Xbaabcn. — 0e Iß ni<^ immti bn Xtittfli an So^nn im
^rci )obb bn Sota; alt, fc dbtiflibt ti bit ffiilrbr bct Btortnina
bon autatici^ttftni unttt fcintn etinn cbn IBtübtm unb Steffen,
Denn bttftc ou^ btt 3äns^ ift. Smoaltct rin exattWina bat -{Mufl
f4it4t> r^ >B^n Ut i^aulatnofftB an feiottetoM dnni anbcm. Ssl> V»
Iatj9' Scf^fc^ eon Bibam. 1. 6. 169 fg. nac^ Wnk Stefonoiri«
fRb. eitlnbiu^. Sag, bnf((b( Ocbcduiti mdt En SAbnun ucaU fti,
{det ^alaclq eon) n^tls aul bim aUcn bii^ifAcn Snenunt in btc
Bokopil krAlodironky', «7da& od Widawa Hkokj, w Prata
18S5. p. fil> »oftibft tl t)tift; ytük ot «vil joledi voievodi, — muiia
paU 2eny nbj ftivii, i vHrvIl gUra ^edina, diati nie ta ibä-
ÜMB Tiedno nladfl, itlad>ka d s loda TjberäTe, b. b- Sbbn vtfiiect
feil» %amüit, bit SSiniKc aian, bit nefbn MtftrtfflRi bit Jtkiba^
nnb fliibt bat ganilimtaupt, fo «mMlttn aSt JCütbcr gtnitlRram ba*
fBfmbgtn, fi^ (lam Slab^l» («ncn Sorßanb) aul ibnm 9t\ä)Uil)tt
tneibicnb.
4) fabt, OrbnAtc 6. SS ^rt an: „Xu« tinn |ut)cildn!stii
. tUuHt iß mit bit Xunbt anvoTbtn, baf no^ bi< }rtt in b« SBoinwb«
f4aft embomit dn ftcfrt JDorf |T4 btfinbct, wtl4» von bct ■Kbnigin
4eb»ie mcbn Snltt^nngta nbidt tinb bl> itfet "»4 bit alte ^oim bn
BtOBOauna bdbc^itU. tbit SninbftüA bfefrt Sarfrt fEnb atntctnfijiaft*
UitU 9<etntbtm alltt Sinrafftn, ntl^* na4 bn Xnai^uns btt flioQt«
(b. f. eS(^t) UtfcOnt bffftlUn imb mtn Ab bie gräibtt wrtbeiuo."
81 »dtt ftbt itttmlfant, nwnn 9i»l)timl\i)t bbrt bit XBabi:b(lt obw
UnmoiKbdt bftftcCSo^ btviAttttn, obcf laisi ineteii^ To oäl oU migliid
bit Otfi^i^tt bltftl iDoi^ wtfulgtni. i
..yGoogli;
XiU (Ubni Ba^n^ iti pMa^^ et&mmt, 85
fecr IBtUxc, fa im Solle, baß fem Srut« tw^brn, ju
Sosffm bn jDi^e unb oOer Seft^Ict^ttHttem, — ^ bie no^
in 14. SaHtnbnt t(M^ wrtomQKnbt ®tnc, ba$ eiübrr
nnb es^wrlieni imget^tiU auf btm Stbgut fi^tn blieben, —
bie befniben 9lfidft(^t, wel($e bie IBc^itnmungcn itbet baö ^t*
(Uftffi^c Setfa^ren auf btefe ®emeinf^ft{iij^ftit brS SSt^
w^meit, — bie aun SK^ttfatungen, baf tintrfei» W iSft>
ttr f6r ben SSobn, ber Stubn f6t bm Sruber, bie. See
wnättm fCti bie Semattbtot in einem Stec^^anbd einten,
«fbcnrfeiu bie SBc^geEbct fite mm Orfc^lagencn in Qnnan«.
gämg Mn n<l^ SamÜienflUebem an bie lEntfemtem gejabtt
«ab« m&ffen, — enbli^ Me f|>dtcce tt^OiiiiÜgf Unfi^t, ba0
«Sc XbeUftnniltett, wel^e, fo stoß ot«^ i^ 3a^[ fein mag
■dl fo BKnig m^ bie ISemanbtfi^ft nac^geniefen uwibcn
bna, cht unb Ufftlbi tSa^fta fülim, ein einjige« Sef^Ie^t
bübcn, — alle4 bitO beutet auf einen orf^nglit^ feßen, radt
nmfoffcnbcn unb (angc bewogen SomiÖeni obee ®ef(^(^
MAonb l^in, «Micken tnoa fit^ aSi bie ®nmb(age oOet 9>rit>at>
ndb ifcntO^ «et^tSDei^dttniffc betrauten batf *)• 9tit @tt:>
m^rit tonn man MfcatfiUa, baß bct ffingelne mtt tnfofcnv
d< CT (ia ®Iieb bei: Smnilie wary eine beftimmte rct^tK^
eteOung tum @anjen einno^. j6ie cingelnen StnnHien obet
bielnie^ bie an« ber Semtt^ng bn SamÜien emxüi^fcnen
Sef^Ie^tec tiaten ali S{nt»iten einanbet gegenJübet. iDie Str«
lehmig eines 91icbc« betfclbcn, beffen Zibhing obet Serjläiiu
wUtng «. bgL ci^ien oU dne Sale^nng beS gcfnnntcn <St»
fÜM^t$, anf wri^tr VnfK^ bal 3nftitut ber Olutto^c be*
ni^t, )u wel(^ bei ben Slawen ntt^t neniger oU bei ben
Semianen bie ßtviotmbtffyift M SSerlt^ttn urfVrfinglii^ be>
icAtist nur-*). 2>ie f^teie Seit fe^te an bie eteQe bcc mm*
ta^c baS Statut be< SJ^igcIbt«, welc^ not^ im 14. StifytP
(B^crt imb in gewi{{im Sejit^ungen felbfi biC in« 18. SNi^
i) Cfc wUm Xm^k^nitis |imi» ttnbct f4 is bcc nftni Srtlaec:
6) B^ H«ciei«w«k1, ffiatorja prawodtwitw itowlaAikidit
WaioanisUSZ. VoL IL S- US fg.
(itifbert fn 9oIm bt^rab. 3n Begug our teibc SnlNtirte, vü
itm Vtirt^eine na^ itf iitcr 8te<!^HimU6Uitg, i)dftett fftr bm
Wtn t\t gtfdinmtc gfamSfe. 9tan fitift, baf bn Stc^t**
f(^u(}, brjfen bei ^vyAat gtno9, »efnita^ auf fctnn StiU
lang juT Somtlit, jutn Sffc^Ict^te bmibtt.
flBai nun ba6 0anb bn gomfUe bot «Ik, «nI(M bfc
CiRgtlntn ju rincm ®anjtn tttibanb, ibncn eine Ri^tfiilc
CttHiittS ju bm Ucbrtgen QmSf)rtt, fo fi^tint au^ mi^ bk
weitne ®(ftaltuitg bcr 6ffentlH^ 8te4»wr^ttntfrc fit^ «m
\mtm cngm Stfc^fo^Kveibattbc üüS orjanif<$ «xiter «ttwidrft
9U ^bm. CS tttH ndmll^ ft» !?■ unb 13. 3af)Tbunbert bo«
fclb^ (in nct^fnput untre bent tatefntfc^ffl ^mun Tidai«,
brat t»Intf^ ojpole, ^ttom, nMlcbtö En rinn SJnfrfnbung mtffm
Xtt ®antnÄni rintB ganjtit jDtfhrtctS gu tfnem rt^dit^tn @an>
gm beßtbt 9ta(& ««rr^itbratn RK^Mbqiebungen fix nfc^ff«
nni Ut Shtvobiin b« Tfdnfai oii (tnc iHndtit bctni^teL 9{e
>dt>lt'ti bU Su^c ffit rintn Jnnn^Ib f^9 jDi|!rict< «ergtfaHc«
mn Xobtf^Iog BM^rfctfinli^ in btm Sofie, bog bn Xd^Kev
ntc^t jti cnnEtttln war, fe mu^n brm Seflobtcnm bm er*
Bttmen G^bra trfc^n, wtnn ^t beffm Xuffobrrung )ut go
nwnft^ftUtbm nrrfolgung btS 2>tcbeS nft^t 9o(ge Icfftftfit,
fit »erfirim in Straf«, torntt fie auf bm ^filfetnf rfnrt auf
Aftntli^R Stiaßc VngtfaOtnm nli^t ^rrbtieilten, mtri^trtm -
gtn»infi^flti4 S'">>ir< 3l^abeR on btn flfArllra unb Iffffeten
gnorinfc^ftli^ OM^i^nlt^ bie mttften Affentltc^cn i&imfif,
UKl^e biffer, roit j. fB. fSmsm* unb JBtficfmbau, Qtfdnns
»on ^tm*in, Sfibma, Ä»hn unb ?>fftbm, SSnpfltgung
feinn 9>fnbe, Sagbfnmbt unb X)htta, Sagbbienße u. f. ».
In Xn^nic^ Rc^ra buftt*)- Sßmn ed nun anc^ !rinmt
3DNtft( nnterlicgcn tarn, baf tii< [tftttic fßttv^i^timi )uXb*
g«bm unb 3>lmpm fi^ crft aU bie Snt^t bn rftorftm
f&tflli^m aitai^ bttiatfettt nwbm muf, fo m^tf bn^ ba«
lOKhc affenmt brt SnfKtut«, bit etfnrnntMngrt^ ßt bnt
aSoib, Sitbftafil u. f. w., tut} f&r bie Ct^tung beS 6ffent<
licfecn dle^tSfntbtnt innei^olb bn Opole um fo e^ Uta oU
bie f&rßli^c (Simit felbfi fein, aU eine fol^e Qiimi^tui«
2Mi öttRM 3fi|Uttbe ta ^if(^ Cädnimc. 87
MMdUBTii bfn Vcfentfttiflint tsfc bnn Qt'ii^V^ raiR 3™ -
mflnf^t, in tM(4n no4 (eine fbtftü^t envoU bra äuge*
Mrinm Sle^ttfi^ul Aber ffa^ flmommra bat, fonbem bcffrn
Ba^nnig IdfifiGt^ bra w ber dnnefnfrtibcit Itbmbtn Stamim
tai^jScbnii anbcimfdlU, wiU^ {bn wobrli^ tii(bt btffn aU
bHi4 RBc foli^f fe(tbanf4c dtarnfiritigt enp^tb^uns 1» fi^nn
ttmigm*). Snm^t man «uMtnt, baß boffclbe 3iipitut
■Hfcr gou) ^dtbcm 9Iii>ntn M bcn JB6bmra unb Serben bH*
««tritt, bo^tl «K^ in bcnt dlttftni Rn^tromtumRit bra
Stnffim fut finbet ^, fo nhrb- man cinnfeitS »ol geneigt fein,
«t ffix ein a%metn altfloivifibe« )u twlten unb feinen Utf^ng
bo^emilß in bic diteßcn Seiten bc< ^»[nif^en SoIHlebcnS
tiinau^eten, onbereifeit« abra ant^ bet Xnnabmt be^flti^ten,
baf bic fh^li^c ISenMit e« ßKlt« nü benutte, tun auf baf«
frfbe, «U auf (ine ft^n oorbanbcne £}tganifation, eine Rgel*
mi^ £)tbnung in bn- Seiflung jenn jDimße unb abgaben
|n bafiten. (Bonj in beifelben TCxt olfo nfe b!e Samilicn im
Oef^it^ttoeAonbe, erfc^it in biefon Se^ttinfUtut eine SSenge
»en Oeftiftle^feTn qU eine gtf^ffene, ret^tli^t <Siiitlctt, gt*
Btffennaßen <M ein Skf^tei^t; eine Xnalogie, welc^ banuif
fE^, bcn UiflKUttg ia 3nftitut« ntcbt in einet bcn <iltent
Seiten ja fibeibau^it franbrn, obfic^tli^tn obet planrnd^gen
Oi^amfatton ^n fnü^n, fot^em bafftibe Icbigli^ aU eine er*
gamfc^ Seitermtwidäung bc< gAmilien« obei @ef4[((btet»er*
bonbeS |B bctia^lm. 2>ic Somilicn eine« Scf^lf^tt gelten
fU^ wA wn Mm ^n gufamnun in einem SMfhfcte an; bei
bcr Smnc^nn^ bra Somiliat fwttni füt bltienlgen (Sliebra,
8) etenitl, nrtnnbtRhUb |«9tr4I<(tt MWpamgt taCtUUt
*. f. »., e. SS, Migldi^t fnflbb Mift (Hnd^tniis bn THänb nU ban Bm
filKn, »ditit* Mt ^Mtofn oU ^ncm StaiimI |iic TCattettsag btr
9> 3i Stttif IM^nil, mfeafl bot 3nfHt«t a%*U>a, fot. vldoia
tief eciifciif tnb Räftonbl aba vgl. Zakoidk BA*kji Can Subm
Dmw« S- 19, Mnutmtf4 $• 7>, nk Pnwd« nUikiJk i. B, * a.
iptt, Mbe in Kvcbmvikli W« ) i l »wfajwe paanikl pnn«4»witwa •
ikwkMUetd. Winnm UPS. X)b Berte «pri^ ^oUw iAnttitt
Dglizac^yGOOglt:
88 .(Ec1!t<fBa4. 3i>tlte« GaylttL
VMs^t iKKR Ksi^nft^ Muiftaif UffdMn ytwupft tu bv
Stdtic b«r «Utn ^rtc SSnwonbtfi!^, fo bof t)«cZ>i#rict, tocU
4cn bifflE riitiM^tn, ft4 aOmiUig emritmtc. fSnbtm nun Mc
Samtlttn mt$ ®t\dfit^ti, mt fi%T bcmoft, eine vtSttÜ^
Sinlteit bÜMtit, tcail^ ou^ tec ganit ooti tfinen in Sefib go
nommtne JDiJhtct in tt^tli^ Scjit^uag )u etntm gt^i^ofliEs
mn ©anjot, vtüifti betftOM m4 bÄtn bitcb, oU beniU ä*
ncrftttS im Shtlaufe bn Seit M iBAPU^tfrin Mn brat 3s«
f(unm(n8(fr5Kn bei Sfamiltcn ju einem Sef^In^t im aDgemci*
nen mttit ob« nenigtr ttetloien gfSAngen war, onbemfdu
obri mi$ bem Sefc^fet^t urnnüngUc^ ^enAe S^nnlien in bcm
Xiignctt fUft angeßrtwlt Rotten '°).
Xlie Qt^dfitdfttt finben nutuiseni? i^ weiteu (Ei^ctt
in t^iem Setbdltnif gu bcm <Stanme, welkem fic «ag/^imL.
SS Witt bo^et MI ZOtm intertffant, )u cifa^ien, toii bie
fRe(^t«vni)(Utniffe in IBe^ auf btefe Qin^eit bei ben poüA*
fdita ®timmca geoibnet vor»; obei letbti f^Icn fbi bicfie
erfenntnißaaeißac^ii^ttn; ti ftiiüti fttb^ ^ol^tTtvXnüffmffi*
püxiitt aus fpittxn Seit, wie ^c bis^ti gui Vuf^aung bec
iltem SujUnbe bmutt ßnb. 2)te £)rbnunfl btr @eri(^te, bttf
Slt^t^m^aJitm, mit einem JSoite bie ganje Stammocifaf^ng,
ifl nti^t toenisct aU faftSCOc«, tvoS auf ben fietenifi:^ @Ian«
ben bet $oItn flScjug ^, bi6 Ittt fo gut tpte unerfeoi^r;
tocS^Ib iDii a nii^t »eifu^en tmUen, bie 9la4ri<bten, nd(^
mxi in biefen Schiebungen Mn onbem .Glatvcnß^mmcn gfa
blieben fütb, im einjclncn auf bie 1>»Ien jn AbeitrogeB, fm«
bem Ritt gan) im allgemeinen festen, ba0 bie ctt^dnen
10) iDte IpdttK KertntinnB bei: abtlfgeo Scfd^^tn bbtit rint
Xnalogit b<nt, fnbem man H btl oftira bttftlben Dnfolgin (ann, oit ftt
(mfange in dntr eandfäiaft bdfammni H^tn unb fUb t)4 aHnlßg na^
onbmi SAnbr<bafttn anCbtrittn. atnSMrpttl^icDongtbt bol Vtfibl«!^ Ra*
I{C{. ßan btn 1S2 gamflitn btffclfrtn, iwUbc RkfUcH in fMoct Kwod« ^Uk»,
(. T. anff^tt, finb oOt bittnlatn, bcirti Kamm tc bU int 15. Salfc
fennbnt (fnauf t]aibB»<r<m Tann, mit VuUu^ tfntt dntiflcn, awU^
fd}an 1436 Im etrabtraei: Sanbt voOnrnrnt •— fn «nfpoUn ju •Oonfe.
tttft im 16. nnb 17. Sa^nnbtct bttUm fb ^ daA Mb"» binbf^a^
. out. £(<Blti4«i <ft bi* ibnwitgcnbt XnjaV bet SanUlitn bc« 9ir41t4u
OrgDmafo, nxC^c ani bca 14. Sn^i^aBbctt nA»bU4 iMJht'iKifin fin^
in SSafonicn rnib fillttabi ju <i>aitffc
zu Satm Bt^lMt ta iwMp^ earnmu 89
SttnoK, aaa w(l4ra btit4 Uc CnAernngm bn 9i>M c^e
pibffi^ Station jnfänunnnnH^, ni^t ontert td« trie imfßm
arten estfame bn QlavKn, nvAnftngUc^ in rincr tmnDhott*
fi^ BcTfafprag Ubm moöfim. SUam tt nun femn (rfnfft*
MgS pDdfd^ fein, baß neben ben ffmm M Stammrt ff^
00$ fi^ fai A[ttiR Bett Unfcrie, ®fiawn — urflpTfinglii^e
Jtnrgfge^gttie, bercn9la<6fonimtn, wtn %iSIanbe gefou^e —
fHriMB, fo wirb «1»^ bk trinne gomt bei Semotiattt bcictM
fti^ einen ttni4 rüHtta traben, unb bicS um fo fcfi^et, ie
m^ ein Mri>we^ ouf Vcttibou unb Ste^utftt baftcta Se^
bm, wie e( ba< bet pcrfni^ten Stthntne wai, fü^n an fI4
bie <{KRra«b([bun0 ff(Inbtf<^et ©licbemngen bebtet. Stm
famt aa^caictB bcn SatwirfdmtflSgang, wd^en fobte i3ei>
tdttm'ffe ae^en. ItiflpTfingllc^c Unglti^^ t« QiAfe beS
Snmbeigenttnnn«, wdÄeA bei bn erßen SSt^iaaStnu eingelnen
0e|«^te^cm auffei, Bnanmuig ®i^ biir^ fi^led^te SBitrt(>
f(Mt, )a^^ 9^4(omntenfitaft, SBUwai!^ tinb bfiglti^n,
tamifyia Stn^t^mn Vnitxa but4 Si^f^ft, ®Iä(f im Aiifge
mb Kibeieft bitnjen ^tf4d)(i4i eintn Untnfc^ieb bcS Cin^uffeS
bei Jimem nnb nt^em ©ef^le^tcr feOift f<f|on fn ^ 3ntm
tiawr, in welc^ bie 1&)rßtaung wn bei rtc^tlit^n QHeit^
bcit oDr Gtammmitgliebn no^ im Sßtwa^m «oi^nbcn i%,
fiwifrittt (ann bann bn TUtmat fein fiHcA @mnb(tgent^um
bolb iri($t m^ l^ten. S^iS m8 ngnci SZotb, t^« von
bcn Keid^etn wab 9RJc^tigein gtbtdngt, Abeildft ci eS an
btrfrn, vibnnb anbertiFiiU bn Stti^t Im SefCb miier Sitnf
becricn biefe nid^t fclbfi bew{tt^f(^fttn lann, fle olfo unter
BoibctMtt bn rigentfi^ra Sigent^umSiec^te an TLmatxt gegen
3in8 nnb Sten^ ausgibt X)it^t Stetem treten bann fofoit
naüaliäf ava bn ft^ gld^ntc^ttgten in eine untei^eoib>
ntte, abftdn^gc ^teOung. Kuf biefcm IBtge entfletit }wif4ctt
ben %ttitn M®tammt$ unb bea®t[ai>en obn Scibeignen
eise biitte SHtteUIafTe, »eI4e }wae ytifinüi^ frei, obn,
um BtiA beS gennanifKf^en Xu5btutfS ju bebtenen, bingtii^
tmfrei tff nnb in $oltn fo fi£t^, aU bie Ste^tflbenfmaEe ^^
oufreic^, unter beut allgnneintn 0tanien cmetones, kmied,
Xmcten crftfKint 3nt @egenfa6 ju biefen xuimm bann eiji
<0e 2>t^etiigcn, wcl^c i(Te jpnfftnti^e unb bingli^c Steigt
M CtfttS BD«- Bwtttf« Sai>Ut[.
btDM^rttn, bm Stanltrr nnb 9tannt M Vbelt (adwM*)
an. S>it yotn^i^c Q^oi^ fft ntnrcfingli^ nic^U XnbtttS
<U bn Shibcgtiff oOr gnint M Sollt«. Sic ffrrfSnlt^c unt»
tinglti^c gfcri^t (?nb btc Mbra i^<naftnf^fi^n Someote i^
n# Srgriffit*
Stot&Tltt^ Itift f{4 bide XnfU^t Uer Im nrflmms M
VbdS in 9>o(ffl ni^t udunbUt^ beB»ifen. Gic oi^t nur <ui<
>n Xiiffd^ung bet dC^enubien GntnkFcIungtgansrS bei eiii>
nol gfgebmcn tirTvcänglii^n fintHUtniffe ^enet nnb wob
bur4 bie f^tem aab<IUiuffe bti polntft^ TtttÜ bcßitigt.
ffinin man enodgt, ba$ ninnoU ein Sibnlnmit im gcnnanU
jHft^ra einnt bt6 ffioiM btn yolnif^en Xbcl in fctmr 9«>
fAmmt^t an btn S&rftcn gefnfipft Iwt, bo^ ni(^t bie sttii^
jtunbc »on UTf)nAngit4 «mcftcrlittini ober ri^ttrfü^ oba
^ befonDent XriegcrfamHien ") unl eaS btnt )wtnif4len VUeo
t^unt aufbenoM 19 r ba# f'nw' bei f&ifUi^e Seomten^uib,
uie mit ibn f^tet (ennen Itmm toetben, nicmalf ein eibli^cc
0en)«ibm ift, fo wiib man }u bei Uc^eugung gelangen, baß
bie ptlaifäit ®)Ia4ta vtbet oul einem Se^nSobel, no4 ooS
^e^Ii^cn ob« in anbeier Hxt »on Vom b""» beDDqugttn
Samilim, no4 auS ben fiafiää^m Stonrten, fcttni wii ibten
Utf^mmg an4 in eine no^ fo friStt Seit, benoigegangen fein
itann. SBiO man nun ni^t goi ben Xbd füit bie Ka^tomtncn
eine« ^giti^ra Stamme« etfl^ren, nel4ei ftli^n in biefcn
Sanben »»bncnbc Slawenmaffen fic^ untenvarf — eine ihn*
mifymt, »dcbe aOa biftorif^en VnFnät>fun8<1"inftc entbcbit —
fo bleibt ni^tl Vnbati fibtig, aI6 fiib ffit bie bargelcgtt Xu*
fk^t ju entfc^ben, wcltfee bot tpenig^n« ffii fit^ bat, baß
pe tinnfeit« bem oigantf^en, ungeßAtten <Sntn>i((e(ung«gang
{oUtn Bei^tniffe, nie nii un« bie urn^tfingli^cn i)o[nir(M
SU bcnlm tiaben, entf^ii^t unb «nbetetfett« mit ben f^^tem
CerbiUtidftm bc« VbeU in ^>clm »oSfommen Abereinßimmt
60 weit uifnnbli(^ Docuamitt lut&freit^CB, bat niemol« in
Vobn ein ttn^dmif^n freier X^auetnßatO» neben bem Xbd
enßiit, b4t vnttt allen aRitgliebem bc« ja^tci^en Xbet« eine
11) 3cttl, Votta* tUatttott&nbremtm, S. Ki. Ct. 1 — 5{ an
2Xt Oiltttaiig ktt 9ta^«iQnr|<^ 91
Hl bonoTutp ya mntrabe SImttM UtStt^U gt^atfitt**),
i|t fenvr «U ftootm^tOt^ Oonbftg fffg4«Itcn noitoi,
k«f WK JCffifetrigt t>nt »olltn Qknnfi ftinn XMte^tt M
km^rtc, »n cmoi, wcnit mify vodt fo Ktmra, ftdm
SnuÄbePg fi(^ ftfitttt"), unb fya eüblxät iAt Cjdu^t« bnmet
Ma fftr bic c^Hi^c Storion gegottnt. BRon fttf)t Uii^^
«ie McC VBf* nntff fid^ tob mit iaa ongnunnnunm
ttiftfrong M XbeU ivl^ecamtvl^ngt. l^ai %t^im ma «olb
bonnm fitrin BontraPanbetf nibcn bmt UM nttdrt f[4r wttt
jdM Srnnbfigciitt&tMr, du4 bn ntiitnt, fbbolb a fl^ tau
» ftrttm JBcfil tidt, au« gtim Xfeel gc^tot, oU Mcft ee>
tri^mng bn OdBM^ ^^ ftftßffltc 3mt Stkiil^M oQ«
SKtgittbn M Kbttt ifl baS e^^ip bn ^gc^ditetun 8{n^
tnt^tu, imb ^ bie dgtntlic^ Station gilt bie @}fiH!^ii, vcif
i^n SKtgOfbn cbm aOtin bte «oUfnnram %ttittt U9 &twm*
mafaü).
■ 9S bküt mm flQerbingd fi^wltrig, man fatm grobrja f»
gm, umn^Ii^, ju bcfHtnmot, bn rotUitt Xuebt^nung ^
Mt|^ ^bifd}e ttntfrfi^rtb gwifd^en ®)Ia4u unb Smrtfn wt
ma fui) n«^ ber 3tft bncitS (nhcicFcIt unb grftenb gema^
^, in iMt^er bU t)»Inif(M Stimme in bte ®ef(^id)te ehi>
tuten. Erinnert man fii^ abei bet iittg,* bn Seit, meli^t
Ittifi!^ b«r et^en (Sfnwanbening btt Clamtn in biefe Sanb>
M^ftei unb ttwem Si'ntiitt in bot gefc^ic^tltt^e 8Acn wxitbtt*
ging, fo wiib man »ol bet Xnni^me bei))|lt{6ten, bit| ti fifton
tiR Seil btr Cr^bnng bec ^a^m einen ^enni unb fBaucni«
fotb bei bm 9oten gab, unt> untei bcn erlern fii^ einjelne
RidK Sef^Iec^tei ^«loergeboben ^aben werben. jDb biefe i^
ttn {Atmtegenbcn Oinfbi^ bmitfi gut Sifinbung bon ftafHU
4m ^nvttlnjC|l<8ungen au<geb!Ibtt Ratten, wie biet $. jB.
M bcn 6(b(Ia»cn ber Sau nur , wiffen xm ni^t unb nmben
■ir mal ebntfo »enig tn Butun^ n^ränben, «10 , ob im Sc»
lauft f(I4cn ober anbem SKbungeganget bic ^rßlk^ •&ax>
U) BgLX. WincSkisatBiki, pnwo poUtyaw Mi*dB p«l-
*itH w WiinawM 17SS. Tms. L p. SO iq.
IS) Bet. SkcBetaiki L 4. S. «. ttt
Dg l.za..y Google
92 Htfltt Cu^.. 9istitt« Capifet.
fü^dft bcc ^nA^ni ntlflonb. Ott imn bcn fficg ^^n^o
nä^veifcitf auf wü^tm ße empottomm? Oic ®4ge ^ate
im0 imttr ben trfttn $iaftetmanttn nur bie «erfi!^cbenn SBÜ*
tong^ftufen bor, tvd^; btt po\m\i^t Staatm twr fehum ^e«
fc^K^tlic^«! ^(uftTttai gudücfgtlicgt (Kit; cht nmtneB filftorifi;^
äRomtnf tpot in t^t nic^t ju ftnben. fBit miiffm, iibtt löei*
tem ^9i|Wt^(ft unA (R^Itenb, nit brc aOgemcÜKn, «nS bec
Slatur bn fptttnn ^ttßlidKn •^enfc^ (KRtotoc^nbra Viv
na^ un« Itegn>tt, baß bie flueOe uitb ©lunbloigc birfct
^fftfii^aft mofycfäftai&dt bei Atüg tvar.
jBon bnt ©tgmbeti um JCniritmcr, @ntfen rnib Vofcit —
bcc itrn>TÜneIiiAcn |»ninat bn Sage »on bm IKoßen tmb
bd^ aw^ S'i^iß All ®mnbbfftanbt(i(ilt t^ier •ßcnf^ft an«
tuftfitn — biettcten nun tieft AnegSf&iim i|i» •^crcfilrafE
tveitet <aa, 3wat fft^ttcn bie Idttgbauernben unb Wiiitfnnbctt
Jt<[ni()fe bei SBafoisier mit bat ^ttafm, oon bcnen altt @a«
gen viel ju bcH^ten wtffen '*) — ju feinet bouentben Uitto«
«pttfung bet Septem, voof)l obei mfijfen bieSanbfhi^encfhoditf
bei iffiart^ b\9 gesm bie £)bei, fübmirtd bift gegen bte 9>U
Uca f)tn, noc^ in Doifitßorifc^ti Seit »oit ben ^iaften unteroon
ftn fein. XÜ i^t 9Iei^ in bie @cf4ic^te eintrat, gct6rten imi
fianbfc^a^i^' »icOti^t auii^ SRafonnen imjDßen betSBeii^et"),
bemfelben an. Kingd umbec snnitm {lammveiwanbte iiHitt.
.^inter bei SBortbe unb Stege, «Kltfte ®tiiSme no(6 in inc(
fWtetn 3afit6unbeiten ein tneilenbieiter &ÜTttl bitter, faft
unbur^ringlitib« SMCbei einfaßte, faßm bie S^onnnem t>i>n
bei SSeic^fcI bid jur Cbei, norbipdits MS ju ben Aüißen ber
See. Xn bei SBeit^fel, biefen benat^boit, vofinten bie ^eußen.
Stadt fUtnft^Xrt in eint Steige (leinetci, felb|linbiger@timmc
gtftMUen, »äien fit nur butö) einen gemeinfc^ftlic^tn (SuItuA
unb ben <Etnffug tioe^tlltct ^)iiejiti jn einen [oifem ©oa*
14} IBcUUufEs »d^ eitca* Saofb pttuf. (S^ntt fiabtt mu Utft
eoBMi hd Seist, (Scf^f^Ct ^mfcnl, 1. »b. e. 139—185.
IS) €^alb SSafomjtnf In twr polntf^ Otftbic^ Stbactit wirb, 90
^&tt tf aHnftinfll bnn $iafltnKic|)t an, ba ober in btn tbtn atiatfüictm
Gagtn mafornlf^t SdtftmniiRini oorfammin, utl4( oon btn {nafKf^cn
UDOIoiRiiitti taiff^btn |rnb( Ibnntt man annt^ntn, bat ^M' Caxbf^itft
(tß fp^ Mn ben 9Xopn> ctobert tporb.
Dglizac^yGOOglt:
Bit StAntaafl in ^)iaßn9«rri^a|u 93
1« «ci^itnkai. 3Ciif fte folgtsi noi^ S^tta bte. »^ unt) toft
Int etdoD« bn Ktaiur, ^Aravhtt fri< gu bot 9fiv)»fen bcS
9191» fü^ ottHiwt^ unb ätac beti fiug nxfiltit tituniA
M fpihcR ^Uo^ini cr^Ooilx. CfibntfaU oon tbnm fMttcn
npftftt Sttbttme f 4 bnritö so^ SSciten etnn U« jum imft
M €aD uflb beS Sebtrglgttgcfi bei Aatpa^ wig^idngt.
^ gxcnjtra ftc mit bcn.um bic oben JBenbftI, bea iDuna*
tet unb anbete Sltbenßttffe Ut tnS Sebirgc ^luuF »obncn«
bm fi^Evbottn, vat^ta ft^ bem Saufe bet £)beT entlang f(cb
wtc f[aimfi4e Stdnune, SEiebowontn, Sltfontn, iSipboianeti
mb anbete anfc^Iafren. jDic SteEte ber unS ft^on beCannteti
Dbei* trab (Slbnomn ^la$ cnblt^ bcn SAlbtbdS, ivelc^
btt nett fl4 e^ebenbe $taftenbm^^ umgab.
Sei oBca btefen StdtnMen fanben bontoU — wie ^ ci>
BS 3Cbbm^ tpoicn — audf fü^et int ®ro$en unb Santcn bie*
fäbctt itbmBVttft&itni^t fatt. 3n glri^ftcmig ft4 wiebci^
labet SBeife wObra^te fidb i^ Xiafeia. ibtt Xnbon bec
Xßbt mtb bie Sartung ber •^tetben, gtfc^fang nnb 3a^,
tu Stße b<r Samtlie unb bie Dpftt bet @6ttei gaben Zxbtlt
mb Srenben, willjienb Xriegta unb Stoubiüge in bie Sanb*
fMtrn benw^botter Stibmnc bic l^ccift^ iSiitifjMt bet
Sihaet fibten nnb 0<!t(tea ®0 ßräben ,^e fa|t aOte w^
gtl^antbetU außn^olb U$ ctgcntltt^ gef^i^tp^n Sfbenö, oU.
lü 9iaflettbnTf(^ — e« toar btt smii)Tt6<l)m lEtne^nung
n«^ um bic Stitte be« 9. So^ttunbeitS — ^c6 bei ben 9o*
In {u bilbcn b^ann. SRur im JDßen unb S93c^ btgonn eis
ftl4r$ in feinen erßen Xnfdn^n ^$ gu gestalten- jDort legte-
ShoS, brr SBoiiger, )u ^mngimib bcn ®runb gu einem gi6>
M 3lti(^Ci «Kleves feine SVat^foIger im Saufe eincS 3ai)T<
ImbeitS Mrnebtnlic^ nAc& Sü^en unb ®fib»eßen auöbteite^-
In; bin etbob f:4 bie SKac^t ber nulbrif^cn Stiften, bic
■&ti^)gSgeira(t in S6bmen, unb. an bet ISCbc bitttc bet Stampf
btt Mteinidten Stdmme^ mit bem fidnEif^abeutfi^en .fReic^e
leitits feinen Vnfang genommtn. Zürn btefen gefc^it^tlit^en
SnMgimgen bitten bomoU nod) bic 9iafim mit ibrem SolK
^mb; bie »ejllii^ unb dßlit^ votliegenben @tdmme wann
^ no4 ttit^t tKin inten eigiiffcn.
3n bei Smte bcö la So^t^unbertS tnU -cnbtit^ tinUnM
D.3l.za..yGOOgle
94 9i#t0 Sn((. . 3>*tftt8 eapdcl.
(t^img fn Mn> Bn^iUtnlfrtt ctn. JBint btr tinm CMt<
iottm Mc IKt^oi t^K .^cnfAtfl wn bet Sixrt^ fibec bü
mitttnt Cftn ^u8, tnaffffd^nlt^ on^ ft^vn ät« 9Iübro
f(^[tfltn cmeitot; oon ber OB^eca xoatta bfe Sratfü^ fnt
jÜnig •^emrii^ bnn (Stflm, ivfe (0 bntttt gcfc^iAot »oibtn —
von bn <Eibe fn$ gegra ble £>bR fngrtii^ ssigcbningm. (tid
Sufanrnirnltof btibn SÄlfn nfolgtt. S)ut(^ i^n gnvonn bü
9tf(^t(. bic nfit fitbert Annbe oon brm Kri^e bn 9o[cn.
90 war (tnw im 3a^t 963, a» ein fit^fKi^ @Taf,
WMimam, — tia Seitnmbtcr JtotfitT Otto'« bc« 9coilm, ob^
nit bicfem in tnelfa^e ^&vbtl vnwidtU unb bowaU gr^^
«IS Seinb brt SaterisnbeS ongrilagt, — bdr <Sno, in btn
fDbnbcft^I an bin Octnjm btr ®lan)at f%te, gu btn Sot*
kn;m mtlafftn wotb, wn tvel^ i^n 3<ncr «rdolttn i^attt,
tJott Mfftn Sarbaun — vabifMntitb bni yanmnn —
fmaiiiVidf w^enommcn, griff SBii^nn bie wettet (eben«
ben fBatbaien an. 3n jwri Siefen befirgte ec btn Stxa^
SSleIco, btlftn ^mri$(M^ t^migcn Qtowcn unttrwotfen tDa>
ftn, todt^ Sicicdviri genannt wuibtn, tübttte brn Simbtt
bcA Jt&irfg8 unb gewann gn^c Stute.
gmt unwabififeetnlii^ ^tn wti in btern Srj^tuRg bie
ofie i}i^r<fet fSrwtE^nung beS prtnifibtn S&rflttt &S(tci9«{aiPr.
be« »inten in bor »on bei •Sagt äbetlieferttn fltnVnfalgc ber
9>i4ffen, weichet ju bei 8ett ftinnt ßolFe wrftanb, M Im
SJtTfDlge jtntt un# ft^on beFanntm ®Erge ®tn'i Aber bie
(B(b > imb CibeifCanm bie fEBaffta bei £tutf)^tn au^ feinen
Örenjen fi^ na^tn "). 8^r ftogmentorif^ tft bte 4uf un«
gefORimtne Jttinbe von i^nm erfien SufammtRtttffen. „@no,
bet SBlorfgraf ber t)ft8*«il«nbf*ap»i — f<6tei&t ll^ietmor
Mn 9Äfrfeburg — untrrawrf Äßfiji, ©eEpuIt unb ben aRifeco
Btbft feinen Untertbanen b« ^^eit be< Xtäfat." Seinem
war au4 bei i^nifc^ %ittft ein „SAann" be6 Jtolfiert, johlte
Xribut, leifttte •^ectfolge unb etf^itn balb Itt f)erfon auf ben
großen ^oftogen in 2)eutf<i^lMb '0>
16) Cgi. btt Mttt SScIIaet; tit&tr len ctfftn Xanpf SXftciQjfanf
mit hm Md|ff4(B Vrafni ißft^rtnnn.
17} TbUtnar «d. Wi|;ii«r p. t7. Gera «rientaEha BBrchlo
LwU Ol 0«lpBU, Mlnirriw qiuqu «oa dU Ml^acda, iBpwiali
Dglizac^yGOOglt:
Unf^ (ine trin twf&nlii:^ bei Sätzen UUb« fi» tvcnig bn
Jtotfci, bic JDnttftfm fiibaMt>tr in ^e imtRn fBn()Altntfr>
M caticeenra Sanbd ongiiffoi, tut bennot^ It^t bolb «u^
^ bu gtfaimnte Station bie xnäfti^ Solgc bn ntu fletnüvfi
tra SSabuibung mit brat JBc^n ein. jOie 6>v.pi^fabea)>*
lbbif(be SBcU m» btn $D[cn ni^n gn&ctt; f&c bit SetEacU
tu^ beS etinfteat&tDnS rdmpfttn bic ^Wtfc^m in bcn @Ib<
nb Cbngcgnibm nt^t tocnign oU ffit bie Ausbreitung iftter
^tirfc^ft; tt>run »oi fottei au^ äSiiqijtia» nlegtn. Sa*
bcn er nun Inij barauf ben t^nftUc^m ®I«ub(n aimotini, bti
fetticm SplFe }u t>n^t(n fi^ bnnj^te, Ußt fit^ ejn tnnctei
3iif(unmen^an8 in btefem @ange ber ibiagt ni^t Mrfennen.
S6 wat JUKI Satiie na(& ftinei Stfieguas butc^ ®txo,
oU aSicQipekiv — Wut btn beutfiben Gttionijlen -^ijog (dux)
grunnt — um bie <^nb bet iDuittanfa xoatb, bei S^i^ter jtt
atS Sbeitihxa, ^rqogd bec SiUjmm, ntl^» »oc eitum
Sa^e^nt bereits bit.&bertnrfi^aft brö beutfi^ JCaiTfrt on;i
a^nat ^attc, mithin in gleiifiei €ittttung »te 3)ltct)96{an) fii^
)u jenem bcfanb. SieJ unb bie na^e StammDCtmaabtfi^
hMfett ^tbe @Iamn^eriige einanbet nfl|)er. 2)ubran>(a woib 965
bem 9oUntKij|&8 «inKiblt. Sifrig in i{}rem Stauben, fli^
fte balb wäi ben ®enia^t bem @^flc;ittiume. )u. Sin So^c
nin na(& feine: «po^jtit nattm SRifcti^ian), mit ifim ein S^eil
feine« SBoScS, bie t^riftltt^e Xoufe, unb in frommem Si^
obfitete feitbcm 3otban, ber eißt ^ulisycga brc neuen ®u
oetnbe, an bei ueittra Srf^msg beö Soll«"). Segci0«
stiA »ieOeic^t fün beffen ©teQnng pm Sürßen, »ibn^te
biefeS mcftt offen bee SCnnotunc bc« neuea @[aubcn& SBi^t
«Mifit £iImL «gl. «14 Ui fiwtei «n«(Wctt SA)»*. fb»{( bft
BtOoge iitt bb Cnbdltnffft BitcivifaiD'l mb Sclrtfa»'! istii btnt*
f^ta Hckb- — IBotbl, lavMtftrinni dipliunktieuiB LoMtiaB infn^ric
fi^a e. 5 riDt Ucttmbe Ctto's I. vom 95. 3ul{ 961 an, fa tnltttc
Utfn bie dt^Dltn Don ftintii unb ba Sraftn (Siltcm in btn Sonbiti Eu>
fei, eupoli tmb Ctqfmi btc Xfr^c )« aSagbcburg eerufftf.
18) TkiatMar p, 97. Jontui prinaa «ir«H utiatM nalta« cdib
üi (odATit, äam eiw ad niMniH cAoat viiiMa Mdohw vorb» K
96 SiM^u«. ^mitti QafiuL
titt 4^ ^ i'nlfleMiK 11*4 Ims< ^ t^t'i'- OAtter, ottb
Refh bd ^ent^utni Rotten felb^ iio4 äbec rin Wtaf^m*
altrc bomuf btc jtra^, eint f^r im VugtnHid erfotgtric^
mnn aiu^ W)täbag4«^ Keaction gtgm iai. G^riflm^um
bim^iuft^. iDtnnoct» fslgtt' bei SSAtfynmQ bti %itt^m fe^
btib bie er^ {ir^ttc^c . jDcgantfötion M broi GfnißeR^uin«
ncs gnvonnmm iaabtS. iSä t^r tnR bü ISinwirfung bR
968 jDeutfi^n mtfi^ben ^tnor. 3b ^ofm nwb, ni(^ (^
gittoiifuiig JDttD'« bt« &T9fm, bttf erße )wlnif^ fiittfnnn
gt^fttt, iintt 3«ban jimt Sifi^vf (r^öbctt tutb al$ Suffro»
gon bon mm Otto neu gt^tm SqlNfi^um aRo^wg un^
ImBorfen, »elc^tf aae.$^fitt43fIaioifi^eanbf(^ften tn fin^
li^tt fititt^iou ftu rniem Sangen Vn^nb "!).
■SoI^ögrfaU spitftn fir^dc^e unb ^olttif^e IBettdftniffe
fritbtm btn yolm^tos auf jDeutfc^nb, unb ti tcT^ttnt
bob« ni^t iufiOig, {bnbmi aii& btt Statut Ut ®a(^e ^«e«
wigcbtnb, ba^ fthi IwiMCttttm nac^ au^ juiUU^ß eine faß
Sem nentS Ber>dltitff gum ^ifa gog t^ fsfmt —
«M^iitteinll^ im 3a^re 968 — einen neuen Xngriff tun ®cU
ten ieneS beteitl. enod^ten QSnftn SBic^nuntn ju. SStt bcnt
S&tßen bct SSagriet, @clibur, oerb&nbtt, biKe bet unnibtfle
®Taf frincR alten Sdnb, ben ^^og ^ntonntion Gaffen,
wiäieru» beftiegt, mm ober au« ber von bemSc^trtn belago^
ten fTon){f(^n Stobt entmit^cn unb ^ ben noc^ beibnifi^n
' Suloini, n>oI bie pommtx^^ta fßei&tut, gefla^cn. iDiefe nijte
ti nun )u ftnem Xngrilf auf äRiet^Sfam, ben S^'unb bet
JtoifetS, otr; SXiecjijfiian) obn (vorb oot^ei genarnt. ttntci«
pttfi »on jwrt S^mt bfrfmirc^ SUitet, atf^'e et von fei*
nem Si^niegetvatn &oUiim> eibeteti unb erhalten ^tte, jog
« ben Setnben entgegen. SBit ben Sußb6lhm begann er b«a
' SCngnff; ouf erhaltenen JBefebE ober jogen fte ß4 aHmtil^
guifitf, lodten bm 9finb ta>eit »on be^'m Saget Gintec fi4 ^ec
unb RMnbten ^ij^ von neuem jurS^Uu^t, <tU bie bd^miri^en
Reiter, ivtI4e man in dntn ^inteifult gelegt (ottt, je|}t im
19) SXt Sbc^tfntfBiuis bftfn Satiftellung in htt vkctm fBtf(ag<:
Sk AHnfd^nnis M 6^ßdU4>uil unb bit DrflanifottoK btc ^e^* >"
f)oUiu
dnfft^nma M S^ttßmt^me. 97 .
fiUm bet Scfaibe a^^am. Km twm nnb wn Mntoi on*
g^'fm, »CKfudrtc SBü^moim gu entflie(ni; ba ober feine SSe»
Mnbrtm t(m nun VKUMrfen, er ^atie fie jum Xampft ange*
twtcn; ivnl ei geiragt, auf feinem uferte raft^ ent^tt^en gn
ffamen, fc^nmigt et P4 t><"ii 9>fcib( &era& unb anbeiftefit ju
Ssfe mdnnlt4 ^«n Angriff btt ^olen. 2)te Sla^t but^ gtetlt
(t fub (urüd unb fonitnt, von <puttset unb bem Xragcn bnr
Mnwien 9t&t^ng nf4A(>ft( am ftüfm SSngen mit ipenigeti
Srooffen ja bem >^o^ rine6 @Uaom, in tveli^en er cmtrttt.
^ tTfiUn tf)ti bie JBrrfilgtt, nftnnen in ibm einen vor«
B^men Storni uttb ^ern i^n mit bem S^erf^e^en, i^n un*
wrf^ gn ifrrem •^errn )u geleiten unb bei blefem auAguniTi
Im, baß er i^n bem Aaijcr (iberliefert, auf, fi^ gu ergeben.
XM HnM^ert et; nur vor bem $oIenfötßen felbfi tvoDe it
bit Soffen ntcbcriegen unb {(im bie ^anb gc^, unb ivtrKi^
|i4en bie Ccrfblgnr ab, bem ^b^tm bie Xntmort ju mtibta.
2)a biin^ eine grofc Stenge ganetntS ffiolf in ben ^of unti
gmft von neuem ben ©rafen an. Sangt verttidbigtc et ^^,
inlti^t (^ gab tr fein. Büflottt rinem ber ^lic^tigern mit
hn Sotten: „9Itmm bied ®4»rrt, bringe t$ beinern •^erm,
bomit tr eS für ein Seiften feinet Sieges nt^mc unb feinem
SiemdK, ben Xotfer, fenbe, auf baß Sener tviffe, et Urnie
ntuKba einen getfbteten Seinb vetkt^en, obet feinen tßm
Mnbttn bewftnen." S^am xotnUtt et fi^ bem ^(ufgangc brc
6nme gu, betete btutf^ gum .^erm unb fiarb. :&tt JCaifec
R^ in ber 3tnt feine SBoffen"^.
Z>o^ nii^t aQtin von ben ^"»ben beS beutf^en AaiftrS nurb
SiKjQfltawbomalSbebrdngt. SDurtb feinen rafi$en, freiwilli«
gen Qebrttritt gum t^rtßlit^en @Iauben tvat von ben ^oten gnMt
bie ßtengete Untrtivetfung untct bie beutfi^e .^errfc^afl abgcwenbrt
imbtn, wel^ baS ^mtn&Hiit Süberftrtben bet (SlbfCamen gegen
MStiti^enäiumJibeTbiere tieibeigefütbtt batte. ^nbot^fo^^t^
StingipMaio no^ immer Von ben beutf^tn 3ßat(gra^n bebrofit,
ipdi^e mit bem ©tolje be6 Sieger^, bie ©lanen verat^tenb
uA ttire eigne ^errf(^aft auf Aojien berftiben ju eitoeitern
jMcnb, i^m gundi^ß gtgen&berflanben unb ni^t fetten, tvte
») Sgl. Widnkiod p. 660.
Rotptd, Cfcf^i^tt ^ItHt. t 7
D.3l.za..yGOOgle
98 «!#(« Sni^ 3«titt« eayitel.
mut^ bcgegiutt nu^tnt- cij^tt bot^ Z^ietnac, ba| MKtqy e*
Uc» a td^t gaoagt, in frinna |)d) twi Stnfgmf Ubo )u cc«
fibeltun ober, vcnn lenci fbmt), ju fi^*'). Coline @td[ini|0
BtufKe ^ enoetfen, ber -f^af na4 Slaätt fu^ fetmen. Xii<
tullKtannter nifyim Snantaffuiig brat^ no4 in ben bltm
2dcn<i(4mi M großen Xaiftrt )imf(|m jenen eine gc^ aii&
Ottt bcm Otafen SNegfnd», brat Xlotn bc< Sif^ofS Z^ietmot
twn SRctfeto^ BerbAnbct, )og bec aRorfgtof gf^ bte Voten.
Xtn Xagc SofyamtB brt Xdufrrf fom rt an einem Drtc —
Qibini — jut SttMt. anfangs gewannen bte Deutf^cn .ein
^tto^etric^t, bann ob« enong Qib^ut, ein Snibec M 99»
lea^etjogS, einen gltbicnbcn Steg, ^a^ oOe 2>eutfi^ Wc>
tot auf bei JBo^lßatt, nur bit btibcu Srafen entnmt« btm
Sobc. 9Rt Unru^ Dento^m ftaifei Ctto, in Uefer Seit in
Stoßen bef^fiigt, bie bcträbenbc JCunbe Don jenec 0^$^
Cefoigt f&r bie (Blutung Ttiner C^ip^ingen in ben fI«D{<
f^ Sanben, )n beren ®cbei^ vot oOem bie ScnM^nn^ eb
nefl Sri^entjU^anbe« not^wenbig war, fanbte n Sottn m4
CSoi^fen, ntlibt unter ^wetfiuig auf benCatuft feiner €liMbc
b<m yokti^et^ tvle btm SRaifgiafcn bie cmftc SRo^ruim
brai^ten, bit jur Xnhtnft brt Saifert, bei i^ Ctieit felbff
entf^nbcn iDoOe, bm Srttben gu ^tcn. fietbe f>aiteien —
ro f^eint e« — fügten ft(( betn Stfr^I. jDer jtaificr ober
fam im 3abte 973 (An bie 3((pen nac^ Seutf^Ianb juriicf,
ging bun^ Saicm nac^ IBagbcburg unb feierte au CUirt)Uiis
bürg Cßeni. 3Cuf feinen Kkfe^I erfc^ien ^ier nebfi SoMfaw
l)On Sd^men au($ SHccj^Bfam ")• 3um er^en 9RaIe — ivfi
ftnben irettigflnii Ittnt früben ^Ktfönlit^e Xmseftnbeit in^rutft^
lanb bei ben Sbroniflen eitiKlbnt — fajfbtt (entere ba6 beuifctc
^oflAen in feinet grA^ten Pca^t JDie jofitrei^ Siirßen
unb SafaSca bcd dtei^d, bte ^o^e Sei^it^fei^ waren mit t^
ten befolgen um bie |}erfon M Xaifer« wtfiumneEt, @efanb>
ten ber ®ric(^tt, bcr Ungarn, Sulgoren, jDftuen unb Slawen
fl) ThiatHtr L 1. p. IIS.
fS) Thietmar p. 87, Hac coaUaebant Impentorli edlctoUl-
Moo rt Bd[«*L inen. Ctto mat no^ a« 28. Otdrt jn CUutHnburs.
IBgt. Bseliaer, RceotU.
fiMni 94 — rin 3ri4rn fnttrt writ imbreitctm Ri^mdl toie
frinec ÄcK^t — onf ban >^oftagc totgefunbcn. SS tonnte
«4* ftUm, ha$WKi^ilm nt^t rintn ticftn, Ubmb^mQ'm'
tnttf twn bicfrc SBfatntnmFuRft mitnottn, olfi rr, leit bte am
itm Sifte ixi4 M4t>^f erfreut in bie •^eimat jurädios **).
Sie gfää^ feauoif cmfietreteRm Greigniffe jefgen eS, baß ec ben
tat^dun SeTflilltiifffen fibotau^t niftitt gefoimnen »or.
SBenige Shinatc tu4 jeheni ^oftagt flarli JCalfer Ctto ber _
8i«^. Gd^n Vor [dngmr Bett Ratten bie gürften btS Strit^S
ftben Go^tlf bn ffingem iDtto, aI8 Stac^fo^n beS SateiS an^
cdmnt; jel}t oba erf^ib fldf gfgen {(in rein eigner Setttr, ^a*
(Bg ^enm^ »on flSolnn. JDa jtfgte ^d^ nebft eoIeSla» »ihi
M^nm au(4 SRiecj^Sfa» mit btm JBatent in engte Stiitns
bong **). SeI4t Sntnefen eoit Seiten btö ^loIen&rTjogd bU>
fem Sopbe )u Sntnbc logen, ^obcR ble etironiften nii^t ouf^
BnMtrt. fßUüä^t mnb et nut t>on feinem Sc^nugei, bem
fi^ami — bnr fcintrfctt« ivitbn m(t bem •^leijog «on Saiem
»oftrfii^einfit^ twrft^iwiflfit »«•*) — baju Dmno^t, oieBeie^t
loÄca ftm f^n)tnbe'jB(rn»rc((ung(n ^tinrit^'B in Sejug auf
^foc SteHnng gum fRüd) — genug, feine Zlieilnafime an ben
bama Seif)4ltiriffen £eutf<^nbS tritt beutlt^ in bitfti Vkc*
KiAung fttfoffu Ob fit gu einem offenen Jtam))ft Slie^p«:
{in»% g^en btn Amfre obtc befftn Partei fbtirtt, wtffen wie
ai^t*^ £it ftdftigt Unttrftfi«unfl Sßottiim'i »on Bbfymm
abn fvnntt ben Sottra^jog nic^t ^ten. Cr nu^te bie
SS) ThiBtnir p.97i ditad miueribiu magids rsTBrn mit adioa
hBtwilM. Z)tT CStfMMgr. 8ax» wir btt Annal. Bus (abtn btn Stttti
aar onlatTt^btii.
M) 1^ Lanberta* Bcbalfeabarg. sd a. 974.
25) B«M(a»'l II- egn Bt^mtn Snno^llii, ffnimaf not milrr=
filtbüUi tfnt Xo^to Jthtlg Jtoniab't oon 1Buie>"'''' "k^ f" bCtfem Snlle
<H w i| hii btr Cffrto, »(!<:(» nit {ireioa {)diR:{4 iion Kakm xitmiiü
Mb BsL 9)atact9, OcftHtt «oa au^nun, 1. tS. SSO.
26) Sirtbi^t Uatttt folenibt CHctlt bc< etoetoptin M tittliant
XWtat (CibUI LectiwM uöq ed. Bunap. IIL p. 60} tCt^c
0t^fatn: Actnln wt bellum can PoloDtenlii Oax eonun MiuM alta
▼teit, hoBlliata TaatontM »agna anima terran lamblt. Otto pagnax
HanU« laMria Todllb torga cMiTerth.
„'• Cogl.
100 Sc^c« Su(^ ^xotlut QdfittU
©nabe btfi SSrttert fut^nt unb wattr feitttm jn Xltxt^t unter
tw Xufpit btS Ötfi^ofB gefangen gehalten.
:Denno(i^ T^eint bic Snbinbung ber tietbm ^lamri^txiifft
mit bem iBaintt fottgebauett ju \}abm. SUaxm tiat •^«nriibr
m<i bem Xobe beö Aniferf feiner >&aft entfaffen, »on nmem
als X^Tonpidtenbmt gegen ben breiid^rigtn fbtto BL auf, oU
t(m mit SRiihit« einem Dbobritenfftttten, unb lOtHMam von
S6^men aut^ fogltit^ niebn ^KiecgtiMan gufiel. TCUt X)xei
crfttienen ju Cßem 984 auf einer JBnfammlung ber fhnteis
giingei ^einric^'d ju 0u(bIinbuig unb tiafptd^ra t(m iiI5 i^
nm jtinig unb ^nrn ticue ^tft *') ; boti^ tarn t6 gu fefnem
jtamipfe. 9Iac^ me^at^en Unteiianblungen gab ^einiit^ frfm
3Cnfpr6i$t auf bie Arone auf, unb «ISbalb fugten au0 b{e
@{anenl)ecifige t^ren uneben mit bem ttc^tmiifigen Jtfinig. Xnt
Pflnfefle 985 lam mit SoIe^iEan) oui^ SÜ^ecg^iia» ouf einen
^oftag nac^ Cueblinburg, ü6ngabft(^ bemXftnige unb te^e,
mit reiben ©cft^enfen, tvie tt ®itte roax, beehrt, oon'bort
jutiif").
jBalb bäiouf fnfipfte bet ^^olen^njog eine neue SeAtei
bung mit 2>eutfc^Ianb an. JBereitd im ^cäftt 977 tsot S)us
bronfa, feine et|te@attin, geftoi&en. 3e&t ^btte et eineiDcu^
f(^e, Cba, bie Xot^ter be$ aSattgrafen £Hetnc^, eine 9IomK
bcö Aloftet« Aalw, gegen ben SGiaen ber ©eißCt^Mt (cim,
weld^e ben ißntt^ beft Jtloßtrget^bbeS nut Deijie^, toeil fie jum
SJoitbeit beS Cateiranbed eine SSefefttgung beS Stieben* tnm^
biefe @^e ^of^e. @ic ttluft^te fic^ nicbt. Sin (Knfluß jDba'«
' befcßiflte in Doien ben t^nftliifien Stauben, eine Stenge 9t*
fotvener ft^ntte Oc bem Saterlanbt »tcbeT*^ Si^mf^m
27) Thletmar p. 65. Hoc BUmco et WaUd tt Bo)U»«a du-
CM — mm caetorU Bi«Babnibiu Moflnebuit, ■diUIdb «iln ddnoepB
at regt et domioo jnramantU Kflirmuiteif
88) Thietutr p. G9. Hnc otlun Bolidanii et BÜMeo vum
■nil oenveniuiit, omidbiuqiiB rite peractii, tnooeribiu locapletmti di*-
CBMernnt. In diebni illii Mimco «emetipnim Regt dadiL
19} iDal JCiAeijatt btc Cuiranh gtbtn btf Abd«!. Sasa unb
Cnmw chronicum) In Dobrovnky unb Felxel icilpt. rar. bolwm. L
e. Sfl. Kui bnn üVttn iat Cfugcfg I. 6. 109 ftinc »oc^^t p*
nennen.. — Sit Ut fctntt btv JDba (ft Z^lttnat fiS. 98 foupU
UjL.:a..yGOOglt:
eii#(cung tM e^ßttu^iita«. 101
(dtc no4 tn bm bfitai M^eltm Xdfn £)tto*8 M SutHcn
tet (arte jDnnI bei f^i$fifc^ @intigiafm bte liaiUam Sla^
M^tbrnne gntfi:^ Sit« unb £)bn jut Sin))6ning gebraut.
6it »Kfni ft4 }un9 auf ^otttlberg, ßärmtm bie @tabt, m
IWngni bie SStfo^utv unb ierßiiten btn (oum nrii^trttn 2)Dtn.
Dm Sage tNumif of^iencn i^re ■^auftn am Ui^tn SSmyen
MC fimnb«nbu^ Xutjt 3eit wt^n flob btr Sift^of, t^m
aa^ Kdit|[ bU bcntf^e Scfotung mit ©efotii: btn £>it. XHc
OoKit obtc othsct^tcit aixit i^a bieSTtEberbeiJtin^e, raub«
tn botn &i^t, crf^gen bie Gfirifltn unb eintüten ben
Diai^ bei «Iten {Kibnift^ ®6tttr. 3u gittern 3elt verbrannte
Uftni, bcr £)bobrit(nfÄiß , btn Stfc^ofdfig .^ambDig unb
ftbbedtn bie Qlaivcn ->- bteißig Senaten 3U Sto^ unb ju
%4 futt—äSlti Sanb btS &bci bie &bt (inauS. 9tun famü
ndten ft^ itoca gleit^ banuiK bie jBift^fife, bie SRoifgiofen
Btb .^enen ber no^ &>nbfi;^fttn mit i^cn ^ftn unb a*
ftifim ttod^ fcomm gefeicitR äSrfliE. fif« bie 4^m «ntn
|l%nbcti 6i<8*')f 0^ entwcbei bcrfo^tm fic f^n rd^tf
itn btt beutf^ «^enfi^ft woi imEMib Itart {mtem Unnifwii
aa^ Xaifet £>tto*< H. !£ob< von neuem in ben Oegei^ea gtpi«
f4a <Bbc unb JDbn f^nxn^enb getvoiben,— balb ncu^ jener
Bo^^niu^ ^niit^'S von Soieni mit bcm le^tmißgm M*
üf jog man btutft^eit« — atify bei fttbdjdtnae Ctto DL
WR M bm ^cn — von neuem gegen jene Slomen ju Selbe.
Z)a stigtcn fid^ bie ffiiifungcn bet Sefefming bei 9)o[en,
ta fieibinbung ii)ie6 S&iften mit 2>tutf4Ianb. Rotten fcfi^et
Ite (E(b ; unb JDbeiflowcn in ibrem Aom^ gegen bie beutft^
^(^ «n Senen einen 9{fi(ttialt ge^nben, fo fam [t^t,
•M(. Mb s« tt Mac stnatu SttttcfCtnimma an. JDtt r^^^f^t 3Cn>
■S|, bd tia rritbff »toli4 mit Bfa ibtnia^tmmt, tttUfU W ea^c
1» 34n 987. D«bB*r Ad Hacac. ID. p. 297 nfmnit, e^nt {o
tovatdif to 3^ 983 oa. ~ a^lttmar'a »acte rm^ tettf^ninb:
h' rnft« wlntan patiiaa tt «ornibontioneH pacii neoBMariae aon
^■^ Wc ad diKddiuB apero «! (btc Ct«) perpetrati facinorla
> bw müttiUir, «nun in ea tantae pletatii dilectio cognoicitiir. L^
IWt ntcn, qnod b fnutn doiniaaai placare atodeat, qnl Inc«-
|Ue pt^odtuD oeqnitiu onnino procni nen abjiriat.
<0] Bgl. Thifltnar p. SS.
UjL.:a..y Google
102. Htftii S114. ' 3»tltu QayUtt.
I ttic atU( (u fbl^n^m Stäft*, •&n^ S(ctii»<{tn» nft vä/bcd*
(^ ^fcn frintft emoanMoi bcm aHaiCgiafni, bw ScHt>
fd^ iibttf)tatpt, }u >&&If(. Sie bcBtft^ (S(c«ri#nt ^abtn cC
roqfAltig angraicift, ba^ tc bomatt bcm XAntgr ndfl tmbcm
Ocf^otfnt ein Stanutl htabtt^tt ueb feine •^ntb^una. tf
acute*')} man bimtih, ia wii^ Oegenfdtigtcit fi^ fofnct
Wtfc SSciMiAung enniel.
SBeniBe 3<i^ natg fencM Suge gcrittl SXitqptfaiD mit
Mn SM^mcn^os in jtompf. ' Q$ ^mbtüt fl(^,~ tsU et
f^flnt — um fhtitige 6«fi|imgtn w brc Sloibofignnie twii
asA^men mb St^Itfiin. S>r •^njog mh SA^en ri^ fcitu
unb fetna »«fa^ dit CetMknbete, bic Suirid, ju ^Ufe;
9Neci99{«w nnmbt* M am tUtterfifitims an Z^p^ia, Mc
Otuttrt jDtto'J DL, bMMU im fteit^Stcflimcnt BonniBboäi
Ofit$ e^^aa. Kufti^ 0^et9 jogta au4 »irni$ 9ifile(, SqM*
Mof wn StagbebinQ, nnb m^e fA^ftT4* Stttfni gegen bie
Sj^mctt tat. 3m Öou bet *3(I()Bli fi{t{len fit auf bd ^ct>
)og« ■^, bo4 bnn e« }u feinet e#)4t fl3o(t«iaaD nmfrc
•inen 2^ bct Saitfiten gu «Inet BtrMnbuog Mit fl^ jn
benben, nnb lod^nnb bfc Vnbcrn imc^ <frauf< sogen, tfidtm
Stne mit bcn SBb^am gegen bii 1)eUn W jue Cbei «mw
jDa oerOt^ f^tMtcn bie Vnwefct^ bei JDeutfi^ in fet«
ncm ^tece ft^ ju bemiten. Sr fonbte JBotTt^ft an 3Stk»
ti^titmt f^enffiimbetgenoffenivdrcn in feinet Scwalfi nwlle
Scnet ifyn, wa R grianM, yuiidgAm, fo werbe et bie
£nttfi4at untKtfit^ cntldjTen, int anbem 9aBe VKc Ktberfttn."
X>n ^len^etjDg ober [itff ßi^ nii^t ftrcn. „SBenn &tt», bee
X6mg, nwUe, antnwitete et, wftibe et bic ®eitügen fd^»n um
Mife^rt jurfid n^alten ob« t^ren 2ob nS^en; ei fetnctftitf
wolle nm i^RtHriOcn nit^tt KriiaeB4" — Xiie fBö^mco püm* ,
boten boianf bic unltcgcnU Sonbft^ft, na^tten auf intern
Sl) ABDiLHndMh. btiLeibalts tcAfU rar. brani^e. I. p.TXO.
UDO 985) Et 00^^ fenno Suodm SUtIui taruenint, qnlbu ad
«apptamwitiim BDmco cm ■agno ««rcUa Tcntt, — uuo 986i Otto
Ret adboe pvemliM cna mafn« ezciclta Saxouun Tedt b SlcTUa,
lUqo« nah m1 wm BUmoo «nn nnltündlna olak obtnlltqiM ai
nnm caBAlun «t ali> unia anlta et lolpnim itlaH labdlflt pol*>
■taU Oliu.
Dglizac^yGOOgli;
3tUfyiff me Sbibt mib cntfirfn juUlt Mc jDnttf;:^ JDtt
%i0^ in tMbe mit b« 1>o(ra iß ni^t betont "), vo^
•bec ft^ciiit, b«| bcrUitotritt icntt .ßmra ju ben ßi^mm
Mc Xroc tu« yvln^ow^ dcs^n Ixn 'Kinis nti^t DtTmiitbcrt«,
ia$ üNieAst fBe^Ütaii ni^t dnbott. XU Ctto m. bona bolb
bnntf (991) gi^ bic eiaipcn »on neuem )u Selbe ^ unb
Bi o iäo i bwfl efainotm, nal^SBtett9<fa» nneber tn t^nfra treuen
Zat^mbteremäuge*^. «< imc bie« bat k^ 3a^ feine« 2t«
toif . dtitfic tt MC fehum X«bc — er ^axb am 25. äSoi
992 «» Stei« *0 — auf bafftCbc gm&f , wli^en Umj^vuie
bcc iDinge Rotten er unb fein 9Bo[( erlebt I Son bon 4rtP«
(^ XbciAtanbe, bcm Zcdga bec neuen SBeUbUbung, of^
fi^ofrcn/ iuf fli^ R&P unb «tf ben SSttfe^ mit 9t»ä^ma
ttiüniim, «cl<^ in benfetben ober bo4 fe^ ii^alUttaiAaa*
fft^dttnifra fi« bcfsnbcn, M« bicStotitm fü^ bi^R in bcm
engen JÜetfe bot SUbunfl i(n< fftamme« oOein benegt.
3e^ war {(r )um cr^ äSoIc ein Soa, ße bebri^mb, bv
tfagenb ^ Seite getreten, wet^e«, vctf^Eebencn etmnme«,
bmtt« JU cinnu nunnic^faii WfiAntm&aatiotgaxiAmai gc*
I tmu, bcficn fintii^dclnig grobe b«naU in icbei föt»
SS) tut AamA. BüUaill. atttit ad tnii. 990 bte hrjt Kottgi Hi-
nein et BoUdaTo, daees Sdbvonua, gT<tT!bu luirfcttH« IsUr M «an^
KmtuL Sit fiaitptepulU tei oUgm Octiitlaag fft Zilttmat
A 71—% OvbBtr ad H«g«e. IV. p. 850 aaumtbit, 6a| jnt twn
bm Bi^MtB ttagawaninc 6taM Kfmptfi^ gimeftn fd, im<i Im c«*-
■«■ Kd a. »9 Mt Kotil M fattti N««d pwdita M. iDJtfW Ottf'
8000 (V <ui4 ¥o(at(Qf 9(f4<4ft von Bi^tn, I. e.tU MgttKtni»
«ta« tu ittAd^^flflnif bat twr btt Z^fttnat Rwdfmtt £>ct von ben
M | mn i tlnstn'inmtti, nf^t ettlortn mnbc.
IS) AubL BndMlL L I. aiuio991. Otto Rsx ottiu macno excrdt«
BawMi •« cappItMMito Hkaoa^ BnunaBbnrg obiedit et vidt. —
X» 9. Ctqrtit. 991 (WUt Otto rinc UAmbt tu Bianbnbtite aal. Bql.
Bvakaar, Ragcrta.
M) StfXobflia^gtitilbbAaiial^Hiiaaib. 1. L,bniS<ifla({tt>
aar e> 99, bn (^ bi Mtfn Stellt ««acat itamt. Xbncbboib Ca-
lewdar. Menaborg. M ^^tf"' C!. ItSt l^mpartni rin ftGado dmc
Pilirfwiw deaMdt T. Idna Ha}. (11. SlaO, mtt Urt^cm bat Necra-
lof. K,*. IUdM<fia Bwbarg. M Clbaniiat, Vindeai. U. 52 ibtf
D.„ze..,G()t>glc
104 ' Ctftf« eiic^. Bwtitti Qaiflui.
iic^ung bcn Mmbigftcn SufTt^nung lu^m, beffm Sttlhtng
)u bot fihigcn SiSetn M StbtnblantuS bit gldnjtnbftt »ar.
3u Qinättx 3nt ^ttt räic SStitt in i^rer tignnt SRUte ftftot
Suf greift, ael^tf im SSt^ 1)hitta gnf^n Silbung uTib
(int0 gldngenben CuItuS, SCdrt, »oft in Station biSfin (inQg
gcDKfm, aU unl^ctCis .wrnMrf, ben «ielcn jutn Si)tH fütnd^fti
Ohtttm rinnt einzigen überfüinlic^fli Sott (ntgcgenfciitt, bm
®Iaubtn an bieftn, bit JBrfotgung {|}m rigntn bem Söffe
tmtmStbote fobertt, unb bitft Hyn rigneSobetung in Uebtt«
cinfKnoiung mit bm SArftm fäb^ mit dufei» ©rault bun^
)uf(|}tn begann")' ^f^i* 't'"^ SBoitc, baS altt bef4tiirfts
nationale Stbcn ()atte fm Sauft menigei 3a^t natft bm »ev
f^itbfflßen DSciit^ungen iia rimn Stgmfag traten ni^ in
^ aufignunnmm, an bem ti ß4 nottinKnbig axitei mtwicfdit
nu^. ffienn au^l bcr c^lllit^ @et)l ben twibnift^Ko rrff
im Saufe me^m Safii^ui^crte im ffiemußtfrin bc9 gefoDimten
SoffS buid^ang unb fibenoanb, nwnn au(^ bicSRaffm me^r
htbenb aU ^belnb bei biefem grißigm l^tocefj fTi$ eei^tlten,
wtr von biefiicn Ceriouf (eine Xunbc (c^en, fo fiot et bo^
gewif ber Statue bei <5ac^ naii^ glei^ anfangt begonnm, vaät
bilbct feitboa gemiffennafen ben geifKgcn |)inteigrunb, auf
ttd^tm fFCtli^ Icttiec fafi nur bie no^ aufm (in geri^eten
fBet^gungen btt Station (eiouSttctcn.
85) Thlatnar p. 248i Et qdcmiqae port leptugedaiH cat-
mm nuidacuM InvedtoT, abfciiiU daotlbu pmTttei ponittiT. L«s
nanqiM dtrlnm In Ui ragioidbiu noritOT norta paU*tate uli ndlai
qua JcJBiuo ab epfacepii iaftitat» cenoboratar.
..y Google
^cftte$ Kapitel.
Snt »eitere Vu£breiftmg beS Sftei^ nad() SZorben,
@Abe»inA Seßrti, tmb feiiu lict^It^e mb )}^
tff(^ eo^ifung von bnn unmltMbatni ISiiißuß
beutfi^et Öbetf)o|ieit.
^n bei ^ctn QeT^I^te faß fctteS ßoH« treten im« Sffirften
atgtgcn, ivelAe, an ®tE|i uitb S^tfro^ au^gejrt^nrt, bun^
ibrt giDfoctigc fttrfSnlt^'iett ble blatten, bei ffe ongc^iren, fn
ben %tfr^Bng, ben fit ftlb|t ahmtet, mit fDitiei^tn, fleniu|
ntfcn Don Steg ju Stfg ffi^en, {^i Kei4 erotitem unb im
Smtetn bic »oi^benen flaatli^ai SIemcnte gu etnei ftflen
etaatS^nn gefÜIten. ®<^t bann an^ faft tmmtr ntit-btm
3obe fo gcwoltigR $crrf^ ein ^OftÜ ii»tti St^fpftingen un«
trr, fo bükn bo^ bte enmbmauein btiSaatB, ben fit auf»
fffbitt, f^, unb bie banfban Crtnnentng brt eolfc« feirrt
tei 9tatfonal^(bcn, auf wVlfm fic bie Sifinbung au^ f|Ki>.
toet Snßitntientn ju iAatraya liebt.
3u bitfen S&rften gebJtt SoIe6faw, aRfetjipSfani's unb
bei X^vSnaaXa &o1^ 9Kt Segetftetung f^ilbem aUe ISbiO'
n^ bei Station oom OaUu« bi0 jum SHugof) ^aäb feine
St&^. „Sei finnte — tu^ OaUuS in einei eteQt au6 —
feine to^fem 3:^aten, feine JUnqife mit aOen lingd imtbn
»o^ncnben BÖIfein nfiibig Berieten I" £ann feiert er feine
6iegc »on bei ®aaU bi$ jum Sniepr, t>on bei £onau Md
]n ben Afi^cn bn JDßfee, fitti^ feinen eifrr furbii ettMCtung
nnb bie jBflArcitung bei ^^Üätta @laubcnS, feine @oige
ffis ba0 S^I bei @etßKc^Ceit, er^t feine ^ertt^tigfeit gegen
Vnne unb Steigt, feine Strenge unb feine aSElbe, feine grei'
geb^tett unb ben ®Ianj) feine« ^ofboltt. „ZU jtinig So^
Wfraj.bie SBett twtlieg — fagt er — f^ienen griebm unb
%taAt unb aSer S)inge S^^ Ju elei(^ Seit von $oIen ge^
»i4en gn fein." Si wtbmct bem ^fnbcnlen feines .gelben ein
cigatS JUa^egebi^
Qlci^ not^ bem Zobe beS SSattrS offenbarte ft^ Bolti'
Um'8 aa fpwbe ^ ei, entfi^ttboiR ®ina. £)ba, bic SJcutfd^/
UjL.:a..yGOOglt:
106 CiflfC en4> Dritte« (Sapittt.
fiaMe t^iRn (Sanofi tio^ im ^üfyxt gibomt, SRtetjvSfaw,
Cacattopofi utU) l^iMfato; mit biefm Qttefbifibtni ftoüte twc
ilttePe boS Stritt t^riloi; tr aber wttcicb bic @titfntitttn uiib
btnn difm oitf bem Sontw, ließ firine Seiminbtm 3DMIie>
Btt<itab9ribinpi>9 bknbnt loib ü^iitTUl^mfi^an^^').
€So g(iMltt^<lt{s (nt))orfhtfKBb trat JBoM&w <uf. C«
Ullt fi$ boraulfffitn, baf cEnmt foh^ Qt^aftn bü Seibin«
bintfi nüt2)(titfi^<mb, m welche imiiBaUiUaä) s^emmtnxoar,
wdd^ bM( imnitr cük Kit oon Vb^dt^igbit in f{(( fc^Io^
bef^ntnlcnb« lißig crfn^rn mußte, bafi er fit^ twn ifit )u
befteitn ftnbm väibe. X)i)4 ßi^m wit nidftt, baß er g[e{4
anfangs bicft 8It((tung etnfc^bi^ Sei benS&fle«, irm[^ Xal«
fei fDtto OL gcstn bie cnti>ATtm ®la»en an bei .^oMl im
ben Solaren 992u.9d& imtcma^m, (am SSoUSfaw baS nfte
aSoI bur(^ Vbfhtbung eine« .^ccTe«, bo« jtocite SKoI in 9}er*
fon ii^m )u •^Ifc*). ®o lange Ctto lebte, fAUb ber 9H>l«u
tmjoS tnit i^m in enget Sceunbfitaft; ja t$ f^ctnt, oU ob
bec St^tae biefc SdAinbung 'bcnu^t ^tte, feine .ßeirf^oft
tit^fÜit nacft onbcm Srittn nm&ätft auSjubetncn, bie 9vm»
mnn jn untcnonfen, bic bcnatfebarten Straft» |in Vntrfeib
mog fefwr £)beri^o^t )» jfftQgen. Si« an bie Jtfißm bcc
6(e biong d flegtirfc^ bot; boO alte ZJangig natt f4on bo«
bmM «ine twlnif^e @tabt, unb bic 9>rcußcn im £)ßen bcv
fiBcii^rtl mitetUigcn — mnn au(( 9oi&bct8c(eid> — ben fwU
tttfi^n Soffen*)*
1) fhietnar p. 99. ^Dobner td Ba(«b IV. p. 409 Kl/tt
cOi dtttl Btanurcriirt an, fa Svtf^m W bfe »»rtt ßiAm felint B»-
Iwku enffl fntrilni« ngnath tribni uali, d^ mIu. iUn»! Me
dttna poMf^nt tatVa oen oHtm Mc|<rii nt^H emilpit», fo nf4(M
to4 M* Stdhmg M Hri^t mrto: Mc Bdibtr nta fs »o^^iii^i^
tDcm mtM fÜt nliwrt, baf M aO» fuinff^ai ^vtUcbra 8«mi(Itn ow
2) Sgl. Amul. HUd«th. «d a. 992. 995. btiVte«, V.e.69ii.91.
Otto ttUc an «. Cdetec 995 rint Uifimbc fftc ba< ^o^fHft 9Mtn
jtt i^oetlbteg an«. 6. BShnet, RegMta.
8) Sa| tbaaiHi l4oii eor bn Sth^runstnirt M Wi- TCUOxit Hm
poInifiiK VtaU nur. gtbl au< bti viU AflelberU 6d C&nlilt lect. an-
dq. id. BMmf* Vd. III. p.^t TpM vero prinnn adllt aAtm Gida^
aie, ■!■•■ Duii (ac Bolodal) ladiiiitt ngaa dlrfaiotf mwia ooa-
Dglizac^yGOOgli;
Xii«tRintii9 M Sfl^ tu erttffmia Ma bwtfii^ Cbti^i^ 107
3([p>6alb ^tte büftr Ctfbig o«^ bra nftea Bottnb^
t>cr Tfiiun SotM^e gn tmen ^ribok JOtlbctt, bn gmfte
Stfd^ «en |>tag, ein SÜJiait von (Mtnrt tuib s^niUKC Smiab
Jtoifa SWv'f.UL, ud fdiKUt 0i(4tBn »on btn SM^nea frt«
an RtAIü!^ Gtratgt mgen ^ wstnAm, ^ fiömiK^
in Bmie^t aat fänoa Solle lA-KtUffttib, fafte bm ttau
fc^n#, ria X|»o^ t« ^dbtn )b »ctbm. IS8 uw: wot tai
SMm 906, oU R aa bm >&of -^oge eoköim't Am, «n
iM((^ berate cHui fönet SBxhtt in @nnft Icto*). 9Kit
Bccc^onig na^ bet <ßei)og ic^t oot^ ten Sif^f auf, i>a,
finfa tangoot — 6(»ot{ talt(äi «u^ tot Eanb an linhn Ufa ha
Btt^fil bntltl nntniDotfra Tefn- Uttm bb 3({tf In wtiiin hkft ntf
ttnenfnxg ftastfnij, ^atai «ft 1Mtl4 (t^ ll^f Km^tf^t. ZKt <U«
t4M poialfitn (T^üirißw ffitt^*» <■»< <» 'X^m^it^a oon tan Jtiit*
an l3oI(«la»'j Qtacn 9}oBtmeia imb ^htn^nt. Martin Gallo« p. S7i
IpM («c Boletlaus) narnqne Selendam Pomsra&i&m et Pinatiain nvr
qve adeo vel in p«rfiilia renitent«!, Tel coiiTersoi in fide iolldavit,
qa«d eoebda* IM B«haa et BpneDpoi per Apoitolioum, iBM.Apoat»'
BcM par e«B «cAiaTtt. — Kadtiibek L p. W)i Qnibna (m. anüi)
Sekadaa, PwmMiaia, Pmanam, BoMiam «to. maa lal^kieDa dlt-
tioM nie paaterii raiiqa!« v«atig«laa. Vit)nli(^ b(t Vabtrn. — £fu>
(•f) nva mff 6.161 bit JMcetScIrtfam'S eeQcn beätßblfti \tit mütt
ÜaftS jja btHt^ttn, am mläjm bann SR!cdti(w, Jttdmer n. X. tinb oon
bo 1>nufni BacaS £xinfb, »b. !■ 0.96-98, [^ OtidOlnns gif^ipft
^tOL iüt Orften fctra bttt Jtrtte ittm M( Vtoifai fM 3ii^ 1015«
Ut «ctm lOlS. «amfirolq Tom. IV. loil XU« bUTc^Kliaatal
haltn, Vit Ut bttaflttitc 9t|dbums ftlbft, <nf Mnra altta £liulIeB>
34 tobe fit ba^ ia bn Zoi nii^t utfgtniHiniuii mb bft ätit iwfTifKn
995 ntt 97 btfttant) cimtwlj »eil {m U^tmi 3at«« f4on Zlan|{g, wft
FtM>|t, )M)tiiiH »Ol, mb tmn onbtrn, tetQ ^tlmolb, Hb. I. ». IS,
Mt taetnxtfne t>ninacTBf mb VKafnrt mit ban oba mnl^ntoi 3tis*
Ott»'« «i«ai We eumn U SnHiAitBs betagt. eWm Ctatt flabi
fMdaratM »tm Ottana UI. MMea Slavia«, qaaa Mt ultra Odaraa
tribotlB «vl^ectt «ad at EnulaiB et PnuM«. — Xa4 AanatgltVtt,
Stf^i^tt tWD fhjmetn, 1. 3:trU' C. 89S, ^ ft^ui {n Utft 3tlt
bic DBttnMifune f)«nuuni( oetUgt. — iBtl^t Catibfii^^ ISonuBKne?
bie tfU^e >u4 Jtuutt^n; bM^ onnem Slavltoi btf 4dmoIb. —
Jbnugle^ IHt mit tMfii ^ baf SSitcg^tfam ns^ nl^Ü (n 9^"^'
man bcfttTen.
4) S0L Mc fititbTlteS.Uilbnt^A^Mtur.«S.X|iitie,U5.
Dglizac^yGOOglt:
108 Stflt« Cu^ 2>clttt< GaptltU
bingc unfttlfiffiSf ob er ja tat Kutücm otcr Un 9>mtpnt
fEc^ »Knben foDtc, «ibU4 »ol nt^t o^ne Ginfluf JBoMiotv'd
fic^ ja btm et^tem »tfc^lo0. 2)n.&n)0d (off^ Mn tnJBe>
It^nind bei 9mißcn rine Sf^cntng ftinn ^Htnft^^ an bn
imtmi SBeidMU, tct JBifi^ auf bcn tu^ S3ci|i«il> M^et*
3og9. Xuf ctnmi 64W« in ®ü^ von tncigig tiolmf^tn Sc«
woffocten, fii^i tÜitSbat bic ffieü^ftl ^nitb m^ 2>aiiiis.
@n>^<^aufRt btflSoltcS cnqjföidtn gltit^ (fct bon t^m cM^
04« Stl^ns unb Zattfe; bann tKtnbte » ßi^ toUbei )u
64tff in« &ftl{4( 9>rnifttt. Zm 22. sqnil brt 3aM 997
fanb er bei Xoitttten, iwif^tn ffifi^ufnt unb yiSau, m
ftonuAn Stgdwng bcn SSilittmrtPb. Gchu Stfittütra, «»n
tnt 9>fcufien anfangt sufat^fa fitsten, etttfunm guEcdt noit
9ol(n, bejfcn <&n)i^ ben SH^nom btt .^gtn ben )>rcu9m
abCoufte unb am Sntbmtts btr Sliubigm in bn jtinb< »m
Snefen beire^tn It^ß. 3(ltt Sagen bericbten, baf bic ^ribcn
bcn Jtauf^itid in Qolb no^ bem Scwi^te btS JUrfMre bts
^ünmten, bn fieid^nom abn wunberbat (eii^t nfunbcn nxnb.
S)a Snfiic^ bn Sefeftnaig bn 9>rcuftn — ba nffc
isbt^aaipt, an »cU^ bie 9o(cn Z^ no^en, ben neu ge«
wonnencn ®IaabcB au4 twiter ju otrbrtiten — toai s^i4
mttgütift. 9toc^ aber jwet Si^r^unbertt (linauf blieben fie
oU .^ben 9cf<i^li(^e 91a$bani beS Kei^S btr Uiaßen.
3SU baucntberm Srfblge bc^tc JBoIcSIa» bicfeft furj bot«
auf noA ^ben )u oul- ,
SÜÖ^ bem Untergange bc< grofmibtffi^ Stn^ fc^t
unS «He Jtunbc von bem femetn &tf^ii ber (!^iobatTf(^
eanbf^dften. SQir finbtn jie nur mit einem Sßale im Ssdfytt
973 unter ber -^errfi^ft ber Säb\)tMn, ofine bag wir mißenf
in wc[4« 3(tt, aatn neU^en SnbdUniffen bic Stoberung bit*
fcn gelang. ®etti$ i^, baßJtndan unb bie tmdiegcnben Soabi
Tieften bei bn Qrri^tnng beS SMt^umS Ihag biefem )uge*
tfietlt würben *). 9to(9 ber ^ei%c Xbclbcrt jog ^In in biefen
5) ValAt(9, «ff^Ut» «an Bt&mtn, 1. 6. Sil Mnntittitt, taf
bicTc fttebtaa^ |um ffceün Zitilt btmti iipifcbrn 9SS unb 967 ju
eitasbc lom. dl Upt fi4 ttecibec tUt^ nnfmi jttietn CUitDen a«
nii^ti tBonUfna btfttonta. — iBel. ftbtr Mc XntbctmuDe ber Ubnii
f^cn ^CRf^ In btc Btilasti „Ctafdbnui« bei C^rVtst^l wA
UjL.:a..yCOOgli;
Kttürtltuns bte 8M4« n. «Mßfimg wtt bcmfi^ Oto^e^t. 109
K^ffffii fäatS bif^ofntQti CinmgA, bot QHiutbtn an S^dfliuu
m bcn OaafitltRn beS SoIB )u bergen, un^O-
Km nmit^ 3a(R ^icnuf — fan 3a^ 999 — ßM
^Bg CobnouS BPB S^^men, bn Snnnme. Dm Vugea«
U(E benu^ fein Kttttt mr 9>elcn, gifff StaXaa an, natm
bit etabt cä anb lit^ oOc f^lnam bafö^ ttkba^aum. 2)tr
CMbmmg bet ®ttfbt fislgte ^n atn^ bie bn unditgenboi
tonfefi^afl«, ntt(tfi^Ii<^ an4 bte von £>M'<Wto>} jene
Udtn ffiAon ffit immir, Hefe md^ M dn 3tQi^nBb«t ntt
b« p^nif^ Stritt emtnigt, So, ttot^ wcHcc ttod^ Sfibcn
f(^ eo(e«<a» bontoU feüw .^ti^aft tiweitnt |u Mm.
O 10 OM^t uniDa(rfi(«n(t4, baf gonj Sht^tmO ttttf bie Bio»
wM m }ur Sonut frincn fbfltci^ SBoffcn tmtnIageR.
«M ^, 1104 »nf4Kbcnm€Stitmflli(rt(0oiM{n»(S(ti^
fä^nii^ wie n wat, f«n SoK {unr Gtfgt; et bngti^ott
fm Kd4, taauifyttt ferne SSod^ ttttb ff^n owb fein Knfc«
in bei ben Sta^bom lingS mn^er- ßdfoa bot er in ^ol^
ftint« SMbringen» an bie Aft^ bn JDftfcc f^fi mit bm
ttnfteifi^ S&Stin im^ ^ettfi^, jQdnctt uttb Sc^ebov
io manni^ailc eer&fmu^ %i btn nwd)iß!^ Gogm »ob
hs JUni))fen bteftr auf bet S3^(Kfle nfaib feinet unter bon
Samen Snitllar eielfft^ gebort, unb in bfr|t Seit- ^t ml
Ct(ttifitiim bn X{i4( ^ yMcK", bcn Vb^äfaia Ate txM Sttttnim
6) Ok Legcoda da Mto Adalbeit«. CracoTiae 1611 p. 95 nat^
tttKoManifl mh Seiet, 9tf4rid)t( 9>mt^l, 1, C 26S. - iDta>
|>f| L e. 116 tqd(U, baV Mt KbdtetilaiKlt te Xndou oaf bm
*Utt gceeJbiM ftf, Mtf mrt^tn bn i^tfUgt tanatl gepitbiet. — Sie
«aqXqidk bcc 9tf4ll|tt XMtttfl, friat etognptft M Canüä '«ct.
Miq. cd. ■ f in m.Tom. bttiibttt «on fttem 3(ttrctittMU fn Xn»
l* Bi^tl, not bal ftagouBtnn oz chronSeo Aäaaaxi, ibid. p, 66. ^
Mc fO^a KttMcftanbou Kotii : Saaeta* deniqna Adelbertu convartit
■d fid«a qoatnor IitM proviacia«, qua anüqno paganorun arrara
driiaabaiitiir, KÜicat PalliMum, SlsTMÜim, Waredoniam, CracoTiain,
V*t pMbjnaBi fuDdaTit in &da abüt in provinciam Pincaiutaruiit, ut
•> paadlearet domlnDBi.
7} BSI- bü fünfte BtOag/t: ütia Vt StthttViim IBoMfa» Cftro'
bq'l »4 eäbcB unb Often.
110. 9cf[(6 Bu<^. £tftttc 6at»lt(t
Im Bt^cira^ins fnwc vV^f^m Oigiw trat Stiwß 6n>cfB
3bä ttrigattt tt ^, ^8 teSfn DHo HL, mgcngt twtt
tton Rufe bcc ffimAa, »tf^e an brt ^gm IQKftnfS, fcU
1K< ftli^ Vmoibctf, &iaAt gef#a^, ten S)mt^ in fZift
fft^, biefciB Otob fcl&t in bc^<iM unb an brmfUbtn p be«
tat. fEBo^K ffthuatttf^Af tratt ttrinnening an bot fffSjüibt»
vm fmntb, «itOeUi^ anil bn Steig bcr fhnnt SBonbcnmg,
be^irnntm btn jti$tnbSi^ SU^n gm Krift. C< loat am
Onbc b(« 3a^irt «90, oU Ctto Mb Km ouftm^ imb fibec
tRigraSbinfl, 3rii nnb Slrifien, JtooO auf bot t^twOfEe
<nM>fan0m, Inn^ ^ SUdmir fianb te Sfatn twt Sa^itf
1000 «s btr Qfcnjt M pMtf(^ 9eHcli» rom. So 3(tM*)
' mpffi^ wit •pnjog SSoItnaiD mit gnfra v^mt .nnb pqttc
1^ «m iftr in gidnjtnben 3u^ na^ Siefcn. 6dbft bev
tMttf^ Sntgntoffitr S^rtnot ww sBcrfAnrgy bm SoMiinD
nttjlfinflig, biftnnt: ^ nxb^ SBrife bn Stdfa »on bem
9^m (nM)^tR nnb «4 9atf(n geleitet nMrb, ifl rrnffaub"
Ü4 )u ^9«) UBb unoutflpm^ ^.'' 3ni Xngcjii^ bet
etabt angelangt, tatbÜ^tt Dtto fHnc 8ft?c, no^tc berfdbm
fm 9cbct unb mnb Mn tln^, bcn Off^c M taiibef,
(tiffiitd^t<M([ nn)>^n^, gut Süxi^ gffft^- JDoit bctdt et
mit uErien Z^nen, baf bet Zeitige feinen G&nbrn id ®ott
totf^retbcn migt "),
SnA Z^ frünrte tonn bct 9«I(n|ltti08 bfe Vnwrfnt^eft
be0' fd^crlft^en Säße« bim^ ptd^tifi'' fiii*^ Jt^ntgj wfiitige
8) CKi >Mt ftiitt mit (bf( mb 04«^ »mdttt «oMfo. Bet.
TaL Scb*L Adwl Braa. tt n. Thiatnar lib. VIL SgL X)a(l>
m«nn, 9tf4f4tt w« ZliaMsurt, I. e. 89 mb 100.
9) Baibl, n. Xntfe, S. C S18, ^ 31h fk Oitw, HafOerf
mmtUtttt« Bot epcott«, fn tMUfen akfltnb '«ikeb&igi Me VROini M
nUdmctlatiM unb M OaBl XXÄcff M bod^ t«6tn watcit.
10) Chroni«. QnadL M Pertit V. p. 77. ad a. lOOOi Ibl
»OBBO conanLna a dnce SdaTonlco BoUtlavoD« idm»;!«», xciüa
UM^gani oauiu, vbiqoe terranna atndloaiidaa qnaaaHl, ob««qaIaIIt«r
daoatar, licet nllül tsM unp«rlt a lib accepariti- qntppa qal dm
raplaadi imb MiaJl, aed dÜA at oTandi caaaa ao '
11) X^ictnoT Ct. 90 wA Its*
..yGoogIt:
XnMcritn« M SMäfi v, SeMifmg mn twutfiVi S6tt^o^(t. 111
Stfb; fSAm SEog af^tnua «nbm unb (mnec tofttomt 0e>
nUfte auf bell Xoftln, urä> «U Ht gt^t ^ Cnbe sttteoi^ .
jiiiMt fioMio» Mt flöftoira unb ftftnncii ediOm, Ut 9Rc^
fET, bic 2rinr^tnn, bf< to|lbaini 2>«Nn unb oOc pttl^tisc
Sari^Di^ 0» Sapgrfi^t^ {n bc<.X«IM X«mitKT, hiSm9H
f^ M^ akt^aum^ eM^ iri^e @>abtn e«{e(t '*)u „OUt
ff$^ Ocfc^etifm — gcße^ Ttl^fi Sl^ictmai — c^e bctV»*
Im^ btroaU bcn Stauet."
SSon fnmt £)(to*d m. Sn(i($e, t« D^efftmins fäv bIc
attSk xAm.i\^t ^tU, wie tr in bcm ®tbanf^ Itbte, baS alte
tM(^ SBt(tni(^ aitb» ^u^ütn , t>on netum bic ,^\fff
6taM jnm @i^r bn Jtaifn ju miiljlfn. ^xet nun, an tinem
£)il(, vobin bti ^@ feinte StArnnd gcbmnun, ftauncnb oitt*
fci^t Jtitti bic Wtadtt bid $olin^)og<, »el^ fi4 in bnn
Sioiqc bcr 9.ege, bn äntRgc bc& fiitnjcnfc^cn &t^l^, boS
4b angab, in bni <St(gni icigte, btn^ weitet er fMiwn na4
9torbm unb @&bra fein 9lei($ moeltnt tutUy nannte et ittfi,
rräi St^iltmß m Soleeioio in aIti6niiri^R ^ffc ouffafftnb,
btn f)i)lnt ,^ t6mif4tn SoKetf $minb unb SunbeSgcno(tcn",
fiMiftt— Ute bietf aOtS bit |»olmr4mairronifien berichten—
btffm ^nasft mit bn eignen Atone unb uxlldt iftm ^t 3)oj
ha m^ oOe von ben Soriwren eroberten unb nodft )u erobcnts
ben Banbe bic Kn^Ii^ SSe^tc bre 9{ti<$0 **). 2>antt, eT>
u) atactu ««IUI e. 41-w. iDtug^rt va rdiw »4^)1'
yt taiw tntüaH) bfrfe fi^a et^nnbc eitftbminfl trän Btfte »o^
MttUofifln, pncbCmtCtt oitfflifätKtt htffettt attt <in4 Mn bnn 8^
IS) nrtte MeT« ffrdflnffff tri Ur Tttmfta^ Xal\tt Dßo*« HI.
i* ■arfm mb^ Mt Srri^tr btr t>artf4«> unb poUriftboi Q^nnri^
■»MiWg MO f<nanbtc ab. Sit tcftrm btiii^tcn nUt ddr btc et{f<
■■H M ■itfHf^ )n Ontfm uab tm brri oKbtm i» Snt stnamitai
Bittftawr fitmiai» aiec ^imtUi) om Inwc Xnigritlfnnna SjtohMo»'!
>u4 bm Jtot^, Mn b(c BtrltÖwis rinn ttai^Jk^ii Xtrai, ttc On
Min« ktr tbOtliSttu StOfmOttti mi^nUb gttobt onethbct Mt pobif>
f%i Md bm 9t$tn fJtiMJgai, tM e««tm at«T Mfi^^ FiVibtni.
•M4 «n Mm »otfai lt9M 0c bcf Krift btfJUtfo« cfM ORbtre VbrKbt
Wo. Da aittft, «altnl, %ri6t e. Mi lapmtor nd Mnotiin
UdbMMWsdMb MirMMk«iUaM>d(snMla,fiHal^sa glorlaii
B«l«»lawi 6«gn»icaBdi fanft, lotiotTii. — Jtabl»b|( mai)t
112 Stfttt eu(^ Srittc« SapItfL
fbOt wn bem ThAinha ia <@!H%ra, wdJ)aa jn S(mt ff
nai^ Voten gclmnmra tm, ^ftetc et in icnm Za^m mit So
Miaxo, unbtf&mmett um bte SSttivpoIitanrecbtt it9 (Siabir^ofS
von SRAsbtburg, bttn a o^ne^n nii^t getsogen moi, ju @nca'
fni cm. ST)bt«t|}UDi, c^ob ®aubtnttud, btn Sruba SAelbert*^,
jum trßen Srjbifd^of oon ))0[tn unb otbnete ifym ald Suffro*
gant bit Sif^äfe 9Ietnboin oon Saljt^ol^, $op)w oon
Jttafini unb 3o^ann t>on Siritou untn, bmn SiSt^&ma
man gu gUic^n 3Ht timtt^tct^
t<n Itttrcn Vnnb (4»" im -frauptfa^e. 0* bdft M E^m I. 0. 95t
Idaoqae Impsrmtar OtU Rofiii deddedo experiesdi ca, qOM hmk d«
BoleaUo dilfa^ent, Polooka Ingreditiir , qnati beato M&rtini
Adolberto TotiTan exhibitnrn« isTereDtlftn. iDitfnt bei*
bin VoredngRii folgen bann bte Xnbren bU onf Slugofg tmb frine
ttai^foIsR fitrabt 9oga4l»af aHtln M tSoamttIbttg, aoApt. rer.
■Um. IL p. 25, flibt bit tüifa^e Xb|t4t bt< «ajftr«, bat Ontb bc«
gnsnbd wib •frcfllflcn ftibfi lu bcfu^n. Sa« nun bfc (tE^lf^c» Bttfi
tnngra »dtiTUib )nirt Xnftnt^alK Dtto't {n Siuftn betrifft, fo fann bot
CS^wrCgtn btr polaffi^ St)iantßtn ntn fo tetniset stgni bit bt^mtcn
Kat^^ttn brt' 3tCtatni)|Ten Zftlttmax eon Olnftbarg btnxifiB, ba fit
fa|i aQc bcm ^nrgog Kcltüam bfc Sirf^tung bcc jiDlBiFdjni KUt^mtt
dbnftanpt cfintbicl gufi^rtlbta. Gnllai p. 6X: I^tnr Rn BoImUu
«■{• diTiunai cnltnm in eccleillt comtnlMi^ et opücapAtibiu ordl-
nuidii ben«fiditqu« conferendii, Ita derotüidnie esutetiBt. Ktdtu-
bflk I. p. 91: Qnl adhnc t«nellu fldd priniitia« adhac lo cnnin
Tigiantam MieladaiD tan teoero amplsn, tan adulta foTit teneritat«
nt ftnam iutkncret matropoltm at dabitaa laf&aganaonm dräec«-
•Mi ntiqua dtpnMvit; IpMrninqaa dioecedaBi dittlnctionaa certia ü-
n^bni üiicalp^t. Bognphalni L U 11. p. 25: Et m< eatliadn-
!«• aodefia« TideÜMt PouanienMin, quam primo fimdaTarat, Gnes-
pMiam , MucTleuen qoa« nunc Plocenü* dtdtnr, CtmcarieiiMiB,
WraÜalsTlanaan et LnbncMoa«». — Cit Tita lancti Btantalal
bei Bandtkla H. Galli chtonlcon p. SU: Hie erat Boletlaui cultor
da! darbtni, qni obum* a^MopUai In Polonia fondavlt, llutavit, di»-
ttn^t et eccleaifi dei doiüa regatibnt ampIÜTiU t)it cbronic»
prineipun Poloniae btt etta|t(f icHptar. rer. nledtc L
We Bolealau CSiabri, hoc eat mirabilU naninatDa aat, nea imnarita,
qooniam ainita ndnJiiUa geaait, eccleaiat anltaa conalnii^ eplMopoa
ordlnaTit, aietrapolin Giusaiiam inatituit et inSraganeoi plima aibl
■nbjecit. — — SBal fa bitftn fXai^tiäitta Svci^H fI4 fiobtt, tt^tOt
aitt bCK BtOost Abcc bfc Stäfii^ O^onifation yeltn« t iebtafaU aUt
b(mm fb |ttm Xtcmift, baf bit «rinntrung btt Kation bEtfelbt btm
..yGoogIt:
Zaibt^tvaii MSM^iu-iotl^un^ von bentfi^i Obec^o^eit. 113
^(^ß foIgeiiTei^ ^i ¥o[ra tota fol^gdlalt £)ttq*< Vm
neTen^t in (Sneftn gmotbtn. Surdg jute (trdjEicIle in fti*
Brr @(smniart unb mit fein» SHitivirfung getroffene SDrgont*
fa&on bcr ntutn ero&cningtn btS ^olentxtjogö »uibtn bttfc
Seirifftnnagen von i^m ontiFannt; fcie (Sntc^tung bA Sr)*
ßiftt iu (Snffm Ittgiänbett bie Eiic^ItcIjeeoSIärung $o[cnd oon
JDnitf^Iantii n felbß, ber •gliTjog, fo^ ftc^ in feinn neu tu
ningmm Stellung Von btm &<ä^a auSgejdc^net; ba$ SSc
mtftftin Bon feinet ?Ra<fyt, xoildii& ei fc^on ijatte, mußte but4
bitfe< a&c0 no(^ (denbigo;,- tf^atfidftiger meiben.
Silin geleitete et jivat no(^ mit großem Sefolge frtn ju*
t&Ac^rmben Xaifcr bi« SOtas^ebuis '*), ober fumt iwren gncl
^tqeg Bolrtfau loTd^dtB. CitI {»tiftt^a^, na» fann Wol foflo^
0(ai(in fuif^, tft bU Slac^^t uon bn Ainigtlci.nung Bolttfa»'« twi^
Ctto m. JOrttMlt foSCt bu äeitgcnofft Stiittmiii son üKerftburg, »(!■
4tm bnr^ fnot CÜeUimg ft^on bit Sn^Unifft an bn ID^irni« von
X>ntf4tanb ^6«^^ bdannt watm, btr »oft ftlnn Xbndeung gtgnt So*
Mtos artete)) nidftt eon btm Uneltkdt «bct btn unfdllcn otrft^rigt^
mbtK iD«itf4lanb bnrd) Stnra erlitt, uanim Tollii bitfn ein gottum
Mn fol^cr ÜBt^tlgltit ioi( bicfc Jhinung aifUjtüd) Dtif^nitatn tnbttlr
rin ^ctmn, btfTcn Aunbt, nenn c( gcfitit^en, fid) bo^ not^maibie in
Scatf^lonb Dttbrcilcn nnb auf bi( 9ia^mlt tmntatn mufittl fDat»
tmaat, fcaf Itiiuc b« rpdtRit btutft^tn e^ranj^tn btflftlfim gtbtnft baf
nait baTiU uncti Ronoaldi bei Ha'billoD VI. P.l.p.895 esItMo»
ni So^ 1004 jwei Qfljüire bt< IciL St^mualb ju betwfltn fu^ttf i^m
Vom Vav# Sodann XVHI. bic JCecni gu enrc^ofm, taf tnblii^ bic,
AmmL Qaedlinb. sd k. 1035, Wippo (n bn Tita Conradi p. 470
B. Z. h^mmt bcrit^ttn, nß luij) btm S«be Xafrtt ftinrii^'t 11. (abc
BeUfan» fi4 f(I^|l athint iinb bit Knlgt. XB&rbt fi(^ angemaßt. KSnt'
atoig ober bleibt boät immti bit gomift: popoli romaiil amicam et
Nöu«, tau »tl^n @a[(ut btn Jtaifra ftJn fBtrbdItnif inm ftrieg bt>
Iti^ncn [A|t, eine To antKt gonwl, »It fit nlc^t Itii^t tsiebte im 9<iU
M p^ finbet ttnb ba^tc ouf ilttie ExutUn iuiAdbnitetf beccn 9tbeim4
nä) in ttt Zt)ot btt Stifttiriittiing Otto'l III. gan} entfpetdKnb ift.
•oSiM fft^it aU feilet CUitOe tint puiio mdcÜ Adelberti an. Senn enbCi^l
M^eft imb feint fta'^fblstc itmfEdnbli^ bit Xrinung Bolttte»'! bind)
ta Ä)bif4ef MB antTtn n. f- »• bet{d)ten, fg i^ bitfti Bcii^t ni^tl
Mb«« oU eine pottif^'pioenattf^e Sredniung bet äbetlicfreten Oo
Will*, wie 0r Mc aief4f4tf(|telba bei 15. 3a^6iinbetti Abtr^oupt fi4
1«) Tklotmar p. 9t Zlif Rttfe mb bre Xurtat^oU Dtto'l ta
■Mfn fiUn M^^tinliit in ben gcbnun onb Stdei M SUfcH 1000.
Kocptll, Otf^i!^ 9titat. L „ , , 8C;oo<j|i;
114 ei|if0 Bu4 Srltua aapltcf.
3a^n ttoflangni, «IS tm lon^uenriin iCam^ iwif$en i^
(enfin^osi, fii^ in bttfcm Jtantt)f uon tn IH^ngiflldt Dorn
beutfc^n SIctÄ iu btimm, fn t>en Sla^rit^tcn bn bttüfi^ni
Q^ioniftcR ntd^t gati; bcutlicti ^etvor, Sliemanb »irb (oxifieliv
bc^ cd in bn 2^at bemretiKa ju @nutbc log.
Jtoum war &tto ÜL gißotben, bec mnat fätbt btf
Steiles bun^ bte €mp&ntngtn, »el^e bct oOgmieinra ^ncu
ttnnimg ^einri^ befi |)nltgett als feine« 9tf4^IgerS toran*
gingen, geflätt iinb bie £)ßgTenje beS Slri^ buri^ Ue unco
ipartcte @imDrbung &ttaV8, ^arlgioftn von 9)let^, be<
tsi^ttglUn >&emi bicfcc ©egenben, eine« hdftigen Stf^id^nS
beraubt, aÜ üBoItStam Tofott gegen bie beutf(^en 2ßatfen vots
brang. Unemartet bra^ er im 3a^rt 1002 mit feinen '•^aiu
fen in bie obere Saafi^ ein, bemd^ttgte ^ SougenS mit bec
Umgrgenb, na^m@tce^Ien ein unb r&Ae vor äBcifen'*). £un(
fOcnat^ btt von i^m mit @elb gewonnenen <5in»o^net ftd bie
»i^ttge ©lengburg in feine -^avi). Unter bet S&^iung €tun>
ccIin*S, tineS JBrubetS beS STIarlgrafen Sffarb, grifen bie Ob
nonnenen, olStineö 2:ageö ber grfifere SÜ^tll ber^&efafeung ottf
S&tterung auegegangen war, btt Suiädgeblttbenen an, nceaa»
gen iü gum Xbjuge unb 6ffnetcn bem 9>oIen^oge bie Z^Me,
ber nun bie ganje ©egenb von bei (Elbe bis jur Qlfici ge*
wann unb bur^ fBefa^jungen füi^ ft^rrtt. (St 1)abt alleS im
tSinwrfiinbnif mit ^rinri^ bem<^etEigen ge^n, fogtc et ben
Km 31. 3aniut 1000 ^nti et In Rteciilburg rint VifatibE «M
(Ranniec, Regeita tüator, Brandb.) unb am 93. iKdri ein ydoUt«
güua füt ba< Xlojht Ritn&nrg (u iXa^t&uta (Boehmer, B«ffr-
■ta), wohlbft K aiuli palmarum »lamiiiK feinte. Thletn.!.]. 3a
bn |ii?if<^ büTm be^ iDoUn Utarabcn 3((t nnf alfo Mc fltelfc ^tb
0(^inbtn tobfli,
IS) iCHc 3ttt bitfrt QütfaU [ift (14 mu: ongefä^c itfUmmta, bt*
twm Tkietm&r p. 113 ben Sob bei IStafm <SHaa> (taf U Kd. Hi^
h. f. ben 80. Xpril etrUgt unb mu^^ fagt: ba$ SJeltffam na4 btm
Zobc M enfen ben äufl untemennen iiabe. 2)a nmi b(e Bcrfamm*
[tme lu tOterfcburs, auf netter fitb SeUSla» mit feiod^ n. dirigte^
«m et'SQcobltaat (21 3ia{) gc^iltn uarb, fo rteibt fi4 »Kit bec
StoMt ttat ^ Me am^tbmmi bf «inMU, bec yota.
..yGoogli;
Tbabttltmi ba euu^ u. toit^tm von btutr^l« C6«^o(clL US
gcgnt i^ cBttfidenbm fdc^ßf^m ^ennt, vrrftdnMgte fä) ^t*
tan^ mit t^nm ixnb iilA ungcftArttm^ft^bnOubcnn^'O'
9lun {am, man ftt^t cS, XUeA )unti4{l barauf an, 06
n Wm St&n^ beffcn angAlü^e (EinivtQtgung ani^ in fett
a%d ti^ottt. 3Sit eUttt i^ )u Se&ote fte^cnben SRiKcIn be«
M16 a fft^ banmu TÜi •ptinrid) am Sogt btS ^riltgin So«
W*') — 24. 3uli — Wien ^oftQg ju SBeiftburg-fjielt, auf
Md^nn et von Un fd^ftfcf^m S^tllcn al^ ^nig onnfannt
mn)», fonb ff^ ou^ SobBfai» baftlbjl ein unt> lei|ldt i^
bcB Sib bR Z»uc • 9K(t Ifufunnbung groltc ©tlbfummcn
tnfud^ n 3ugln4 bli Ucbeilaffun^ btS toit^tigeii SRn^n twn
boB A6nige fa ttfwltcn; ob« a tarn ni^t jum finvAnf^lttt
SErit Stur fo oid fe^te « mit SRiOft bur^, baf ttn^c @un*
(itin rnib brfftn »nbünbctn 3R(t^m tmb ec ftl^lt bcn Stfig btt
billig unb beS SanbeS bei SJ^ÜJicnei ei^ielt'O- £>» ©trainn
toat bcbcittcnb, abtt bn -peTjos ^ebte na($ gi6fienn. Unbo
^i^t wdicf et, nii intmer retc^ befätenft, bm .^of. £4
iDoxb er bei feinem ^uge von rinn bemofnettn ®t^ an*
gegriffni, R fdbft fom in StbenJgcfa^T, unb ivit er mm ft^n
bcm Jt6n^t g&mte, fc^rieb er bem Unfi^ulbigen bie Vnßiftnng
btf Angriffs )u, fui^t' fofort gtirijt rint Suramnunfunft mit
brai gegm ben Ainig erjihnttn SRottgraftn ^eintitt wn
Gt^nttufurt unb fogte biefem {egdt^e antrrßÄgung ^Aan $I<htl
^ XNtmi Cc^te er hl bie .^eimat gutüd; tw^ auf btm
Ktgt xaatb ber £)rt 6ttef)(tn »on btn $olm angtjfinbtt unb
dnc SStnge ber Sinmol^ner in bie ©tfangenf^aft gef&^rt. jQet
^erißs ober fonbte Soten na^ Stutft^Ianb, am ^ofe ffir ftt^
bunb ®elb eine Partei ju neibtn '^.
16}Thtetaarp. 114.
17) ABDKl.(t»d].MP«rtaT.p.78. BeLAdelboldi e^Kopi
rite BaUrid bd Lcibnits, «cript. nc. bnmnic I. p. 488.
18) Thletnar p. 120t Tlx Impetraiu (le. Boleil.} nt haeo
pBkiiinili nrb*) fratii no Chucelino duetor, redditlt dbi Undlti et
HiUeai nponibn«. Otitt Vx Xaaaahffi^aft SoIeSlam'l mit QtuRcfCEn
M «cei»fl0, Britid«! t« fd41tr4rii «Beritt, Z^ 6. 0. 19. 14
gf^aabcft.
19) SeLThtetaar p. 119— UO. Jttrjti AdtlboldL TttaHtdn-
äd 1. 1, BlaitiwM p«imUi ^.Mtae to StnfAuVd) Bnlblau faid«
116 Qt^ti Su^. 2)citttS Sapttcl.
Sfir ttn 3RaT!grafen von SAwetnfuit unb tft S'^")' i>it
bttfem gegen bra £än% confttirirenbe hortet in jOtut^^UaOt
mtt bü SBttbinbung, in nxlc^e JBoKSEair mit t^nen gttiettn
not, fc^on an fi4 rotc^tig, noi^ roic^tiger »atb fte buid^ bie
Srttgntffe, wtldje luij batauf in ICi^mm ttnttattn.
S4nsfl f^on tiatte fid^ ^ngog JBoItgkm tXot^^cutt bunj^
@iaufamEtiten aUnlei %tt ftinen Unttttffanen verfaßt gcmai^
ISt^t, im @0Dmiei 1002, ram eS ju aQgnneinn Srnpining.
jDte fi3dfimen liefen einen ^oltn, SBIabiwoi;, auf benSl^ron;
bei ^eiiog fIo( au5 bem gante ju >^etnn(| t>oh Si^nnnfnr^
bet i^n anfangs gefangen (ielt, bann aber ju Soteilaw na^
$o[en, feinem Serfifinbeten, enttirf. £a fuiftte nun S93I^{*
»09 feintifeitö eine ®t£[^c feiner -^mfc^ft in Scutf^Ionb.
3m ?!twtmiet lam er jum A6ntge nai^ fKegcnSbutg, Iciflcte
i^m äI8 feinem >^errn ben (Sib bec Streue unb erhielt, voak n
fud^te, bie JBt^ötigung atS >&er)og*°). 3(bo4 f4<>n am Vtt>
fangt beS foEgenben 3af)ieö 1003 ereilte i^n ber Slob. X>k
S35t)men beriefen bie Srübcr JBoMfam 9tot^f»aarS, UItt<^ utA
3aromir, wtC^e fc^on fr&l^er uoi jenem nac6 Seutfc^iat^ Qf
fia^m waren, jur ^arfc^aft; in biefem 9)lDment griff f&oUt'
iaxo 6610619 in bie b6t!mifd^en Sler^dltniffe ein*')-
3Rit eiiiem ioftCieitien ^eere fiitirte n tm cr|}(n SSimat
beS SafireS 1003*') SSoltÜaro Stot^^aar nac^ ^rag vobd-
Saromii mußte von neuem nac^ S)eutfi$Ianb ^te^en unb Ue
SA^men ben alten >^er)og aU i^rtn -^erm ancrfemten. ®t)>
diicedapa, ab ip» die qna ftdem promtiartt «t proniMim ■&-
crameDto firmartrat, perreris meditari et meditata proat potnit eo«-
pit nacbinari. Ipae omiD et Bmelo coUocotioDe in invicem habUa,
alter alteiiii« Teneoatii coDiilil* tactU, nUrqu coeph qnod ntnusquo
Male finlue pnduit.
20) Adelbold I. 1. p. 434: RegeMborg Igttur 8. HuUni lo-
lennta celebriiiB BtadBnario cuidani SIbto dacaton Bownieeiurai kr-
(itni et nt caetmlt accepubilior eiütat, illum plui Jutta verbla et
rebni bonorit. — >^üir(4 M'U fi(^ faft btn Banjtn 9Si)itat Koona&n;
aber {n 9it$ta(6tiie auf. SqI. Boehner, Regeita. ^alattip a.a.D.
e. 252 maä)t bm fffilaMntatt gu efnrai SßxaUt fßoUHaw'f Q^bcQ.
21) »fll. Thiatmar p. 122. ISS.
V) SbtB 9. unb 10. tfftbnue Iftf BobMa» benftl feine «eem i»
^ae itinnbtti. Sfll. Thivtmir p. 129.
Dglizac^yGOOglt:
VuMfrftuBdbrtStri^ «.eoAdfung von btütfi^t OUi^a^it 117
fM itfAAiffie nun birfn THitc {Roi^ An iDmen, tfe f^A ^fi>
^T vatrietoL 3ut ^a^^t lub er bit bomt^mf]^ SRiInnR
M iaaba nad) $tog, überfiel jie tinvrnnut^tt unb [ief bfe
•^diM>ter erft^Iagcn. 3u ftmcm eignen Serber^n aber (latte er
IHner Sto^e fteien 8oBf gelüffen. £>ie JBöftmen, t»n feiner
Snutfornltit 3CI[eö ^i$tenb, ivanbten fic^ um-^ülft jegt Teltift
an fioMiow (S^robi?. 9K4t unerwartet tarn Üim, wie
Z^tetmor anbeutet, btefe SBenbung bei ;DiRge. "Htu^üiify (otte
ei KSIfa tnnnei mit beut fiSA^mentieriog in Sieunbr^af) ßo
Vbt, ^ ^tte» oft nriteinaid'n gefi^mauß; jegtlub er i^n \U
jBfl nneber )u einei nnterrcbung ober einem ®afhn4[ ein,
lK0 ben »on ben gfreuben be« Sfftt^Ie« ©efiittigten fanflt« unb
Uentot, «ab wd^rcnb Säotttim £ftot^^ar auf eine Surg na<$
ftalen obge^rtwarb, eilte SSoIedfow Q^robr^ mit einem ^eerc
m4 ytog« warb findig ton ber SSenge bafelbß emtifangt»
mb na^ je^t für fi^ fe^ß Sd^mcn in fiSefi«*^.
tS) Thietnar p. 125. Adelboldl vHa 1. I. p. 4S5 taoSint
■B Mtfn CUtllt BBC bit taU^ aogtfdfnrte ainno^me ¥v<ia«t FngaiB
qHM apot Mt BoemiM, per pccaniae decepüonea, per hliu p«iBiit-
dpMM, par mftnUuUiu frandca üiTadit. Vbtt 9. 440 ntdfiU tc b{(
Ktn^iUniffe |»If^n esMfau dtati^ia wA Setilfan) 6tTctT9 stnonn^
Sk U|tc Jtätafiüp^ti iMer UUw «rgo dno« BoHeIatm fit wniidtia
iata, ftt tt titM rabdoU. 8up« alter ab alten» britatar, laap« «1-
taiiw asaptillM jocanda conriTaatnr, latent« tamen Igni nb cinere.
Taadaa BoUdina Haaeeoida flllu Joconditatem Pra^e et anoenlta-
tem BtNwae proaluae praepo^ anicitiae et nt nepote cdo qualibet
iBlieaa 4«<:ta, taatae lenme prindpata potiri pouit fraadoin «aanun
fatlna acnitatar, InTitat eiuQ ad coutitU et diTerw praebet obonim
CcaoB, «Baia 'deaicai propinatnnu pocnla. Satiatam eolai illun mtli-
tOmi aidi comnüdt et nt edactu eicaecaratar ocnlonim nntibtw ad
^■lia edocti«, inonit. Inplentnr impietadi jnna etc. iDIe ScftfitlDS
9tag< tot^ KcMtttU fiat nxt^i^nii^ aiü^ aoä) fn bts ^tbrnot.
Bfll- 9alactQ, 9*^^ wn ei^tn, SSb. 1. e. X5& Xac^ M
tcB iOm pelnlr^tn ff^nmiffen ^t fl^ '^< JCnbcnftn an bU\t bfi^nd
f4n Bo^dUnitrt (t^Itni. TOm ^t vHfftn baeon nut gon; XUgemeinel
W l fy i f^fffn ; Galtni p. 85: Nan quid dod tpse Horaviam et Bo-
h^aa cabfBgaTlt, et in Fragt daealeai ledem obtintdt. — Kadlu-
bek L p. 99; Qdbai («c arail«) SelsnciaiB, PomareDiain, Pruuian,
Bmieai, HoraTiam, Bobeniam luae nibjicieiu dltioui tnia po>
ilaäa reUqoit fecti{alei; in nrbe Piageaii lecundartam tibi
■ •das tegni eoBititueni. l^it Bretii chionlca Cracov,
118 Ctpce Sat^ S^xUut CapEttL
ISxaU am tttfe Seit ntm (am \M Sttnbfn^aft jnffiiii
^ctnrii^ 9on Sd^dnfurt unb fdntn Snb&nbrtnt onnftM
onb bem jtSnige ^tnrit^ otibneTTritS )U offtntm Xn Mni ^ C
Ston bflntrft, mit wt^tig eS ftn bribe Dorttitn je^t fäa -
maftt, ben o^mfiin mti^tigen, nun bunt bte (Etobnung Si|>
mend ni)4 m^c^tign ^noarbincn ^olentinjDS auf I^rc QScHl
(u gießen. @(ine CttQung in SfibniEn bebn^tt in flbttttr
SBcire €!a4fen ivit fftanfen unb fiJainn. Xcin SBunber bv
Wt, baß jf^t b» A(nig von f(tb|l fetne %iimi)^Mft fu^
(Sr fanbtc iBotfc^aft an ben ^am' >»cnii btefer i^m ^b^
unb fTc^ mit i^m ficibtnbm wollt, fo fei er fclbß genrigt, 4«
im JBelT^r S^limtn« ju btftdtigen. Zn ^oltvl^oß ging
obn ni^t in •^etnri^*« Snfc^lag ein, fonbem ri»t>tc, a>
biffcT na4 9>ffngfi«t stgen ^ndt^ von G^wclnfiat inS %^
tfitft«, b«n 8»6tmt ^ölffftnipipfli unb fiel gafllei^ fibcr t»«
bfiMfi^e (SeBirge in 9erfon in bie bmtfi^en Orei^tanbfd^afiai
ein. Sr hoffte na^ feiner ftfi^em SSeriiinbung mit Stmulin
jt4 SSet^end, beffen J3eft§ er mii( immer erfhelite, btmidfüt
gen gu lAnnen, aber fein ^Con fc^eiterte an ber Ztrat 9ba»
aÜa'B gegen ben ÄBnig. - ©o gingra benn bte ?)Dlra — am
Snbe lÜai ober Anfang 3un!— unteiM) SSeigen, M^tttlf
fen, fi&ft bicSIbe, »cnoüfteten «uf boS ^lAtcrli^ße bic tw^c
liegenbf, bomdS büi^be Sonbft^ft unb t^rton mit ffafn
ßmtt ~ 3000 @e^rn* tm&^t S^ttam — wm ben
3wge jurfitf**).
3n)n){fc^n ttwr bei JtÜmg in SranFen fiegrefct. SM
bei eonnMnlMrg I. 1. ad s. lOOli P<Jori nnvfanat Pn^aa rt
dHBB BokiUnH !■ Md«m cuMTcnmL — ChroBlc. PoUboei»
M 8t«iticl L Lp. 10 1 Sc priBM MdoH dacaha Pnc« cot ti
Mit et ecolMiun ibl In monte odUkaTlt. — Chronic, priacip.
pflIoB. Ibid. p. 48: — qvod tut Hmnaa qnam BoWwam ■ofa)«'
gtTh, in Prac« dncalca i«dam caiMÜtiieai. — Cft eon onfftn 2>*t*
fUboie ototi^tabt Oitd^g M 2>fiiei>lk ■»>> ftiiuc Utaäi^lta min
tilgt fUk »B fdbft Ib Sttgtri^ung Mit X^tettnoc C^L ttcicM w4
DobB«r md H«f «o; iV. p. 48S iq. p. C9 M|.
24) egLTblatmar p. ItSnnbltSfg., AdelholdiTiU p.49^
Dobaer ad Hagac. IV. p. 507. iMe tmfltfd(tt ariAtftbnnnifl ec
gibt 1i4 aal ablttmu'e Xnaobt, ba| bn SfnfdO ftattstfiinbai (abo
mittadi btc JUnfa Cntnu bot 64(09 brt SBaifanil^ tbigtnonnnt.
bt* ekU^ n-eeMlrims von tutf^rt Obtr^o^ 110
■v^nf Mm ^<immftttt nrnftc m^ Si^^nun IKe^eit, efs
fn6nt4 ttolmfi:^ Raufen auf büfn ®ritt bliA o(nt (Srf(%
nb ^finii^ bti ■^tgc fonittc attS ^tera iM<$ €Sa4fcn jU«
lUb^, um (ttr bnt iSirif&üm in Wm St^iontni gu
jitn- 3a SBlf^ai^tm 1003 ft^c er auf eintm {wftagt |n
9Äbe bot ^ärinstfd^nt unb fit^ftf^m •pmtn bm btotijti^tfgs
tai ^ an"), im SeE)maT 1004 Inadt tnun bmtr^eTfritS
90« bot Srä^ anf^.
64^ (inbertcn ba< .^r; bic $cUn iüAtn im IBtfi^ btc
^£^ talbtxtm Sßmgm, tnn bat 1!acf)e 8anb snttbe oon btn
ftatfc^ twtwäftrt. ©0 fc^tte bet A^nig utnwcri^tetn 6a(^
»ittn 00$ aRnftbnrg juiäcf, fiu^te nur bie Qlintjen trat
waa einf(ÜIra gu ft^em unb tsia bie 3)tai!BTaf(n an, in-
«jdnai 3üsm btn 9>oIaittT)08 gu (cf4<lftistti^. iCatm
ffBg R, oU fm} boranf^rinrt^ von @<^n>tittfurt unb 3(t^r,
ttf Suftnt^oUft bti fiolt^fou) n&bt, mit i^m Setfö^nuns 8"
Mt unb fl^ottm tiotttn, nai^ Stauen, ißoc^ gab er btn
tm^ 'm Qaam nii^t auf. ®i^on im 3ult btfftlbtn 3a^
m traf er mxbtc in bm Slbgeflenbm ein unb lüfirtc einen
■wffl äug gtgcn bie Volen. , 2u SRnf^uig fmnmeltt ftd^ im
CS) Adelboldl tfto Beihrid I. t. Sex Hdnriou FoUdM nati-
•Iblca damid c«I«bt«t et Toringl« et SaxuoTbn* in HilsavUn
«■HkioMni fatnram iaS^i.
K)Ilnd. Tktetmkr p. ISO. p. 1S6 aq.
IT) Zu til^ri idelboldl -rita 1. I. p. 487-. Put Iiaec ool-
Mi4 Totbipi et Suanibn* Eut h WIuTiBni ntnl, nnuntloHM
fniBobUiu «ccapant espngnue tdIbiu;.*«! hnjuniodi diiporitDOi
^^^ ttftäua Interoepit effevtao) qni eiplm levlter in aoilMa po*-
Mt n^M Tolanlati duegavit. OmiHÜ igitur' monitioidbiiB temm
''*M*t iatK Incolü dspatant etüpun quod pecunia corraptj, ex fid«
^^■Im Don natiterint. Inde Mereaborg rcTcrtitar justa decnnim
AUit Ihn^imM «taUiHU qiü et Saxoniaia et Bolezl&i incQuiua U'
''*™*>>di cutodiaat et ipil Bnliitao uuduae inquietatioDÜ molwtiu
^^*o'- ttm fitttt, wi) tia fEnbft ^4 ^ ffianpurff bafi Solcitaio
**4<i>ifl«n t» reintti dnMdtn onntnbt. iDcr Sm M Jtinfgl muS &i
^ fb 4>dlftt brt gt^Qi: gefalCtn ftln, btnn na4 bm ^tft SXarid
K^oigue (2-9^) bEad^«<(mi4 aaf (Adelbold 1. L) anb war ut
^ 6ät (Boebmer, Eegeita) f^on tsübct in ffitogbtbucg.
120 Ctpce ßB«' JDrltt« a^f tttL
Tbis^ boS ^mt^ 0^ tAtt bet SRorfi^ m^ CS^mat obcx
tottbrc in bic ®rgmben o|hpdrt< bn Slbc gernf)ttt fein foQ£r^
blieb ein fhengr^ @ct>eimn{p, ba man erfobten l^aiU, bap So«
Icäi^ an bem $ofe felbfl ge^Hmt Jtunbfcbaftn titelt**). tBam
äRagbeburg bis 3etg wutben aOe ©ibifft iufkmmengAtac^
aU nenn bn ^ntg äbet bieeibe' ju jie(ira gebdc^te; ec aber
btacb TVltn uneitDartft ))U^Iiib gtgm JB6fimen auf^. ^ön«
figer {Regen botte bie %li^t oufgcfcbweEt, btnrnx^ rficftm bte
S)nttf4(n bieSmal fo raf^ t>oi, ba^ fit unerwartet pÜ^^ au
bei @ren)e JB6^nicn8 erfi^ienen, gu beten Sertbdbigung frei«
Heb JBoIeiiin) ti an Xnßalten inibt botte fehlen laffm. JDa
fom bte 3&neigung bec JBfi^mm gegen bte fctmbe •^ntfi^afl^
beten 2>ruif fie (enntn grietnt botten"), bm S>m^ifyta ga
^filfe. X)etm .^eete jogen Sotomit unb lUti^ eonui», ja
biefen gingen bte SanMlIeute äbet, Affneten fceinriaig bie ®trn)«
bullen obei erftbCugtn beren ))olRifcbc Sefa$ungen{ in futjcm
ftanb bem A6nige bet SSeg lUKb $rag ofen.
Kaftb cUte nun JQoltliatii, bte ^aufrtßabt gu ftcbetn, (et«
bei; abet «etgebenj. @in in unfern Steigen aujigt^nbenc« oOU
bAbmtf^eS eo({d|ieb fnbUbett lebenbig, tvie bte VoUn banudS
9nig Dtrlottn"). 3n bei aXotgenbdmmetung, i:[8 baS ■^mm
.' bei .Ritten, bec bte ^enbm in ffw^ntn SSeife »a bn
@tabt trieb, ettfintc, fÜtiitm 350 SateilanbS^eunbe ftuS cl>
nem ^inteiMte, tvo fie bie 9Iaibt ficb vnboigen, t>(i()Iicb ftbcr
bte fi3t&<fe bet SRoIbou gu bem Sbore bn @tabt 9ta(b bin*
tigern Aonnpfe mit ben fJoItn btongen fie in ixA SOiot nUf
unb oK nun gu gltitbei 3tit verobtebetennafen Dom SB^fgc«
btab b« bie @tuintgIo((ett bie JBftiget gum Xompfe mabntov
£8) Adelboldi 'riu 1. 1. p. 440.
fS) IDtc Snftoi^ bM Jt6nfg< etT^a^ fn ha ffitftte M Xngu^
IBfi. Tkistmar p, 14ti Sibiqoe fidelibtu oxpeditionem Aagnito ]>■
m«dhata Indiiit. Ststnto i^tar termino In Menebarg fit coUectM
u In boaten tandem Mcreta promotio. Xm 8. Hofftft fttdtt bcr Stb*
nls gu Ricnbutg an btr Caalt < auf btm, Stttjugt gcetn CSdowabti ic«
griffen, eint QiAinbt an«. ((BQ^ Boehmer, Reg«tta).
SO) Ibid. L L
Sl)IBeLRnkoptiKrBlodwai*k7, wTdaBodWidamHwky.
W. Vnu 18S5. p. 1—8.
Dg l.za..y Google
taAititimi tti flCrft^ o. iMlfnai oes (tatT^rt Cttc^o^lC 131
Mfirff AoMla» mit fetnni ..^fcn edis etff Ue ^ott, baim
M eroberte Santo-
ZogS boRiof traf Soiomtr wz ^ag rin. @r otrnirat^
d^tnuine XmacfHe fik aOcS Sergangene unb -^oltURg bei
Stifte toeS SoIM; iubelnb nafmi i^n birt in bie @tabt auf,
^ i^ auf bat alten glärßtnfht^I unb rief t^n als -peTiog
«RS. Salb ^>Igte au(9 bet beuff^e X^nfg tia^ unb brßcEttgte
bie fc^bung btS SBoIffS^^. £)amt gog er, von Uiftm^ditn
e^ma bcgbitet, auf unmegfornen, (Ac^ft Iwfd^weriic^ra ffles
gm in boS Sonb bct 9)ti[)ienet unb lagerte ftt]) vor Sauden.
Zite )>o(ntf4e Sefo^iung ober ^teU {!$ topfet unb übngab erß
oof ouStfrüdli^m Sefc^I i^cS •^erjogS gegen baS SSetf^iec^
nitS ^cien X^ugS btc ®tabt. 9Ktt i^rti einnähme mbttc
bitfrt getbgug »).
SBon ^c to(( bieSmoI »on bnttfc^cT Seite nKebn mit
(Ugem Sr^^ gtfdntpft; bicfen }u fiesem unb tveiter ju &(*
Uten, nntemo^ bcr JC6n{g glei<$ im firfgtnben So^te einen
Mwn ^Kcrjug. ®((on Bei ber €nt(affung ber SRannfc^ft
UOt R fnitcn 4hitf(^[irß btrftmbtt; am 15. Vuguß 1005 bradb
BBn tmn Mn tra bcutf^en ^renjcn trieber auf, jog {n ro«
^ atdrf^ na($ S)obraIu(^ in ber tni^genStiebtrlaufl^**)
tnb twrttnte fi^ ^R mit Soromtr unb btffm bd^if^tn Qc^
ntL 2>ei A^iig »oKte gnibetvegS »eitcr not^ £)|{m; ober
bie ffifgiveffer. Dem $Dlenl|)er)os bej}o($tn, flirrten baS .^eer
b ffidibtm, aSfi^en unb Sumfifen lange in bei 3Tte uml)ei,
tit nun enbli^ im ©au ütice an baS Qftr ber ®v^t fcati,
n melier ein Saget gtfc^Iagen tvotb. <&irr stigte fi^ jucrft
btt %äab, aSm nur geringe ii>i)Tgefii^obene<&aufni befjiilbcn »KU
ai) Xm6.tkptbs. 1004 tmv .^ttniict ^ l'rae- Bflt* Thietmar
♦ 144.
SS) t)(t AnaaL Qaedl. icl Pcrt« T. p. 79. a. lOOi idm Ut
h^ Kotig: Et lex da Italia - regrEUui parvo pcwt tempore Bolw-
^IB. qoaa B«leaUTiu PolineniU tajiuta powedent, pognatonu in*
Intit. Sed tasen deo adjnvanto tota Uta gena leM cnai paoe naqm
i^> n^ dodere, et 111« tjmmuf BolizlaTU oontnmeliois «raitt.
Tbietaar p. 143—45. Dobnai ad Hagec. V. p. S. — Zm
U.0ctAa;iMc.&({ini4 fttonttitbec fagcofa Mta 9Ibt< 19bI- Boah-
kir, Ragaata.
S4) ttobtOutll im ttOtmi SttiH- .
123 etg« töu^ £t(ttt6 QaplUU
tm M; mit ter ^ouptmollit 1)«iU BtUMm ia btt i
txrn Arpffen ritt iagft gf^äfla^ta mA fitste nun ben Ucbtsi
gang tct oorrAdmbcn 2)(utfi^en fibn tit &bei gu (tnbcnt.
eUbm Zogt gingen unter btn Stnifi^ungm, rine @c^tfMidii
)u fc^Iagtn, «oifibn; ba enbßi^ fiinb man dnt ^xtt, bie
Z>(utf(^ Äberfi^rittcn btn Strom, bie 9ot«i »uM SurfoC
Vm 22. ecptrmbn mtii^te bn JUnig ein« %&Ut, ÜReferii^
iMnn t&ftt n writn bU jn>d SScilm vor Dofm vor, o^
baf tS gu ttntr St^Io^t gtlommm xtixt. ^r hi Hrinm ibtß
griffen f&^itm bic |}oUn bm jtricg, bunt wdcftett ic(|t ^
rignet Sanb gmn rrßmSSoIe von ben2>tutfdKn va^tatvoaA.
60 «Kit fyüte biefe no<( <cfn 8f0>jug gtf^; ba wimf^U
Boleöfan, im cEgnra itatbt brbtobt, bm Snebcn. 3(uf fcfami
Xtttnig tarn bcr Sifi^of ^bio »on SRagbe^ig mit onbeni
Bertranten beS AinEgi na^ 9>i>fcn jur Untn^bluttg unb
f^Iof unttr ttncmooSra SAingungeii ^ felntn ^nm cnUi«^
bot Siiebm (Ä. 9iA^I>4 '^nte baS biutfi^ .^ in btt -^täa
not gurfif ; bie Sclnge be« Snged, <^unget, f&tfdtnttbttt «nb
iCamvf ^m rt ftarf scf^wct^t**).
eoQte eolcefo» biefh) ^rieben polten t 9bi(9 me^d^
gen Änptengungen, gWnj<nbtn erfolgen, fo^ etfii^ je^ alM
Ocn^mit »iebtt beraubt SBb^n w« vnloren, bie e«ufe
bie anbnn von i^m eroberten b(utf(^:iflannf(^n SrenjmmfcR
l^atte er U^ tMK($ein[i(9 ^«legeben mfiffen; a fonb fn$
ben SDeutf^en gegenüber in frine früitiere Sage iurAtfuerTc^
X><a tonnte rin unteinetimenber, frdfttger eiwrafter, wfe ei
bot!^ war, unmigli($ in Stu^ ertragen. SBir finben, ba| ci
(ogleic^ nac^ jenem ÜFrieben, wenn &ü^ ni^t vf^n, fe be<(
^eimli^ einen neuen Jtam))f gegen bie Seutfi^tn «orjuberetten
fUc^te. Sie {lommoerwanbttn Slat^bam fhebte er an {(4 )n
^«^ SSerftKei^ngen, ©olbnxnben foQten bie Suäiciet/ So«
K^ThietBBr p.l48— 5S. ^aKtta^ tmf UaHrUbtn, beffnt ete*
fdiit iMbisniistti ttUft Maimt fint, »dibt bie Xnsobt M Cbronic
QDsdllnb. M PcrtB V. p. 79 obl Et« qmniila doleu oMiimpta
HOB bou paoe com Iscfaryndi rerertltvt. Z()Mmat't IBatr^riHli^
U«4(tt fs ft(c aal ft&m sonyn ffinte (crwi, hai <4 ItlnR Itnflobt
antb (ta ben SSotjag dnettdumt twbc Setf^migt et bnlb iiiiy ^
m w^tj KgioBi B>^(>> M" Sa^rc 1018.
Dglizac^yGOOglt:
NBtc bfti Sopmcn^c^og granntitiit d uift ^d^ annf^tncT^
baß n f^on jt^t, rae ti fpdter in bn ST^t it^^ti^r bt( all«
Brmcm flimrifi^ SntRtfTtn gtgm bEe •^otfc^aft b(t2>a:tfc^
imuTcgra gefucftt, ftit oU Snfc^tn berftlbm baigcßeflt fyi*
hat vitb.
<£>innit Um a hiOmd itioäf iri^t gu fehmn äitle- 3Citf
twm •^ftage )u SfgtnSbttrg, um iDßem M 3a(i(t 1007,
S^tB bif Sttüigen tv» bie SA^en btm X6nige au$ fTdem
entfc^f wn jmm Umtrirtoi beö $oIen Sßoc^«^ Sic Td^
tfUttn i^ tWT, et wobt nimuIS libR jou Sanbfi^ftra in
6K$CT(dt timfiien, »mn n nik^ tibiga: mit 8$pIrtf«D in
SnÄcn Bcibß^, onb bnstrfttB bobnt^f boS bn JU«{g, na4
»«tß^tisct Saa^imfl mit btn S&rftcn brt Stt^d, bcn Sou
fn ^mnataai vSt mn Sbiftäiftigung bt« SiJi^en* an bot
^etjDfl fanbU. Soltfimv, fion ooi^ dm bR@«ibutig M
SntfiRi natnrii^, natnn t^n nnfirniRUit^ auf. „Q^afha,
bo Xfit« fi^a» — fogte n — »iffe, ba0 er UR|ent irffiOe,
wbS r nun t^ nmfte." 2)ann fammtUc er rafc^ (in ^m
nA ttft^, XOen nnmMitrt, ^iüäf in bet 992^ twn
tt^bdn^ Boa ^ uwnbtt er fi^ in ba4 Sonb vctroA^m*
btm Sage noi^ Snbjt nnb fli^ fulb bm^ r<Ün>tn Sebro>
^Big, ^ bitt4 f^iiri<^tliib( IMerrriwng Üc GbitDo^iia brt
Xw mit ft<^ fi»t 9fara fanrocttcn fi(^ jwar gu Sfitcrbod
knefan tnt bcna^ftartm btntfi:^ 4)axm, ber (tt^f^ 2a>
fljv Mn 9Ragbt(ntig an ber ®pit^, aQefn i^t ^iift eifi^fcn
i/am ftSb^ )u nadfteitilä^et SrifDlguiig beft Senibtt ju r^vac^
Vnangfgnffm fegte fic^ fBoIeöfan» son neuem in ben Scfi|
bei im frä^iem ^tlt^udt vettorentn Banbf^aften tmb lagerte
M vor Sou^. S)ie beutfi^e JBefa^ung Iririt ^ tapfer, ba
^, aQer SStmü^m^ai beS ©rafrn >^emnann ungea^tet, bit
m^^ .^enen gu feinem €ntfag ^etanriidten, ivarb ber
Cu gegen bie Stbingung eine« ^ettit I^uged ben Volen
tttig^**). Si« Inrjet S<Ib)ug l^attc Stle^tii» iDttf»! ju
«mn wD^ilt^m d^ sefitrrt
SS) BsL Chrovio. «tnedlinb. «d k. lOOTi Ad dvltitoB R*-
d^MO» pwTMit (tc. Hdaricni) dvidBlcaa ftf nwacriaBwt HiUmi
«HMlcbn»; rfmi) «tiua recettä nontm «mAo oordatMM tkctna,
■■Hh legmtM ad Bolixl«Toaem, bnlliun »e litln, btütm da — nrt i t
124 Stftt» fSn^ St(tt4t daflttl
61 Ußt fT4 I>o4 ni^t etrltimm, baß bie 9oIm fat 'Me*
fett Jt([in)>f(n im Sanjtn eine Uebeilegen^ äbn bie i^nm
gcgtnfibtrfle^nben 23eutf(^ jclgtra, toel^t bet -^mfi:^ ber
UQtem jwif^ea Site unb Cbci auf bie S^ge txibeTbIi4 wcf
bni (onntc. Unoufgebolten burcbftreiften fie plittibnai> bte flo*
tvir^ibeutfc^ Sren^nbR bia )ui SIBe, unangrgriffea E£^t=
ten fie mit. bcc JBeute tvitbec jDtücf; nur in einjelnen Su^cn
tiettm fi4 bie beutfc^tn JBtfa^ungtn, weitet, von brn &tnt>fe
Ituten nit^t unterliegt, ft($ jule&t bot^ auc^ eignen tmigtcn.
, Stur aU ber Ainig emftlic^ bie Ardfte ber fdcftfifc^en •Vetren
wrein^t ^tte, al6 n außerbcm von bm SJ^^nün unttrft&tfi
nwtben wac, fMtte et ben <£irg erfo^ten. ^Cugenbüdlt^ wat
Mefcr »itbrc Mrtoren gegonsen, fobolb jene ^mn ^ allem
«ect^eibigen muf ten. ^&ttt iai tHd<lt, h<a ®anje, feine Jtr<ifte
^ammcnflcnonnnen, d ifl VMi feine ffrage, a ^ttt gefügt;
nun ebtt, gr«bc in bem aBoment, in wcl^cnt c8 boronf a»
ttm, bm ^»Mw^oa bfe fo eben grauui^ten Srobenn^en ^
«ntrci^, ^a Übei^ixpt, foQte ein fol^tr Sieg Seßanb |mm
(en, gilnjüÄ ju unterunfen, war 2)eutfi$[anb ndtec OS je
tMVon entftmt, fi(( in Sin^ett mit feinem JUnige na^ außen
^tn BMnbnt ju Unnen. 3n Sattm, in Slonbcm, in ^otbnii*
gen Mte btcfcrSo^rt (ong aQe ^&nbt »od mit «ufräfimif«^
@n^ JU ^un; bie Certfieib^ung ber £)ftgren}cn bc8 Steigt
mn^e er nwt ben annofinenben ^^n allein AbeilofTeo. tM
tiefe — unter ft^ ^üb^ uneinig, brauten feine Qntcme^ininq
gegen ben 9)oIen^ct]og au ®tanbe. ^mrnann, SBar^f bei
cMitn M parare, Md &ma lucnm de Baldoino noo bona poorebal^
qms Id na fieii powet, proUbiUC Bolwbuu iDtoim dnx in-*
enmi Suoaiua ex legadwe Regli coocitni, andad bcUo oUbu, pnpa
PtTtlwiiop«lim f»rgtat omnem SdtroBiu loel pronncleBi vaatat, !■•
colaa tmt ved Iradidi^ mnt captiroa coUigari praecepit, donee ripaa
ADnaa Biwinit attigit, nbi aDpsttiB qnaedan jactaai Twba, obstaate
•msd Ra^ ndllta Moet« Bfanritia, raa« non «ompoe volanlatü ra-
vartitnit dacaai Moon in tincnlii forte« vlroi Saxonnm, Lndelfo^
Talidaa et TadL Eex talia andien« aiüaiD dolet; hortatnr tiioi, n«
U imiltiiB feneot. 8ed ejoainedl afiectum, ueKio quo obitacula
amSat etJaMima Mqokar efiectui.
Xulfa^EU^ni Thletmar p. 197. Boliilau aatem LyMÜ Zan
et SalpuU danna occnpat.
Dglizac^yGOOglt:
tta^, &ttttzäln iwn Stei^, laflcn rnftrinanbct fn U^itm
Gtttit. (Sinn bcft^bett btn onbtm, ia in Itgtcre^onb jctt
«{Ar vait ftfitin in ^(tmli^em ©nonftänbnig mit braVolm.
Ontn biefint 8}tr^Umtfm MEeb l3oM{aw mt^rc 34" i« ru*
3m So^R 1010 mblt$ ntonbte bn XKntg febie 3(ufmnf*
fndttt tiefen ©tgenben ju. Slot aDen 2)tndeit, bot fo^ man
M^t, mufte, rnenn tigtiib et»aS Jli4ftigt< gegen bie $oUn
gtidfet wetben foUte, btc %mbt unter ben beutfc^n ^enrn
bti Ofbnaifen ft^ß wiebet ^ecst^üt werben. Xuf einem
titnifitagt )u aRtrfeburg unterTu^te bcr Ainig mit ben S&i«
^ btn ®treit bec 9Ii»fgtafen. %ui$ bie SinuttfUnt'nifrc
Simctjin*« mit SBoMioxo Famen bobei jur Synu^e; ei warb
frinel Xmttd cntft^t unb Steigen btm trafen .^eirmann, totU
4a entncbct fc^on ittjt bec Sc^nitgerfotin ^oMfotvM nur,
ebti el bo4 ^olb nmbe, vetlteien. 3n jenen Sagen jtigte
M 011$, mit gut uRterrid^tet Sioltiiam wn ben S3oig(Engen
in S>eutf(^Iaiib »ar. 1^ btt briben Srofen am <&ofe fit^ be>
fanbai, crft^ientn :flil^i<it )>o[n{f4t ®c^n vec SItdfen, mn
M bn Sotgi einem tittmlf4tn (SinfierftdnbnifTe gemJ^, ju
btmi^en. 9tüt bie SBa^fiunteU bn JBefatung »etttttltt
to Vlan").
3:qimf(!^ (ottc btr Jtaifcr eine ntue^terfabrt gegen blt.
ysbn wttfinbet 91a(^ £>|lem fommelten fld^ bie iDeutf^tn iOll
Vi ScDegm *J unb jogen na^ Zifttn. Sie -öterfo^rt ^t
ffintn erfDig. ®Itt4 im Seginne bcd SugeS nfrantte bei
eitrig unb teerte juiAd ; unb mtnn nun auc^ ba8>^eer, bur4
%iitf4e .^oufcn unter ^ergog Saromti Dcrßirft, unter ele«
In etf^werben bi$ ®Iogau »orrfiiltt, wofelbß -^erjog fBix
Iffto ftA befanb, erfocht rd bo^ feinen Sieg unb iilünberte
ttr boS Banb, bie ®auen 2)itbt1t unb SilenfL SoMia»
^ fein ^er in bcm fe^ $ta^. £en JEanUpfbegierigett
ontnMjttrte er: ,;Da8 .^eer, toclc^et i^r »or <u4 febt, — bie
'^■^ sogen bei ®Cogau t»or&ber — iß an 3a^l Kein, an
Z#if(tt gtof unb, out btr SScnge ba Jtn^fd()tQ(n auJigei
S^TkietMaz p. 170-71.
D.3l.za..yG00gle _
12ft ttfttt tBui^, JOtlttti SaptteL
iml^tt. <St^ 14 WtS an, Un {$ 0» dtgn otcc Seßeg*
tn ffii Ut SuFunß j^bcnmtnbni. :Dei JUnig taxm leü^t ön
anbaea .^en auffteQni; ed ift uld beffa, baf unt je^t gebub
big «tiagm unb auf anbcct fSrifc »o m6sli4 o^nt gtogm
eignm SRa^t^U itnen ®to^n fn^aben." @o gtf(^^ tS bma
au((- 2)0« Unisli^ •&(«: )og oiine ctiun Öttminn aU
bie gmtof^ti fBeute »id>» jm Qlbe ^tim. S>ie Ißfi^me«
(((itten na^ •Sxwfe unb bn ^nig ^ng tn onbne Si)ält bt$
Kci^S *^. (Sbrafo wtnig oIS bn JtntgBjug war eine .gtieben^.
untcr^onblung stgl&dt, uel^e Saltbn, bn Grgbift^r von
3Vagb(t>utg, gnut SEoge long onfu^t ^otte").
S« blieb ni(^» anbcrcd Abrig, old noc^maU boS @I&d
bn fiSofftn iu bnfutfttn. Ttm 24. 3uU 1012 gog man btut*
fAnfetU wietwium au8, begnügte ff^ aber bamit, bie ®ren*
;en ju fiättxru Sm Vugujt bogegen, alS bie Slbe but(^ {lüt«
fge 8trgntg£ffe angefi^nioaen unb ^ieburd^ bie fi3etbinbung bn
bctben Ufer gebemmt mar, brac^ Siolttiaxo mit einem jotilrei«
4en ^tm auf, burt^ßieifte, wie immer, )>länbemb, tterwä*
fttxä), bie itnfcü bn S(be liegenben Sanbfo^ften, nobertc unb
«e^annte am 30. Vugnfl bod (urj oor^n bon ^einric^ nett
(iboute eiHu« ^^ '(&<^ mtrei^ mit giof n fieute in bie ^ei«
nurt jutfi**').
Xmmify bot ttoleölon) am anfange beS foEgoibra 3(4*
89) Chronle. Qnedlinb. md b. 1010: Bodem bhao Res !■
expeditionem auu coatnhcni copia« Poloniaa Sciavoniae qnaaitiini^
■ed quo Teile dacebat mlnime perrentunis, com paadi media nrw-
titor via, gnyi ingraente aegritodine : caeteiis, nt erant bello parad
, phnima deraitaBtibiu iaca, Dndtarnque pracdam geoma repocUntilNia.
£ic «aiMtliäitXt Sa^rfc^t Übtt im Sug aa4 Thletnar p. 17S,
40) Thiatmar p. 1^.
41) Thietmar p. 18*. Sttufna ifl 8t6ul, yiofjijttt T)atimt trab
Cäfiltim. SatChronic. Qnedlinb. ad arm. lOlS: Poit e]iu mor-
tem (bei: STibif^of SSal^b »oq gKasbtbuig) BolizlaToi, multla mUl-
libiu anomm contracüi Delmaatiae terminH occnpavit. Urbem Co-
tod turntet IiMt&imtam doloie expognat et atrinqoe magna (trage
peraeta cum captiTii noitrü dornt revenna eitt.' Stt [d^fif^ ^iff
nogtopb inLeibnttil acceaa. tiiitoric, tmboeChronleoDQaBdlltibiirg.
anlftfrRlbt, ^t ^ bt< Romttil Colod Mc Bwtt m lod.
..yüoogit:
ta^\M .^onb jum Sdcbm*^. Vim uiffiRi iri^t k<
jfant, tDo« Min, bcn ©icgtc, ju cttum fol^ entg^enfoiiia
■a betonte SteOei^ t>tna«^teti i(n bt^u (Entgntffe an bm
(SAkof^mticn fetntl Sttu^, bttun wir (olb unfeie Vuftntifi
jMttt ivcrbm }uw(td>ffl tn&ffni; tneOet^t traßte n au4
Hm in xmata, bog bn Jtdntg feine Sobnungra bcmifligcn
n^itc ©emig, im %tix^\ciftt 1013 fonbte et juni!4ß Sric*
koAoten an bcn ^nig; benm folgte fein cipa @i>bn Wt»
aß&m. %m %t^ von SRorid Steinigung (2. Sebntar) traf
titfR in ffiagbeburs mit bon ^nigc iufamnten, Abmeißle
ft^t^e (SeTd^fe, leißete b<n €tb bet Xnue unb nwi^ tntt
m^niScgtiigafwn^unbU^, bomit rrwiebeite^re, mllaffen**).
Sidb botouf nT^ien au^ bcr <^jog fel^ft itan ^ttc
^ füi feine @ic^ti^tt ©eifeln gefteUt, unb nun fam et yn
VfmePm auf ben -^oftos ju a)terfebuig. 3(uf boS btße m»
ffugen, f4»ui n am S<iitas( ben gib ber „Stonnfcfiaft" in
tie ^Me bt« JC^nigi, betn er a.\& JBkffentrign in bie Jtird^
knuf^ritt. %m folgcaben ^e ober übenti^ er feine
vA (cbui Sottin reit^e @ef(^ide, cmpßng noc^ wertf)ttoaetc
Oegntgoben unb uMib jefit mit ben Sanbfi^ftcn belehnt,
w% (T f> (on^ cifttebt unb bcixit« fi^ cr^&eit ^attc**).
U>CliroDic. Qnadllnb. kd a. 1013, Heiii}ciu A« ■ Bih
EdiiMc Moltia abMcntionibtu exontoi Puthenopoliin ventt, oU
iJ« BttkliTS filinn «nnm cdd rariü donU ia occnnnia Rec^ h»-
wifiie aliit et otrimqDn pac« compact« filinm ImU lecaplt, Jhhii«
Bt|H qButoüu ipM TÜler«. )tu4 Thictmar p. ISO fagtbo*
ttBdiBil^: Intarea H«s d« Abtidi diicedeni, nbi BpiphuIuD domlni
Rkbnrit at Bolialai nancioa pscam potcsnUs «t confirmMio-
>« c» MiMicone, «judem fiUo &ari promitteato«, audiiit, ad H«i-
itaigTfwt.
43) Thietntr Ibid.: — et inUiporitii öiebu pueii HImco,
IfaUnifilio», ean nognli TeBieni miuieribiu, Kclgls efndtor et
Uca con ■acrnmeuto flrmat, Dehioe cnm honore magno la-
■it<i^ «t Dt iUnm T^MUret delectatnr.
44) Chronic. Qnedlinb. ad a. lOlS.i GMok habet (bc(
'^l tn SXaTtbnrg) BoliilaTonam oun magno apparato diranorun
"■"Liuiu ptd( gracia ma onnla Hqae dedentem, qnaia bMÜgne idi-
'>|HH ptBcot dica aecun monntem, nt per eint regiae digaltalJ, 6uxa
bam adaHton, oon tutra i^bs wd lepil detrinnata pW^<U re-
.,G(K>3le
120 9t9t« 89u(t, Stitu« Ca^UcI.
SRait fl^t, t$wa Um Mvnst bei ftinec eteOuitg in
tUtt^t Icta anbnrf SRittel A&rig gebliebtn, bcn ottffhxbÖAMi ,
9oItnf&r0tB mit 1t(^ ju naiflcn. Sobtin n {(m mit jam
Sonbfi^ften twlc^nte, ttttete er tom^^tni bie^on»; fte nvm '.
Un nun boc^ nt^t 8»b()u tum Steige gttrcmtt, tmb ber ^c»
)og crtonnte feintcftiu boi^ Qutb nittbcr feine iKifSnitt^ai Sia»
pt&^tungtn gts» btn ^nig an.
^t rcit weit not et baoon cntfemt, bkfot ouc^ in bce
ZfyA nac^iulommutl <San) in bn Xtt eintS mik^tigen an«
pitttn OaraQcn ^tt< n bem JCinige bie SStmOtgung fctncc
SobtniQgm obgettogt; er M« << nfA^Tcn, wie »en^ jener
(«4 dfltntliift, im ®Utab€ fei, i^n ju unringen; not&ilic^ gmg
et Bod^ wie wt tun «Ketit fdnea' eignen SNiteteffen not^ 2>cc
3(uff6bemns ^ttneic^'f, i(n «nf feinem 3uge nöd Stoöcn miC
einet ^ftf^ai— nie et ba« «U „aRoMn" beS itinigS ft^nlt
big »ar — )u begleiten, fslgte^ er nit^t nnr mäft, tief bcn
Vaipfic wiffen, baf er, oon bem JUnige g^inbert, ben «erf^ns*
^enen ätnS i^m aidftt iaüfitii (6nne, fonbcm fiu^ <ttut^'
ttCB er nur lennte, von ienem i^uiie^eR**). IS6 »Ntr vnAa
Mure. Tbietnar p. 191t la etju (PnitM.) vlgüla BatiilMM csm
Mcn/fUtfl nbiidam apud ■« relictonui vanit et «ptinw iBadpitaF. Jn
die Mneto manittni applicatla nilei efficltnr et poet aa u«
venta Re^ ad Bcclealan oinato iocedeatl arnüger habetnr. In U
feria itgtm magiüi Baneribo« a ae et coDtectall ana oblatia ^«ca-
Tit, ddndeqne regia largitate bla mallon ac malt« a«jora com b«-
neficio dia deaiderato nueeptt et otwdea aaoa can konoF» ci
laetitia renüiit. X>at benefidnm dia deilderatnai, »el^ SMMfow
bamall n^fclt, btlbittn {td^ bft taai\6)aftm im (CSonu) nnb bM
Saab ttc Sufttl (CbcttaulTt/ Sau(<jiJ. — gftt Mt Sottt SE^ktnat*« i
et p<wt laaament« Regi ad eccteeian ontato bcedentl aimger h>-
betm, Mttct bal iSa eoplttl bn Jtn^tlinsaraga (Solttf^e etMUm
I. e. 87) tlM ft^T paffrot« SJnraUittitiiia, fnbtm ta^dbc tqfiilt, ta
Stä^a^ 1186 fti ^foioi SucUlaf (Sosttfa» I.) ww 9>emana, ml«
4a bat 3o^ vae^ |i4 bre et^fl^ttU M bdnlf^cn JUnfee «tfo*
Kwrfcn tottt, wät BCotttiSkt gcfomintn unb ^b« bal erntet »er
fc^m Jt&nfet itaitttatta. JUt AanaL'BartbollDfanI bti Laa-
gebeck I. p. 341) Bngiilaoa diu Pomeranonim fit hoB* Cuotl.
Qlne anbtre 6ti»tiif/ Ibid. m. p. 261, r4tribnt86i Bopalut boas
faetni ort EegU Kaaoti. (^Uja tßiU Otto Fri«. VIL c 19).
tfi) SMtl ift bk (tM eno4t«iiig tfatt gtoHtt^teng fMM m im
Dglizac^yGOOgli;
' *c ^cTjug Mit KSfymm, Vüri^, im SeMfoi» f&r. flc^ gu
flnnnim thdte. „4Sr tnÄge {|)TCt0(ut6Betn>anbtf^aft
ctüflcbtTtf fein, Ifcß tt bEer«n fagen; 8tinrinf,t^aft[i(^
■ti^ttn r'' alUn i()ren Seinben, vorne^mUc^ btm
Jttifei, noibeiße^en." Sann fanbte er ftiRcn efgntn ®ffH
Wttgiydfaw, in benrclben Bveifen noc^ Söhnten. SBn fonnr
Bfrfemien, auf »tiefte« legte 3iel oSt biefe ©f|hfbungen
BtMoca'S Einsingen? (Sin Sunb jwifc^en 9oIen unbJBdb«
B«, ivet^eiti bann o^nc Stoeifel au^ fimmtlic^e jegt unter«
biWte, ober nDct immet naift ^(ifKit ft(^ fttintnbc ®Ianien>
jUmme swif^^ <S16( unb iDbet Iti^t jugefaUen TDärm, IjiEtte
btn Seutfdtten, bei bcm Buftanbe bcS dtti^i, ftficftfl fur^tfiar
«eibfD, bie ^oAttt @(ati>entsett von btm Utbngtqiiitt bitftr
«diDatnnt bf^en (Annen. 3n bieTem ®tban(tn, wtiim
Bütifim, »nmglti^ iundtftß f^fnc eigtn^tn SntmfTtn im
Jagf! ^lAvtib, bodt atnt in itntr feint aOgemeintn etbeutang
f4tt, tritt baS 9fDfartig*Uinfii{fmbe ftintS ®ti^, wie bie
Sefil^ifi^at ftinei^f^ns unb SteQung ju unb ffn 2>tiitfi^
rivlW^m estn^I. XHt gtvft^btc ICnfi^t, na^ mt^tt titfe 3<it*prH4t
ot oa« tot 3cUai XcifbaiVt M St&n^ce ^crrü^nn foQ, ftt \i)m »as N s-
ttiie«ieiT.IV.p.S45aiir9Tanbbtrlntantan<Tbietiiiftrp. 19:2
«tfgnoatMoeii iRotij DtcIalTtn, baatgtn eon film angtnotnnKn acibcn,
taf IIB foU^ 3{ii< MB btm piv^aä)ia Gtu^It wdI glricti nad} btr m
fm Stti^ntiie bct polnif«^ S^tn gtfobnt fttn migt. ZHtfc If^tne
X^^ ^pvidit bntn oitdi ein Bdtf Snnoctat' IV. an ftiimi etgattn In
VA» Mm iS. Saai 13SB aal, ntl^n: bü R&f nald ad ■. 1253 Nr.
tt ni Xufinat a6s(brn(ft iß. S)n 9ap9 tr^t batbi brat 8eaattit auf/
Kl pctoffi^ '&«)ietr iPtl4< aKifai bem t6mir4en etu^b vecdgoUa
fifo r S'fin Itbt (tnbm Xnfobmmgrn , ini4 >vn»> ft)I4e o^n SSf^tlm
NR folaab gnnot^t letTbtn fdlltin, In e<^uA in nc^mm. 9r f^niMt
OB ittqne, ncot es port« dikct. fil, noI»« Tiromn ptindpnra Pohl-'
■Im Mt propentaB conm aobli piogenitores eoran, poft-
^■■B fidel aotitian habaeront, eidem ledi lolnauiodo fub-
JMti faeriot (?) et fp«i adhnnc ezbtaat, et ia wgaum lubjccUvaU
hJMBodi ceoHUt, qtü denaritu MUicü P«tri Tulgariui appeUatnr
)d^ et hMlütatorea Polonlae Ipd ledi BHiiia lingulii paTaolTeriqt bac-
tem M pwiolTaBt.
46) Thietnar bttK^iOt bM emt^nua SoMlaw'« nn eon fih
«■ dgMB fronmiin C t n tib i wnft p. 19Si taauu bit hatc reihert«
at«ty«ll, 9cT4f4t Vvlau. I.
C;öoglc —
130 fftgM Ka4h jDritte« üaftttL
Oa Mt cS tan ein bt\9tibaa OIM fAr M 9tn^ b4
^ rt otri n^ra obmi^eiU)«! 3«teteffin> «uf bm umpiiMiiin
9»m Sott«!«»'« fttntSmgS ri^güvö. 3m Stgiüi^ca, «
no^m bcn oa i^ tbit^Ua SRiccjvMutP mtft Im bicfn t^
fllc St^mfen fegten, fcfiifften pe auc^ Aber bie
E|fK na4 ben oeiten Kdnbem bti (artigen Slnetonb«, bun(
: «ti&t ^inbnt^ fit felbjl m SCon^wOauptl (ibu^ogen.
138 ffcff«« Bm4< 9(*(t*< (Sarttil.
Sterns («fMora unb CKamn, Zfi^uWa, SRmn unb Jltiirtli
f4m mit Xribnt Mefltm. 3m 3a^ 862 «6er (bwb«n M^l i
etibmnc gegen bie JSaiilgct «nf unb cntricbtetni i^nen wcÜn |
Ccfncn Ziibut 9bin llngen ^ tm, ^ felbp )u ngtoan Mb :
SttTgra )U errieten. Xbet ed «mx fein 8I«4t imtcc f^nov
ein 9tf4Ie4t ßanb gtgn ba« «ibm «uf, äaaS ttab UndnlB'
feit w« unter i^ncn, fogoc fEngen fie an, ^ unter einonN«
jn behtegen. ^ «crfammcltcn fie M/ bt^«^ fu^ uaM.
finanbcT unb (ogten: (o^ unS einen XnJS fitzen, bn mf
ngitte) Orbmutfi fiaUc unb im» geregt rtufttc. QU gfagei
fUbCT boi 9)tm ^ bcn Stufren^ffiacttgem, bcnn J» ^ir^ Mcfk
Sordg« dluffim, nie anbete 6(!^bcn, 9todn4nneT, Hag^
ber uiri> Sotiien. Xlfefcn ffiaidgem («igten bie Xfi^nbcn, eiHß
«en unb Ativitf^en: Unfet iaab tfl gtt>0, gut unb nnt XHob
gefegnet, sbet ttinejDibnnng Ift barin; fommt, bei kM Andern
|u fein unb un6 jü regitTen. UiA e« »uiben <wn i^nen bre{
Sriber mit t^en gomilien gemd^It S)iefe no^nifn ein |i^
tci<!^ ®cfb[ge mit 1ii( unb {amen guer^ gu bcn Sfamen n*
I^ten bicSJutgeaboga an; bet dUe^, Shirif, f(«te ^c^ in 8i>
b0ga, bei {weite, e^ieu«, in Sidofcr», unb ber britte, Zt»
oxR, in 3<boT4f ')• Vüib von btefea neu ongrEnumtnen So*
t4gem unb von ber Seit an ^t 9Iu0Ianb ben Stonen 9bi^
Uaät befonmien*)*"
fiSon bitfttt ®egenben breitete baS toar<tgir4e, fixftÜ^
eeftile^t feine .^errfi^ft Aber bie Silter^fimme toritcr «ttf.
e^on Slutif, ttö^ bem ft&^cn Sobe feiner <3r£bct oOeinittr
^m, gebot )u Kamgnvb, VoIogC, ffio^ unb Slutom, an
bea Ufern bn 2>äna olfb wie ber ßta. äwei onberc CBonl*
ger, 3M(M wb X)ie, gingen glei^ititfg ««(( ^ibtn, tnbtOm
tim «m JDniepr unb gc&nbeten ^ eine eigne ^cnfiM^
ueätt fnbcf, den wie aw( CmoIenA, ^»betli^ u.Z. baM
bnnti CXeg, bcn Sla^folget Sturif's, mit bem von bicfen gt«
gtänbeten Kci^c Wr^nfgt warb. 6on JNew, woftlbft CÄ^
1) a*boM (kflt Mteclt M« Mtap, muk «en De^nlfK
« «OL KttBt tm e^Ütte. ». 1 Ck IM f».
iMf StAtlnras htt n^fl^ 8M4«. 1S9
fUttn frinen CSiQ no^tn, unterwarf n bann He fbnvifii^cn
CMonne im fflnfgcbtcte bt< S)n{f)>r] bfe CSftnerict an (n
2>rtBa, bfe Stobinittfittn <m btr 0&f(((i, Ue 2)nn)Uhtnt oa
^oT^n ttMb V^p^, bfe Sntitfc^n unb Stver^ «m 2>nieft
üA 6113. 9ltan fTc^t, au^ (Ufc eiaiocn mncn bem löu
griffe ber Semtanen nt(^ getM^r^n-
lau nJiiQ^ 9t(K^lgn RuriTS ftnben »fi no^ von
itt ottnonndnnifttcn Xries'HKiRbctitiff trf&Ot. Tbif flcfnen
Mt)ntgtn fuhren CKig, frin 9ta^fft 3gw, b«i 3>nttiw
tfaub ins f(^^ 9S(R nnb erj^jencn, ®4itden *vt ^
Nt Ht&reftmb, v»t ^nffamtinofKl. „VU 6mtMEa», bnc
C^ 3gi>i'<y fem nKbiRlf^el Xltn erreii^t («ttc — btriitct
Se|h>r*) — fing et an, siele unb tctffmXmppm jufonnncn*
ji^^en; «u^ er felbfl nur tapfrr. St marfd^ [ci^t n>il
lin 9>aatC^)in unb f&(rte «icCe JMige. Vuf frtnrn SRiIrfc^
IHrte er Pritte SBogen mit, ni^t einmal einen Xeffd. SMmi
n fK^t (efai Steifer r»nbem |>fnbc, ffiilb unb SoXb^fi^
Mrt CT, fn bAnne StAcft^m gef^nitten, auf Xo^Ien unb aß
tf fo. Vn4 'ein 3elt ^^rte et mit fUfy, fonbem legte btc
VfcrbAflfe unter fl4 tmb ben 6att(I untn ben Stopf. 6»
BM^ten eS otn^ aQc feine Jtdeger. ttnb er f^ftfte in bic9c*
tnben unb fptai^t 3^ nid auf eu(6 loflg^n." So f<tm^
a %gR{4 mit ben fflidtitfc^en «n ber t>ta, ben Sdafaien am
Sm, ben Sulgaten an ber X>onau, ben $ttf(^egen in ben
6tt¥^ (Brifui^n ben untetn ®tn>ml(htfen be9 S>nfeßr, Ong
Mb 2>nfct». 3u friner 3Sutttr fpnät et fpdter*); „9Äh bo
tagt cS nfi^t, in Mrm gu fein, fonbem ii^ miD In 9)ne}a6>
\mti m ber JConau Ie6en, berni bieS iß bet SftttteCpuntt nieb
Mt baibti. S>9 ßte^ oOet Sute jufmnmtn, von ben QMo
i|ai OoQt, feine 3(ugc, SBein unb 9t&j^ von aOnld IM,
mh ben IBA^MKn nnb Ungarn Gilbcr unb Vfetbe, au8 Sto9*
Intb fMsweif, fBMifi, .^nig unb eflatitn." !Dann jog et
kMB^ S'd'x bicSnlgaien an bie Donau. IDfe et hnXam))fe
tU)t, Uta et mit ben Soffen in bei ^b um; bie 9etf4l<'
«gn etfifeluaen {fyu, a» et bon ber jDonau priÜRo». Gcinr
8) Krftet vi« «4(^- S. Sb. C Itl.
4) Osfdifl, e. 140.
Llji:»..; Google
140 ec^t« Su(^ ffiitrtt« Saptut
tint 6^ne t^eUtcn boi Sta^i hcSb aXm Mmqgfte ein«
980 ben ontem, biSSSIabtmir, b« jj&ngße, nuf) &cm Untngi
fctr JSiübn bie xamii)enr<&aft bavontrug.
SS toat tin Jtriegöf^t^cnt^um im cigentli^ßm ©intu
SotM, tpdld^ S^ril uatn bfn &^lt$ra ©latvmmafTcn
^ftet unb fmt Sla^folser nuxitett fwtteit. jDcA Sü^^
toolt nttite auf tion friegmf^tn @rfo^c, baö i^n utnsob
dfti iM^jit^tnbe aioTnanmn^auftn — no4 SBUbimir
Bon icnreit btö äRetreS tuut ^uftn Sktilgn, feine 9^041
)U ftfi^en •) — ftirtnKlfttnib ocrftörften. ®efler unb Sßtfit^
ftonben fic^, md} Xbflammuno, @laubcn unb @iUt oof^
ben, f^roff gtgtnfi&et, unb mit bic jCrftgd^edegcn^cit ter
SQarilgtr fd)lug bie Sin|)6ning(n nttbtr, bu(4 n»[(^e nti)tlw
t>n untenvoiftocn @t(Imme -m^nnal« i^re alte Steigt tnebcf
iUflcvinnen fhvtten.
S)a trat jur Seit SBbtbiorit'd unb but4 {^n fdbfi M'i'
' gep&titt, eilt Srrigtri0 rin, welc^ 9or oQen anbetn bic oB«
milige SBnfi^mclj^ng t>tr @icget unb Sefit^n in eine 9ti«
tion wtftntli^ Ul^tmigtti bie ^na^me u:^ Xtofneitung be>
G^riflent^umS.
fiSemtö in bct Btit, M KSfoIb unb S>ii i^ wonigift^
5) ncftct uon e4Uitr, 5. »b. 6. 196. 198. Xuc^ bic 6iia>
Claf STtieswefon'G fti^t ans, ba@ in bnfcRioi 3t<C rinidnc eblt S«'
naiuitn »ttnfk am *tift bet niffifiJfni gflrfbii fudittB unb fanbfli. B«
(tanb i- e. tafeCbft Sügtttb (Efrihfon , bcc aRntttttnUxT CtaPl, bi gt»
»tm ICnft^m« trab 0(af fdbll fH^ tint B^ar Bbtbfmfr't. Cflt ^cfa»
ErineU, ätwfttt von «Ko^aOt. eCnUfunb 1837. 1. Sb. e. 179-96-
3n brertlitn Seift Jos» guc 3([t btt XIIeIn(tnf(^ft Olari in Skiim'
gtn Stimunb unb Stapnai: mit 600 StgCtItem na(^ Btupianb, tun bv
ftlbfif »{( bft Ejmnnd&r-SBgB, Hafhiae 1S33 cap. 2 bdii^M, bn4
einen ]EMra^ bti einem ber tintec fid) ftrtitenbtn et^ne Slobinit'l »bcn
ffitfl tu VtTOi trab »tiä)atiaxtxn f[(^ tu bahnen". «4r Intenffont Ü
au4 bit Xit unb JBtife i^ üafaafynt in ^(maai* im Seilui^ bcr
Soge gef4i(btrt i bann ^bern fie Soü, ßüba unb gnte Xlttbet ^ it<*
jDicnUe tm Stirt^fbigung beS lufllf^en S^ktßen, tin fifunb CStlbet fif
jcbttt .^eetnann, unb fAr jtbtn SÄiffiHmennann noc^ ein ^albtt borita
S>a lie and) lufdeben uoetn, ftc ben &trtft tBtoAat unb ISibeiftle !■
ntfemen , lam t{n Sitnftoetrtcas auf guitf ffilonatc gu Ctanbt. — CSeU^
unb anbcn „ad|tc" bflbctm »Ol bal lDitnft0(firi0e Snil^tna upT>n4
bct raf^tfr« 8iU^
D.3l.za..yGOt.")glt:
Z>fe ecAatai« M ruITtfi^ Krh^ 141
InMaft {■ JBew gifinbrtm, fbOen ^ bartttff Btfnmfr M
y^brn ^abcn. 2Nnm Tv^ CMga, .»U atutter euKlMfav'S, 957
'fe Xen9aiitfnoif>cI fi^ uitfm; ob« Ü/t Seiftiiel fanb frtnc
fc^lge bri tonn S^nc 9hm nftbinuif tni 3a^ ^ —
$ a^ 9te^ — ISefiint>te bcr Sulgonn, £v>tf(^ti, 3ht*
In nib SriA^ an bcm ^ofloger ffi(abimic*8, jcbn friom
Wrabtn ri^meab, bm 9är^ («Xonabint brffdbni tnnun*
tnt: fr fonntc f{(( iritflt nitfc^eibm, fonbcra fanbtt onf
ta Statfi frinn DmgtbuBg i^ Riige unb nai^enf mbe 3ll<in<
K au<, ben Mrf^icbnwn @(aubfn in bcn fmnben Sonbcn |a
|i^ 3tir&ifgcfe^rt, Matteten btrfe ibmi Snii^t gu 9imi
fn bn Onrt^m ob. ,^tT ghigm aucb gu btn jÖcBtfc^,
figtn fie, utU^ fa^ foi tbret JtnAc, tt>ic fie ibre 3Cnba4t
Mm^tdi; ollrin vir mnften ba tKbrr Sc^AnbHt no^ Bim
nl^ SitbU(^ Catncn »ir gu btn @ütd)ta; man ^^t unS
kitbt, »0 fie ibtnn ®ott biotm, unb mx wußttn ni((t, ob
>ti tm^iinmft wixtn, btnn mifSibcn tß nic^t fok^<3<^An>
tä ai^ 9>ra4t )« ftnbra. 9BJi Idnnen a nü^t tr]iiib((n; fo
A abti trtffm nnr, ba^ Qiott bet tljntn grgmnxhttg iß unb
^ ^ Sottrtbicnft bm oOn onbem i&nitt ncit Abertiifft.''
Zit ottiseTtrten bit (Bojatm unb fiigtat: „SBnrn bit stiec^if(6e
Sägtm f^k^t iv&t, fo w&Tbc fie bemc Orofmuttn Plga
■i^t «nsettommm bobrn, fit, we(c^ bie nwfrßt untn aütn
Infi^aw." aBlabintttantmortrt*; „©o foDen »it bmn bie
Znft nqr^ngm?" Sie ober fogtnt: „Sa t« bit btittbt" Gt
btt in hinan ffintf^Iuß.
Snti 3a^ obn baiauf jog rr mit ftintn iS^rtn gcgfn
CHm, bieft grie^ift^c Stobt gu eiobmu > 2)it ä3((dgtmng
isg fii^ in bit edngc, bid Senatb i^m gu ^&Ife lom. (Sin
^K4t f(^f einen 9>feU in< tagn bn Rnj^m, auf »cl^cn
n fltf^ncben batte: ,JDte etunntn, wel^ bbttn bir gegtn
^ ftnb, aoS tptli^ ffiaffer bur4 Stbitta in bte @tQbt
S|>nttt nrirb, Fannß bu ouSgiobra unb oblrittn." Unb S&l<u
^iivb, m n bifd biJrtt, ble Xugen jum •^immtl unb
f>gtt: ^nn biefeS stf<$tebt, fo nnll ii^ mi^ ^itr taufen
'■So." £te (SinnMbnR obtt verft^t^tetcn oot 2>urfl unb
*#«{!<», unb ffilobimtr gog mU bm @cin^tn in bie @taM.
141 trffti Ou4^ Sfcttt« aapfUL
CS*^ fMUr (T mm mft «an Ü ann tJ^ n , rtBlE|rl|l«i
m&m, Betf^oft im4 AonPamtnvpcf luib Pe|i om 'Xm», Mi
CMbwcpa bf« Aoifrr eofHiu« mb Aantairttn, «Mtbcn. 9)4
«Man ffitooM«) (m* »t* IMiQcf^ tM4 ^nfon »A ^
tot nnf^m QtaM^ iXAtä« (rtlinbct. 2>« Itt« fte i^ 1»
gm: „nom bu «ob ttcfim OcM gt^ilt werben viaft, fo U$
M4 bdb toufni; vo trinkt, fs ttriijt bu «en bem tUM lA
kftctt wnbfA." 70» bkt SSIabimit ^rte, ^«^ tr: „Sna
fiii bicfM oITd i> bn ffid^t^t fiNben ivfrb, fo ift grätf b«
Oott bn ([^^ ()»#■" Unb n bcf^t, baft tmm i^n tutfoi
foUte. Sei iitt^ttufeft^ etf^of tonft« olf« Sl«bim{i in 9»
(Ulf)!^ bcr Ocißti^cB, blc mit ber 9>tinj(f^ gÖomtata »»
«m, mb Inbcm bcr NSif^of bU <&aiib «nf fbn Ifgte; nmilai
^m bie Vttgm s'^fM« ^ «un Slabhnii fs^, bof ir |b
;^K|6(ft9ctmItnar, ^kUS tt&stt uiA fagtc: „9htn oecn« i^
ben mUftm Sott." tinb oU btrTd bic Gcitrigcn f^, Qcpai
1k^ ft^r «Wc taufen.
Bon Sftetfon jog ^x»»! IBlAbbnti nntb Jtftw )utft(t, &t
^ Me Alten O&ttcAUbtc unnrifen, in 6tM( ^uea, W
SBoffn weifm ober onkennoi unb Ufciil aOa Ummitm,
Am folsenbcn Statuta fi# am tlfR btf CtTonc« )u äf4ii'
nen. jDie Cünv^nn ober f)»ra4en: ,,ffinm cS triebt mt
9tüt» xoiit, fo «gfiiben e6 unfei Sörft unb bte Bojaren ni#
angmommcn bobcn." So nmiben Xoufenbe m ben Sluttn be0
SMtift fletouft; bec 8fii# Uefl itir^m bauen, be^tttc Dnc'
Per, btflonn in ollen ®tdbten, Steifen mib JD^tfmi ba< ßtS
bsrift bie Saufe )um SUnben ya beteten unb notn «enM|>
mec Scutc Xtnber unb gab fie in ber Sd^rift gn untori^'i»'
„9i nutbe alfo SBIabinm fefbß, feine 66tne unb fein 8>S
erleat^tet^."
iDiefc eins unb iDurd^MuS M S^rißcnt^umd, vm
^ au4i wie abS eiujelnen S)Hnen 1)Ct««ts^, tetntf»^
Slei4 anfimge fo aOsemein, oU dtcfter bot gi^bt |u ^>tn
f^etttt, »Ott) bodf tton «ont herein botf {MupteinigungBowiMtf
bei bieder getrennten Stimmt ')■ Sie «eÄonb btcfclbtn ^
6) sttftoc eoK ei^tRf, et{p){0 i7T4. e. 99—109.
?) Ko4 im 18. 3abr|tmt>tTt fanbtn fkb !• 0- ^*tMK ta Wttim-
8bL «aeamfin, IBeW4ä M tNff^ibni Rt((|«. 1. ». «■ «>•
UjL.:a..yGOOgli;
fifd friabO^ a^tmma^tf BhiftoBM mb ^ttnO. 143
öMiSlMttcn o* Atta Ainbc m^ tna, b« luflfcii^ rnttbem
6td|taKtitra aM4 Mc fbWRl^ Ocberfctune bn fföium »&*
lia Mn SIctMM uab SynOitf tu4 8Ii#mb lom, twr
BriMWntft flAiaird «tM« «mb, m^tatlu^ baju M) b«l
6b»t|<^ vac J^esrÄöibrit €S)wiu^ jn nu^at, Nc Xrauung
piif^ Stfic^m unb Sitgecn auf^u^eben unb «lliti(l(tg aOc
^tixmt \a (tn SSoK ju wxnaea.
€^(4<Tge^att war foji )u bnfdben 3rit, in vkI^ bie
^ai#aft bec 3)taptii aa bn Sßor^ unb SBtit^ftl nn)>in:(anv
M ^#fir||te mtb aitfbteitett, «ini im Eißtn oon i^ntn, ui
Cttieipt, (in jiocttrt flon^f^Kt 8td(^ gtgr&nbet unb txtante^ .
mAcil 3ene4 mtnbtt ^i^ jundAff bem Kbenblonbe ju unb
d^ Dim bort baS <S(ti|tn^um in btt Sonn ber" Timtfd^tii
Ifa^ti bicfcS, bur4 fcH» 0cegnq>tftr(^Sic[tßeIIung unb alte
«f bffftikn ftm^n^ eci^bunflint bcm einffuffe bc5 Oriottf
jtijfMt, cqrtff bcn ^flacbta bn grlni^4<n JÜt^c- iB3ctb<^
b nfcn MÜ^n ffm^otflnbtn ju |)(^ Sta^tcntnntfdung
MfM' bon t^athift^tn, Fdcg^cnMUfgen S&>lim bc^cnf^t,
fi^ bolb f(fad^4 ouf rinanbn. ^tbmuann Inint fm XII>
IBMiiia bot Sfliitbiinbatt langen -Xampf imifc^ {Ruflonb
iA Vslm unb frin brqcbig«) Snbc; in btrfni n^ <K|pw!^
te bcibnfcitigtn <Bnto{däung no^n et feinen Xn^uig.
fimitt £)Icg, bn umnitMbarc 9ta4fb[g<T Slurifl, ^e
MB £nD feine •^nf^ap noc^ 2ic|ien nudge&ieitet, tnbem n
bie thnwi 6(aa>cn#<binne btj walbietc^ ffio^yoten unb bet
Vitsfif^tn ttbenr untervotf. SBettet nai^ Bejten biong SBIo»
Iwti Dot (Er en6ctte--e< tpai nod^Sleftor fm3a^e9Sl-'
I» {egounntin tfc^envenifi:^ ®tdbte, b. ^. bie Segnib um
^(tm, ntpimlTU Dom Sug bis jum SBitipr), bann ^tjemvA,
t« eUgafigifAcn Sanbf^ften bi« jum Son'O. 3ein 34»
9 Ktftoi mh e^mr, C 97: ,.3« Sat« 981 gteg «BMoHi
ab «ttn bit tiäm mA Ba(iB {(noi ymmif^X/ Sf^onn «Nb «•»
taCUMf tDfg, »d^t i»4 Mitisrt Sagt* tUtR Slnlfauift ft^"
■Mit Ut eoflt Wcfn Oitt »ec0ld(tw K( fOnftc BdUet. Sine anbctt
^ ■»« iß, wtf^ e^itßen SUbtnitUtrt eanbr<^^ ratrff. «c
^ t>t' 9>i9 oRSOMbi: bui aU^^ boi ndic bta fWItn. Bit: xoi^n
•fe httirat, »of «Mt««» e^ntep nft i» So^it 999 bfi ^ntatb
Mn («Rbiiifia^ DM bn M^nwi mtettt ntt^ mi^ fdat 4ito
lU itfltitiuit. Vittu« QafUtL
ftStn MmUftm fiim ttoffai gton eiftta Stob Mt ^Itr^
Ob f« fd)m bomoU sum Xritgi Bm, oba fn wel^nXit itf
etröt beendet wart), ift tmS niAt tttdtfnt tporbtnt M
iMnigc Soliic batwf, ntt bm XuSgoigc bt« 10. 3<^4b»
tctU, bnng mm muft f^nfcits bie polnif^c '(witfc^ ii«|
fd|ii|% ii4 e<wlf <"'4' ^^^ ^>' Reii^ftl bfnairt nUrcdt ^at falatiti
fSt^iiiWt ■am fl!Atinttn>-Bb- 1' e.tS2, ^at aul bn rotittv Vattxfßta^
iDtlc^t bat b&fimir«^ nrfti) na4 brm btfannttn etfftuDgtMtft btl W
tttim« Vrai hunaU ^ttt, «cff^toffM, ba| tt Mt IBttHtn nons, Mt
btnoi ai(^>{«n imt eanbf^afttn mtertt. XOiii te Ktffsr F4c M
mit aat einet anbrrn ettHt, e. 114, trecoia^t, B&tmni unb H/^m
)u untcTr^eiktn iPuMtf Eiit Rieften abn ^Ut bamall au4 ni^' t*^
tw, fo bitibf fit jeftt fefne anbnre Annahm' üfen'g, al* baS bic Mi»*
f4t ■freirf^aft ficd (efntOntgC fo mit not^ Often (t fl wtftt, alf ber tS#
tnngtbtitf Mti ^fl bit Scmittt brt SÜr^mC onAc^, baf ttf* Sl»
bimto vttfc von bm IMbmtn tto4 mr bn Viaftn tait guituW I t
no^'tr fonbtn lldat bU6« fnk (Iaat[4l* CUdnmc untmMirf rab hu
but^ ci^fl ffi Kaditac bti Siämtn »wb, mit »ek^tn cc, »it SttfftT
(S. 114) im 3a6« SM tcriditet, gtiebt un& grcucbft^aft 6itÖ. — S^
mritc Xuibcljnung bei pcagtr SptengeU, nie |ie btr StifhingJiriif o
gibt, [ft ja <iu4 an fl^ Mn »«aiUnbigre SnorM fh rine gUit^ '^
bt^uniS btt bonOBe» M^mifitn ^offitnft. CH »ttr Abtt^oapt CM
Ut epnngrt bw Silttidniii;, »c14k «» bcn QktiQtn bn ^dbm m> <9
ti^t »inbW/ tetUtt miubt^iun, all bie 4i^lUi(f)« -^enf^aft ffft*
rtittitti Hnmal, »ril man auf bie »(ttcte Belcbning ^offtc, uab 10
enbem otcDtitigt aixä), um btn eif(^6fen ein natiditsetibei Snitttfit tt
Um Bttrifb biefer vtitcrn Sefebruns tu gtbtn.' — Znii Zlfus^fl'-
B. lOS, ^at e(u Oncdtmais bbrei «Ztcbenmecn SBEabimft'l aufgcüw
mtn. eeinet Stadjik^t Uegt gwat, »ii faß aKin frina Striaen M
yoUiIf4'niftif4e SetbdUniffe, eint {lonbf^nft ecn SIcffci:'! XniuieB )■
aiunbt, aütiti ex benagt bicfeidtn ni^t treu, fonbem bcatbiCttt ft oft
naä) frinen Xntt^ten unb Sweden- So fptl^t n ^ici s^abe)!! voa tw
Htm Arfegt t»if<^tn UKetiVIfa» unb mabimit unb fugt, baf tff^
nrio Hart« gtf&brt fH, nunc Polono, Interdnm tcio Rntiwao trii*'
pho« ndncnto. iDit «tobcnms bec tf^cronifi^ii Otdbtt ^atttl'^
nl^t wcftbttiifltii-
ff> Aniin^ HiUcih. btf Latbnltt, icript. rar. brache.!.
p. 720. anno 992: Otto Ras «nun Tallda nioi-iun aunn itwna Bn*-
naabnig adllt. Bollslao varo Hliadionli filtni pec le^M"
ad doBloDDi regen Tcnire acqnaqnaa Talaoa (iMmlnabat qvipP*
IUI granda contra Raacianoa ballnn) Mioa aati« M'fi'*
isUitw ia Mlniitari— B«gia lUiaMnt.
9tfttt ftteU^tt SafauMftop StapaaM m» 9«I«<. 146
Wtt u P iM B*T. BflcMiW O^roky cnbctte bM bot Bj^noi
adt to «mlt^hiNn eonbfi^ft unb woA babtm^ txr
1Cii0ntbIid(i^ lotn e> nun fttiBÜt tritfet gu efimn Gsnpfcte
%ec beitwn gniMltism Jtri^clben. SSoüiian, von feinen A3e>
iM)inisni tum btutTi^Ri tftn^t in VnftMU^ gcnomiiitn, woi^tt
btniaU, nie ärfi Tn^n, ftti» ganjc Xu^ccffotnEtit unb Z^ie
tjgfrit 1104 SBeßen} SBIobimtr iitinpftt En beifetbcn 3dt tm
ftsilMi feines .St«i4e9, am Sobosofee unb an ben Aäfitn br0
flbetc* mit ben fBnmamun'^; bitSn^ wctt ouc^ fcfion irftt
Me Ol^cvedtnbung jnnfi^ Shndto^oK, bcm3(bo;9tivro^nffila>
liiadx*< nnb ber Zoster Sä»ltSiaxo^8, gefnüfift, von tocld^n
»b n>2tet Mrn^ttun ")• "Xbtt bJefe Sniinbunfi ivar a,
mdiK, fb r^nnt c« , grabe ben trieben ßirte. SBlt ber )»{*
>i(4<n SM*»^^ ^/"^ <ui4 Keinbent, bn Sif^of M von
KtiOfam geßiftrtrn iBiStifumi MtSbtti, na4 JC>(i>» g^mmm
mtb mif ^n&laftift in iM^ BnMnbnna geblieben. 2^ 3ie{>
ka tiregte ßeAa^t 7Ui SBtablmii bit Xunbe erbitli, baf
^ in gcbeintcm fBunbe nrit fBoMUm felbß auf eine 4Enu
l4aing f^nen, ten a i^nen )UVot unb (ttg beibe ntbfl in
C^wüyrtiKfttcr gefangen fcten. jDat etbitterte ben polntfAen
ffb^; et fonn auf Stator flüt bit ®nncn, ctUe — eS xoat
in Xnfänge be« ^obteS 1013 ^ feinen ffrieben tat ben 3>euti
f^en )u f4liefieni unb jog fofott Mäf 3ßf^uf btffetben mit
bcutf(^ ^filfStnivpen unb ^etfi^tnegen gegen bie Sluffnt.
10) BgL f elm«(clagla M Saom etnrltfen, dtoftf >«»
KotuBt, 2. Ck e. SSS, 3m »ttn; llnbct M »on 997—1015 -
ToOBtbtt ttm eidc, ctcr (tu fdblt ftbUtti ^ t-Uft 3a^ mtfdbrtli^
11) Ob Rotbrit^ von Ixt Btlibibms etHttopuirt mtt btc Xai)tn
MtMon'« fliM na« Sfilttmat. Itn tiiKC ettffr (d. M4) fpiltbt tc
M kt Son^Ums rinrt eo^iii« fBIabfmti^« »U b« peUnKÜttn gdn
Pota^dtf o^M tcnra 9tf)tt mit Kamen |n nninen. Sonn fagt n
(6. 299) in SBqne auf ttn Hdtgiis KeUOato't nadf) Xlcto, i( ^e jf
WftiBcn K«actna Melbft anf bin X^roil ttfi^f, 6. 365 ntnnt n
HcfsZcntepnlcnm. - Ktftft taaA UiTt eenmntitfcbari ia>l\i)ti> e»d<
t^aa mb ScUHo» niiflt« Mflt «6« ISbU«! unb btfftn 9tad)telg^
tmfeaMät nUbt bot Kwun M Sbifftnpit^ nnb Ut Xtt bn Stn
naMfi^p aB|n0tbcn »Iffca.
Sloc)>cn, «dtttitte 9olcni. I. 10
146 etjitieB^- suitt« Sapuir.
Bft v^a MB bit^ gtl^uet not, M BoUHo» «teil t»
fett ZtKU M nif^f^in fianbct «n^crrtt unb natb XnAÖi
finrt ®t»itt< jmtf^m txn ©einignt nnb bra ^WfdKWgat >|t
Icdtrra fdtnmtlil^ nUbntKuim lief. JDn tPfitcrt SStäanf bit
jtii^ ift, nie fein 3fu0gang, un5 ni<^t fibetliefert '').
3tuf btefen Arltg folgten meftietc 3a^ be6 Srieberi
gtotfcM $o[en uttb Suflonb. Jim 15. 3uli 101& ftoifi Wm
btmir )u Seießow. @etn Vbo^ü'o^o^n, eben jenet Gtodtopidt
bet (Sibom be« yolenfiiißm, bttncl^tiate fi($ bcr .^f<^ft b
Jtien), unb iBoU^Uto, ^bwcdt in feinem St&den von einen
bco^enbengeinbe befind Dnfolgte feitbeta lebenbtgcr aU je friac
9hine gegen bie S^eutfc^en. SSir fatitn bereits, »on v^
Sifolgen biefc Untemttrmungtn begleitet ivaicn, ba| bet 9«*
(enf&tjl jult()t Don bem Jtatfci (inen nui i^m gänßigen %ntbii
enang. ^ier tonnen nmc nun bcmetfen, baf boe^ au4 ^
{njuMft^en int fernen £)fien tEnsetntcnni fiielgniffe auf M
SCbfi^Iuf beffelben »on lEinfluf fein mo^en.
SftritS im Sobrc 1016 ^tte fl^ 3(iroe{«o, ffila^mii'l
@ofin unb SE^etlffirß in Stotvgorob, gegen @ipdtotw({ in bei
SBafnt erhoben, tun ben SSotb feiner ißräbct jn «44tn, biait
»elc^ ber le^tere feine «^errf^ft in JEiop )u ftt^ gebaut
Mtt. Vn ben Ufern bet SDnEeipr, bei Siubetf^f wctai MMi
<^ene im ^eibß oufebuntber flctroffen, bn 6H^ von ben SSov
eotobem (irunatn »«ben, Soririifäin in Aiew etngcjogen tab
12) Sfe 4nnoIi)eir4c Xu^anbcEfDlgt bicrtt eirisntlTe l|t f'^^ ■">'
li4n- Xbtttmar gÜt e. 192 He Sbit^i^t »n bitrtm 9(fi>tos* '^
Irtfau'l, tDrf^en »tb« bit tufflfi^ni nod) poütirtiieii XanaUn tned^iA
o^ae »(Etecc Vngobt bcr Urfa^ unb bet Snfgonet. Ot f^nibt rbk
Port huc (noc^ bn duranmtidunft eoMIaa't mit ■tdinf^ 0- ^
SStrfebuts, jn Vßns^ 101 S) ven |Ludui nortrit ndkoc uucÜiutH
bni petiit et magna regiouia illiiu parte VAstala, cob couBOtk initf
•not et hoipite« Pszineigos fieret, eoidem qoamTii MÜBot üM'f*
jnuit burfid omnu. — TSit IBn^tLUnfife Knir^tn CSivitapeS in^
KBIabCmfr, tpit bcf reftnn tStfaaataftim^, tctiffU tt fyita CS- W'
44 o^ne ^a^bt bn drtt, nnb ft^Ucft fdntti ffitri^t nit bn «nWi:
Boliilaiu kntaa buc omila comperieoa^Ia qutnbDOi pDtdt liodicin
noD dedftit 34 tabe nun (n S^ htm ab^nllfent CSteDoi b Sic
biabung }u brinacn gefugt.
..y Google
ecfttt ftfaM4*t SnfMnm^ StofbutM trat ^fitlat». 147
vnntDfwl« }U ftinftn CStpnntgRVAtti lifu^ ^^'^ tntf[i^ni*v*
2)fl trat mm chu bn erßtn gffi^^Ht^rä Sciie^ungen ga^
fi^ SluffUmb imb Sratf^lanb ein. 6on |>oIm burftcStv^
tttpaü ^Ife nnb SSifbet^ößtllund iit frine $tnO!^ dtnfo
Wffra, aI5 3aTo6{atD foldit ffin^tni. Slftbt imfunb^ bd Jtrfb
grf, n«Ii^cnSD[rt{atvbainaI0 mit b(ii2>nitf4m ^^rtr, fanbte
(R b^tere bo^jtfet Sotf^oft an ftaifer ^cinrii!^ 0., um mit bies
fni gegen ben snnrinft^ftfit^ Snob tn ni^ttt Skrl&iRbung
]n trrtrn- CBn frnnen ben Cerfouf ifireiCtr^anblungm nic^t,
<Epcc f» Dkl ift überliefert, bo^ ber 8titffenf!h1t nntfllc^ einem
ben Aoffer geletjiettn l3eTn»e4en genul^ im 3a^e 1017 au4
fniKifettS einen •^errjug na^ ftolen imtcmalim. 2)er Sug
(otte Inbeff^m feinen Sifolg; bte Knffm belagerten «eigeMf^
ene polaifid^ CStabt "), unb (d6 nun JBoIedian), in S»^' ber In
bem^Iben 3a^ villlig mf^tften^erfabrt ber Seutfc^n gegen
^, bon JEalfcr jenen ^rieben )u Subilfin im 3(nfange beB
3a^ 1018 obgetrogt ^Kitte, BMr er buri^ bttfe fier^ttttniffe
im Seften nlc^t netter gewintert, fih feine unb feine« Sibamft
Ca^e feine SSoffen nat^ £)f{(n ju tragen.
3« @omma beS Sobreö 1018 brai( er mit ben Seinf^
gen, 300 Setttf(^, 500 Ungarn unb lOOO^etfi^enegen naS)
Stuflanb auf unb erret^te am 23. Suli bie Ufer be6 IBug.
Snifeit be« Stuffe« lagerte ierrit« 3aro8fam mit einem ja^t
let^en, bur^ tpordgifi^ i3c^aren bfr|I<!rften -^eece. 3nbef
nn Ut Vslen )um Übergänge Scfiifen beietten, ßwttet am
Obern Ufer 3an>e{a»'< ^ofmeifter unb SBofivobe, Sub, iibtt
Bsleftdn»*« Stkptt^iaU unb ruß: „SÜr neden bir befnen
bi&n tteui^ f4on brnr^iottren." 2>atob rrsilmmt ber ^oleni
fbrff, fett mit feinem ^ttbt, ber crfle, in ben €5trom, ba6
^ fo^ {^ Qa4f unb ber rnierwortete Xngrif cntf^eibet
ii(4 bat €He^ JBetgebenö »erfu^ bie Stufen bem ß&rmis
f#n Xnbnmge btt Voten )u »ibetpe^en, i^ gefommte« ^er
IS) Keffer vm O^mr, 0. ISO.
U) BflI. Tkietmar p. ZS9. ~ ImpenW anUa K>1. Octol»'.
IhtHbng vanit . . • . et toAe prino onnipnit, Rnnonim i^gtn,
it libi par Inteinancinn proaliit ftma, BoUclaTnn p«-
10* .-. 1
L)j,z»..;Ci()Ogle
14S 9t$tt 9n^ «ftxtt« SapfttL
Uft 114 In wlAe ffu^t auf itrib nn mit tbr aMtmcni RtM
JD^ wdtttn Xonpf lAAe Botejfoiv tuu^ Offen Mc
SBettn n iiiti fam, c|Kttn t^ aDc Sim&o^nn ait m<^€l^
fc^ttn, unb ni>4 furtn eefosnung iffnde iui4 bU .^onftt
fiiAt i^ i^e a^orr. VU bn Sitgti am 14. 3[ugu|t nft
bnn Sibant an btr Spit« frinc« .^cncd in Km ritijog, f&firtc
CT mit frinem @c^Ia((tfcIinKrf, einem Qtfi^tntitoifnCitto*« OL,
jtnra ^nJü^mten <^ auf bie goUune Pforte, twn vori^aa
imti 9((wert btn 9Iamm tatserbm, bo4 fertige, ci^dl.
Sa^unbcrte tang wob ti att Jtittnob in bcm Staate ^
dtrafau aufbnva^, upb odc f^dtent StM^t finb mit t^m &ci
Mint XtAnung umgfirtel »ocbm"). 2>ie Srsbmms Xinst
cnbftc btn S'Ibjug. 3n bei bur4 «ielitifrrifln .panbcUoett^
ni^ gnvotbnten Stabt, totläit bonaU mctir cHS 400 Sin^
unb at^t fBt&Ou s^^täft Mm foa")i frtlm StHXkii'l-etief*
15) VOt altpelaCr^ni Utballr^nmgRi (ttiititctt Don tbftni ^^
bcfftn b(( ruflTf^tn unb Z^ittmae ati^t etbtnftii. )Bg(. Oallns
e. 46. Kadlubck 0. 99. Bofiipbal. b lib. e. ü. p. 25. Chr»-
n)c polon. onb Cbronicprinclp. PoIod. M 8t«Biel,«c(^
' r«r. bIw. I. p. lOotSO. Qattat gCU oUUrfa^t be< eoniO) Xcicgt« 00«
bat 3aa)tiaw M MnMigtrt (obc, fthit CSc^sMftn SoUttaw im St« |h
0tliai, luib nndit um Jintn .({tb bnn^ fotgcnbe Borte: M «ngiaat«
gUdio in «iure« port« po'cd'rieiii, rita utii jocoM, in]« idmiruiübiUf
CUT hac feÖMct? onodkTiti Mcat, hiqiilt, in hM bon anrea p«tU
dvitatii ab iito ente patcatitnr, fic in nocte wqiMnd Mtrar nigii
igoavifumi, ml dui prolübiu, connaipetiir, b«c tarn BolHlnvft tb«r»
mariUli ted eoncobinali Nognltri rice tABtoa conjaugatnr, quatcoHS
hoc facto noitri generii injuria Tindicetor et Rathenii ad dedeciu et
ad ignomimani iapotetar. IBtt Xtitttmat (lifK H C 365; Ibi (in
tn mbnttn Ctabt) fuit noYerea, regia prae^ctl (ac. JarodaTi) nxor,
MTm fororea, quanin onan pria« ab eo deridentaa antiqiiiu fiw-
lücatarBoliilaTU, eblita coatecüJI aga, ininate duerat. ZU^tobcM
GldcK in Za})tt 1792 auf KtUÜ M atti^itogt« bm CS4a( In AraTou
t)tiit14ntti, (onb ti (n btr atittt bcc AingCf obre ni^t in Uc e^iift,
(Inc e^ortc. Xuf bm Otffft brt dpentH tMi tfw Suf^tift fn bm
ef<i)riftiilatn bt< 11. Satr^unbntf, bcK^ btitustc, bof Slclilfaif bafi
ftUt pen Xalftr Ctto in, i4alt{n ^ofti |}0l. ^ainatawics, U-
■tor. narod, polik. IV. p. US*
16) Bbl Thlatnar p. S$5. Xnig btt fptoa XkMR von Vcü
..y Google
erfttc früiMii^ duromomM SbiibNU ank.Votn«. 149
antter, 9atSn laA Q^welitm niftft mrmt^^ Skate ia
Ut 9mtk ha 6Uga<. Cc legte jü^ mt jcnei €Sd)neffeni,
VsAflmn, kt '0, Mo^ frrid^ mit «itnn 3:^ bei m
tatiten €!e^ bic @fjiti0cn vnb cBtfanbte bcn «ntem 2M
to kie .^ebrnt Setne SSotm gnem iett ju ben S^t^an be«
Vbaät * xtab VatgmUmM, Ttn ^emrit^ bcn -^igni fc^iAe
er mä)t Scfi^te nrit SSn^t^tamfiCit feiner eigcben^It} titm
JBatfer )u Stw^anAneftl ließ er SminbfE^ft anbüten, aber
{Bglcnl^ au(^ oerttnbtn, bof er frin «u9bauemb^, unbeßfgi
Gt^ Senüi fein werbe; fitlU iener bü Srcunbfc^ triebt )iUlte.
6 fUab baneU onf bcm ®q>fd fefaui SHaii^t (Stintn Gb
kam fe^te er Mn ticatm jnm ^enftV in ^tUa ein unb legte
fin ^ccr itng« mu^ fn Me @lilbtc be< eroberten HnM.
9B Wea, ci «oOte ^ immer ^ fcßen Sug fofT»)-
X>a5 gebmg {^m mm bM( ni^t. !Bto4tc nun ShmIUm
peü ft^ in frioet f&rpii^m &ttllms bwi^ bie untniltelbare
SU^ beS mMtifim ©^toiCfinMtet« bcfi$Tt!nft fiifilen, obei
bcr 2>Ruf unb ttcbermut^, totl^tn ba6 frmbe JCrieglttoR aber
bie CinwD(nei aüiÜbtt, ibn ent))6ren, genug, er gab einen
BrMI ftut Qnnoibung bn ^oltn. 2)ie Xu^f&^ng btffriben
ItMng Svleftfonr, Jtiew unb boS Soiti) gu rdumen. 9Bit reit
4m St^il^, otfbn ®(fangennt unb >wci Gc^meficni 3a*
■nifam'B ttfjTtt et na$ ^olen ginrficf. SBar nun aber «ti^
bei Seß^ von JKeu verlöten, fo blieb bo^ bn Sewinn beS
Si^e« bort^tn bebeutenb. 9Io4 auf bcm Stiidmax^^t imi^j
tigte ^ BoUiiaro jener tfc^ermmf^ St^bte, mUI)t rinft
fSIabimii erobert bottc, unb erweiterte olfo aut^ onf biefei
6cite bic @tmgfli feine« bii^täim Stndfi.
<Ed iß ni^t gu bfifennen, nie grofartig tie SttDung
BMI, xoüitt ßokSiaa m wenigen Sauren ^c^ unb feinem
Botfe tmmgcn tutte. fßoü htm Ucbetgemid^te bei ^Dnitfe^en
(itte er ftd^ befreit, bie SSifyaim auf (fn eigne« Sanb jurätf«
gewoifra, 9reufm unb f>ommnn flegreic^ M&m^% unb mb:
«C> fi/edbt c. 66t Cojiu (tc RoMiu) taetropolü dritw e*t CbW«,
iwili w^tri coutantioopolitam, elimaimum decoi Gracöae.
17) Ha4l bit IBatiKfn: «(»nU- SeL Jtaianfii/ S». 2- 6.7
UjL.:a..yGOOgle
uCf AtH9 ^dH BocnKRn itt ntfpncB not^ nuäi Wfpwi ib ,
G^nndm gcMt Com Sniq}: fm Dfkti M ^ Qlbc iM
SScfb», wn txn Xftftm t« D^m US gn ben JBnem bor
JUiyat^ nw et iett irab4rittttt bn md^tig^ .^nr, Mt
9«Im bot tw^cnf^ötbc B»R. äUt MOcm 9M^ nmattt
4n Wt 9Ia4tM[t a^tobti», b. i. ,^akind%a, bai Jtt^
SÄnfte« (Sapitet
innere 3n|Unbe. SoUdtom'd JCcAmuis onb Sob. .
*»«im bitf^ Sa^rc mntm oorlibnflfsanflcti« feitbroi bic 9Iai
tion bur4 bte »fo%te umnittdba» StnA^tung mit bem 4rift>
lü^ SQwnblonbe, bie Cinfä^nu^ btS S^rißmt^umft unb bje
erßc CtgoiiifatiMi bn i^rißti^Kn Atn^ in Ü)m (ignen SBiU^
in «nc i^t in tntfttfw^ JB^uns biStin unbcfonnte, acut
i^mebtmsima t / k oamm um, M tSoUHaco C^nbtp biin(
9raMlt4d% SertRibui« fcinn fiSiAbtt bie 3(a(in^eRf4aFt P4
mang. Cii (Mben bcmerft, in ml^t gco^osüg/t, frifgitrif^e
Sroegung er fie mit ft^ ioitniß, xotl^ea 2[uff<c^n)iuig bic (Eti*
9<tc t>'>Iitif4( S^eutung unb SSoc^ b» Voten uittot feincc
Sfi^uttfl na^nt. 3e nc^c Mtft not^ m$tn (tn gcrit^rtc SSm^
cntwkMung bn Kation jum gtofm si^cüe auf bn Onmbh^gc
bn \mtm &v$inbt hrcu^m nuipte, um fa wt4%t nft^ttet
nun bie 9ragc naift bierm b^tmi; <tne ^agt, btren SmdU
mttung bei bn IBcfn^en^elt bn bt< it^t betonntra gefc^ic^
li^m CUKOta übn ime B<it ^ilic^ immn mn ungcn%nb
Meißen fonn. ©oHut unb feine Sto^folgn geben nur etn)(Ine
18} Strylkowikl Krudka pokka etc. 1582. p. 156. P»
ibldn JuiMtawm Rqmcj cluobryn, t. L pnoninya, iWil;^ t
widk»c<i wraatlMi BMwali.— «sl. W* lUwte «tftaflt! UtoMe '
Mikgßsi» teot^m Z^xOivt,'* b«4 Btufüai.
Dglizac^yGOOglt:
«aigi erilnigc i« Itm Ufins, w^E^mA ^ tcidfiim tmto
■Acte n a iftfett ri fa^ Xnmaijtnt Mti bm (bfnn envegungu^
■tb^ bttl 8ni)wi(i»imKB jcM itbcutenbca Seü^ in mfs
ten IfanCEci^ in wwtw ton pV*ti, betört, n>o^ Mc ^Muyt*
iMiwtr icMcScaKgnneM AbeiÖrfiRt Mca, obn wn bot tn>
•tmSn^NSltiHffmbtf fcnun, (Htm wn Srembni ^ud^ttn unb
b4a ivctt^ gefonntcn Autfert fa^ gibjli^ f^nc^m- 3Iu9
ki^ enn^^m, iii Serfiiffi^tigung f^trm Cn^tniffc
nb 4irc0 oOgnit^nnt SntatddungSgangrt ntlüffra »ir wrfiu
4"!, uns ein fitib iracr intum 3u#i(nbe, To 8Ut ct'st^
»ia, }u catttnfen.
1tueoU<{aipe^br9b{(<&errfi^ftfib«niii^, fa^ tttnt
flfi^muta bR 9l«tioB in bic |Mcn bi4 Stammrt (6ila4tiv
1M)r bir Sötfbaiuni (Jttnttra, kmiede) unb Setbcigncn ntt
An Mn bocftCbm ab^gfgni JBn^dltniffhi bcitiu vot. iDcr
^wmgwtb bn sri0em nflb tUiatm fctbn Sntnbefgnit^uniet
Nttcte bm so^tm^ Atni bcr Station tuib um», eben als 3qx
hgnjf aSet twIOoanRm fnim 8lt4nnery »oqi^totifie brr »afi
fnftbve, friegerifi^ ZbtiE bafclkn/ w^^nbbfeSmcttti, wenn
n^ räi^t aaifdi^$li^, fo bo<( b(UitMf<(4It4 boi e«ib banea
aA 3enm Sin* »i^fcn nu^tm '). tUto beibc (ottc fb^ bic
MH>4e 9etmdt oOtr ffif^tfcMnltt^Itit na4 f^on feit nt^
<H cineni SRcnf4en«Itce erboben uab mußte alfo bereits
«K fttwiffe fefieic 3bi<biltang ctlangt (oben. %»üidt ift ti
flnbqu iinm^Ut^, t^n Statut, boS iRof i(m Sec^tc unb
Witt SSa^t gettittt*)u bcfinnncsi fie wd^ on^ i^^ft no^ fai
M(|ci 3cie noc^ nu«^ fficji^nasm ^ f^wädenb, unouli
1) B^ 0*ll«i p. 17 in ht oSsentiMit eOttUmma yoltnl. P>-
tünbi ME Minima, agwActilli^ ^n ■•IMm, aqmpiKOM, nili-
Uibdficod, laitlci Uborioal. — 3a bta iUtttt Ocüerfttunecn btt
Miq4m »e^ au< bm 3a^m 1449 unb ISOS, utlSit LeUwah
Ufil Htaw polikitJi I «uowiwMch. Wüm IBtt. (tnMfsegtbm
ttf> Ibdet fE4 nllai ft^ ^flg bttt4 aluhada Abtcft«», f. «.
■^ 19, ^ SSi cmp. 60, p. 46. «i ««p. 71, p. 50t BiHtiB bui«
di^, BflL 1^ 88, p, 56; Jm Bilitkr« bur4 pnwo ilyudMtn«
l^cip. 4, p«g. 16{ de nilitarl proiipik btm^ H «tackatbnego
«iL tJk edfpide «cfkii M b^fiii) fib Uc anetW^en tft t« bt>
"<Ai, iMf Ht aBfltsdOM OipUiItabl M «nf Un lotda. Xm bei
15a Cc#(« »H«. 94«ft*l QaplUL
gebäbtt gnwfhi fem« ^tet nun . abn, b^ in bet ] _
AiUgSbitnfl ocnpßt^ttt iß, bog fü »»n tfinn <^tera Xbggbc«
gibt unb tine große SStflgt wn jDknßeB — ftcilic^ bKE4 bim '
SmtUn ~ Itißtt, ba@ bcr S&rlt ttnc aHrafie oon S^gtkiav
»U 3. S- äagb, ST^fBBdf 9K&^ u- ik, auf bU^B SülcaB
^ jlcb bt^t, ba$ t^ ci^((4 bic gefdumte SuciÄidBM, ^m
nol ftbn bte $trfonoi ber ®i[a^ aU bet atmeten, aHw»
jufU^t, unb birt oIM odiK Sttmittctong tiwS feMMPrt i*
bet stnnant^tfc^ SAnttuns M PnM i(» jttgi^ilbn ifi^
fo nfettnt man «nnfritS, in tod^ Xutbc^ung bie atOffängr
iK^e Semrinfni^cit bn Volcn b» ^kftUt&en Seiwdt vataU*
gen {fi, unb wirb onbertifetts ntcftt oibgeMtigt feti^ bt( in ioict
Seit J^nvoTtrettnben •^ouptmomtnte ^f«i @en>alt aadt btm
3citaltet JBoIeäfoRi Q^iohcy'4 |U vinbtctttn. SUmncn t^ olfi»
gnn ein, baß bie ÜKc^jO^ bei abgaben, jotltd^cn Z>ienffe
irab Stegoltcn, une fie im 12. 3a^4unbftt utbmbli^ ^taaae»
fielen, nff aOtnältg int Saufe bei Seit Mn bei färpSc^ra
SeuKiIt in ](nf\mi4 genommen unb bun^fe^t fein xoabea,
fo bleiben bad Steigt bei Suri^ction, bei Sobenmg wb
Xii^dbienft unb eineS gewiffen fflagtS von JCbgaben tuA
jDienfien tdS niabifc^inli4 ^tcie SSomcntc jeaet @cwatt fu»
xhi. Sitt JCriegibienft isarb geutg »ob bei ®iMt* nu
n»ünglic^ mt^c (M ein Sln^t be« Snitn« oU »i' <inc ^ßfSd^
bctto^tet @ie ~- namentiü^ bie giAfcnr dnmb^enm —
folgten einem top^n %iii^n fi^n 1^ Snnbcn in bie vielem
JCriegCjüge, n>cI4* « untemo^« ba tei^e flScute an 61^
^n unb <3I(aven aw^ fiüi ben &t^iiam oU CSenritta (omo
ging, ^bn^uipt ba$ AritgtUben tbrcn Sinne entf^nu^. SBetm
bo^ei @a[Iu3'), btjfen 9la4ri4ten fibei biefe Seit freili^ ben
Stwioltei fagenfwftcr, eon 3Äunbe ju SBunbe Abeiliefritex
aJoKderinnentngen tn^en, bie JtitrgSmac^t £3oleefa» Sbn»
bi9*9 geniffermagcn aU unenneflit^ boifltQt, fo borf unS MeC
in 9t&i{0(bt barauf, bag eben bei Qtb^te a^eit bet Kation
toaffenfdittg unb frirgSbtenftipjÜ^tig tvar, einerfeitj nt^t veifct
befctmben, onbneifeits abn fitdt. fjtebuii^ audt» auf bie nfi^
2) Sgl. Gillui p. 51.
3mm 3«|Uii»t. KtUtUn't Miami m^ ^^ 153
Sa4*nrt»tdriuiig Iw Vola, t»tt ftc utttet fioktfa» na^
w^m (in ^Bttfonb, ön neutS ii^t. ^ SRafTcn r^w'Entrte
| i»iffi^ ift| u i tic 6)Ia4l« unter bn Süfmuig t^ täi^en
Jbiefl^ldbcn über bie fnt^tä^rx aigtn ®nn)m bc5 fßatcr*
loAcS (iitaitf tnb ^tt entffiebn bur<& i^nn ß&nnir^m Vit*
t^, wit 2. e. äbn bie 8hi|tai, obn, unt» JSrrmribung
gnitaeto Ciftlad^UR, buMd umuftr^ili^, unngeliail^gt ^Tn«
^ nnb 9#Rbtr, wie Un bie JDtutTAm. 2)tt aUgflndne
^Moalto biefR Ufitem Stt^A^* ^'"^ ^onn ou^ birauf l}in,
bog bic ^Aiq>t#dtle bn )>o[nffc^ ^tne fi^on botnoIS auS
Köteni beßanb. £ie roft^ iSinfiat, haS itin^t, untroat>
ttU ffcMenK" fwlnif^ci <&()uffn im Stätfen ba Ißfutf^,
4k f(^a^ JBetinxbiiBd fibn gro^e Z>i1trftte ,Iaffm Stritrrfi^
imanaiigG4 Mdennm*); rituXnfi^, uxli^ eint IBcfUHgung
«4 barin ^Nben md^tc, baß bie Vrt unb SBeirt, m utIcDn
baBfcOen e^IafTe bm^tlgt *}.
Sogt boS ^luftirtn SoIcdiotD'i na$ ou^a ^in ifin unb
fitMSitioit aU wcfmtS4 tritgnfrc^, fo tnEgt aud^ fttnt ^of>
(oUnng — nie fit imft TDcnig^enf von ©aOuS geT^ilbRt
bM — fa^ gan) ben €^taltn bn •^oflosR bn in bm non
btfilei nnb bratfc^tn Sagen anftietenbcn >^tlbenf6mge. Sa
iNHc lA« ,/€taß", ber in bie Siinftt biA Sihrfhn treten »oQtr^
M imQfommenO« 9tit^t ein jDienßuMnn, nein, ein @o^n
bct Sfnrjjhn, mi^ tm folättt von SoMIüw etnonnt, unb
»am hgoA etnn btcfelbni nn feinen ^ben ober anbtm
2>iqBCB ciacn Serlult crlitttn, nwtb i^m tiefet twn bent %{rc*
9« ttf boS teii^lit^^ wiebcmfett. 2)anebffl fanb man So»
Si^mgtt tmb 3dgn au< «Ben Stationen *)• ^Tußec ben ZU -
9) SD eiMe CUtItt p. 211 etwilliat X^ietmat duAtAdlf^ bn |m(>
4) aSan «CTsttEJK felswbe ettltit M Gallnii p. 5S, 75, tOl,
ISS, 169, 199, 2S0, 231, 250, 252, 260, 261, SOO. Xu4 19 nt^t
■vii^dg, baf (n btc eoee Den. btn Jtimpftn bn SSafotvIn mit bm
9in|lra aU Ht ^oniitftibft bn nffcni fjin Rntcnt angtatbtii »itb>
«)(. Sofgt'S «fr4i4^ V^nffm*. Bb. 1- 6. 165-66.
5) «gt. Gkllni p. 75, .
S} ßttftSbt p> 71.
154 Hxfia eatfL 8fi«ftf< ea^ttti.
f^ fh'baS gcringne ^olgt tratben tttsHA »inifs Xa^W
fh bfc Botnel|)tnen gttxA un^ tri^ Mt^t. Vwt Me thtßnr
9n4t, n»I(^ n^en fonfKgR Cbifo^^ nnk R^«(t bc« fip*
bcnft un< fp befrembnib in brn oorbif^ €J«gm cntgcgai»
tritt, fehlte bcin •^oflogct JBoMii»'< ItfauSncgcS. CM^en bif
^Iiinjtnbe Sufno^me Ärifft EWo'S m. fn Snefcn, tpcI4e on^
bn btuff^ Si)\ttin<K cifliiuiini(wttt( fii^r Ütfnt (tcfn cinni
ISm^. Xbet'autb bd t^t fo ftietlidlnt dcUgtii^citai pfba*
Im, tsEt 9aBii< berichtet'), nii^t mir bieCont^nai, fbntwni
au4 ber gcringm Xbel ^(benc Jttttcn »on fi^wnent Savd^
3U tragen, ble am ^oflagtc crf^efncnbcn Swäun mit gsibcnm
Jtetttn, Ttmfpangm unb ebcißrintn f» tti^ geft^m&dt )■
fein, baf fie nin von anbnn gc^t ba$ @cttii0t beft
Ck^anuM' ju tragen Mtroo^tm *). — 3n bitftc 9te^
crf^at un« bie tti^c SSndt, wü^ btt ffärft «rie Me
CSi(a4ta au8 i^im loriten S<lb jagen mit ^rin^a^ten; )iir
Crbaltiinfl b(< gUnjenbtn •^D^ert t^wr trug neben bcn
erbeuteten €!((^iftcn — tnon tiinncTe ^ nur, wcb^ Stetig
t(ftntct fljoleliatt) aus bem tti^igen SÄtn niitgenomnen ^obn
foa, n)d(^ S^le tsenige So^e na^ fßsiaim'B Jttbe
StttiHatD Mn eibmen aui Volm no^ 9>»g bt«^ —
f{(^ au4 ber Stibut bei, toet^cn bie befiegten Sta^batttAOcr,
3. B. bie 9>ommnn, o^e Snxiftl ratrit^tm mußten. 3Mgeit ba*
1^ au4 bie e^Ubcningcn, mUfyt in alte SoOiri md bw^
^To^t be< ^fUbtttt tOolt$ltCM'B nnS ^intcrlalfen ^, t^
«Mir« fogen^ ouigef^nAtft fein, im (Sonjen unb 8ti^
g^ ilc unl gewi^ ein ti^t« Bilb bief» Jtoiben«, in tn^
4<m iei4« finnli^et ®enu$ mit ben Sefal^mt unb bcc 8ii|l
be* JtrieginAcn» ntimni(6fiii4 »tt^fclten.
9Uben biefem Silbe bei fre^geb^en, mit feinem 9^tHgt,
fdnrm Vbtl unb beffen %t<mta fi^maufenben SStHMam *)
)(igt uns <SaSu$ bcnn aucft in einjcinen 3&^en in i^ bcn
fböigen S&i^en. @{^ bing t'it (Stltenbmo^ung bet fAifU«
4ra dtatit in biefert Seiten tm SCOon »n bcc Veii3n64lcit
7)eei.o«iiBip,64.
8) Cttftltc p. 89.
9) Dtrldtc p. 67.
D.3l.za..yG00gle
3Biim Soptebt. Ktfobm^» Mmntg tmb 3ob. iÖ9
W ^taocfid^nAcn A. n« Mefe M^, mo^te an4 füne
4^atftMi tonnigtrifrat, tnitonta getvaltttvMg ftfat; vtai fü
MBxMftf o^ ft4 dewi^ bfe ®)IikM« nngefhaft gegen bm
•ßam. Ocr <Hin^tcr, iMl^di SoUliau in fUttrat 3tuftrc
In M^ on^m frät irigt, Q\bt bie S&igfAaft/ baff er au^ ift
rigncn Sute (Üne IBnMit <WTgif^ gtitnib gemalt fM&nt
Mk. «df(U^ ycöf unftc ittcßci Qifceai^ Mc emt^glcit«
not wtt^ a fi(( ber Xohen wb geringen «im^ »A
«fa|t bnfMr, bof i^nm wn 9R4(^tigmt iigcnb cm Unrn^t
gtÄ^ X>äcfHbt gcborft bei Oc^oifam«, mit »cb^Ai jibcr,
mät bct Mnu^mtn StngtllAgte )u bec angtfctten 3tit VW
boB SM« jn ®^t eift^, bofl bri bteftm Itin TUftf/n
bcr |)ctfim galt "). fBStm er bann ^dufigoet bim( ben 9iuc
ftai «nfgefpiM^R Zobeftnt^cne, tmfxt Cnm^ntmgm ")
onl^ taäi ((n)uf>, baf bei bem «n 3#tett itogitm 3(be(
p b» ttnwalmfngftaartcn au4 )))»l Cc^Ulge ^(i^itfama '0/
f» ^ bie« VDtt 3^c, ttclt^, ttenn mm m^ ü/tt fi^en«
bifit Sonn (n&tßc^tigt, bcmtoi^ einnfettl ben fficngen 9^
nftcT MX §EkMbaB?i ^mji^, «ibmifeiu fei« f&cffli^
CM&ny t»T Ciladftta bejeiifmen werben.
Ctee nil^ e^ilbcnitig »on bem OtgoniSrnui bei tffent*
04» Re^UMt^dltmffe fai bicr« 3c>t geben bie Üttm Xmuu
IfftcD >k^ SoIItil (twi^ttt iBMR an tticUn 0MIra: diK«i,
fifad^, ^Dcerea, magmtei, eanites, vartuuBMief, fluat*.
Iva, cmnemfif Ttcedonfni walo litlld''), man f{e^ obev
•tf cfam Bct^tii^mtg bitfei 6ul[en gonj bcutli4, baf c*
wit bit|ieii Stamen Idn« bc^imnrtenfl9(gitffe cinc*CSunbc< obev
Ibntct OiAtebtt, fonbcm nur im oOgemrinni, 1^ bie So»
M^nni, 4ciU Üc f&tjUit^ eiamten begric^en unb ^e 9m
ba RÖge bR aoblln obct vifltn (CjIM^ta) untetfii^etbcn
U) SgL Gtlhu p. 5i-S7. 6S.
11) t>ttftI6( p. ST.
iXi ßtrjafte ^ 69— TO.
IS) Dne«», p. 55, 66, 77. — prindp«, p. 28, S8, 59, 63;
GS, 66. — pRMCTM, p, 77. — magnatM, p. 55. — eoailtt, p. SSt
SS, 6t, 66, 77- — • TWtudioBM, p. 65. — badliara, p. 7C —
cwend, p. 4t. — rk»i9wM «ab viUid, p. 71.
156 ttipf« »»4 S&nrtf« Gapltif.
«rilL Senn \mn tinfrfbe aUc G^nlft (erk^tef, SMcM«*
^ 12 tftiätt (coiufBira, mid) fteM um ^ «t&«M, Mt
' benen et bte Vngetegcn^ritcn bei Ket48 i« beraum gep^eg^
anb Xobfubrf ^juffigt, baf tt su biefni 9t<U6ra Mc »äflß
ftn ÜRdnner bec Station em&^U, fo fh^en bitft! Sltu^rk^tCK
chitrfrtts fo ttertinjett imb mit tctncn ^pittm SStTfaffUt^t»»
^itut bet SptlUtt )n tw^bni b«, baf tme StantSjcwicj* 9M>
nintg, iou 12 Silt^ ttitTCB jor Semwltung btt @kmlfttfgCrit
befhnunt gewefnif nk^t bctt^^St^tnt tonnen} anbctcifeilS ufecv
nionrnt ^ fo fe^r an bie «on Sogud^nNrt oufbetm^rtc Cag^f
bte Se^ttm bitten vor btm Sm^jotiommett rinn fftr^fic^
@nMlt 12 onsefe^t nnt> tett^e Sttbuter }ut Gntf^iribn^
ibm nratnt GtrritigCriten imt }ur Stitung bet. iffattSUim
Xngcltgen^ttn tmJi^Ü, baß wir bie grnije Uebcdief^mng ^
dn 9Tobucf bet Gage ffdUn, xoelc^ ben Slatbnalbcft, me
c8 trÄuftg in btn Sagen geft^efit, mit rinem Sbtfun&t gcKc
tcnben Statte btt SBrifcßen bti SelfeS umgab **). — JE>eit>
no4 i^ bte Stotionalcrtnnening gturif nid^t obne guten 9ruitb,
tttl^e SoteSfan S^tobii} ni^t nut «II btn fieggtfrAnten Cn
tteittret bei auffhebenbcn ^Inifc^en Stapel P^ft, fini1>cta
ibn au4 oU. ben .Siänbce fV^et, ^ob^unbtrte lang ganj
ebet tfyrilwd\t ei^altentc SnfHtutionen nennt. ^Me 3tittn bff
^fft^ungl rinn Station, — »ie d bn ^ong be« II.
SabtbunbcrtI ffn bie ¥olen twtt — ^rßlid^ G^aidtete ihhi
»er Jttaft eo(e«{an) ebtobty'l, fmb jibctaD eben fo genest .
Dil serignet, bte Mi^nbenen flaattt^ dcmnite (u einet fe<
fem CHoatlfonn ju eeibinben unb bobutd^ btt enoaterten
9tai^ unb flSebeututtg bei SoOl-na^^ außen, wie bn furjb
Itt^ •pettfc^aft na4 innen einen ftc^ ^oU gu geben.
Soguc^BMl beti^ttt **): „83oIel{aw foK Mi^ in Volat
bie Abgabe, lotlt^e stroia genannt vdüi/ tingef^bit ^dbm,
fo baf 3tbn tion iebcm Vfluggnotnbe, obn ^^, m WtM$
fBrijen unb ein anbete! .^fet ii^UHf an ben $ru<(tf\>d4et
14) »sl- GkllD« p. 67. Kkdiabek I., p. 93—94. (Crum
p. 43.) Naraizewlci IV., p. 14S, — BogupliKll dtmÜDon bei
Somnenberg, icripC. ter. kIm. II. p. 20.
15) 8d SoiuMnlM>g 1. L IL p. 8S.
Smutc SajUiib«. BoMfote*« JtrAnttg tnft Xtk 157
BatofoHb fimpftn. SUfE Octttttn^gibc.tpatb obtt itiWb
iinia gctMnnt, mU fk )utn 9ä>nui4 ^ ttat^nganfi^iftm
ia JBnxgCTi, «onu^nillt^ in bcn Stcn^gcn b^äamt wa.
jDoui bcr gotaimtt JUi^ baute )ttin @(^4 fctnet ^»mf^aß
Bäb gioR ffitberPonb flfgtn fdnt gcinbc an tot 6tetijrn M
3n bitfcr 9ta4n(bt trf^citit o^nt Stvctfcf t>{( crPe Spat
bec ^tcm (SaftcIIanri&erfafruns in ^aita, »dt^ lange bie
{Mop^nptblage bn Sofaffung b(S 8triifK< bltd, abn ^rilt4
nft in bet 3tit Mitn begbuitnbcn XufUfung, b. L (tmt f^
tK SNtte bc« 12. Sa^unbcrU , tnfnnbli^ ^erMitritt. SS
famt litc «i^ iri^t bn Drt frin, ben £>^ni<inui bofttbcn
aüfUf^ iu Ritwuttln, to^ ober srirb c< nUubt rif4ei>
B«, bie OnaAjfise bcrfielben f» mit f^on ^ctt tu btnuia,
iU ^ pm Ser^nbnif bei DUbuns ber ec^uitg bdtM*
fm. &at seivtffc nsdmifige IDdmtiig in ba i^fbms bc*
Jtnegttnett^rt von €^cn ber ejloc^ta, feivte in bn Bn«
wiltwiig be* Se^, »nb unb mu^ bnrits vor ßoUtiax»
iSfuie^ beffonben ^iibta. Snbtm ju främ 3rit ita einet«
feit« bä« Cricger^tbc Wtmtnt U» »ottMcbcn« einen McutOM
bCR Xafft^wnng eibiclt, «nbuerfUN «bn «u4 nubef^nntk^
bit Senmltung be6 gelimmtteD 9tc4tSivtrenS «n bic fltt^^
(SoMlt äbAgegaisen, btcfe im Gte^en tvoi, f« mußte f^
is bcibcn SqMnmgen grabe jctt bie dtottiiMnbtsfeit ^eroul«
$at», birfe Sntidftttifrc fc^ oU bi$(n )u otbntn. XOn
^|nff(bcn 3Cn(di>gie na^ »tib man obn bie Ctmi^tut^en,
Ml4e in biefn fltMi^t untn unb bun^ ßoUtim fSfyc'obvt
ha &ben trotm, nii^t M gang neue, tpiDttrlt^ gcvä^Itc
{abmalten bobeit, fonbem aU ^oUSft, xoü^ fion btßc^
bcn Becb<UtnifTcn fü^ oaf^loffen, auf Mefe bafiit tnitboL
Xik 9taiiri^ be« Bogucbwof, bof Soldlav vimtebailit^ an
bcn 6iai)C8 iBuigen ei^onte unb jum SStftm biefn imt
KW Xbgabe (atroia) cin^bTte« »tag {(tt Stti^tigleit babti^
^ aagunt^raen, baß biefc urfi»£Hgli(t)e 9ten)MTfafrung ^
16] Dlocosi p. 16»-7a Cromer p. 4M s. X (a^n bal
mtet «WetfA^et.
166 tff{(« Ißnit. 9infttt Qtftttu
ffitet Ute M gonje 2«* MAteittt ^, $ anl f)^ nfc |
tM(rf<MnIi4t vic^ nü^^dnli^n bögest"/ M ^üTe Ascgli :
URt> 8i(4t<Krfitffuti0, wie man fie nennen tonn, ficO gleüiv ;
jcittg in Sonbe Abet^wit)}t geßnlttte. Siegt e« nEi^t na^^ Mt
«ue OrgonifAtfon an bas fc^ vortianbenc Snßitnt tut «M-
ida att)tdnMen? 3n bttfer tog f<^n, wie mir frfi^ev bcnofr
ten, bct Xetm gu einet reii^t^tn jDtganifation, fie UbeM
in ticfflc Sdt^ims f<$on ein seft^^enrt Sanje« räim Uf*
ftrict, auf HMlf(Kn man fpiittt — nb fÄon ju Sote^iow'l 3(ft
übet im4 ilmi/ ble^ ungc»i$ — eine Ccbming ht bei M:
^ng J^tli4>n SMenße usb Xbsitben baßite. Ca iff on^
bera m^ oU tpafnftcftcinü^ r i' s*^"^" S'"''?' ^9 ^ ^^
iük in befltarattec Stjiefnmg tmb SInfttnbung {u bm GoßefbB
(cutra), bea SRittd^ttftra bef ganjen fStmoibmgßttgaBi' \
mH, ßanben, TUM Va^&vbt, wcl^c bie Tlnaoiimt U^^
gm, baft bie (Sa{iel)anei«erfi#mg «n itntj Sfnltttut gef^iiff :
«otb. ä< iMtben snut nid^t ÜbttaXi fofsrt von boraJadR 1
n>fiflli^ fButgen erbaut fein, too^l tun mS^tra giSgere füri* '
^ 4>^i totUfft in biefen 2>ifhicten lagen, bie man nid« {
Jtic^ tut^bftiftig befefügte. Hott bccJBuig gebient iebf- \
•fyiec fi^te btt {^rrft einen feinet JBeamttn (bmiliu-ei, tmaA- |
te«, ivie man fit nennen niU) ein, t(eiI6 jur Xofft^t &ba
bie tH>n bcn viltici gefikOite BmMltung btr eignen Sürtet,
^dlS jui Vbminijhiation bet ifjta juße^enben SUäitipftst,
tiei» enblii^ snm 3Cnfä^ bcr Ariestbicnßpßl^ttgtn im %tOt
cinti 3(nfgebote<, unb wie« nun in oDen biefen ficiic(uDges
me^rete Tidnla «n einen 4^of ober eine Sorg, fo bof tÄrft
ber'^SRitte[))tmEt eines gt5|(ttnS>ij}rictt, bei SalhOanei, «Mib.
9Hm fitit, biefec SBeg bec Sntftebung ber QaßeOaiteiberfaf«
fung ifl fo tTnfa4 oU mJ^lfc^, bie neue (Eumd^tung f#>f
jE4 auf bafl Ici^te^ an ein ji^vn toi^bcncS 3R^t an
tn^ gcwHfrte, mii Am 9Mfy ^un mochte, rine £)ibn»tg i*
b(t f&t bie fftrfUi^ Ocnolt tsic füt bie Station gbit^ nic|(
tigen SJarndtm^g bet Jtrieg««, Stetfttt* utib JHnanjwtfM
SetrOa^eOan, nenn nie und biefeS ^tcI9 f^sn je^t bAiout
Utrfen, bot fettbem bie in bcm t^ untosebtncn fBejirf ctnge'
feficne Sjla^ta }um JCriegc auf, \fn^ bot Stt^t, Mtt(riKe
bie etna nit^igen 2)ienfl( unb fanmcltc bie Ißij^bt» du. 3h
Dglizüc^yGOOglt:
Qrfbnc 3(H «9 oT^rint Mcf« nif«4« SBwfaginia Min tMi*
tit aufgt&Ubetf.baf eint 9Ba^ wn Untoiwatiit», tibtt ftn
miidite ^änttfunctinmt, au4 ^duntrttn, ben SaßcOon um«
fifccn, bcffen Sraenming bte' giicflm ßcU ia %n ©cmtit
behalten (dbra ").
e« liegt nun m btr 9tatitt bra Sa^'/ ba$ bic fAißli^e
9ta4t bunf) biefcn nfues XJcnMUungtorgantentrt an bur4>
grcifaibnei Jtiaft unb SU^bnt gicüt Mn Dorn (crein gttvtn«
not mußte; ober brnnot^ wirb bU ^Infl^t eine tnt^&inlic^ )u
Bcntra fön, »t^e fu^ bm |>*Inif<^ Süißen firitbem atö ei'
ats in Ria monnt^f^n SBdfe i^nenbtn •^tnn b&dfttf bcf<.
fcn Scnvoltunfl nibig unb von bm Untnt^tn unangcfo^tni
in b<n einmal frßgefltQtcn Sonnen ft4 beiPtgt ifittt, 3ÜnbiagB
Una man na4 bcn SRoc^rii^ten, welche iAts bicfi Seit fo*
»te £&er bic ganie Snttvi^efung ^olcnS bid In bie SRitte beS
12. 3a(i(unbertft unb bor&ber büuu' ooritegen, nit^t unt^
boB Bit>nai4if4e ^lindv M btc eiscntlt^e Onmbfonn ber
fbfSi^ ■^mfi^aft nie b(« ganjen ßoatüt^tn £)taani6mu<
jn bctro^ttn '*), aSein jwifi^en bem 9>rincl)> unb einet factli
f(^, t{)ni bdllig cn^itc^eiüien ©ettcnbmad^ung beffclben ift
bo(& ein flio^ei Untcif4itb. £a aUgtoiräe @cifi bet SMft*
^nActte, xoüdtt junj^ß vor unt liegen, uibctAitic^t ni^t
voRget oIS bet Q^rahtt unb bfe ecbcnfweife ber Station
berXnnalEme efnet foli^ lu^igigtfe^It^cn JDrbnung betjDtnge.
SBoim ba^R bie iiolntf^en SAijtm aaify btm ^Hnci)) mt^
unbefiMi^ ^encn, weil tttne Snftitutionen vor^anben wa>
itn, bur4 »d^e ße in ber SoU^rung t^rrd SBiOenS gefc^
VUi bef^tinft milden, fi> tiat bo^ 0enn$ nu^ l^ncn bie h{(>
grrif^e ®jla4ta Mu^g ^nnmenb in ben SStg/ mu^ von
ttmen gcbdrf unb gtnonnen mtibcn. 9Iut großartige 9>trf6n«
d^bitni tvnben villig frei gcfitrtf^t (aben, unb bie fnnere
17) 9b» Entntffantt VtttlMjani gtmliinn bit Sinri4ttme(n , nitl>
4t CMtp^an ber ^htfüscf bee 3tH%tii^t BiIMfaw'e, fat Ungan tnf.
9a lUbtt fit ttittfafia^ terstStOt fa o. ansd'l Otf^i^ti M m»
snf|4ai 8ld4(- >- M- «• 114 ff-
18) Bcntt« Croner Polonla 1S89. p. 502., Skrietu»kl
Pnwt poUtjcnw ate, 1. p. SS, iobai bfrt uniunnunbrR oal^t*
Dglizac^yGOOglt:
OffitEi^ Kttct UK^ «U thi Bciflrfd twi KcutiMai kB
Giiaitta gtgm bie ^t^t^ 9malt U». •
fioff )u ftbm 3«t Mit bcm %6c^m vi/^t mit C^ii^aVcit m
gint »nbcn tonnte, unb T^i^Rt ^R cincGtraft ^ »tei
Ü^t xnb axtblt^K Sti^c^n, wtl^c ^ t^itr @nuifainfrit Ue
bmnaltge to^e SBia^tit bn Slotion ^aftcrlfiit '"). 2>a< Qtii«
^(^tn, sKtrig übn 50 So^e wt^n «ngeffi^ unb enbnfr
tft, Eonnte au4 oUetbfngd no4 wenig ju rinn SRUboung bt*
itbtta unb bff ®ttte brigetngtn ^tbm. Xu4 fnoer Bntnl'
tnns unb ScffßeOung gab fi^ SäoUUm' G^n^ mit Qtfci
^. 9Ias (ui(^ fnne ©IdnbiflErit in>4 fo fi^t not iuftn j»
wcfm fein*"), mag <iu^ bie ®4iQiennig, wdt^ SoÜtS Mi
frinnn ßn^lten gegoi JEin^e unb @k!fÜ<bfrit ma^t mb bm
flcnif bei ^ücfl bie eif4^ unb Qa^MlIane f« ^, b^ a
19) ThUtnAr p. 247— 48i In bnju »ponn (Bolc^i) np*
■mit nnlUe connMtBdloei Tariu at qatinTlf dine , Unen raat !■-
terdnm laudablte«. Popnlu eoln warn »ok bovii ett pMceodw «t
, Uldi ritu ulni caftlgiodu st üae poena crmvl aon potatt cbb M-
tot« prinoIpU bactari. Sl qnli In hoc allwk nbntl uxo/ibu Vfl äc
fiinÜGafi pnswBlt , haue Tlndi«Ue prauqvaaüi po«nAa p(*^
BU MDtit in ptmttB marcsli U dnctiu per fotlem ta*tic^ cI>tr
«Sicitnr M noracala prope podtk, hlc Bariendi bIt« d« hii abt^-
Tan^ dar« electia übl datur. Et qniconque poit S^tnsceiiDaB
camea nandocaiM ioTeolCor abidaüi dcntibm gTaviter pmütnr.' La
namqna divina In bU legtouniaa notlter exoita poteauta taU MaHM
quam Jejnnio ab epiaeopla Inititoto corrobaratar. Sunt «tiaa BB
nana alli ab Ui H^ta Infe ri araa, qnl nee Deo plac«at, nae iiidl|a>
nli, idl nlai ad tHrann pcaaant. — -~ In tampora patria idi aas
ti fsatilia aaiat, vnaqnaaqna miliar po«t Tiii exeqidaa md igaa oa-
■Rtl dacoUata lobaeqnituT; et il qoa meretiix iDTeniebatnr, in fM^
taU pro tarpl et poana adacnbOI «üvoBcädebator, idqae, A Ut äd
llcat, praepatiaBi In foiibna ■nipafiditar, nt tntrantii ocolu h kaa
offendeni in fiitaria reboa ao atagfa aollidtna auet et pmdent.
10} Thietnat p. 19Sc Attaade lectar, qnid btar tot flafUfa
ti (BaKaiau) bdat, Ca« aa ■ohaB peonaaae ipae aeatit, aat ifi-
qaa fidaU eaatigatiaae parpandlt, canoaat «oraa ae poni, qualherq»
id dabeat «Be«dari, vt qaawatiiri fniniflt ac aecniidiuB haec «ot-
pta mos lealoa panetiim purfaia coatandit. Major taoMo ttt d
canraetada peiknloaa dalfatqnantf qaaa Is Mtatail pMidttatia p"'
..yGoogli;
^nnt dafUitc. IBtiaüa^» Xi^tumg tmfe Sob. 161
H iA(t MtVr «Mint fte ilm\>m, ffe „■f^trrm" (dominot»
^) Rannte nnb ße pcrfJnK^ im @vdd)t vn^^gtt") -~
bMt bni flcfpfc^m Ctfcr M SnnaatRi anSgrf^nüA woibc »
fii, fi> ftn«^ btwM^ mtlft al» oOe bieft b6)>niflingBi
Mc Xiat^iäm feltft f6r frine Kr^Itt^m fi^rthtbungm.
91 mtEißägte bic JBelt^fung^mtife be0 ^rtligm ;Xt(I6<rt
m^ fnpx^, crrii^tete in btn oon i&m rrobnttn Sanblt^f*
tn, jB Jtstbng, Xtdou, SSrrtlau {Bt^t^^mn unt> jog @a'ti>
I^ M ftuib, um ble Sttbidtung br? dtrißtäfta Stallend
■to fnnan Setfe ju ffttbrm'"). S)aß abn fi^on bama\9
Mf Stip&bfdt hgenb rine fmtn @ttSunfl erbältm (sbe, iff
i^ |a rRKifm, virtonbi tttgtnnm bte <!renitton^|)tbtIcgftn
bcifrfitn nß in bec aSittt bti 12. Sobr^uRbtrU. 2>(t 3(^
tn tmb anbete Stnifinftc migm i^nm «Ktibinft* frfi^ äuge«
litfii feto. %a^ JCUficr enttanbm berti» fai biefei BtH.
StittmR cnodM cina Zbtn SReftri^"), ba< SSentbictintr»
Kvßti Xtnitc »arb nubir^cinÜ^ um biefe Stit erntet**),
nA S^ofis unb feint ^tai^folatr berii^ten, ba0 oui^ bte iOe*
vMciiiieriÜßti ju ©itcte^o» an bec Set^fel in btr ®cnbo>
aim SoDMbfc^aft, ju ^fo ®ora untet SoItHan (^hv
ligifaM WBTbat"). ßn^It bff« 114 in ber 2^t, f»
»] EgL Gmllns p. 54. fiS-
B)t>itTitASetlRomtialiIi In Aet. Setc«. 7. gtte- p. 114
'^1 kf Buda-n* R«c bin XOfee Otts tttt, f^ (Sef^i^t gtlc
■Nnng friBM eo(M i« fcobts, bat t« XotTn M^alfr bn $*{(.
" w w tt «Bglaa, m» In btr X^at ^wd nen brffcn es^öUnii Sotumw*
<* BmMct, Bo^ ^Mrn jogta unb bott fuvlftf) Urntta.
lS]ee[.TbiBtm>r p. 15£.
tt) BgL kb «({teAC ihc'bb CtadtttTattn b« Jtfnbc unter
IS) Boficbwal 6(t Sanmenberg I. L 11. p. S5: Et anlta uW'
"'■»fMda^ dotavit, nciMrtrarit, Dta(oiB(ir<4trt kda. 1004
^ M loa aÖ4 y«ba sttommcnn eibtorn bei ^ Komnalb bo«
w(n Xqinltq fit «tefpotm mi^ltt |H. X>{t oitfltfa^ Vha Ro-
*M, M nd^n wie Abt^«npt Ut dUt^ »o^ifittn ^^ Mtf«
**!' Colt H(ai| reaüfnt ni^t nur niibti om McTtt CItffMng, fo»*
^ freist «kb lut Den rintt ^Attt, In nwli^ ine inwi ZÖfiUr lA"
"■ Ue^aoft Ift a>taaori in fdim UOHUim Ko^Ä^ ml AUtm
Ittftll, Otf^i^tt ydinl. I. 11 ,..
t63 erffc« iBu^. Sftirci« eai»ttil.
tNABgtt it^t Ui Jttetq ftat ^dbnifü^ Xltib onf bot |
pn Sogttt beS SanbcS, von mlt^ man bie meifm C '
$i)»f(( btc Affipot^» f^ lann imb tfax VT(I<^t^ r
Üba b«l tDidieflMbc tie^ ftnib fl^ fr5fwt^
Gelt^ngeftalt tritt fn ¥oIm trntcr unb bitni J
€f)n^ im4 t>ielfi>4en IBtjiebungtn (in eine td^ I
lung ^ewot. 2)ie ISrtnjen be< 9tti(^ würben mcit^ i
gtbe^tit, bie fM(i(^ SRo^t bun^ eine fcßett CrgonifMii»
be» Jtidfs6v Kftttt' nnb SAgobnimrenS geftiMt, bift aMr
ftcnt^ bit»( ttttic^ng Mm üMt^em, MtAcii tiSb JÜr
flem tterbultet nnb befeßigf, man fonn B(MUm CM^
mit SUi^t Oi bm rigcntli^n ®iänbn M fjpdtern iM)Inif)|0i
®t«ttc9 bettai^tcn.
3fm Vbci^ feine« eAen$ gtbat^te ei nun |u bn »Mi
((fn SRod^t, todi^ cc cmtngen, au4 b«i t^ gdA^toM
0U»nm )u ffigen, unb fanbte einen &t>ten xtaät fRtm, barit
n twn bem i»d;»ftli4en Stu^I, ber b^c^flen irbift^en 9i4t
jentr So^unberte, bie Jtione unb bm Stamen rintü Stii0
«bdlte nnb biin^ fie fehic Unob^dngfgfeit «ina fRet^ lEnlff'
Q^ boft^ Z)a obet Jtat{et •ßeinmft/ mit biefen ^^aäm ni^
uMonnt, oOe SBey naät StoUen 6etM4« Uc{f , Mib b«
Bote gifonsen "). Sri cd nun mit ebet o^ p&^IS^ 9tt
nebmisunflr fimug, fan Sa^rt 1036 liefi SSoMia» H V
Jtftuige frftnen unb fefete iabvx^ feinem fSiifcn einen ttÜiti'
gen St^Iuf. 9b>($ in bemfelbcn 34ie« am i% SM, (nütt
i^ b« S£ob").
3t[t natuDKiarna/ «M^ »fr bmn «4 f*[>>* 3ritbt(HinMin«B *■*
etl^ng tutt ft^r« San anb eitötüjt» 1010 nm fo nu^ 1i^^Vl>^
laffm mäfTcn aU BJoeup^al p. 40 bit Sräabting bttftr Jt(l|lR fl«"*'
hm m. luf^Mit — 8GS7(leUkl Aqiiilk bwediotioa OrMfiM
1663. p. 130 nivd^Bt, bo« onf ««fa «cra (ta^lci Sttg) M 9"*
f^eit 9bttn iaba, SobSf StluM vat^tt nwbni aiirnt.
^ »a4 Ut rita Ramokldi 1. L miAc bc« Botr'ftttt «obH*«
Mcttl, M #t ff« Mw »ittm JCnsab* Atac' bit gre»ttnbM> ""
8«ai.
37) Bgl. Br«T. ckienlc. Craeov. M SnwMnbwgL^
p. 79. >. IQUt prlau BoltiUiii «flldtitr nx mgnna. XXl Ä*"**
fdHt 10 iill(t H bijlwCftiB: AddbL C«rb«iaB«. M Pirtt Mo*'
T. V. py 5. a-lOCS: BoKsUu Sdavu in nf» <w:tw «t) M ■*
aiNMjftti» n. JMtg mit toi ttngam. 163
, irito poit WirtDiu «iL Ann. QnedLMPeTtiHiwiUB.T.V.p.9a
I «1 na. 1025: BoHsUwo iax Pdoidu, obtta Hairid Inperatorii
. Ini 1^11114 WIppo In yita. Coondi M StnT« rw. g«m. aalptor.
HL, p. 470* BolUam Slarigwa Dnx Bolanonm Iiial|idi Mgalh
' M N^iM ■ — In fajniwm nfii Conrad dU mptavH cnju fnint
dMM Aft HNM» aiMdvk. — Dobn» kd Hftgee. T. 1S8. «ImM>
UK »ahs mAOoL nofnidiUs I^ i« AMecM, tM$ Mt Ott«« W»
qtHiiB'* n. in mAuOtn 3tai\a^tüvcUi'i JO. »giak $auMat wbk
1^ Tetner eaitx ^ploM. pdkün. p. 25—26. Ucf. Don 3. 1051,
U Aog, d. i. ConphfiicaH, in müm hr XaKtc Mt CK^cnEima
kl JMinm YHiavbiU* Udi«n nomlna Ragina qnoBdaa poloÄ« tO
W|t SiIbL nAnkc MB banftlhs a<4r mb 3><Uni 1. 1. p. S7 o.
*• ~ «it Iritft Btnaf M aUHtfoU i» UtiMtb« nginai igt L L
r-SMt adtiate e. 3- lOSl, 7 khu Septbr. — ]Da< Zobcifa^ gto
kiMtAaBaL poUn. Tstnitla«. MSoaunenberg IL p. 81. (iOsI
QvHÜ. brer« SileÜM td Stenzd L 1. p. S4 mit btnftl&tn Cntcn) t
Mt A»aL Crac«T. va}. L L ad a. Bogaph. 1. ). p. ZS
Mtai äofi«, tr fri &i y*rnt etf^ftcn mb in bn «fc^t haWh if
IHhl (Chronic palon. M Stanad L 1. p. 10) — »«n 2^ Ca»,
■u ia Daakmnkjr Hdptor. vsan bohaidcaraB. Pnfaa 1788.
L p. BS. — S«^ ^ IDtawiri bit Vnsobc, bai BoItMa» am 8. XicK
«jMn fti? ~ Ka4 Tbi«tma( p. X. war KoUtUm »fccmot ««■
ni^ A: ^ot^ttt itucft rint Z&4(n bt( aXarfgnfrn 8t{gbas »on
■Wfaf MiÄf bfeTt flf^to: mb »Ü^üt ttni Ungarin, »tl^t na4 2>to
Bi^ nb btffn Ra#i{6mi Subita ^f mb rint C^nx^ft Ktp^nl
W (fB%ni BMK. Staaten fc {(m rinn Ct«^ Stlprbl scbMn
mti, Mtriib »Mim m^ ft wMtt, nnb moi Mt aatnIniU
1^/ tbM So^tn bt« JDobnmfi, vcl^t/ (tut im Wanten, bot ••>
■>t< in aOnn Snttn (uturcetn fi4 bcmi^tt. flKt atbot iwci efttM>
niftt« mb Cöbitmfr, tmb brri iU^ttr, soh »(t4(tt t(iu TMtiff
f* Mit, bic anbm bcn Oteafra ■tcmnaim, 'tfntn Ootin SHoib'l »m
*^ nb X^ftriBfltn, Mt hrttte an btn «toegfftrftm mnittpta vm
0» MnuM ««Ib. XKt t>(titi 8Mn, Cba, bb SEo^ta aR<nb'l I«
%lSeit«a» 1018 «rim (D«!. Thiatvar p. 247.) — Sit Annal.
B^U. , tn Annal. Saxo ttnb bft ChroDogr. Sasa n>n4n> nd a.
WS nb 36 Bo^M« etut flBettflbf, SEc<<|tK fttit^ SBeMtm tm
^k^ mf4t am IS. ^ai b«l eauHBttn 3. in »ombaa mit Otto «m
*'Wii | >iU MtloU, <Ah MB Mcfm futi« Srit baionf na4 btn Tbt^
^ EfBR tu Sttt«; s^oUnm epnobc NtlafTtn Bxxb.
11* ^;(.ogic
etptlSSn^- Ctifitt* QtifUtU
SRiccjpItato n. ^eg mit beti Ungarn. Smmttt Staxttiff
mit ben Xlratfc^tn. Stobming 9R&^rni6 bnr^) ^
S6f)mra, bec tfc^moentfc^en ®t&bte burt^ bie 3tuf[m.
Sübnf^olte 3(nafnunrad bcc Sbn^o^tit beö boi^
fi^ JtaifcrS.
^te aSat^ter^eiung 9oImS fm Sfgnin beS 11. aaMBno
ttxtS xeaz nwftntlii^ bui4 bic gio^aitige |)nf6Rtii^Crit fiD<
Utiavo Qi)xobr^'i fierbtiflcf^tit mottxn; glrit^ fttn ndt^fbc
9ti>4fo[gfT, iwicbnn bieft ^nf&nlt(^lnt ft^Ite, Ocimo^f bie
eteOung nicbt ftnur )u bAlten, vtl^e inci fl(^ ttnb fdnot
BoKc aQtn 9la(^i>aren gfgtnäbec ntungm tuti^ 9üt Sfyiäi»
t^n Sniulttbat nie rinft bn SSatn, Ti$ SRifcgi^««» fuex mit
bem MnigUcbtn Sittt ') au4 bit Xllttnbenfe^ft an ^^, aba
grabe biefe ®e»alttbat fftbtte auc^^ »Ec e< fc^ctnt, jn bcn ci*
ften Serfufh, uxltfeen bie von fiolrtiow enunsene "XiOM)»
nuns bef Keines erlitt. 70$ a {Dtto, — bcr au4 0c);»riv
genannt tviit') — feinen Altem S3ntbn, tto( Im Gticit
Aber eine 21)(tlung M vtlteriiiben Stn^$, au8 bem Sonbc va»
jagte, f^b bitfn nKtbrfcbeinlt^ )U feinem jDbeim, bem S&mgt
6t(pban tton Ungarn. @ci e5 nmi, baf bei Untere in ber
Xbot jti$ btr @a4e be< Steffen «nt^en rpoSte, obre bt|
er nur btrfe jum Sonvanb nabm, feine eigne .^errft^ onf
Aoflen btr ^iDlen ju eiwettern — nod^ vor bem 3abrc 1029
(atten bie Ungarn bie fogenannte Slowafn utü» einen Zbnl i
1) Tta» bnt fn bn tw^tcgitnibra XDmnfune oagt^rtin UtIdbM
b« Kli^tia fit^t (nwir, baf au4 8)ti(c)04law flc^ JUnfg etnoiutt $a6ai
»itb. 2)n Amul. 8uo id a. 1090 6tÄ^(«t rt.
Z) Tbtatmar p. 99 tmiint brc! CU^iu eolrtta»'!: SSttpnBV
VtIftWf iDototnftt p. 247 mnat n f^tfnioc (tnm etntin, Otto. S»
•taUt Anaal. Hüdaah. ad a. 1031 Mn Sttprim itrl^tt», imI Xv ^
btn von Cito tqfiiü», fo fff Btx, baf bcfbt Kaatn ft4 uif tta nt '
Uefdi« ycrfott H^ia.
..yGoogli;
Cmwttc Stamff mit bttt iDtttlf^. t05
KJ^rmS notot ®o ghtg, mi5 n«!^ McfiT CMte bur^ Be*
bJion) 6(tD6t9*$ ®iqe gtwonncn toor, bmtts wnise 3a^
a«^ feinem Sot« f&c 9>oIm tKrlorcn *).
j^eni nftra fDlgtnt hilb stJifne-fBRtuße. SSttt {mm
^ bir jDeutfi^ fo unvoit^etltaftm )u Cnbif^n gcfd&lDffc«
nm IfriAffi fc^cint, fo lange SSoltiiam lebte, (efn erneuttc
Jtampf jwif^ii i^m unb itnrn ßattgc^nben ju (oben. Sv^l
B»4te AAnig Aontab II- bie Xnnafimc brt rdniglttben ZiUU
«oa Seiten b« Volen^oa« em))fnib({4 oetd^n, ba n i^n
bd4 inmiet ^a feinen „aVunn" tu btttadftten beietbtigt iMi*)}
tibrt bie burgimbtfc^en, bie itolitntfc^n unb anbcre ßeii^Itntj^
fm Stetig felbß iitltm i(n pini^ft A, ft4 n%t mit bn
Vngelrgn^citen |>DUn5 ju befc^^en. SicOci^t erlief er
«M^ esUia»*« Zobe, «U beffen @o^ bc« JU»tg<nancttS
M in bcbimen fbtt^, «bmubnenbc Sorte an btcfen, Mo
Ungte etoM bie perf&n&le •^ulbtgung, (^ nKa4 f^nt ben
Bc^ bei tun ^etnri^ n. an fBoIrtian) äbctlafaitn bnrt«
f4cn eccnjünber tb, genug, int 3a^ 102S ff&nnte 9Kc«
qiptinv, entipcbtr von ben Scutp^en genijt ober von eignet
JtiiigSs nnb fientduß crsriffnt, oon neuem gegen bie Sltatfeif
bei Keit^». 9ttt y^rei^ni <^uf<n ^I er in bie mittinn
eUottbfi^afiten ein. Sfnt^teili^ ^rtiVA bie ^oltn mit %t\ux
nsb e^tpert; SRifttneT, Seibec unb JKnbei wmben mit an*
t^iiter Oranfamtett gtniotbet, anbete, namentüi^ SBeiber, bei
bem SA^tuge in bie Qtc^uigenfib«^ 9tf4Up))t*).
3n 2^t bieftf Sugc* (amen ju ben anbenoettisen ®i&m
ben, wdc^ ben Jtoifer bereit» ju einem ctnpi^cn Xu^m
3) Ck botf^ SCnmKItnt Bfppo u. o. bfi{4ttB, Ctto fri !■
Bmimm, RnWaH etfloftnt. nan (dt an Wftatn gcbac^, dOriit Vv
UffQ, Otf^ittitt eon Si^mm, I. CS. 269, rdanret ft^E rft^tig baian,
tafOnuntrit^, eotin Cttp^n'l M'^aifl», In btn Annkl. Hilde ih.
*4 *. ](äl, 6d PcTts HonDmeiita T. p. 98, dn RnlioniiB gtnannt
wU , nnb bi( gUK^t Ctte'f na4 Ungani guiii Otcfm Cttep(dQ bct eagt
ke BubdUntfr« totlt tBttc oU riw S^vcb* >>*4 SUeni tntfpvt^e- —
Un btBXdea etttpton'lgtsut Uc Velin ftgLya(act9a.a. CS. S7a
4)«8l. Wippo L 1. p. 47a
5) Bgl. Aanal. Hlldeih. ad a. 10«. Vita Mainwarct
ap. 100 M LailWlts, acHpt. nr. bnumk. I, p. S98.
M» tm W wflt ftni HHmM« miiStm, mm out »4 Mt
IRtgw bn 9miif)€m\m, wüäft wn i^ G^ot a<ani
fol^ UnMa »nliuifltat. ^ Smtb Sn^uAUii )u Vftf
IW fcintt, crf^icnm twi ifem fBttm Ut Sufici, (otm tm
Im tnue^ffl Sk^tfam %. 2)a< XUrt btfHmmte bat Coifer,
bm ^e«vtg geflen bic yptm nk^t Ung« tu Mtft^it&en. 3b
ftlgabcn 3a^ 1029, »oK^tinlt^ i» ^ ^tte b« eSe«i
ain<, fnonttoi ftt^ t^c NutftM S^wmi bn Stitfau fai kti
9U^ MS St^gDe^, itnfrit btt <l^. unb mm vm knt
m4 S&teßeii. Si< fdfton »ßmott in bic|;m 3%n, Icste
«»4 it^t «riebet bic 9attii^<Mfnibrit bot fl«ip{f(A>bmifc^
l«iÄf4«nnif «ieOcid^ mii^ Smatb, «Idfo^c .ßinbcmiflir bor
Vtacit b(S AoifM in bm ffltg 0> 2)tn4 tuiwgfiUM fBUlf
bet« ^bnyfe unb SBAßmnm ging bn bcfc^mniit^ SiuM
b« jE>ci#tttit, iMl(^ mbli^, nl4t nwbln bn X«^ gevett
^«ttc, fftnbem m^ Snbiffin lomcn. Stot^ Siniger 9ta^ be«
gM> Xcnnb bie Sdigmmg iti SMti, Xnf bcibm 6cttn
fam »irt BolU um, txp^ oet^cibigtcn fi$ bitDaUn, viU^
^ Jtpwab bit •^»ffmmg btS @ttge< auf unb )og b«|
6ifiiÄgici(bcr bt^egm mnm bic Unttme^mungm bet 8M^
mra, wel^, wobift^Itc^ in bfcfclbm ^ uvb btnnt ft^
im (Sbwcrffdnbnif mit bem JCtrircr, wn riaer ottbrtn Geile
bic $o[tn bebiilngten. Slttiiiaio, bcr jungt obaffibncGelni
■&ei)og U(ri4'8 »OK fiöftnun, ftH mit ^tttOmadit in Slt4b'
tm ein utA otrtneb eincrrntt bic Valtit, ottbemfeits bk Uif
gam aus btm Sonbc ^onj SSd^im ging bomoU ftc bic
(Tjtmn nftlorm, unb bic IDfipa bübcte fettbem ungefit^ Uc
Sraije btS böbmtf^m Oeliictö, beflcn SJifiu^ gtsm bit 9»*
(m fcttbnn bm äofliSan bcc Sttnjburs ®t&i iä Znvpaa
onmttaut »ocb *).
6) Sgl. isaal. Hildcak ad k. lOe».
7) Sgl. AdhbI. Saxo iri Eccardi corpm Urtarädan neffi
uri 1. p. 460. ChroDogr. 84xg ad b. 1QS3 bd I^bnits, ac-
cwibnes Jüitoncae. I. p, 241,
8) Sit OMdltäfgMt btt 9ä9t Jt«w«b't unb . WtttHow'« rimmt
Dglizac^yGOOglt:
•n6mnig flH^l tue« Mi W^tm. 1A7
O* IcNtttcN» Ueftc eontoRlufi Mtt, fb Miiig MtfMt
fithtt gHtq9S<m itm4(tff nur i^ gtnmttMn }u ^obtii. Vuf
Mc 9bU^tfc^ MR Nm Zatoc af^tteiai** , M Stat^raftn tun
bR Soifit, «U JCoifR Xonrab frinca ^^ug gegen Mt tttti
tnv uitrot, brw^ bcr Volenfftrft in t>en legten Sogen bt»
SMtMT 1090 Mit neuem in Vk ttat^m SienjIaBfbe ein.
9ltt i^ mw eSEegfrieb, tvr Go^n Vb»'*, M frä^ aRnf'
flnfcn wn bcr fttufffi, ein t^mtoltgei 3SAni^ bej Jtl«fteri
IKubiivg an bcr Saale, jeftt Öeftt^ unb SA^ter bet Si>oIen.
IMtc Me goiQe Sotibfil^ gwH't^en mitttctcr 6(b( unb SSbn
ft^dam P4 btK» Sc^AMti bamaU wrbteitft ju b<^n. Xttf
bec einen Gcite nafmen ^e bra Slf^of wn IBianbenbuTg,
^^1 gtfunsoi, auf bn nnbcrn (naHntm fie nieb> aie 100
JMcfn )tvif<^ bft <E(bc unb Saale aiebn. ttcbcrall, »o
fb ctf^inicn, gierten ßc auf b«< giifli^ftt. Sblc f^wongm
Rnnm Riutben mit bem &ifyatttt nitbcrge^auen sbei mit
bn ftm)cn bnnl^boHi Stdfit, JtfnbeT> SttatiU ht SSoffen
ofi^Iagtn, bte ^ligen Vltiu töt^t tmftbmtt, VütB nü «tut
Mntt. 9tnn (am swbl bct 9tAt^raf SE^botit} mit etncr
Mftigen @0ar äbtt ftc, erft^Iug m^n, wvjagfe anbete,
aba bomo^ f&^xttn bie $oIen an 10,000 Stfangtoe, Wtim>
HnDtbaae «d H«g«B. Y. p. 156 iq. an. )Db UttutiM, aaf »«4*
yiU(l9 «.a.0.e-Z71b{itDMiune ^t, »«p bffM^iMning »<nt»
uns fbittetfimbni (atef iß ii(<tC itviirinb. Sei Jtaapfei mit t>cB
ftcUn cnod^nt bft üxt. n. 125 in Soczelc cod. dipl. Monviae, I.
p. IIL Zweit cuteUano* OlonnMnili tndidl md altan ■. Pebl
kOloaw, — — qmdqirfd naviahowe «»rTitio contTK pol«iioa
fnmtnwmat HÜftad apnd Oldwk UMtrem docMi boeBtrom. XU
Mtäffa» fm 3«4R 10C9 In CtnA« tint IMunte oolfttlU* (Sscitl
L L Nr. 1S6.) tME *ln dnx da Firfwüa gcgnnnbtie. Ooatt Ctto SM
Bigini fmUf^ >u4 Sib>nti> Stgansm obn bftfre dus bn biittt Boi
kt tOtcfitttm't, XxAam\t f(ta? — 3« bet Urtunb» ». 3. 103J, No.
U9p. ItS brift Mt coMvH (ffiMWatv) «ceMbe ■. Patri dwiman
fifttiiMw trlnnri jirrfi rirttiitrM j quas ad caatnn Qrades In
tarBinia PaloDoran »aro ftrtl oonatnixeraM Itaa aedi 50
■Naaa «anTloiM incdt«* anper Vpa fto*lo mm nin apadoaa
ia tarHinU P«l«aaram. 3n tbitt anbt» tMunbi V. 3. 105S,
N*. 149, tttöi mttt bt» dMSni ein cnataa UtbIbI poloiric!, tinb li
(fn Metra (Na. 15S, p. 185) Nfrtdoa nMoa taradnl polonid M
«itaDana m Chmdach tOfUßt.
166 - Ctllcl SU«. 6t4«tf« Gafftet.
m mb Umm, mft fi^ fNt*). Cos «Qc» |(f|f« Wm Mi
jmutt bcn jDeutfc^, wie tvenig Ün Sktt^^b^m^f^ltam tßf
gm bic 9teUn aaÄttitie. a)ie UmtQV^no: bct finigat ta^* i
tn tMl fk& «ob i^K <$«be boittiin In 6i4n^, ober Me
Gntfnatnm, boA flai^ offene Sonb litt auf ba« eatfeASiMii
untre bieftn Sinf^n, »tieften auf (eine anbtre Seife |0
bunt eine »6aigc fi3tfl(sung be* ^Icnf^ßen ein 3ie( gefeit
wnbra fonntc Seitits bie SorgilnseT -^»nrab'8 im 9ttt^
(ottrn bicfc 9tot6nKnbig(eit ettannt; a(5 et fclbß fnom. Siit*
bm mit bcn Unsam gef^Iofftn tiattc, untema^ « cöuii'
ittittn SICTfu4, baS Siel jn cneii^
Untn bicfcn UmMnben war a nt^t s^nc ffiit^tigftit
bafi fi(^ unteibcf au4 fDtt», bcc pt^tige Stobet 9Hec|9<Cai»V,
in r'inni SroatunAtn Mn Stevban gttduft^t, an Xmnäb
nit ba SSitte flcnanbt botte, ibm ^t SBifbeitebc in bot SSa>
tolanb )u »erbelfen. S)n JCatfet ging auf ba« Sefuit ciiv
wiabtebetc mit £)tto, baf birfn iwn ctnn onbcni Stile bot '
gmittnfc^pdtbra Seinb ongntfoi foUtCr nnb )og im ^«tfl
1031 mit einer ni^t gte^en ®^c Cwfifen segm bie fM«.
2>n K^Rc Snlouf b<* 3^8t« i^ nit^t übctliefert, no^ cäM
fein Aufgang. aXietivSfaw, »DU gwci Seiten b^fhigt, »i«
bcrffanb Unge, |og e< obet gnUftt »ot, mit bem Stai^ rinea
^rieben gu ft^iefen, oK »icOtiitt bem iwn bicfem anter^ttea
Srubet bie .^tnf^aft fibcrtafTtn )u mfiffen. 15t gab bie '
SaufiQ unb bie Seute, nxlific et in bem Berlanfe btt fitii)em
Satire in Sot^ftn gemalt ^tt, an bcn Jtaifec gutfitf uid>
S) Aonkl. 8az0 anb ChroHogr. Saxo ad a. lOSO, ftMt
b(ttre fpritbt fctnin Sern Übte Mtfc S}nw4$uaSn btx |>oteft in f»l0M«
bra SntM aiut MSmco dm PolonomiB, — faliu ChrUtianiu, k»*
iiüdda, tTTunai TilU ergo eat B«z Muecho, bMC vkraa
WMina kbhoBlaBDdk daplidtM, baee Iiiiioc«iit)ae d&npiuu)dB purt-
tu, luwa JutilM, hMc fide« faUt^m «ja* dtmtiwiitatk. S trgt
Rn, qa>ra pnedo; ri ilaplex, qnare apMtnphnit d fiddii, qiuu«
apoiUta M tjmaniuf Qnld tibi cmtaU bdm Tcgila ■iiilaw
b «orou «t UnoM dM«rataf Qu« couentlo Chriiti cqb BelialV
QoM t« tnaiid« Tssat vcMuda nt Itf ragnun romana« virtntia Umtt»
Ancena anwT Qnod qoaa tibi A pericolMiiB, tum ««ro p«rdpiw
«>■ tu iaballM plailma aniltitiidiH amatl, noätrii balU itita6im
tmto «t fadcntlbof, nt £fiii «ut cantwentar.
Cn&mns b. tfit^tmatlf)^ Stlbtt bus<fy i. BU^nu 169
^kfMt mit rinoQ Cfec tvn IMc^At. £nnio4 Contrtt n fi4
4^ bot Onttw niitit ^m, bn, uuMfinmitTt um {enct
»fanwcn mit bcm Aatfer, bU mungnm Cott^ »erfelgoi
«Mtte. Amm vko: rin SSonot im4 btm grirbtn twrflDffa^
lU 9ti(q9^n out bem £anbc enti9i4 unb jtt -tUni^, bem
{kijDge wn ßiimea, nttflo^. fBl^l&mtb nun bitfct, bcr
bnuU gtobc mit tem Jtoifa in gtf^nntcn Sn^iUtnl^ffl
Ute, bcB 9tA4tting an dComab auSjuIitfon ß4 «b»t;
äbft tM« bon bgtmt bfe eble Xntwort ni)itlt: rc noO^bni
toA niAt Mm ff^xibe rrCaufhi, btmdt^tigte ft^ Ctio »iHig
bei ^errfcbaft in 9oUn nnb foittitt, um fi(6 bur4 (ine n*
nmie BnUnbung mit btm Jtatfet in berfctbin ju fi^nn, bie
ftme mib bie onbtm tSniglfcfKn Sn^gnfcn btS Satert unb
Daba« aa<9 Doitfi^Ianb >*).
S<i fpl^R £(>0t bei 2>inge nbotoi ft^ an^ anbere von
IMctfam fräßet Mfdte 9ta4bar«i. enritS fm 3a^n 1030
Miotc SuMinv, 8M MK JtinO' ^Ij btefTtit M Bagfla^*
ftt; im fvlgeabtn )O0 et gemrinfam mit aSffi^fin», feinem
Bmbcr, 0t{|cn bie ^olen, nadm oSe tf^mvenift^en @tilbte
nkbet fn Söt^i unb f&^rte jo^Inid^e Qtefansme mit ft(^ fort,
m fte in felntm eignra Steige on btn Uftm brc Stoft« aU
Qsbmßnt oninfiebtlR. Sie SRat^t bec ^olcn, omt fe nfi^
Si^Amm mitn S6olt6iam Q^tobr^, tocx foß nad^ aCen Sei«
ta im Gintcn ")•
Da twif rt bnm »rnig, baf tJtto im 3dfyu 1032 we*
flm ungeicvreT a^ronnei von bcn Peinigen, nid^t o^ne SXit«
Biilung bei Sxüttt, timoTbet warb. 3n»ii tebtte SÜecj^Sfam,
Hn UMtb von S36imttt entloffen, fogltid^ nac^ f)oIen juriitf,
^ au$ bt6 f(inbli($(n Siuber6 tntlebigt, ffifilte rr fi^ ni^t
Port genug, bie ftfifteie SttQung gegen ba£ ,,9Ietc6" einjuncfl«
mm. £i fonbte eüEmr^i JBoten jum Xai\cc, bieftt m6ge bie
3eit 6tpinniien, In wU^ a voi i(m ofc^eincn «nb @cnug«
10} Annal. Hildeih. ad a. 1031. Vita Meinwerci e. 106
^ SGO> Wipp« 1. I. p. 477. AüiibL Saxo nab ChroBVgr.
■1 K 1031.
11> Ktftot'i JbMln, dtaftet een e^ntr, C US ad a. IMI.
*tt(iBffti, Srf^t^ti M nnir^fii Striae ». t, e. 19.
170 <>ji<« en^ et4«tf« c«i»(ttc
ttmms Mffli Kntw, fon tttm in yerfim an 7. 3uS im
«if ten -^e^ iu4 SStrfdms uttb Rgol fi^ bcm SUtfUi
Stotadtt Tui/m V)n fteuiAä^tr auf, «li tt t$ ntoatttt M^
i^ Me ®tni)binbf4aftffl, t«I<i< rein Cotn bcfeffm Mt4i
cctldt et nlt^ iPtttKc iuifid; fte uurtm — vltOcU^t bt flii»
0(ter tilimiKd^ XnSlK^nung — an SE^cobDtfaift oon Wkltk
flovIrd^ibutTc^m Sanbftbaftm — aüei lSro6mmgcn eolcfr
10106 — nMcm fol^agcjialt todtS von ^tts^S^hm tetiffcm
It) AnnaL Hildeih. >dK.10SS. Wlpf« 1. L p. 477. IM«'
ataUttZtttaiUieiftibilft bnnlil. CltAniikLHild«ih. fiai^tagW
bn JCafftr bit Scfttnnsm SSitcjQttani't ivif^m bicfrm tmb bcfTfii ;>-
tnieli), tlnon ^tai^ttt Sfitttifcut 0ct(tllt, bn ^oltufAclt aba to4 ^
tir bat 0ati)( ichb« an ffc^ accifTtit ^abt. — lEBippo fpri^t w''
Dtt X^nng brt i^olnlf^tn Ktit^t tmtR brtt gftiltai, nrnnt Ut IcfW
«ftn cbmfe «nifs aU bit S^tflt fdb^ 2)ti: AnnaL Sax* nb W
CbToaofr.Sazo ada. 103Z finrnntnUbcil AanaL Hildaikfif
wMiä) ibaiüi, nm iaf btc ttttm bcti ^a) t qnod ipM Uaen portM
aolna beram Mbl tutupaTit, gdnjlf^ WiHelaffta iat — 34 gtukr
haf f^ea bn altt 4(<(n, bctftf^t Stefd)*' trab AatfKWftoib, IL 0>
HE mit eeUnit ffin^t bCtft fegtnanntt Ztrilung, hkii» man V^
Xalbaa fcft^attm nfll, nft^t oaf bat rfgnni^t V<lra fnlUt kr DM
fonbern auf bit ^awlf^'bai^i!^ Qttnglanbf^o^ Kl fm CAc (qfitt
OobKcr'l Stnnnt^na (ad HsgM. V. 190 tinb 191) ba^ all btit>
tti g^iittnttinni Bätl^un unb asdtgttn bamall von ^oUn flrtnntit xb
m, ttttbtfixt aCrc 6i|ta[(f4cn Xn^alttpunttt. — H^eobcri^ dob B*"^
loiin Infafcm patrneli« M $>oltnfi)ift«i gmannt »Rbtn, atl tt Ml
2Mo abflammte, i« bcfTtn Samilb auc^ bfe C^, 9tmaftI{D BoIrt(a«1
«tn*nj, gtWttt- — ©« »nitt^, wtt^ NaruiiewU« IV. p. lÄ
164 — 69 unb Bandtki« 1. p. 174, naüi Um Korsungt MD J«^
Schnls, Polonia anBqnani tribotaria, p. 169 auJ^t^ttU fjObta, bct
gmitfi bit bcucfi^eti Xnnalifldi ben )>otnif(tini flSltciVltaio mEt nxa
SUf^MMgcn obobcftcr4ni SStitco, M nflrtti Bmbn Otto mit lä^
bcm So^ne StiftcVDQ'l tinb Katn SoUf^alPl, snroK^rrH ntib w* 1^
Mn btn Dbebtttcn niixt, fdlfi^H^ auf Mt 9)oIia Abntntgai (ittiir
tonn 14 nl^t btiiipic^tRi, »ril 1} ttfn rinjigtr fdi btift Stft oU DutB
gtUtnbtr Sttonift rinti aSfrtco bti bcn iittbli4(K CStamn^iau»" "*
»dbnt, btc gltE^ititie mft Xontab n. gttcbt ^dtttt X) bft e^tfil*
nbo'l, twlc^c oal Sbam »on Snatni tinb ^«tiiidlb bcrifftt ^'^
ta Bi^ Mit btnttt btl yolRffi^ Otto ttcttbjttemn.
..yGoogli;
j «nnfanrag K Ctff^t^t k inm. AafTrrt. 17t
■Mlai, m aa^Hi 9mmem M om beut M i tt mW iß
tcfniai Mtw, wcklc« WeDtIcnfdt bon Cnbc M la SMc
Mxrtf äici fit cmmtcn («ttnt. 9ie »nwcigntai tw bift
tRi|(n Znhit unb tfitCtm bm |>oIm enfsq», a(6 SkitqfiU
tcMjvg. 9la4 fe »i4at Setlu^M enong bicfn ^ ^ f{*
m 6i^, tcffcn entft^mig bic Zojvfalrit brtin mtgariTcM
IMNHtK 0ela, SCnbnttf trab &niant(a mefratilut mit ^
kt^rlt, nKl(^, vor Jt(n^ Stephan auS bctn Satcriant«
tBtflictiaib, ituiil^^ )u ben e6finmi stgongra, bann an bal
^9\la%a aSitQ98{at9*j gtfomnien tcarm unb b«n Stl^iuS'
ttan bie Vomoient fU^ «ngeft^Iofttn Mttn. X)it Se^tnn
Mi|tm ben bis^rrism Xiihit fortto^ten, we{i$m bann SRfe*
cnifa«, oU er mit ber ^xmb frinn Zoster btn Ungom SStUt
M^Ct, bem So^tnmann jn ftonbrtnulfisn Unterhaltung
tttdif^"}. iDoS tnar bic U^te ffia^t^at bn Volm unter
U) Bon clbn Altttni polttif^n dntfltn «wd^irt Dlngoim tiHtH
^ ISG, ad »n. lOSS, MtM gtfbiu^ gcgn Ut ^muntm. QSnn S(i
i^lr hfiffl tliMlIi tib nfibt ^ aufFinhn tbmm, mtlit awfntli^
M tar ttiitbine ot, nwl^ fÜft in Thwioci cbranlca Hnngaroraa
II- c- 08 M SchmndUtw, «crlpt. rar. hwigur. I. p. U6— 27 9»*
Wi tbK iuna, nt^t fpAtcc oU IS&S ftf^dAttm CEtcontt ciitiiaM<
■■» i|t ob ai4 Ofagefi fli^t unMannt wn. deft «UcMftfM t>MC
*4 Mt 9iiAt bfc nngnifibM SAcßrali^ne na^ ^olnt unk Stinten
■■k tttt Z^a^e an Um pommtrT^ni Xiitad bo»» o^ fl^i^ ff*
t"*: M( {iMninmi (ditcn bta 9>cUd bn fSetrctlltia gnnai^r 'b»» 3>viff
^ dxt 3m(fam|if jU »bfacn bei btt S3t<et™»e a)titc)i}lta»'< unb
^ Bit«, Säa bbfcs d&micmincn, glddlit^ uifstroäittn unb ba>
^ Irit ^b bw Sie^tK btt yoUnfAiftni mit brat aOcttM Ut .^tm-
"" fil tmeibaL — SRog man nun bitft Ociilbluna tibtt Un Sktiijt
M tHae»f| »oitfcbnr fo vV bo4 wAa aul btc tin«n nixb aitl btm
"^(ome, bat aSftqoMa», mit Bandtkle diieja 1.186 Jifttibt,
tai e^ttitgnfotin 9)«minmi alt etatt^UreT^aft äbtrlicf i 2>fugors '
^<tti( ^ 186/ $a,hi GMtnm liki dsgit et dua d filiam auan in
■WHi atiam naWenDn cmim« pomenwcnm kd taHeadam ats-
U«dicklan albi eonaignat; unb bttThwroca (tift rtl.Lt
** Wa Man pa—taaico tndidlt fümm anam tn nxonm «t uni-
^"■>i qaaa « MMMaria fiiaratit , anificientar et coploae miaiftrari
^**^> «t aa« h onüboa boMntaa in dacatn ano lenuit. 9xft
«(■!( ^ twft Uibateffana bt« XcCbttW in tfnt etattita1ttt\i)aft w
***»'' Ott Miiittiati: Ol« Bandtkia bdkttt jilb (<^R Narnasa-
17S Crße« Bu4* tit^Utt QuptUl
n im Sofite 1034 unb ^iittnUtg f«R r^Iii^c« ^bntfnt fai
bn Station. £tn Satrr ftfcrtt bte erEmtmmp brt WaOt tU
Vttttt ^Ibtn, irat> manmdtfac^ cinjdne 3fiflt fefned G^onl'
Ut$ unb fcfnn Z^otm singen von 3Runb gn SRunb; »on Nu
So^nc unb btr 3(tt feinii .^enf(^^ blieb nur bie gong dU
grmrine, taju ^[bmi^ S3orft(Qung jurfiif, ba$ frint haft>
lofe 9)rT(2n[i(^Edt, feine Siebe gum ©enuf $oUn oon brr
<^d^e bei Wlad)t (ttabfmfcn liefen, auf mdc^ et Solcfla»
eben o^obcn ^tte **).
wieilY. p. 178 aalt Nwktony poTrUdajf: U goBetaw McbiitTa
pojedjnkn xabil; !• co Miecsjdtif w^daclen Corel ivrtj«}, aifdca
|o ucxyDiwraj, küfztwo nn w poMgu l«iiiieia pnwem mi^ «ddaf-
Ibbtigcnl «rfc^cint bitftr gange Jtricg unb SStrjt flSlctiQtfaw't Abd M;
yommmi in ttmat babnrtb otrbActitig, bttf tintiftiM in bti Srjdbbiiii M
S^^troct BOB 6i^»a SSl(C9lfaiii'< btt 8ttbt fft, mü^ an btm V*I>IW
lEttU graomtnfn (ilttn, »A^nnb bocb Xnilmfiri na^ Nm Sobt bt< BÖ*
tili nÖ4 unonodifin nar, tmb bof anb«ittftitt bfe 8l>>4> bcc Biiflail>
f^m Särthnft^ot out (^cnn Catctianbc boo Vm Ungani mit bcc 8a>
f^iblning geam bot eibtn etcpban'« fa Knbinbung gtftftt iPirb, «(•
(^ tntit 3(U DOC fclnnn Üobf ftattfanb. iDa nun Sttp^n am 19. tat
ffift 1038 fotb (angtl, Q)cf4(d)tt DcnUnearn, l.Sb. &. ISS fl^>
I)t{«l9lfa» abn 1054 btttit* tM toat, fo f^tbit t< fafl mmiglHI^
baf jene feinten ne4 bcf ftfam etbirittn iia4 Vp(tn %aemmm ftfen
unb mit t^nt itqa bl< fiomintnt ettim|>ft ^bni. — grf ttr, Od
FAUttr ber ttagaTU unb Utitt 8anbfa|ftn , Sb. L e. 403, tcKiit tu4
Pra; hirt. icg. hnn|;. L p. 31 bm Kamm btt btitttn IBcnbcrl tc
»(ttt^a, b. l bft Sluign, nnt ^ dntn BMnatnni IStla'i, fo bai olfli
Abn^pt nur oon |atf Siibrnt bft Bltbt i^ dnetl (ot abtc bo4 ("
bct BRtm Vuflagt frinn Otfcbi^tt t). 3. 1812 eromt^a all britw
enbR mit SUäit, roit tt r4«tat, fcftsttialttii/ ba TIivttoce L L p.
127 - SO tt. 132 auffÄ^iIic^ t)on btm mdtnn StbtnKauf ecMnt^l bt>
flutet
14) Cal SEobtIiaif SXIeqtMou'l gden bic Ann. PoUh. ve-
tnatia».: bd Sonmenborg L L IL p. Sl.'Cbronlck principBa
PolDiiUebdSteiiz«! 1. I. p. S6. IDlt Aon. Bildeib. unb Chr*-
■ ofr. Saso ad a. 1034. X}U BreTii chronic. Crac bti So» 1
meribwf IL p. 79 gibt 1D35 Henko Rex Polononm obüc —Sit |
CM^ttbaoBsra , mI4t bte Üttttn poUff^m abraniftm von frinn fMl*
IM^t mai^, wÄbta ft^ «eti rinonb« ab. Gallm p. 84i Hk
T«ra H«adio hÜm prabu foit, nrataq«« fMta mnitaria, qaaa'lw*
goa wt dieeto, parpetniTitt bk Miam proptar p«td* iaTii&a -riÖMi
..yGoogIt:
SRttqvAno'l SoK 17S
imITiii oxtlttt »dbiu nw ricnt pater iju tIU tcI moribu Tel dl-
Ticii copkms. Dtdtnr edaa « Boheni^ io coRoqaio pw (radicia-
MB captH, et gwiUlia, ns gignera poitat, carrigiU utnctu, qua
m Boleslau pater eja> dmUem eU injoriau feccrat, qmado eQmm
hec« «niiaqaB MTiiDCDlaD exceuTcmt Qtii de capÜMia quldea-
oitit, aed osoren vltwina non cognovlt. 8ed d« Heixkonc ^mhiu.
Im Ift faft Tmti, Iva« «aUa* von Itm Wti^. Kadlnbek p. 105t
Tia MciiDdic Tcro BotcaUi ■accetsibii«, fitiu ejoi Meico «Bciiailnf
•M tui Mcnndo mccAHit ku^cio. QaU eniin patema tolnlt «im
wwtentM flcri», quun nee augera qnidem, Decdum traniceden qoia
petovt, nee aribiu tain gloriosui, nee biMtibu adeo-TÜat ett teni-
U&; nam n qnae cum quiboipiam geuit proelia, aeceuitatii ea fuiiM
ceoiUt, UM) Tirtoti*, coaeta, non Tolentana; non qiüa alla ilU ftre-
■mtu, Hd qoia dilifcntia conferrandi ratio. Bogupb. 6tl Sam-
■bA, IL 25; Mertna haqne magno Boleilao filiui ejai Menko le-
CHdu eidea In Regno (ncceaüt, qol aolum dbi et non rdpublica«
nobaL Tempore eoim ano eatene natioaci ab obedieoda ana r*-
ctHonnt et deaidiam anam conalderantea tribuU patri inocomaeU
dui mItck denefaront. Ymo caatra fortuMma per Bolealaon pa- '
' trau tmaa, nt predictnm eat, in extremitatibiu Regni et prandpne in
übet coditnicta praefecti eonmden niurpavernnt, dbl et auii poite-
ib ipa p«rpet«Ai poiudentu. Sca Seaiitoaf ^t ttr QonmtntatDC
Wtibltbtt »ftctti^ i>ttlatr<i^(bta, Bub wa^rT^tinll^ C'tat brtSiflnn
ttaHt mä) bn «tUIdaftg aufflträ^cttn SttiitiCuna MSfugcrt baupd
{i^li^iiiantnbt. — SüVitaS. StaniiUi tri Baadtkie, M. GalU
chmdcsn p, &23i Ble (Mcicbo) minoratai et probitata patrii, li-
ot Kobcam lapienda Salomonif, delicüi ruolotni, niminmqne Terbia
■mit (Tednloi drcs lem poblicam factni eit deddloina et remiMiM.
QwtaDdemignoBiIiiloMmartuoetc. iß{t Annalei Cracor, maj. 1. I.
•i L 1025 ^abtu bft tlgcnttämli^c 9ta^i)t: Bolealaui magnna obiit,
McBko McmidiiB iDCcedit, qni in araeaciani ceddit et mortnni eit. —
ChtaBicoB PoloaoroBi bei Stenul 1. L: Cui locceidt filioa eju
IMm n. qni nwaqaam atiena iavadere voldt, aed piopiioi temdnoa
*iiwt urnnt, non line proelio tamen mortuai etU lOit CiaiSt
tbra[ftinig(nf(^ttnlid|Xabfubct. iOitCbranicaprioeipnm polon.
M B(«aul 1. l (ot ttti» bm OaKut wSitli^ ab^t\ä)xitbm , tl)ttH bit
Vtl^tlana Mn bcr IBctenbtins mn bfi Jtiont btim pdpttllc^ BtvilfU,
M^ flrä)i^nlld) Bon ailitctptfa» I. bnrfcgttt nlirb. (Jßql. TiU 8ta-
^dti M Bandtkie p. S79). — «San fu^t, tolt wtnia auf bitft Q^W
i¥n t» Otiicj^tbtD IL utib feinte 3tlt »nftttt.
Dg l.za..i. Google
174 Ctfftl 0n<|. eUiinttt SaplttU
Üteoctionm geges bie f&rjlU^ 9(t«aft tmb ba9 O^
^eaf^tun. 9Itt(^t ober Sertiribung bn Sittoc 9He>
q^Btaw'fl unb f^ced eo^nti JCajiminj. SSiegrel^
einfoa btS SA^men^jogS Sretiäta». 91&^^r it»
itmierj tmb SBf^er^cr^Iltms bet f&r^ .J^crcff^afL
^ttm W «tdtn XiftsSjfigc SoIetlA» C^io^*«, btf 9Ifid;
wd^efl fic begleitete, btt Stfolge, neltbc fie ^abti^^xtatf e^
SvoAftl \t1)t mefmtfit^ bajii (ngttragen, btc ^tliti^c ®enMtt
tmpmtKn ju emeitern unb yt flittEen, fb UEft fUfe nun ^bn^
na<9 SKitc)ipä&n>'S Xobe eine @t^ip(ic(ui^ btifeHiat oU fltfid*
iviilung feiner Sltebnlaflen unb S3ti(uße ni^ leitet wtfottiM.
Cin ft^ggeltAnter ^nf&jjrec fomite bte Sjtiubta ftlb^ in #tett»
geier SStife ba^eim bt^errfi^en; unter einem wrn bcn ffdOb«
ber 9Iat!ott belegten Sürßtn mugte bie ^C^tung twr febec ®c>
«Milt not^wenbig finfen. ätom ftnb leine Slo^ri^ten ih« d*
nmt 3(ufßanbe, von einet tu^ bei SStcqipfifatt'f Seben ctnge*
ttetenen Xuflifung bei wnBo\aiam gegr&üMm&itBnng bec
2>inge {jtvrlie^f, ober roaS gleich borouf gefc^, i>cn44 9^
fenbar, baf eS nt^t bie Smc^t eine« SRpmentS, Tonbem nur
ber gewaltfamfte ^uSbrut^ dlteta ©(Ehrungen nur. 9^4 ben
Sobe 9Rttci9ti{an>'d Aberaabm feine Situe, 9ii4c)a <9ti]c^
dll^enja), eine Sottet beö yfaljgTafen bei dlbcin asb btt
ÜRatbObe, ec^tpefttr Aatfer Ctto'ä ÜL, f&t i^ttn unenM^fe«
nen ®obn Aa^imieij bie sonnur^fcba^i^e ^rrfi^boft- 300
%tm unb 2)eutf(bc tnocbte ^e ni^t im Stanbe fein, bot be*
tritt gefi$n>jcbtc Xnfebtn ber fürßüc^en @ewalt tmt 6ifb^
aufregt iu \)^Ua, unb fcbtoß i^i^ bab^c um f« cbn an bcutfctie
SontiSIeutt an, toelcbe cntvebcr in ibrem @efo^e ober jDienßt
fu^b an bin <^of nat^ ^olen gefonunen woren. X>in4
bitfe ftiebte fie ibre ^enfibaft gu ftt^em unb gog bie ntcbrigjl
©eborenen betfelben ben «omebm^en $oIen »or; bic6 SBittä
ober berfeblte billig ben Smed. @egen foltbe Suiädf^uag
empörte ftd^ mit Stet^t iaS ©efiibi ber ^Ration, bte JC&nigin
unnbe vertrieben unb fob ju t^ien Serwanbten na$ £)eut^*^
lonb, UKibnnb ibr ^bn unter JBormunbfcbafi ber 3S([4tigen
BnttfOnB Ut SBNtm l H i()| ff i t a. IM Co^aA 17i
paUt^ fn itaAe ^oASiXiA. 9ba Um M ^tOm, En nid*
4(t Vrt mm boS Strgtinent gtfä^it UMtb/ bo^ imtn Mfm
VR^tmjlim Mc fftrfUi^c Oomlt in»» tUfinr fmfr Mc 0»
flb^tbgiBhit tinb »» ffiUafic bn »il^tisen k<«cgtn 0iig. V»
bo^ Jtojfamcq )u feinen Satrtm getnmiMn mr uAb bU9t«*
fm ^n^tetcQ, n rottbt, {ui i^enft^ft erlangt, bie Certi^
biias ^ Wutter an ffinen ti^, fito^oupt bie ßii^^ O»
iwdt wicber in fhtngmr ffieife gegat fü geltniA) tn«^, w»
taden ^ au4 ifin ouS btm £anbc *).
t>a btaify bem bie gonjc sott flSoIeSlaw I^to6t9 gegrän*
btte Shbnitng bcc innrnt Sn^dltniffe jufftintnen. sln f^rtUM'
fcnMcr SBUäät n^obm ^<i^ bie mdi^ttgeni ®tf^t^ta, 9tt»
jagten bie ft^tsA^eni von iftttm Seftt ober nuu(ten ^ f[^
Itnttar, gentt^ bann mttaeinanbn in go^eii^e ge(ben uiA
gAotrn, ft> weit i^ Wt*^ friste. ^Dagegen ffanben »febcr
bie Aneten, bie Sribcignen, anf; Bon bn Srinnenn^ an Mt
9n{^t Mcbt, bnr^ ben gegemi)4T%n 2)nitf gereijt «ber jne
BettnnPnng getrieben, rotteten fle fi4 In ^cn ^fn jn*
^onmcn« etfc^en »bet ftm^Wen bie fetten mtb mI^mii
beics ffietbet snb 9bta fbr ^ fdbp in SScfit. äugleit^ et«
fs^tc eis fsfi aSgemciner^fbfaa vom c^i^If^en (Stauben- SHc
tuen Qitia m«4ten fn ber Stille wdt wn Siel» Hn^rt
voben, boS S^^^um nur bur4 S3oIe«{ä»'l M^^m*
Wti^ b«4gefä^ inb aufrecht ersten ftfn. 3e|t, oU Mefk
Semtlt Mrft^innUien vm, lein 9M ^n Jtin^e fi^ onno^
traten bie' 3(n^ger beS •j^benttuinS frei fwtt)« unb fuÄcn
bei bec Sotion einen, nrie t$ fc^ehtt, tncitoeibreitetra TÜtUag,
Xntta^ bti S^ntcn unb anbetet fiit^Ii^ SCbgobcn, Me
eticRge, mit tKld^ Sfirß unb SeijKic^rcit bie .ßaUung bec
ben Sitten befl Bb(K fctnÄen 0riflli^ ®Aot( jn eiiu^ngen
gi^t^t Vttten, reijten pxt Vbuxr^ntg au4 Htfe6 SjtnSt, nd^
mb bie Oilter nsb tM^tfyiOan, tpclcfee bie @(tifIUi^rft bc>
ititt befof , oU eine (odinbe Seute tif^tenen unb äber^oupt
Scmltt^t tfon 3<brm grölrt tvarb, bei bie Wla^t boju (atte.
2)i( Jtiri^e fonnte fit^ bei bttn aUgrmtinra tlm|hti} in gon*
1) »01. Uc «ttc fBOttttt Utbo «inr bie «tno^ nbqvli
tw'10.
Dg l.za..y Google
176 ffcfitl Bn^- 6(((tst*l QaplUU
pn grfcKf^aftlU^ JDAnung gt^n bteToi Ttagt^ «Sttn aift
(alten. Siri^ifc unb @tri#lt4e nnirbm bcrtri^cn, crft^floi
et)« fl(|tclmstf Al6ila unb @ott(8t)i^rn »nbiannt. Die Sät»
4mf(6ilt)e ^^nbcitO- 3R«n fü^t, oOc bt6^ untotr&tfla»
QUmente titd fi%m Sotfglc&tnS fut^ »pn nmm gur ^ctiw
fd^aft ju fotmtten: bie oUe So^fnibttt bn Stgtnfat jux füifU
li^n @npalt, bit Jtmttm gegen bie @gla4ta, bo» >0rilMii*
t^um gegen boS Sftriflenttiutn. & flwA in Krage, 06 fü et*
nen »oDenbeten @ieg, b. (. eine geotbnete <^ßeSiiii(| bcr ^
ten SJer^flltnifrc )u cningen vennoi^tcn; guntiii&ft nur a not
ein Xrieg^jutlonb. XUer gegen XQe, ben fie ^tteifübrten, eine
innere äti^ttung, tpel^e fogleic^ bie dto^boren bcnugtea. IDm
2ributidI}Iung ber yommem ^6rte «uf; bet rufftfi^e Oteffbll
von JCietv, 3aroö{a», brang im Jtan^fe mit ben 3iitH)%ni—
Kodexe bie bleuten f&iHbn ^blefiend (^obMün) lieno^ntoi,
imitS von SSIabimir bent ©roßen tii&utpfliibtts gemacht tfo*
xta, ober tnunci wiebci fb Itire ffretfitit ^$ gegen bicSIuflem
n^bcn — Üi na(^ Sßafonien »or; nix^ n>eita, M fn b«t
^erg bei Sonbrt, fönten bielBd^men' ^itütiato, ((^nfiA«
^ fiegretit gegen bie 9^Ien unb fett bem 3<^t 1037 r«(
bent Sobe feine« Sstetd Ulrit^, -&erjog ine6^enunb 9U^
ten; (itlt bie ®clegcn^tt fbr gfinfüg, bie alte Ui^ )u H*
(^, wele^e fein JGolf tinß »on §ßoUiU'» S^brv eijittei^
unb mochte tiielletii^t, oufßidenb unb {dfyn, wie er io«i, ^bfi
ben @ebanfcn ^tita, je^t unter ben »orbem@[a»en bie€M«
lung beS erßen ^olenfdnigS f&r fttl) ju erringen. Sm Sobie
1039 Ite^ er bni($ fein ganje< Sonb ein JCriegeoufgebot oge«
^n unb ßel bann burc^ bie 3>iiffe beS ®ienjgebirge< in Voleii
ein. SBie ein geualtiger @tutmimnb, erji^U (SoSmol, jog er
ctn^, fcfelug VOetf jn SSobcn, Derbrannte unb venvfii^ete bie
£>Ttf((aften, na^nt btc fSeßen ein, biang bid Arafau wr,
ȟbte bie bort von ben ^iaftm be6 SanbcS aufgel{)4uften jo^
Q ee(. Gallaa p. 89—91. KadUbak I, 109—10. Bog«- 1
ph«]. L l.p,S5.TiU8.8tai>ialail.l. p.lSS— 24. AnaaL Hil-
dealt. L L ad a> 1034: Miaacb» PoUaBWUMi dnx innatitn Marta
Interilt «t Ciuütiaiiltaa ibidem a mli priodbni beoa ineboata et a an
■Mlina roborata flebiliur, ^oh dolor, däpaiüb ^ Cr Cännagnpk. .
Sazo ad a. lOM »6mE4.
Dglizac^yGOOgli;
Ri^oi ^iit m 9oIb uttb 9{&n unb sfinMe Ue 9toM
M. iDom lädte er, fiNiaQ t>ie ©tdtte «nn^tnenb, vetbreiu
mit) imb bis auf tun @nmb itx^ixtni, mtttm but^ boS
lefoifi^ Sonb )ut gwtiten >^au)>t1}abt naä) SntTcn vdi. 3>ie
BcMung Iwi Suis 3bnj tarn i^m mit einnii ^Ibmen äroti^,
\at Sci^ni tm ISrgdung , entgegen unb n»rb auf ifirc Sitte
wä aOnn S^gen na4 fi35^mm äEwrgefitbelt *). ®nefcn felSlt
•Inri borc^ feine tage tvie bur^ eine aRouer ^feftigt, uatb
»^ Si^nrirrisCfitra genumtnm. ^ier nieten in bem bec
Sragfran 9taita geioet^ten S>ome bie ©rbetnc brt (rit. XbfU
tat, wtiätm etnß bie fßbi^mtn mxi $i<tg vertrieben ^ten, -
W fcemm oetc^en. Sogleit^ entftanb au9 bem ®[miben
tat Seit Im Icbenbige Sßm^d) in ben Siegern, biefe Qtbeine
Üfca 8anMntanned u>icbn mit fi(^ in boö gemeinf^a^Iii^e Ca« /
tBiaib inrfitfjuf&tren. SeigebenS narnte ewetuS, ber SßU
ftof imi 9ii^/ wi gcnoltfamem eetfabren; boS atoif eüte
ti bif jtti^, legte an ben ^Qtar, unter weli^em ber ^eilige
n^tt, feine fire^en ^dnbe an, ttfui^t ober <iui$ alfa&alb ben
gitl&^m 3om, ba Xllen ^t mehrere ®tunben bie @inne oei*
gfngtn. Seletirt, folgte man bem SBiUtn beS Sifc^ofS. 2)1«
Zage wazb gefallet unb Süße git^n, unb aU bann baS JBoIf
bd4 (in fritrii^ Serf^rt^en länftiget Seffcrung in SStgag .
Mif DM^itett nod^ an alte ^eibnifc^t €^tte erinnernbe fSma^n*
V^ bem -^eTjog nie btm Si'ft^of abgelegt {latte, f^ritt man
Bstn frommen Qntmonien jur ■^ebung bti beiligen £eic^nani&
Iße: Sripli^fett Zebnun, ber Saien Aprte eleifon ließ ben
fnooten 3ul>d fifirr ba0 gelungene. SBeit jum^immel nft^oli
ien, niri> gattieic^r @(l6bb( »urben an bem Xltatc ge[6|t.
S) Xk 1. Xngut U40 f^ftt «nteg Vehhiv«! t>n Jttr^t tn
Mcq tfai Cttäd Conb (lortcn) qvae dta Mt jvzta «utnn Gd«a.
Xu bot eofüOtciditm M Öopitflan^i)« (n ^oftn. 0« (ft uul
Wifrtte EM, wai)n tu tincc ftt Cb« ■ ^PHalan^fo gn floftn atif>
taebta Ucfniibc omi 3a^ 1819 cwtnui G«dclt* etnannt wM
n* hl Chconic. polon. p. 11 a. 27, Chronic ptiac. Polon.
^ ÜB »rW, «tfctt ar4( ^ft. emf» Nimuttwlcs IV. £1S
^ an Siect trfannt, fäbwtpfib oan Sntflm, wa wliim Dingois
P- SS f<(nCbt ! G'wc aioiu magnu et latu uita GnMnftm et Pmu-'
•w dtM Bbi qaondun docaüi «n lubabatBr, ho^ two' hilMtnr
' Reertll, Scfi^it^ Volrn«. I. 12
i,;()ogic
178 fft9itflSii4. euiimut dafiut
Xwm m ^ N»»^ 4tttt mit ben Otböun N« ^ci%«
wkl JBibttK» aiKÜif. Vm 24. Vu0u|t 1039 fi^Ing bcx .&«»
m *>9i Vidi ctn eaat<^f *>» »It ftföxätm Oeptiosf em f»b
gcAbeti Xaa« in bi« ©tabt ju jirtea. St fdbff unb bcr Sit
fd^f tmgm bic Stbcine »e« ^(ificit XfwfkU ber 9>teu#ait
tenn fo^tm bfe 3Ubte mit bm. dttKqui« b« filtitftfaas «ü
Qntfffl nftsebrotitm ^f ^«fldm 0rfib«, bie Vn$t)»tff<M«
tni0cn bcn ia^tum btS Sntftncr Qi^Fc^f* 9(uibratUt^ (t>
nrt SnibR« Tlbttbat'», jioAlf au«s*ml^te. ^»»«biptcr rrU«n
faß nntn ^em dkwt^t ttni« gtoftn gotbciun au(( frftcnictes
Jtntijt«. jDttfcn folgten bann anbm ^fter mit btn Siv^**^
mit ebrifUinm unb Solb rtic^ wtjintm 3(ltai1afcln , U«m
Aber ^bcit nUt Scute belaboic SBÖgen, ntblit^ eb» ga^Ätff
Stcttjc gefangenct QbUn, an bot ■^dnbm mit rifmim Xettm
Stftffdt Hn donjc JtUniS tmb unjdftItgeS Soll begleitetes
btn Zriumq^^g bc« @ttgert *). — C^ne itgtiA einen cmffii^
4) IDeL Cosnaa 1. 1. p. 106 f«. Oallua p. 90 Ulft «»4 9w
ftabttt«^ btiBlbmts |«it6mi. — Piusoai p. 195 fg. onD teffrn bo''
toimtt 9ta4lf^l0tt Itttgacn bit SBtQfätiruiTg btr Otbrint brt ^ttl. Uxt*
bect biir4 Mt Bt^tn, {nbtm rt btc jialnfrtiini QM^i^hU gtlnne« H
bbfdbni VW iftrcn Kt^finftbungcn ^0 wtbcrgcn tiiik f^ni bni ettt^BOB
bt« I. «MdKiitbil (hitt init« tn stbnt -^Itgtom fpri^t, ta# Mt 40»
|bi potetfl^Mi S^iwidtti att 6o<na* In Mtfrn thnCtt ttcnfa|U»n'*>
G>llat L Li Bo tompon B^au Gusken «t Pmmh dMtnutawt
unctique eorpnj Adelbott! abctulanint, BroTii. ckronic. CractT>
bei 8«niiM/ib«rg I. 1. II, 79. 1D3S: Suetu Adalb«rtu trsntk«
hu ««t unb aatnbnn b<r Chronogr. Sazo ad a. 10S4 bltTtlbf K"
tfg tot Cent* bte eijh (Eoatinnatar M Oolma« McDnUt brc9U<^
il4t Ut ßiistoU ftin' 3nin f^rtOt ad t, lieTt TO. KaL Uu-
tü Caput MBcti Adelb«rtl, martjrif et pontlfidt la d^tt» GomAmi
t^Mctm Bit M qaidam low» old Mart^ idam fUt mtrtjti» ccnoa-
tw «t twalatu, ti» tta^rt^t, »iU(k Sfugofi gUi4t<>i<**d»-iU'
voritn anlgiFIl^ M- iD« axtii<^ oon eag«»« btcltbttt baacfloi
«d a. lUS (BobrowAy, Script, m-. Iwbem. L p. HS): «odaa
aUM tüTCOtlo aapitla B. Adalbwti «pfaco^ «t maitjnla la wba Praf a
la acckda S.Viti Martjria. — «ter Bonattlliis Mar bra 9caA Vf
ftt wt(4IAtnta, }^ma^ fi^^f/M^m Xueabm fttitt Otiincct (SNaat
3a6(»- Bb. 48, XiiH<«tbtett «. 48-4^ auf, inbm n bc^npM, Imr
eonliMMUc fU bon baauHgm fhagn Sif^af mt) Sa^rfttt fMnbti^ «n
ffaat toPcfM mb »abt btl^Ib bfc Ko^ri^t »tr^ir4t. — Dobn«r
ad Hagae. V. p. 1S5 tntf^libtt Wt «dt fMfi ftn bf» KA^ci^t bc*
Dglizac^yGOOgli;
BME>^ |u Imbcn — nk^ ttnn dnifgni Gd^a^t «wJ^
Ba'bie O^nißm — Me StrtiJlan) Volm tin^josra utib
tolctrt, mb Hifit mm tiAm tn nf^cn Snitt, bmIi^c rt
nri> ftm {wer (chngebnu^t, JBrrtlou unb anbete £)rte, tpotis
fttM( a(fi> flonj ®4[efEni, a» 9»^^ bt^ ®tegrt, in ftinn
SfMit*). 90lai bagtgen watb ta 9oIge ber innnn ^trüu
trag, kn Sn^cmmgm bn «uSndit^en grinbe faß gin SBäffe.
Sa bem S^iiKrte entlommtn tp«, jl&^fett no^ 9)ta|i»p!ni
ikt,btc ffiri^fel; t>te Stdbte fbinbtn vnibet unb in brt
Kt4t brt Mtgeii TD>tQ>nt unb br« Vfxißelfl |>rtR fi^g»
Me Siifw bfd SBtttbrt iV Söfl« auf). €8 ifl ni^t jn »n. '
hntro, »tbet bte alte SolFSftft^rit not^ bnr alte ®Tau^,
IB pxlc^ mm ivx^d^ttt^xt ivat, Rotten mefir bie Jtroft ge«
t^, füt boS Sebtn be< SSoCKt eine neue {Dtbnung unb einen
Mn ^ ju f^affen. 3>er @eifl, bcr bie fch^tm auf f^ -
SttKit. — iicbcrtitfeaBfe^flinnsM^iC^KntwitibtoiK^tttbem
P^l>ftii4«> Stuhlt eint Xlagt onfidneig gnuat^t, uilcdt Inbtf , ba tbitsf
CaMnllt VDa bn Sititxcn but^ Stib gmonnra toartn, rniv bafl 8to
Mtit ^t, ba| »00 Sioin oiX btm '^cciog aufgtgtbtn wai«, jm: CSi^nt
tSa UM JUaftec ju bautn. UgL Cotmai 1. 1. p. 117—19. DtD-
!■» ^ 201 Ütt bit polnffi^ii iSffi^brt bitf» Aiagt fd^nii unb btn
9ap# Ut SUßitutio;^ M Staabti btftfiltii. iDfc «Um Xagabt ^ r4«i
ZlilmU, Doa ivcl^ mte ^ilt^ nur bCe oUe bdttf4t UtbttTetnng
(Fei, Script, rer. «wU. I. p. 1074] wrlitgt.
5) SeL Coaaiki >d «ib. 1054: Urb* Wntidal et riiu cItI-
litM 1 dnca Br«dalM> redditaa nnt Polonia t« conditioDS nt qua
■■U (■■ inü MMceMMiba« SOO lui«. argcnti et SO «ori snnnUlm
'■'nrwt—md «. 1055: Dax Bniecsiitani — cum »djannte deo to-
te nbi Ml^gHact Pslsnla«. edfUfitii Wirb In IteCunttn tmb mr
tae^trailai ftH ()lit|!«,yitoi Bnuinnt. — etcnttt't Vnfi4|t (Script.
»■ nki. L p. 157), ba^ bi Solflt bitfn U^mif^in eUgt Mt ajfftdifc
>"> Sollai l^m «(( tnnparoJi u4 CSibnuflraii, »atitfi^nli^n: 1104
*^ MK(ttn, vnb ^itraM bEe e<igi tntitaitb, bai fÄltfif^i Bitten
Id M Mra ^tnln In ßimoinu gt^fttt »orbni, (mpfh^lt fI4 efow
Mh tan^ He sugEapW^K Kost inn Dctt stgin KU^mtn, «nbmtfttU
»4 bibia«, bat bf( StÜbmmmme 1052 obn 54, tvd^t ecwöbolt^
fi Mt amtCBBg bt« biffttfUc^n eitt« not^ OkKob aagcfltnrt w(rt>
*M Kit btt 3t<t igfaMnuntiifFt' i» Ml^t* tl* 9>lB> O^tttlm «<>"
^ Bt^ma t«M n^ttttm.
6) »gl. OalUi p. 90-91.
12* ^;(.ogic
180 Stflc« 99it4. eititnttt QafttiU
bfiu^tnbm Sc(enflfi»n»m ttmocgäna^ ittttt, «me attgnftM»
HA oerTc^tvinibrn. Stur {n aRofmvint gelang eS etncm fr^n
(Runbf^tnf 9)litq9{({ani'6, (inntt Mftigen SRoaiu BUnoi
SVcci^Iani, eine .^rnfc^aft }u griinbfn.
Snjtpifc^n ^aüt jtojimfei^ sündig na^ Uagom fäm
Su^c^t genommm imb mtr fpiln gut SSKttet na4 2)aiffi|>
lonb gtgangtn O- <&tn ßantwn tomn Srbbrr in arofnn Xf
fc^n; bn eine, .^emnann, ivat Srjbtft^of t>en Aj(it, ker o»
Uxt, Otto, |)falj|9raf unb f^dtrr «^jog in ®4»alictt, Mk
tri Ädnig •^riniic^ m. {n (o^n ®unft. . X)icfe warb mm «t
7) Bflt. GalUa p. 87—88. Sit (tbnittt <Ei)4^tt»0, M'»'
ifmtn) aSiiK^ in ffEugRO smntoi unb ooti bort mit Sitptnfatiin M
pdpfttl^tn etu^M na4 ^»Cni juniffettt^t ftl, finbtt f^^i iunft ^
Bogaph. U, iS unb in bre Vita S. StaniiUi 1. I. p. 3S4 iqq.
tat üitntt ift fl( fdjon frA^ bunt) bft Vtr^nftcr in bic ^nbtt><M
brt «allu* an pa^tnUt ettUt tfnstf^obtB »ovbcn. IDrrAuM''''
ber btfrdbetii tnr^tn fBunbtlie ftiatc Xntaabt tv «nmbt a'l'A' ^
nnb bn na^ btfTcii Scßinnnuns btin 14, ob« 15. SSo^piailtrt m'^
xtn foa, nttiilt birfrt einf^icbfcl nfc^C, »0(1 aber bn ^tUtbtitti
»m Satire 1126, ani atliim imitili) Mamaiii bn nfhn 1^°^
brt Saüul otianftaltrtt. ßädj mdtTtn ob4 dlttn Sobtcel fn bl(fnBtif<
tntRpeltrt grotTn frin, ba bit brrtit« ISSi obtt 85 wrfaftt Chnon
princ, f oloidae, »tl^t in bitrtn Vartfoa ectftdit^eai bot flMM M**
f^rtibt, fitiätfaUl \nit dnger^obtnc Vctd^lims nit aufgauHira»*"!
ni^t «lein atti bnr Cbrmlea poloD. tntlttmt (Kit. W>te UVtm, VW_
ttaVift^rintfit in btc trlten ^U^ bt« 14. 3a^[(«nbertl fltf^btti ft
.Iltflt fI4t[f4 dne anbm Ott^ aU SaHat sbn bit '^ta S. Stanw
obtt B^i^of |U iBninbt, ba fit nl^t nui tiatn ottbrni Wf ""'''
mUita b» polnif^tn gilrftn eon ftintn «tläbbtn bll|>tnfirt ^' j"J[
bnn an^ «abtre Bcbineungtn btt jDilpcnfaHpn all jtnt angtWf liW
man ftttt, tl ndjftn ntbtn btx Vita Stamilai unb Sogu^nxtf wA '*
btn Stacbt^ttB Qbtt btn aMnc^fffanb JCottmitt)' mw^nbti St^'fi'
fein. — iDit Ontjtc^ns bc« e<">itn Otid^Uina ift aii^t btfliniait i» ■*
etdaben. SitOtidit gabm Mc Sorte bt< Gallaa p. 98: »4<^ (^
■iminii) nonaiterio parmliu a parantibni ett oblatn», fl>i •a*'* ^
terii liberaUter «raditoi, teil trfttil Itniaf , ba an4 KadlnbaK L
p. 109 einet folgen «rjittiunfl im Jtlofltr gtbmfij »taUti** "'^^
nur bä^tr, baf Aaglmierg eon btta etfem eferoniftai all ^""^J^
•tillti^ttit unb eomeftmli4 btt Rtn^e eeT^IIbeit »ftb. S^re XU^'f''
btit tat fi^DO HabilloD, Annal. BaneiUct. Tob. JV. od >• ^'^J^
10S9 trfannt nnb Nftrnis«wiei L 1. IT. p. 19S-ffO twUM «'
KUft^c Jtoifnifti'a. SBltMoMra« »« fM(- ^MiMt 181
T^ma Strffetv nA «fcOtk^t um fi» ^ ju fOttii, je mt^ cfnet«
frtU ^nri^ wn Mnt ^n »on brtn etrclwn trfÜU nur,
fmK Cbn^i^ett fifwc tiie KtbntlitnbeT U$ Strips mit aOet
Xroft gcltcnb ju moc^ctt, »nt> onbtrRfettft rine Ste^tion b(<
ttcitiÜcaen am gMtgnetßtn fi^nra mo<bte, ba< alte ün^lU
m^ btt'^Mcn jnm ffiei^ )u erntutn. UfbnbteS o(nc^tn ge*
gm S&UüBUna twn fitfmim gmijt, nafin fic^ bn X6nig um
fi tätiget bet @a4e bn-V»Un an. 3Rit ritier ^älfSfttot
«VB 600 SRann wotb Xtgimier) jur ffiitbergcwinnmifl ber
»tet&ften ■&cn{4aft entlaffcn *), ttd^itnb bn JUntg fclbjt
ne<^ im >&CTbf{e bt« Sa^rrt 1039 gigm bte fBäf»mtn auSjog. '
Smc Uef er ft4 ^ t^ftt iufrieben^atn, M bn -^eg f^
um ncuniA^rigen €St>(n aü 9fanb be6 Ott^mfamiS aueiiefate,
obct im foIf|enb«n 34^' fobnte et bie Stiütfgabt ofler in $o«
Im getoubten S^ii^e, unternahm einen, aber n{<(t g[{icni(^tn
äag untr bta4 twr^ einen britten enblt^ ben SEBibeitlanb beS
9ti4t nxnigei gificfte bct anbere 9lan ^einri^'*- iXagi*
snet} fonb bei feinem Crfc^einen an bet (lolnifc^m Srtnje bei
einem SiftÜt btS ^olltB, wtlc^et bei langen ^natctie mfibe
f« mi>4te, eine Icl^^ 2^Ina^. 9Iit ber Unterflfi^ung
bitfet yörtei gewann er aOmdlfg, b«^ nt($t obne tH((fo(ben
Xtatf^, U» Stei«^") unb laicpfU bann (1043) bitn^ eine
8) BgL Galtni p. 91 U. 92. ZHc UntafUtaag M Xdftcl tf
' liiSpa MeVit&S. StanltUl p. 3S6. — Chronies polon. 1. 1. p. 10
ab Chronic, priuaip. Polen. 1. 1. p. 38 laffh) {fen twn ^^eiif
nb ni Mifitc Mncn onb bann mit (et Shittn tmAtRt^m. Ctf^nm
Qt bit Ntmtio non. brgiur. tntgtsm. i iDiriniteni 6^n(^, tpt(^
Mt SbM »n ban SSin^t^nbt Jta)tm{nt' wtttitfnn, Itrttbtra btau
etnidp, tat bi( 96in \tii>ft, Ut Xnai^t* »i'th, f(n toc^ cto* ffsnc
ScfasUT^o^ ttn SU<Rc^ anfTebcrttn.
9) BgL ettntri, «tf^f^tt to fUnt Xdfn, T. 6. 78 fs- Caf
Mcfi äÜ9t ^riaii^'S Btsn bcn Kbtimta^ioi autfi im ^ntcrtlft btc 9e-
la ndanommm »irebtüf fast bccÄ'i'i*'*^*'" ^ "■ 1040 aulbcütt*
14: IMada ezp«ditiaoui »mm in leponem BoSoii«« pro vaata-
titaa P«l»Kia« deitinavic.
10) adä bit 3(<t bir BUtK^c JUgimitc)' (inbit fj^ nuc bei bm -
iiaaL Sftxo liM ttftlBuatt Xntah, iid ■. 1099: Hit temporibn*
Ua«, filtaa Miatfonii dada PdaMnuai levarini io paliiam a Pg-
p„,„,G<>rtglc
182 etfttt ea(^ ett^Ktt« HaplKt.
nrtt blcfon ju bcr 3tEt tn^^^is^ ^wrrT^erf eine tagt SoMa* !
feung. Sobrogntua, au4 Storia gtnannt, &»itte btm 9t>
ma%l x^ ®(6(1^ in, wä^tnb btefn, bem etD^ffofrai^
fUEg, bn finut oU Sloqtngo&t bte Sfiri^ vm 800 fliii
tanbSItutt ftNTte, wHt^e einft Sflfrtiaiv S^i^ oll 0t>
fangtne mit ffd^ na^ ^oltn gcfA^it (attc "). jDteft IBtdto
bung mit htm&nffhxflm eilel^trrtr bami outt bie BtfbigB«!
bn aRofonier, n»I(!^e fortbauemb ft(( ni(^ nut Mubtfit, 9t
jimierj old •^rrrfc^rT onjucrfcnitm, fonbtm aui^ iim#(itt
etnf<!ac in fein ©cbtrt ma^tni. SIKt einem ruÄlf^m-^
untct Sotofilan'S eigner Sf^ning «Rbbnbet, untemo^ W
bei-9oIcnfbrf[ gegen pe von neuem ben Jtamf>f. Vvät 9»
itiam i)a,ttt airtioirtige SerHnbnng gefüllt unb gefotttai
AriegS i unb beutelufHg »oien ^>reußen unb Sttauer (eik^
eilt, au^ pommerfc^ Raufen jogm )u^ feinet Unter|tA|ng
lietan. Um i^ei JSeieimgung mit igm guuotjutommaif to
Ibdü libeater (udpitiir, £(( dttcrn polnff^en 9t<)4tI4''i< ^^ ^
btn ßerüuf bec fISitbcrgtniInnnne bc(9tctc^M \t^ Inr|. Gnlln« f-Stt
Bt uiomptli lecan aiUitibai qningenüi Poloniaa find iitrwriti **
tenofqn« progra^uu Cutmm qtioddAm » mh dt» redditaa >op^
üvit, da quo paalfttin Tirtnt« com Ingenio totom Polonlut * F«***
null et Bobeaüi alÜHjae finidTk gentibiu occupatan libenvit mB"
qua doB^lo fuo'maDcipHTlt. Vt^nlic^ Kadtubek. I. p. llOj ¥'>■
& Staniil. p. aas. Bogachwal 1. 1. p. 26.
ii) GiUni p. 98 Tagt ganj allfltrarin: PwUa «ro da R«*
nolüleia com magoi* dlviciU uxorein accepit, Xabfubcl MDdi»'"'
tßa^dtat^ime gat nic^t £it Vita 8. Stanial. p.3S6: Et acdpiM
nxorem de Rtuiae principlbiu nobiliorBm, nominB DobrtigaenBii ^
ctam cognDüilne Manam ; Bofucbvrat 1. L p. 26 gi^t ^f'''
&tn Runitn, maütt pt aber jui SMftn: )>« enfflf^tn güi^ Roiiii">X-
2)U Annal. Ciac. mi.]. 1. 1. ad a. 1025: Iite Caiiaimi« - »^1«^
ex uxoro de Ruaua Bombe Maria geniut. — — Bie Chronic, p«-
lon. p. 11 [tnnt nur ben Riiintn Slottogntwa, abtr nii^t tfit Xif'*'
muna. »it Chronic, ptinc, PoUo. p. 58 »trtettoU tft "w*^
et^tnbt unb Uit am OaQul (Inju, baS ^ auf SuSIanb ^ttfm<^
— ÄU* ttr Annal. Saso ad ». 1059 twlf, baf .p( 'fne "*
ffifec gilrfttntotfitcr w«, o^nt f^ttii ob« brt Saterl Kam« C '"'""■
iOfc nd^n VnsabRi gibt Karauain I. L S, p. C5 tn4 KtP" *"
tmtmt nif|If4(n tOiKOni.
Dglizac^yGOOglt:
Umt SiaißmkTg m. 88 libii»i>( h lMim kic fMl. .^mfi^f»- US
Wn bmi«i h^lTÜ^, boS SRffm Mutig, dtaiimin} ftlbp
wib bn SeMt mt Slut (ebttft unb t»4t>, U\ bn nfrism
Bo^goiv bet Sctnbc bra 6cinfg«t Mituktlmb, Mtbntn
tmtfta, wAin tiit^ «n gcmdact JtifigtaMnn i^m ^Ife gc*
-bii^t ^Ate. 9Idi^ rinn altm Oi^i^ng blkb Stimlim in
kt e^Ioc^, tMtft (IHR «ibfin ßot n 3)1 bm 9nuf«i unb
Mtb wn btefoi bt< eritttencn Seilu^ tvcgeit an einen fiawne
nrit bcm eiMtb «R^je^gt: nJE)u ^ft .^e^« n^tbt, iMtt
^Hi ti«6 >^i>^")." Adgimitt) aba tvanbte M' not^ btm
Qügf Tftfort sfsnt bft aniädcnbm Komment. 3(m ^ufin
wm ben ^«(cn an ^l ükriegm, bo<b jaubcite JCaitunnj
ai^t, Rinuntnrte fein Solf, auf &9ttt* StitUob grgtn bie fil>
An -^cäKtt ju tMrtioutn, unb gtivann einen «ntfc^icbetun .
^ **). 2)00 er biefen wrfplgt unb Me Dennnetn »on neuem
H tribKtoic gcmai^ fxitte, wirb ^wx ati^tnbC betitftte^ allein
wn liunte t» barau« fc^liefrn, baf tun feinem @d^ Bd^
MWn bei SaKuS ef bei^t, bitfet fyibt am anfange ^nei 8lc>
flinung Aber 9>o(cn unb ^ommtni gebtnfdit StbenfoO* ober ,
l^itt Stafowfcn feitbcm in bie fd^cn CctMiibui^ mit bau
IMtniti^t tuA<l,
Ken jCcutf^tutib onS, nii^t «^ne nntnfUluns Jtatfet
^^ttä^i OL, war bie Dteftitutton b«t fftrftH^wn 9en»It fit
9olm erfftl^j man (ann tiiena^ fi4 mtf beitftR, bo^ bfcfa
12) BgL GaUhi p, 9S— 96. Kkdtubak p. 111 anrat morl'
tu, ettM, a>ac{ unb Sut^tnt oU ScriänMc btr fOtarowlR, ntl^t
KuiCB Boguph. p. 86, Chcon, poton. p- 11 ■■■ Cbroa. ptinc
PdUb. p. 58 )um Zitit witbn\fo\tü. VltaMml unb (Httot flnb na(|)
tM CSpn^gcteaiu^ btl JtaHnM nnflrtftlg flommmt snb ^nuln, 8tiu
4ni Uniua eitouet: fttn« Ciui abK, mU aolgf/ OtW«^ VccMM^
l-Bb. 6.SU (0. fdc JDdnni, uili^t fl(6 anb» {amtMlf^ Jtüfft nie
^"t^^ ta ioitax, \änittt btbtnfüäi. — CatChroDi«. polaa. p. 11
lf*'4t IM ysti CSd}bi(^ti) 0C0tit flStcjtUn). Oani rigentb&mllib if
^ S(i&6I*na btt Chiga. priau FoL p. 99- — SDtt ^rtUIfhiii«
3tMliiQ.'( MB Alt» fittuft Meitor «d a. 1017t im gU"^ SDic
W<U)'4 I« bcB ytniStn: Kadlnhak 1. L, Bsguph., Chrvni«.
r*l<B. tu Chranic piiac. Polon.
U) Ut Wfia^t gt^tn bb y»au»nti nwifnt rar Oallnt p. 96
^ ort ci tinbct ^ blM Soptiil albfa Inb« Ontfcuc 4>aabf(l)tif).
Dglizac^yGoOglt:
IM $[#(» Bu4v ettittttti QtpittU
M^ifif, auf feine Re^te ftttng ^aütvü» .^enfc^ mn fo n^
ba6 alte JBn^dltml M ^olenfarßui jttm Stei^ au^t^ a>
l|)icU'*). Slir »tffen nio: Von tmn mbmmtanm ®t&nnig
^ffdbcnf.ttKl^t no^ifc^inlt^ niit bfnunsarifu^ibeatf^mlbi*
griegcntieUm in Suronunen^ang (tontr. 2>ui($ ibt^ntc Sdb*
jtiltge ^tte aiu^ toirt ^«nti^ HI. fttiten Stnßuß feßjufbOn
gefuc^, tDor aber ntc|)t im @tanttt gRvefui, frincs @(bä^&i^
bnt Sittifi 9tta, im Seßä btc >&enf(^aft ja fi^mn. 2>tr
^^ntigunj ber Station gtgen bic SicRibm, mdi^tigc S^nqM«
tfitoi füt btn altm ^ibnifc^tn ®Iaub«t, ^tittm immer tn(t«r
}U neuen Smpäiungen, in %Qlst' xotläfCe Vnbreot bec Sf^il*
toibc ben Sfyna bf|lieg. @ein SBiubei JBela »ot mit tcr
^ifvatfla StuiiaMtg nttta&tfit, unb ald beibe nun in bcnS^*
itn 1049 u. SO )u ben beutf^en Srtnina^boni in eine fnAt
fclifle Stellung gnitt^tn, voü^t 1051 einen mueu (Einfall bei
AaifeTd tn Ungam jui Solge ^tte, mägcn fte ben wcnxnblw
yolenfüiflen für fic^ gewonnen ^abtn "}. @o »tel if! fic^,
ba^ Jtajtmiei} in d&tn biefn 3titXl05O) bem jtaifet fDaaai
laffung.gob, ft^ ju einem Buge na^ ^olen gu tufim, bct
mbeß untttbUcft, t{ieilS weit >^iari4 eifianite, ttieiES nieil bei
¥i)Ienf&i|i feOiß ben Sneben fu^tt "*). Urber^uipt f^nt bte>
fn tto% ,bei erlangten iKneifennung feinet ^enft^oft Mn ®e&
tcn bei Slatiun no4 nt^t im ®tanbe gewefen ju fein, glti4
0|tntn Spifo^ren na^ aufen J)ai mctc^tig auftitten {u Haan.
Xite Sd^tncB blieben tio4 lange 3a^n nai^ t^vem fi^reicM
14) BgL Wippo p. 477i Defdocto Müecfse,
ijiii fidditw HoriabAt hue niqn« Impentaribu naitiit.
15) UcBct Me BBBarift^ Stt^Atailft, »et. anati, atf<64'l
M ungartf^nt tMS)t, I. C 14fi fy. etengtl, Otf^fi^ ber ^
Hf4tB Jtdfti, 1. Bb.
16) Cgt Heimann Contr. ed. Uüennuiii p.tt4 »4 •■ lOMi
Imperator xontn Gumamn dacem Boknornn, nWÜMMH mtütOUm,
«xpeditioDetn parat gratiqne infunmUtn datentu, paoen paciua^
mun patentem insclpien*, discMtit, SDoftlbt emdW ovä) ad a. 105^
p. SSS, baf fü^ lülitei bdani Im ^mt Jtaif« ^(terf4'* te^bni, sW
bteftc in ben snotiQttn 3atire na4 Ungotn gog. CSdOi ({eM« yv)*
Mift^ -^fltnipptti gu btnftn fctit, wtl^e Jtajimieri sU ntOto«'* M
JCaffct* bieTcm tm ftt*w mAfTra?
SfidCt^c JtBiinitt)* a. SSMciMMms Nt f&tß, ^mft^fL 185
KifiBa im flSrfi^ om 94lefttn; erfl lOM gab t»r Mfdge
SfttiJIow Snilau tutb tnüine «Stdbtt 9>oI(n jurätf , mi matt
Mt AuS bcn Um^ottl», ba$ Jtajinitn) fu^ un^ feint fHaiif
^tgR witoit), an föi^tmn f6i tiitfc Sanbf^aft tima idtitlw
4tn SErihit »on 500 3Rarf @I^ unb 30 aSatf 9otb jn
j^Ira, in ud^nn Umfangt feie S»Isnt ^ innem Xnan^ic
auf bit iai^em Srt^^tffe noit langt nat^totrfen mo^tm ")•
iäbtt fOfien aSt ni^an dta^^ttn itbtt bie irnieni Sufiiinbe
in biefn Bett 3c nKttgnifcnbtt Ht Xufl&fung aOer StfrtnS*
ndntanatn wu^ bon Sobe SSicci^Slara'd getvefcn war, um fo
fi^nUiigeT nu^te {fne .^nfTtHung unb bit Qlenalt be6 Surften
ml fiftisantrab fein. SBie weit ^iimierj fibe^aupt im ®tanbe
ooi, bie ^fi^ fiaattit^c unb tit^Ii^e Crganifotton witbet
tlcqn^tlUn, bleibt ^tili^ fm ffinjelnen unerlennb«, icbcnfoEU
da Ic^ bie alte Utbtrliefmmg: ti ijabc bie Xfnl^c btg&nfHgt
Mb ■omnilli^ bie SOi^n temifyct^'), ba^ a ganj ri^tig
17] Bgt €«■■■• ad a. 1094 ia btc Sott 5. Stodg in ben 2a^
ta 1093 unb 99 unb 1100 wann 6ft Tolm tu bltfcm Ztibnt an Sßilf
ta» KTpflifbtet. 8gl. Coam4s ad ». 109S p. 198: IpM lutem Dax
WUalaB« dat laiiaMMilimi qnod tribotau oHoi dooa Bttiaü^»
cooftitaitiui 500 aiarcaa ecfoiti «t 30 aori asouaijm mU piv «wcwm
pace Mlroret detvrmiDaU tenpar«. — ad a. 1099: — ax trUmta qvod
piUr «ana WladiaUtu (Soldfoit) III. Don ^aUa) Hlvebat aenpar an-
»mlia. — ad a. 1100: Tributam allatum quod tempore eo fnit d«
PaloHa allatnn et qnidqoid b ma invenit camara. — Stbtilg IBIab«*
In* Dan Siintta ttef ^ no^ 11S8 barAbtr tfni Stfldtfauns Ml Jt«i*
tB 8iUri4 I. gfbo. i6al. Boakmar, KagaaU a. a.
18) Sgl. Gallaa p. 98. Ckronio. poUn. p. 11 fcM^t ihm
filf4li4 bfc Stünbung btl Xtoftttl Stinicc im Xraf aufr^o in ' »tlcbt*
CT nin^tn aul t&tttät Übnstbtn ^aita \o]l/-wtUit* 9ia6}tiS)t Chrotrici
prlnc Polon. p. 58 aUinfyiü. 01 i^ miglii^, ba^ n bat eon
SoUfa» S^bt9 er|liftrt( anb in bn Unnifitn na^ atitcjoHa»'* SSabc
inthtt JtUfhi wftbtt trrfttQtt. Dtogoat, utIcE|tc p- S28 bicrtettf-
tone Den Btaitt lOU unTttt, fft^ |»ar aiitt) b!c obla» 9iai)T{^, bd#
bie Rftn flttnc^ bort^fn aul Htüäi gtfDinintn , an , stt^t aber tinf am
bn DcMiffenmg vor, noä) mli)a bat Atoftn Dan SIuenQ ftine tt^ai
WM)t a^ittt. 9taät btt Chroolc. ptinc. Polon. p. 99 foS
lajintlai air4 ba< AtoHtt Eubm« (8tubut an btt Cbn in et^Ufitn)
«ifbftit mA iRit ftnwqn emtMcttncmhutKn (tft|t ^im tfnt 91a4i
.>Googlt:
186 Ctffil 0114- 6fitiBt« Qayictf.
afaantef cS Unat Ue neue £}it>mmg bet Ssiafft, »cE^c ■
^crpcScnmatc, i^cca fi<6cm S3cfbmb in bcc3«Mt nnctanl
ciiic v&n^ flScfiesung btS •ßciba^uml n^tdttn. JDcnno^
fAcbit Ue aoK JDigoniratiott ter Ain^ fi^ [oagfmi «folgt
fa fcia. 9to4 tm Soititc 1075 f(^t6 ®ngot VIL ob Sc
Ugfm, ten Go^n Aa^iiaiei)^: flÄi bte aitensc bt» SoOct
fti bfe 3a^[ ber Stfiibife grciöaec, bU 3Cu<bc(niitig bei Vo»
(^ gciin, als ba$ bti Stf^&fe t^ Xmt, wie eS ft4 gc
Ufne, wmwllen fimdcn. ttf ^U m^abtm ein fc^ 3X&
tniwdtaiRici&«nb; bit Stfi^ ftinbea gegen btc Scfe^ btr
l^ciUgen Cdtct fni ba unb fu^tm itbcc na4 frincm S^thn
bolb tiier, baQ> bort i^te JDcbinatton ^. @o groß nun om^
bttfc unb onbne SRilnscI fein mochten, bie •^aufitfat^ mt
jebcnfalU oon JCojiinfn} gemonnen. @egen btc ^äta 8>4
tümiitn widcrlc^enbctt Kegmgen bct Sreunbe bet ota
Oolttfcct^t unb U$ ^cibcn^unA mi$u a ^ M m fa*
«i4tr imU^ Dlufois p. 229 ad K. loU «Id^faU aufflounuia k'*
2hl n ntifatt Cttfii^a^ namtntUi^ anfTA^it, mtt tiMli^n Jtd|(iiln)
{IHi^ OB^üisl tit etiptrae bctftt ^6m feO/ f^tint H fo^ all tote n
toaüf fÜft iciictwntw tttfnaten »oc f!^ gt^oW. »Mi Mt Ckndt^
priao. P(^ »(b(tf)»i4t fI4 ftOli, tnlw» M ta itf p. 159 wUo t««.
kof gtfH«f BBtttc HOB SmIUui Iftrodadt primo oMrantun ripttu
B*n«bona U Lobaoi enliid* Mncd B«a«dkid , bcan fBoUcc W>M
»ft ettngd (det, n(4t un bem 34n 1149 eifi^f mb SMICi,
lä notir^cfnli« ftC6fl tri«! dw iIS% ba bat Bcrid^nie bcc S^il/i^
MaSnefctibff I^aBklawlci, SoriM ArcU«plH. Qnwwhw, Tu^
Mvh« iStö, fdatw BoTSdnsn 3o(annti reff fn btm enanntar 34«
tum Ibibtr^of Den 9m\tn tt^tbm Ü$t. fOlait fti^t, Utbt Xieoki
Uftitaa e>^ >■>■> <iii Satit^uabnt , tin Umltanb, btc nn fo m^ ><(
Stiftung eon eubtnl buid) ^iimftt) ecibd4tig miu^t, ba »Act M
Chronic polon. p. 34, Wofettft bit Gmij|tung brt Siffctcftnfm
Hc^nS entbut bur4 IßeMiaa L con @cl)lt^ bnicfittt isii:b, no^ti'.
t4tt Urfunb« &ba bitft UtUrc CtifUng com SaflTt 1175 (In edf^i"!''
Uihinbta brt Jltoftm Snibu«, C 1) itgcnbnte flntt ft&btt aa Mifo
Citt btfttitubtB SOßfat taoiinta. ScnaMfi m&^ bit eogt, baf bv |
fttbft twi Siafiltnuia btt QlfftKitnIirc StntbEctina senw^nt, alt ^ b* |
kfi fAi enibul ouiBtfftlltt, fRil(4 n<<^t (4tt Ucfunbt uon 3atn UTB ;
M Sonmajrsbarg I, p. 894 bit KBottc nUfxiU: tu loc» qoi dlöw
Lobana — aU prini pand jMuachi iii(ci Ordinia rcaaderauL
19) BgL Haaal, Sacmiia «wuillonB «slUctio. Vol. XX.
p. laca^
9tmi St^rtBKfl bn pobi. SVatfit nntft BoMIdiv 9aMf. 1S7
an Xb» (10Ö8) )u b(^ui»tnt~): et ^ btc fibfOcft* 9e>
»dt unt> hta ^ri^en^um »oa tuarat^^ati
Rrae ^er^ebang ber polnifi^ni aSa^t nnfrr SokStaw
©miatp. — erfoIgteU^ Äämjjfe mtt bm Ungarn,
Sdl^ntot unb Sluffen. — S3okilan>'fi itcJnttng )um
£iaige. ©ein Qonßict mit ber Jttn^e tmb feilte
Sectnibuiig*
S)ie bfsfanienbt Rt^nnatiim bn €S(^6)}^gffl SoMfa» Qire<
bcp'f wn grobe in bem Beitmomtntc erfolgt, ald mit bem SEobc
SÜäftt itmtidi'iUl, ntltiftt bereits jornSobrc Dot Jtoitmieia,
•m b. Ocäft. 1056, ftoA, tit entoidtlung bet bcutf^cn KeU^*
Kt^dltniffe «ine SBenbung nobtn, bcren ^tUgm m^ fln bie
inütifi^e Gtcaung bet 9oUn unb tbrn ^iaftm bebcutfam ftnb.
Sit (Eonrolibirung in fi^rtilicgen ©etvaltrn im Stei^, ber Aomtif,
9di)m -^einric^ TV. , a\& er gu feinen Satiren geFornmen war,
einoftitS gegen fe, anberetfeitS gegen bic mit ben Sürjten ft^
wbinbenbe £tr4e ju fügten botte, bet genultige Sonnet cnba
H, in weidjen bie beiben bi^^flen irbif^en Gewalten, baS
XotTei^m unb baB ^afff^um, Abtr^aupt miteinanber geriet,
no^Ri bie SEQdtigCnt unb bic Aräfte M Aoirnd unb faft <i(>
Itr 9tet<^gliebei fe febr in 3(n(\}ru4/ bafi olle onbern Snter^
to) Xfcbct Otallu« iim( XäbfHfrel t^m ba« StMiait an.
tk Tita 8. StKafilai p, S86 ^dt ba« 3atw 1057, bo4 fitbt »ai
M bcT eicOt be« •^eitttcrgte G«btp bd Qnllu«. ivcl^c bn vlta nb
»BiMii \ft, bat onbtre ■^)nbf<I|rifttn bnftlbtn oui^ 1058 Itf« nto^tni.
ZNcfe kttccc 341 acbta Bognph. 1. L p. S6, Chronic poUa.
^llt Ckroal«. piiae. PaL p. S9. SMc Anna^ CraeaT. Ma)«r.
I. L M^tWi^ali^ bw4 tintn e^tsibi abu StfifebUc lOSS,
188 - Ciftte IBuc^. X<^t« QaplUL
rffcn M Kriegs na(^ außen ^tn ntfem jmm »«IHBnnitfn fu
rAfftratcn. ^e IDttonen waten fiet|i«i4 tuA tocit gtgnt bie
VDibrte Slawentvtlt borgebiniigni; t^re tieften Dtac^folgei ^
ten mit SSüte unb ni^t tmmec t>on @Ifid begleitet, boS i»n
jenen Giningene )U btifaüptta gefhebt, jefit ^(rtrn auit bSc
jene frühem, oft »irbeT^Itcn JBerfut^ berJCairer, bü Bon i^
nen in 3Cnf^Tu4 genomment, Von 3rit ju 3eit aui^ ancrfonnte
CberfioMt Aber bte |)o[enfärflen foctift^ gettenb gu tno^
ffit Ünger aI8 ein bal^S So^r^unbeit voQfommen auf. Xid
gmiliiliilt aber fwtte Med — eerbunben »aljTfi^etnttc^ mit bea
Solficn btc feit XajimteTi' KtßltuttDn crfolgenben ticftrn $cfU
fi^ng M 6^n|hnt^umS — au4 eine Släcfivtcfung auf bie
®teaung, in »eichet fi4 ibtttfeitd bte $oIen gegen bat fft^
tKtf)ieIten. Son ben Seutfcften ni(^t mefit nie frä^ bdno((,
»ber felblt angegriffen, gaben aut^ fit i^re bÜ^crige, bcm Slttdft
ftinblii^c Slif^tung auf. Son btn tSinfdden, butt^ wO^ ße
fo oft bte ftototfc^ > beutft^en ®renjlanbf(^a|)en »er^eert flatten;
iß bei btn OfiToniflen feimet feine 9Iebe; mit einem SSortt, t6
»erft^winbenjÖT Idnfterf 3nt jene wet^felfeitigen äBeiieJuBgea
beibn Slattoncn, »([(fee feit bet erfien gegenfeitigen SBei^mq
faß: ein 3abi^imbtTt ^inbun^ baft na^ au^en bin genenbete
yolitif^ 8eben ber 9oIen vome^mß^ bcbtngt IfKüten.
%li bditn SoteSfa» @mia{9, b. b- ,bn &ä^tit, bn
dttefte bec tnet ©iftne, wel^c Aagimierj binterCaffen botte '),
im So^ie 1058 bie «(Etcrli^e ■^errfc^aft fibetna^m, oennoci^te
er, ^;ei bon bei Slä^cdt auf £)eutr^lanb, nad^ anbem @(i*
ten (in feint äSa^t ju t>;ifu^en unb um fp tfiei au^ geltet^
. in ntaifen, ie mein bie bamaligm inntm SSerb^tniffe faft aOtt
Slac^bamic^t ein fol^e« Singreifen begfinßigten. 3n Ungarn
1) 3n Sitittf tn tiilfm Aa^fmirrt' utUi)Ca bie Zasabta btt <Sf/w
nlftin von dnanbn ab. GalU* p. 92 nennt brrtn ein; tBoUUaO,
ttlobflUut, ffitl^e (StiKioHaw), Otto, talt »d^etKa^Ml^ UtTlta
8. StanlaUl p. 886, Boguph. p. 26 unb blt AddkL Ctac ■«)•
md ■. 1025 äbtntnWnnitn. Bogaph. tat neä) bot {lufat, bot Vt
Itttttn btlben fttnt Ratl^feaiiBnif^ft (intttfafftR b<ltttl>- — ChraBift
polon. p. 11 Itnnt nut btt bdbtn dtitfttn dttine; Chronic prlDC
Polon. p.SB bat bfcfe lettmXodi^ ober an^i bie Ko^rttttbttCWW
..yGoiwIi;
etft^nfd^ itiaiffi mU bm üiigatii, Ktfymra u. Stu^n. 189
MI jwav Ue ^mf^ft A^nfgl Vt^reoS bun( ein l^ctwriA^
atf ]mf(^ ftiatm iungcn @»^ne Solemo unb Si^tt^, ber
Sü^ta JCdfn ^rinrü^** OIv bann bun^ btn SEob t>t$ U^tttn
Mt nrnen Xnsriffnt bn jDoitf^n g(ß4Rt nwitm; aOttn bte
baranf crfirigrabe JMnung btS (imgltc^en jtnobtn unb anbtre
Bn^iUniffe f&brten beiriu im So^n 1059 eine fol^ @|Mn*
mmg iwtft^ ton Jtinigt unb fitnetn iBrubtr, «firtjos fljtfo,
^cilwi, bd^ bttfn mit feiner gangen SamUtc baö Kiatetlunb flnfy.
3um ixontea SSalt ging er nai^ ^[etf unb fonb {»ier bri fei«
Mm Steffen SoMfai» eine gfinßtgt Sfu^a^me*)* Bn>ci 3abie
banmf etf^tcn ein gweitei; glfit^tling an beffen ^ofe. ^gog
6;^äiin?n) von Bbiftam vom am 28. 3anuat 1061 gefiorben-
XU mm fein ^te|lcr SDmbet SratiSIaw, blilftt -^eiiog dor'
Si^, ibnt in ber .^ertfc^ folgte unb fffort aSä^ren jmi«
fi^ Xonrab unb JDtto, feine i&ngeni firäber, teilte, fanb fi^
Soioonr, ber »ierte JBruber, wellten tnon guni geift[i:^en Stanbe
bcftnoit ^te, in feinen Sntneffen Krbtt. 3»« lief et ^^
anfange btir^ bie ifyn gemachte "üva^dH «uf bat ^»sftSii$*
4inn )ut Xnaoffme ber i>neßerli4cn SSeifien btrtben, bolb
«btt gewann bo(^ fein ntebt auf- ein rittcrli^« a\i grifitttM
Sebcn gcridtteter ®tnn in x^m fo ftbr baS Uebergcvidfit, baf
n bie gtifllu^ Zrat^t aboarf unb mit niedrem ^iibdngcmnMi^
IMen entflog *). Seibe Strtricbenc jogen ben VoUnffirftcn in
4n Sntereffeti, »i^renb XnbreoS von Seutfi^tanb (et Unttr>
fü^ung fu4t( unb o^t^n mit SEBrati^rmi) von Sßbimm, frl^
«n €4megerfo(ne, in eng» Deibinbung tvai. 9Io^ in
btnfetbcn 3abR tarn tS )um offmen jtoniftfe. .3Cuf ber einen
6eitt ^ <&(r]sg fßAa, von biei fjolnt^t^n ^eerfc^aren btg(ei>
ttt, in Ungarn ein, nurb t»on einem großen S^t ber Station
aater^t, belegte in einer .^auiptr^Ia^t an ben Ufern ber
Stets ben Sruber unb beffen beutft^e ^&IfStru))¥>en, }og barni,
•U Xn&rfül auf bet SUitbt ftarb, fiegreti^ in Stublum^burg
m unb »orb ton bin Ctfi^ftfira beS iMbt$ }um JCdnig ge«
4 8gL Thwioci I. I. p. 137. Katoua, Biitorlt critioa U
^ 199 fo. anstif Oef^ItfÄ von Ungarn, 1. tBb. CS. 155-97.
S)BSL CotnaiU 1. L p.U6-S7. PkltekyL 1. p.298-99.
190 Ccftt« 8li4^ X^tH QtpiUL
mcn aagtgAfltn ja fytbm, boni •^e^sg ft^ (tnitt auf bm
Sttge jn ttntCT^uns Ui ß^m^/tnaieA bcfinti. SKc 4i
tum yO/M^ •^coe jog S9oMi«D Un Üt Sippa m Ctai
iijitfim rin unb lagerte fi^ twt bic bortigc @reiöburg Onbcb
2>oi fidimg bie (Sinna|)Die nit^t, unb boS ^»»IJür^ .^«ce nb
0big <auin beut ^intn^oite bcr iölilfmm, fn tMt^en e« fi»
I(0iat9*< GDigloß^ot ge^^ (otte*). ^ imb nie Mc^
4)80(. Thwtasi Ll.p. lS7.Lkiiib«Tt.8«bBffBsb.«d.KnH»
p.21,bcfrtn9la4ii4^[BiSiiittIii«i ahtxf^«!. KntoDAL LII.p.l44a^
Sngtl 0. a.D. I. 0. 157. £a| Sotcliimi fclb^ bü bleftni 3n8i|»
gtgtn stnitfcR fcf« niib Don Xtiictccj ni4t oultoddlu^ bcri^frt.
S) 9Ia<^ btm aVainat i)i»t$)atoclQa-a.O. Le. ä99, ^aUiätUt
Grid^lung coa bn fitlagtrung in Burg Srabtc, »t(ci|c fi4 JinH ((C
GalUf p. 99 ßnbct, auf bEcFnil fn bat Chronic, princ. Polo«.
p. 60 dbtcgrgangtn, aitt u^tt XaüoM no4 Bogtu^wof mäi Um
Cknnk. {tel. Mannt f|l, auf tfara Jtriig mit fßblinm Jxgtqtti. Ocoht
Ift offtütoi Stdt unb nl^t ecaubtni w b«c XBeit^fd, ba Ooliii ii
bltfct flovi« ffiiid^Iuns ati4i nft^t mit tincm XBortc bei pjxitfta, w(^
abtr bn Si^mtn ntod^nt. Nun cum in piincipio lui r^;iüii* «t
Polonis et Pomoranii impEraret eonunqae mulütudinein ftd cutm
Grade« obiidadaiB inniunerRbileu congrefant, nae cootaaMdae «^
gHltenda Ha hIhm gmühh oon babait, Teran «ciain BohaBoraa
iandiu rä mramt. Snbfm Dlngaai L p. X55 bjtft Stdl* b(* 9d'
IM ino« auf Ocaabt»! b(|oa unb im BagapL p. 37 Mt <^i^lH|
fonb/ bit 9>mifl(ti lodnn in yomntoi nsacfaScD unb eon 8oIH(t>
an ((ntra gCulfc Sarai bt{Uat wocben, tombinirtf n bcibt Ka^xi^
unb fi^tlbtttf na4 ftintj: SScift bcn Stuf C^inil, btn tt nli^ (anntd ti ■
Ut Cffa «miNittbcUib, btn Snlauf tinrt inriinalism gtfbittace gtgta H(
Vcnifai ^14V ontfA^tli^. eStfnc OryltiUme Vifdiita bann 6ronf*
«t. 81 tiiA fRtt^ow 6. 43 u. V. ä6. Sucal Zianitb, «i. L
0. 159, ubm fft gld^foKi auf, nob Bon bni Ktaan fotfltm {^ Na-
rvaiewicB V. p. 42—46 (bcn CSand ^tx bit ^affotat (dliIiaA\
tmb Soigt, 1. Bb. 0. 218 ffl. Bandtki« I. p. 182 «RbtOctb«
nur bui4 fiBniB" Abre^atip^, ^Ut aitc bcä) an tfnm Jtritgr etg« Kt
ytnifni frft, bn tmi fo utnt'stc aninnt^mtn i|l, alt Gallea p. 10t,
Kaälnbek p. 189 unbbat btn Ocßnn aulfc^Eflbtnbt Cbron. prlsft
P«loD. p.61 bfraanitOrtd^lung, »eldje SSosudjnaf In btTangtffl^tli"
CMtOt w« rinm Aarapfi mit bra ^nujtn gibt, con (innn Xdtgt att
btn pttmmm bcric^tat. — Ttafabm gtbtn nun DiagoiE p. 252 nt
bt#m Kvitfafft tta4 rint langt oiufAbKIt^ Oi^^tang tun bcm Jtrftit
iwintii IMai tnb Btimn, ml^tt in Solgt bn 8I"4t Savoatli^l «^
JtMVf vcltcr tf^Tt mab, tft Bn> ntc^ hUtßt^, UsHUm
ft «tri flRBif, ba9 er «m Ö^Infl^ bt« 3aM 1063 «b« Ibv
fai« 1063 frin €nbe mrit^t (oBm maß, ba hi titfirt Sttt
^09 SBMtieiaw oon fij^ntn ft^ nU bct 64»!^ JBto
Ulla»'« exKrtWoDM (evMtovMt) vam&^tf *).
3a Ungam bt^üiptrte ftt^ untnbtf bei Xin% Stla in
ta ^crt^bo^ XU R ab« im SCnfonge M 3a^ 1063
liag Otiomv in ia *&tnl\^ ffükfy toUttt rinjnfttcn. Slttt
kern Jnngm X6i^( ^etnri^ IV. jognt 3Cba[6(rt, 9)tft^of wn
Snmm, nnb ^njvg Ctto von Xtainn im ^nbßi 1063 rutSf
Xta^Xfa, hinten twn Qtäemo in StuIjEarißcnEiuTg nnt wsl^
1^ i^ nrit Btla't SJ^tmcn. 9{a4 bn ^tutri^ Xbjugc
gmetfim icbo^ Mbe ^orteiat in ntutn ®trcft, in Solflc M*
joi Sflri'ir Si^EouS unb SanuptTt tpitbtnun noi^ $olen mU ■
McB. XiH^ btrflmal fehlte i^nrn bie ttnttrflfi^uns iBoIt«*
teb*« m(^ SRit ^{irif^tn ^tfStiu))))en bnmgcn fle in ttn*
gant dn; ein 3:^al ba 9Iatton trat fofott auf i^c Grite mtb
eolsmo, in aRofoh9 CKBieftlhirs) f{$ rinrAÜrßoib, fu^te bm
SrtAciL 9ran tcaat untre Bennttteluns bei Sif^ofS 3)rfibc* '
OBS »m Stooft iibaein, b«f )»ar Salomo im ^ifi^ bn H*
wifi^ <&tnf4aft Ucibtn, bie SA^ni JBda'C a»tt ti$ ^m
^ ein^c Sanbfira^ <m bet Z^« ersten f»8tai *). 6»b
^e^ge^ twtten bie 9Men juni jvtittn 9)Mc mit Srfslg in
Mt n^orill^ Sti^tiltniffe ctnsesrifm, olB iVmige 3a^ bo»
ofX^S^ au4 in Seji^ auf Stu^Ionb flottfonb.
9bi4 aoiabimifl Sobc (ottc bie X^Uung ftintf SlciiM
mtR finue GA^ unb benn 0ta^«nmfn bie tbm ^t^ en»
fo*. CHtfte Ütgt waicf4«{sl(4 0*Un»p. 101. K»dlnb«kp,Ut
W Snobc, bs^ Ifl fit von Cingvft ria tn tttotfi^ «rtgtr^uiAcB.
Q SgL Coamaa L L p. 199.
I^KgL ThwroDi LI. p. 14a Katon* n. p. SA f). «na
grl L e. 162. Xof tiift uflSMir^n ßcr^dlttitQiE ijl uwl tu b(tit(t^
«tl cbitiftiU Gallai p. 106 Dan rinrr ültctTCi&uas esatonu'l imb
9i)tftt<ni8 eaMffatrt' bur^ Bobllan, anbtmTtiH Kadlnbek p. 127
M4ltii, mb MH bcti fptent, »it txm Bnguchirat p.S07 mb b<M
Ckisiift prifl«. PoloB. p. St iia40ef4ri(6tii i9>
D.„ze. ...Google
JM CrfU* B«(^ TiifUi GnplUU
tMit^ent« 9R«(t fcn SnfTnt gef^tE^. Smim AHege t»!«
fi^en bm 3|ifilf&rftm, St&vKpft mit ben-Vetfti&enegni uiA m
Um wilbtn 9Iac&&in^6rtitn, tiann aab mann fTtgrritfet Sägt
gfStn bi? Sitoun »et^rclten ^r oti, o^ne t>a0 itgenbivie b«
be|itei^e ober bautinbt SIcfultate ottS ifmcn ^tiDorgingtii. St
ereignete et llc^, baf Sf^Iatv, @TDff&r|I von JCtctD, nnt fäi'
nm JBrJibrm von ben ^ttfc^eiKgen in einer n<!(l)tli(^ 6(^a4t
an btc Xlta fiiaig it^itgt iturb unb na^ Xiew ent^. Xk,
ffiärget-btr Stobt, übtr büfe 9tteb(t(age fowie aber bieSn>
gming btS 8ä)1^'>i, fi^ 3U neuem SUaapf an t^ie €!)){(( pi
fitUm, tmf&xt, befreiten bin im ®ef4ngni$ fi^mben S^tfln
oon ¥o{o(i(, asreSIa», rfnen biS^gtn Segnet beS Qa^'
ftm, tDDiaur Sfdölaw f^nil, aI6 Tetn Sniber ffifeiwM Xiea
oetlie^n. i>n Srofffirft (wga6 f[$ nai!^ ¥oIen, bir einwl
VSoUiiAxo bei @o6n feiner Sc^tvefler, jum a.tbtTn fflne e^
Semo^Iin bie SEante beffeCien war. 9Stt üfmiben eigriff ber
friegSluftige |)oIenfi&r|t bie fi(ft bartietenbe ©elegen^eit jnanw'
Sfigtn unb biac^ im Solare 1069 mit einem ^eere gegen Xiw
«uf. ffifeSIaw entfloi), oijne eine ^i^Iai^t ju wagen, in fä
Sib^rftentl^um tw) ¥olot|f, bitAiewei ober wanbten ^ m
Unteijli^Oung an bie St&bec bf< Siofßnibn. XufbeieB9{4f
rn^t mit ben ficmben <^JiIfStni))pen gegen Xtew wqnr&tav
fufete bei tcgterr au4 miifltc^ fnnen @D&n 3)tfft«[a» nrit ß*'
nei geringen @(^ wttaii, lief ben JBfirgein ber ®tabt6ff>
geling oOee CorgefaOenen angeloben unb «bielt fOlfytg^
fbr ben Sofin bie TCu^^me in Ainv. JCmmt aber nn# P4
SÄfliöIaw ()ier im (i(^etn fi5ep§e, a» et gegen bie Z^tae^
bei ^ticnt 3(uf1}anbeS gu irfit^en begann, SinjelAe gtfdndoi
fe|)te unb TUnitit blenbcte, to&fytm)) bei Sater mit ben 9*^
^ertHtigog unb mit biefen glri^falU in jtiew dntäifte. B»
Vnen f&tilten ffc^ nun bie [e|tmn aU Sieger. Son ben Vv
neftmlic^feiten be« 8e6en« gefrfelt, welche ber ÄufentM""
ter burii^ ^anbel reichen @tabt baibieten mo^te, itiAfßti^
Im» nnb fein ^«et faji ein 3a&r tn Äiem. ffiijrenb ti ^
©rofffirpen eö fibennötbig Pillen lieg, baß n nur bunt f*'
nen ffieiijtanb bie .^errfdiaft tsicbeigemonnen fiatte, ^'^J^
SDraif twt iwlnififten Sintjuattierung auf ben Bluffen iw* ^
tiefe enbli4 V"^ SSibttllanb. Siit ^olen mmben einj«^ '"'
Ctf^Kf4»( St&mpft mit bm Unsara, SU^mm o. EXuntn. i93
ItönGf^ in ben JEluortitte^ of^agrn, unb ^in4 MnK^mli^
ta( ^ Säolcdfon) cnbli(^ gum Rüdjnse gnt^t^igt. Xm 2. IDtai,
1069 ^ttc ci feintn Ginjus in Attw flt^olten, im SAdr) bcC
fv^enbcn SofiTcJ tvoctn Stobt unb Sonb von bm Smnbcn
beftrif).
jDtefm Admf ftn im £)ßro folgtm wicbnunt Arifsduntci*
B^nomgra SdnHtHacg^i im SBtflen bcfl Städti. Xmx ^ibt,
wiläftn bic Semtd^Iung fSJtattöIatii'5 von Si^meit mit bn
e^vK^n bc8 Volcnfurjlm gwif^ni Sribtn finbcigcffi^ ^ttc,
f^fint fAon 1068, alfo ooi bm nifltf^ni 3ugc, xoUbn gdn»
ifKn )u frin. X>tt Sufammcn^onfl mit bn SJtilouf bitrn )>dI*
idf(!^:bi(mtf^'Sa^(Eltmfl'c ßnb ftrili^ buntd, allrin fo viif
t^ bo(( brfoiint, bof im 3uni brt gtnamttm Saj^rtt rfai b&^i
Btf4c< ^en {Mit an in ®renje »on ®(^Iefttn wcfaamüt
■Ol unb in bot 3af)»n i070u.7i@«t)jfheit:gfcttm unb ge<
gnifettige SinfiOc ßot^tten. Xuf bicft Xdmpfe mag ft4 ble
tUbctKefmmg ^ii^lffi, »dt^e SaOiiS unb bie anbtm Atem
ftbaii^m d^neni^ta in Sonn einet einjelnen erjd^Iung un6
wo tni Xrifgcn ganfi^fn 1)olen unb S^^mtn auf^ewa^rt tia>
. bcn. 3n bet Btit. oU SoMia» flc^ suf fetAtm tuffifitett
8) 34 'b fn Sttnff bit^n petnffi^ • ranir^tn VagtltgtiidUtn iltta
tap^ Std^tm gtfo^t, fo iDtft fic auf Jtacamfln D. 6- 60 fg.
ft cBtu^mra fbb. iEHt 9ta4tl4ti& W GKlIn« p. 109, Kautabak
f. la ttagn, Vit faff XM, »wl fic eoD bbfwddl »td^tM, fo of^
I« kl ff^onlttr (in|((|wr tutafannmi^diistiibtt BnOMÜtiUffienmBtft,
Wf |h HU Ott (ot^t tfnn Än4 t«^ ttimni. Sob^tfg ift an^
Ut fR t&rigai ettUcB ^ft »iitU^c UcbntinlMnimuiie {^ Oi^^dbnig
Kftatn, »a< 1b figen ftäinvcn SotcUaii) etmbtv'l OnAettma XinH
M^trt VibttL — SoMfa»'« Utbtnnntt in Jt1ra> f^tOtni fU in dnna
osttlf^n 3b0C Gallui p. 101: Rogata« ltai|aa BolMlava laivai
a rege qaaa bcwat, ttt obriam ad M vealnt ^Uqo« pada mooIob
A raTcnactaa aaa« («ntla «Uberat, poloaaa qnidan boo anuilt,
Nd Batbenaa dadlt qnod Yolnit. C<»p«tMit nanqg« Ur^fi BoUalai
FhAm eqol da «Udou ad locom eonraiKiania toHdeai ami manu
Ratlwmu poaolt, bm tarnen eqno dNcaaden* icd barbam cjni «abri-
ieado firdlem, oacidiisi ei mÜi prednanM ashibolt — Sfl Uf U(
StmMhmg btt 9elai in Xitw unb boi btn4 bfifcttt omnlaftni MA'
m B«WEa»'l, Ift aaii Dtnsoia p. 249 ad a. 1059 n-p. 264 «d
>. lOTO, tfaqflw TM^iraMmtm aHm^ntt, btn tun t^ kf bn to>
limine Ucffi SrpAitfni btnnttcn nnir4"> Knnalm tmi stfbfat.
«et)}cll, Sff4{4tt 9ela>«- I- 13
194 Sißt« «u^. 3(c^U< Capftit.
Suge befaab, ^ b« SS^tn^jo^ wU Qaüia btA^id, nit
fnnct gonjm •^eertemac^t in ^olcn (@4ltfün) ttn. ISi bun^
jog bie bieten SBdlber utib ^tte auf etnn jux @(6lai^t ^
,Rgiuten Sbem eine SteUung genommen, olö SäoltHoxo auf
bie Aunbt vom SinfaQ, beb'nbe nie ei xoai, lafc^ bnbcitiüt,
ben SA^men in ben Siiiim tarn unb i>ncn ben SfiSeg, mtf
aeld^m fit {jeretngeiogen »oren, wrlegte. £}er 2:ag neigte fi4
bereite feinem Snbe ju, unb ba au4 bie polnift^en .Raufen Mn
btm etögen SRarf^e cnnübet. loaren, voQte SoleBiani ni^t
fbfbtt ium Angriffe f^ieiten, fon^etn fanbte bie fiSotft^ ju
. ben JBS^en: et wetbe am ndc^jitn Xage jum ©flogen et:
fi^ctnen; fie Htten ooi^et, aud bem'SJoIbe ^ervoiIOBanaib,
wie tiungrige SBälfe mit bet genügten Steute tn ^tbtvefen^
be« Ritten ungefhaft in boS Sitfi^t ber Sidiber fid^ judut
jujit^en gev^gt, iegt ober biete ftc^ i^nen Setegentieit b«,
im Xnge^te beS 3<igei< , bet mit 3agbf]pießen unb ^uaMi
ibrei epwc gefolgt fei, ben tbnen gef!cOten ifU^tn täJ^t bun&
^interliß ober Stud^t, fonbetn bun^ Za)}fetEeit ju cntgtt(ii>
9ttt gemmbtet Si^ antuxirtcte bet JBibRicnboiOff^ eS fei sai
uütbtg, ^^ ein foIt^JEAnig gu einem niebem toum»; ncn
(t JCagimiei^' @of)n fti, mäge et am folgenben SEage bereit ftii^
ben Si\tn^ ber JB6()mcn gu cnoarten. Söoiahto lief fi4 t'»^
f((en. @t errotrtcte btn Xnmorfi^ bei JBi^men, ober f$M
not bie ^Hftt beS SSageS »otüibet, aC8 er von ben ftunbf4#
tetn etfuf}t, baß iene in bei Sla^t bieSluc^t ßattbol Sieffn
gefui^t ti^tten. Sia ergrimmte bet ^»lenfArjl übet bie 2:iiK
fc^ung , fegte no4 in betfelben @tunbe Mttg ben but^ ^^
cen gtlie^enben na4, fing me^iete, t6btete anbete unb W^
bonn ^eim*)- — ©oli^e , einjelne Äriegßjftge motzten betötl
9) 3n Sttteff b« Cnfammbiiie tinel bH/mififm ^etrrf aa he
f4lefifcf|ni 9rcnte in Safirt 106S vqU Coimka L L p. 147. V<'
lacfp I. 6. 804, bdit btn bott gtBantittii CM Dohnfna ^ bot bcv
li^t Z)tbit!lt, (fntn Statttman, uafrrn bet CtanffK, tvtl^e boctnoA
e^Xfün fA6it. — iDcr Xntgljußanb itaift^ni eitinica nnb yotc I*
»tn Sia^un 1070—71 e'^t am Lambert. Sebaffnab. ed. Knnw
ad b. 1071 p. 76 (d«I. Xnnnf. 10) ^nvot. £)b abct bft tSn^Vm^
(ei Gallaa p. lOi, Kadtnbek p^ 128, atUtt i^ auf bfefc XdW
tiiioetn tabt, »irfliit in bieft 3tft gt^imr, bleibt frttti^ |weiftl^
Dglizac^yGOOglt:
Sifötscrk^ Admpfr mit bm nagam, Qifytatn u. Ruffm, 196
m^nnalS ftattgtfunben ^^, oU Aoifn •^rintii^ IV. ßt^
bsrcti fte no^ ttmnal vnanlagt falj), in bteft Streittgtttten »eo
wälttVcCo emjugrrifen. Igt bniff bribt gärP« im |»nfcjl bt«
3a^ 1071 nad) Wnfm, litß fte i^ 3»if}ig(titm ivegm
^ an unb bioffte Sitn tili feinm $einb gu brtnK^n, brr
lueifi ben @(8ntt ttiitber mit bm SBaffm angrifft"). 2>iefe
jCto^ung onfetiltc inbeg um fo mtfit t|}tm Sn»^, ic mentgti
•^räiiic^ bei feiner ganjen SteUung im Sltic^ fle audju^^ten
im etanbe toax. jDte Seinbfeligtciten bei ^fta^iam i)attm
«4 tote um ^cn SoriQang"}, unb <iI5 wenige 3afne btncanf
(frit 1075)' SSrotiJlat)) Don fBAbmen in jentS enge JBi^nbntf
mit .^einriii IV. trat, ael^eS tt fein SelKlang treu bemofrrtc,
mo^ bieö f&i bcn $oIen Seronlaffung fein, einerfetU ben
Coi^^Ufe gegen -^einri^ gu Krfpie^eD, anbcrerfeitf ober
ta ODf Mtc e^ft^Itet fifitüttrAbii» trinc äueta/lo^^^tn StfKmmuni
eti in iafbcns finb. -^ Skninftafiontf if no^, iaf K^dtabek: p. 128
■it bea Si^inra ati4 Anitreaics Bnbunben fcfn lj|t, ivticlic Bogaph.
p. 27, bcm OD btoftt euQc o^tnbar Jtabtubc! tu ®ninbt Itegt, Austn-
1m Bumt. Dn hfo, Rn Bohemorum, iMld^n bn Xnt btt SSogu^i
Ml rmiint, tfi nuc an* leüim SSUttnJtiinbnip bt« SJrrf. «bcc fttoK
Vm^a^in nttantm, inbon fit in Xablubrf't SBorttn; Bohemfcu
hc9, nox B leonii ferodtate dcsüteiu, Talptnai Indnittir wtotia, btn
Bt^tto Rannt btl bt^mifi^ ^^i)0l tn flnben fiaabttit.
10) Sgl. Lambert. Schaffnab. «d tu 1071 p. 76: lotw da-
con Pdownun et dnccm Beheimonua infeiÜMiBa dlueoilo cn^
ftofta qnod CM rai in ciTitatatD Misene anttunoali tempore eroca"
tM, ^iitu corripnit et ut deincepa anii dngoli ternüuii contenti ec-
«nt, MC M TieUlim tonenrüa iDcnrüonibiu bcBuerent, lub obtentn
ngiie ■^wtatii pncc«pit, üioqnin le boitem et -vindlcen Bipertn-
n* Ibnt, qüi prior alter! anna iotulinet. — 3n bn %ü Sttlftn IffTl
mt^ttatta nombt, mtt^ bti et^tttgcn, na^itft, vir. e. 887
B^ aiitmtiüs itbrait ift, untaieii^neten ncbtn Jtinig <^inrfi^ au^
C w tilla» oon eititnta onb SBoUlffitt son^oUn. Z3d4 1^ bieSÄt^'t
hr Ddunbt gntiftQKirt.
11) iDn SoTtgona ba geinbrdtaUttii jutr^ui ^JoUti unb Stbnen
gtttoirt bttSta^ri^t £ambci:f<6.92^(rDoi;, baf £6nis .^tind^i im
3a^l07S(tne^ttcfa^ Begen bit^oltn, id cauae praeteaden», quod
BtioM contra Tedtam mun bello impetiueot et fine* eocan ferro
et igoe bfestoiHiit, |uin Sionoanbt fcinn: Räfhing^n geetn bie eaä)^ta
196 atfttfBn^ Tt^uta^pUtL
ati4 Me Mtmtn fatfttuimib ju Mdm^ffen. CMS Qti^dm
bttrrr ®(fAt(i)tcn ift frciüi^ vMi% unbtMim; tek niffta mt
tmb tli^, &wiMl«ao't Qo^n, im SMif* 1076, olfö n tu
3t(t, in nwl^ ffirattftlaw Dm tSi^am »irffad^ an tmt %u
gtlcsoi^ten ■^chiri^'A IV. SEfKtl tu^, btm Delcn^ifn ^
gen bit Sd(men •&fi(f<^aufRi jit^ttfn "). 3n Stuflo*
«MC nteilit^ {n)wifc(tn rine neue Ktwhttton tifoigt. <St^
-bcn @ropf{nß(n Sr^teta», mU^ct ft4 burt^ e«Ie«iatv*S t^iägt
Qntnpfi^tmg im iidfyct 1069 btr oetfotetun •^rnft^ft in Jtim
nitbtt b«n^4tist fKttte, totxm bnritd 1073 feint ctflneafirii'
bcT, bic Sfirftfti ®m}lo<Ian) imb JOfnooIob, ati^c^nbnt utt
fyLttm jenen }um jwetten SRale wttrieben. SSitQe^^ m^
beloben ging et jundc^ft nacg $oIen, fanb ober bieSmoI Mk
ttnterßfi^ung wn brm Sotinc ber S^rocßer. Soietioui n^»
i^m fogar rinra S^ril feiner Sc^jfee unb „miti i3}m, na4 bes
SBocten bes niffif^en 3fniidi0en, ben SB% »on fic^". £«
QlTO^TJ} uonbte ft^ baiauf an Aaifer ^etnrii^, nibS4 «•
1075 bcn )]d))ßlic^ ®ti$[, unb in brc Sfiat ^berte @resBi VH.
- in einem eignen ©^reiben ben |>oIenfbrfItn auf, bit gmufiffli
&öt&^ bem Slfi(6tling fiecauSjugeben, „meti ^icitntgen auf
{eint ffidfe an Q^rifti unb ®otte< %ri($ X^{ ^n finwik
»el^e ^(nbecn 9ut ungertt^t in Seft| nennen unb i^ SRiffie*
ttfat nti^t, rotnn fie e* öermflc^tm, beffeni". ffiie Bwnfg in«
beg btefc (Snupftl^Iung fru^tete, nie vteCmetic ein gutes Set«
ne^n gwifi^tn SoItSlan unb ben Stfibem tti wttnAcatn
Qtoffiii^m in bitftt Btit ^att^attt, jetgt bte oben cru>4tinte
UnterjU^ung, xotUbt bie S^tuu iour im 3a^( 1076 bei
9)oIen gegen bic fi36^men leifleten. Sivac (c^ite Sf^Iov i»
^^cnbffl 3a^ mit yolnift^m ^ä(ßtnq)peQ in fefau {^eitfcM
U) Ka4LtBb«rt. BcUffiiKb p. 16iieW(B(n&ti3.10K .
|C(, mtfiMt* ttt feint. JMfet I. e. SST, SH tu TL f»alatlV I-
e. US it. — SHt vm^ Dnttrftttting im 3a^ 10» R»a|at
N«st«r wi t.
..y Google
SttMm't Mnmtg »unt Mdgt. 107
tn bau Bvgt fn Deifton t^cUna^m **).
Saft Mn 3a^ )« 3a^ >dt( eoIcHais ^imot^, ni^t
imd^iÄ fnntni 0TO0m 30M4enn, mit feinen €St^nn ^ bt
«den Ama^figra umfrnsmnniKtt, fat Bd^en, in Unfimi,
fai Stafiav^ gcTi^aflen, irab ow^ Mc |>»tnmcm, wcb^ mc*
ba cinnol in bie )>^nife^ 9iai^aiibfiA«ftcn ctnge^illai «o«
Ten, hdp^ jntfic^ewicfea "), oU ci nun, td^t o^ne 8UKt>
U) ncftn ba Cnlanf t« tnnmi nfflf^ni CntdltnffTt frit 1070
•gL Jtaramfin £• tS. Si. — 3ai Soauac 107S (ot STUlo» **"
kitf^n JUml« fn «taing um ^Afrl Ogl. Lambert p. 149. — Sa
Britf «vcget'« VU. Kai. Murt» 1075, ift M Mkmi Mcnnii>
cMdGvraai non coUectlo XX p. 1S2— 83 gttradt— ZHugpfi unb
f(bt 9ta4ts(eR üffni 1071 bra BoMfa» aul JCieio nac^ |)rgan9ll
lit^ , tirfel ttnb Ut umHtgHAt 8iiiibfij)<>ft trobmi j fiUr ttn ^^Olft bft'
tnfen BnAcc MeaUUaM wn Oneani iamvttt «npfanam (SamptTt slns
etil 1078 Ba4 9>otni{ 001.8110(1 0- 0. O. !■ 0. 169), 1072 noit nii>
g«B li^Ai iMftUiff tfaun eaaW4 ^IT4m bn e6^tin SMa'l anb JUnlfl
eolom» wmitttbi ^itftc mirb btnül i06t scfttlolfra), boriR 1079 ja
flnafen 3fi*ta»'l 'rinni äug no^ <Sf)üxa mttaitl)am, XBohjnUn tn
licni, 1074 aaöt Xim ^t^tn, btn Sfnootab in thmn (tWetn OnfTtn
tctbflra, iia4 yolni inrjldttlntn, fiit 3- 10T3 (m 9<^b}<>^ tine MtU
ttpMÜta mtmi^ai, Jtim tta4 Hfi^ttiißt Sdägnuofl cnbna mib
bn STÜtow MO arutn ifnrttai. — IDa Ue Utttat nff- XnnaUtt oon
•Bn Htfcn ttntinKtmimt« iUfm^gm, 1075 im 3iiii. SfdMa» In flXafng
WR, in S^. Qlrtao)^ ^1- fit ((n |I4 6d XaMfam otvmxAU, 1076
ttfciMtob'l Cto^ bcn yolen la ^fc Btstn blt SHntoi tarn , nnb
10T7 nft SfAfiO"* "^4 JHf» giiiAÄi^, «nllnt S>hiaDrt'l Otsd^luiia
tit XatvritJlt. 2>a| Abrigeiil Ue yritn ouf bffTin 300* ba 3. 1077
Uk Vrebcnoieni in XMtRbti au^tm, giit «uft bann« fmeoe, bof
SlUla» fai 3. 1078 friatat Go^ 3«tepM Mt «telkiit^tr iraaU>
■b n* San» oonfib. BsL Saeet Vtfu^^te MBlBtabtmlE e. 441.
taianfii) %. O. 76.
14) dt CkranioB poUn. p^ 11 fdft bU bUm JMctMS* 'BD'
M!«r( In U( Borte tnfannaeat qd ~ nortaa pati« «wü in dr>
«Aa ngna pwnA pnelb et oom «pnt G«tu , Rntenes et Uog»-
ntaliqMt anaemi MMam tnhcnt n. f. f- — Chrcnlfla. pilne.
PtloB. p. 59 tut bit BfKt faft »>trtU4 nadMefttricbab Qetu ^
|nfli4 w^ bt» Vptoi^tbniitit M Bnf. ynnftn. — On Jtani>f gc
en bit yoaUMEB tnritwea GalUi p. 104; Kadlnbek p. ISft aab
M4lini9T|blB MeChronlbprlHcPoloB. p.61} b^l. XWMtlS.—
..,G()oglc
19S Sc^c« en4. Z^tti üdflttU
fUft auf bie ftmne Svietea^ im Btti^t bn SDeutfn^, mfb
bBT(^ fte ttoi jAem XttgiHf von beim ®eite ff^ gef!(^ iMd
ttnbr btn f4on t)on Soirttap Sftro&ip mdgrfli^rtra, unter
beffen Slat^olgcm wtebn gefc^terten $ian ou^nt, tiuc4
cftu fn!« Xnnofme beS fintglti^tn StteU cmetfeitS ben ®Ian}
fdiMt ^mfcfia^ gu ab6ben, «nbnerfritö frine vAQigc Unat>
^ngigtrit Dorn „Seiet" 6fftnaid^ baijut^un. 3n brmfdNn
Scitmotnente, in welkem Xatfn ^^rinricb tiaife unglücRit^em
Aotnpfc mit bm ©at^fm, oon fafl allen ^iftm be6 Sttidta
tMtUffen, tsic ein Sl&^tling übtt bie ^pen ging, um in 3ta*
Üin ftliß bit eeTf6^nuns mit bem .Raupte bei Ain^c jn fu«
(^m, feite fti^ Sßoleitm am SBeidna^tSfeße beS S. 1076
bad 2>iabtm auf unb ließ ftt^ «on bm Sift^ftfen feines fern»
beS )um Xfinige weisen. SSo^ etforniten bie btutf^en Sär*
^en bie Sebeutung tiefet ^at fftr ba6 Stetig, als bie Aunbe
twn itit balb batauf M^ jDrutfc^Ionb fom. >^eftig batwn btt
tvegt, jAmten ftc einonbetr baß ftc but^ «gne Sntetiac^
unb tnnm Jtilmipfc bie 9Ra4t btr „Satbaien" fo weit vtn
mehrten; obn fc^on fiatttn ^^ bie gegenfeitigm {ßttMttniffie
ber %ütflm jum jtaifei unb betbei jut Jtii^e ba^jin entnidtU;
baß an eine JQetföbnung fät bte ndc&fle Suhinß ni^t )u ben*
fcn »Ol, alfo aud^ iebe Tiva^t auf eine Demüt^igung btf
fcflftigcn $oIfflt6n{gS entfernt (ag.
£enno(t unlot SokSiow feto KnigG^e ^>mf^iiit m>
niflt Sa^te batauf")-
Xn blcfen Aampf mit btn $mi1im TnApft flc^ Me |inrft mb •alln*
46ei1itfhtt eagt, taS, uHI in bnnftI6(n efclt Volcn M ttetm Utbrc
fttra fl6tt tintii 9IU6 buT(^ Mc ei<(tt)nre in Sli^msm 6ina6st)»an
unb ntninhn »inn, bit «oKon ftltbcm btn @(trati(^ bn ^anjec on^
giBtbtn ^itu.
15) ^uptqueUt fte bie JUnigMibmmg Boltlfitw't im 3. 1076 ffl
Lambert Schaffnab. ad a. 1077 p.ZST. Sb BreTia ohroait.
CracoT. bri Bonmanberg I. 1. II., p.79, a. 1078: Bolealsiu «ecand«
MWOUtiia «atj'qai occldit aanctam StaniBlauin. — Chronic, priac.
Polan. p. 6! ^t btt fn frihtr frfntc gmilinllttn Dutllni tnttialtnt
nac^d^t; BoImIbd« vero b tantam ■uperbim tat eractui propt«
nrum habnndantlam «t terramB qnod noUat inperio labjaotM, m1
* •« IpM ab oBnib» rax vocari. — Sambttt OM V^friämi 4
..yGoogli;
fSottetaa'« S»i^ mit t. Jtfrt^ u. ftE« fßtttttiiaxis. IM
9tan fcnnt hU ouSgqric^ttete %iaSmgt, tit gtoßartfae
a^Kti^rit, mit »elt^n @i^pr VII. ^ in 3nttwffnt bet
XbilK anno^ 3nbnn n fie ber s'fotnmttn olwnbldnbifi^
e^ri^en^ gttioanbte, mtsingra auc^ bit ftrc^üAtn SniitUt«
a^ dolens fctiut Ztx^aXfaaMt nic^t 3m 3a^rt 1075
faÜMc ex ju ifntr Otbnung fräte ecgatm nac^ ^Ira unb
fßb t^nen ein @(Mb«l an SBolOitao mit, in ipeUdnn n tief>
fin Sit&c unb Scgebung fär ben ^(igcn Xiiofld^r^cn ^ctiuS
trod^nt, ibn timolttit. bie i^m ommtrauft SRat^t auf eine
Sett nw^lflefdUige JBcifc ju MrnMlten, unb i^n auf^bnt, bie
(Age(änbtm Segotm nati btm ©(mtc^e )u Ifina: „ffin cw^
^htt, |)Aict im4, »CT eu4 »etaiitet, »erachtet mic^ '*).''
Sran xm nun ouc^ nii^t nrifftn, nitl^e Xu^afime bie 9tga*
tm Bon Seiten Solediav'ö fanben, innietmit bie geifüge
Baotgaoi, in nwlc^e bie geivaltigc, »on ®rqoT VD. unten
nunmene 2>uii$ffif)rung bei Slefonnation bn Jtit^e bie ganjc
a6cabl&)bir<^ ffieU twrftgte, anf ^Icn einen Sinfln^ ^tte,
inb tS b^neifeln, baf bie Station im Sangen tief von berfcl*
ben bttfi^ mtrbe, weit fte noc^ fnn oon bet occibentalifc^en
SiKtmg ^axä>, — fo crfc^eint eS bo^ wabtfd^etnliib, bag bei
<Eonßict, in n)t[($en JSoItSiotD wenige ^afytt bärauf mit @tft>
DtHoiv, bem Sif4of t>on Jttatau, geriet^, mit jenen aüge^
meinen fii:4li($enS3en)egungen bei 3nt jurammenb<faigt. 9Rert>
ttfa bige tw etfe gelten bie älteren (S^toniflcn aber bie ganje 3Cm
flt[(Qfli^eit (eit^t bimveg. &aSüi fi^reibt nur: „3n »et<^
Seife ober Jtönig Sßoitiiaxo auS $oIen «ertiieben n>arb, tfi
long )u eijd^len, nut baS fet ju fogea erlaubt, baß bet'Sbri|i
mi^ ^tte am Qbriiitn Irgenb einen Stf^Itritt tdctiecli^ xi^
foHta. jDenn jened f^abetc ifim rnn meifien, ba$ ei bei bei
€fatbt @änbe anwanbte unb fär ben Seiiatf) ben SSifc^of
buT^ Xb^ouen bei ©lieber bellrafte. 3)enn webre entfi^ulbis
gen tvit ben Seei<!t^, ben Sif^off noc^ loben niii ben Sii*
Big, bei f» f^mdtili^ fii$ idc^te '')."
ätitflnoffe, fefgi gut unttrrf^ttt unb soOfODimtn juenldflts. SDte JCiii'
tu büftr SadiiH^t bcB'tlbm 6ri N&rnsxewici V. p. SO iplib itbctn
mbcfoneciuD (bcnfo 9Ct»unQ(n aU lUtUKi^cnb ttfcbdiun.
16) egi- Manii L L XX. p. 182.
IT) est. 0>llni p. 109.
aoo 9t%t* eu4> Ti^tti 6a^u<i.
SBa^cent) 9ama faI4«9c0stt auf diu BmH^ W
flSfrt^ft bfutOc^ fthmriß , »on nMltbei nnc oiu^ tääfi cfan
nii^ ntnflaiA »iffen, mt^ btt 3tFt.be« JUMiM, Mb
ä)a no<9 ni^t DoOe )wet Sa^nntKrtc tu^ StaatMa» f^
falls fi3if$of Mtt An^u tv«, nui (ine 6tj4|)Iuiig, »d^e
- m^f4riiilt4 bei viel fpitn otgcfa^m ^^enMeftttcfbnng M
^ GtanWEo» cntnonnnm '*) uiA gleid^alU in bic fjiton
18) »gl. Kadlobek p. 181 iqq. mit p. 845-47, S4S-19,at
59 tL K. p. 141 mit p. 377 bn Vita & StanUlki. A Onk
«InMiifll f^riatm, bag Me VUa bm Kadlnbek Mm^ (abc^ Alcte ^
Mafbt£|ittl»a, bccfmIS. 3a«t(. bcttXabtn&tf t^cOfanKiidi^
ttKiU patofliiafcU, an bfifn CStdtt: boJM iiunp«! BoleiU B«|ii
BfafiuulBiita« p««lift ac Tirtotw vitiaqn« et qnoModo 8, Slaniilui
ocddit in tII« ejaidem Scti Martirii re^ericsi unb 2) tqngl
Sarnicki (16. Sa^ct].) p. 1056 btl 2. ZI), bn (df)i(SK Ut«fiab M
ZHagcft, baf ivtbtc (in SaQul no4 {m ffablubtf |Id^ bitft 9rtlV»H
^ittbt.— B»guii»ai f^licft <Ic6 in ftfnn QrjdtiUtne« pt XT n.23rfB
Ooiqni bn .Vita an. 2)a tc mm am 9. Stbc 125S grftotbrn it OlL
p. 6S frince gcttfttttt), bit JCan«nirät{on etauititm't abn a9 o» 1'-
CStpt. 1353 rtfillBti («sl- ^«t* ianetoram, Mai n. p. 200), oibd
Kn-btttnixt r^mianctnn SUBiniaoM ntnnt, fp Hnntt naa M fliMi
bin, bat üi4 frin Snt aul b<i Vita fp6ta iattrptiiet ftf} c(m XiM^
ntl^t iu4 bnbiit4 d« Stfidtiautifl (inbft, baf fit^ bd Bogop^ ^^
bk Brntt Ibbnt «njo* gcMA ntM «t Mraoola in Tita lpt>**
beati Bartyrii plüiiu GvntlneQtiir. ffnlft^dbcnb Unb fniÜlft Mit
Oriabc afifit. Itibra bit JtanonifoHon naib f^on 1251 mit bon pAp^
»4« «Mnbb mtt^anbdt {««1 AcU kc I. c.) unb im 3a^ ^^
OM S6. Oai, crttef bcctfti Smwctnt IV. tln O^tttbcn, in iMl4a> "
btn Binoritta Soräb Ben Stietii oitflnis, fI4 nwt 9eUti |> tt«ita
üb Mti Ut «clUaM etonMo»'! UMtcTM^anflai miaftdtai, M
i»n fü^, ba| BaamAoI aOttbing« f^M bot 1238 bM WTIIof mmI«
Btnwa tonnt. Dal e^tcOtn 3nno<»t' IV. f,it bei EajnaM i«
B«oL ad a. 1252. No. 8t fßtt^^iaiVOb.htl StU^itdme-^
unb au« M Dtagoai p 7l4-I5t b« &ttm ^ t< f«Ufi6#M
3a^ 1X50 eeft^t «tobann Ibtmn aufe ttnt Softe: o^ot («t* ^'
alltfn bon tfnte fpdteni i^onb tcrc%tn/ anfdagli« an bin S<A 8"
f4t unb bon boct oft In btn Snt gdonunn febi, tMU((r it bi*> ^
bmd bei OornnKcfbetg Abecttnqit ^tc^l^ r4le4t fff trab bv^anl *'■■
neuen, fcitlf^en etaibeitnne bebacf. Sit Viu fdblt, wtt^e wb t^f*
Ht ItbcnfaU nai( bet Jtononifatlon tmb we 1295 etf^tidtn, »d *■
Utfm 3atn 9>T)tnii»ll IL f^ i>ni JUnlee fctatt, Mc fit^mf»««^
VUa otet loomi UMlMteoKiH-ndkMe tMp«nnffiBa.iMir*
tMMa»'» QwIBct «tft h. MM)$ n. |Hm CnttfOuag. 201
frrtiab UlU« M «olfad efnyßleb« ffi. » bitftt ba^
Mt itne oM^ bei JtoimiffUtoo GtanttWd verfaßte &bm9*
tfb ftitgertfife, ia btr UnteinefnnHng f^tvier^ jDfaige gio0>
|ci^, tB Gt^enfungeR fmgeUg iinb oetfdftmii&crif^ '*)i cm
tkmin bn Särji«, ein UnterDtfitfcr btt 3(ittun, ein unge«
R^tti Stfciscbn, ritt 9)fu()l fkif^ic^ Saflar. SStt vdterf
G^Ir ®i»9t fobnte i^n bn frommt SJtamdtato, glrii^fam ben
Mtft^iKnberifc^ti ®t>^R, jur iBufe auf unt) tctvcintt M)B
nie 6amucl, einen anbtm Soul. Seoet txigegcn, ^f in
Hfxm oeifnaltn imt> »om 0tft brt €StsI)e4 er^Bt, njfnt«
^ri^fun wo^nlimtig grgm bra ^eelenarit tob^ngenbe %mh*
fi^ft in feinet Sruft, wd^renb bet Später unfc^uRitg' wegen
bei 9cie4tigfett Serfofgung bulbete unb benn«^ '^t Jenen
ictite nnb i^n tletf^ tnnatinte. "XU bei 48ifc^Df ober eidilit^
M, bof fttne aiai4>>uiis in nit^ ptätUtt, bcgoan n bal
urwMi «Id^Mt, ■Mptroa at lanMUk U unoria CncovIaBd m-
dadaa qaM ««t «tbi r«gii , Mrrkt r«cMidlta, tuqn« dam Uta Tanlat,
fd TMStM wt a Dao taskqaua Darid cni baec aunt dapailu. dl,
««B Sfiaoft wtfaftt, {III 3a(rt 1511 )b Jttdoit (enntlstjtfant tnib
Witfirt fn Um AcUi aanotor. »itbec aftstbtwEte VUa S. SlaaUal
tat irtcB bei iUtm Mntn IBrat^
19) Gallna p. 105} Kadtab. p. 121 (T|dtlni nft gtdnfica >&•
» d ^Mfl Bi Mtt tinonbtt tftun ^f^ Sag btr gnlgrtfettlt M Xt«
mt, XU Uffcc ttnaial MC friMt Sub fit Jtn&nt faf mb voc 4«
bk SUtate btt Koffn biA onbcm; tMqitKfitit matm, ftiifttc tia baM
Mnkor JtbtOio b«c Utfe ««Ate »ft feiaie Vmat^ med«, m «tf*
Siltlb» t&cte btD C(ca||cci fnfll« iu4 bcc ttrfa^ti «tb fobcttc mn
kl JUerEoM «tf, fo »Itl 0olb/ oU ii Hant, mtt M ^rt|iuM6inta.
Smc ^IRt fi4 »m Ttlne -Kapi» »B&r ato voi ba: taft bei SoIbM
IBTtl ft- tOa natm bcr gte^ bot Dtantd mb b« tignm CS^mltt*
■b tflo^ bcB JtUtfltc fota^RBtlbitt mit •«» trab tüOtt, b«l bftfeo
■1 9ai4( eibiAiR ya wtOm, hat, Itnec v^ ntt febwc fMfl^iflM*
rt^altta. - Jtabfnbrf Mint bea Wtiam nf^t ciatn XbtUn nb Uft
4b triOa^ (tbtädt tMitni. Dlaf «aa p. ISS falgt btm JbAfnht
nb Soanl, inben et diUMl bm fitami tian AtocOa: ftlii, anbccctftitt
«te anb <^ »•■ ^ Nt to fSiM* tcbcddh» nnb bans btn ttArffta
M Mb «« «Mcc Kit im MiMH ta Mi Btt^ftl nmfni Uft
202 «iflt« Siid). Zi^ti« Qnfittl
Sufatmnuileben mit Um Stitdßt )u vttmeibcn unb ^
befftn ■^ta^ juriidgiiiit^n, bomit n ni(^t ßiUfi^wctgo*
hl bo« Stäken nnjultimnun ft^cine. — SSoUäUm blieb a
feinen SSabret^en. 3»! ERei^e bt^gt, na^ et in fetilet
.®e(Ie fu^ bteinlti uoi: einmal bic an feinen eitern »criMc
UnbtCl an ben Sblen ju xidien, utU^ jene au« bem Sld^c
Dettnebtn Rotten; bann bie @ren)<n bc9 Slttil^S, wcC^ ik
Sltem Dciloren Rotten, uicbetgustwinnen; tnbltc^ aIU Snb»
f^aften, ukI^c feinen Sotfa^ren tiibutpfüc^ttg graiefen nwrav
von neuem feinet ©ftoalt )u unternetfen. Son einem ^otfol
•peete beglrittt, )i>g et nun auS, buic^ivanbette bie unliegc«»
ben i&nbec, f^Iug viele Steffen gegen bie SldeOen unb wo
btamtte beten JSurgcn unb SSeßen. @ä)on ging e6 inS fk» i
bcnte 3a^t, baß et feiten tm 83ater[anbe, forttvdtnenb in bei
Sägern, fiets bei ben S^nben »etraeilte unb, fü^ mifc^b m*
tet bie 3)6l(et, if»te äSeife lernte unb ibten SaRem bientr.
Seinen Ku^m »etnnmbelte et in @4mai^, ben notuilic^
@t[)rau(b in ben unnatütli^en'"); begierig na^Siegen, fc^mrti
Reiten t^n bie g(A(fIic^en erfolge, aber fte bereiteten bem Ü^
fetlanbe me^it Unheil als Segen. !Denn md^renb bie Oblen
f>olm& in ben AriegSjilgen ftd) um^trtummelten, wußten bie
©flaven ba^eim beten SBeibet unb Zh^tex ju t^em SBiOei
gu bringen; einige fieltn in bie (nec^tifcben Umarmungen, ets
mfibet buti^ bie lange <Srwartung bet 9Rdnnet, anbete auf
Strjivetflung, noc^ anbete burd^ @ewa[t gejwungen. So
naf)men bie 6(laoen bie .^itufeE bet. «Herten mit ib^en Sägern
in JBefi^, ti<$teten Surgen auf unb fAnbigten ben Stäifle^
tenben ben Xam)>f an. JDie Sblen Ober, bei bet Jtunbe wa
btefem Zum twn @tfei, bie B^ma^ gu id^en, ergriffen, (etits
ten gegen bet Jt6nigS IBefebl, obne Silaubni^ in bie >^einiat
guräd, beilegten im JEampfe bie ©flaDm, fttaften bie SEBeüer,
bie fteimiaig ftc^ {enen ergeben, unb nahmen baS 3bnfl< t)oii
neuem in )Be|tf|.
@let($ einem nnlbtn Z^tn in SBut^ Ufyctt fegt ßoitt»
hw in baS Oatetlanb gutäd unb (iefl nun ben Sngrimm an
so) Chranic polon. p. Hi
iMLUiMi «ffecUt* (h, Bolwkiu).
..yGoogIt:
fBeUfUm'i QvafÜtt mtt i. Jtfn^ n. fcfm Sttmibmig. 203
bm iSbUn ma, mtU^ tt f^on lange gtgm f[e gefaßt fwtte.
Ci gab oot, t'nc iJÄten nii^t tftit @t^4 > fonbmt Mt^%
tat im Solle beS A6nigS SRaie^dt Xlet @)Ianj be« S&rften,
flRO^ er, liegt m bet SBenge be< SolK, wirb bitfe« Mtnit^
W, vMiS iß a Habetti al€ bit .©^mo^ bt« XMgii 7lw^
tpcub er 006: Bo^trat^ete SRdnntc gr^bn ifnn nic6t{ tnc«
ba Scibei ©ad^e mt^r aI6 bte M JUnigS am -^njen Qege,
tinae in^t juglri^ feinem nnb i^rcm Sillen btmnt. Sr
flogt, er fei ni^t aDein von i^rnn wilaffen, fonbem grabqu
bcn Seinben au^efcgt tocibcn. £)arauf ruft er eint Ser*
^mlung M ganzen Steic^eö iufammen, «rrurt^eilt bie Zof
gefi^ent juDt Xobf , mo^t fft^ mit Sift an biejenigen, wel^
er iffcntUd) ju Wtberben f^eut, unb »erfolgt ft[l|t bie SBJefi
titr, n>tI4e oon bcn äStInnem grfc^ont motben UMtcn, mtt
f»(4n ^Toufamfett, bag er tunge ^nbe ßatt bei Säuglinge
^ntn an bie JBtuß legen ßeß.
^ foli^ej b(T ftomme SSifc^of fafi unb cifannte, bof
er nic^t auf vittxlidjt SBeire btn ȟt^mben JUnig auf einen
btifeni ffieg judj^^ien linnt, aU biefer Dielmefii nie ein
id^nber SSoIf in bte ©^af^eetbe btö •^trm einfiel, fein 29>
nuntenft^tiKit in bem c^iifilic^en SSoIIe »Atmete, baS IBIut
ba Unf^ulb^en Mrgof, bit Sterte beö @f|eb(ltc« veik^te^
btt Sent^tigtcit untcibrficfte, nic^t ®ott nedt aRenfc(wn
freute — ba erf)ob n fit^ aU eine 3Raun: f&x baS ^u0 bc«
{ienn mib trug aU guter <$ttte Cein JBebcnfen, fein dgnef
Bebra fftr feine .^eerite ju wagen. Sta^bem er bcn JÜnig
nt^miaK ermahnt unb i^m ben Untti^ang beS iftä^tS gebro|)t,
flffu^ er cnb[t(^ ben Sann Übet i^n «ui unb Btrwdgettt i^m
bm Sutiitt )ui Airc^.
jDoö retjtc bcn Xinig gu größerer SBut^. SBtl^ienb bei
fit|$of in ber Stix^ befi Eiligen SRj^atL bei Aratou boS
gtttli^ aS^ßerium celtbrirte, cUtc tßoUSiaxo j^nsn unb Ibe*
fitd feinem @efoIgc, ben Stfc^of au< bcr itfi^ ju (»oten.
2)itimal Dcrfut^cn fte etniubiingen, ober brctmal faUen fie um
fi^tbor getroffen ju Soben. £)a erbebt ft4 ber AAnig in &ef>
1^ 3om, fc^flbt bie jDicner feig unb entartet, fbcit fclbß
|im Vltaie, refftt ben 9rie|ier »on bem getvct^ten Orte ^
am tcfti« B114. X4t(* 6tt|»it<[.
twg unb fi^flt — n ftl^ bet 8rgc — l(n ndt bcm CSd^iwAt
BiAer").
3>ur4 btefc 9avalt^t wtloi IBolOim ba6 Kefa^ JDoi
QbUn «er^dft, marti rr von t^nm wttit^eB unb fb^ n«!
nngarn, nof^Itß Jtinfg eabtelau«, fein Setter, etnscbent bcr
UttterfUgung, ndc^ et ui0 bie Gtfatigen etnft Mn bcn ftei
lenf&r^en Reiten ^otte, Ü)n freunblü^ aufiu^^ tro^bem baff
fBoüSiaw aucb gegen tbn ^djua ftolgen ®tnn bnva^rte nnb
^üt bobui^ ben ^äfi ber Ungarn iujog'O. Serft^tAm U»
ten bie Sbid^it^ten aber frin enbt. @anu5 bratet on, U$
er ein iDipfcr jene« <^ffe$ ber Qngam geworben fd. JDie
SAen^fi^ietbung be< (eifigea Stantöfato U^t it)n im goA
ten 3abre notft f^et flScrtretbung bon uncibirtec Stta^OiA
agc¥lfctt uwtben, in SBabnf^tm foEIcn unb ft^ enbli4 fdbfl
ben Sob gAen. Sie Sjpdtem berieten eine gwetfod^ UebcD
ße^ng. giai^ ber einen fei er au< Ungarn nai^ JUm^M
cnttvii^, bort in ein Xlofiei gegangen unb tn Su^Abungen
geßorben; na^i bet onbcm ^dtten i(n feine eignen ^unbe
ouf bei 3agb ierriffen**).
21) iDIc Vita Qtbt p. 87i Uli 3atc 1079. tbk Abb. CracaT.
■ a]. ad k. 1079 btB U- XprO. BreTli obroBic. Crncov. L '.
p. 79 a. 1079t beatni SUmilau mutjtiMtiu mL Oie Cbronl«.
poloD. p. 11) Chronlo. prlnc. Polon.^. 60 in flti^ulilb«
1079. — 3n ^dUd rafrb am 8. ffiai M ■^tOigtit Xnbcoftn gefttot
tt) e«I. OtUnt p.l08) Kmdlnbek p.l37; Bocnpk. p.»
'Ra4 XabiH6e( f4»6 BoMfatt) oHe Ct^Blb auf btnSff^of, bk^ fcf
fak Utfat^t MB bcM Btu^nwi bet CBomb segea bit tBctht bec (Mi
K. sewtfai.
XS) Dtttgoti I. p. 298 tumt bat SOofta TOtUu prap« It-
brog ÖI><lto<Ot Hlacbnw p. SO ft^t bfatu, et babt bort Mk
9)HR bt« Tb^ätMtt SOtelfo»'! cntbcden Man». Krcaar p. 61
tqdtU, bol Salentüi Jtwibnfi, frin Vmmb, onf dtitcKr^ M4llNi
b bcm JttePcv OfßM in JUcnttfli, tfntiObtWMU MB bc« flUdH^O
ffrtbHnbcB ttMf bew JtfabW« ri" ftdmrBrf tjtnbbe rt a w t geW W^
mf iM(4(tt cfn VfRb mit rinem CotM nrit bcc Snfibrfft tlBectw"
ftlt Bei Bdadaoi Potmna«, ocdcw 8. Staaiil«! apiHw^ — Na-
rviaawtaa V. p. 86 6(|n)cffelt bie Q^ttt bM SrafnaU. S<'
beufi Ciotli berit^, baf bcc «cobttrin nocf) MtboBbea fii vi
Hl SÜfifrclft, r« «M Mon Oll* bm SbaraHn btt Sbaä^toba VjM^
SoMlatt'« ffMfUct Mit k. mt<t)t m. fHw Bfft»(6tmg. 206
2>te SBo^i^ beS Cfnjdnen in Utfn Ortitbrng ooii
ban Snbe fi9eltftfaiv*« unb bcn ®rftnb(n frittft JBertitUwtQ
Mg ba^gcßcOt Mifbn; f» «ict mM^tt ebn M MftoriftlK*
St^at taa il^ntn {ftroat^^, bafl bit @ila(tta fbji m {^
m Sntneffcn bm^ feine fhtngc @elttnbna4unfl bn ^ta:^
<|ai SoDott »rttctt fft^e**}, unb oU bet Sonfßtt b« JU«
ligS mit bcr Ain^ — nag er mm bin^ ^ic ßttlü^ Be^
. ttmt bna 15., on^ t)UIel4t bni 14. 3(Attaib(ct ongt^tn. Xsti^ f^Bbt
n In bOB Xtoßa: tfiu Scft^nlbtrafl M ScBtirtcnUl KoUüm't, m fri
IM tfn rillt fo dcnbe ecWfnorri unb (In fol^n Illif4mar4' baf Ht
Uscn gcfi^E^tli^ ZBftt^ bo^c* — IfU Xobiliä^i BoMfan'S bt>
Ibntfbb Vit« S-SttniiUip. 377 bot |»dte 3i4r frinct Sfdnf'
Ina, dfe 1061, ttmiii er dm^ {n tanfttttn 3atn btt Onaoitimg.
WuaMaBt m4 Uo^iiib (fob- Sb Altncn S^nlfttit, »Et Oalnlr
t it iB i t! , BoflwtiMf flttni fttoe 3a6ty>bt an. 'Oaargm ^ UcBteTia
«kr«Biea Cracov. 1. L ^ 79 «da. 1081: Eex BoImIkim IL obüt
MÖMT a. SubüUL Sft VCD Saltllaw |U yoftn fan 3- 1057
ik Huda poat dorn. JaUlaU angcbllctl <)ti*et^IUi nnb btf P ■ s cod.
^ ikUx. tfitol T. m. p. 245, Po|iaI «od. dipl. Polon. I. p.
53S sttaniBc ttdunbc, ift, rait f^ N«roii«wicB V. p. 87—88
Itaeiltt, 9ditt inu4t Dtagon p. 295 SBb btlT» Rn^^Igcc
befi|ta Bun im|, bat Ottgor VII. auf bit Kaäi^t tum btt 9au»
bng etottttton'« bo* Satn^lct bbn 9>ofta atieatfpü^tn, aKt It>tto
tbüän eon bm StborTam m"> bcn Jt&nta tntbunbca nnb bat Strich
ht itooKn* ttnrt JUnignE^ beraubt {labt- — IDtt Vit« %at lum p.
ST7— 78 tbtt Xnbentnoa bauen, bap in golst bitfti OnfflnifTt bit H»
Uffi^ Sfabt bn VoCtnffa^n anfetbArt ffObt, obn baf btO wn fltti«
Kl bM p4|itllf4(" etu^U wntntatt ftf, Ust wtia fit tto4 dnt' anbete
teneOBdlt Kit ieginb Harn IBKtt. Elfe tnAfTtn babec 2>{a9ef»' Ma^*
litt in Utftc Seiielinig um fo «ttt ba^inwlktt fein (äffte, b« nod^
ta Sengtrif bc< Baronim Anwil. Bodw. ad a. 1079 N«. 41 M
fcte saf Utfc Ibiadtgtn^n bcjit^mbt Dtitfe . Vicflot'l in btfToi 8to
Iffn fbbtü.
m 9* fätOtt M, «» e6 Mit bec Xmo^ bd ItetgU«« ZiUt
i4 bfi 1b(M4c bei pflOril^t» 9ä4tn in Xtt|as oaf i^ «mfi^pl'
n4it Ute Me C^^ta «tiM^rtn wton. 84^ fi4 bal grabe aa4 nift^
M#Kifai, fo Uret c« b«^ in bei ttotn b« «n^e. Z>fi Bcftiff be«
HelgHuin mte ben Voltn mfiKAngÜ^ ein «eOtenattn fttmbec, mt
ii M b tftB Mrt ee Mt Bmfftibug von benrttbtn ftin aui^tt , ji ntbe l<
i«4 Ut tkdfiU^ CBti^e gttnffTtnaaftn In bcn Kngtn bt« Bold n^
ta, gcbtfiigt HMcb, SM To bi^Mr liefen M «■ bofeCbt XuAnAdK «nT
tbt fnagcM, bnRtsttifnbtct •Öitif^aift oMn&pfts, »dt^ bowi nftbtf
20S iitftti iBu(^. Kennt*« ISoptteL
n^fbmmg BoUilato'», ober feurig titini Senate beS Sifi^
von Jtiatau, obn fitui^aupt tnnt^ ^teranbtfd^e ^f^nA^ ■
©fifie ©wgor'« vn. terbetgtföjrt frin — dnütat, Weftn ik
nu^tt unb in SSnbinbung mit ben Kit^Ii^en ®cn)altni im
Sftißra vertritt». Bum erfttn STIoIe ^tte fi^ bte Ainte «4
m |w[ittf<^ Wta^t in fJolcn er^o&tn.
9iettnte$ Kapitel*
Slab^dl'an) ^ermamt gibt bra £6mg8titel anf. —
Ädmpfe mit ben ^omnucn. — Sbtgniew unb So« ,
U&tam Stq^wou^, — Sf^dlnng bed Steid^
3(» m^ Üffitcj^Haiv'S n. Sobe fi^ bic ^(f n gegen bit SBitm
tinb ben@o()ii befleißen em^tfirt unb fStibt «ertriebcß tMtten, not
)U0lci4 tin vdOiger Um^urj ber für{tli(^en ©ewalt äbcr^saft
erf<^t 3e6t ftanb bitfc berrtts fo ftfi, baß xuOt^oU^m^
gRvaltfanin entfentung fein jängerer Snibct SBf«b9S{av>^
mann fofort bie •^errfc^o^ an Pi^ nehmen unb, fo otfl vfr
u^en, «^ne innein Samp^ )u behaupten vermoi^te. Sine rs*
^ifiere, an O^aCtn fc^wdd^ere Statur aU SSoltJloto &0Balt,
gab er bic iwn bitfem «erfolgten SHtc^tungen auf. IM
Uniglic^en Stttt, »tl^en 3ener, emporßiebcnb, »ic er Mt^
angtnommtn datte, ließ Silab^Siau fallen'); btr Sri^
li^frit, bic fo wefenttict ju bem Sturje btS SrubeiS mt^
toiitt ^attf, verlief) ei einjelne Steinte unb Srcttieiten, oa
tiu «tattioa twt efiaätta tnwttbffn. tSAtafaSt if tS b«4 a»^
wditie, tag ffilab^cdt» -töinatiR na4 M Brubni SnrtKitoB ^
Unigli^ni lEtCtl fallen lltf ■ ^ur JUcTsIri^mtB ninnnt man ft^ «n^ '^
ciatdni btutf^t gAifltn im 17. Sabr^unbnU btn neu» Site! Ocwaif
bot Stdnbtn gtamAbcc gut Xuttc^nima iita Sktoalt btnott ^oMn.
1) «nsf, bit Ktuntt Stilagt: Uebn ben JUnigUtW Bdblti«"
Dglizac^yGOOglt:
SGBlatpMo» ^mnotm gibt btn AJntaettM auf. 207
wl^c ee ßc^ tben in bcm StTritc itvtfc^ \fyc unb SSoIriliat»
y^cnbctt tMbcn ntot^tt'); km Sta^^am g^enfiber, {n btrtlt
tanm 3tnge[«fl«if}rttm SoIeSfai», wQ von Untenu^mungögetli',
IeU mit 4Sifo(s ttngtgitffen ^attr, vn^telt er im @anien fi4
fritUicb. 9Rtt Siibttf), eintt Xo^trt SBrattötatr'S Doti K96^
ms, vtvcadifit, blith n mit biefmt SZa^batfütllni, mit mtU
4ni Sotc<fa» fo iriclfa^c JCriegfitiiint»! gtiobt (latte, in fticbli^'
wrtiautan Smuffmtn, ft^Io^ ^^ toit 3mR in ber gro^
fin^Ui^ Smge brc äeit an eimitnö III., bm Dofiftf ber (d>
ttriü^ hortet an unb trat na4 rotm^ia Sotirtn mit ^x
fa ^<inri($ IV. fcKfl in n&^txt Sn^nbung. Sjtdlei^t mo^te
^ f^oti bur^ btn ICnf^Iug bfS ^oltnfAifien an SSb^mm
Mtfeettitet fein; entfi^teben tritt fü crft nat^ bcm Sobe bet
fmmnm Subttfi ^nboi. £ange ^attra biefe (Sattm in un«
M^otn S^e Stiebt unb tut^Atn» bui^ Soßm, @ebtt unb
Vbnofmoattciluttg, na^ bem ©loubm bre Stit, btt Sütif^To»
4c bet •^igm jui Si^Itung ttneft Qt^ntS ju gtwinnen gts
9tät, aU i^en bet Sifi&of ^onco ben fRM^ gab, fti^ an
bea (eiligen Xcgibiitö in SRafftlien ju uxnbcn. Da fanbten
lie Koten mit leit^ Sefi^enfen in bie ferne ^wmtt, unb
•tt bit %brftm von (iec au6 bie trofhet^e RJetUnbigung e»
Wtentiattt: „^offc auf @ott unb »eittoue, baf bu mpfam
gm unb rmen @ofin grMien nnrf{!" empfing fie nrirllid^, ^
in tat SolcSion) Atj^iDoufh) , bet bem JBater in bet ^mi*
f^Aft tw^^Istc, bejo^Ue ober bie Sreubc mit bm e^nen Sc«
i» (2ö. iDec 1085) '). £)amaI8 lebte Otto, no^rign
Btf^of twn IBombng unb 3(po^e[ bet Vommem, an brnt
fAB[^ ^ofc. 3CU ®(^n eines nienig begüterten Sblm in
!) 6e berietet) fntlK^ nui bie bclbctt f((It|trii|}Cit ebroniftra bei
•'ei|ti «. a. D. €5. IS.^. 69.
3)«fl(. Gallaip. 119{ Kadinb. p. 144-48. Bogapb.
P- n., bx m ta UtMfltn bnn JTabtabrt faß mirtlEiti anr^Iirft, nennt
*■ wl*9Anbm 8fF4of eombrrt wn Aratan. ffi(n Bifttof gratico finbrt
H fit tieft 3ttt nirgenbf in btn imiinlUkta £etititl)nifren bev polnü
%> Bff^ift, iv^ abn sebtntt engel, Sef^i^te btt ungar Stti^t-
«H»- 3. l»n. 1. e. lOS jum 3. 1071 dnrt »tf*ofl 8™"*. -
M C*fH«, tciilttet ad ■. 1085 bicfe etbnrttsef^i^tefBoMfaW'l HL
H itn M bii 3abU» VJII Kai. Jan. 1085.
308 trM iSit4- fUtunttt QapittU
CM^nMbctt, vocit CT frfift Ixm ^tt^^ni Stenbe gase^ w^
^atU 114 mvac^fcn nat^ $9lm btgfbin, uro in bi<em ica^,
in tsel^nn cd an gflf^rttn ^4nnnn nsc^ fef^Ite, fcn OttCi
gu mcK^cn. 8t Ictnte ^ier t[( Spiat^c titd ßoltt, untern^*
trtc bit ®i^m wn <£t)Im, fam mit bicfnt m a^^ Stdi»
bong unb but$ fte an ben fftrfHii^n iwf, ipofelbff et Mk
bit ®unß brt ^cnn emutb. XU nun 3td)it^ sHbÄcB Mft
tegtetr iUftft bin (Stbanfen an, lu^ ber VoItnfArß in 1S>tt0^
lanb mt ixoAtt Semablin f^^. @i machte auf bit SW^
t^rilc räitt nd^n Srrbinbung mit Stutfc^tanb ou^atitf^
f^rai^ von bn ^(^tft&t unb äSai^t be« ftaiftimi^S unb r4&V
eine Scnnttfilung mit Subita, bet6d^ti)e|ln Jtatfn.^einti4'<n^
twr, ukIi^c alfiSBitm btft ÄänigS Salomon «on Ungont bomiK
fn 8tegm4buig lebte. jDer IMan rttiett bic Sctßinnmntg M
Surften unb feiner ISblrn, unb CKo felbfl nuA noct 3>äit|)|*
Unb gef^i^, bie Unttr^nblung gu fähren. AofT« ^(inii#
na^ ben SoifAIag inft ©fer auf. <St hoffte, „bctbe SM>
{r w&Tben bui^ biefe Ob' n<t^ twrbunben mtbcn,^ aab
Qclb feine (EtnwiStgnng. JDet neuen •^eirin blieb JDtts M
gUT 6Mt(, unb fo lange er am pol«, ^oft blieb Qät um 1096
^cntm) war ei c8 vom^nili^, bun^ b^en SenmtteluHg da
enge« enrtnmen guif^cn bnt beiben ^Afen au^rtt^t o^^dttn
tpotb *). ffiie wät eine ^(na^me ffilab^Sfaw*« an bca b«(
tnaligin bcutf^tn Seifitlttnifren fiiebut^ ^eige^^ rnnb,
uriffen int fitilic^ nii^t, cibtt bad Stiafe^gen bcc bcutfi^
4) Bgt. Vita Ottonii bd Lodwig, Script, rar. bamberg. ^
68S-SS. Oallai-p. l5l ntnnt Mc Sobtt« ittt^litb dm CS4iim'
PtcJta<r(i:<^i(4'*III-' ft w» ftCnt Xoi^. Con J^ttt 8^ ntt Vf
loaun twn Qae«n f^et Bactbold Coait. ad a.i Nm llk mc Bta
coBfog^ foodoi MnaTenrnt, um conti» ApMt«]uB m ipww fnadm
■Ml ÜHOen, aXt 9t(t i^K Bafdiottinns bUfU unatwfl- Ca flMoM
tn 3- 10S7 ^Ott (egl. ICatona, Bbtor. eiitic. IL p. SOt aqq. Om
etl, «tfi^tlbti bf« unflor. Ktf^« 1. e. 814. - Staai«!, Script. W
dai. I, p. 64. f^t atll Ko«lar, 0«iiMlogia bm. Aug. Pnnos^
CM {D SdiTMttw, CoUecÜo dttiartatlMaiB Uttoriaa kipetfi t»-
■aM-GwHaidd lltoilnuitiiiv I. p.SOS iqq. bU ICngflbt graawwa ^
tntatf boP eolonun f^o» 107S itfüibm ftCn foO), Cran Ucfc fBxÜ
«dnt^ brr Shtbit^ »Kbt »sbl Mt bm 3. 1088 sif<bl«lf^ fri»- '^^
Salpt DiMmt on^ Atlti o. o. 0. alt.
9äUbftfm ^anum gibt im 9M0tltl auf. 200
I fai bitfec eqh^ung Idft unSoenrntt^, baff, mnit,
(ine fol^ n^mbivic ßottfanb, fie nbi bi^ft grring itnb o^
Mcuuubc SM0(ii gfvcftii fi" ton.
RBd^mnb SitÄpSim •JkoBann likmüt gn Bft^tn tnb
fiari^Iadb in fiMUc^n Sa^jltniffen, frint ^mf<c^p btn^
«• «ungefb^tm VM, fi^cint »41 Ölrii^ von Gtittn Um
gml fbtdBcfteifecii gn ^ittea. ßöiaitm'6 etijitt, 9fütcg^
tas, mit bcm Bafn guglri^ no^ Ung^ni cntfloi^ unb not^
tfffoi Xobe Mm JUnig eobMow »it na eignet Xinb gdiebt
iri) ciiogcn, mu6< bin an A^rpet uab ®dß frdftig bntnt*).
Da moiftt flät SabtSIott btt Stn^df^ung htS S&ngUngt in
Mt toitcrii^ <&enrc^, ^ei tocnigßnri feinet frcim SXüHtfyt
U Baterianb oniulmm, StobiSfon unb bic 9oUn bifft tKT>
«e^eiB. JDct 3ur«nunen^ang biefer SreignitTt iß «olOominen
bndd. 9tacb ber Ctjdbbtng btS ungarirt^en (Sbronißen b(>
hgeite tMiUmStväm, nabm bie@tabt ein unb fi^to^ bann
nit btn fJottn tinrn Sieben, tote et i^n tv&nfc^tt. S){eS3eci
•nUifinig b(4 Sage« iibeTUejeTt bei Obtoniß ^tn fo vaai^
iB or bic Seit befftiben genau befHntmt*). eUftx ift mu,
btf 9KfC)9«{M9 xviidt 9oIen guiiidlt^itt, bui4 Teinc Zäd)%
Mt bie eü^ ber Station gmann, «an bem JDbeinu mit einet
nffif^ot %{afttatoäittt oeitxiiatbet ivatb, bann afiet t»I&^
fkd, in jungen 3a^, unb nj^t o^nt baß bei Oertwftt tcge
WBb, bit (Segnet \mti CatctS l^itten, i^n f^n^teiA, fi^
fnei burc^ @ift entiebigtO-
5) »aL Galln« p. 116.
6} Sfll. Tkwr«ei L l. p. 164—56. Narmsawiei V.
?■ H Frtt bi( Vnptbftton na^ bem Kacgaivwm Pray, HI«t«r. critk.
^ 81 te tel 3a^ 1081, tmb tnctnt, 9t TttMot tun SoIiMa» fritft
eba M^ MO tHaon 6«^« nab btfltn flä^tien ecalriteni ecraab^t ja
fifa- — Ott bcc mithat M OtiKtVIfa» ftttt fic {ä)en Xatana,
Br. criL n. p. 412 (B enbinbnns, n>^ Xitfit^ bCe gKtfm natn»
Htott^Mt ^ M ^tn mic^tt, wnm aa^ mallut am lagt: Ola*
bJMt* itbt in Kiittn friwi BntitfflkOMt Mfloi taritdiinfini. —
«igtl, 9iW^t bti imsac. Bttitb« I. 6- 193 Miigt »«n 3na aM
-■fe nMaatta StAabtn t< bem Xufßaabe bti 3b(9ti{(» f« SoMnbmg.
7} B01. Gall«« p. 117 nnb ba« i^ fUfleabt Chronle.
piU«. P«L L 1. L p. 6£ — Kftdltib. L p. 141 mA bat Hrfm
Myabc Ckronin. Pol I. L L p. U b<«6m m» Mc etee «ctf|, bof
■stpell, OcfMtt 9>o[tnf. L 14 .
310 IStpt« Sii<9. Sttunti« Q^^Ittl.
Xhut^ tvftn Sobrtfaa war t»i( ^mf^oft ffilabi9{i»'(
au4 eon birfn ®ftte ft6er ge|l(IIt, unb ungrfi^i in bnTcIbtii'
3(tt btffnntn nun wa^tfi^nli(6 aut^ bie »itlfiu^ni Jtöati^
tiMlc^t wn ti}m unb frintm ^ac^folgec gegen bte n6TMi(^ 9lä4>
baxa dolens, t>ie ^ntmem, unternommen würben, titA nad) virü
fa^en Tibxo^W^gpi ju einer »AQigtn, wenn m^ nic^t lontt
bauembrn Unterwerfung beS ganjen Sanbfhi^ ftwife^en bcr
untern SDbtr unb SSädi^tl führten. Screitö fSoitiia.ro Cfirtifp
Ijatte feine Itegret^en hoffen aui$ auf btefem Smain gcUeri*
genutzt, Canjig war bereite am (Snbc beS 10. 3atitbunb<Ttt
eint yoCnif^e @tabt, unb in XoEberg ftiftete bet Siegs
ein J&idlljum, gewiß weniger jtun heften bort bereilö i^en:
bn Sbitßen, ald )ur Snbrtitung bed SlnubenS unb baf bii
lir^c^ OeÄtnbURg mit ^oltn bie fiolitift^ ßfi^. 3tIIein f<^a
unter fflliecjiAfaw U. eifd^eint biefe leitete ft^wanfenb. 9!ä4 bef^
fen Sobe, otö bie Stcoction fta boS '^eibent^um unb blc
alte SoKsfreifieit gan^ 9o(en in bie wiEbefle "Unax^it ßüijtr,
mir notfitliit m bie S3^uptung eines tioltttf^en Uebei^
m6)ti ober g« einer «^crrfc^ß über bie $«mmem nietet mebc
gu benfen, unb ber @i9ne beö @^rtftentt)umS, welAet Dm
jtolberg oaSgegongen fein moiittt, ging mit bem fBifft^utn )»
glei4 tu ®ntnbt. 2>aiäuf befiegtt jnar Aftiimierg gut Seit
VHiti'oUaxo in juagts Sa^ua ongl^tt Qtfforbtn fti. Bogaph. H. p.
28 tvd^t mfoftrn a£, bag et atba Don ber iBti;t''cat^9 QXicqqflan'i
no4 oon bR Ctrgjftung berichtet. Chronic, breve Cr&cov. W
Sommenberg II. 79 &. 10S6: Mcizko dux de Ungarin rediit. lOSS:
Meizko dux uicorem doiit. Annal. Cracov. maj- a.1087; HM^f
de Ungar!« radüt — qtri Miatxko niore duct« Nna proie oUK. —
ntan tiefet, »IC tinftdtfnmt ta bbfen ilttni Ciutaai ZOH if. 2>mM4
lud» DiQg«*s I. p. S04, S12 mib .SlieSk cfniclnm Um^dt*«, fUbf
Me Kamm tir tinft mit fBsMta» Cmtato HttcfebcDtii , mit fnica
tM/K <n* aSntnlanb ^(f«tfttKttn ttUia t ffi fr^t bft Mitfttir W
3- 1084, Uf StT^rttatbong mit ber lufTif^ni {(ihittntKlrtct , vHi'Sit R
Oabtuid, Xo4tK brt SrfffifMicn SflsiatoMti Xitto itairtt,tii( 3. lOBS^
btn Zdk ist 3- 1069. Vbti; p. 85S ^nnntt n nriAtr, tat i"i4 dnlgli
SfKoofthn (?) Vngabt Stttqotfa" erft im 3. IIOS, Idn Hartü fugltkt
ntt friim 9att(n oergifttt fd , unb bat n felbft eine Urfnnbt befclhi
gfkfcn ^obe. In »tl^tr Mtfet bfe gunbaticn M Süftttä Otogftno itfiß
tigtt- @t^n Jttanct btiloiiftUt bieft le^ttrt Stu^n^tr URb Naraiie-
wLgb t. f. 109 meint, XXueof) mä|fc niä}t n^tie gdtfm (oitn.
UjL.:a.-.yGOOgli;
JtKnip^ mli 6«! ^Rimtni. 211
faaa Aoatyfct tntt htm nufontf^en 3}ltC)Ia» aa^ bte f>otniiKE>
^iba •^onfni, U»I4t tiitfon )Ui ^hi\t ^nbiigtetlt waxea ; SoteSlaiv
eSnttoIp erfwtt avtn&ti^tt anbot ^ommtm; ^baiit^ol^m
UcfnSi^e fti^ »onben ^trrn pt)lnifittn<SI)Tompn ntc^t envdba^
ni^ tvnm eö (nrnoc^ ft^on ^tvnftl^ft ifl, baß fit, »ic f^dtne
m^/äKa, )n ntiin UntenDet^na $omntmi« imttt bir ^aUn ^u
fblfyrt ^ttni, fo grigt au4 bie 3(rt, nne ©aUuS bte neuen JttEnts
;^ IBfab9fiiatp .^ennann'6 gtgtn biefe 9Ia4{)ant etnffi^it, baß
non rt^nerii^ <*i ««' feftc^errfc^äft ftintS SoTgdnseTö fiEtet
^ benten (onn. :Z>enn o^ne irgenb einen 3(ufjtiuib bn 9wti
mtta ja mvdfrnm, wel^'i^ ten neuen Arieg ^cäieige^H
^&tte, beflimrt er fofott mit biefen Ädmpfen feine tSxi&^lmgm
Mn ben friegnif^en Saaten S}Iab9e{an» ^ennann'3 %
@D Ott unb hcittfli^ bet 9)i>Unfiürfl vom, jog er bot^
n eignet ^erfon gegen biefe ^aübam %ü %t\bt, tvelc^e woSfc
f4etnH(^ hiri^ tduberir4' SinffSOe, tvie ^c no6f fipüter son
itmen in baS ]po(ntr(tie ©(biet f&bm^rt^ bet 9le^e unb Sßatt^e
^ditf^ genug untemommen »utben, ben jttiegl|Iunn iAn fi(6
^eriKtgqogen (Mttcn. JDie Voten belagerten nun eben eine
Sntg, aU' ein ^eet von Vommrm jum Sntfage ^abäUm,
•kr an Slo^e bcr ^^imnielfa^Tt 9Rartd (15. 2[ugu^) o(IIig 1091
gtf^Iagen tootb. £tefet @i(g fffntte ben ^olen baS innere
&u«b. SefTen Suigen un( £irtfctaften tputben bii jui Sce^
ttßt (in eiobeit, in ben -^aut>tottm überall SefefilS^abet mit
Sefo^ungen etngriegt, nub ba au4 biefe äRaßtegel einet Sn»>
Vinng m<^t ^n(4ngUc^ ootjubeugen f^n, befahl SBIab^einv
8) 9UUi) WA wnt ^tüt nnf U) Urnntm, bag bif S^MnoUflit
•IR bkfct {^bjAgt IBlabojfa»'« unb flinM So^ntt Im Otnittncn nut
bii4 GenibfRCiKon ungtfd^t jubcftümiKnl^. Hit dititn ElneUen gtbra
finuRt mb fonbnt Itia i^ronolDgifitct SaCuiB, unb auf iCEagofi, tt>tl<^
I fit t<Mt9 nad) Sa^nn gtoibnct bat, wirb ^ifraionb in bMtx fBtiitiua^
I KtlSatraoRi f(4m,bn:|i4 Mtff4 mft idm bci'dldFKet iat. S^aaSlabplfan]
M Itliier beittra Untont^ninRe von bBfintf^tn -^Alftttu^iptn untnßäQt
Mrt, im 3- 1093 aba hai gute Stmctnitn gmiF^n i^m unb btn fBi^
I «n bntitj mfer^irt (attc, fo (onn feint brtCtt unb imtitt Untttncbinung
mn bit ^JmniBtni nit^t I(i<bt fpdttt all 1092, unb ^Imtai) btt eriti
1091 IhiRgtfnnbai (abtn. Xiitt (fl abtt au^ IClhl, woran icii unl ta
bitfct 8t}{t1riui6 ^Uni Hnntn, nnb H Uttbt imma mbiliä), bafi icni
SKHtSi frä^ unttmomnun finb.
212 Scflt« 0it4. !R(ttntf« Kapitel.
fmun @eaatfyä>tm, an ein unb fermfiil^ Z^e offe Scfki
ttn Snnrrn brt eanbrt )u UdArcnnrn. (Si g^atbtt tubm^
bem untRvotfntra 9MU aUtf Scrtmum auf teS 8(llwgrw
riiK« Vnfffambed ju nttuncn, ober t«i «oUjogme Bcft^ N^
nt4t bm btobft^tigtm Ctfolg. jQie 9>»mmein rr^obni M
Mit nnttm, rrf^Iugtii bte geuoftt^strc" bn Mn Ckä^
Um po(nir4(n Volattn/ anscft(tm tRtftHOidbtt, fitfen tk
mUbnm ent^c^ unb SRiunnen bEe alte fMNt- XXtB fi^fM
ite4 itn -^ntttt btfftiben SoftreS gtfü^tn jr feto*). &^
1092 {m Stbnior beft fD[grnbm bnmg S^ib^SfotD, ben Bolii^ ji
tad^flt, tnit ebinn porfm ^tttt MW iietuni in 9iMUUMn oü
9Ia4 bn 9a|lmgdt nobtrtt tt bnr4 ntbcntt|i4inig rinoi'jEW^
bn }u ttn no^ltttbfnbmn unb ttit^m gt^ikte, unb {ö^ nit
irictet Srute tinb unjjtiligen ®ef«iigaien bcr ^dnot kmtf
wttbR ju, oU unniNitrt nachgefolgte irnnmeift^ €$i^dm
ibn am Soge ok VoInifoRtrtAS tn bei Skgcnb MD 2>iitfte
an bn 9I(|t gut @^(a^t inungm. Som gtoigen bU iOt '
Vbtnbbtininitiung bauem ber f^nrrt unb blutfgt SUaatpf. fMt
^oltn bebau)>teten mit grofem Sniufle baö Si^c^tfclb, 6id>
ttn ^4 aber gu f4n)ad}, ben »eicbmbtn Stinb ju oec^i^ '
unb ffijitra, ba übtibitS bot Stfl btt 3(ufttfit^ung br« •{)<'<*
9) Sfll. Gallni p. ISS mb Chronic. pTinc Pol. L L ^A
— Kadtabak I. p. 149 btoUt m, Uif Utftr trftr Sk« bonb >1K
Smpinnia bntVattinent etgni Ut f^m mt ffilabplla» Ate ^ n**^
bellt ^tnfc^aft btt ftoltn wtanlaft »ocbttt fd , unb stbmK nit tutcb
gttnme btt: Brfdetntng imb bct 94U4rt am Za^ «er Storld ^toa*
fa^ ant bei Otfolet« bt« 309«* f btt von Blabvclow in Cft^nUt
bn: Onbcning gttroffoitn SKo|rtet(a uab btt neun anqritog kr
Vommtm. B«snph. IL p. 39 folgt im Xnfangt aagff^i^'^ "^
ila unb bd faft wirtll<|| btm Jtabfubtf, bann abtc unta1<twibct ic nAf
bit ttnitinnt Sägt, fonbem gibt mn bot aOsanfini attTnltat, b«f Mr
9)omm(Ri tmtet)o4t »irtn. JBoa {(rtt no^malfgtn Qmptnmg mt hi
folgtnbtn Untmtt^mun^ betkt^ tt tiUbtt. — Namiaeirici V>
p. UZ nulnt, bft bomoU von bca yoUn lecjt&ttett Bnrgta iMtfKaOv
gatb, Btlgaibt 9t)r{(, Xamin n. o. ecMf» ftfa. Ca bcc üMMitt
RIabv<fin)'< M ftintm bdttta Sns* cof ^Meftn fbigr (tantt man Ü9
bingl onntbnta, bof au4 M* «^ 3^ tn btt Kftfftma ^f '**'*
V. T> va. ftattgt^nben bdtttn ; olliin dmal OtnjflTti obtt om^ im M^
Td|«fi>U4c< (dCt fi4 btf ban äaftonbc, ba dUtta CmOtB bM^art «W |
ftft^Ota. I
p„,, Google I
SUaUffi mit bnt ^ommtni. 213
in i^ riffiti ianb )tdiif"% Ihu^ rin brittn
3a$, Ut «n SHt^cIi« »efftlben So^trt tvie a \^dat mUx>
mmmm wtab, ^bfycU ju Cänm Mtutcnbnn Sr^i^. Siuxät
lui Mtmtft^ ■^fil^^Mifai Bcrftdift, Magerten bic |)»Itn bi«
0m«oc9e 93atc[ an t>n 9Ie|e. X)tt iBefa|unfl wc^ ji^
titrfa, m^ cHS <xobm -Otsfai twi: |>otniiunt, jum Qbitfa^ (wt>
«tgnädlt. Hl t«r 2>unftl^t bn 9^t bie poUd^^m SBo^cn
Hftm wb b«S ißdagimmiifttec , bol gegeB. fü auStfidtr^
fMi jadktMcü^b (mtn ß^ <W()^, n(4tt btc ficfotung
bs Ars rioe» ^fstfiia, »cißlite bie edasrntneflnafAinai
mb' öactt SM b«6 fnaM^Un Saget« unb jvoi^ ^ebui0
bitIMat, bcwo tf inert« «nSdcnÄanttcla ju f^Ua begann,
vieMmm pm X^uy"). aBon lic^t bei oOn SS«q)eItMftis>
10) Sgl, GallDs p. IM. — Kidtnb. p. ISO »«(f afi^tt VM
Ir tftwal Bw btr ceKbn ttoU/ tnb tmA^ «i4 iwbcr M Ofafftl
■4 W So«*« ta ec^l«4t> lM(4c n ^ 6tDt SMIf MftcrUi« wrat.
Chr»iie. pria«. Pol. L L I. p. 64 («liift ^ l»cfi« au «oOk«,
tliU* OB AaUdM an- Ottt Um ttttmi ^ot tl gcmtls, \m% rt itttbct
bcr 9»6tiwi0 bn 6tabt iu4 M Soecl üc IS^c^t gtbcnltt an bin
ftfctn rriuictt ti tiit nab ba im XBtbnid nnb in bn Onvdfiums btl
9>4tt- <hm| cl«nttAmIi4 19 tfem, baf tl Utftn gbif Nkda an««
11) S^ GbHvi p. 1S6 mib Chronic prUe. PoL L L p.
GL — Kn.dlBbak I. p. 151 tdft Ht Boteanutlg bit S(Ia9tcnti9*>
»[^iHB a>s, fimmt obtr im Oowim mit bca bttbctt tvßui ttcrtfn. —
Dtagoii L p. S17-818, SU— S23 ^t oagtilf^riaUi^ olle Atitn
UmOoi bnntt mib im4 frintc IM {^ Ka^^i^ttn t^tflt (ufontmengf*
fiat, (VfU an«Btr%t. «fetnttimif^ W i^ Mt «ot^, baf Uc finn*
fn bft ^hramcni M bcm |»<(tra gtlb^a^ iuto:(tft(t tÄOtn, ml f4on
KrtBar p. 6* bo^En «u «fbcfftn \ää(a, bof tr Witte btn ycötftii
Mi ^ommtnOai obcf Xalfuto am Ifaittn Ufn bti iß(f(tlft( wtffonlitn
MfKni vfE. — Xnf 6Htt SSi cmi^ iDiugafi ne^ tintc Diitttn
fcy MliM t btc ysltn gtem llonntn mb ^)c«iftn (1093), botn Ktfub
tat üt, bof bcibt IBftlte fti^ m it ttwttf iii mib btc XuTnltne ^tOI mit
ta SEobt hftso^f ttKÜl fn anbot «tgtnbtn ({nmcggtfikbrt wttbm.
Sfrln Vqil^lmis Iit0t ofnbov Bogapk. n, 24 )u Ocunbc. SaSfa'
tifl >Ai^ bd i^ oU tefttl Srfultat bit ttnttntxtfnag bn ^^tmmmt
ftobf t*e)t(4 Abtt bo4t and) bit acnouni Scrlt^tt bei foHnl unb Jta>
HM Mt^, BidttK tili 0a»l nnbtnC (bArtfultat geben, fc 10 tl aong
■•4 fibitv 3M Ut oUtn CuttHtn in ttatlBigtii, ba0 tc tintn sitittn
|AtMttef4Mt; nm banb bitfm Ut na4l ftinn BKtfmmg ooneoflop^l
boktüt f4UtW4t ttntaSKcfirag bn Vommtai Mtifi^ V> l^tfin-
.,...;,Go>«k
214 Srittt Snt^ füttivtti Qaplttt.
tat feftfR tfngtlnm ttAnltefmmgen, tuf Nr gai^
ni>$ tpefcnOic^ bm e^ftn cinrt unrfgrltndfism ®reit^ric*
gtS trug. (Segntfrittgc (Smfdllc nnbm gemacht, ritiieliK Bei
flm CTotwrt, baS £anb geipI^nbRt unti im gän^isftcn S>Q n«
UntfriKTfuitg rrjnningtn, »(td^c von (rinn Dauer iß- —
SBritere SrfiDigc bei ^olntfi^en Uebetlegcndrit Qttcn aut^ in bcM
n^ften 3<M)rtn nii^t l|»eruor, »iclmebr et^oben junic^tl bic foebca
Oef^ilbeiten 31^ baS ®ellifl&enu§trätt ber 9)onunfm gtßta
btt mti^tigecQ, fE( bcbnlngenben 9ta#ant, unb aU mm biäb
bontuf innete BtslftigEriten fn $oUn AuSbn«^, wtrdinnfra
jciu ntttt, biefe na^ Jtrdftm gu btnu^en.
Ttn .bet @yt6t ber yolaifi^n Stndfivtvmltaas ffanb
banutt bem ^Ar^en ott 9at*^in @iedK( jur Gerte ") , eni
SRann, ber ffilab^Sfatt'S unb beffen ©atttn ®unß u^ twScf
SSertiouen befaß, au4 Hüq, von cbUr ®ebtnrt ünb woftlgebiU
bet war, ober, oon .^abfu^tDeeblenbet, bai Saab in mon^eiftf
ffieifc btätfte. (Sr fob in fdner Seiwoltung nic^t boranf,
tDO< tetjt war unb tfi^tig, fonb<m um8 fein ©elbintereff« er*
^fi^te; bri ben ^nftellungtn galt ni^t S}Rt>ien|!, mo^l t^
SerniAgen unb bie ^Bereitnitlligldt, eS mit t^m ftOtß ju ttiei*
Itn; bie tlntblcn fegte er ben @blen Vor, anbeie vertrieb et
au8 bem Sanbe, gdufis auil^ erlaubte er fit^ rniertrdgli^ €hs
nwIttfMt* S)a mieben SSiele, in ber Surc^t, ^tbnticiej jn er>
■ bulben, baö SJoterEanb, fheiftin anfangs ^trt ober bort lun^
unb fammelten ^c^ enbEtd^, Mn SietiSIam von ißi^men am
gejogen, in beffen Sanbe "). äStc tenncn juMr bie S^aa^nie
bt6 bAMf^en S&rfien an bicfm SSei^illtntfTen nti^t gawa,
bo^ ifl c6 niti^t unwa^rfc^rinEid), baß bie Sloc^tit^, isel^
XoimaS gum 3. 1093 gibt, aB[ab9e{atP. (abe ben fiä^
Sribut von «Seiten 9>olen8 an Si&mcn fett gwei Sauren ni((t
entri^tct unb babuic^ ben flSAgmenfätflen ium Jtriege geictjt,
^te^cr gu bttfitlim iß unb einen nd^^crn @runb f&c bie fßm
12) Saims nennt Üpi t^l ptboepi nüUÜavt t^U p«Utiau
13) Bgl. Gallni p. 188. Kadlnbck 1. p. ISS. Cbroni«.
P«l. I. I. 1. p. 18 (at aOria bU Katfgi dum SetMli prioc^* «x«Td-
tna nlnüa teoioltatti avtrida HU(i& «llitam uc«pta ■ rag« «Uh n-
p„,„,G<»gli:
dbigBiw mit) SoCrtlau JhffnMufbp. 31&
bttfbvt^ SßfttöUm'i mit ientR eertrübciuB «ngiH '*). ®c*
nug, JBxetietow natßt fi^ aid^t nur ba Sl^^ngc 4n, ^m '
bctn tetate fic ant^ }B offmer Sov^nit^ gigen ffilabpSio» auf.
Yi4 ftinoi SUO) bemiidiüg^n ^e fi^ M Bbigniro, tiiu9, un«
(M(^ CSi^nc« M |h>lenffiifbn, btr ft^on crmo^fm, ba
Stffcnfi^ftcn («ßiinint unb in ttn ftl^ßfc^S Xloßn ^mt @tU3
bömt gefanbt vxa, unb fobortm bann ben paitifitttt ®fim(ft>
^abet in SBniUa, WognnS, auf, ft$ gegen bi* X^tonnet .bd
oa^tßtni 9)abitin tu enupiren w^ gu firintr S(it()i&iSUtV
bm äbignttw, Mtüi(U^ mit btftn Vn^ngem, in bie ®tat>t
aafita^itam. üSagnuS ;^te onfmigS, berictb fi^ mk bcr
Q^oJ^ts imb iDtQfa^ jule^t bem Xnfuc^m bn Settrickmi.
2)it SlMin4t t)M»on mußte ben Härßen tTjätncn, @iKie4
mb bit ®atttn reijttn ifm ^rfttgre an, unb et fonUe einen fB»>
ten ni4 SSrctUs mit bec Smgc: nwetialb man ben Bbignieio
nnt bnt ^ÜUkÜmfim ebne fein Siiffen auf^genemnen fyibt\ ob
. SUgnnd unb ber ^el US ianitS ju g^on^n ober ft^l p
(Mpbttn gtbdt^ten? :£)tc Antwort fül einjUnrm^ battin au^
Ite ^tten bai Sotertanb roebei ben S6^men not^ anbete«
Srtmbcn fiberlicfert, fonbern adeln ben @ofin i^reS g&rlien
mb i^ fEfif^tigen Sanb^eute oufgtnonmitn. ®em »dtcn fic
btnit )um ©etorfam gegen ben •^etrn unb beffen re^tmdfis
801 @o^n, aNr bem @teciei^ unb beffen b6fen Stuten m&ii
tnt fie ft4 auf alle SBrife entgegenfegen, ^te tonnten auf
biffigen JBeiflanb cei^nen, benn auc^ baS SJoIt mar (t tm>
9^ gegen ben Halalin, bag ed ben ^efonbten, bet befftn
€ai^ nnt f($rinbattn SSomdnben gu wtt^dbigen fnc^, gtabqu
. fetnigcn nmStc 9Iun fo^ ^^ VH&h^Üavo noe^ auSnidrtigtt
^ft um unb foberte ben JBd^mtnfärften wie ben A6mg
vm Ungarn junt Seißanbe auf. Zbet mbei entf^rat^ biefc
^en .feinet (Enoortung, aot^ woQten bie treu @ebliebencn
ifm i^c SanMIeutc fe^tten, unb a blieb folcftetgeßolt beut
Sfiilten mäfii fibtfg, alt gern ober ungern mit bem ®o(ne
•inn trieben jn f^Iießen, i^n ebm att @o(n aniueitennen '*).
iÜ Sgl. €»■■«■ in Scilptor. rar. bahoa. I. p. 198.
15) Sgl. Gallo* p: 188—43 unb Chroatc. priae. Pol. 1.
t ^ GS. — Kmdlabek I. p. 1S5— 154 v^toriflniib iHttunt im flaif
216 CiRe« ett4> 9>ttiatc« Sayfttl.
Sol #nu ecw«a vAijt »nttw^t ^otte, foOte Inbc^ tk
et^ itSb b«rauf ntci^en. 9Btt Ccrfimtitnigai, ratt ®c^icw
fen tmtßte eüede^ ftnn ZH brt VbtW twn SNgricw <k
tnA 1^ fE4 (blfibnmfc^, tmb aU bont brr fffirt ftRflll0f
tn |>art« ^<t »ot, tAAe ce mM nb fnnm ^ccw twl
CM^lrfira unb na^ bii ring« vm ÖcttUm (tegenboi Xtaiga-
u4 tWtrrinhmft ein. X>a r<i» Sb^nifw, ««ß n M af
ben Vbd nli^t fmtn vntaffm bunte unb tfc 3mtt M^iiab
um Soltt ungenri^ nur, gog bfc fflu^t »cttntr SnÖMIib
gmig »Dt tnü> eilte turift beut dgenfli^m Volttt. 4Hn ^
er in Antf^tsi« nU^t mir loHtfge Ibiftudu, fmbcm «^
kbenbigen VnMI, gog (dbnifi^t j^älfMiuwMi, no^ CnfP
9«nitieni, tat flc^, unb (onnte b«in mit fUbm 94«*>
betn JSotet entgegentfiihn, bet mit bcm ^cer t^ geMgtVK
Cfc @4)I«4t entft^ fftr bcn 2t«teiB. 9bt4 fliofcmatalal
^ SbEgnieiv in btc Btui anb untenoorf M n«^ et^oUf
net eeifii^nnig fctne6 'Stben« bcm Boter. Or »orb ih4
SSafonrien gefblfrt unb bort in einet Btße brt ®i«fe(9 sef!»
flen gefett ")•
%m ttttt «allBt UntfaL Bogaph. IL p. 19 ftlgt tm 2|dl M
StMuta, tum actwit i^ fii» 3crt (n bUTn Vottk f» vabitbt, Ml IT
16) »gl. GtUn« p. 113—145. Kadinbal toi^M ^ iM
tifltntbämlt^i SlaMflfav ^N fi^no^ ttt tr^ Btcfifimtiia mit 3%'
Btt» wbtfniiiE ecfblEt, om ble Stftntiiniflm bet Oe^nK gn |«llfni Ut'
fn: aba nf^jt bat en&igfb Sltitfltfä(I mit bm enbts brt Sotn« Mtigt'
3m Oonim ftiamt frint (IrtdiUlns m(t iSoKal Abrrcfat. etatt Im ^-
gtnl, utUp Mi) bau listen 3Blfin(t» an fI4 fit)«eni, nennt X. atntqi ^
))oniiiic<li. — Bognpli. 1. 1. n. p. S9 u. Chronic. Pol. !■ L l
p. 12 fmb brm Aablubtt, Chronic, priac. Fol. L 1. p. 66 ha
IBtOat etfolgt. — XHt 3tU bitfer SmpSiuns bc< SUanfoo blOit mtif
wipt ^i^ftenl ttmitc man bal 3. 109S annehmen, wenn man genrigi ifc
Un fn biefem SCa^n antenomraenen Oinfall Bhttflam'i fn AfÄff"
«ift berfdben <n IBexbinbung |a brtngcn , beffen X^rtlna^ fetSiäi ^
tiwilscc aU bte bc< BdilKait* mb nneon MOfonwuit bonU Ift- ^
yaUclv, «ff^iiMt »0 Bt^m I. e. Mo bot ni^U 9mmat
nmitWn ttanea. — DiafoaiLp.83lfcet bfertOnfautfrefnlSlOSfi
imb ftfnnnt fn frintt Ondtltino (» SBeTtnOf^oi nftSalhil Beert»- Ct
IMcf^t MXobtubet vcn bec eibi^ttttn Jtnnqwft BIabvMa»'( (i> «
nf^t oufgenoRUMii imb wtf^, bog bei Jtnf^vin nctcR bm ^ftKt*
Wpdm KRb (BtMbttt Jtq|•M)l^ 317
nmfi^ in Üe^ Seit, wit rt fn^ffait, tt^ M Sic«
äMa» »OB IB^ocn «U »ffnin 8ritM>. 3n ne^n^n <&»■
fUn Bcnri^ n €S^(f{(it bif )ut £)ba mit foE4«nt Q»
fi%i, 1M0 wn ber fiJnrg dttaa M im^ (Bl»t«u ^»6 ^
CU «nfet ber StaM 9lbi|>tf(( «afclwiit Uieft uüi to» edn»
■A »b bmt m CJnibe vaib. ®ti H nuitr ba0 Mt^
1*»« tB«RMttig^ta0JBMab9ef«ivaiibfnvriti0H^flt'') 1Q93
MB itcc iif4t tcn 91^ Mtt, ttn 0H>i»n MfHfl mtat*
gn^Rltfim, — er ^oMtc fin \>m $t\Am bnt feit jiwf Säj^
«R lUfUntifitn.Zribut mit tOOO aSori ®An ni^ 60 3IIir(
•A, m^fta^ mit dant <Eite, mit bar i(i^i(ti|m Zribttt)(4*
tag fBT^isMRn, mtb iiftiSif Mc eonbfc^ 9la« ffinm
CMNr e^rtlatp, bcr Ht^ bmi C^eim Mn e^tmra b«((
$tfbf4(«a unb SBort Zmuc gdoHe. X>tMD^ Umha wn^
34it fipltcr (1096) Miic SräbrcÜgftitm twif«» fift^nm
mb yolm ^, tau ti4(ine SStunlopiq fnilk( unirfnint
Mdk JDtc ei^mcn fttftiam bie Sina emb» on twc 9ld^
afe bontm bogtgm cts>al nntn^ am Gtrene ^ tum
B(^ dtontcn), ottf rinan ^^ %A^m. 6dtb(m füMun ^licb«
%Snft(Utniffc gvirtbcn bnbcn Sta^bani obsttootttt gu fftibta.
BmtgßmS bib efrtiUBn gn flBet^iuu^tm 1099 bot 9I(f|ai
Solrtbt» gu rincm gcflt nat^ Gotec, mo^te I^n bin )n fcitiaii
C^mrtttdgec unb vnltf^ ibm ^r bitfrt Vmt t^l>4 ^^
sät eüber unb 10 SRorf ®oIb twt bcm Srifoitc, »d(^ fcfn
BatR 1104 fnmin ^ @[a(i ober Sdglefftn an Sifimen jo^Ue **).
»4 ymftn bell 3(Ienirtii mtaf&ittTi. Sbaiattttiftifä) ^ ftln fSm
Vjttu it untre Xnbmn, bof re bft Icfliufls M SaOul eroitnte Rot^
M BoUfoip nttt Ttitinii curator WoytUu {» e^Iffltn (ebtt, git b(t
ft)iWwig bcnufeti no^ Mtfci Brfüenng btl Bbiflnlfn) bobt BoMta«
Wn tütmi btt tEBD9<f4»f fiatt btf asosintt, bd ^^mt Kn^strt /
17) 9M mffir^ai Sni^ttn (sgL JtoiamfU t. 6. 81) fU
Stfliat) DM Xretbo»! mit bu yolovjtni fnt St 1092 in t)c(en «in.
iB) BgL CoiBki p. 198. 9alac!o, «kf^ti tm eftfinai
I- K HO i|t bn XnMt, baf bitfre bi^mif^t Bn« «td^fffS "tit ^
nfn AsytctttB dbEenino'* ftattgtfnbai (ob«. Ca nbit BbtttbUD «fa
■U^mtn HtTn ita(tc|Ufiti, fo |htit mm tri^t ab, tvanua et vtdbt Me
ttrtfi^ft, te mI4itt ä^ff^ta TbOleag et^nibtn bom, admü^ Sctfc
>« iBb nagtgnbf titot Dcnsdltea Mea. _ Otn fBre^iUniflcn onaoBlf'
318 et#t«eui^. 9ttunUi QafitiL
9rdgrm erfolg als gegni ßi^n mochte i
Den tnuT Scncuming beS Xamiifrt^gtsni tit ^omttiem tu
wtitcn. Staxit 3tit Mit bim %ifßanbt be$ BblgninD totten
fü »itbtium emm (SinfaS in ba6 )}oIirif4t ISrtitct goMgt
imb t>urä $8(rftdnbtgung mit tintgm Srndt^m faft ciot
Cutg ei'ngtnommen, »tnn nic^t bti briiigt ILbübnt felb^ —
fo lautet bit Utbtrlfrfcning — fld} bn @eintgtn anßaammat
unb bur(6 feine SrrAräiung btc Reiben in bEe fflu^ iöff
ifiittt, voeldtt bnati in bct Stacht an Stridnttion jenen Bto
tilt^Tn in bte Sotbirrg tiinau^ejogen tbaren imb titr btn
SBorgrn gum Vngnlf envorteten "0- 3'^^ fonuneltc SBlabpAfo»,
b<r flc^ in beiftlben 3Ht mit feinem @o^nc äbignte» inria
fmcr crfdirint rt, bhfcn (tfiinir^tn 3ug die ttne Glncrftni antaf(((4
lotli^ nvttUlam uncnnalim, alt 36tgnicn) por Srctlou natb AESTiVia
pä<^en nu^tt. — iDrt iUMittn SlnfaU bcc Bi^cn fn e4lt^ (P
U^nt CosrnsB p, 202, bnr dufämmcnftroft in 6attt p. 210- Km
tun i.U(xn fislnifä)ta Clutlltn flCbtnft hue Cbraoic. princ Pol. LI.
I. p. 70 bet jtDciccn Sinfalll unb tn'nncEt in JQomti unb SBenhuiaa
fo Uuciif!) an Jtaemae, bof bftret alS £Ui(Ut ooraeltetn ju ^abtn fifKliit
Sa bi( fiDti} (fcT aufnbnn gang, Btmnjeft ati bcm Sc^Iuf M Sopfr
MI: Wltdiilaiu ttrtiiM. jtt^t, md^cnib AlM Xnbat (n bemftUtn e^
tuii(«tU bttn iSaUai intnontUKn iß, m&(i|tt fit vitUci^t m IpÄmt
3«raQ fein.- enboobtiSaEbo i|l na^ Stcnjcl'« scnif b<ui{ li^Hi«
Srlldtung bat bcutiQi SBartI)4 an bei SZtifie, an bcm ^afft fBi(4<'i
bn ScofTdiaft Olat unb ßi^leficn.— Z)a Sfugofi bic (rflt Oinpinuie
M Sbignim 1096 anfftt, fo bringt n bicftn i»(itni Einfall bct ^i' ,
mtn (I. p. S36) infoftm mit bnrtlbtn in fBnbinbmig, iaf a «t^
bn iBi^mtnbtneg ^nbt jenen buid) bcnhCbtn iintctfld(cn WoSta. — Sit
^ufammcnfun^ fBaltii<ao't mit bem Bibnonfärfttn in Satte (ot !»■>-
goBz 1. p. 348 auf bcn bAbmifditn 9?acE)tii^tcn &d a. 1099 auFBCnoO'
mtn, bcdj nennt tt »(btt Crt noi^ B(il bt« %tflt«, l&tt bit ttranmoBg
tum e^wtrttrdgti mit bft Uebnlaffune (tnrt Z^tiU M Snbütl auf
unb ttiddit baatgtn/ StctiSia» Ijabc btm SUffta bit Surg JTooitai e»
fl^nft, il}n bHi4 Di(U (Sabtn ecttitt, 'tfim tin »eitrt 9tCttt gtgiM
unb t^n nrlanctt, miteitbt btmC^im unb Stfimta jugct^on |u UÄ«"--
19) »et. Gküni p. 147. Chronic princ. PoIod. L I- '■
p.66. Scf JtabfabtfMUbitftOtt^Uinfl. Dingo» wtff (l.p.3n}
nii^ mit bfO Sag bct Oinwtiti^img bct etufcmr «in^ (l. SRai 109ÜV
fMbmi au4 bcn Kamta btt Kmq (Qaatot)* M tpcutm fb^ bal Om»
bct lutnie. Xui|) pmamtilltt et, baf bit ^ommtn bit gc^Mtit tff
Jtft^tndnmtl^unfl bfiui(t ^[ttn, uttt I^ IBmiaita as^u^k^.
..yGoogli;
BRMtttefamg b« eir4^ anb beS Vbeld bei Sdegmbrit bcr
tSrntn^uits bn gncftnct Jttr^e onfibut tiattc "), frine Jlriigb
IcBtc, untargob fte btr Sä^tnng bn btiboi ®fib>u. unb fanbte
M ^er na4 yomnurn- 2>te @^ne abtc, oitUrit^ hl
Stntt anteinanbcT, ftfittm unwrrii^tttfl: Saift jurid, uRb
bfc S«tcc na^m, nrie SaQuS anbnttct, (itson @e(egen«
%it, fiyfOTt rrin 9tn^ unter fle )u tbnlot")- £te S^tt«
bag fdbff tH unfiat; QtaOu« beritbtrt nur, baf btr Catet fB^
Mt ^aiqrtfl4t>tf be0 Stndfi (§edea regni pTincIpalei) voito
llUt, no^ frinetn 3:Qbc Sbfgntnv ju bnii Vntfieil, nwl^m
abccriU ersten, 9Iafon>ten, ^oMÜroabtt SÖxetlau, Jtrafau
mb embomh aU bie ^ouptlonbrifiaftai btS Strips bthnrnm
^te"). Tfnf bie anfragt ber gblen, rotläum ber beibtn
6itnc R bm Sorrong in ber {Regierung bcftfinme, antnwrtelc
iO) SaL Galtna p. i47.
Sl) SgL Gairaa p. 149— QOi ia^>«ri'«cta nagotio ez itlaara
ndiBroat. Unde paUr uokio 4iüd •lupican«, oonfMdia inter eoi n-
gooB difiait.
23} Sgl- GaIIq* p. 150—51. Kädlubek tat fito bit S^ü
Img nur (I, p. 163) bit XBDttr; coberedem (le. Sbigneum) co■lititui^
cMtaa Uli ab haerede. IcgiÜmo regni portionem diit«r^aat. Ba-
(iph. a. p. St Bt qnaatumcanqQe Sbignana peiti« atrodor eitit«-
itt, tanto pater eo foit praMtantior pietata, It» quod dmi tolaa
SIbk a carcere abwlTi juberet, aed eciam illt particulam regoi la
nHcÜBBU, Sira dictan, ab legitimo berede lecernU. Cbranic
pgloB. L 1. I. p. IS iaiäita: 3biBnicn> ^abt eiogati tc^alttn. Cbro-
■ic. princ. Palo'n. 1. 1. p. 66 tiat bitft U^tixi tinb bit 9ia(^'4»n
M StOitf aufeinommcn- — ' XBdlimib birt bit tfniJjcti (tEttrn nac^d^*
In jfct Mf OMuiifl llot' udf DlngoaB I. p. SS8, baf Botelfiiv
»4 Sinduo, unb 3b(gn{c» Pomeraniam , partemqua Polontao majo-
mlADdciaa, CnjaTiam rt^alttn ^abe. Stan tann ibtigtut f<tc btaU
(■4 ftWOf <>■>' mUbcn SoHitn et bitft DtttttfUtne aufet^tlU bat
Bognp^dl fagt; äMsnittp f^ particDlain von Situbftn O^alttn, alfo
9at IBoUttan btn stft^en Z^til bttftr SatibTitKifC belDmincn ^abttt. iOa
*■■> äh'snitni no^ Bogapb. p. SO in ducata pMoanienri plmioK
MaUpia ex donadooe pab^ ^attt, gibt ibm lOfngofi partem Po-
iMdaa n^aria nb anttrtan nw^ ftemmtrp , ba ja bitfc eanbfjfoflj 6(*
nU homeU na^ ftiQtr SRttnttna ttni polnff^ yroein}, au4 mit »tr*
INtt Mibta mnftt nnb ft^gntiti) fpdler mit bca 9)<nnaitm M oitlfdi^
..,G(K>gle
230 Ctpf« fBrnif. Sttnattt SapittU
Ut %b$: ,^ 14 «tt Mn «Hb f4tMi», $ «• aänt ea^
bo0 dM4 )» tMat; obo' (nun ^ tm anbcm jb o^iii^
obre %iai aicAtfcMf*»^ »nb SeiWMt |n gtbea, wai^ ^
«Oclti bK 9h4t <9ottt«. ScB SBiinf^ rndnc« •&exyaa bM.'
iit Ugis'n »t^ ctiffiKiir l»f i^ ban Scm^tent mä> fai Ntl
SntläÜflMg M ISotcdanM S6(^%ni wk^ ndaaB Zilt ]
ifaHnfi4ig gi^KAet. ffitm cbci Mbc vlAt tft0t|g ficiii AI
HUUU^ 3«ict»K^ nntet i^acn ett^O/m foUte, ^ »ige te
b« •^mMt bnmiM, fkfntf 6cMM< Dcdnftig fkiB, »Mb
bm ^cnÄ« SMtrn on^ibiet mb ßc (an Snbatai MI
0atnlanb(< (eidaffiMf »ib m» jDc^tflc bcf^K bie ^i»
fän^, wUta f&E bic «^ nie bie SBobIfa&rt b tf g«W
fn^t." jDttntnf' sbtg jtbn ba fiSo^nt ftt bk i^m lie p iMi n lii
Saab^aflnif bn Botn ober utltn fcfncii bouecnbca Sb^at*
(alt in Rufpnnttt }.
Bon bot ei^ma ottwkMtt ftcft ftftbcm flSoIcfto ja
aOgtndntr 8ta^ bcS BolM. CSt^ dU Aaabc oof^miik
n bfe (Moi Spkie btt 3nflnib unb listete fMncn eimt auf
bic 9IaiH>nuii0 ^^ unb fffagnif)^ 3S>eim. OoOal
»ci$ Bnbcif4<cn/ reknhttmgmSoSttmdamtiliiaettSitt''),
bona »{(btt tinm Sdim dSUta angriff unb olegtt**), »b
tomn Mbernw^fnt bmttt bcn VoIotiB eUct«^ «»f ('"''''
gd^i^e no^ Wi^Ttn begkttttt '^. XU Sfinglit^ nan 90
et fi4 nid^, mit atäme bitfW Xltntf wol p^itgm, bmtk^
leben bH fonbeni, fobalb er ö^cnl) winabnif baf ffefnbe bjp^
wo einen CtnfaD flcoM^ botten nnb Seute infornntemufftei^
eilte et mit bet Si^enb bottüa, biong betmltdft mit fBaig»
in* fcinblt^e Sonb, Mäbwnnte bie 2)^cr unb fe^rte nft
Beute u)ti> @efangcnctt gtn&tf. Soc oUen fi^cint
«) SgL OkIIi« p. ISO— fif.
H) lUd. p. ISS. 1S4— 55.
55) lUd. p, 156.
56) lUd, p. 15S— 54. aXt ittU bitfrt ßagrt im4 Dt^n V
HMrtnttaei mittbmabat, unb niit wcmnt^ tonn man, btftt^
bralbigctffra bn Sft^nwtt auf CH^Itlln) 109S ob« 1096 {nfamMaft^
filnsoft ^ {tm (L p. 825) {B( 3. 10!)4 gifcet, unb Wn4W it*
Ott rint ttMcncrstltuag bei n^n %i3t<^ bn Sttncn.
CebtttB ttfptMoP^ aSl
teS Sid fcfain tbäiTJUiiBtaBgfti gnotfctt gu ftbu ^Üt okc
litir CT ^^ort M Stute unb eer^ccntns b<« 8nM ia
Sigc 3>fc Stottning obci äe^Umng ba tB^m «ob gr&p
fm Ottfiftafta fpSte i^m }u fbuc »Migat Scp(giin| M
BalM, pa Sdmtiing cEaei fld^ ^ctiftHt bm Bcs M*
anu Sbi bcm ficT^fgm bttf» 9Iait< vor n unrnirffti^ *>
aMt» Nile et bte fitiTg KtfRUt (IMiynee), «d^ctoM»
MBnmtflB w Mt «ktsttit ba VoAUMtn g tr i rt^w i ftfai oiot^tiv
tntft (e^^ Vobung gm Udngi^ gcSMMragm, oU o!, bm
»rfigMi u rt m geringe Äift gomitRaib, in M^^öa 3>0cin9>M»
■Eni ri iib wBg f ni i»|Uu Steon inu fcpc nnb wintiutc Snig
ÖMMint mb »fde Ccttte imb Oefangnie gOMim *^. SBcnn
AM «B^ bor Srf^ folc^n Säge, bnm tac^toe <tf bfcTc in
«oltr «(nntt bcri^ twn fioMia» iiiit r iiirii mwH m
oAgat, fi4 mn auf 4inK(^ Snoinn htfi^itiMt, fo lA»
tot ffe b0(9 (fncifcttt bie Xn^tfi^l^nt bet Sttiflfiiigt mb
fäKT ecnoffin, ttab tnigm atdfeiafdU uwftniftft b^ bri,
bcn tnnfl^gm pu^n fcoon fra^ bic Xqtinig unb Cicbe bn
ftw g trf fitai SSdtioB jn cnDciku.
SJfntnb Soltfia» fdt^tftott fE^ ht Jtri^jftgen mm
p wt iiuiiii rtte ^ IntilgiiUte bot f^olattn ^üttM^, nix^ nnnn M
KUa^Uaa Tamtam in gwfcc 9unfl, gcgm Jenen unb beflim
Seubet; Sctbcn nbntoufit ftnb/ fsn^tete er (atbcfsnbeK bu
^cnftHt SaM&iD'S oU bc5 gci^ Ant^gctn, tmb bot^
bmt Mbet fOabtiaffxai fi^ f elbß bcn SBig jun Xbmi )»
liWn ")• JDo^ Mte cc bm Sd^ncn bc« Saterf £icbc
JB »Ani/ f^ in ben Snigen, wd^c yt ben Xat^eilen bec
Bfton eeb&ttcn, mtw^et Scfi^^Ubobtt feiner ober firringe*
KT Xit ein tmb bcni^ bitfc bttn^ gewuibtc Slß jion Vbitß
fliMMB sesni bic Selben. 6ie ober »ereinte bic genuin'
27} BgL Oallna p. 1S7— 08.
S) Bgl. OsUnf p. 158— eo. Xti4 K«iUk«k I. p. 168
tfitOt in UnhnniB Don SRefettft, ato in dnm ontccB Safamaioi*
Mngc — :bi4 ^ Ucfc 3% Jdft M Mnt bcßfnntt S*Ü tmetbm.
blacois I. p. Sao-^Si rtftt bic «fatna^tat MU Stcttrift (M 3- 1095
■A wdf b(B Bnlatif to Scla^mmi ^b^ vafä^tSät ffi tecb^ttn.
») Xn |tMl etdUn (p. ist IM) gOt Gallm Mr(t ICbfUtt M
222 9tftt9 Sn^ Sttnntc« CapiCeL
l^afäUn ®efa^. Stit rinnn sibc txibonbra fit ^ j/a v
iüin&gan Bdftonbt irab btr^ac^en, mtt aUm JTriflm
«nbn )U ^Ufe gn rilcn, faIU®ttd(^ rniem von t^ra9l
^kDingat bntittn fbüte. 2)ii ottanitc td fit^, baß SBfofcv^
fti fd oitf eiff, obet war tB wtrlltc^ aßo^^eit, an So(f<i
wtlbitc, (c ^«6e t»n JtBnbfälttfttnt Q^lnt, bie JB^moi
«AMtfg't» (Äicn CinfaU in Steffen, aufS tiliglh mige-|
«n bot HHmntcn Ott ciUn nnb btt Seft^IS^obq! fHncf
bkti, »tfc^ (bcn @ted(i^ eingt^t iatte unb betten )
Wfi»D:in htncr SBdfe Mttraute, jur -^I^ ^ciAÜTafea. i
^UiU» o^ntc nn^ jßijtt, fammelte [dne @ettnten unb
tHM^ bet beseiteten (Segenb. ^m @«uffen aba fid
auf, tni^ fBtptha, beffra JDHut ber S&rßenro^n ibagi
tm, ttMn 3uge iuriuEblid). Sei Qcbanfe an R}emir( »i
at^eamninib fo ßaif, bof bit Sttreurn bm Sft^rcr onti
^ f^ren fietbo^ mftt^eilten: „SBir srifTtn, fagten fK
t«| ®Ut{e4 bem gan^ eer4(e(^t, »n XOrn bt(^ fä
all feen Cibtn be< Sndfi gu «eititgen fh^, bamft er fÜ
bie .^tcrf^aft &&n ^olm tmerbe. 9ti(^ o^nc' ttifa^ )
bir ber Sota Befo^Un, in jette ^riegene Oegenb gu jE^i
nob t^ Situnbe unb bie SemKmbttn M ®iecie4 au
^etbe^umfm, mli^e bir nad) btm ee&en trauten.
Bo^Afou, nrit bem Volatin wnnmbt, tvdrc i^ne 3nwiftl
turt ittoitn, wb$tt tt nt^t, baß irgenb eine %a($ff(Il>i4
uns bereitet fei ScbenfoSI t^t a 9loti, baß tnr ob|>^
f^Ofe einen Vlon foffen, um bem Snberbcn, iaS atiMtf
baf^, ju entge^n." 2>iefe firfl^tnmg wrTedte fBoMlw ii
gttiAt, nnb ro«n bcf^Iof, etnerfdtS mtrante JBotji^aß «>
SffgntnD ju fenben, banit er ni^t fdume, mit ben ©tinisn
fo ftbntS aU mAgifa!^ jur ^iift ^etbeigueiien, cnbernftif
aber felbfi fofort nac^ SrtSIau jirrfidjufe^rtn unb ben VBÜI^
gen ^la^ gu befefim- SaS Se^trre gelang, unb ^n tto^tt
«olelia» Bot rinft groß m Berfommlung be« S5o[ft mit Sfltä"
nm Aber bie iRatl^ftf Rungen, totl<l)i ibm Sitcin^ G»fl(e(ti
a1S aucft 3btgntett, jwar nur mit SSenigen unb ntit mit 60
ganjen ÜSomif^aft ^rbeifam, bit Stebt btS Sruber«, i^
btt rote ci mar, berebt fortreite unb ba8 ft^on ou^egt* "^
über ben ?)alatin empftrte »off jur areae gegen ben Äf**
1 l«m
^Isaka unb fdtMtm Stigfmuft^ 233
yna SBiberßimbt gegen bcfftn Sdnbc amaliatt. jDa lies
VQc, pe wJattt Mir ecbtlong bnrtt, i^ron tc^tmäßigm Suis
treu anjutidngen; bie Siäbtr tn&ttm ein <&c«i
liun ^ofl^ b(< SSotciS, jtcften unb, mit gri>H()tcn>
®^onung g^en it>n, ioA i^nm ongctf^t» Uiöct^
91un tädten SSoltiiam unb Singmev na4 |>oi«t.
3Anu»9(Q tiafm fie auf btn tßatn, ba i^nca mit
entgeacngtiogra Witt, unb, f^Uigcn t^ gcgenbbec
Sager. S>oöt tarn a yn ttintnt Jtamfifc. Sla)>9<{<w
BO^ oielfa^cn Unteidanblungen bcm Xai^e bcr SSÖnt^
jj^ unb bfn ^ro^ungen b« Si^nt noc^, entließ bcn @i(d(4
lill^.fbB mit (tonn Sibc vcrfpTDt^ra ^cn, bfltfeÜim nionatf
MHiatnftiiu fiütftre @ttllimg iUTädiurufcn. Stecici^ cntmi^
p |ane Sifig @i«i«(^oro, bit IBtüber ober orrtinigtfn {u|
Hi Sritbni mit bem Satcr, bnfiirac^n tf)m femnn tfii^r^t^
§Se(orfam unb jogtn mit tfim unb oQtn ©4artn )iir
befi @^ncte. Sßdtirenb ^ ftit nun beo^^, bm
I ginjlt^ ouJ bem Sonbc )u ticiben, üerlif^ bn alte
uurtMrtet in ttnet Statut mit btci SQertrauten baS 2a>
£Bid) ging aber bit SBeic^fel jum @tecte4. ^»^ tm)>Ai:te
tu unb SSoU. aRon nQiiitt, birfe Slud^t (6nnf nur bie
t räu« G^nMc^ftnnigm fein, unb it\^io%, JSelc^lan) Tollt
IkfRt btc nobflclcgentn ^aufitoite btö Sttxdt^f Sttaltu unb'
Cn^onär, bcftfim« Bb^ew bogtgeuna^ SRafowien eiltn, um
tft S^t 9>lö<t unb boj umCitgtnbt Sanb in ftint Seivalt
p brtagqi. 9tur ber erßeie 9Ian gelang. 3n 9XafDn>ien lont
btr SkttT bem @otint juoor, unb ti blitb btm itittm tä^tS
Ikjg, alg no^ einmal ju bcn SBafcn ju grtiftn. 3n tincm
pMittn|ff(b)nge rfiifttn bit IBr&bec mä) iÖtafouicn unb lagerten
IHaufbtm linfenUfet bnSti^fel, ^c( gegtnöba. 2)at>er»
Mtttdte SSartin bei ^ribifc^of, tin treuer Sreid, nad^ tiifltr
9^ no^ einmal ben Siiebtn. SBIabljeian) vteberbolte tiblii^
fin fifi^ in l&tjug auf ben ®&nflling gegebene* fitcrflprct^eit,
«A Bolt«fan> gab ilm bit frfibcr btft^m ^ouptvitc itaitd.
ta dba berniot^ ber ft^nnt^ Särfl feinSBort witberum brot^,
pDADstn E^n bit @6(ne no(^atd ju i^rem SUiDen. €Hecttt^
nmb au6 9i>l(n bertrieben, unb ßJnvol er t^ter nD(( eim
mal in baS SJoterlonb juriicftt^ite, gelang ti i^ ^t, btc
23« ' MiftuKu^ 9tinatt» QaftUL
alte esidbnv tMcbcijugavfamai, ba S(ab9<lw ^amm
iett mtei imen 1>alatiii no^ (inen StdSiMrtietcr tüfTtBO;
cnunotc, fbi^cm M an (ctom Zob t^ctU fctbß i^ ixiiiii|:
t^riU bttn^ btt dn)dncB (6^ fi^omtm (JtaM<«)i*
bcn tMcft^Äntm ScjirEm txittrtm ßeß '%
efhkem M<wt ^ ffintnc^ iwift^ Bote tnä 64r
nnait^ fcnter geß6ct, nnb e^c^fam («nt>tfi4<f4 M ftlM
Ctfi^ gmwAca gn fein. 9c ttoc eft mntigffim*, ba tm all
bk Xi^ifffiE OBfwilTttgR gcinbe tojjtFR jUEfiifwM. 2>{t mm
tbmi^ brt Stetig motten vtnUtft »icbct bic IMmmi
bmitt Mxit- 6<ntoI, 4^ ft^m (»Imfi^ (SmqlbHq, -•
nai( SoOu« bem €^läffel bc« Stei4< — gcgen&te, ^ida
fk rin ncuef fe^ SUt^tÜ en{Q)tct, wl^cö jenem f» n4'
(ag, baf bU {leiben b^rra unb fe^ (nraten, nud ^eH
botet tM^g. £(^Kt eilte nun Sbisawn, aU bcc dttm a*
bc^ Xnt^ btn ITomtncni jun(l(^ log, mit fctaon \abUI
Cdtcrt £tieg4^ftn bot^n, ober ofinf gt»^ 9tu^ )U n»
ueriien. SSebct griff n bte neu niif^tcfe JBmg totifeT i%
nikf) tUMUg K tto^ feiner übtAt^mta •^rerßiiife tm S(>*
yn ®(^Id4tf fonbctn Febtte m^ii fbri^trab M gtH"^ ^
fdn Sonb jui&d. 9to itbtni«bm So(e«fao bcn Jtonqtf. £*•
not fein ^ ft^nwi^et an 3<if)l aU ba« bc« ISruM wo,
fftaam et b«^ eine JBiöcfe, — bic Socolitit iß bnM -
«erfolgte bit Vommnn 1»i an i^c Z^orc unb vvAmtttt ffn
bur4 unter i^nen einen fol^ @<^re(fen oor felnei Jlritgl*
gewdtigttit, baf fic, feine Slfi^Rc^t mit ja^bei^ 6iN>
so) fiflL GftllDi p. 160-63. KadlDbek L p. 16S (ß tt«
btcft KnetUgrabcittn Te^i skr Ab}«. Bognpb. L L IL p.ft) «AB»
bccftibtn eUfc^faa« mrr tut Xngnntitwti {nroftni otmri^nibf oU n l**
tVCgCDi Uefn abtt it/a umchinamwita inteMMpU, M SeMcbonw -■ "
parpetno «dUi pnMcrfUt. — Sf( gdt, (n mb^ btaff 3«fl« b«;«*("|
grgen bM Bat« fdlbn, i(t unMonnt. — Dtugoii L p. S^"*:
fttt iit int 3o«r 1098 tinb ^Igt ^ im «tf<nHi4«i bcn )B^<^
VaSlrtf cbsld4 k ougrar^tiiili^ «ui^ Chionic. priacF*L Wg
mit SM^nto gmirinli^RlMl Mt Smbntt in S^ctlaatiW l(M *
Dglizac^yGOOgli;
«M fnim Qt&ftn jfentf Jt<^ jerfffotm "). So*
«M| bdagntra fte ftalb tKnauf, teie (9 fc^nt, wn muent Mc
•Hn^fei^ 6«nti^, aU SBUt)9<{itn) um SRoriil >&tmmrifa^
Ika Im Ocgtiff war, ju ytedf btn ta^fcni Co^ mit bem
KttcTfi^»eTt }u umgfirtm. Stimanb wagte ]])nm cntststn*
^91^, uid) nur Soirtfaw btac^ gegm bm SfOm brt 1^
MC mb tocn SlaOf Kkin f»fort von hm %tftt auf, ßfirjte
9A ottf bm Stint unb enang rinm gtJngenbnt 6ieg. XuS
1(1 Ck^Ia^t jurii<^tf(I)rt, tr^itlt n unti Mim gu Q^ mu!^ t>te(e
VbiSgenoffm tntt ibm oon btm fSata unttr ^oQen S^nS^*
irttm bte »oUvnbiente Sirtbc, unb machte fU^ i^ fofiort
Itt^ nette XritgtäMtcn tvtrtf) ^.
Der frinbltt^ Xngrilf rom btt0nia( von jDßot Sdt btm
«Hbc be« 11. Sa^^bnU treten bin btc Setb<lltmff( b<rniff{*
ftmftmbft^often, namtntli^ ber 9tgenbcn am San, bemobän
Mtfki mtb IBug, btu^i^er unb iufannnenb<lngenbei m bcn alten
lUcdifftnmgen bmwr. 3m Sabte 1078 Abeilitf bei ©tofffftrß
SfiMow, bcrfclbe, nwIcM iweimot twlnlfc^e nnterfHk^ung auf ben
Kbmi iM(& 'Xino juti^Sf^^'t ^'y Sßlabimir unb Sutom mit
bei iMMi^batten Sanbfd^ft M ein Sb^t^rnt^um feinem &9^
Smpüa *0- 8Va4 brffen Xobe nrnb ti nebft Eud im 3.
1086 bon HatXb SeDtmicj, etttent Setter M it%Um, übtt»
Iiftn ttnb ib*n ber JBefig beffelben no4 1P97 gu eiubttf((
«f bei adgnneinen SeVfammtung bet ruf^ft^cn %in^m BeftiU
tigt **). ®Iei(b3titis faft , um 1084 , lAnnen wir nun
08^ boS Sntft^en ober nenigßcnf ba$ gef^ii^tti^ ^tvoots
tieten foCi^ei ai^eil^iltentbfimtr am San unb obcm S>nufttx
unter ber ^errfiibaft ber dtD^Iatoicgen bemeiftn. 3Cuf lenem .
{brßentage ju Siubetf^ eitiititen nilmli^ bie JBiübei Safftlfo
unb SBolobai, jentr Serebomt, biefei ^rjem^ft aU eigne ^err*
fluten, voa beim ©ebietauSbe^nuns ivJt unj ft^it^ nut
31) 89I. Gallna p. 16S-71. «ihtct Kidlabak I. p. 167.
Bacnph. L I. n. StX Diagois I. p. SU innt 3a%t 1099.
32) BflL G«11bi p. 172-73.
39) Sei. Sni€l, a^ätüitt vea «at{tf4 anb Btobtab, im
IB. Bo^ bn «aOfr^ta fStl^ftocb, CS. Ul. XatanfinX. e.7&
3« SbI- «atamfla 1. e. Sa
■«(pttt, Oef^i^tc StaltRi. L 1& , . I
230 CcM tßv^. Stoatt« Hüplttl
•ine ititg(f%& BotfcSoag ««4 tw Sige {enn «f^oiiMt
no^tn Unnra **)• 2>t(fiE S&r^ iw^Mot nun Bf$m filtt
me, aric (4 fc^cfnt, baatoA friiil>ft%c SteOung eis. Btt
tttU im 3i4k 1094 war SBof^ »»n ZcMbonI, eine uri»
flc^eiAc, l^ne 9latuT, mit yolmvaifi^ ^Ifiiitamipt
gm ik 1)oIm giaogen uiU) iMttt t^ntn grogcn eJil^bai gi>
t^. 2)m 3atm ff&ta bereitete r nun n^ Zmbnf Bti
verfem, ^olowitm unb 9)etf4cn<d(n wtcbcnnn einen goMb
ttsen •^ecrediiig gegqi fte vor, aI8 bte .jötnta# 2)«»»'«, M
gfirßcn Mtt SBIabtmii unb be< @ro^f&rften &n&ttpta tu
bn Srei^ beraubte**). Spn fetner ®eile raufte btai4
)«Mr ber bcabftc^tiste 3ug unterbleiben, bo4 0(^ vidtitt
bet <Stnbni(t ber Volowjn in ¥oI(n, beffen SaOuS am 64I>4
ber ®ef4i4te Sßlobpöiaiv'S gebcnh, in »cjug auf 3(>t n*
erße Senmlafruttg inrofem mit SBoffiffo'd ftton in SafäM
bnng, baß bieft oilben Sorben, einmal in fBew^ut« m^
ffie^ twcfett, au<0 o^ne im S&tßen »on Serebo»! ben &*
falt in fteicn »oSf^^rten. 3n brci ober t>ier eSt^oiCB 9t
trennenb, Wtn fit bei Sla^t über bie WÜnät^, f^mi^
bona plfinbernb in lafc^ (Eile burc^ boS Sonb unb IfbÄn
mit leiifea Seutc am Xbmb Aber ben Strom guräd. ^
Mlugen fie ein Saget unb batten ftib ber nj^tli^en ftu^
Inngegcbcn, aI5 SoIe4&M> mit einem an 3abl geringen •0mc
Ä überfici unb bergeßalt fc^g, baß fie, fo bn^c er tett^
tcinen neuen StnfoO in 9o(en »agten *>
85) esL ttneti, 0tr4f4t( Bon ^lUf^. «atamfln t.e.il-
SS) Bat- XaramfiB 2. 6. 81. 90 a. 103. 3m tS^iBff^t
fofltt IBarfilfo {u btm San Soeib an (fen obetfanbt» f>rtt^: »34
bht, X>aeib $abt M( ^|1(^C, Bii4l in bit -^nb bn yolttt %u erttn--*
— 34 $0^ bat Sotnlaiib an b<n fiofcn gerdi^t &nb Itnn gof"
e^obtn iugtf> — (St »ac mir XunU granbm, baf bCt nfr»'
bdobcttn Znltn, fBttmbia, ftolouicr nnb ^ttfdint'Snt ^nioeen« n*
14 badflt in mtintm 6Inn: 3t(t»in i^iunidmn Snlbnn SoUboi unl
©ab» faflmi Bt6t mir nur tna iönflihn Äriffltr, [«ttff ob« miit ¥
MaUn unb eu4 tmfüitn. Sm RBint«: gtt^ 14 au«, im eotnn"
(robtec {4 ^olen."
87^ «iL GallDi p. 173-75. JtftriK Kkdinbek I. p. lOi
bn bit Vobiutti: Pmrthi Btnnt, Mi^^ ol^tMiiMC Kam fit *>*
..yGoogIt:
aion ft^t, Sto^la» ^tnmtim trat in fHntn I(|tm
McnSjo^cB twCfornmcn fiinttr fdnm 0a^ jurfitf. tUbcc«^
ifl t$ XtUiiiaa, von twffen S^ttn Mc auf uns sttMnnencn
Rft4n4tni iUt Heft 3nt berieten, bn bcn 6^^ M SB««
tttfoidirt auf ft^ naf»n unb tit ^nMi(^ Angriffe fitgrd^
IBi&AvieS. - Stur in bra JÜtcrn rufftfi^tn Vnnaten nf(^t
ffifobySiow no(( einmal, obre in nitfit ganj tDÜrbistm Sichte.
2>tt %tniai>f^üft iwif^en ®nitopül bon @ro|ifäiftm un»
CmS) Ssornoiq, votU^ im Sa^rc 1097 jur Stfangtnne^ung
Boffilfv*« wn Xn<bon}I gefb^rt unb befftn btabfit^tigt«»
dt 9^"* yotra onI)inbnt ^tte, tvat f^on 1099 »icbcc
IRit^ Ä» ber ©roffiiiP mit ^(ettflamwlt grgm SBIobiinlt
)Dg, fa4te iDattib, voit ti ixt unletliegtnben ruffift^n ZM*
fkfm btefR nefUit^cn £anbf4aftm fafl immer jU t^n p^tg«
t«, eine 3ii^^t in 9>oItn. 2)ut4 @tlb gmann tr bie
Stanbf^oß Slab^Han'S. X)n a(te ^fttft jog mit ifim au<
nA fettig ein Sagtr am JBug; o&ei im cntr^^tbcnben 3Bo«
BKitf trat et au4 mit htm (Sroffibrften in Untettanblrnig. Xi»
bitfri leii^ere 'Sefc^mfe gab, rict^ jenn bnn SJavib, in fnn
tntn Int CSftbo^ bn ^olm. Cbroalc prlno. PoL 1. 1. L p.69
■ont, fl4r «n OaBtrt anfdtltttmb , b(t PUwd, qul Alnudca Bdwm
(Bbwcs, PlmwMi) dioantor. — 2)a fn btc tändle«: Xntgub« IM
MU Jtatt PUad bh Srtact Rnthani fE^ ffnUt. bfc arjd^Umg M
Dlaf»aa (T. p. 846) attx eon cfnna Jtritet eoMIdic'* mft fall alttii
nKT^m üirtoii 4"i> Srunbjdgnt iia4 olfRibac au< SaOul' Btrit^t
ÜR jtnoi JCainpf Bolrtfa»'! nft btn yoConjCTti tnCnomntn ifff tmiutte
«i^ClBgofi iMtl[f4ie<nl(4 tbit -^antfc^ft btl 9attat, in mtl^n:
Kt Mart Rotbeni ^anb, unb ^rtt, sa^ ftInK Xit pmsmatll&tnb,
Mt estObntiBg btl fftlbjngrf nrftn auf. — Btd^t Bcrbttranem fete
»fl nüntottm Otnfdld bn9>olo»t{C tn ttnftonb nrit |i4 fAbttcnf f4I(*
kd «ttor (mel. Aaram^ £■ e. 90) fctr Itbenbiflt „Cfe CUbtt
Mittta, In bdi iDtr^ btaituii Ktäftn, ^nftr, ^dtttn nnb Cf^cunn,
Ut StoobncT ^1^ xi"' f^orfni Stierte {jir Mtn am, otn m
MttfB littmb bcn Slob. 3ir-XtCtcn gffbfii blc Scfangnini nacft unb
nhfdlt^t in! mtftrtttt Canb b« tßatbaxm, nnb fagtn tinanbn mtt
ZMicn: 34 ^tn an' b^'fcr ruf|ifd|tn Ctobt, {<( oul jtnnn Cnfcl
Aiu ^tnrbca, (tint Stoflt fit^tn »ic auf nnrtm XBdbcn, bit Ktfttflnb
Vit nnlmut A6cc»a4ftn nnb nflbt Xblm tioufcn bo, »o fonft Qbciftin
iMbntn." fto^ ütfre ettVt (onn man blc Bcbrntuns btl eCtetl 9oi
UtaVi fk tlol« wMifl«.
228 9t$t»KiHlf. 9lf»U»(i»fUtt
Sfitftn^un }ittu(^uI((Rii } n uvttbtf pic^ (8, bwitt tK>IuiNit>
mm fi^n fttn. jDattib Htf ft(( tditf^ unb ging no^ ffitftf
bimtr jitriuf . .^ t&a Woib n »on tem Sroffitrßni ita4 bc^
fcn Sfanmßiinbmf mit bnt ¥«Ien belagert, tmiftc «m 9. Ibfiä
fein Sfirfttnttlutn abtreten unb begab f^ )um iuxitra 9Mc
001$ 1)olen*0«
flStnige 3a(re botauf (1102) ftorb SBlabipMau .^enuaitt
tia4 langer JtrantfKit unb in ^obem 3Utet ju yiocC, wofäifi
ber dijbtfi^of SSoitin na4 Xnfiuift btr Sd^ne bie ISreqnieB'
be« Surften mit geb&^renbrr 9>ra(^t feierte unb ibcffrn Se>
bciiu in ber iDomfir^e bäfegen lief "). eine Uif^fit Sit
gierung, M bei Stoter gefä^, ^f^n f^n bomoIS btc 9i«
Icn twt feinen ®i)^n ***>
58) Sei. JtaTamfta 3. 6. 105. — Saget,
4al{tf4 a. f. ai. C M8 Iß bcm otoei^tnbtn Beriet M Olns»a> L
f. 828 Btfolgt.
59) egl. Gallo! p. 175-78. Z>al XoMjobr 1102 «rf«
Bagnph. L I. n, 29 unb SrarU chroaic. CrKcoT. M 8««-
tnenberg 1. 1. H. p. 79.— Coinifti p. 218.— Dtngoas I. p.348
ntnnt btn 5. Suai bcn Ztbtttaq aitb cmd^, hi^ naib eEttiaen Bnül'
tni aHobvlh» ouT Xa^tftoi 3Mati((K>'< msiriet Bwttai fd. — Sh^
Gallai p. 192 ^latertlcf tc, oüfo: jtntn |»ci CU^nai, tof Zt^to
Rwl^t 4« bfe t»eitc Scan eibmtn (atte. Siat wa MtfcR ^ifaa^itt
tintn naffni, ttac {»tttc »acb Konae unb Mc brtm ixtaidbUt M ^
lintni ^oUn. — £ft IStMnt fBlaipttam't lUf Jfdnej NoakomU^
eir^of tun yiocF. fn btt SÜitte bt« 16. 3abt&uabnM iM6nt tm Kv
gangt lurn f)e^ H^m itc CoaiKi^e tiaauturat, mfUb^ fk Mi
, 25. 3uU 1825 auf SnontaUm M Bif^ef« Adun Hiduel PiUmkAI
wUbtrBtfanbni anb boan am 12. etptuai« unter ebM gdct C tUt i Mi
in tfn ncnti Oirab gdtst »nrbcn, At>tT tt»t^ man lin von SSotd in
IBatf^w Staibiftctcl iDcalnal uea f^matjtm SSanan ttni^tttt. B^L
Grob 7 krdlow poUkich w Plockn. Wimdonoi« bi
Wlacant. Gawkreekief o. w Wunivrie 1827.
40) Sgl. Gallo« p. 175—76.
..y Google
SMrMm HL «ijiHMfiy mb feto Bnikf dllgtttm. 329
Sei&nted QapiteU
SefeSlou m. Acjpnoujl^ ttttb fein Scubec S&ignicro. —
@irgni^c £iliiq»fe mft bcn Vonn«», S&^men, Seat*
ffyn. — firo^nug btt Scßen an b« 9le(Iitric unb
bc« 6^dKn 9oininmi6. — Srittx mit bcn Sd^nen.
Gnnorbang Sfi'gnim'd.
muon im SfabipSfani ^ennann gcftoibm, «15 rt fE^ mt^
tcra gegen ben Cdter, ebn Diiltne^c gtgen b«f^ ®6nf{lfng['
6mie4 gtbrnrf^ tuttCr *"" 'lini^ S>aun fein rolnrbt. SbU
pria» itnb SoMitn geritt^en nD(4 t>ot beS jBatert Segrd&i
fliß Mn bfc St^rilung bet fbrjtft^m et^tlgc loit br« Keid^
■ Mtid<n ®t»tt, unb xotna biffen «U(^ btS STjbifc^ofB Stt*
Bittlimg f&T ben Xugenbltd beilegte, fo gelang bo^ eine
baumtbt JBti^finung bei JBr&b» ibrnnttfit')' 89i>[eS{an)III.
St)9»»u99 (AntmmnMul) fbuib in ftinnn (tebgebntcn SobKr.
itt bei gA^e a%ei( bet Mlteilit^n ^enl^ft tbm »ufiri. 3n
bet erßm Slfitrajelt jugenblicbei Jtraft, untrmebmenb unb
U))fet nie et nax, [(ftitn er ben @ei|i feinet giofen 3Cbnbnni
Soltftau) S^cobiv überlommen )u biben, unb in bet Zitat
Inmtt ficb 3b^nieo) tn nttb' »i* «»(t iBe)iebung ibm gegnu '
ittc ^(^ett fnbltn. jDbwoI Mn un^liiiei ©eburt, tmu
tkfn nnt ShtbifHanf •^emuinn oIS @o(n aneitannt »orben;
tt im bet Atere cm 3abtm, unb bennot^ i)Mt be$ 9Bater<
- St^iminung ben ffingem fSruber bfe >^au))tt^tile be8 Kei^j
lU Stbe übenvtefen, bitfer nodt baju bui4 ®(buct unb Zct»
Int bie gröfeie @unft beö SoIftS ^c^ cnsoiben- Siäi Vm
no^te ben 9Ieib äbignieto'* cnegen, eigne igHnr^begier bte
Unnigung gegen bm £iubet vemte^ien unb enblicb bie -^off«
«nie, SoMfaw »&Tbe burt^ ein SRtSIingen feinet Untetneb»
aongm bie eicbt be« SoIfcS oerlicren, ibn be^mmen, äbttaQ
inum bräntic^ entgcgeniumiiten.
1) BflI. GtlUl p. 177—78.
D.3l.iec.yG00Qle*
I ■ "-^
330 «tfltC 0u4. Se^stt« eapltft.
SttjttifilM wrfoldte BolalUm mit brc x^m eisnen Stioi»
bigfett junil^ff f"tte fr&ttnn Sntivärfe gegen b{e 9i»nincn«
St ronuneltc bie SRtnse bec XriegSgtnoffen, wd^Ite ehu raW
getti^nftc ®(^T auS unb brang mit btefer tief in baS Smiaj
brd ^eibnifi^en SanbeS bis nait fBcfgoib an bei ^erfante bM
X)et Ort n»t gieß uhb folfnit^, bit ^olen mt 3a^( fl«^
unb o^ne «Ore 93<IagmtngSgtTdt^ 2>«ni0($ ^rmte B
fow An ber S^igt btt Selnigenno^ an bemftlben Soge, |0
mann ben @itg, fc^Ieifte bie JBtfejligimgen unb ff^tte, ll>
®4rtden bet ^ommem unb eint Sieube bei (Sänften, mit nfr
d^ fBcute in bie •^tinut imlii *), um na(( rinn onbeni €Settt ^
gtgett bie Kuffcn in glei^n Zu alfobalb feine aBaffen gettrabja
mcätta. jDiin4^etnßeranIaffungenren)icbetJQn(aufbüf(<Xrit«
g(0 im .ehtjcbtai fitib fivliä^ uniefoniit; abei bt» Stt^iJtat f4(U
feßjuftii^eny ba0 b» ®ioßf{nft ®nNttßp«IC Mn Aicn> wk^ «4*
nren SittberEogen ben trieben tv&nfi^e unb SßaitHtaoittBf
ftftigung beffelben bie ^«tb nnei großfiirjlIiiM Ze4)ta U*
gtbtte *). 3n>ai ßanb ber Singe^ung btefei: S^e boS faiiint^e
i^inbcniiß na^n SknKmbtfc^aft im SSJege, allein a» bo Ä*
fd^fSalbuin ttonJCiidaubcm Stapfte |}af^IU. bie flkr^
inn ßeibtnbttns fk Voiw uotßcOte, ert^ctlte bUfcr bie fe*
2)%!. GKlIaa p. 179— 8a Jtabfutitf unb Ssgttptal
croj^nnt bitT« trlttn 'fffanu^nu Btl^mM tii^t- 8< (ft biet gni^ oft
o«4 Satttott, •cf4(4tc MDStAgcn tmti ^onuBcciif Bb. !• e> 4S5
anninunti Stlflorb «n Mc Vecfantt. iDtc Sug eefij^^ la^ Satlul MC
b» ccfttn g gm a ftto nfk I. p. 178 tmb aM
käfn aa4 Bogoph, 1. I. p. Sl.
19) Bgl. Galln« p. iOS—S, Kadlnb. I. p. 179: rt IpM
it Boenonun inmibiii trinntphat: lic et injarian propulaat et pa-
triu coHerrat. — CoCJ^artimte ben -^ming gtgnt tft Vonnttm
hfetUftt (ob«, {fi aMn tlatStaipi^t Bogophara (I. >. p. Sl.) —
btageaa L p. S59 Wdf, baf CSiMtcvIltt MQ SU^nm nH fti»«
fmt M Jtti^o (Wot) aeftanttn bc^(^
338 9tftt« Bs«. Bt^ntt* Qaplftl.
f^m ktn^ bie 9emfit^ btS SSotft gegcit Vfä nfittert, arik j
Imite Alasen iibn f^n »aten ^(hiftg wx SßeUihm n^tÜMlt I
nwibnt, M n enbli^ mh ftintn 9^imn imtnn offiui (c» ^
tetttttmi itn eftüism JBnic^ mit btm iBniber ^ntcifli^*^ i
Jtertt, bamaI6 eint tvit^ti^t Srenjburs gigm fBil^atn tn* i
aSä^rrn, ging pli^lüt, ni^t o^ne baß bn ®d*anfe «i
enratf) rtge mtrb, viaig in Sl'xnmcn auf. 3n bcr 8n4^- |
bit fBfiffmen mieten fn^ bed $Iag(9 btntic^tigtn, eilte SÜm ;
Irlfaip alSboIb mit gtringn 9Rannf(^aft bortf»tn, umQcUS tat
nntm ](tifbau ju bef^tninigen, t^dlS gism einen (ti)Mt%*
'Ttngrif )u f(^A|tn, unb foberte juglei^ ben S9rabn jttr ^^
ki^g auf. „3Du bofi^iBbcVr — f^rteb er i^m — tntrdfcii
bie Saft bn ^^errf^^ äberlaffen. ^^a>tbet fibetmmm ftf/t
felbfi bie vfidige Leitung berfelben, ober rotrfe mir tDcnigPent
ni$t entgegen, nenn Su mit au<9 nlc^t nfi|eft. ffiiQ^ jDi[
bie Seitung äberne^men, unb in aufiäitiger SräbecCc^teft ecta
fiarren, fo toctbe i^ ^itf wodin £)u mi(^ auä) gut grmefm
fomen Cerattiung obec jum Sort^eil beä fBattiUiüirft tufen
magff, ^(tt ein treuer •^[fer fein. 3ie^ft X>u eö sbet iwi,
{tt ERuIfe ju leben, fo fiberlaß mir bod Stange, unb X)n wii^
mit ®otte6 ^filfe in SHt^erfieit fein." Sbigaiev gab hinauf
feine geni^genbe 3fntraDtt, benn fc^on tiatte er ade feint Stidt*
fidfte gum Eingriffe auf ben Jßtubec gefammtlt unb IßifyBam
unb $ODimetn gur SSertreibung beffelben aufgefobtrt. S^
teitbbef fafiBoleöia» bieftt jDinge unCunbig in Aaminiec"), «u
feine an äbignfem gefanbten JBoten, (aum ber (Sefongenfc^
entgangen, jurädFe^Tttn unb tea$ fte gefeben unb gebart, t^
bcn^^™* Sfingne Seit f4)nMnfte er in feinem G;itfÄ[ufii(i
bann ober fammelte er fo rafi aie migli^ feine JErtcgfiböu^
unb fobcrtc Slufftn unb Ungarn jut ^ä(^Iti|famg auf. Xn^
gefangene Stiefe Bbignieto'8 ent^&aten ttoQenbJ beffen Xteitatfi^
unb ba a,tS(KaUxo jugteit^ gelang, ben Sfttimen^en oim
feet SSerbinbung mit {enem objujie^en, jog er rafi^ tnS %Üb.
Sbigniem ttic^ bem Stngriffe aus. Seber eine @(^Ia(^t xoa* .
gtnb, no4 in ben JBurgen fict ^r gcßt^ tialtenb, fEo^ et
20) SeL GtlUa p. XOB— 4.
21) Jtamtni ah in Kdtt.
..y Google
Her Ue Sd^/ wäftoA BiHaim mit gnfki ^Ü^l6f^
bk Stttg JCaKTi rinnotitn, in ®Tulm TtEnm iBcft^UMn ein«
fcfetc, StMÖnric gnpattn, Mn bort no^ Sfc)9q riltc uab titer
M alte Xaßca gfgen äSofnoUn ncti ^fejtigtc. iDosn «net*
«igte a liÄ mit bot ^natigqognim Ungatn unb Kuffnt,
Mck^ Irfttnc fein S^mtgec äöroälaio fAbttt, unb ftitc mit
Unat Jib« bie Set^ftl. 3biet lUbermat^t beugte f4 3M«
ffnnv. Unte« Smnittclung bt0 ffluffcn^iPen unb be<t fBif^cfS
fidlbiüo Mn SCtdcax lam tmifi^ra ibm unb SSoUtUm ein
ficrtiag )u Stanbe, in »tigern ei ft^ gunt erften SRalc bem
firnbR untertbon btfannte, boS ^aßtO btf SaOue )u f^ItU
^ MT^n^ unb mit ttnem Sibe jegli^ St^orfam ffii bie
änFnnft gelobte. SäoUiUto verlieb i^ bagegen SSafbvien,
to^ fbdte icnei ba0 Sanb nii^t aU eine firie ^ecrfcbaftr fon^
bcm nur unter bct £)bn^obnt be( Snibet« bcft^, »el^
()9Ir4 no^ biefcm Sertrage bie nifßf^en uub ungnfc^cit
^fSvÜfet entließ, unb jt^ )u einem neuen Selbjuge gegen
bie yonunem onfi^iifte ^ 3ur SBtntetjeit btong et tief in
SQ Sgt. Gallna p. 205 — 14) Eadlnbek I. p. ITS M».
Bagaph. 1. L F 31 ^t bte Vnmt, BeM6>n> iabt btunb fcfn» (Bifcf
Mt Mt Zttat brt äblgniae anr bit Vrobt ff*'!'" woRnu Zhiaa mif tt
*a4. baf SMgaitn) bit maridiBoi prmoiida aufantiit tobt, nitbt nui
bn Brabte nl^t &» etboccbm, fonbmi fEd) au<b gtg«| btnrtlbn enabt|ii
IKwpbnn. Jtabiobtt unb Bogiiptat ßnmta nntic bm Simbttstneft
fü 3Uqnkw't BO^ Laulaiivrnm ducw j imb mtlfts baecgtn »tba iN
«M Ben btt ttwtwim < i iifl, nwl^ noMtao mr Shiffttt nitt Ungarn tn
üdt, notb Mn brn oiifgrfdngnitn Scirftn Sbignlm'*, ZHt tBtrlS^mig
te VddMt lalTcn fit nat intemiitv opünatan nfolgni trab ibttit^m
Mtfinbf^g DtofeiBlea). Bo^upial olttEn btii^ttt, baf SoMfow
ta> Ihnbtr qnudua poHcrioM« in cutdUiüa Sradieött gtstben
kbb — Z){t OhroRlea prin«. Pol. 1. L I. p. 29, SKl^t and) iltt
^ StBM outTibetttt, flUt nnr |U)tl (fQnrttAmilibt Kotfgnt. Ofnmal
MW ft to* *4e MK SoMfa» ttobcrU CS^Iol mit Itamtni Cali«,
M fbbaan wctf fb, ba| Sbisttfcw bU JBi»b GkUi 9tflen b« Snibrc
Bibtit iab*- «Wae «onbf^vf^ lieft (in CaUi; foIUe el ttitOti^t
Cdi, JtoIiT4 friaf — Otngoii I. p.S65 nnb na^ t^m Natniie-
«lei V. p. 185 lafM bhfm Xtrfegt etqa dbfsalne ae^ tfne tbpcM'
t>«IMHtau>'i gtetn bit yaminttn Dotangcbm, nxl^t M OalUrt ouf
iw fM0t 3(b ^oh rt soTgttoeQi, rafib aa Ut Kri^folat bra 9nia>
t>|t VI (ottoi, wAbt Ut b«tm, bff iUtfb CUKIU, fiftt.
340 Stfti* Bs^. äf^ntc« QtpttnL
taS imb, beim la^beü^ Cent mtb CHbtipfe jc^t ntt 0»
(<n fiife bütgtf tädft tnt )n «nbcnt Sa^crtj^tcn bn nf^v
S»itjU8 ^cmmtm, unt> grfoitgte jum gweltm äRoIe wt Bd^uA,
9Ia4 mn^ Zogen ergab fi4 tcr wi^tige JDtt, in tHk^
ffioIcSiiiv eine Tagung Itgte unfe tonn tDtiter jtn XÜft
(»itriuftc. •^iet in bn 9}ilf)e twa Jtolbtig trebertt cc (te
JButgf.unb w^ ^atte rr mdtt fönth SKotf^ ouf bes leQteai
£)rt angetreten, aU tftm fi^on bte Bmefyut beffel^ «tt^
grnFatntn unb fretuiEig Untcrroerfung imb ZmuHjat bei 6^
^cm^umd gelobten. ®cliiß ein •^diiytting bc« SonbeC fiMb
jt4 ein unb eifannte Üt iDIwT^ecrfc^ft US €ii^trt an, ta
fünf SBo^en (»tnbur^ ba6 Sonb buri^ftret^ unb ^ m fdaic
gonjen 3tudbe(nung ß4 unterwarf'^.
@» mfcfe gcnwnncn bcr @Ug uwi, fo rafdt ging er
inbe@ au<^ nieber vetloren. S)ic Sommern t»ttea fnft nn
bei oi^enbli^^ Ucbcnna^t ge&eugt; (anm not SoMim
SS) »gl. GilUi p. 214—17. Ksdtubek I. p. 183 giK Ul
tfgnt 9t{i4t14tf baf Sbt'gnft» (td) fclbft gu Un Stfnbtn btsibm mtb wSX
t^m Dcriltlbtt b«l Saget btt Snibtct anecgdfftn fxibt, Vn otnt»
tunntf gtfangca nnb (nt Olli flcfd)fctc u»Am fH. iDfeft 9Ia4ii4t |et
Ktoaup^al tKttAcit mit brat ^ufat aufs«WR»utv baß Sßouttm bm
CtubtE poit tenpui Don longum bie 9tu{n{r$ung tioiga (S&ta ä^f
tdumt fiobt. ~ Xu4 bartn nti^t» btibt eon 9aliui ab, ba| fic SM'
d<ud> bui^ Cttuin tiBBt^mcn tafTm. SoguptaE aOcin nturt ot^
Ut Ctdbtc, DKl^t M btm HütueUw trsab«: ColibiisoiudnB, Ciai-
Mudutt, Vetlmisiulna, CoMideniinm «t allontin. — Sgt. San
t(»Ib, Stf^Üttt om SÜgn nnb ^oinmtni, 1. 6- 441. !Oie Chr«-
Dick polon. bii etnittl a. a. C 1. 6. 15 bat bte Sti^d^t 'KoM»
bcTl »CR bK fßittitittti ibiitiim'l, fdntt Stfaneniiu^t unb Som
tb<ilung no4 tottUi: atKscfAbtt: Cum qao, dum mnlda iBf^bot cm-
Uadiuet, Undem pugoaa prabadoBi enm inpen-nt et Ae p«pe(M
eiilio dampnaCnr et Tictori totum territorian qaod Pcwm (|Hnf| M
KojanDtso unb ffitircn) didtnr, cam omni joio prindpali lib«n döaa-
tor et Iqgus judidi ic pugn« a re noioeu iiucepit Kilkrt B»aiiJ
(Canbcicalbt, bei Su^tau). ~ IDra legten Stonu ^ngt »o( inliinMi
mit i^d, ba« Snfcfit, unb woli, bic SnfitbUtite, Solralt, fc^tlB|i|
alt Cirttname gebraust, ). S- Sobieikt woU tu a. — XiK bcr CSirä*
nio pol. dat au<^ btt Chron. p.riDc Pol. bit\t Sloi^^t tOb^
p. 71 aufecttoiumtn. 34i:e SBa^riitit nuf nun hi bcm C^**'!'» M
, Oalbie nob Jtobfubif batinetltcSt fein (atTou
..yGoogli;
disiri^ jraM)^ wn Am VMnwnir iBv^QiM ii> jDnttri(fii> Nft
oU ftt i^ frA^mi «HfSOe In b«t i»*ln!r4e «c*
Mit »Mn^vRai. 3n bcr Abt(^ gn ®]picfanti äbcnafi^tm fEe
fectt gnifnt Ci^F^ SSoitfii, bn An Mt itcffc fdem tvoOle
nti BBi babun^ bn Otfongrari^ mtghts, M tt, f» Alt
s mt, ta feaS Q^tf brt 2>a4<< ^ufnrttntc imb ßdft
bort MK bm (Sinbtindmbcn Wi6«rg, tPtl^e bann ft«n feiiMr
cina ni^nn dcißlic^n, bftfm f&r btn Sff^of bolttnb, mit
dm Mir^sfti^ bovDnf&^ttm **}. 91un trobette SBcUt^am
]IMC Mb bOMuf n<i4 nnn Ungrm Cdogcning bie ®i«t}»
Mb Cionnb« an btc 9t(^, nwtouf »iele 1>t)nin»ni, wrtn
Uten 9nia»Mnii, bei Seft^U^abn bn Seße* fi4 tttufm
Biftn, nnb bn &nbtf^r0 jf^ von neuem untmöoif")} abac
M XOrt ^c be^ ^inra&eßanb, nib bcr Stonapf gnr B(*
jnii^tiv be9 ^eibentbumS in ^pmawcn nmßte no4 viele
3i4b von ben ^oUn fortgefefit wn^en.
3n)i)rif^ (Mtte Bbignic» in l^ntt SBrife fdn gtgcbmef
Seit bcn Sntbn gebalten. SBcbcr wax bfe Suig Stoltt
t(f4l(ift »Dibcn, no(^ bottc et Ssle^ion mit ^AI^tni^iMa
M beffen tBinterfelbguge gegen bic Dommern unterftfi^t. XM
%ta yngtt, ietui; »erbe iui4 in 3uhui^ von feinen Umtrttben
ni^ obloffen, unb beßimmte btefen int gdn^en Cettreibuqg
M @^ncc<. 9t»4 »PI bec Srpcbitton gegen ejamifo» b(>
») 8sL Gallna p. 221—25. Kftdlnbek I. p. £25 iqq.
kt Mt dgani Kotitat , baf bft ^)omii>«n ^ifin longt bem ergblfi^flr
orf MTfibiAcu Btlfe iM^ bm Mtn gepcriit t4ttin, t^i« iwil n (^
Xb«ittnri binbcctt, l^cUi »dl n btn Scbattn dm itme» f<>^Rt(, l^fW
tMO 8i ^fftm, ba0 b«4 ftln» Sab %\t ))steti f^ ti«nit(I4rt 4<tivt
MtkRs »bbcB t ua «Joi nnU et ubitri» tot» iwijiu rripnbUoM
arda Tcnebktor. — BagDph. 1. L p. 88— M fiblidt 1>4 Int ViW|m
u Jt^&iM OB, n» ift n bolb tär}av bal» aitfiii^U^cT. Wgm W i^
kk Katf), ba| bl( ^mmein Dom cHtrnm Nak«l auietjogm witta.
S) »01. Gallni p. 226-27. — Sn Meß OlpAftliHi ft(tR
t^tagai* I. p. 86S-~64 mb oOt ftiM 9ta4fe(sK bM asf ftotnfic«
•ict tfam fEtgteUbcn 8)10 fBoUttaw'l vait etttHn, oif mli^ er
«4 birfini Ott nattnsoTfra (ah. UMt dtttiti CuttUra hrl^toi ttU^t«
M lcM(tIb(ii, rab bieettlb bn Tita OttonU Bamb. MUtArAf,
fafpt rw. Buib^ dof »tlibt nanfindci M (inM hjtrtt, fum t^
m eoattn SnfdorauB^aitee na^ ut onf Ut fftebmois 9>oiiintnt* an
M 3a^ 1120 bttoflcD mcbcn.
Rxptll, erftÜiUt IMen«. L 16 .
L)j,z»..;Ci()Oglc:
fft{|te fr, wfAennn Mn ung«{f)|o> nnl> TnHifttfn ^ftffMnipiprB
wittrltfiftt, bie Xntfänstt beffdbfn, nobtite bfffra Xatdl nok
»trf Aj|te Tfm felbß akS bnn Sonbc *^. Gtn crfolsteü^ €kitifi'
unb' JBfUtcjus no^ 3^u^ folgte twr uf^nt S^t*').
X)a noftm btr Mnfg jtolotnamt Von ttngam, bet frfi^
mit i&m gctropnm Uebnrenirunft gnnif, ftfne «^ülfe hi 3(b>
fVfu^ ^). Sttfrt A6nts« 8}afd(nung mit frinem ffituba VbmK
wat e&enfo ivenig von Sauet gmcfm aI6 ber triebe j»r<
ft^ 0ol(d<an> unb 3i*Esnitn>, unb bfc 3n>ift ^attt ^irr tmk
gMHbctv' ba^ TSXxavA — lOa^Tf^einli^ im anfangt bcS Sfo^
tlOS — na(^ 2>tntfi:(Ianb cntftof). -I^itt ^otte n M Xat|itr
$(<nrii$ V. um fo r^ räie woblnioQenbt Xufno^me gefttafefli,
itmtttt bitfrr, naiib ber •^trftcOung bet innmi Stii^ b(< 9I(t<^
Uli fVft^ne tMei^inoi^t brfTdbcn Abrr NM^mtn, Ungani tab
9>D(tn gcEttnb )u miu^cn gtndgt war. 3n bitfn Stit^tnog
|«ttc ^finrtt^ btrrifS btn 06bmtn Gtoatopluf gegen Soümip
Scgfinjl^t; je^t ba^te er burc^ «ine Untetftö<|ung bc« Xbntf
eitttn (l^nCt^en Sinflnf in Ungarn ju geninnen, unb^ra^iai
Seytem&ec be? 3(i|iie< 1108 in bafl 8anb ein, ini^renb CSts»
iDviuC, mit iI)Ri: in mgnn iBunbe üba Xrentf^in votbtaag.
9t$on belagerten b^t ^itibucß, aU S6»ltÜam, sa nM)tm
fnbef au4 t» 1lA<^e fikfinwv 114 ivi*kn bcgdm j^t^r
bie fBi^men, um fic von Ungarn objujie^en, in %tm
26)001 GilUap. «4. S18.
S7> Sgl- Galtai p. £lBt Igitnr In Praaha tama nSi ia-
Wramctt ingra**"* ~ ib^' "■■ pn«da null«, fikotii mrwdii,
plDribuiqae captlvb qnareoi bellun, nee InTeBioni, Ht raTcrnu....
Terra enin ills lacnbni M palndibui dt 4d«o GoBmnDit«, qnod um
MMt vel cut«llii Tel dritatibui de mnnlt«, nnda non p »ttiit
Kdhac ab «liquo anbju^ari, qm nnllM ■nlait com ezon^
tot-Ucubai ot pälwUbM tmuportaiL Saigt, 9t\ä^ättt ^^atat,
!• 6. 887 tat bit Sto^n^t' mi^C bft Ckronica princ PoL 1, L
p. SS eibt, tot^Anlid) aaf Mtfw dug SoMfa»'! Scgöflu. CKt ift «N
Gallai p. Soi atfloonn anb btt^nOt dani (iDfitca Sog M p«t
Riffen 8iltüM S'S'» >><' 9)nttfai. Ka^ bn OinfaK, bcficn I>1b|«is
I. p. 406 )um 3at« 1115 etbtnEt, (tfiitit ft4 auf bitfen (»eilti 3«e.
S8) BgC. GillDi p. 2S8. Kadtnbakl. p. 111 — IS Uft bot
XeKtnann tintn >^iUff l/tf^iftnUu Bdtf an B»Mfa» ftbcettu, uecb
tc bat S^tna varjfrt i nan tu rai a^tor, pariM doa pfwOMi vM.
. Dglizac^yGOOgli;
c^Mn ftudit anjiip. Sivnr fuftc ^wMfib^ tAffiSbe tta^nnb
fam Xbnwftntcit bttr^ M Xuf^Oen tinrt ^emS unttt bcs
S%niS ^ <Snfni SSattf unb aRatina.jK^em Qtbo^t
tSan btt ^m fc^lufltn brcftO ^m in bU Slin^t, tortcrtcn
feit Srtiqfcfic fitatitoi, bningnt mit in iO^.biimidit iani
m nnb ^mtra btei Sogt unb biei 9l&^tt ^tubu^^ in btvn
Hrnffaffi^tt @rbi(t £}tnn fte nun aui^, bun^ bit von bem
(Stoftn ffiactf lifHg «nbiritcU £unbc eon bftaXmitdfn ©994
tsplitP« grtjnfc^t, «b«r, noi^ )>D[nif(^tn jQtri^ttn, bur^» fic
Sni^ifa^t von tintm (Sin^fic b» $ommtm in 9)oIen btßimmt»
ilntb nfi^ Si^men witbei tdunttta, alö fie bard< ringe«
bnBQtn nwtm, fs Mifeblte i^i S^^i^d {änt(xots6 feinen '
taq]tfil4Ei(^cn 3vtd. ©iMtoipIul tiKötte btm JCaifer uif
bit 9bu(nHt «on iitaa ©nfaU in ftin Sanb: „er inäf|< jw
Bert^ct%uig ßi\)mtja ferimtiftKn /' unb ba ti in ber 2b«t
iio4 t« jDctober tun ^ttibuig «if^ui^, faf» aui^ ^nri4
Mgtn6t^gr, bit Belogming auf}uM«i unb, »t»ne iigcnb eine«
Ccfolg geioonnra gu ^obtn, na$ jDmtrt^Ianb jurütfjUiit^eib
2>a< njürnte i{in f^nür, unb no<!^ im S<iecr ft^r er bem
jB^oMD, itin unb ^ felbß an bem 9a(fiifär|iM f^t. btefc Un*
Sott Sl^mm tttx bicfer inbtg 2ag unb 91a4t, o&ne
Roß Vi fMUm, an bie Orenjni $onunan« geeilt £it 4>ti*
bot ^tteit in ber S^at feine SCInorfenfitit )u einer neuen Um*
Titans benutt unb ^4 btt @rcnjbuig Ufcic an bet 9t(<}e
ftmptiUßdt böbuni iwnijc^tigt, baff itnet Snimomir, voü*
4« BcIeAiaw ftlb^ oud bciXau^ S'^o^r ^ 1W(ntft(c ßt*
99) »gl. «ngtl, Otf^fi^tt M nngorifi^ 8M^, 1. Ct. «6.
«tin|({, Otff^tt bcc frditt. Jtatfnr, 1. 6. 6Z0ii.n. f)a[acrp,
«tf^lttt Mn Bi^en, 1. 6. 859; — Coma* I. 1. L p. 228. —
Sil 9n(ciini9 scn aatf(ernn»d(nt Gallai p. 227—28. — Kadln-
btk L p. 21S: FngtUniin ergo nrt>M •gfMdJtor, proiteiidt, popo-
htn, quornm «t ftninlciitii Bt ■tmüo pnwlü isMUexit in Hhh^tm
cmBiU: nc ab a^co in mm hiMtem (bni Xirifnl) dbfairqnat, via«
•KBptt, ndeontaa pTMtoUtur, intM^« confligit, virterioM trinm-
pht Bof npfa. I. L p. 88 ^t bat TUM (oft »totli^ abatf^i^fx«
nb frft ^|n, bof bn Jtafflc per crebn» ragcMtMow B. duci* Bo-
Umibm iodactiH ad damtaadai ra(ntw PuMiüaraB bm Sua lu»
l^obc. (II)
16«
fKUms ^«tef Mc filfi^ K(4ci4< )ur ttcBeifiabc Mrfitrt M«^
i^ Säiß fd »on t«n S96^iitäi grfonsta unb an tne sWfiiticn
«tttgtlUfnt vmbciL 304 ti tum \tlbft ^tmUm, ffeSU {irä
Crft^tinim «Onn im Hapm^nta iwx bie Stti^t mebn ^,
ober bam*4 Itgtc n p((, not^mi JtriegSleute unb $fäte
ff4 (fn wenls n^II ^tten, wi ixt fßtfU Silrime. Sic Sc
fB^twfl — no^ tinem Sfrit^t umc (Sninvomir fäbft in ta
Burg — Itißtti btn ^Ttnidigflm SBibetflanb. SBJtinnl» ^
^olcn bte JBctagenuiflSmaf^tnm juiüßetcn, ^ctte iuu Ur
Bafc^nsungea dud, it^t^tt fit mit jugr^tt^n ^fii^ks mb
(hiaftc @ttinc jutn ^ctabiviUicn cuf bie attpAnneiibm StiilN
(Ulf. @tritt«i bicfe toi^fet füt btn €itg unb hau wliM
SUuiben, fo f<lni))fttn inte nl^t umifla nnit^g ^ t^MA
Mnb bic licEbnir^ni &Utn, unb crgoBm ft^ n^ bona, iV
bui4 Slai^twa^ uob Jtani)»f tfnt Ar^fte ctfc^t^ft nmi
unb SöiMiaw iXfnm fetnm •^ajibf^iüb oU Unteqt^uib ba i»*
^fnun Schonung gegeben ^ttr. iöic CiUttming ba IMm
»or inbc8 nii^tigtc aU baS ffioit bc« S&rßcn. Seit 3aM
mit bcn ^oauuera in fotttourmbcn SÜm^tn, bun& bic £(■
fc^iMrtint » ßnluße uob Scndttciden, wcl^i fite in bcafcAn
nlitten ^tten, genijt unb fe^t buiib bic fyaxtaidigt Bat^
bigung bct Bing ou^ tiefte ctbittctt, $tUn fEc in vite
ffiut^ übn bic unBÜufli<^ Befo^ung ^cc uab crft^tngn ft
tioD aUet Oegcnbcmfi^nngcn BirieÄIant'S 6i« «uf bcn W^
atann*°).
9Ia4bem foli^gcflatt Stte^f Ufcie niA fisantHow M
nnb na4 in bie Sctpolt ber $oIat grfomnien »omt, «0*
bic tSrobentng bet alten, mitten in Qümffm gelegenen u>t>
30) Sfll. Gitlni p. X29-aS. — KadUbek Lp. 116 MI
^1«, baf Snftniemfa; bh prauldM Boluld »b «Bidbi» pmeddl* •*
wuiMpai ncuät. Bafoph. I. L p. SS fff V^ia M« tawÜMIl*'
Sri bnr Xntun^ »oMian'C, »nietet tt, tunoi i^ Mc Orltai «*
"" " ■ tlKg «r
unb nbUttn Sttidfruna. Sattnonw abfn Uifbt bi bn (L_
KadtDbak I. p. 217 f^st f/bun, ba$ in Vielen fiOt SnCttMnii f*
(turtndcKg tmtbrMgt Übt, »tit n trini »rrici^miB fb ftHw VbfBS
(«fttf qai Uodeni {aprobM deditiaiia Mbutiu fnata cmfUaltm al^
p(t MBUMlut «üi MBM In «n ^mU abMibaiitar. — Bm btt <*
pimiatbn tscCf JCoMuM ai«».
Dglizac^yGOOgli;
CKtgrt^t SbofU Mit hn ^mmmt, SA^nmia. iDratfc^. 345
«Mb ttn4 JMl f<"t it^gtf^ 0UTg Olord btf nid^
SM In bec 8t^ bitfn ttntcuK^unstn fdn. ®i{ang btcfe,
ft 6^mf4tnt btc 1>oltn tun^ i«ie Kei^e von ßc^tn nf<i^
«R bic ganje 9tmjlint( bn 9It^) fonbern btfa$m in t^nm
ai4 tic gfngtittftm Xu6gangS< unb Slbdfc^rpunftt ^t bte
wtlnB Säanp^t mit bm Votnmrm. 3in CotmneT M 3a^
Kl 1109 begann bo^n SoIttffaD btt Sddgfrang jtnn Sut^
bcm Stfo^ung fii^ anfangt topfn tierQiribigte, bann abrr in
ba ^oifiuing auf einen Gntfaft von Seiten t^iet ftinbeintte,
einoi Sertng f4Io0/ na^ tocli^ fte btt Suig )u übergeben
Mtnffa^, fnlU bi^ }ii cincnt befKmmten Soge con augtn feine
^fe grfomtntn min. Cin ia^Ireic^et <&eer von ^»mmem
dtaftc in ber Zitat bereltt ^an nnb btfi^toff nun, aI0 el
Mt bttt Abgelonbten Soten bet fiefo^tung jenen JBntiog en
fd/t, bie 9>den bnr^ ben Xngrif fo ^eimltt^ M m6^ii$ tu
tterrofiVn. 3)tit Burücnaffung aller $fei^ jogen f!e, bie ge>
bi^nten XBcse vermeibenb, bur^ iai ^idüt ber Siilbrr u»
benerft nmiKiriS, unb fÜijten noc^ bot 3[Uauf bec beßinnn*
tm%n% amZttSf be8 (eiligen ^urentint, uiwcnnut^et auf bot
ftigfr ber ^oUn. JBrni biefen tnit gnAe ein Zt)A jum 3u«
fr n u wnh in gen oon Sebenömittcln unb ^ttttn, ein anbcrtt }Ui
Benoc^nng bet Strafen tmb IScge auSgefinbt, bie äbrigen
iki Annen eben «u& bei ju S()ren bti >f»ct[igrn gefeieiten
SIcffe, oli bie ^onnnrra t^en Xngrif begonnen. SoMforn
cttoatf rafc^ feinen |>(an. Cr tbcilte bie tbm jtt 9(bot ftt«
(enbe fltannfd^aft in gwei Cctoren ttnb grif ntit ber einen
btrfclben ben SeEnb von vom an, »^firenb ber ^attn Sfot«
binir mit bet onbem i^n )U unifle^en fu^tt. 3^erftitS f4lof>
fm fEi^ bie Vommem in einen g^ingtm •Raufen jufammen,
l^jten i^e Spiele «er fttft unb vert^bigten fic^ fo laagt
fl^m SMciiaro'i balb (ier balb bort «erfuttitc 3tngriffir,
M SFatbimir Mn ber onbem Seite eine gfinftige ®el(gmbeit
pn einbringen erfofi nnb ({ebur(^ i^re f(ftgrfd)Ioffene STtaffe
aitfeinanberf^renstf. Stlbß bann leijleten fte not^ lapfem
S&erßoab mtb »anbten fi4 ttß »6aig gut Slucfit, na^bem
fk fd^ von «Den Seiten eingcft^toffen unb bebrdngt toarcn.
Siefer Sieg ber $olen ipor in febet JSejie^ung tntf^tibenb.
fintTfcitd ^ttcn bie ^ommtni eine SHcbcrlogC/ wie lange nl^t
Dg l.za..y Google
246 Qxftt S6n^ StftnitS eopttit
wtf}tt, ttntttn tmb tirte fo ungt^nirc Slafft DonaRcnfii^n Hri»«
ttn, ba| VOR i^itm 40,000 SRanti Warfen •^ftre faum 10,006
HlÄimmtn ftm foKni ; anbrrnfelte abn äbtrgab nt^t nur bte
Bifa^ung von SlaFfI fn Solgt biefn ^((lat^t fofort i^rtSuig^
fonbtra cS untcnvaifm flii& auc^ im cifttn St^iccfRi bte 38t»
»o^nn »Ort noi^ fec^« atibrcn ffflen ^Mgm bfm ©iefl«, »**»
d^er, in alle jene iDrtt polnift^t iCfro^ung tmlcgenb, frit tut»
fem 3«i(l>un?t< trfl feint ^«nfcSioft im Korben her Sleftf
ftc^ertr gu stftnbm brgann**).
Sr moi^te nun eben im Segriff fein, ben smwntnta
Gfeg noc^ xotiUt gu verfolgen , alfi eint JBotfi^aft Xaifcr .^cfiu
ri^'0 V. bei t^m eintraf. @eit ben Seiten Aonrob*« U. mam
Wt alten oba^errfii^en ERe($te btr Jtaifei übn bxt $ottn om
feeffen Sla^folgern iwai nictit anfgegeben, ober ^^er atl4
nii^t iirnntE geäbt ivorben. S)a8 ganje SSerfiiKtniß mar f^iMiil*
ftnb. SSenn Xatimterj bnn gewaltigen ^einriifi in. gegeil>'
fiber fic^ in feinet unfti^eren ^eimif^en Stellung ber XnoftiU
nung von ienes JDber^o^eit unb wa(rf(^einli(9 au4 b« S^
fhing bei au8 btefei |»erf[ammenben SeipfÜfttungen nf^tiB
«litjiefjen benno^te, mat fc^on fein ®otin fBtiaiam ^^misfer,
f>on ben bamaligen inneren Serf»(E(tnifftn beS Slei^ft btg&u
fUgf, ^tinti^ IV. entfc^eben cntgegengetietenl unb ^itte ftt«
Bi) »al. Oalln* p. Stö— 35. K^dtnbek 1 p. 234 •«.
Miat birfe (Etsd^ng osii ha IBtCastrung KdttU mit btm Mim tu
tBÜttttn Xagriff ker ^«iitnira onf bcn ffit|Mr4of SBottlB tifo^ ii
CrtHnbimg, oU er toi^trt, bb yomncni {idttcn bit banaU gfgttoie»
fBecfpRd]uR3tn nlc^t gtialtcUi uitb iSoUtIa» btttiälb ttn Sog vntnaam
mcn. fDttt AoUutcf ^mt Bogaph. LI. p. S4 {n btn ■^nptTaälta ^blf
tbt. — tbtn e&mbfnii: atnnt Gkllni dgMferi p. S45 p«UtMi|
Kadlnbok p. S35 nälltiHB prine«p*; Bsgaph. 1. 1. mlUliM pri»*
upi. — JCobf abtf glU bte 3a^l bcc Qetibtctot nit^ oa, qula n*
nerum ocdioniBi Dan ftUler sein potet, quam li •iwmb nürii «■(
coeli lUUu ndserli ia calcnloiD. — < Huj<u rei fidem eüftm ho-
dia Bttrnunt afgerei bitar maDÜam ex Inhamati» cwaibiu «cemtL
Hnlta itiiDper millia «all fiacü loramentii in Polenlae colonias tnuw-
«Mti — Bofitpb. p. 85: EKtone Nakd et «üaB vbea qua Pa«»-
nm u larptate BalMlai i«g«bant decntna fuant ■■aqnan pac
ifvu ngi et toeri debw«. — Dlngoas I. p.S94 bat büfc OtpAittM
fnt Sa^E ins 0(ft(t. eit gtns obo: naä) (HaOul bnt JÜigt %o(t|*
fa»'l mit Jtalftt t/kaüi) HOB mtaüWbm wclin.
Dglizac^yGOOglt:
CntgRi^ct^n^'nU bmf>MMltni,'.iEU(ftaM)i.9ratr(^m. 24S
nofKu fi4a ba« gttO)t RSei^Jltnlf gutt Rei^r, gdffL . a«!
bcfftR i4^ ®tuiic fltHte freute^ ffilobpetaw •^cimmn/«^
n übc^iouvt bie Stellung, »»[(^ brr JBmbn thtgcnomneii
^ottc, iii^t )u bt^itifUn im @tanbt »ai, bad gute f&tmtif*
am mit ^imdi IV. mitbtr (Kr unb trat, vie M4it^
flbß )n buftm in ein SrniMiibtf^^urttitKtniß^ aStin.«»
dinSti^Rg icoti alten Sei)>fli4lungtn {ß ntigenVe au$|n:H^#
Inb bie fRtbe, tmb <^nit(( IV. mochte um fo mt^r mit (Ihr
pDi «I^aii(inra, unbeßiaitnttn XnetFcnnung feintt foiretlü^cn
SAÖ^dt ft4 b<gn&gcn, it wtnign n cinnffitS in bn Soge
ttOT, bffl $okn^|ien ju fbcngtrtr ÜCb^tliigigfRt iur£idf6btt9
fi Unnen, anbtretfeits ober aud) aOe Uifac^e fxitte, eine'SQtt*
Ünbnng bcc 9oIea mit btn 6ac(ffn unb bn gangtn 16« ge*
gnttcißttitnbfa ¥artri ju ^^ttn. 3n bitfn Xrt baueitc
M Sti^tniß aU ein DoOIonuntit unbffHmmtrt fort- £))(
Zmtfi^ (icttm Mt oltni 3(nf>iä(^t in bq (SHnnetung ftß,
Mt fMm bet&tnmnttn fl<b ni^t um fit, ba itnt fle nit^ mit
bn Soffen geftenb )U matten vtrfut^ltn. JCoS moUte nun
■^OMtitfe V. (Inbnn. £)&n((in gegen Soledfo» I>etf6n(i4 m
jBmt, nwU vomelimli^ bun^ befftn Xngttff auf iS6^mtn feint
tignca $Iane auf Ungarn gef^ittrt nuien, f)Atte ti- beit
Xneijiuiigen @ivatopluf6, fomte btS ju bttfem geßA<|^ttttii
3bi|mem ein wiUigefl £>b): geäe^tn unb fi^trtt jtit untn
JCriegtbro^uBgm »on bem^olcnffuficnt <r foQt feinem veitiie«
knen SnAei bit ^Aftt fttnt«-9Iei4« a&tietea, ibvn. f^ß
Aber 300 SRatt iiiiüi^ SxMt y^ln, ober tbettfi» viete
fXitter jum £fI6mctiug fltOen. 3C18 Solreiaw beibt Sobtiun^
gen mtlmiltt^ ablehnte, r&ctte |)ttnn4 mit ^filreic^en beut*
Uta unb Mifinift^en JtriegSfu^n in SKebtrfitlefien tin, er*
fälp iba balb , bag ^mataplal unb 3&idtti«n i^n mit ibtf n
fieififrecMgtn getiuf^t b«ttra. 2>eao jegm ibre iet^au))>
tuBg, bit aXtbitabl btr Volcn »ftibt Mn JBsIeelaw «bfaOtit,
gcilf bit Sefo^ung von Seutfien einen Si)äl beS 9i>i&bfi|ie«
tflibtn ^eert» fo noe^bräcniifr an, bofi bti Aaif« ftibft übvi
Ne Za)>fnteit birTtr, in CttgUii^ )U feinen gt^njerten, faft
ttodt |u ntnutnben AiiegtfUute trPauntt unb btm B^pitw
bit ^fd/dat feiner Stebtn ^t^ tt^mit «oibitlt- &ittxtfib
tarn M -^ twn Stutzen nä^ 9Iogau jog, eilte J^pl^i
MV cttf nc cvpc JuMtoc VM bcn WH iflfc p m wn |ii B wt Snt*
fiÄen mit gntngR Z tn yp cn y iW an bk C^ir, on^fd^ b«
CMni^tn; Ita lUbcrgaiig fibct bm <Stnm ju Btt^ctbigcÄ, tnk
f4Iu0 unfern von {Stofioa tin £09«, ton bin Xn^ gri^aa
S:ni)>|»ami«|fm-iU ctnurten, ukI^c r nli^t 9(04 |» famaktii
«cnnet^t tiattc, tnU SScnr^Kn unb 9fttbt no^ mm boB U^
tm gclbjufle gcgoi bic 9sittiB«n amäbct, onbcic bnrit6 in Nc
^mot tntlaffen wann. SnivtTibnt gtlangtai bie JDmtf^ai
tai4 eine ftbf)tt ungifonntc Batt Üba bit £)brr, gt^ 1104
an bmtftl^n Sogt btf ^igm JBortfwtomdu« (24. Xwgnff)
tbw polnift^ ®t^c an, a^, )ui Scrßiriung bn Sefi^nig
®IogauS (KtbrigtriU, ne^ bcr Stobt iratir Sdtcn log, f^Kcag»
ttn biffc oulräianbtr unb f^Iofftn bann btn &rt fc^ na.
£>bn»I- btffen oltt StfcfttgungfliMift f«9 giln)[!(^ Mr^aOai
ttxnen, bnviO^te ^rinrit^ bain»A bn fBefa^ung gegen €lrii
bing »Ott QkifUn eine f&nfUlgigc 9i^ß, nad^ btren BcilaBf
ft fUt t^ iiUt bie SoTtfctung bn Cnt^btgitng ober tit
tUbet^ entfii^ibtn foOtc XU ßo\tiUa aber bin bc«^
an {^ gtfanbtm Sotcn btt @logaun tttOmaitu, et »Mc
fditn Ktait^ct an ba$ Xkuj f(^m (afra, entfii^Iofl'en jcM
^ aut Ocr^cibigutfg unb Ittßeten fe(b(t bann nMft bm ttb
gttifent btn au<baucmbßm ffitoctffai^, «U ^ctnrti^ (fcnfi)
groufam aU trculo«, bit gegen fein Sort (utfi^e^oltimn Od*
fein, utttet ^nen btn Soln bc< eefetiUbabert- bcr Scfe
boni an bie ßelageningSmof^inen In bet <&vfF>>i>tv «nUnbai
lieg, jene w&ibtn, um baS iOm bcr SRirigtn ju f^onm« M«
bct Certtefbigung «blaffen. Wt aOen Slittdn bei bamösgen
JCtifgBf&tirung woi^ bit S^t betonnt unb wrtbtibigt ffi^
ttnb bit Seutfc^tn mit S^teubten, SBui^efdtoffeit, Stctimt
U. bgl. bie CtrtlKibiger von btn aKouem ju »ertreibcn fu4*
ten, um injmfi^ttt tbriU unt« beiptgli^tn ®ätü^oidtan bc»
felben na|K ju lomrnen unb fie gu untergraben, ^eiU ^e IB»
iogmingttt&rmt mit ben eifemen iBtbbtrn ^eran^f&fKtn, xoÜly
ten bie ^olen ganjt ia^n oon Steinen, Solfcn unb jug»
n>i6tm $fd^tn ^tiab, gofftn geuec ober fitbenbet SBoffa auf
bie Xngieifenben, )ertT£mnierten obct vtibionnten bobunt bie
Otaf^tnen unb ^oben felt>ß bie mit Stenfc^ gefügten Stuim*
leittrn but4 (iftmc ^afta [r bit Suft, um fit bann bu»^ bot
«f^t worigR ^tig. Sog uab Sh»^ umfi^inntm f^tn*
Scitecf^Äm baS t«fnU<9c Saget, fingra ob« nfütlHSO ^^
yn Iftifainadiins von MentotEttcfai vaib ffuftcr ortgefimMm
^«fot mb griffflt aut^ »ol von 3(ft ju 3<U bt» iogit
fttff an. UotR buftn Umßttabm tit|[ brr Jtatfit tablK^ no^
iM^ir «igcbäi^ Vnihcnfiung Mm ber fBiUgrrang <A unb
giS, antec fBTtbanembtn Xngri^ bn i^ fblgenboi 9»lra,
bie DbtT Onauf iw^ SicMan. Bon aOm ®c(ttn nmgnien
. blc etniffi^atm ßtMim'i bat btutf^ ^itt, fi^nittnt t^
bfc aitjpm 8ufa^ ab, (oben ctnjdne Xtit^ctlansni auf, fo*
«M bitfe ^ wn bem .paapt^cttc (ntfrmtni, wtb ttcrfetttetro
bai4 Ü(f'< 3CQ<* <{n«i roldKn G^n^nif ^f t* faß SHematA
«4* wogtt/ A>< tinn Sagtt gu gc^, unb Sibnitunii 2«0
wA Ka4t in b«t 8tik#äiig MH. X)trt XUrf, vnftunbnt mit
ben Seftfnvnbni, ImI(^ btr SRarft^ burcfe biegte ton 3i)frc»
tm aüR 3(rt »immtlnbe Sldibtt, Qüimpfe unb SBfifltmtm
iBtt ft^ btM^ unb <^nger, SRad^twac^tn unb bie >pi^ bei
6aaima* MmK^ttm, liiltele ba< •^en b«9 Jtaiftrt faß gdnj«
Cd jB emabc jDmno^ »«(Ue ^einrit^ f^ not^ ni^t junt
bÜSgot 8Ui(r)nge entfifliefm. 3(iif bn rinen ®dte nbot et
fn^ gefiffi SoUlfow gum Srltbtn, »enn bitfeT au^ nur 300
Stof €H(bert niege, auf bn anbmt biotte et auf fttafau
)a yc^, unb minbte ß4 balb (ier^in baCb bi>rtfnn mit bem
^wc, als ob et biefen enffi^Iuß auSffiiiren wolle. Ci^on
(tagen bie £eutft^ ju frimnt S^ibru^ ^oblieber auf ßdtt*
iav'f ^eBwntubm, aU bie &twnrafi$enbe Snnoibung ®nMto>
9ii^< bstt SU^fn, »el^e am ^fbenb be« 21. @ept. hn
iaget ^attfanb, ben Gft&dgug enblit^ entfc^teb*^. fiStpre^t
tnn Stoitfc^/ bei @4waget beS frfi^er von GniatofEuf Vera
tdcbcnen unb mit SBoltSUto jegt be^ninbeten Säif!tn föoH«
mff, na\)m ftc^ foglcic^ bieft« jQemanbten an unb btnu^te
bir Seilegen^ett, in weiten bcr Aoifn päi ben ^olen gegnt'
tter befinb, um bon biefem ^t hat Setj^ie^en, feinen Siii*
fig ja ^etn, eine ^fnrrfennung bet Steckte SSoHtoo-^'i ttofi
SC) Bei. bb (t^Btt: Stllasi: Bit Kaii^U äto ben dug Xatfct
tnu }ff- Rotten, boß >&(tnri4 bndtt, bcni'ffiilkirbce U^
Mm '&*(n« tn^cbtnb, {DKo, btn Sntbn ®n>atD;»Utr«, aU-
^insBff teP<tigt ^ttc"). SBie «Kit ow^'JBoMIav feUrfl M
bieftt .ea^bfnne mitaihlte, ift nit^ .dbrriiefnt, at« n^
nu^t oU to<Atr(ftem[ti6> bii$ n, bn frt^ bn ®a^ Soiösn^
B114 frdtn. äfcig annahm, ßi jenut 9>m< Mn.bm.tttittoil
Vnerifen . «uf bttt JtatTtc a&ftonb unb i^ni in Sritbm boBNM
It^fii Iie9- SBat bo4 •^tnri^'f SSnfu^i fnu (aifnS^ ZA»
. Mctt äbn bie |)oIm jntt. ^offcngnsalt gtllcnb ju 1
wültaaaai tniSgl&dt. iD^nc etgtntlit^e ®6fia6}t, fag ^
in bec ^rifg^nuife SBoltÜan (S^n>frr9*< bottot |ife trie'jl>(it)
fiJ^'jan^gRDitfai unb i^» mnctt $KitKit bc^iui)>tet ")•
88) fSel. VitK Vigberti td HcffiBum, Script rar. tnaäc 3i
p. 2St Exorta deinds cUmore Bo)«B*nim (na^ Nr QtmoAattS 6*«
topUit'O ubi eia iateriuu dacis innotaic, oil norati, fntxäfkta u-
fugiont et cegem posltuni in graodi uixietate nllnquuoL TootM .
dehlUc a Rege Wigbertiu affuit Qacm Rcx Ut h com »cni k P*-
tonia dcdoccret, obnixe petiit. Qnod m fadunm gratantec poUlw-
tnr, ri Borvn par buib ia pstarwui principatam: »rtitoaretin. C^
petkiom refragari Utid«m non valuu , atpot« seceatitat« dncta», «B-
nuit, et ut llltm in pitomam ledcm reducaret, inpcraTit. Rcx ka-
qoe fa«lJaua Wigberta praedacc Folonia deceult. — Sgl. Codäal
1. L p. 237. $oIacl9, Qit\t^iä)ti Don SßbWtn, 1. 6. 367.
84) .Dlagaas I, p.SSTuab btffta Sladifolatt, fcUft no^ N»!«*-
zewicz V. p. 231 unb Baadtkie I. p. S17. toic^ttn, bap «wf»
Ki^ na(( blefm unglücHfctim ScIbPSt bt" ^DTenfÜifEt» ju tinm
^ofCost na^ Boinbrrg fm Sa^n 1110 gtlabtn trab ^In mft i^ rbm
ÖHtbtn gtft^Iolftn ^t, aai^ ntiä)tm a Mrfpro^ai' JBoMd» nM
principe* caiboUcM Jiuto bonore velat anaai et inpcrio ■P'V'^'^ Jiabl-
taniai. Kroner p. 79 fi^rriM fogntt RanoTantar vatera prim Be*
ietlai com Ottoua imperatore foedera. iDIcff 3 u rammen fünft Ijot nie
mal« flattgcfunttn. Sbcnro falf^ finb b(t Slai^rii^tni, ucl^t Sfugori
{unR an birft ertdfilung angtfnäpft bat. Stbn Ijat esMfais bamou
b(t e^iDtffn: ^[nrlt^'l gt^rirattet, na4 fHntn 6oin mit ttntc 3o(|At
btfTtlbm tcrfobt. Ch^« Karnfitivlct W in UrXuud. )■ 0.118
gc^St nnb bctoicTn:' 1) baf Stäbvlfam't 9*aMtiUii XflMli SEmMwC***
polb'« CDU Dt9*tiS) trab btc Kgnrt, CS^nwINi: Xaqirr «ttnd^i'f V. mb
»tltbc bfttm tn tr|lK <S(( mit Brttbrfi^ »an Chb»ai<ii btn Xaifrc Jtaw
rab III. itbotai (atbi S) baf SSOHiau't in. jurite Oknoftlfn ffd*
(emt, btt Se^ttr frintfifl, Snftn «en Sttstn, nuv. S^ a«4
SaBbtlit, «^or. ftcft Snolittcii, 6. lUf». - Sran Mr M
Dglizac^yGOOglt:
^of^n^ gfng nun ou^^ SSoIHlMi) anS t>ft Qer^Ni^ttt^
pm Xngriffc aber. S<r JCaifn l^attr, nut bn mign^fiiflt^ti
9tatti, in btt n ftc^ befand/ nat^tbcnb, in k» ^fnertranung
ttctinf^T^c^c JBofimop'S ringmiSigt; faum mar rr inS 81r#
fttriitlgtEt^rt, M ec auf bit Jtunbey baß von rinn nlc^tuw 3.£)tt.
tnj^tigm ^tn (n Si^mcn fSrab^dlam, tin j&igem JBrab«t 1109
^ftno^'j, }um gfirflm «iw&nt !<! unb feine •^IftiaHOß
fpatif nt^mt, ffin ffiort bntcfe, bitfM biftdtigti 'iint' Aift j^
öl eagtn JSnbtribiius trat")- 'I^o* (önnte f&« -ffioMiav
tit^t sttid^gfiltig rtin- Sft Ittf fi(9 nic^t [ri(^t vnfmnetl,
mldft SoTtfitÜc f&t tfin aus tfn ^mf^a^ tinrt tf)M btfMtm«
ttttn, httt^ imt tIntri|K|ung n^bnitn %iafim fn IBi|MW
- (RBingttKn, xotlift 9ta^tf)dtt <6 {^m bagtgen brin^n bnntr,
«nm ein i^nt ftinbli<9 gt^nnter, bon JCaifer sugtitxiflbtn ^m
U^tlbft ffftcn guß fafTe. 3n bitffm 9<iQe blfrft triebt nuc
Gi^fini na^ nie ti6i Ua tin^enrnbtn (Einfdllen bei; Si^
DUR ausgefegt unb iBoIeSfan) bei «Ken S3uMgungen noii^
onbeien &eHrn ^n im Stüdta tiebia^t, fonbtm t& beim^t
fi4 0114 ^ff Xoifei einen feften Stfi^untt füi etoMige fn*
Rfre Unfern^ungen gegen bie ^slen. 3»t bogegm bec mm ■
bne SiiQ ei»/ fo fab fii$ Sole^iaw einnftitS oon einem ßet4
Mitnben 9{ac^bai bereit, onbetetfeits bnnte «btt «u4 tin
raget JBunb itvifc^en ¥oIen unb Sfifimen bie entf^eibn^ut
So^en fax bie Stellung btibet SFaroenfÜTflen jum Dteti^t fwt«
iKif&bien. SSix^e nun JBoIeSiaw oon biefem, aaeiAingS f(^
Mn SoIe<{an (Stir»{ir9 einß flot etfonnten ©ebarrfen taiißt*
1)m, ebet f<^ nnt von feinet |)Ctf6nlii$en S^ettno^e ffti boS
<Sefi$i(f bti 3u {^m ge^t^teten iD^eimS leiten laffen: k itoA
^ ft aatitf/tüimt fitnaiM KBo^IbtAtf in frinnt Vtfc^Iil^te ms itiM 1.
M« Otfal «n mn i H w n n», nnb tbjn btn Dlacoai p. 5SS ctt^t, f'
i| 4n fateoaetn, lm| Cfnecft gubt bot «tgoittta ^a^: et Hm-
dni R^ csatrii M tenü iaFoloiüa coBqnlsitia et ligaanter cwtro
I qaod ab eo in dominstioneni perpetomnl MttUtebvgeoA
S5)ectBt. Coimaa L I. 239^49. ^alacf« o. «.'D. 1.
e.S68.
m Crlttl )Bn4. dt^Rtc« CFayluL
■M N( IKltt be< 2>ecaiAcr )tt ttcfTm Sun^ mtt bau ^fttn
M^ M^wn auf. 94on ^aXtt n Mc m tm Smiigfbii^ai
M^^klUca SBm^ bn OcQCtiiMrtti lurödgHiMttt, nnb n«
•bcn im Segriff, ihm^ yng wrjuriütfcn, «U i^ btc Jbnbc
tnf, M IBo^o^f l>ur4 rcinot G^ivagn ffiipm^t vw
0rpitf[( nnttc^fitt, wn 9toiti(n ^ tat bn etiOt ^eraqic«
(cnb am SSngm bt* 24. 2)rc mt 9^ unwnniit^ r«
f^imm wdM, bie etabt bitr^ fidmlt^e (Stwerpiabiiiflc mit
ciofm näe bn Sfaget eingcMmmm ^Rc unb fbs(ei4 i>Ui
•ßctgBg b<4 Swbce DBB aeunn axOgnaftn Tci. Unter bäfa
nmMnbffi war bic fmuie ■f>üi\t bn Doftn nu^t nlt^ig, bn
Snmr M Bugrt bereits cnd^t; SoMfoiD h^ ba^
M0 ei^mcn )iffA(t, entlief ober (cineStPfg» bof 4^^ fm*
bcm ritte mtt t^ n»4 in brmfttiicn fSiater nat^ ^mmcm*^
Xt4 ^ btgicittte tbn bo« ®Üuf. Sr »ttbranntc b^
Mn ben geinben crobtctc Singen, gctnmn, »te immer, SSaU
mb dcfattgciie, unb PeUc if^t, wt ce ft^nt, bie SteTu&alc
bcA td 9taUl im vor^ngttitnben St^te eifoc^tciitB Stegrt ffft
«n beflm Scrfolgmig iftn vottm bn Xngrif be< Xaifn« gt*
liAbnt Mt(*'>. JZ>ie yotoiri^ ^ecrf^aft btritete fit^ fciibe«
febenfaUf itbcr ben g«Qcn Sanb^ric^ oa5, wd^ siv{fi((a
Chogc mtb Smfte fi4 fm Stnbm bn 9Ie^ ets» bi6 no4
Semyelbmrg, •^ammccßcin unb Sc^Iat^au erftrt^, umfaßte
»icllftt^t ftlbft ba6 norb(fIli4e, oon Sra^ie, ffiric^fd mA
bcK 6ce(äßc umf^lofftnt ^intcrpommnn, mtb ließ olfo, not
boS leitete bei %aU, von ganj $ommem oßmditS bn Efoa
nur bie Sanbf^ften no4 ft^r »tl<^ bttfnn ©trom iun^f
nSkstn. Siitii^ blieben bocb «u^ jetie untmvorfenen @tbi(tt
ollem 1fnf(^tinc nac^ jut)irbnfi untn bn unmtttelbaTtn ^m>
ft^aft i^itr einbeimifc^m 2)vnafltn, btren ^Ib^iingigfeit dm
bcm ^^olcnfüiften niu bann beßanb, baß fie bic iDbedwbtit
bcffdbctt tmetfonnten, Xribut go^Uea, Jtri^gtbienfle lei^cfem.
^le eurgtn ibm offen gu Ratten, unb bn {Betbtritung bd
O^Ti^tlnim« feine >^tnbtnnffe in bm SBeg ju (egcn vtxffm
fitm. 3n bitTn SBcirc gejtaltttcn fT(^ ncniglttn« benimmt Nt
96) g}9L Coinai L 1. p. «as. Otllna p. SM-
07} SgL Gkllna p. »SS.
Dg l.za..y Google
I Ctrtmmg b(tDi^Ml«£ß<taBfti{.M J^9onmmt<. SN
! KdlAtatffie ber fM^ m in «c^ Hcgnibm StHtfü^ttfL
9»ninfT unb StnvanbtR fiitUiat»'« gtimmt; iMb om^
f^ftnli^ fixer in bEtftn Scgti^m m^mmf^ Spttipenfi»«
^ mUu foi^xmb, unter bm mod^ten fBcbingnagta bat Sm
fl( Mn 9tAl([ unb türin anbnn iin^ügmbtn Buigftt, imb
fi^ntt Mcfin (Stgoib babun^ einra Ungtim .lUcbarigM
Ihöb, ba0 <i mcbrnt Ski/tt in. bcr bcn f)»Ira gcMttn Zieiie
tt^dttk. Girf^e^cftalt afniBm btc I()ng]4tr^ R&Ufft SOo»
Wb»*5 Mtt bcn 9munmt (iatn flnpijTen SUft^Iuf. Sufd^
bM nit bat Uj^ bnn^ fie gnronncntn fStfuititttji^ gab «c
b« SntcraMtftog ba ftnucn Ambtt^cilt fArt «ßc auf, unb
mlbnnb wn in jmni n4((rilt0etib(a boS l!b#tn4iaB unter
tön 64u6 rifMr Obobo^ bui4 Mc Snnibun^ bct ))dii*
1 M« 9«pa(|frit aOmiUis Cinsmg unb SSnfenituit». fmbtn
I BN<^tc, tonnte er nm fo fttici no^ «tbcin Ku^ngcn fi4
i bflwgm*^.
SMtavY fl<e*n Mt flammen) infasinita, fo nifcb tl ft^ brntli^, 'b«9
M 1/K 3(ft bR a»6rraiia RaMi in 3ii(it 1109 an ciat oaä) nn c^
■i|raMf(n basmiU ftirf^oft ^ Vtltn Ütt init nfabt gn btnba {|t
2^ NiBfgcn IH^ aOt Meff «citel^ mn bü etCaecnins unb Qttitf
tnt vott «TtDjft^, mit ffittftifS (Gallni p. 158), eantol (p. 169),
Htm (p. 194), itiriU bttM/m fi nur (n eteraftlKsMi Sfiii unb Ut&n>
fMm, Mt vpB tn Stanoftnie tmb ^lltibKiiae rin^tditc Ctdbtr Im 3»
in M CdNM tagitittt pA (VeL Galhti p. 159. 169. 179. 189.
i». IM). Crlt tntr^ Ut t><x<t< WaM^mt wn tBa%ai» (p. 214) 0»
Iu|li XMMfaw ju rista dfmlidita attTuUatt mir Aritic SBIotviiM»
fenmiUL Ifbn <üi4 büft Untimtcfniig bantttt ni^t langt. Sie yonn
BHtn fanm abcrmtill in y«I«i tbt (p. 281) , Qnteuwate In ajarnlEont
anp6rt fi4 vmi nmm (p. 229}, e«ltttaa muf Siit^nt unb Rattl »((■
bir cn6trn. Vioxm fdUbfcgtftalt nl^t rinmat Mt Onngftjtin <m btc
Ktfi in fnbtrm fd^ btr 9oUn, mtt fau eon t^ 4^cnf^ft im 3b«
Mtn bH tanbM Ut »tM ftin? jbat nm abtc naib bitftx Oiubttime Bon
XoM nnb btt anf tn, stmennoun tUna^t gtgta bft Venmtn im V*
t^ 1109 bat btr R((e lundt^ß anlicgtnbt Sanb baneoittt btn ysltn
■ÜRUNnfn ttwcb, fltbt boianf 1)matr baf 1) bit Oli^tiUiB itt M^tt»
3iflt ftttbtm auftiit nnb btt Jtampf, »ic mit Uim »nbtn, fii) yu
Cbcr ^|[4t ] £) baf mte von liintc ftintrn Unttomfnng bttftr fdb*
iUtm eoAftriibc yommnnl (mU XainafMM tiatc SKibtret^cnbtnOmi
.,G<««I
fHm ' 3CRfm(Ttf«n(eit tnb-jQdtisCnt in Xn^niuft. Stm m
horja t>cam wat (in bct Sieg IBsiinw^*« gcncfn. Aijir .
•^tli(, m4t fducrfiEttt bu SÜ^ti^ enut txm ^ «ilj»
weab, (atte fi^n «m 1. Sawut 1110, alfi> »«ugc SBt^n
«n^ tnfiinaii^ Vcos* %un^ SoKnwp, ctn^cct m^fitl'
mm gt^itltt» iu0b^ ht)K. lüiitctibcntcn )u einer Zd^filit
mu^ BM^con jn ßc^ benifini osb, alt fte l)itt crfefttetia, i^
ffietttnl Sotirast} in Actt(ii-nA4:.b<t fiStile >^ainKi|tftn «
f^dti obfii^ loffen-
.SlniiOc^ f#>i ft(^ ffiiiA9<ibw.feitbcni e9SK.<4(it*>
tm :SCaifct .an untr nofm tMUuf ^«g ein, iDä^rcnb ©eKt«
faw,' fei« •brittn erubn, mib mit bicfrai au^ »i^ ISbbii
m^lim ita4 Idolen tntfEoM'O- 8«9 ougcnUicBi^ tntn
)>inuis (n Rald) ^tmti 8} taf bit Sitnjt ^omrarrnl »ob ha flln^
Ititigta ec&entttf^rtJBd Dtlo'f ecn Slamhce "t tiieiD»sc wrlcgtaMi
4) bai blc attt^rungfTtift Ctto't nai^ ^^ £>^ »nl* Jtäftt, iiid^«ht
RQ^ -^intnipoinsicm ec(it} 5) bafi Htft 8anbfi^fmi fm WnAate
Rttc, fo tvrit uthtnblfibe jDocuwtRte ^(iuftt{4ni, ^ bw CSfittagda Mi
^Fm mi OMn) e<b^m' »itteib fAi bat dgratii^e VonoMn iM
tignT« Stlt^n enli^Ut loiat» (»eL bit Stflaat äbtc bit CqoBQi'
tion bcr JCtri^t in ^oUn, unitr iiofai ttnb Sntftti). — 3it IBctitf M
if^ntlj^ra VoramertOtn Ift et allttbingS mnhvürbie r baf iritgtiM m
cbiK Siobctung sOanftg«, btt ■^auptortti bn 8anbf(f|aft, envdimi
it^i)U1tt. S)a abn ninb BeltMato lU. fc^mnlit^ von ben.aatn cbuabci fnt
t(«ai poUtr4« Stoftea ^ Anbcrsnetn ^nac^t ftbi nrnboi, fMcfta*
^it fdt 1109 ntttno^ bra Obtc ^in fdwBAgt anttniaint nbVia'
«wteUen tabt(4 tecf) fpdt« ante pclnir^n Obn^nsr^oß arpaahi |l
toben f^lnt , fo i|i et vadutfiitiBiiät im bieft 3eft aoi^ **>" Cüqt M
Rald untcmorftn wnbnt. — — tUbn Guatapolc Dgt. CtHit
p. SIS. Xn^ Mtfeo ("i^ii b£e otttn i^fftorirtT ^onnmil mit M
Cttmaiaam bre rp^^bm Sanbtttmjoet babirecti in SaMsbung jn MW
ets 6«fii^/ bo$ jit iin fax einen CSetn dcontotoe'l nnb fBaba Bf
tilfo»'! I- etllditn. Xrio* bon btibtn iß figmbmft tiTtimbli4 1» if"^
fen, ja tiu wtL^ättbiliii )U ma^tn, nnb ebtnfo mtnia ift auf Di»
gof) ttailici^t (I. p. 398) ttvat |u geben, baf CuatopoU )n M
)»Intrc^ <9cf4[e4t btt eriptnuitn e^iict (ntf. JOie CUulb biefn&si
wirb nwl In sl^ftl ICnbetm Uegtn , all ba# bie ^erjost Mt ftafK""
einm Snifn Im fSappcn fährten.
SS) Kfi. Coamki 1. L p. US. ^atactQ a. 0.0. CkSTOf.
..yGoogIt:
tw^ Vk 8»(g*n (ti»or, weh^ f&v Mifr« {am QitiftfnnftiA fn
tai a^mnMrtHiltiüffro Si^nrt noc^ fN^ gießen mv^tt. Amoi
«MT SBMbiMnv bdftttß •$err/ aU oui^ f^itn 3WgnI(n>, titc
«fit Srinbfii^ flesni bcti Siubcr Ectiwjwqd NtQafifl«, mit
UM^^ .p&Iftf(^amt Sofien mit tnuni 9Iailbpigc ij^av
Mtf. 3nMi waib et t)tßtgt unb rafi^ An bU (SfÜige»ilibR
IwAtfsrtrie^ *°), aQcin bie @efa^ ttor tubur^ in ttinit
ffiöfe ffir bie 3ufiraft btfeitijt^ Bnb ba nun ou^ Me b^tnii«
fi|tn f[£4tlitig( gum ^rgc gcs"i SEKftM^o tnnuntmt nec^
tn, entft^^ ftidft SoMiaw ju tiner gwcittn ^cKfo^t na^
Si^mtn. 3m @cpttm6tr bc< SSafytti 1110 broc^ tr «uf, Übiu
f^ tri(|it auf bei) gew6^nli(i)m @tsaßfn bad (Bm^bh^r
fmbtm lutntt p<$ aber ben ^^if^R V^ni beffribra, bon^
M4tc SBdlter nnb ®fim)^fe einen nruen SBrg unb bttnt «m
t Dctobtr baft frinblii^ 8anb. jD^ rinm crnjltti^ Sl«
bdltaiA ju fn^en — nur ^iec unb ia teifu^te biit Sefo^ung
efgn Surg einen Xudfall — btang eir in grf^flhin JtiffflS»
Kbmmg fein •^tfi fjoltenb, bÜ jut @bltna oor, an bnta
obrnm Uftc 3QIabi!)d{atD mit cüig gefammelttn Si^rtn U*
räa lagerte. SJit Ufer btS 8IufFe< »arm Tumisflg, bet Ue>
inisans {nmal im Xngefti^te beS 8<tnbed gefabiooB.- Um bo*
^ einen geeignetrKn £)tt gum Uebn|c|cn gu finben, jos 0o>
leffau) einen Sog long an bem gfluffe balb liinauf bolb ^inAbt
ibtr bie fiAfimen folgten aOen feinen Jectvegungin, unb tM
ft ben Itntiag mo^te, SBIabiodlan) mAgt entnjcbcr itm )um
Meigonge Stoum geben, ober ftlb|t unAngegriffen gorC^lAt^t
Nibedränncn, antwortete bieftt nur aulnci^nib. 3(u4 bE«
tobenmg f^ltHam't, feinen fljrubn in bie ^errft^oft wiebet
n^nebmen, ft^Iug er ob unb ertl^tte fI4 nur bereit,
Wn bie St^dEc^r in baö Siiterlanb )u geflatten, falU eo<
leftoo bem Sbigninii SIeicM bcwiUtge. .^iemit Mrgfng bet
2*8' 3n bti erflen S<^e beS folgenben ober ma^tc fBtUS*
40) SeU Gallna p. XK. 9t fast, dbienit» snb frine «aiK
fn »ten sea btn lud muchloidbiu coBgreKktia it^t^t »odKn. jDtc
Ckr«n. priac Pol. I. p, BS, totli])* tit» wie faft dbtralTta i^nn
Rfcn ZMltit ttm OaKut fslgt, (tftt flatt btlftn ■ vldnli popolii con-
{ow ton 3<it(bcni Ai 1ii*L Die ®»flM M tu bem Stfaü
buag. in frie .€m tnätofl jieMb, fcdtc et ^tt lauagifinflm
iäm bcn S^uS Httt) xüätt iana an bcff« anbem Uftt wie
^ tn («auf I um bU AU^n )ur @(bla4t )u jwii^tn. 3»
beffcn nattn aftn au(6 fle in bcr Sta^t &bn bie CiMina gc
gaifgen nnb ffiibmm tnnnte bn S&ifl btc bribnfnttgm {mm.
3D«.cntilanb min im poEirifc^flt Sdgct bit Srage, ob man no^
9T«g MtriKfnt, »bR bin StidoMUfA antreten fole. iDte3ftn>
gm, mit i^nctt fBoMtaa fribß, Ernten fbx ben afcnv Mc
Xcitemi fax ben It^n VIon, ipd^n fc^efilii^ ben Soqi^
ffWdt, BMi[ ti bereite btm ^eerc an &d)cn<mtttrin pt nta«
g((n begann. 2)e6(alb bM4 non jum 8lfid)uge auf unb
voOtea^ biefen, trob beS Vlftnbmtt unb «SSengen«, niU^
fi4 iett bie ^)o(ra fibnUcßen, in f«I4cr EJi^nung, baf bi*
»«(ftlgcitbai ei^mtn (einen SCt^riff im «ffmcn Sdbc tno^en.
KmSui bciScbits« «ngetongt, fi^ug SoIcSfoiD nat^maU ein
S^eip «nnnnterte nc( bei tti^tlitten Rufte bun^ eine Xb*
1^ bot ^m )ut Za^Mtit, lief von ben Sä^^ifen bfe
SStfft fetern unb oOem SSoS bat Vbenbrnagl Tctt^tn nab
tütfte baiauf ba* Gebirge iflxum. -^ier war feine @pur eind
ffiege« )u finben. 3cber cinjKne mußte füb, fo gut (8 gc^
tt»Qter feinen ffieg felbft bahnen, unb nur im ®io^ tob
Qanjen fonntc SäoMiaro eint gnvifft Cibnung be< 3Rarf^
b^oupten. SSifittnb bet gtögere Z^{ t>ti ^tttei voran|9gi
blieb et fdbß mit bet Seibf^Mr etwoS feilttirtd jnr&ct unb
Üf0 ben i)a[atin Sfaibimir in iifalid^ Htt auf bei anbem
Gcitt bn ^aui>tnMffe folgen, l^ieft ^atte nun eben auf einet
Reinen «on SSalb ^eitn Gbtni •^alt gnna^t, um b(e notb«
tfidenbtn S'i^gtl ju erwarten, als btc JBidmtn, ben fc^i^oi
fat bra ©(bitgStviIIbera unb Q^Iuc^tcn gerptruten Stinb )a
wmi^ttn t»)ff(iib, 0tg<gewif titranfUtrmten, ober ^c S>ib*
nung, tinft bem onbem vorouSeilenb ben Jtampf begannen.
DU Volen [eißtten t^rerfeit« äberaa bie tapferße ®egehtw^
3e nac^bem bie rinjelninSc^aien bei S6i\}mtn ^eionFamen—
chw beutf^e erftffnete ben Angriff — würben fie »on jenen
t^ciU joiliifgebrilngt, tfitiU »erntetet unb fol^etgtjhlt ^^lit$*
Ii4 i^t ganjei ^ttt »oOfornmen gtf^Iogen. Qin grsße'So^
b^if^ei Sblen blieb auf bei SBa^l|iatt, bl« 2»affc Uße fi«^
fs wfibe SEu^t ouf, unb nur bfe Sun^t twi etwa h bm
Sditem S'^fStm -^intn^Mltm ^»[t bic Volta oon tarier Situ
fUgung brt enungnim ®irgrS ab. Svoaz ffetcn fie bot {^mn
Ujuge nac^ SAItftn not^ ciiunal in ißö^mm ein, abtx au4
Mtfn (Einfall ^attc !thun atitern Stfolg otf btr fi&(crt; ha
tätpnaid)t Btoti bc6 8tIb)U0S »oib aui^ fcun^ jentn ${«9
M^t eneti^t*')-
£cnnoc^ (onrkrritf im ^Isenbtn 3a^e, nat^bnn So«
IctU» im ü^ntn no4 tintn Strri^us Ra4 ^rniftn stniat^t
ab au4 oon bort mit »ielei Stute unb ®cfangtntn jurfiÄi -
ftfa^rt ipor"), ein Stiebt )n)ir4tn tfmt unb btm ^slenfftiftm
IB 6tanbc & ^tte noib im Snrlaufe bt^Sa^nS 1110 f14
in jDcttcr &it mit Solome, einer SSo^ttr btS @iafm «^r*
ti4 Mn Strg, wimd^It, btren e^weftn Stit^fa ftit fuxin
3tit bie ®tm(4tin SB(ab9Afam'« »az **)■ jDieft grauen mo^
tcB ftitbon flom fernem Jtiitge }»if4en fo nafien Certvanbttn
«brot^, unb ba auc^ Swatana, bie btiafirte SSuttei Situ
t/^hm't imb Sante SoMfaw'B, ftmer ber Sififtof ^ermann
w« 9>iag unb onbcrt @ro$e fi36f»neni um eine Vuigleii^ut^
41) «01. Cpssai 1. 1. p. 247. GftlUa p. 887-801. e{|
Bglnttn rinanbn;. BrevU cfaroD. CraeoT. itl Sommortberg IL
p. T9; BoImIboj ^i Cncovlae dsTicIt Bocmoi «t terraiD eonun ts-
rittit •. 1111. 3n bie bdbcn 3a^ oa^ bftfcm tfraioet (1111— 12)
»Biegt NaciiisewieiT.p.S91 beo XrtUUUflr.iHl^eiieoMfaW i»4
ChroDic. priDc. PoL 1. L p. 93 Ra4 VtiU^n untKnontnai tKibM
H. Z>{tr( fHaäi^t fttt)t inbt{i fo ertEtnitU ba, bafi i^ Scbcnlutgc
tneoi, iü betobwie Uli btglaubigt aufiunt^mtn. SaUu« f^MlBt eik)<
Bd| baiftbn, cfmel n ftfii: an*fAtn{4f »it mit fditn »ttbrn, bie pUß
«Rfabcttn »eUtiam'l ft^Obttt
42) est OkllDi p. BOl-2. Dingotx I. p. 405 flot Mcftn
BAtna >m4 fMifn itii 3<i^ ins Mtbfit' »tU « bir Ka^cfadtm
btl Gallni p. 287—301 int^AmlEib auf dnt t»tllt fnt So^tt 1114
ntmuammt SiiKiUIaii SelHtau'l nai^ ei^nmi bt}<ttt CusU Xib
■afmie 15). Vut^ NaTniE«wici Y. p. 2S9 (Vt f«^ bimft {(a fm
Ulfen [äffen*
13) Clt 3tU bn BK^tlmttitns BoMfo»*« mit b«c eSalomi sttt
8«1ger, Annale« Zm&ItoM. AngtutBeVlodob. 1698 p. 49 an. Urbtc
Mr SttMutena i^m e^mfn 8K4fa mit ffiIidH}lta» iwn Bi^mm
«■(•Valacr« 0. 0. C. 1. e 876.
Ili(|)tl(, Ocf^t^tt yiolm«. I 17
258 Siflt« Stu(&. Stinte« (SafftiL
M etteite« brr SriiteT fit!^ tiftfs tmatätta, itx bf^cqgE
Jtompf jumal (eine ffintfi^Mbung gebraut ^attt, s^toOeU oO*
IUI Ii4 äBli^96{an} fcitum t^armJBnib«: nt^t iun bie^&db^,
- fottbmt »nlit^ iN <>u(^ bie @tabt uid) &inbf(^^ Sooft «V
fonbfSmifigt .gienf^aft **)/ ®Uft SB«f6tiiim9 führte, wt
e< fcgrint, ou^ bcn Xtifc^u^ etitcS SricbniA mit lioUn ^bä gfir
Ungnc SEotire {)6rtni tDcnifl^cn« aOe gtsenfritigm S«i>b((%
{dttn auf, unb au4 old ®sbMCa» im 3uli iUSwis^iiaia
3wifit< mit brat fSxtibn mtbetum nadt Volm mttlo^, wA
bobiii^ f(ine£a»g« btt bi^erige firidie gcfUirf*'). SotoHtan
noftm fi(^ be« SIA^tling« nur bun^ BotßtOuttgni M bot
Sd^mftajogt an unb bnvitfte au4 i» btt Z()at bun^ fü
tiiK neue SJtr[6gnuug bei Sdtbn- VQc brti 1)itUea im 3tfi
1115 an ber 9Idfit bi ®4Itfttn eine äufommenlunft, an ba
au4)Dtto von 3Rdf»tn, i^SSettn, t^nobm, gdcU^ ein 34t
ttoiia ft4 mit ber brittea Zo^Ut ba Srofen •^cinriit M>
JBerg oinn^^It Iwttt- •^ttr vetiiflii^teten ff^ bie jtftt Mift^a^
gelten dla^iat^t^ta mit einem Sibc ju gegenfeittgei SintM^^
unb noctibrai ße fi^ om f^^mben aiage ta^ mit refaim 9»
44} CgL CoimBi L t. p. fSa Gklln» p. S(St
{|«qsB Boltslarnf ucnt distna ert, refroiBti«, dooeM lliitMiiliyi •••■
fit fntmn nüninnm, q>en supra diiiwi, ib lieraditaii« iiibI<i ra^
por*, qiibosdaiB dritatib» töü ättit,
45) Cnrgl. Coira«« L 1. p. 251— 5S. goKfla» W ri irai mle |aw
im 3a^ 1114 tnU piilB<f(f»tC .^Ift QKot (Kladtka)/ tMlitia Ort nit
Umgestnb fdt langn dtit fm ffit|I( Ux Kbimm mar; bcr XaAnd
obtt, atUiira (Sotmat eon Uff« ^>ft ecfttau^lti (ndboidan Ptteb
Mcam Bunmptu, ft^ttnt nifi ongnbtuttR, baf BeUtbao frfbjl ttim
a^ffl Hxan nafim. ~ NamisawicB V. p. 2S8— S8 i^. fa) fttel
XJar^DiingKtfRjMibrlfc^xMtmlf^fict^Atnlff't IwuCiitgofi e^Mgtr
tHl<^ rp. 890 u. 898) out km cten (tn 3a^ 1110 ODtenuanaMi
Sübiugt Kolttian't iui(ti Si(Mm Mmi^ t'"*' 0nu4( (ot, baf n M
Kacl|t14ttn brt Comaf p. 247 tnft b«f GBilii p. 287 aqq^ od4l
ouenift^rbuicti tini unb tftftl6t VnMbftfon betnffm, obct tws eteaiAit
tum aititit abwctdfca, aulfinantttgtiMlten unb bit tt^ot Mtt Cetat*
in« 3a{|r 1110, bte Itfetttr inl 3«^ 1114 wUtgt ^t Sm^cmit Ü»
ti rniil) @la6 nl^it, bui:^ eob^tiai» aOtin , fonbct» fa <&tmtiaf^ft ■&
eoUlfam btlagn«.'
..y Google
Crnoibnng Bblt-tic»'«. 3fi9
tu Mitraft (attffi, ft^rte itbft btin^ bft 1bt«f{(tt dnti Id»
giTB 8riARi«juf[ant>t9 crfmit fai frine Primat jiirfid**).
3nii9if4en ^tte fd^n in rrflt tm 3a^rt IUI gtf^Iof'
fine triebe «H bm Sätimm au4 gu «nn VuSribnung itvi»
fi^ Botaicm uub SMsnim geführt Sn^ebend ^attt ber [t6>
ttrt Wtn btm^ feine SnUnbungen m(t bcn Ammern, betn
Sdfn uti) btn SJ^en eine ^Wi^tkx tn4 Satertanb }u rr>
intngni verfugt 3($t fa^ n fli^ buti^ ientn ^rieben g»{> «
f^ ^Ic^i» unb ffi[at>96{<nv atu^ brt It^tm UnterEtfi^ui^
irumbt unt> tponbte ffcft an blt SStlbe bei Snibtrt. X>a et
snr um einen fldnen StfieU brt oiltetltc^cn Sibt( bat tinb '
JK^ io bonftlbtn ni^t oU •^en, funbent ali Z}ienfbnaRn M
^öjeg« unb oU btefem untert^an )U bemtimenvfrflpM^, ttt»
$af Svlftiau) bet vielen Zitubtb^t nnb auf« UnfKiU, nitt:
iM intn itia unb bem gnnetnfamcn fBotetlonbe bui4 fetne
ßc^nbnnstn mit bra Snnbcn bereitet botte, unb tief itinurt>
tn bn ecbhtgung uxxtid, bafi feine Xbotm mit feinen SBon
Im an4 femet im Sinflongt biteben. SoS war aber EeineSi
w^ bcT Sau. 9Ii4t »it ein bunt eine fo lutge JBcibona
imte, bur4 viiU fieibm gebeugter 3RanB, frabtm anmafinib
näb vie rin ^ttt tarn er )um ^o^ger beft JBruberS, I(e|i
M rin S^HKtt vstauMrogen unb Ijirtt mit 9>auhn unb
ZnMqKtcn einen feßliiten Stnjng. S)<a erfi^trn glri^ anfmgS
«iden am |>o^ bebenRii^. Sit eiimierten ben -^Rjog baran,
MA(e Vnflprfit!^ jener in Sufunft ei^eben m^tc, ba ei fcf)on
je^t mit foli^em Stolje tinbertretc, unb wu^en balb barauf
Htm 9efatiibro^enbere0 gu bctii^. Sbigntem \)tä)t, fo ^tf
a, beteitfl bui4 8n>6t SSciflpnt^ungcn einen Sßann jum
Ambe beS Cniber< genwnnen; mede biefer ber Kot^eUrnig
cn^n, in bec Sufun^ äber^t ni^ig ^cnft^en, fo mfiffe
er iennn ginorbnunen, itin felbß vernieten. £iefe Stcbot
»cr^m i^ iBictung auf fßoMhto ni^t. 3e ifttt et bie
Ziettlof^tit 3biat^m'» crjfa^ ^tte, je biingcnbcr bie
PtemMßt (Scfafff ft^, nm fo tof^er befolgte er, obne
M( So^rMt b« 0er4nlbigung jn untetfu^, bin ttt^cKtcn
'l)ji*7.; Google
260 er0t« Su«. 3<4ntf0 CapttcL
Staii) avb tie^ in bn ttftm Xiiftmllung ben Stubn fangen,
Utnbni unb ti6c^ isofitri^rnlii^ rnnorbfn *0-
anU biefcT btutigen X^t fctilof fi^ bU Rri^ bn Snr*
()(tltniffe unb SJcnmifelungni gut Seit ob, ht wtU^ Ssirtb»
bi«^R ^4 wni(f)ml{c^ bnvcgt tiatte. @etiK iaf}Un€)tn Xnfjh
ftfige S'8™ *>>' ^^mmtTii l^attfn bte *Sroberang bn SBcftm aa
bn 9I($Imi(, nrie bie Untmonfung bn norbuxirte \>u{a an>
Btflenben 8anbf(^ft berf«iaffßl|rti i«Mft »ieljittifl« ftmWkft«
Stellung ju Si^men xoat mit beffen JN^i^m ein triebt gfc>
fc^IofTm, tptlc^cn bie inbeß ge(n&()fte Sntnmbtf^oß ju brfcß^
verflpto^i i'it UMi au4 3&iflnf(w auS bcm ffitge gniiräil,
btt frin Srbelong tntt äQm Snnbm SioMiaa^ in Seibim
bung, fic gtgm ibn aufgntigt unb oft genug beffen ^mm
^nnmenb tntgegmgnviift ^tte. Zat bicfe Sifolge f^tntm mm
eine me^tii^ttge Bett bn Stii^t ^t Säoltihm fftAä, tn vo^
(^ei, in -ateTtoärbigem Sontiaft }u bn ft&k"n, Sugäbonfln
unb SBaOfabitm an bie Stelle bn SCnt^iiti^e traten. Sm
Sttut Übn bie tinnorbung M SrubetS ngriff ben $fiifl«
unb trieb it)n na4 bem @et|l( fcinn Seit gut UAnoo^e bcr
ßiengßen tiid^c^ fBu|itn. Sigli^ Ittf n SSeffm gur JBti*
47) B0L OalUi p. 803—18. Ca et Mtrt fBnft^mins mA M
Onbi 36rsiilRi>'l unmlttttbot an Mt cr^ StTft^nnng eob^Ion'* all
XBtabuMa» bor St^mni anfndvftf (ans }flit ntt^ mtt Dtngou L
p. 496 anb N&rafiewici V. p. 240 inj 3a^T 1116 gtUit wttbOL
VHatt |t(i|t Ui4t t(n> baf tilbc HtTf Itfitnt SeÜbtlHnmiuig grakKIt ^
ben, xetü tu bie Kat^(I)ttii M 9attul Don btnt im Sa^n lllo mttcD
ncmmmm bi^mff^tn S"l>tiie( i»* 3o^ m4 unb bte ISiptbftfoR no^
yinufeB Inl Sage 1115 McteatoL Ofi. XtinictH. 42 nnb 45. — Sol
rlgentli^ mit 3t>fB<>ien 9tf4*^' fP'i^t Oallul nfdbt bcnUit^ oM. d
fosti dbiealt» Tri ü* danpaon inepuabile gtfallni, tvtb waot Wt
Ztot Uolrtfittp'l erinen UmeoMblle. CoanBi Idft p. 245, Hn SIa>
bVffOW faseni NeqaaqiHun udnilabar Dod Polonieofl BoloiUo, q^
fmtr«n mbb IsbigMu inb fid«I lunBaitii.ftdTocaTit dtJü ot eui
Urtik di« priravit oculi«. ^bignk» wefitniiliM ftftlmn aal bcr Sc
f(({^, unb BoMfa»'( tiefe Heue betttee nwl oti^ banrnf (in, ba| i»
ttei etmotbet »nebt. — Dtn(o*i Lp. 406 ^t ^ ^ ^oni an
eaDul' Beeilt gt^tten, trwd^ abtc |agld4 P- 409 einet onbctn, fai
Ckron PeloB. p. IS fii)) flnbaben KoifMit, baf SM^nlcni nat I»
bcn<Ubel<4 Miwleren fei. Ciefc SntDtlfmg fdiu in etw fcd^ dett.
JBsU VnmctI. SS.
..yGoogIt:
gtbni twr Cftntc Itfm unb 9>fi>[tfc flnsra, no^ |14 ctfMg
anfe freigebig bn 3fami4 an, fafiete, ta|idet( bcn ivb tmb
wä&^äflUU oiblitfe fn bn fmigflm fHIgeruitifc )u btn @th
bcm bn ^eiligen Vegibfuf, @te))tan unb XbeQwtt (SS vom
gaSit xaa ttc JD^ajeit, tiS er, wn Ungarn jui&tffrbimb, roc^
9iuf(n fatn. SBtt naAm 9&gen, untti mtltn S^rdncn unb
9rtcttn jDfl R in bie <3tabt ein unb {lieK am ®rabe beS
^rißgtn 3Rdrti|)itt2 fttne Xnba^L Sann U^dftatü tt bic
Ain^ mit reiben Folien, unter anbem mit einem Atlfiil^m ffit
bte Sltliquien Vbtßxrt'S, mel^tö an rttnem @olb, ^ilen uiA
MdWR ete^etne ni^t mitgtrci^nct, 80 ^wX wnO) wta, m
«icd fi4 sesm bie Stf(^6ff, alle ©Üßli^Mt u:^ bm ^el
auf bot iirei^jgflc unb wigaß in biefer 9ntsAi8'<tt au($ bic
Qinnw^ncT bei Stabt ntc^t. VQc untren mit metii obermin^
ber foPboien Jtleibem, ^ctbtn obet anbem ©eT^mltn hu
bo^t unb ben Firmen reitfee ®abtn gefl9enbtt. 3n fot^nn
2^ gcnMam fBoUiiato bie innere !Bnfd^nung, vetl^t a
\v!8fify wentgßenA tritt er in feinen f\>dtem Sauren eben fi>
entf^icben unb untemc^mcnb alS fcfi^ti Itenoi *^.
4^ Sgl. Call ■• p. 809— BIS. (N lnä|»ft Uc eSf^ttbrnnis Ut>
fR. 8B(ftbuii0ai iramtttrito; an bft fibg^^buig mb to Onnrabung 3U>
tfäta't, »fl^ MÖt {4 ße gl(I4 ^ riogtf^attit ^h. Dinfo»
l p. 429 aqq. 0. Nartniewici T. p. £76 bofien, 14 ft^e "f^tf an*
MUtrai 9nnb«j bb So^rr 1129—80 smitu. »atftrti« ift iit ei^CU
bmng bc« trfto« fi^ trfti aaißk^ril^n, alt bb no^d^tn, wHn
«iMgat.
L)ji.:a..y Google
363 «Eße« »nil. «(ftt« CapttcL
niaMmit Kononud) ®to|iM Ea AfAo. — Sinftfc
tut fificfttn ooit SBfabImh: tmb ^Ik) in 9>o1ra. —
Uittetwerfiing ffio(obac'$ oon -^aliq burc^ SSoIrfilaw. —
@nip6ning uttb SSefifgung ber £){t|)ommtni. — Gcs
obemng Stfl)}ommccii& — S>üo Bifi^of ooit SSonii
becg, — eAnbfliß mtt S>innema^
@cit Solt«fan>'« JBnmdbluiie mit bei ©bpUam, btt Zo^
tct M @n0n^ efmUojpotf von JCku, O^ciat, ia^cfai
tarn auf boA ®tiar(baxi0ra bct iEHncIUn imt bU gigcBfÜttgai
Sßtijitlfiaiita btt Milien uitb Sbtfffn in bitfei 3cU ttn» lü^
tigm @<blnß bäum tonn, da boucntba Sri^ gunfcM bd*
btü Siffent gtbtnfAt ju bobtn. S)n: unnibEgc Cotirtb ^»a
Rwiq von JSlobitnii, bn eine »IbcK Sk^biti ba ftotett, w«t
fcbon auf {inrai am 3(X. Sunt 1100 gcbolttotn %ia^üaUigt
feinn .^cnft^ft bnoubt xaib bttft an 3an>«taw, bcn Qo^
M (SnffforßmuBb @4^i)mi^ fBaiaim% otdit^ »«Aeni
auf b« anbcm ®cite boKcn fi^ blc Ko^lMtQm Bof^
vRb SBidi^i owb fitflm bffl ffiilUn brt 9io0f&r^ ht bna
eej!|( von DncmpSI unb Smbowl bebouytct *). lS>itft tSt»
ftftvnb^UnHfe bGtbm bis jutn Sobt ®iwIto)>oirs (10. XpcB
1112) unb aucft w)4 einigt Bot not^ bemfdbcn unse^&it
Sift aU SBIabimit SRonomo^f mit wti^m bte fuAalif^c
Unit bti 0ta4tonnncn SoMMau»*« mit Uebcistbung bcr Aiüm
Sinitn in btn fät^ JEtt»« unb ia gioff&rftli^m ffibbc fle>
fommtn, bie Stnben) ju »trfolgen btgann, bieringtlntn Xtiisu
fbißent^fimti tbriU fo oitt oll migTit^ an feine Samilie )u
bfingen, ^eiis feiner grog^rPti^n jDbergiewalt fhengti ju um
ttroerfm '*'], tiattn au4 in jenen we0[i(^en mflif^en Sonbi
fcbaften jBetflnbeninsm ein, in beten gfo^t etf )u ntum ftivSn
li^en Sti&bntRgtn jioifcbnt Volen unb dtuffen (am. 6tt ti
i) Bai. «aramfU, «cf^E^tt M tonffib« 9M4«, 2. 6.109.
110. Strahl, atW<kit M ntrcr^tn etaaH, 1. 9. 197—98.
Ib) »Bl. ttfttlalo», «tf«. Ruft. (Ctntts. 1S4I9 1. 0- 9S-9&
Dglizac^yGOOglt:
SMinb atoROttu« e»ff&r|l In SUm. 263
■ra, iMfi SIoMmtr Stonono^f n^ ein Script tautet, htttfioM
6^ SnsMo», ttn Surften von SSIoHnrii, f&t ftmeti gtliAnen
8diA ^t, obn baf bicfci, tsü eine antnt Sta^ri^t ditt^
8f|ntf tounft Me f^^te Se^nblung r«»« Saltin, einn
Crfriin M Srofflitßm, bei le^tetn UnwiCtn unb 3om it'
0m fu( Tt^te, genug, f^on im Satire 1117 Iitlagerte t^tt9]ti)i
mmaät in Sntnnbung mit ben KofüSIaniicjen gmi ÖRonate
iMg in S^binrir mib erjioans feine Unterwerfung. SRtt biefet
«mr inbcfl f efaicAoMgS boS SiÜBtrouca M ®i»f^rf)rn geOobnr.
Cr rief boi 3a^ bowuf bm SMm no^ Äicw; ober 3a^
10«» a^te vM/U ©Ute« unb Po( mit firou unb Xinbern
|i feinem CM^woget n«^ yolen. Die Sfolfic war, ba^ btr
9t»9^ bof (emOolic 8anb feinem ^^ne Keman, unb M
Mefetno4in bemfdben Sn^c Itacb, einem anbem feinet ®6fine, jj^^
Vnbreoi, wrlie^, «nb ba^ ber [totere, an einer Unterß&ftui^ u. mg
SirMbnD'ft bun^ Ktitttm ni^t gwcifelnb, \^tftt tn SSerbin«
bmg mit fiBotobor bon 1>nmtÜ eine Kei^e von 6trctf' rnib
Ktäti/bgm mäf 1>»(cn ju untemeNtn begann ").
Snibc bomaU war 0o(cifaw*S Z^dtigfeit an einer am
bem 9r«isc fefMi Stcic^ in TbxfftwSt genommen. 9Ia4
cimgeB Sauren rutigea IS^otfoaai gebad^ Cuatopole, jener
yemncrfi^ ^Vtupfling in 91afel unb UmgegeiA, Itc^ ber poU
nif^ jDbaVnt^oft ton neuem jn en^en. Si f am wc^
bff feinen fibemsrnnicncn 1f|ti(^ im aG^emetnen na4, not!^~
grvi^ et bot 9Am in feine Seßcn etnen Eingang unb
Ibmb »oM^tinlH fribß nrit brn entfernten iRuffenfürften in
ge^tinm Setbit^ng. VU fein Benehmen feine $Iane enfs
fi^Hibtn txnfet^, fd^rttt täottifan gnm »^en Jtani)»f(, f&firte
am 3Rii^eIiS 1118 fein ^m »n ffttXü unb begann bie Sßti
logerung ber Surg. 9tit ja^reit^ Sef^t^ung unb aaem
Stiegen ^tnrel^enb wifeben, leitete fie (ortndifigen SBiber^
fmb, unb ba aadf bie Sage ia JDrtS betSelagcrung ungfin:
pig nur, tnben ber naffc, fi^l&pfrige unb fumpftge iESobenber
QngegeiA bat heranbringen ber Sdogerungimaf^tnen WT^in>
f) Sk ctjtt 9l<ii||d4t giM Diagoaa I. p. 411 out bn »ofUO'
Ütn Obteiiil, bk iwdti anbnre (ufpr^ Xnaolni. ogt- AataniFtti
0. 0. D. Ct. 1X8 n- Xaiattt. 136.
D.„ze..,G(K>glc
264 dt^ti ßadf. eifu« SafUtl
tWTte, UtAm bk. Vnßntigungm bn Voten o^ne Crfolg, n*
SoMlaw, ftlb|l buTc^ einen 9)f(iir4u$ pcrounbet, fa( 0^04
um SStt^na^tni ein, ta^ n bie JBtjtvIngung btS ein))im<
«uf eine selegnne ^ät Dttft^itbcn tnÜitre. €r lieg fn^ htüia
füi ie^t mit einer @elbjii^lung unb bem SernneÄnt fenttn
®etiorfamd von Seiten (SuatoipoITS jufnebm ßtBm, mtb
teilte, unter aitiitm fbr bie Haltung beS SertcogeÖ Bon bcn
^uptling gejItUten ©cifeln tiu4 bcfTen @»(n mit fk^ ^timriv
na4 Voten gur&d.
@tuto)>(>[e tiielt inbeg IrincSmeg« bra SSeitrog. XU ov
unbelümmeTt mn ba0 mfiglt^e Sef^iif fetneö ®ofine«, ftOiß
ri:)e Bufammenlunft mit Sole^fan) wnvetgerte, gri^ biefcnme«
berum ju ben SGJaffen. 9la^ a4)ttilgiget Selagerung no^
et SBvfjegrob, einefefie iBuig an ber 9Ränbmig eines Sieben*
flucti in bic Siei^fel, ein, fit^erte fit^ ten JBeft| betfetben
buT^ eine binetngelegte JBefaQung unb ging bann] toeiter in
bo« Sanb ftinein. S)en ^ortnädigfieR Siiber^anb leitete eine
ot^wrc SIeße, uelt^tf nenn jTe (BaUui ou^ ni(^t auSbifidli^
nennt, 9tatel geraeren ju fein fc^eint. 2)ic Scfa^ung mefirtt
fie^ (UtfS ta)>fet^e. @egen bie ißelagtrungSmafd^incn ber flo>
Int mußte ^e bie Si&Ot gu fc^^n; olS itne mit firbe nnb
fReifig bie @i<Ib(n ouSfüQten , mn einen leidttem Sugong jn
gimtnnen, ftedte fit baS Stei^ burt^ biennenben @pr(t
uib jtienfadtln in fiSmnb, veAronnte, breimol av& btr fiurg
unttnrmut^et ouSfaUenb, cStf Qittitl} bei @egner, unb üben
gab etil bann bie iBuig, oU jebe Tiai^^t auf tineit €nti
fa^ verft^nunben wax unb bie Voten i^re XngnffA^finnc
bereit! fo »eit »oi^eTJüift Rotten, bag beibe Vtnteien ft4
gcgenfeh^ mit ben fBaffat erreichen fonnten. S>ie Sim
nabmc biefet iCurg — mit bcien S^itbrrung bie Sfironif US
Qaüüi f^liegt -~ f6^ite ft^er bie aSieberumenorrfmtg ba
fc(on einmal Eroberten iDifhicte VommemS b^i^bei, Suatoiwte
«eifc^ninbet feurio« au6 ber @er<Ef|i(&te, unb ßatt fetna tritt
nun in Siattiöiatv ein 2)9Raflengtf(b(e^t an bec untern &b(t
(ervor, mit nxlt^em SSekeUm, feitbem auf bte Untenver^ng
mib S^ripionifirung be5 ganjen Vonnnem! bebaut, fofint
eine ntuc StcifK von JUnq>fen begann, bnen enbli^t GntfAei:
bung inbtg er^ erfb^te, nat^bem er ft^ menigftenS cinigermo*
Dglizac^yGOOglt:
eta^ btt g&tpn wn iUuMnic a. $aQt| fn 9o(ni. 265
^ gtam Mt oben enmlfnittn Vngriff^ bei tuffir^en SBot^m*
Afcn fi^ geßeat ^tte *).
Am ^efe »oWfaw'3 finnb in im« Seit *etn SBlaft
OH^^rtcT von ^(rjpn obnXtii} s«iot>ttK¥(tnnn0, ^Ut^rfo),
m 1)0^ S^rtn, ein Wtona, an beffen ^eroonagenbe |)erfin>
iiäfiät tttib btfonbcrrt eebenöstf^lct {t^ fogtn^aftt U«Mitfe>
taagm (nit))ftn. XIS S&ngling foQ tt auö Sännrniarf no^
$rten gefomnuR ftin unb, in ben S)itn^ it$ SCitftrn «ufge«
nnmint, fi4 ft^t bolb bun^ feine trrfflic^en (Sigenfc^aften
bit ^At belftlben mit bti gonjen •£)oftS erworben ^aben*).
Spdttr aI6 ^titonbct eine» )>oIniri$en ©logen an ben $of
einrt nifftf^cn gfh^en gefanbt, t>etia^ete tt fdbft btffen äod^'
ttr äRona, um ntl^e a tböt ftn jjtnin wnben follte, unb
9) Bei. GallDi P.S18— 18. Sfe ^titttfflnmmis MStaM 1119
fk bic OcobetimB eon 9tdtt( ^at an^ Dlagosc I. p. 413 iqq. unb
v4 ihn Naruizewici T. p. 245 «qq. ectoi^tt- @fl ft^ ji^ »or
inaifa^ auf bb Aanal. Craeo*. maj. In In tnaiiget aulgobt brt
Oftllsl, imidit ad a. 1119 b{( Sta^tfdft gtbrnt Boletlaas duoa ducM
PtMennM derlcit, attb ^tmmt fnfafnn mit btm sittt|in Bntauf bR
poUrtfi^iponniurrdtra Admpft äbtcria, oU au4 bic Vita Ottonii Sri
Lodwif, Script. lor. Bamberg, p. föl bft Srobcnine mb naltl mit
bcn Sogt Soirifaw'l auf dttttin in rinist ffictbinbung 6dnst, unb bn
UtiRt, »ie fid) an tintni anbtm Qitt eigcben mitb, inl 3abc 1120
tkt 21 fallai auf . — SfugoTs unb na4 f&n Kainrjtakia. a.D.
bilfhi bcn yaltofAc^ eot Uifn SinnatinK non Statu, eine OnKbltioa
nn 9)nMa(CB unb ynuftn imttnu(nicn unb auf berfrlbcii tlnt gnU
Mb blotigt 64(a(^t snelanen } abct bieft KaüitiUfttn tnt^rm ](bn dt«
Ion tmb giiDMlilfligtn Qaelk. a(t(4»oI Ift oncti Solgt, Scfc^dtlt
IMeiX, 1. CS. 840 Ifintii etfotgt. SgU b(t tflfte Sdlago
itor Bc^ünmnns btt Böge eon JlB^rgosnib.
4) Saf $)ttn ffilaß, 9tttc von 2(<{t ebtr ettj^n cmb ^ttct bct
JOintaM eint 9a^m fei, botfi!^ Narnaaenl» T. p. 265 u. 267
Mtmtttf, Jtlofc, Sun arrtlan 1761. 1. Sb. 6. 198 ff. bargetban,
B* Baobtlt, XnalKtoi brt DfUn_, e. 152- ff. anwibttbelE^ b«
vbfia. KHc 6age eon bet abftannmns btfTtlfttn out bdnif^rai 9»
ÜMt fttint Xabivba ux^ nt4t{ fb ftnbct ^ jur^ 6<f B«(apb.
t- 17, totOitt mtit (iac dltm ^gM Ch^ iUt Veter iBUft töndbnt.
Snttnnajtt W, bafi na4 clntt Den ettnitl in bin ed)Ufif4ta Vtwtoi
lülHtoai Bb. 95. e. 6. unb tttfnnbtnbuife 6- 57 ong^tNCtm
tUnnbt Ht ewfo^M bcffrOm te fiS^ÜM bteOttrt »wca.
366 9l$t*»m^ f fftti <Bp(«L
ttm vdt fbt ftb(c e4<t|e m «ftgHt'j. SMS ^ fitec
CtcQung In 9i>Im, unb ba ti anßnfMB em Slonn W« fll|Wi
ftm 9# unb Mfügm JUrpet, itai r» "^RMtiM mb IrifHg
fan Jtrttgc aU im tHaOf wa, ft^OMmg er ftift jn ber b64P<*
»ftite eint« 9)abtfn (SohMbc) mpw. Bei bot r '
mm, DKlc^ SaUHow ttcr bte tbtfjflc berUfli^ «wi I
binär unb •^Ifq ^, »(bcrrirt^ IMtr SBIafI bot «ffan
Meg. Cr mM^tt oitf b(e BerbiiÄtutgen o n fina Hiun , itd^i
gvifcBffl ben fXirffai auf bec einen, ben yotovqcnt/ Vmbmbi
sab f)t«igen auf bei onbem CScitt beftdnbcn, erinnerte oabfe
8tf(>^en, ml^K au9 cfncm 9lcii()eiti0en Xntge mit Mcftai
«Ben f&[ bte ^ten (erwng^ f6mten, tnlb otet f[4 P>
Ir|t, bur^ H^ oOetn bot S^rßm wn ^oKts )n nntenverfen.
Xl« eoU«{a» ben fBorfc^Iog onm^m, etile iener nnt 30 |b»
«nldffgtn JBegttttem na4 ^icj, ftdlte ^ ^ aU tBen
ttfcbtnen unb eiMttertm Seinb bet fMen^e^ogS bor, unb g(>
»ann ^itbui4, »ic bur(( feine pafSnÖt^ Sä^tigEeit ficbr
f^neO SBfilobor'e ®tmß unb fBertiancn. Cine« 2^ |i^
Mbe in Mc SMlbei tnc Sogb. Die d^ Scrfe^uis M
Silbe* mtfmif fic tmmtt witcr twn bet etobt, boS QkfUgt
M Sfiiffrn »ctehqeft fk^ im fBoO«, unb nnr 9(te Stif
nnb bie 6cin^ Ueiben in befTen 9U^. ^Hi^ 'Rillen fit
fibcr Ibn ^, binbtn 0)9 unb füllen E^n gefangen na4 fMia.
2>er 3»r(t bet Sifl warb twStonnntn ctrct^t. SB^obor'« Gotii
Rf4i)»fte tum ttfegelbe M BaterS alle Mn ben Socfi^i«
gefammcllm t^tifi 9oIb nnb eUto, bßbore Xb&er, Mb
n»< fonff ffiert^ tiattc, nwib von ^ ben ^len fAcrÖefer^
ivcl^e i^rerfcitt ben Cftefongencn nit^ e^et müiegtn, aU bü
er ieber fernem Serbinbung mit ben Hiommtm mtfagt wib
XM^rf^cinn^ oui^ bie jDbcrfKrrf^ IBoit^cm'i onedont
*atti').
$) est- bit elft^ttWaen 9ta4ri«^ bti DUtr4« dnU oo* di*!»'
fottca in Salger, AoulM ZwiCüt. p. dS. Bo&npL L 1,
fl) SgL Vitk OttoDia Bcmfa. M Lodvrig, Beript, ra-. Buk
f. taa. Snlger L 1. p. 9B. Kidlnbek p. 248 «q. mi^t fni*
ftm dbf att n bot tttMo nl^t «af brr 3(iab, foDbc» M tiam
9«9mal)l Gifuigtn w^mca idft- — iOic gante Stat&nbtit ^ mt
. 1120 obo! 21, mit bit Wa OttMli auttnriei« bemitft, bat bn «tfta«>
S^fDqilpn ^0ttt bei jCtMpf ta vvIqi witoniynmtM
HMRtocgf §cit4^ Bon tMi SVctc suAf bunt ^ bup^tti
•laqnaibn, bmI^c toMtU (wifÄtn Uf» imb Wii« ta»
»4 Virtc in Bn^eii^ nrit anbtni 9(9rnbro jbc ftu ttcimcnb«
Im* htcAcB, unb bw^ tpctcftc fkc ^(ca itmn SBig mic
\»m ^ frabttt, bflf ^ ttn}tine fblmm utn^m obn f»ti^
dl n«gitD«tri* btjet^nctm, ßtUa fic ia jotliri^m Streif«
nb Btutqj^ fai bot ne<^ mnmttttDWftm ftinb ctR O- CS«
«tRig efnjÄui ««4 wn birfm Signi UnÜtfcrt iß, fo Mcbtai
fibot^ tM ben ci^IkMten eemÄftmiflni btgfciH ^ 9>i>9*
Anq»f «tf ecHm ba f>n)i«nn cfai »«qwrifiHtM gmcfta |h
firii. 9lii4 34k im^ mmn bb Cfpwtn bn RJcnp&ßim*
gm, flMam, ewnbffiütni, gonjc {unfm Mti Okbeiiun wd)
hf^, ^ bmctlen} eiek Dtwe^ntr floM «>> ^ J^/
n inifrit bc« SSccM« int ffftOt bn Stäft «bi Su^u^t
fii^ )n ttmunj an 18,000 ildinwt feSea in biifi« 3dt
df^Iflgai, unb 8000 nit Selb ntb Jtinbcrn luub f>oUit ob«
gt^rt ttnb m bc^tn cstfanttm Otcnsn von S*I(4{m> <itt>
gtfiitdt fm"). CabÜ(( erfolgte Im So^ 1130—21 bk
fedftt^aag. iDur4 bic ^DemÄtbiging SBolobor'« von ^oSkt^
ta SUtfm oor dimti Vsgrifiit wa bicfh CMt« gtß^, b*>
fi^eoUMaw mit oUn Xnft mtw^er Mc Voimnmt |b
Mnübtm, obR fU atlt bim dfewert jur Xma^ brt Q^
fm^mft iu ai^agcn *>. KB^cHb gUi4i)«itig faft bie fd«*
Hi^m Sftrjkn anb ^rnn Ma Stßn anb eäbia 1« bb
tK( (eMTi^ ettimme KnllcnbargS unb Siq»e«mmi« ja
glti4an Sawtfc bdndngtcn, uotcnmlmi au<:^ er tur Kintn)cit
gtgm ^ tinen neuen <^jug mb gdonste auf bltfon ynn
MSrtelfta)'* im4 ycrnnmi iui4 Jokc SefusnuK^nimg M cnffiri^
fftcltn Sottfanh Ct^n Naraisewics ^at p. 268 btmirtt, baf
StBsefi aaS) <utt büfn «tr^i^t* l»H söuii^ %ti, wn bncn n
liRt, Hr grfanfl tnM^ n n a Btlcb«'«, '»m Sa^c lUS (tt{4ttt, Hr
«Int, rlac CtTonflniu^miuie M OnfifätSn SooptS tat4 IW«
Bk|t, ittar Sott 1196 nidtU.
7) BgL Vit! Ottoali L L p, 6S1 a. 655.
8} BflL Vit« Ott*ata L 1. p. 6St. »act»elk, «cf^Hh
>« VaMM» 1. e. 46S ff.
9) «al. Tita OtUaU I. L p. «51.
268 «c^ta »«4. (Slftti QüpUtt
trftm (RaIc Mi etetüa, »d^rt «tt bn •&{itq>toit ba 2)ga**
^n^tiTf^ft an bei untem £)%« frittem (eivvrtritt Stiltai
in @(tn unb S&mipfht selegen, oußnbcm bun^ bcn brotm
Strom gegen Cften s^ftft, galt bei Ort ^ un&totgmtbfi^b
Xbct bie gum Sage gewählte 3aI)ieJ)ett foni bn Voira )ii
^&[fe. Sie @Am)}fc unb ®cnKEffar waten mit ^dUbäatn&it
"b^tdt unb ffwiiüm ie^ iiberaa ben ^gieiftnbcn bcn leiiit
trßen 3ug<mg. <5o fiel bctm ntt^t aQcin Stettin in bic 6»
tooü bti |>o[en, fonbntt bicfe biangen mict, tvie eö r^cnlr
übet bie £)tier ratttcr not^ @äbn)eßen bü jum aS&it^
Bei üob untmvaifen btn^ t>Mtn 8<tnjtn, rntfAitben llcgni*
cfrcn 3ug b<a ßi^camatt ^ornntem. SBartieio» mußte mit
feinem Solte ftd^ jui Vneifenmmg bet jpolmf^en £>im6ert|)^
be<)uemen unb t$ no^ fäi einen SIetvinn (mUcr, baß So«
Ufa» i^m gegen boS fierfptetten, Sri&ut ju jobUn unb btt
S^flentbura ju befenne^i, feine biefienge SteSusg ßeß ud» ba
fcrami Stieben scn>JbEte *^.
jDennocb vergingen meutere Sollte, e(e ber t^rififi^ ®Iaidie
fai biefen Sanbf^aften aut^ nui cinigertnaßm eine Oecbnttang
fonb. 3Cuf ber einen Seite toai bie fAr|lIi(^e ®enwtt Sto*
ütUm'i (cineSwegS fo miöfüs, baß er, obwol ))erfinli4 bcn
(Ef)rißent^um jugewat^t, Ui bem olteti Stauben ^ttwttbtcnb
on^ängli^ Siolt gut ^finia^e ber Saufe iitU jtoingen Ütu
ncn; ouf bet onbent na^m fi^ «uc^ bfe )>oIntfc^e ®eißli(^
bei Sat^c fo wenig m, baß ou^i nic^t einer t^ret Sifi^c ta
M ben JBeiuf f^Ite, bei TtfofiÜ bei ^ommetn ju werben '0*
10) »gl. VItm Ottonii 1. L p. 653. Satt «olti a. a. O.
2Mt Srit Mtfrt Sugct fft nuE naä} brat JBcitfic ju btIHniinm, bunb M-
(ben KaUttam ita Stf^f Otto uon Sambcrg lur Selttnuielrelfe wub
f)Dmintrii (inhtb (OflU Vita Ottonii p, 6SS). Or fagt botin, bat
tt f(ft bttf So^a bat Caob ttntnmotfro 1)ttbt. fßtü ntm Dtto ob
24. Vpdl 1131 eon Bonters abcdftc, fot man sttetbnlitb txK 3a^
1121 ^ bcn 3qs SoMta»'« aagtnoniniffl- Snoigt non isbc^
baf Otto t>or firintr «dfe bCe Qtüaabnlf bH pdplUft^ 6&4U tingelte,
fo wftb et tDa^d^dnlic^, baf eoUMan'a eritf ft^on 1123 gtf^Ätai
f^, in utl4<at jallt bann Ue Untemitrf iti ifl tee yanmcni bntiM 1120
ttf)[0tt. 91 lann bn aKotti; tlSO— 21 gnMfa fHa.
11) SsL bca eben angefä^ittn Brief XcHtUam't oit Dtta tft
Ludwig 1. L p. 6ä«. 9t f^cribt borint 8ed «cee por tiiMÜn
Dglizac^yGOOglt:
CttD S3ff((i>r von 0i»Rbnfl. 209
3iMt DRftn^ — too^rf^einOit im 3a^ 1122 — rin i6mb
nn Sif^of Straft), ein 6panf» boti ®fburt, tm fctn
Sttt^nm m Solge feiner itmtf4}(l{t{Qni ffik^I aufgeseben fwttc,
jeam 9tu^m fät fii^ )u gewinnen, aßnn feine fBtmdfiiing
ft^ettctte glei^ in best erften jDrtc Oulin), fn welchem enpre*
Mgml) anpnt £)te 9onimeni vetat^teten feine drotli^c dt*
fdfmwag, tw et txnfiifi, in (innliAem Setoanbe unb ebne
ffifat S^Ieitung unter fte trat, ft^lugen ib» fyilbto^t, M et
im fnmmcD (Stfer eine b^ilifle Säule, bte in bct Stobt ßanb,
sn^itwuen btgiuin, unb festen ibn f^Ite^itt in ein JBoot mit ^
bei jDcottung, nicbt mebtt ibt Sanb ^ betreten '*). Sold^
geftiU mtSIang.bierei SSerfu^, mlittn ^etjog ScMforo wol
■m betftnib 'ni((t nat^r&dlii^ unteiilHüfet trotte, weii er tm
Mm herein bte UnfÜbisfcit be« SRannc« erfannte. (Sr felbt
M^af t^ (tincJtvegS, baf feine XäRi))fe «on vom ^rin eben
fb febr bn Sef^nmg aü ber UnteruKtfung bet Komment ge<
grittn Rotten, unb ba et außeitem in iener eine grAfirre ®Uttt*
fellnns bjcfei crfanntc, aixä) ^erfinlü^ von (^rifllt^em l^er
Mebt. mti, fo gab er feine JBcmä^unsen in bicfet S^ttntg
traft iene< febtgeft^Iagenen Stifu^e um fo weniger auf. üitU
nebt eritineite er flc^ jeftt an jenen jDtto, bet elnff ali Sta*
päan am «^ofe feine« SoterS gelebt, beffen Sunft unb Sem
trauen gcneffen b^tte, unb feit einer {Reibe wn Sabren oU
fitfi^ von Somberg'*') bt& cbieniv(tl:b<ß<n ^ufS ^ m
ftetde. S>tefer f^ien gan) ber Sftann ju fein, beJTm n be*
bntftc. 8Son tiefer $r&nunigf(it, unb bod^ iveltli^» oerfttinbig
onb in ®ef(b<iften geuanbt, niat S>tto hti ^olmfd^en m<(<$tig
unb fonnte bie polnif^tn Serb<Iltniffe fonrie ben Q^acaftn
nnb bie Sitten ber SCawen au9 eigner SCnfc^ouung. X>ai aUet
no4te »tMim'9 SBobl be^men *"> dt fanbte imSabte
hbwo, qnod nadiugi eplMopanun Td Moardcbun Idoneonmi aühlt«
cuffiainn ad bo« opn* indncttre qoeo.
U) a!0(. Aadteks ViIa OttooU 6ri Ladwig L L p. 460 iqq.
IM) Otto WM |v Bef^ibtni 1103 »n ^timiäl IV. |am Btf4«f
ato&ni tMttat, Dfl( Vita 1. L p. 6S7.
15b> etonuntf txta bob bm OnftB Mn S^fturg aft, mit Do b-
•tr ad Bafec IV. p. 171 amrinmt, fo ^Mb K QWb »it etlMfoi»
27D «cffK est^ ClftX CaiittL
1123 flSottn iirit .Qfft&fRftn tttit) tnutn Cnefc luip iMiwni^
JB tvrii^etn et bcn Slfc^ (u ehur Scft^nmgSnffe im4 9oaii
ttffn «tffobcrte, bit Jtp^ bct gonjra Untttn^mung ^ m«
gra, fetric ffit rine pa^ttibt ergicttung, JDoInutft^ mk
grifÖiAe «f^^, fori, fb oRc« ctHM 9Ut(tsc gn fm^ni
CMnnfcttt «otannte n^ £)tto fthim XugmbUtf bat
^0^ M SnufS, bn $in angeftagm w«b. SRtt innigfc
%ita>t Übn bUfe SKfllon tr^Dt, ^tc et bU CzIeAittf bct
jpfy^ü^m BüOfia wie beS JCnffert efn mtb bereitete ft4, Mc
ICtigcIegtn^efteti feiner JUrc^ orbttetA, pa TSbi(ä)it"). 8Icfa|
bic trflen Ctnrit^tunsen, ipcti^t et traf, geigten, ba0 et bat
Serl gati) anber« oV fein en^Jnger fiern^aib
gebente. 8B«r {tner faß aOcitt, wie ein S^fttptgei i
ben .Reiben crf^imni, fo tPoStc a fn oSet 9tA(it etntS Xtn
i^ nfft tjfe n unter fie treten^ bo^ ttaifU et tü^t nur h^kat
fir^lit^ 9mirä>tt, Xltotfiftmuif, Xd^c, SltcßMi^er u. bgf.
ein, fottbttn ttecf<4 fi4 au4 trt^Gi^ mit Jtfeibmv ^ncn S&i«
4cn, Sinnen imb onbcm X>fngcn, um bicfi aU Stfi^c^ «i
boS SoK gu wrt^m- Cr noQtc mit einem SBotte bie aiba*
jeugttng erwctttn, bi^ et me^i hinge oU fbbetc **). Vm 2&
Vfitfl 1124 br«^ t)^ MB &Ambf!^ onf unb n^Utt fctnei
Scg jundcbß auf f^ag- G^n sing bei Stuf feiner ^etOg«
hit i^ Mton, Xde« bteifette ii(^, Ufa ju c^. S>er BA^
am^crgofl ffiUÄn}<[a» fanbte i^m M an bie Sicnje be< So»
M ein Öefblge en^tgen, boS {(n gur ^au^tftabt gelötete
.^ nxnb et »ob btm <&er)i>g< felbß, bem Stft^ tton ^nf,
in 9a»aicnvn4i'U>WOf bnxi ^ Brubv bcr CSalomt, btt gtw Beta*
faw't, Staf von BtxSf (<^ bk St'fela, bte SMtttt M Vcaftn dm
SofibiKS, M U0iMf4tii BaOcM INf^wf Otto*!, gAHtaOitL
14) Bolttiw) n^M 0. d. C: 8«d at «(« tue p»t«rakatii d*>
Totu bMilnt ImpeMU owiw et Mctoe tdoerb «t Ifagua latorpretai '
et co«4i"teni prabytara et quaeeaBqna n«t«wiri« üuriBt, pne-
bebej la tiatem nah» 4ifme.
15) S0(. VltB Otteala I. I. p. 658.
16) Ibid.1 ut oon mIdb W* oi» Indlgtiui, tatw stitH opüm-
tu kppuent; mb opei eena dU, nd tpmi poUu veUa Dw
..yGoogli;
jDttt m^ wn »«rtnfl, 271
bei Dtfimnlw Sdffö^Mt nnb bm BbH Mtfff (tmnMQ0c
aq)f(t«gcn, er^t gnße ®efi^cide, »A^ « inbcf f^M an
bic Vimcii Mtt^rilte unb fedtt bann feinen SBcg na4 &^
^ ^ U^ Sinba uttb 9Iiin))tr<b (am ti nw^ BnMui.
CM^nt an ba @Tenjc fiatttn i^n brt ^n)og9 fiotcn 4<^
ftnt^oD ttupfongcn unb \otgtm fritbent f&i oOc fnnc Sit*
tAc^riflie. 3n Sttdlou cbmiDoa auf^cttnmnro ni^ et )nwi
2^ uBb sclottgte Mn bßit dbR 9of(n tu^ (Snefm"). tte«
knO ifotu bic ©rifHü^Irit i^a mit 9nctfl{»n«i uab (tt^ß* ,
4ai &tS&affn rtn^lt, tii» (Snifni abn tan i^m mm btt
.f)n)9g felbÜt mit Tnnem gonfttn^pfe bac^f cntg^en, gdcttctt
^ in fcicriic^roi Sufle ftiur .^owptftr^t imb bewii^ctc i^
ad) fttn @c^[ge ctac Sd^ lat^ anf b«< fkdgdigßt. Uib
IsbeS tpuibcn bte locttnen eoibaeitungm )in fcnimi Stuft
|Biu4t} nidftU umibc MTgefiicn. <Sinc Q4<ii Ancgtfloit^
■Ate bdM, iSUoif^ wtb Äciitfct tttcftonben, warb gut fi^
|rab<ii ecglcttnna autgewdbtt^ biti tn)Btfi<ic AotMOone tat
g(p4ra Untffßfi6un0 be6 Stf^ofl ^ brßtmmt, «ine Stotge
Saga iinb vioflxlnn^ S^ronfe }in 8oitf)rin8Utig bei Qe*
>d(t6 unb bei ecbenSnittcl (ttbtificfiMft, bct JBifi^ fAfI
mit ^ri^cnbem Selbe vtife^, e«b({4 ein tH»m^auc
fifODiter (cGBturio) be« ^Knögfi, ^pttißüia, da tfi<(%i;
fnmmn unb ircAia Wtam, pm S^lim be< (Baa^m m
WBWt'*)- .
9tan fitU aus bltfim ^Oltn, wie iotfoel^ ber Sug gme»
\a fein mufli, bkI(^ fi4 min mr Snefen in Sencgmie
tf^ SMbem er Uföc an btt Stt^t, UHt le«te Oienifctlsf
btr Volen, valaffen ^atte, fldangte et in bec Kicttung ot^
fhpi^ in bie uns (4»" *>u^ ben Jtti^^scn SotetfiowM be*
fannttn äB4lbeT. Sec^ö Xofic lang mufte man ß(^ mitet
gnfm Sef^meiben bui4 bifftibcn bnn^mieitcn. Die SBib
S« finltn 9^ tief in bea fmn^i) Sobes dn, erlangen,
17) BtL VUk Ottonia L L p. 654. 1
Bwta fH M<e If'" onbme aU bot firO^ fn bni UtiBlfi^<V«laIf4f«
tnrec e. Z18 Wott 19 mod^ Stlbo ob« Sarbo, bo« inOgt
naä^m UtKtiti.
18) Sgl. Vita Ottonii L I. p. 65$.
372 Si^t« Bu^. iSlfttt Süfittl
nOU 2((rc mA Jtranf^c MdfKgtm W Stn^ei^f^eitbta;
taMn^ Fontm fit ouS bm Bibern gerauft an bnt 9nti)fbi|
Vommemf, »afiTfcbeinlii^ bie ^age "). 3Cn bananbcm
Ufer enoortett bntitS ^arttdla» mit dnn föegiritung wn
600 Stonn t^ ^drfunft unb Farn jt^ mit mmigtn f^ twn %ltt9r
tun tun SSEf^of feine (Sfirrtbietuns ju beengen. SBd^mib et
mit Uefnn, einem JDobnetfc^ct, ein .se(wbnt8 Seffntit^ ^ott^
}u iveU^' aii^ ^auIittuS jusegogen toarb, nedte feine Sc«
Qlättttti Ulf nant^Iti Xrt bie @ciß[i(^, nK((^e bjc nnflie
(htfete Grf^mmg bei Sommern, bie jDebt bn @egenb tnA
l>ic (creinhc^ienbe 3Cbenbb(Immentng o^efiin gm ^uci^t fKnmte.
3ene jogen fVi^e 3K«ffet fteivoc unb biDifftn biefen, i^tm
bie .pout obguiteM, fie HS »um Ao)>fie in bie (Stbc ciningn*
(en, ilrrc Sonfut mit ben 9Reffem ^auSguft^neibcn unb Tbu
Uni mtlft, b\$ enblicf» bet %iaft nat^ beenbigtem Oeffn^
(ctbetfam, bie @eifili(^ gAttg annmu^ unb ifyata 'ott^^ntt,
jene JDto^ungen feiner Segleitet wixta nur S^erg. 3^ bona
Her Sif4of caiftt anbeten ®ef(^enfen bem g&tflen an4 ttnea
dfenbeinernen Gtofe Mie^ite, begeigtc beffen Sene^men, rait
tt^tig £)tto ben Q^cxattt M StoKt itu^efAft ^otte, oU a
^ mit ni^ Sabcn wrfafi. ^(^Utftfl trlreut fibn bie Qe«
fi^entc, ghig aSottieiaw, fU^ fi>glti4 ouf ben foftborcn 6t4b
fifi^bj Hntn bcn®ctnigen um^ unb f^xa^ gu i^nen: „Kü^
rinet^ Sätet ^t unS Stott gegeben, unb wel(^ ®efi^(e bn
Batet; fte fmb je^t angenehmer oU gu jebet anbem Seit."
SDann fefirte er in fein Saget gurfid unb lief, aü n am toa
bcnt äRotgen bosongog, bem fiifi^fc ^Ü^xa unb Siener«
voMfe in aSen ifnn untcnvorfcnen Citcn fibc bie gute 3(iifi
19) »Bl. Vita ottonii 1. 1. p. 61f. Jtanneßiepet a. a. D.
e. 561 ff. «tr^ctt mitqttiHiäjK Etdft bitft Bdlb«: t»[f4tn Snifni
tinb nfdt uab ba^ aud) bfc Ocmi« 9>nanent* tu Ut Ritc 8>k
fBtortt bn Vita finb saii| (Ui: talitar a doce Poloaiae £s^ pw
XJ»diai CMtrun in txtteaiSt Poloniae finibu* tnuueiiDte« ncMU hoc-
tendoni et Tutom qnod Pomertoiam Polonkaiqiie dWidit iatrannu.
vix dtebiu kx incnao nemoi« ad ripam fluBinii qid Ubmb
Pouwaniae ett «oniadimus, Sa ^t Don ^ anf Vprit {bfini, (am
bftfn ffü^ aKm Uinftdobat nf4 »14^ Iti^t ein anbrnr (tU Ht
tnajt Ttin-
^.yGooglt:
Mtme M Bagt* Vetst tnsm im6 UcraQ toi Ofnaol^iimi
eifiihdi foDten, baf bn eif^of in f(i»m unb M 1l|^n^
iogS XuftTOge )u Etwen Idme^.
Z>miM4 fonb JDttp, aU n n«( brm fStgganjc brt 8&t*
tm mm boS itaib frtb^ burd^og, ni^t an aSen fMm tim
ffM) m^egadoBHDcnbe Vufni^me. 3e nai^rnt bi( Qttim»
nn^ an bit btr^eoRiben 3% bn 9>oItn ;inb bic erEfttenm
KUboliigrn, ober bie Starbt t>ot bitfra fjia obn b*tt Ubtni
biger obR flcringn fein motzte, je noc^etn gingen ou^ ble
firnnw^nn stf&sigcc ob« ungcfbgtgn auf bie ffiftnfilk m»
Srßi^tmflfli be< S3if4ef« etn. Xbinm £>Tte wibttßnib
tnt nii^t; bie gt^fncn «bn, akI^' »on bm ^oUn, wie ti
fc^rmt/nii^t gtfilAnbeit loarni, äufnbtm in fcrlnen Cr^iltt)
aiffm gn bem Sanbrtff&r^tn ftanbm, {onntcn tr^ no^ Ungfr
tca Ontnbaidilntscn {nsonnen werben. 6t> ließ fi(( in ^
rit, wo^in Otto gundc^ (am, bie ^obe ju rinem ffrfle ttu
fnintUe SStnge Iri^t jur Xnäatime bwSZaufe btwfgt«, nM|>
bem 9)aidtti)i4 nnb bie JOgenbrnten bc« Sonbttf&iftm, Ott Mt
ctlittcnen Sriben crimimtbr ft mno^nt Rotten, i^et bomoU
g^dencn fßttfifn^at eittgebinf gn fein, ben 3om @otte«
iri4t »icbtr auf fi(& jn jie^en irab bem Q^nlUn^um aDefai
oit^t ju nibetfbäcn, toüäftt Uxät$ twn 9ni}cn QcbfreM U»
tcnT^c. Sei bet arfelnrng feSK «erfii^t bct 49tti(Mf (te
wie äbeiaQ auf eim ft^ umf^t's* SStife^ inben er einerTeltl
XfM Mnnieb, »«9 ii^iiA M ben ^bm einen Xfifl»^ mtt
gen (omtte, aabaftTttt^ oba oiit^ »iibcr bur^ alte feine X»
Patten i^n ja im^nicm nnb etMn angenehmen Sinbiad auf
fk ^njubringen btmä^ »ot- Qt p^tfftt einfM^ mib |<^
Ik^, ober au4 mit SAib«)umao&)ufin«(en unb Dtme^RiIi^
bocöof rittbtiitgti^ träinKKift"' ^0 ^^ ISigennu^, fonbcm nur
Me e»cdt fbx beffen >^l unb CicfigEeit i^ ^efb|tt ^tbt. >
iDa er ni^U wn i^öi «eriot^t«, im Oegeit^ (9e|ifienft
ntiMff «rtfim^ fein Senclmni feinem CBwte enb en
Mdte BcTtratHn, ml^mb b«» »«^rei^c 9cl(it, boS i^ nn«
yib, ber eianj ^er Jflfcra erMKimnifl n* Mc Segteitait
bar VbgeotbBeteii bc« Volet^erjegt unb be» Ckmbefffti^ gh
so) »fi. Vitm pttont« L L p. 656-4?.
374 Qcßi« SU«, eiftt« SaMtet-
wif ni^t »nfc^tcn, «u4 fei* <Iufm Xil^tung vor fcfncc 9tt>
fon Ulf ff inen Sobminfim ju t>emttf)tcn- tErtEditcn ^4 t^n
eingeborene ^i ^ntta^me ber Saufe bernt, fi> untrm'i^
tele er felbß, ober btc iftn btgltttenbtii ^eßet biefd&cn y»ß
nö^ß auf txiS forgfiiltts0e in ben .^ouptlf^Tcn beS (SUabaO,
lief ftc bann ntelirerc Zage faßen, fl4 baben unb mit täna^
toei^ QmiivHitm enblii^ jut (tiligtn >^nblung fdinitea.
3>te Sorricbtuagtn )u bereu SSoHtieijung toaren fo ixotim&fii
tu eiotabenb. ^an grub bie großen Säufmamtn fo tief !•
bie (Elbe, ba§ nur ein mifigtc Slanb hervorragte, unb um*
gab fic mit UMiten JBorbdngen, bamit ber Zdufling aUen Sli&
fcn entjogen u&rbe. €SeU>ft ber taufenbe Sei^i^t blieb 1^
tet einem ^bnü^ett W Simem angebKK(iten SSot^nge »et^on
gen, unb »oUjog erfl bat @acrament, nac^bem ber Sauptitg^
Yuelc^ nur bie Saußeugen bie ettut n6tbtgen £ienße Iri^e»
ttn, bereits in bieSBanne fiinabgeftiegen »ar. SS<inner, $raueB
unb Anaben wurbra an mfi^iebenen iDrten getauft; im Sin*
ter in gtf)ei)ten, k»on SBeitirau(( bu^enben ©tuben unb in tt*
tvdmttemSBaffer")- ^^r nun in foI^erSBrife bun^ bie Xaufc
eine neue Q^rißcngemeinbe genonnen, fo pfltgtt bn Bifc^
au^ fogIei(b bafAr ju forgen, baf ber Sotteibienfl femn oon
ibr gefeiert nxrben titmt. 3n aller SUe mußte eine JtinH
fii^r nur bon ^olj unb lei^t erbaut, bf^eßeUt »nben; Ut
nit^igen &a&tbi4)(i^tttt, Xltarbedtn, StK^t, SReßbä^ u. «.
f^enftf er felbß, unb ibergob f^Iit^licft einem <Seift(i4<n, ben
CT jurücnieß, bie fernere ®eelfotgc ber neuen ^meinbe.
Son 9vn% »anbte fii^ Ctto na^ Aomin, mofelb^ btc
Sfnut bf0 JSortiöIaiv ^of bielt- 3Cu4 tier fatd» feine 9tMgt
bei bem SoKc leisten Eingang. Sine STIenge lieg fic^ tom
fcn, unb ber 8anbe«färf), toelebec 0(^ bafelbfl gleit^faltt etimo
^uiben ^tte, erneuerte feine Serfpret^ung, baS dt(rißrat^tn
fortan offen ju befennen, unb entließ jum Seiten, wie anf*
lie^tig er tt meine, fofoit bie aSenge ber JteMmiber, »eb^
CT bisher gtbiUlen ^e. ©an» onbetö erging t» in Sultn, et«
nm tfothei^m, unb wobIMenben Cvte. 7M jDttv mit fci>
nnn @efo^ bafelbfl ^lii^ in bn 9ta4t, um lein Xuffc^
st) Vita OtUnli p. 660.
Dglizac^yGOOglt:
&tto aSiMsf bm fBambffg. 375
|B errcgm^ fn bcn ffirffG^m ^of cfnfirjognt mtr, brttd^ bm
f du mbca aSergcn rät firmlic^a Xufßdttb bcr Simw^nrf au6.
CSie ff&nnttn Dm .^f, »oaten brat Sir^of unb bm &iift*
Sd^ an0 8ebm unb gewä^itra ibm enblit^ nur rinnt fos(t>4
Mpitrrtmbm 3C^. TM er nun auA brat .^Dfc bnt^ Ine
BtWniaffni bnibtmt «uif tu %u§bx{idtn fom, n>e(4c Übn
^aapfigt GtHIffl b<9 E)tM binftbafäfirten, traf i^n ttn ffiurf
■it cfntr Stongt fo ffort an btc ®4ultn, ba9 er von bcr
CNficfe ^ob in ben €um)}f fiel unb tricari^t fein Stben vtu.
bira ^tte, nwnn »{(^t Vaulitiul i^n mtt ©efabr be« t\gatn
gcM&dt, aus bem @uni))fe bnvoi^^Sm unb eilig biteonge*
f&^tt tiitte. SiBor entfiiulbtsten bic Sonubmen bei Stobt
bvnaf flegen ibn ben Xuflouf bomit, Hf nur ho$ gemeine
BeS i^ Mranla^ ^ttt, aber auf bte Xnna^nw btS (j^tlßetu
t^nnS woQtm auc^ fit It^ nic^t einlaffen, unb Xllet, »oS
Dtt» iiv4 Auf btc ISrinnerung an bic SRo^t be0 i(n ft^ätjcn*
bm ^eknbccsogS, unb nie.biefet ben ifim felbp angeti|Mneit
e4tnM>f fiii feine eigne IBtleÜiigung baiten, bem £ht( SA«
fd bonniS cntijte^en f(nnc, eneidtm Eonntc, war,' ba^ 3cne
fi4 gu bcitfirtn oetfpriu^en, faOS bie Stettiner fi^ bagu t>et*
ßitfben, bcren Ort ffe oU ben angefcbtnftcn unb bie SRuttte
oBec anftm 6täbtt nannten. JDtto ging alf» von Sulin fo*
gbi^ jn SBaffcr na^ Stettin. Vbtx aut^ fiin tooate nuin
wn bem (Sbriflcntfiuin nt^ts »iffen- Saficbene ertMrte yau>
BtQrt gl«4 von trom beni>if ber Sif^of timt im 9Iamen be4
^MenbcrjogS wie be< SanbeSffttflen, «ergebend fu^te er ou^
tam^ 2>iobungen unb SJer^rtd^ungen auf bie 4Sinnio(ner }u
mftn; fic bcbanten auf ibm SIeigenmg, nenn ftc gleü^
ni^t me bie Suliner ben föifc^of grabeju auS ber €^abt tric*
kn. Sa ibn inbef ein iweimonatli^er 3(ufent^t bafilbß
m fttnen Schritt weitet btatitt, fafitc et ben <Entf(((uf , an
Bektlaw Übet bie SBt^cnmg ber grofen StAte gu berieten
anb ra)ufragen, eb er gurMfebrm ober noif langer in Stet*
tis bcracikn foQe, wA^ Xnßt^t ber ^cr^ dbei bic Soge
ber Cet^dltniffc Abcrboupt %tsf. XJiefer CntfAIuf brai^tr,
(sbolb et ben Cinwobncm bcfomit »<nb, bo4 einige S3en>ti
fDtg unttt ibnen t<tvot. Sie ^rr^tcten offtnbot ein Piengci
tti Cinfcbtritcn be« Cbcr^cnn unb fbc^ natei f) gfinfHgm
18*
Uffi €tß(« Buc^ e.tftc« eaptttl.
lugldt^ mit bm ^f(b6f(i^nt i^rc tignm Sotm mit bn @itUbn|
an fem ^f nai^ $oIen, bag fic ba0 (Sdrif^nttfiinn jb Mo»
not bnttt xoittn, fsUd btt ^rrjog bittd^ tfru rignt UitiMk
In eine JBmninbening Ui Snbutd rnüi^t, unb t()iun bi( Sp
«d^tuns eines ftflen Snebenö »eifpict^. 9Zat$ biefcm 6^
^nbntm ffe au<t ni^t neitn bie ^ffentlii^t SSeriünbigung M
€^ßentfiuni$. Xn bcn SRarfttagtn, an UMl^en ia$ Mb
voU ifl^lmt^ in bie Stabt tan, ~ r6 gef^o^ jmeimolta
bfc aSc^e — jDgrn bie ©riflli^m in i^en fir^tfii^ 9»
tvdnbtm unb unter Sfittragung etne( XreujeS mitten auf bd
IXarit unb ytebigtm ^iet bet verramaieltra SSenge ben tMl/ta
etouiKn. S>ia UngewA^Rlid^e bet erf^winung jog inns
ffcifat SXaffen tieibei , odtin e<t verlangte bo^ 9lient<itil> ik
Saufe, unb nur aiS e5 bem Sifc^of gelungen toac, nii^ rat
givei 3&ngrtnge, Jttnber eintS angeft^entn SRanneS, brr gaM
ht ®tf(^(lften (Äiwfenb mar, för-ba« ®)ri|ient^um gu g'*'''''
ntn, fonbem au4 beten einft aud d^rfftlidien Sanben genoNe
Stuttei juot 6ffent(i4en Serenntni0 ibrcS alten ®lavbnS jn
levegen, fonbcn feine iBenä^ungeti in weitem Jbrifen &»
gong. 23ie ^au«genoffen jener grau tiefen fic^ gunäi^ to»
fen, greunbe unb giotftbfltn folgten btm »eif^iiet, unb m
OTem (himte nun bie 3ugenb, bur«^ jene SAnglinge ^ttt^
f^U^ angeregt, in bie SSo^nung beS iBif^of?, ber frimrftilf
but* f»in fanfte«, n^bigeS unb gugleic^ freigebige» M)»
mm ben erften guten «inbiuif , totl^tn er ouf Sene gemi*
^otte, )u benu^n wrflanb. Äeinen enüiep er nnfiefi^
„Um bieSeligfcit betWenfc^n ju fc^affen", — fo brfiA W
fein Stogra))b au6, ber itn fe(b^ auf ber ^Me^ningdtetTe it>
gleitete — „jog er jle butc^ fofttare ®ef*enle an fi* «*
unterrit^tete iie mit brat SSoif, burc^ mitlitte Soben getMUt
n fie unb erffiOte fie mit geifitger fo^re." So f^enfte er ff
n« »tau (inen folttaren 9tli Bon ©cauroerf, i^ren «*&"«
i»ri WWe wn feinpem Sut^, mit golbenen Äronjen tefC-
«u^em mit SMb but^mtrfte ©ärtel uid> ge^Af StiiÄti'
bet. iDogcgen })riefen fic i^n unb feine ee^e. „©e^f-rfc
frn Pe am —„mit biefien Äleibem/mft biefen gofteneiSfi»
tebi ^ a im» na(( oSen onbem uns nt^ten SBoWnW
Dg l.za..y Google
tuißct. ScfoKsene tauft a mit dgiWR (Mm loi, tlOtä ^
O^if^t ßc mit ©tKirt unt> entUßt fit aU Siett. >^ nmif
1^nlic^c$ im $i»mnK(anbc gtfe^tn ober s^ht% ^UnZt^tn
tttw« unftte $ritßn gtt^n? Sut^ fob^eS S^un ^t er eitle
Wt Unferrn gu Dem Stauben »tranlait: et fd, ein ß^tboitt
Sott, unter ben Wtm^dtta crfc^tenen; o^t tr fel^ «emeint
ia$, cc min ni(^t für einen ®ott, fonbtm Bur f&t eine«
2>karr be£ ^6<$|t(n @QtttS gegolten tocrben, bet }u üb*
^tcm .^eUt ^ierier gefanbt fei; er (webtet btt Unftnbli($trit
t« @eeU, bu Xufer^e^ung btc eeiber, bit .^erdit^tttt bei
OHgen iOtta als bie Setiren ber Sfirißen; »«um ^oü man
^ ni^t glauben")?"
2>ae Biilipitt, tiefe ERebtit Wtfe^lten ifire SSiilut^ niiftd
Sic a^fenge bei not^ bet Zaufc Serlangtnben uaib immet
giffet; fc^ott traten tiigCtc^ SBielt 6|fentli(9 ju bem neun ®I«l^
ta übtx unb ou^ bet Sätet jener juai^ genwnnentn 3fing»
Sagt xoM bertite ^r bttftn genjunnen, aU bie an bot lufbu
gn SpteöEaw'0 gefenbeten Soten jurüdf^en. jbU Vntmott;
«d(^ fte brauten, lautete fol^ergrfialt: „fÖoMiavo, butt^
bit gängige ®nabe beö aOmd^tigen ®otte« lietjog Mn ¥«•
Im mtb Srinb oQn •Reiben, bem ^nnntrvqllc unb ber Sin*
m^neifc^t wn ®trttin, wenn fte ben gdobten Cib ber Zretw
^(ta, ieftm trieben unb bwembe greunbri^ff, wenn fie 4n
t^ ItaUm, SRorb, Snittb unb etolgc %tirbidiaftl ffienn i4
Sdegen^eit gegen ai^ fudite, fo f tonte mein Unnille gnetbt
fris, weil idf cu(^ aI5 Utbertutet turtt Sreue gUicMiBm r^
«tot eAm febc, unb »eil i^ii ben '^etm unb ntincn Cater,
ben Sift^ef Otto, bei oOa Oltei^ung unb Sbtfun^t ^o(^
•fab^, but4 Stben unb ERuf in iebctn ßoltr bnii^ unb
Mo wogten @ottc unb bun^ meine Sermittriuag ju eurem
^ gc^udit ijl, wtbcr in ber Hxt, nnt e9 04 Qibii^, auf«
gmcDuntn ^t, n>4 biebn feiner fit^e nadb ber 3ur^
•otttfl gefolgt fcib. Xfles bitS gereicht cÜ4 jui Xnlli^; ba
<feti meine unb tnre JBoten, wärbige unb Uuge iSt&aaa, twc
lOtn bei unter tut^ wanbtlnbe Stf4>off tatt CiNnigeliß unb
I ^>9^, fuc eu4 gtf^»^ ^ben, ^ tt^ cS fbi ongemcT'
21) Tita OttDBli p. ,665—77.
I Llji:»..; Google
278 erftc« 9ßu^. 9tfttt Qit^luu
fra gt(atttn, tmf bttm Staut vab Stftt rin}tigt^, nb b»
mit {^ tai 3i»^ QNJK um fo bndtmOigfT anfniitinict, i»
fti^Eofen, bie Saft bt6 XJicnßcS unb SüiibuttS in foIgnittnXit
)u oenninbtni: iDaS grfammtt ^ommem m&ge fihifttg ittai
^RjDa Bon $Dlrn, »et biffn au(^ fei, jätirlic^ 300 9IÜI @b
E>trt tntri^tnt unb t^m, im $aUt ein Ärieg bro^t, in bn Kt
XritgSbintße [nßen, baß neun <^au3iHlter bm je^ntrn ^*
SBaffm unb ®(Ib jutn •^errjug rtic^Iicf) auSräflen. <&atU
l^t biefe JBtjümmungen unb ne^mt i|)r bcn <^riftH(M ®(tt>
feien an, fo wnbet ifir von mit mit einem ^nb^logc ta
^rieben, aufieibetn bie @eligFtit beö mrigen ScbenS mei^aii
unb in aflen euttn Xngeltsenljeiteu von bcn IMen, nc
»sn Sunbefigenofftn unb Srtunben, &^ti unb ^1^ (»
ftaUen**)."
3CU bitftc Srtef ht nnn aagemeinen Seifommliuig M
CoIM befannt gemacht »oib, ent^anb mc^t nur groft Snl^
{n bn SRragc, fonbem ^(Ilt tsaien nun audt }ui ICiuiaM'
btf (S^ßtnt^innS bereit. t>tto beßieg foglck^ einen c^itiM
9Iad/ ^trtc buT^ eint Siebe bte tnvfinfiftt« ®ttnnnung mti
fobcrtc am <3t^[ug brrfelbcn baS Soll )ut SerßAning ba tb
tcn SdttetUIber unb Xenijiel auf. Slacbbem ei baiaufuKf
eine aSeffe geftiett unb mit feinen @eißli(^n boS "Ütvlrni^
Seiwmincn 1)atti, bevraf^ett ti fit^ felbft unb blefc ntit^aAs
nnb Seilen unb begann bie 3eitd!muntntng bei XanptU 3'
bct (Snoartung, ob ni^t bic betcibigtcn ®dttec fit^ <n bn
Seißdrern tii^Ri wfiiben , fa^cn bie 9)iHnnttTn onfansl twn
SBnIe ni^ )u; «it fie ober jene untteüe^t erblidten, fftat^
fie ni^ nur unttreinanbti: „€tnb unfcrt Sittn ni^t ^
P4 fcItP )u «ot^eibigen, mc meibcn mir fic wcttKibiaro t'*'
nen" — ronbera gtif^n au($ felbß bte Zau^l mtm,^
gen Vaa auSeinanber unb tooren um fa eifrigec in bm de
jtdnnisflBieif , ba Sebet baS ^oI)»nrf in feine ffio(mtii0 t»"
Xot^en unb eiotboiftn bovonf^bDixn buT^. Xu^ bie Sfl"
Vdf^tE^e, golbenc unb ftlbtcne JBe(^rt, «eigotbete mit ebdgf
^ e,cT^ate ^natfyimtt, j&ol^c, SSeffer, Sictot^ ü^
S3) VItK Ottonli p. 678.
£>09 S(^ »Ott Somtos. 279
tafUxttt Ser^,— VOa »utbc, ba bn iBif^of bte i^m )ii>
Sctxw^te GcfKnFung autfd^Eug, utitn bit SRntgc Bertolt, luu^?
ImB maa tS bun^ JBcnjttngm mit SSei^mafTci unb b<a 3^
4^ btS JtTtujce g^fcUist baitc- 31» trie StcOe btv unt« biri
fdc aSünnttHng M SSolF<d ft^ »[($ inftöittn f)tibiiif4m
JEnnpel traten AbnaQ in bei ®tabt 4[i|ili<$t Aicujt; bit
Qctfllittoi t^nltm ff^ bann Ihaßennxifc in ben »oibncitcm
Iwn Untrm^t bn Stenge, unb er|i ali btefrr bcenbct imt,
f^ntten ft<?tmt bem Sif4»of jur aiaufe« bei ftt^ von aQen
SimDD^cm Rut ein twibnift^er $riefla cntgog, ob« and) b<db
botonf cittci fi^tedli(|)en Xobt» ftai^. X)ie Onic^tung unb
Vui^attung ein» jtir^e beft^bf boi Stf^ninsSnert, befi
fnt ©elfngen natärtit^ ben JBtft^of in bte ^At^fte gmibt vtci
Mte").
6oflIei$ — e6 toat um bte 9Rttte be0 3uitur 1125 —
cBte CT nun nac^ 3ultn. Unterootg^ befugte cc no^ )ti>ct SUtr
fuOt, ®iabit!a (®atj) unb Subinum (eebbcfe)**)* taufte {lier
bte einwo^ner, nwibte ibntn einen Xltot ein unb oelangte ju
ffiaffcr in bte Stobt, »el^t i^n wxlfytt fo f^ndlHic^ vertiie*
ben ^tte. Stfeon n>ac ber Siuf befen, Yoai in Stettin ßatt>
gc^nbcn, ibm »orauSgetilt. Sie^ultnei tarnen ibm mil %tatt'
lotfen entgegen, baten i^n bemfit^ig um bie SiCTjci(ung aSkt
fälfa von i^nen erlittenen Ut^ben unb na^en ibn unb fetnc
flangc Seglettuns mit ffreubcn auf. 9ta4 jarimonattic^et fbti
Icbnmgtaibeit tvoi aad) biefe Stabt mit i^ttt gangen Umgea
grab bem Sbnßent^mc gugefä^ unb ber S3w tum g»ei Jttc
i)n ietntt begonnen, oU iDtto ixa 83e(et»nmg auA «nbetcr
9Drte oufbrai^. @e ging iuniSc^ß naät 2>obona, wo^Hbift et
glcii^faa« eine Xtn^ »on ^o^i erbauen Iie$, (am bann in
eine in ben legten Jtrteg4)Agen wn ben 9^Dlen jetfldtte Stobt,
beten fieuM^ner in •^fj^fitten gmifc^tn ben 9tuinen limmtt^
B4 lebten, unb gelangte uon bott nac^ Xolberg. -^ia fanb er
bie 9Ie|)tiab( ber JBewo^ner nic^t ba^eim. Sie nuicn in
•^beiegcf^dften über See unb bte durfitfgeblicbenen n>ei^>
len fii^ anfong«, auf ftiiw SSiünfil^e tinguge^cn. St^Reflii^
24) Vit» OttoDia p. 679— 6S6.
29) IB9L Xannceitfet a. a. O. 6. 660.
D.3l.za..yG00gle
MO Stßr« 8v4. «(fttl StpUtl.
^tt« tbn t»4 iMiu (dußam 0nna(iitu^m cbm ftfMg;
bic ftimMton lit^ fi^tduftii, uab ia ßii^f tnmtt, m^
ton a^i^ftwam XUnttnb cin@«ittuariuiiicRi9nMititMttf
i»4 tw4 ^ i>'x fiBt S£agrmfe catfemtcn Srigntiucilni nk
iii4 (in t» Bent^aa bm^ Üt Saufe bcm a^pa^naB
9Iun tnt n ben RütTivcg ai. Si ^tte bef(^(^, MC
ban $«lmfoimtAge in frincnt St<t^utn »itbR rinjutTt^cn, itnb
109 t< it^t, ba bu Seit brdngtt, t)»r, nix^ tiiutMf bU brft^
trn £>rte ju bcfiu^n, oU bit nsi^ äbrigot ZtKäe bd &wbf«
SU bnrifiii. Sittasmi^ mnbtc tr ^4 wn ßtl^ß^ mcba
aa4 ba: £)bn, »ti^c Uwioa bit n^nnb frinn Zbwt^eaitA
nbfluten l3Qtte«f}iufac ein, fpo^ctt b«d (Kiltge Q^riiina tu*
taufte bte tnbtß von t()ten ^nbtlBttiftn juifitfgeEe(cteti Set
nw^ttCT, btrcn SRengc D»metmli4 ^tn t>obona, SuUn unb
6tetiia gnf vmt. Xn aBra Dcten |tr6nitt buS SSpIC |ufan*
mn uab atiUMgU bc0 €Ji&ribetiben SegeiL @tt nfinft^lti^
« foflc URtet ÜfttM oU i(t Sir4of bltOitn, unb in bei Z^
ntvfiBb OBf^ £>tt» eh» fo gtofe eiebc )u bet eon i^ gei
BWDunm .^bc, b«f nur bic Xbrnabnung feiner JtEtnfcr i^
»0a bem Sii^e^ auf jeiu Sänfte ^elL aStt »iclcn IQii*
wn tMOBten ßA cnblii^ btt Selc^ unb bie SSete^itcB 'Ö*
^av>S SBoMiaw mim ben jBifi^Bf vicbcnun auf tut
ftaai!tÜ^ft« auf. „^tt ^m Sefu«" ~ ^eibt bet Segletter
JDtte'jB— „MiyUe SeRoaXOe«, rata » an mtf get^on ItaL*
Mab in bet 2:M iMte tärit^am w^brnib bei gangen XJoitct
bet StFe^omaSretTt oü^t aufg^irt, fi^ auf baS g&tig^ ge»
gm bm Sific^ unb bcffen SegUiting ju tmcifen, »k er
benii unter XnbftM t> iB- idnen Stilen, Sebem naÄ (einem
CHoRbe, Sinttifictbrc nadi Vamment gtfonbt ^te. 3e<it
empfing et fie XQe niie feine Keb^n @6^nt, entlief JCctBcn
unbefc^enft »du feinem >&ofIageT unb gab i^nra bis )nr b^
mifc^cn Sienjc ein ftäftenbeS QMeit. Ucbn 9rag traf CHa
Bo<!^ BOr bem yalmf«nntage 1125 in eomberg ein. Unter
83o(f4ia»*« rnktfamem 6(^ute ^c er buri^ fein gefd^idtcC St«
26} »aL Vita Ottooii p. 6B7— 89.
27) Ibid. p. 6B9-90.
UjL.:a..yGOOgle
t, feine Silbe, gcrigeb^flt unb SBäibc bau C^rißm*'
^■ne ^aa^ Vomamn o^drtt bn £)bcT bis gut Verfante
gcteenBcn; bot alte ^eibrnt^m bntf<4te nin no$ hi bev
vc^mditf wn itsem Strome geltflenen Sonbfc^ft").
€o ttf()I^i(( ii^fg au(f> im @anjnt bie Unterntittiiung
flctPcTcn ma, fp iwnig trieb ber neue &laubt in btm ®cm£
% bc« bcT^n Solle« foglti^ titfeie Sßurgeliv Sielmebr
neigte ttttr, nie f<ifl AbeioU unter ätinUcfien Um^dnben, ber
ktfem Sefetirung juniit^fl ein 3Sittt()u|}anb, w4f)renb btffen
«feber baS Reiben ^ no4 baS 6^n|}mtbutn tintn völligen ©kg
cttong. jDaj Mi^iittniginilgig immer raf^e eingebm be«
Saltfl oaf bte neue Scbtt itlgt jnMi, baß bie alten @Attec
m^ twi Ctto'd ]CnIunft i^re frü^rc SKai&t. in beut JBnni0t>
rein ber 3Ktnr4fn ju« XbHI bereits oeiloren toben mu^n,
bot boö ^etbentbum innerlich ft^on ^alb unb balb gebiDi^en
xsXf aUein, ba bei )>eifäitliiie Sfnbrud, »eldben ber fiomat
SNÄof gcnüc^t unb ber To »efrnili^ gu feinen Srftrfgen btt»
l^rogen fwttt, na4 feiner Vbieife ba[b aerfcfinonb, ba bte
S0 b(t «0R t^m juiäcfselafrcntn @ti|l[t(^n ju genug n«,
in wttrrn Arcifes bie tafi^ mpmentoBe JBefetirung gu befe^*
gm, ba enblii^ SÖoUiiam fetbfl ber neuen ^fEanjung nic^t ben
mnaittelbaien Rufern ©(^u| genxibrt gu (laben fi^eint, beffeit
fk bdiuifte unb ben SSottidia« ibc nic^t ju geben femtoc^tf,
— fo fonben bie ber Statur bec ©a^e na^ Iti^t HDiebetermi«
(graben C}9m|»atfiicn fiir ben alten ®Iauben nitgcDbJ cii
itcs »i4balt^en SBibtrftanb unb Eennten bui^ bie unmitteli
bore 9Ui|)e ber ne^ leibnifi^n ®tammgeno|f(n «uf btm [in*
bn Ufer ber iDber nur befiJrbert neiben. 9Rit Ebnen mbanl>
^ ouferbcm bie Srtnnnung an bie Oerlonnc ^etbeit. S>a8
S^ßent^unt war mit btt ^oEnifd^en Cibeiberrfi^aft gef«mnten,
bie %mdtt ooT bem ^oltn^erjoge batte gu be|fen Slnna^me »e*
ftntlic^ beigetragen. 3e mebc bab« biefe ^axd)t fl^ im Saufe
ba ndt^jien 3abre verlor, je giiger nieber iai Vertrauen in
bie tigne JCtoft morb unb bie ^^offnung auf eine oäQige Sit-
fniung ßieg, bejlo fietei füllte man fi^ aui$ bem @bi^ißeti'
tNt gegenüber unb »erlief leicht, xodi man eben duferlii^
28) Bti. VitK Ott«nU p. 691.
382 Sc|}e< fStt(^. Qlftc« SapItcL
ongraommen tiotte. 3n»r nfblgtc fdnrttMgS efa öI^aiitinR
Xb^ü, abtt in 6trtlin, in Sultn, bro md^tigui ■^»ept' mät
m anbem Orttn n^b f{<^ dne jatilrcit^e Partei f&r ^ AUen
@6ttn unb ffgtc te bur4, baf birfe, t^OTQftcnfKf^ gmng ^
bcn bnrft^enbni gtütigcn äwwfpait, nnmitttUwi neben btm t^riff«
litten Zltm aui$ nricbti i^ie Cpfafidtte ettiielten, „bamit glfi^
Cen^ning," — nie tS t)"f — ffben @oR bct (S^#en uab
jene gteit^ floibig fHmtjK"").
3u btifelbtn Seit btgann man aui^ gegen bra |>(»len^
sog eine l|wt(utöfobenibe ®tcQung anjuntfjmcn. S)ie idteu
Sutgen unb ncrfc^njungen, welche in bcn [t^ten JCritgen
mit i^ yttflitt ivoiten ivaten, mnben giißtentfieilS nricba
«baut obet aufigebtfftrt, unb bit Xributgoblung wmKtgfTt;
XKU^t Senn bei ber Seft^rung ermdgtgt bättc *°).
2>ic( g<ramttite Sbun tonnte feine SBiihing webet anf
Bolcffam no^ auf ben Sifi^of £)ttD verft^n. 3fncc r&ßett
fk^ tu cinrat neuen 3uge, um mit bem €^riffentbnmt feüie
^errfc^ft ju ji^em; bitfer, von ouebouembet giebc f&t fei«
®t66p^ms belebt, unteinatim na4 bitijdfntgem XufnttlMlt im
Skttrionbe int Sifibjo^c 1138 tint jweite Keife ntdf |)i»tt>
mtm"). (St ging abei jtgt nic^t, ute fraget, bur^SibnxB
ut^ |)oIen, fntbem auf bem HRjertn ffiege bui4 @a^m
bott^in. 3n -^Qe lauße tt triebe (Stftbenfc rin; fe^ ^4
^ JU @4iffe, fu^ bie 6aa(t unb (Elbe Ijinab, tarn oaf
Ut ■fynü an bie ®ten)en bct etuticiei unb gelangte mit 50
SBagen von bott ju Sanbe jicbmb no^ Semmin. ^ier traf
er mit SiartiJiau gufammtn, bei, eben im JCtiegt mit ben
StuHriera begriftn, ibn ebt^t^tetroll unb giitig ivic fiülfa
mtfnobm. JBeibe oettinigten nun ibre Jöemübungen füit bie
Serbitituns beS @IaubenS. 2>et S^tfi berief ju Dfingfien eine
Sanbtlvttfammlung mu^ Ufebom, bei Sif^of begab fi4 fc^
29) Cgi- Vita Ottonii p. 710.
30) Ibid. p. 703.
31) ßnH- Ibid. p. 690. Post haec triennü dorai deteolu,
pDit qnadriennium, qoamvU mnlü« donii teneretur Dcgotiis, ip«e ta-
uen BiDor« novellio colooiae iiiaa flogram onmibui poitpoüüi illm
nviiere aggTe^tiif.
Dglizac^yGOOglt:
JDtto f6<f4af wa tdambtts. 383
Cifirfttn bort^tn, unb n^^t> 3enn bie fOnfoniniefttn gur Xni
iMbme M €tiTif}entfiuin6 eraiotintt, inbrat n auf bad JBei>
f^ bcT b^li^m Sanbfc^aft jmfeit« bei jDbet ^imsiffi, bie
Unrisranä^igfcit bn 3fbft$tcn £)tto'S tote beffen gingebightt
^oi^ob unb baS Xnftttn, ivelc^eö (t bei Jtaifcr unb ^ap^
gnidfff, ridimtt, fproc^ bieftr ftlbfi von bre ^tudgicfuns be$
btUigcn @ci|lee, von b(T StrgHiuns bet @finben, Vbti bm
verft^itbenen ©nabtnger^enFen, bti ©üte unb ®nabe @otte6,
iinb piebigte iönen mit bmimbernöwtnbor Sieb( b(n ,^m;n".
Xii4 (in fonbnt fü^ Sol^c, mtl^efdion fräbn *Sljtifttn gt>
nefra, bann abtr tvicbei in iaS ^ribmtbum inriKfgtfaam
nomi. @te tvuitm juttil von bn Siebe beS 93if4ofö ergtif«
fnt, jteifltcn ifentli^ i^reSIeue unb fut^ten bie JBergebimg ber
Xttiti Xnbrre folgttn na^l unb jule^t erddrte fti$ bie ganjc
StTfammlung gm ^nno^mc bed @Iaubenfi bcteit- Sine ganje
So4e ))tnbutc^ muften Z>Üo unb bie ©einen legten unb tau*
fm, unb nt^t efier ging bte Stenge auSeinanber, al$ Hi aUt
imn Sanbtog @eIoRimenen unb mit ü^ncn i^ gefammte« ®v
]o[gt in bcn S^oo^ bn Aiic^e aufgenommen SKiten. Siefn
Botgang be6 Sanbtageö fanb inbef IcinelwegS ungt^eUten Sei«
foU int &tnb(. Sinige nfldtttn ^^ fAr, Xnbne gegen bie Tta*
na^ be« Q^n^tnÜfumS unb »ot Hüm fut^ttn bie (eibnifcbm
$iiftn berftlbm felbfl mit Sttnig entgegengmoiTten , tot tl i^
t^R Cortbnl gn eng mit bem fräl^nen @6tteibEenfIe vnbun*
btn nur. jDranoc^ ober gelang untn t^dtign StitTDiTtung
M eanbc^fbrfUn bie BtU^xun^ von 33rmmin, Ufebom, Sob
goß unb ®jl^(on), bn J^iOfitoiU ber -at^&vt» von bn £)bn
litgenben Sonbfc^aft, vollfommtn, unb jDtto (onntcjit^ \tmm
dtotn ^>Pangungm jutvenben **).
Shigivifc^en UKir ^erjog SoMUte mit einem -^eeie iAet
bie ^Rnje gaiiät, um mit ben iveltlii^cn SBaffen n6ttitgen>
fiSS bie geißli^en ju untnftütien. Sei feinem 3(ngugt ges
nct^nt bte $ommnn, bie birg »orfm burc^ eigne £iaft von
feiner ^nrf^aft fftft gu befreien gebat^t batten, in groge Sei
negung. Siti ^beil von ibnen flof) obn flfi^tete feine ^db*
ftTiglfitin in bie fe|len 9li^, ein anbern Sbeil lüßete unb
52) Kfi. ViU Ottonil 1. L p. 692—705.
384 Stftt« Suc^. ülftti eap(tt(.
la^U auf fenuTc Snt^bigung. Sule^t abn nxmbtm fie ft^ .
Ott im iSifc^f um SSat^, uab übtrtnigen if)m unongef^iilitftt ^
Scnntttelun^, oU ti tterfpiac^, fit unttr bet SStbingung mit
itm •^erjogt auSjufiJ^Rcnf baß fit ftinen fffatt^fi^dgtn fi^
f>cR. Sogbic^ begab ec jti^ bann, mit einigen jQgint^mm
btd SoabeS ins £agn bet ^olen. iSon ^SoleStatD tittmM
aufgenommen, btfdnftigte er belfen Bont, rübmte SiartiStoa'i
3[n()dnglic^ftit an baS 6|}ritientt}um, toie feinen neuerbtngfi
gegeigten Sifec für bie SSerEiieitung beffelben, verf^ia^ bie fe»
ttcrt -Haltung bti fcü^ttn SSertragS Don ©eiten bet Sommern
tmb crnii^t« fiiebuic^ »ii^Iic^, bag bet -^etjog bai <^ei [oi
fort m^ <&aufc entfanbtt. 3n fein« SBmttüi^ gttduft^t, jag
t$ munenb bavon"}} £}tto aber Cevitt na$ bn X>ta jurfiif,
im <^eT)tn fro^, baß ed igm gelungen Tpar, feine junge Sfri^
ftengemeinbe von einem £rttge|tutme befreit ju baben, btt i^x
leicht ^(ittt b&<^11 vetberblic^ merbtn f^nnen. Sie $ommern
nabmen tbn bantbai auf. @ie ftbrieben t^m bie Rettung bt<
SSattrtanbed ju, unb it mtf)t fit ben Jtrieg gefürchtet* ^ttti^
btflo ftof^t »aie» fie t'^t, btßp tifiiget btgtigttn fit ^c^ im
(E^rifleat^um "). £Bti foli^et Sagt bet S^ingt gtlang t$ ben
fl3tf(|)of, gegen Hi SBiberfirtben, bit ^ufteijung unb fdbß
Stoj^lteaung cinjelntr $riefler, ni<^t nur in Stettin, fonbtm
«t4 in Sulin bie Dom G^riilentbum abgefaUenen S3txoo1)XKt
Von neuem ^r bafftlbe )u gtroinntn- @4on tonnte er boran
benfen, felbjl nac^ 9iügen gu ge^en; bo^ gab tt ten $[an auf,
veil .bie Snfel in golge ftüberet oft tviebn^oltet AiitgSjüge
bet iDtEnen btititS von bem binifi^tn SrjEiififiof ju feinem
Sprengel geiei^net nurb, unb trat, nai^bem er in fieben SKo>
naten in $emmtm btn ^votä fetner 9Ieife »oUftänbtg entic^t,
bie ®tilbte unb aJiti SSoIf im @^ri|ltnt(!ume befefKgt unb
lUH^matd fo Dielt ©tmtinben et mit tonnte, btfu^t tiottt, Ha
88) fB«I. yUa OteonU L 1. p. 709 — 4. Ihn itaqne Uüb«
■adli ■ beato vir« nit^ati» lie«t Dinui murmuraBten exerdtnm , nt-
pot« praedAO KriduiB , TQnü «qnilii, ad tua rsdira pra«oepit.
34) Ibid. p. ?0l: et quantnm Uli pridem de nwlu belli Boeeti-
ficati fowant et conciun , ia tantnn aUcra lacü luot et in fid«
fondati.
■p„,„,G<»gli:
9^tbt mit X)dinffiiatF- 389
VbIoi tint 8tfi(hoC0 in fcte ^rimot on. VntZoge @t S^Anil •
<2a JDtcnnbfT) jog er, Mm SOtna mit fcßll(|at Ocfitnsni
mqtfiiigen, in Sambng ein **).
ettflxm lictt jic^ ba» e^rißnt^uat in 9otamtm, bicfficH
nie itnfcit bn £)ti<T*0- 3a>i)t mad^te boS Botf no^ in
S5) Ibid. p. 710 aqq.
86) Sil atnoutct Stü in flnii^tuns (Enrt ettt^unil {n ^cmmtm
i|t tmttfannt, inbcS fiJitint bacont, baß b(r alte iEHograp^ bei ^[igtn
Otto M •ttegdtitlt fcnin: Btfc^rtibung btr itntitn 9Mfe btfTtCtra mit
(rintr evibc t(KI f4lon barrfbft. tfnetfttttn BCTtt^f* Btbntt, i)tnei%i»
■4«, taf intfr (n 3a^ 1124 »on KcteMtU). tmonatt yelnlf4r Jto*
plan XbatötTt m^ ni^t ii4 baftibü frftgtreftt.^iti- JDü ditc^t Uduiibt,
Bt[4t Dreger, cod. dipl. p. 1 mitt^etlt, i^ bic SuQc 3<tnaccn|' IL
o«a 3a$n 1140, In ii^cl^ tr auf baf Xn^altcn Xtaltttl't bal ftnu
■Iif4c Siettum |u SBoCtin bdtdtigt. Stat^ btrfttbnt i;tfd|tt it oJtmiaM
Kt iv Uba. 3n btc Urttnibt »«m 3a$r( tl40 , ueli^i Xbatttit fU6f!
km Jtttßff etolfi an bn 9«nr onäMn (bti Dreeer p. 5), fegt
tr: Bk quo prlaom gent Pomoranonim devato «todl« donÄii B0IUU7
gioriMi PoloDonim ducU ac praedicatione OttonM venenuidi Bab«a-
bugutn* epitcopi fiden Cluiiti ac bapÜMia luice^l , nb priocdp«
•ona WarticinTO eginmanii «or andern piincipnoi electio
et Daaiiai papae Innocentii eoDBecraüo me quamvü kdignum prioinia
PaaMnntna prafeät epUcopnin aab apoitolicaa confiraiaclonU tsataM.
DaSntwccajII. trfi 1130 15. %tlK. et»d))It unb am3S.%t1n.b.Z- Bf
wei^ narbt, !ann oud) Mt IBci^t Xbatbtrt'f ni<^ ttn all Im Sauft itt
3>tni U30 rifolgt ftin. «an>i(git|eE O- 813 ift bn Sncinune,
Ut Hurti^tun« Ul SiftbumC fti tii^t sUt fnifitt alt im SaM l^U i»
Gtuibr ectomnitn. XlCtin bit Uilunbt, Dd^t Snnoctni II. im 3. 1153
tan 6r)bifä)<if 9b>ibtxt vm ÜSagbtbura nnlfcb, tmi^nt f^an ttnti pomratc*
t4(nBt«linm<. tJal-I'^nie 16. 2, S5. Boyson t, IS.— 3ftb(rFl Ui«
tabc n^tf 3n btm Xbbrucft btcffibtn »iib ein Brtttum Ponou^
aaifint, unb ein foId)f( niftirtc bamaK nlc^t. 9tun ^^t jintt {n btr
XM^ft, »ddir ^rr yrefeffar 8a<pcQriJ (irftltft Don btm DriBCnol int
TnniniiabKirt^ii' i" aKagbtbura gtnommcn nnb mit eiüglt mftettttfU
tat, Jtatt Pomozania, PomeraoB, gbn aa^ babnnib mii^ bnr fSrc
btt^t ni4|t et^obcn, btnn t( (d|t in btr UtFunbi: Qaornm videlicet
(piMDpataDin Dooüiia baec lont. Intel Albiam et Odenm Statin ot
iBbu. ultra Oderam vero Po man na. Sin Bilt^nm Cttttia ift am
(tintt onbtta CUitOt btfannt} stftgt abti au^, etRHn ndrt anf^ngtie^
la Cüt bei Bifi^c^ ^E ^onuntia gtatfni, fo bleibt ^ Irnrntt natiM
Riblii^, tvit man am ))dpfii{i^i>'4oft no4 (in i«tittt yommtrf^rt
Kitzln wm jtatm unlnf^titta Umtt. iDofftUr Brttidtß toM nocft
..,G(K>3le
286 Cept« Stt4- C(ft<« Saplttt.
SM« 1130 Qittn nncn BccTitt^, |^ bn iwlidft^ £)biti
tmf(^ iU cntgU^, abn 0oU<{a» ^tte hibeß bötiU Ber>
bü^ungm mit 9HtÜ, btm ^6ntgc Sdnetnotn, ongtfnäfp, ttnb
uä^itnb tr ftibjl mit etnnn gtimlHgen •£>«» an bit nt^tn Otxt
tfidtt, f'S^Ite iSmtt mit rinn Slottc in berro SSänbung cto.
Seite Detcimgtcn fit6 bei Sulin, en^citen na^ farjec Segnu
ttK^r bie Stobt nnb jimmgen bett ^ummaffii^ )u nnet
Untemerfung untei bie ^JoIntTiie ■^o))tiU (Sine batit< frft^
Bcrabiebcte unb jegt voUjogene ^eitalti jivir^m SBeHahm'»
Softer Saiffa unb SRidS' @o6n SRa^S, welc^ big
ooi^et bte fd}tD(btfi$en fiBeftgot^Idnbn )u t{)nm SÜiäg a»i^
l^otten, bcf^fHgtt ba« neue JB&nbniß iimf4«n $oten ttnb Siii
tununl ^Or unb nrie t» ctnerfttM brri Sotiie bataitf nia^(b«a>
li^ l>o[ntf(^ @(9aren aU ^iüfithttn SRfrU' nix^ ectbntb
&bet baS aReer 6inubafii^e*')r fo '^'"■I'te e^ anbeiicrftttt bat
»on ©Abfli unb Sloiben bcbtdngten $ommetn iebe ^ffinuig
ttuf eint no^e £3e^eiung. ein foU^I Snbe na^nun )ur 3cit
biefe lattgjd^gra Adm^fe**).
cintnal 6c( bn: ITitfjilglaiig bn polRlfciiniSitttAinRccgt: Pocaui, Giw
Ken, Cr&co, Vaartizlaii. Cradwie. HazonU et Lodil«eiksU. Col
bfitm lann ttin anbnri al« Crtlan fein , ShIou abn {|l »(ttti bafftOc
ew^trai, »0« fn zutrete ^ttt mb Ix)» ftd^tnt iBIfifroflfft Xinfiwftt
87) Bgl Saxoali Grammatlct hlitoHa Dantea: ed. HfiUer
et Veliohow üb. XIV. to«, H. p. 688—». Cfe ^ronoIodfT^c IBp
fKmtnung iui(^ Ca^Imann, Qkf^Ci^tr von Sdnnrauiii; Bt. 1. CLSS.
— 2)(n Stamni Kifilfa gibt bie An^tlinsaraga C. 89.
S8} 18gr. jDa6l>nftnn O. a. O. 6. 332. Bognpk. p. S6 ^
tueilt bit imiuunidriigt unb Don ($m aa bic fabdfiafte etl^tc^te Sptttt
IkI iOdntn angttnüpftt 9ta(gri(f|t Don (intm im 3af)rc 1124 untnaonf
atntn Xritgljngt JBoIttfan't na^ iDdnmmaTt, m\6)t bann Diagois
L p. 420 naii rdatc Xtt »tltlduris im ObiifCtm autetfOdtt fiot
89}SsI. Ut |w»Iftc etildfit.
..y Google
Si^gloft Mtgfiifist fSeüüm'* wi) StafUni u, Ünflant. 3S7
3w6tftc8 Kapitel
&fofglofe XatQ&iiiQz SSoIcetan'8 naä) Btü^iarA unb
Ungorn. — emfdße b« 836;nn«i in ©Rieften. -^
»ranittelnng Jtaifer got^oc'S. — ÜJirilnng" be8 Ret
d)fg unb @infil^rung beS iStntorat«.
SW bie Station von bem Sfinslingt gt^offt, fiatte BoMImd
«tt SSonn entfcbuben txfbUt. jQoU »on 3Kuti^/ Untemt^mungts
gttß unb Se^onli^nt, wie n mar, bo^t « ber fiolnif^m
Wtaiit rinoi ntutn iugetn Xuff^ivung s'S't'ti} vum tarn fo*
gm, XCtJ, nxiö R Rut begann, xoca tbm gelungen. :Da8
HtA nun nt^t bntntr bet ^oS. Xu($ n erfu^c, »{( eB in
räuni fobbcn fafl ununterbioibtnen AriegJl^n ntd^t lei^t an»
bciS gef^e^ca tonn, btn äSantelmittb bei @I&d8; e< nur nur
^, baf efi ibn grabe in feinen alten Sagen Mttief.
Sleic^ na^ )«iem tntrc^ribenben ^flbjuge gegen bit^^onti
mnt, tn veti^em Stettin mit bet Sanbfc^aft an ber niebem
t!bn in feine @en>alt tont, Itotte JQoIeSfara fi^ fcineS @(^»a>
grrt 3(iroSIaa tf)dttgei angenommen, ber von Dtm Srofffic*
fm eon S^ao aü$ feinem ^firflentbum äBIabimir veTJagt tvo»
btn woi. jDtefen in feine ^errft^aft guriiiliuf&ffttn, bidiun^
ji^cd bot eigne Sanb vor bei Sffiiebctbolung ber @tret^&ge
jn fi^em, mit toA6)m t& bieder Xnbiead, berSofinbet @ro0>
fbrßen, twn SSIabimti aud btimgefw^t bette, utoi ber Bxoti
be« ^jug«, tpele^en bie 4>oIen — ob ßultiUw ptt^bnlld^
oufüfiTtc, i^ nid^t )u erfennen — im Sohlte 112L borl^in um
tmu^men. Siefer j^elbjug mtSIang i^nen jundi^fl. SREt be*
bentenbem 83ei{u{i snirben fte t>on Sftbemen butti^ @teipbon
StatiboTowitfc^, bem bortigen Sefc^Iö^abet, jnrAdgefi^Iagen,
ntb SoioSIa» verließ botauf $oIen, ging notb Ungarn unb
fndttt bei XAnig SteplKin weittct ^älfc. SBirfüd^ gog jwei
3a^ fpätec ber ungunft^e JUnig mit einem .^eer Aber baS
ScHige nat^ Stnßlanb, vereinigte fic^ ^ier mit fiolnif^en BÜfo*
xa unb btn Xritgdbaufen ber bamald grabe von ¥oIen abb^n«
gigtn 9{o0ieiawi<yn unb Ingntc ß<^ vor ffilabimii, »o^ bet
288 etfttt eu(i). Btodlftc« 6<|iittl.
QrvtfÜT^ Ulf' btf 91(»&ri4t von bn JCricfldstfatr fmun €S^
SRßiSEan) jur UnttTflügung fanbte. ©<$on tvar ia Zag ^m
@tunn auf bit $Btf!e b(|liinmt, ald SaioSIat» f(Ui|l, untMX^
tig fi<$ bnfflbra no^tnb, von jtvtt SRdnnnn erfctiiiidm xäaA,
bte, au« brat Dite tierauöfättei^cnb, fi(^ in einem ^intr^otte
wibo^ta ^ottnt. ©ein Sob oertinbertt bic ganje So^Ioge.
£ad unsanft ^tn taoilu [t^t von {nnrr Sortf^ung M
JCaai|}f(S niffir wijfcn, ti brodle btn nibetjlrt&tnben JUn^ |S
«(tloiftn, unb ba nun aui$ füt bie $ulcn btr ^^au^itgrunb i^
Kt Unttraedmung , bie SÜtbeieiRfe^uns SotDölam'g, ntafÜl,
gaben bit SSeibiinbeten bic Belagerung auf unb It^rien j^et ta
feint ^einut jutüul ').
Scitbcm fc^tint fBoU&iaw nt(^t Oicdr tn bie tuffif^m fBtf
^Altai^t , felbß nit^t in bie bei SlofüfiCamicjen eingegriffen jn
\<äim% 3r» SBoEobai im Sa^ie 1124 ßarb, tdettten fcbc
®6dne SßlabimirFo unb 9!oß)SIan> fic^ folc^gtßalt in bie mU
. fetUc^e ^enfc^ft, bag brt eiflne ©nenigiob« bet jüngere ^
tempßl ei^tlt. Seibr gerietben in ben Sabicn 1126 ober 27
miteinanbei in dtfHgtn @tttit, ffilabimirfo fui^te .^fe in
Ungarn, StofÜSIa» bei bem @roßfürßen 3Rftiötai»; aber ctnc
Ginmif^ung ber |)oIen fanb n{({)t ftatt, unb bn Siitbc )»!*
fc^cn ben Srübcra »atb allein buri^ baS enifte £a)ivif(^
i) IBst- Xaiamfln a. a. O. 2. e. 128. Knnril. p. S6. Du-
goBc I. p. 419 ftimmt In Bttrcff bcS 3ugt< nat^ tßlabiaEi In Mi
Sa^irtanaabt mit btn nnir^^B Staitiri^Ctn ufrnrin, bot oWt eCM
8tci^ von Stibtnumfldnbra pragmotlfitenb ginjtigtfttit. mb Idft fogoi
ktn 3iia nac^ Jtfcto gt^n unb tx^ not btn aSancm bitfec 6t«U M
3au*Iaii) ettibtet iveibcn. Katona, Hiitor. crit. t. lU. p. 4X2 fl«t,
auf tint SitUc in bei Vita Conradl Salinb. Episc bti Bbiu!e G«i&
■acr. II. p. 323 flcftägt, btn Sclbgug tn'j Satii: 1127. JQufc etttCi te> .
iwi^ alU^r)«*, b«^ AJnfg Sttptan oiut Ungoitt tm Starre 1127 il
SdlUiim uoe, obti and) &jd)tt ntitir. CHt Idgt ftf) Itidrl axf M
ainf^rtUin ettp^'* tn bU fpdtetn eteritigttittn btr ei»u RBetobofl
&t)tt(tn.
2) Dlofosil. p.423 U0t \mt bm Boleb« te Sofcc 112« Miü
bn in %t\ra jtüiralCtn unb SoItHan im 3abrt 1125 Utf« Viaftl
bttt4 bit düobmins von .^atiq utrgtUcni nii aäfftn abir bit Otoida
üHtebiaWt bltfrt Becfifi» bubfngiffcllt Ttin lafTen, ba bit dOen Xnmili'
: inu 9iket eo"! Tär»t<8t>> anb IBoIobor ita4 tai nfft(4ei
a 6d Xacamfin 2. Cf. ISl tactiU 1U4 gtpnte woil
Dglizac^yGOOgli;
Ctfslstoft Xrifa«|fig( etitttats*« aa4 Sht^btb u. tUganu 389
tEtten ttS Stoff^tfim 6mhft. Sona4 vot «ut^ bEe £)6ni
ttnfü^t, DKlt^ Solrtfa» äbn btcfe Sonbf^aftm butii^ ^
tu Sloft'S Si^ grovnnen fwtte, dor fn'nrr langen S)autr;
btt StpiSIatpiqtn tratni in bte mtatitm&ft Sn^bung mit
bot Mnvanbten fRufTcnf&iftn )urii(f*). ,
3n biefci Soge nMrm bie Cn^iltntfft bn btn Volen ju«
Bi# (nMc^boittn ntfflf^ &inbf(^flcn, aU bn Sob X6nig
6tflīn*S wn Ungarn (1131) fo^ alle Stm^barodHer in trio
^p^ Snv^ung Mrfe|}tt. Sto^ In fnmn fWtent SebenSi
jitnii (attt 6t(pbAit*S Catrc, JtDlontann, fi(b mit riner 3d(^
ttr btS Ctolf&iilra ratobtmtr 3Soaoma4 (1112) »mnablt,
8) Sgt. JEaTonfln a. a. 0. «. Iti— U. IMt bicfci Sridb>
tang ftinnit <iu4 Dtugoii I. p. 427 atib S9 sonn äbtrdnt k Lift
m bü SäiHtt)): M Slabimiifo auf Ungarn unb ftitlt Snl^fmnns
ttk Um Btabtt fett — Vuf gang tinfcitfrdx IBtife ^at Qngcl, ffif
Mi4tt »«a ■&alfq, S- 461—62 bftfc ruftiT^tn »ttfidllRilft bargcfhirt.
CSHm ai:|d(liui3 aaäf ^at^ BotH, brc 60^11 Xinff) Acloman»'«
M ttnaota, bü SioiiUc fBoMian't, Subitb, tinb »aib von friiinn
taiUrabrr, JtAnig ettp^n, (m Satnre 1127 bd erltern^rit bti Ctrcb
tf^rittn iwtf^tn ÜBIabimiifa unb SSIlitlan) , ali Sürjt »on <^alic|
lügtfttt. Oagcl ßiltt fi^ (itEbd auf Bof aph. p. 96 u. 40. XUcin
l)ot«4R>ai'l ecrf4t (ft ft|»r Dcmfirt. (h eridtitt ; VniHim babc frine
Zt^tan XodnRaim« btm CSo^ne b« 'unearif^CB X6nfsd, stgrtm.
Kn Ift (^ U(fn Aebnau) nftgtiibl in Mt OSentalegii bn nngarlfttm
SMbnfiuiQit itnft 3dt tlnjuDaftn, »tf^[6 ffngtt fü^ ombttiiet \a^,
tat 3nt bc( Sogu^mai {u inbtm mb HaR GolomMuia — ColomaDoi
1» Itfn. iOa ob« 1) XabfubtC, foisft bCt nifitftirtn unb nngarif4<n
9aic\iSitta fl&n{l{c^ von Utfn Otnft^tma b« Koti« in >^l(cg H)>»1'
m. S) au^ Bofln^mii aDc bU foletnbtn Xri(0<{dst, vdi^i nad^
tiMnbd, bm tinaaril'dftn mb btntf^tn CUttütn Sdrtlan inrOtnrttung
M Kein fn Ungarn nntnnabm, rdT^'f^ '"f ^* aüiftgun^ btffdbm
ii iailn bqit$t, 3) libtTMt« Xolomann'l 6041 Sod* rtfnt<»<e<
Bit bCT Soifin Soltflan't, fDabmi mit efnec gdt^irc^rn 9>tr[liitffiR
Mfrint^tt »ort — U felgt boragf, bafi eoeu(l)isaf< Scrtc^t ftbfi'
Wc t^ft nntDKniffls , Jo grabt)« faCf^ i9-~ Sbta fo falf^ ift bfe
Atfct^t bH Dlngois p. 4S4, baf JUnfg eUpm ftlbft :iubtt(, bJe
X^tct Sclt«a»'(, gt^dratbet (abt. 2>ii* {lat f4«n Kitona Im
& Boabc bneitftni nab out ChTonogr. Saxo ad a. 1149, Chro*
ala. B«Btli laTeiii bd' Hoffnann, Script. laHt. IV, p. 38 gtbt,
>eE- ntt bn oon Gebhardl, AtjaÜ. nurcb, p.l21 attgcfAtvtra Urhiabe
taMTf bat ttU\t Sabttt nft im Sab» 11^9 >>>>* Ctto I. «BarfanftR
tn Stonbttibing omnd^lt uatb.
Retptii, OtT^l^tt yottn«. L .U9 ... ,
390 eiftf« Sni^. Sinilfttt QaiTfUtU
<bet baXb boraitf M Ccibo^tt ber tlntTme mgm ^ iu||r
@atttn wrftoftn. ©rftgiirttn SriM ging fit ttac^ Sbt^Mk
ittiiif UQt) griur (in ctiun @i^n, »rl^fn man Sori5 naaolt
liefen ^tflttn einige fäi ein Xinb Jtolemann'j, Xsbm fk
aüfer bn (g^e gtitugt; Str^^an ober no^m bni ^titbMba,
«U ft (rTangRmütrni tvor, ^eunbüc^ auf, jtic^nde t^ onf
nnb fcftftn t(n fd^sn frbbn, KnberloO tiAt tt feib^ bStb, ja
ficintm 9tai$fofgn gu befHimtiRi. Son brai Stamme 3[i^<
uomi bomaU nut no^.Vmud, ber Snibtr Jtolotnium's, wtft
feinem Qolfnt SStia am Sebcn, ober Selbe gtUcnbet. jDemw^
tDDlItt cint9>intei in Ungarn bnetnß lieber biefim oESbaaSoi
liS. geborenen, oeianflältete, olö ®te))tian ba6 ^ben Sener jb
. bebrofim ft^ien, ha$ HünaS nac^ GunllantinDipel entflog, nnb
bitlien ben £3tla verborgen, bif ttr Ainig in einer gef%s
liefen JtranF^ieit feinen Sinn Jnbettt, ten 3Bünf(f)(n f(i>
ner Umgebung gemtEf btn jQettn aI8 S^ronfolger anerfoi^
unb {^n mit einer ferbifc^en Sür^toc^trt wnnii^te (1129).
3n biefer Seit wabrfc^etnlicfi snlifg fSoriS ia$ Stn^, ging
nat^ Sonilanttnoptl, nofelbß VmuS inintfi^ geßoiben wv,
vmaiHiti ficb bin mit einer Xtx^ter bed ÄaiftrA Aatojo^
nti unb begab fit^ bann, bie 3tit iß unbelannt, an ben ^
.^ecisg ßoltihxo^i nadt $olen*).
Jtaum ton nun Stefiban geworben mtb Se(a ber SGnbc
(n ben Sefig be< S^roneS gelangt, ali au(^ f^n eine biefen
abgeneigte 9)attei ben JBortd nac^ Üngom rtntub unb t(n jum
JUnige gu ergeben eerfpiac^. (£r mo^tc bereits vorbec ben
DfilenfMen fAr feine %nfpr£(fie gewonnen bobcn; jegt fam<
mcite biefer fogleti^ feine AriegSboufen nnb geleitete ibn ftOff
1132 fiber bie ©renjgebirge not^ Ungarn. 3u gleich 3elt erfi^ien
Cct. ein ruffifi^eS ^etr ju ©unfien befl IJrdtenbenten im jefte,
unb $oIen unb fRuffen brangen, bie ungarifc^en SRiäveign&gi
X ten an fic^ iit^tui, bÜ tum ©aioßuf|e net, wd^renb JUnjg
Sela, ober 6ielmet>r beffen tniftige ®attin >^eleiia, einige bcc
4} Ka^Xacanfin a. a. O. e.S9 b.XnoMt. (bf Bodl' Otitti
tet Onptenia , mat Slabbnit Vkoncma^'t Sai)ttt imb tMtb te Sttn
1112 talt JCsIemau ima&lfiL CflU m^ Otto Frli. VTI. c 21,
Tbiffroci JI. c 61. <i a itl, 9t\i)Uttt M mtatif^ tUW^t, i.
6. «84 ff.
&»iäU bct 0%KR In fiU^m. S91
MMntmben VnfiJngn M IBottt nittm^m lief tinb barouf,
ndt bcn Sttnuen bea Stii^tn tntgcgtmfidnib, fi(^ an bnn
mbem Offt inirt Siufc* lafltrti. Sn Xuegang M Siam^^
wib 9ttf^iti>ta im^ttt. 9Ia(^ cinei Uetieriitfmtns trat S9o*
leSftn» in bn 9Iai$t ben SiüdtotQ aa unb eilitt buid^ bte
Bnftlann$ bn Ungarn flrofitn 1BerIn#; no^ bn aidiam vn<
Ott n fotwl (tt bn AufTenfMt >» Srifbtn ba< £anb, na^*
ba> SOgm^actc bt« fiSdo ibmnDoigefttat Ratten, i)yie.untpfo>
Ng rt fri, ben Ungarn eintn StajlaTb jun Jt6n^ aufbringen
)u woOni*)' @tt brat nun, wU i^m nwQc, ba8 Ktfultat
g(^ aus bobm UibKlitfmin^n ^OT, boß bei Selb^ug fHi
wn iMup^iDcd wrfetüth.
3njivtf4<n iattt- AAntg JBria au^ ftinirTriM MiS»<Eit^e
{tiUfiE g^nbtn, unb rt iß ni^t unwatirr^dnli^r baß grabe
h biefn bie SJoranlafTung )u brai fSfitfjugc JBoItftfav'S la^.
JDtr SCngriff auf Ungom icrrtf ble alte Srtunbft^ft, wAütt
min bra 9oItn^eT)dg mit bem biltmifi^n €ob?öIaw mbuni
bra iMtte. 3Rtt ber St^ivtjltr Jtitiig Sda*« «mmi^It unb
fttt 1125 im fi9efi$ ber ^mfi^ft in S&^men *), ergriff 60«
HUaw beö Sc^roagttS gartet, Iirai^ ben Siirbtn, ber feit
bm Sobre lllö )»ir^ iß&Ntn ut^ 9vitn bcftanbcn l^atte,
uib fid (18. Oktober 1133) grabe in ber 3nt, in welker
SobSfow na4 Ungarn fifjos'» )V"^r ^tt Gt^IefTen ein. SSft
%mrt tinb ®4nitrt oenofifltte erboS ganje Sanb, unb f^lepptt
«tele ®ffangtnt nebji unjii^Uger JSmtc — auc^ wilber Vfetbe»
5} IBflI. Tbwrocs ISb. n. c 64. Centln. Cotm. *d ■. 1132:
Ba4eM uuia Dnx pDlonomm mm Infimto ezerdt« In Un^riMn pro-
fetCw est, Toleni filium Colmtuini cipnlio rege caeco, qui Tucator
BcU , iDTilii Un^rii inUtronizire. Uater eoiiu pnehti Javeoli a nW'
liLo ino rege Tideltcet ColmuiDO repodiato, dam eutt pnegDUi* nd-
Et tä Patrem atque ibi paenun peperit, Hunc ergo dux ^olono-
na regeo Ungarii praeponere capiebst, led ejtu propoiitan dirln«.
pnndcntia deitniut : iuub caacn« Rn cma ezerdtu ino d occnrrit,
tt BoImUd« cnn tut« perlerritiu »pectata nocta (iigam Iniit, qaem
Uigul aeeati dao atnllUnte mnltM in jpu fnga interfeeenint. —
SiTsL ^rabiftb'i itithaü), In hm ffiitim 3atiTbä(btni bn etttnf
ht. 4S. 1». 6. 43 ad a. llSt.
6) Sal. angtt, IStr4i<btt M imgu: Ktl4«. 1. <!■ 220. VS'
lad«, 9tfibi<!||tc tKU Biftmen, 1. C 868 ■. 898.
■'?,*-„, Google
292 Srlt« JBu«- Snilftt« SapItcL
(tetbtn gtbmft btc ^loniß untn Htftr — wiitfiJ^ ntri^ St|«
mm jutftif 0- SRan fli^t, Hefrr ganje JBilltrfret«, t« fi.
Itn, ^ic iv({tli(^«i fRuffra, btc SR^nn, bit Sä^mni, aOt go
rfctjien in Solge be« ungarifii^m Zfiron^nttf m fritgcrili^
tt(f)im 3a(K ^(ieU bleT« an. Soirfia» sog ut^ b
1133 ^Igtnbm na4 Qngani, GobSflow toitbet^Dltc trimnol fcte
<Sinf(E[[e fn ®(tlefttn; 3cnet tvorb t)on Sda unb bcfftn ^
ju ^üitfe gcfoRiinatem @4n>ager, brm SSorfgio^ XAcrt hr
Ctftmrl^, am 24. 3ult mit gtofrm Sniußt gutfi^irf^
gen; btefn wxixanvtt Xofd unb an 300 X)4rfer bct tadK
f^ft*). ©tlblt ein bitttn •^enjug, bm SoMloio im 34"
1134 nai^ Ungarn untemommtn ju ^tn f^rint, otbetc ont
• rinn totalen, bi(6mal burt^ Srnfttbetei ^rigr^^Tten 9li(b(rt
löge ber $oItn. ®ro^t ^^arttt bn ttngarn, critlt^ Xabfa>
Ut, fanbin flc^ alS Utbatim^tt bei bem ))olnif(^ {^mt c&v
nahmen bri bem Sortjuge ibrc Stellung im .Hintertreffen in^
griffen, oU cS iur &4Ia^t tarn, bie $oItn fm 9tMtn au
Skrgebtne leiteten biefc »en topferften Sibetßanb; wn iwi
7) Sgl. Gantln. Caira. ad «. ilSti InUna diu Satncdt«
drf miHricordla, predbiwqii« ■. WenMil«! BHudtiiB Polantaa Mi
•z«rdta Ri« XV. KU. Novbr. iiitimTitt WtuupM p«rtM Ww npv-
ti* qnu BUuka vocstsr poütHi IfDo oMtniBpdt. Hultai wia <*-
pÜTM cum fnnuaera paconui aeo non indoniUnw equanm gn|M
noQ pauGM bda mcuw abdiult. Bgl. ^tabif^CE StUttit
0. a- O.
8) Sgl. diti btn äug Solrtfo»'« na4 Ungara uob tfeCSt^a^tKi-
(«n«, HIft. ccit. III. p. 465—78. ißit ätitbtßfminime bfni(t auf ito
Sttlh M Bicerpt, Ricordui: «ttero &nno lOMran »0111 regem tU^O»
«trictorioM }DTit odvHvuB BoHchiuiD , irinU4 Vl&nt oon Dtfxtmtk
UtllH bie CMiatlfoT Sela't ^attfrtt. Sgl. Otto Pria. (b«r Bnf
btr btl gtaanattn Kl&t«) VIL c. so. Kaife Thwroci Üb. II, 51
»arb fn bct 9^lai^t tia Snib« -comldi da Cncoria gcfutgtn- —
Utbtc bt( SinfdIU b(C SibmHi In CSc^KIIcb O^U C»ntln. Ca*a. *d
' n. 1133. «labU^" 3tU6u4 a. 0. D. nd a. IISS: Eodw um
BoBttlenfM cum Monvientibiu qnater Fotoniam neBin« jr«ii-
■ tanto depopalaado inTaMnint, praafati Tero HoniTwiiM üuuta
ribi probttata aedificüi wbia, qnaa volgo didtur Koall ezottli rt
ftiaditiu daletU, infiidtan Koltllodloen ntriniqiio Mxni cd» wä^
^mliif In capttThalMn duenint.
..yGoogIt:
.Ctaintfm JTalfn iot^'*. 293
CMtm UbtSngt, mnbta fte vpUhmmm htfitgt\ eine fgnfe
Saffe brc 36i^n blieb auf laut Scfela^tfclbe unb SOtMitm
vMttt fü^ fd&ß nur babuK^, bagi ein getncmcr XtitgSmona
i|m fein rtgoeS ^tiA jui glu^t äberließ *).
enbliif motten biefer äSandtf an aKtn Srfoljcn gegen
SeUt nab btc ^rtbouernbe Cenvbflung @4Itficn8 buic^ bie
0A()nieQ 'ben ^^eUn^tt^ )um Sriebrn ßimmm. SStxtiti im
Sotrn 1134 UMt bn JBtft^of von Stu^Ctveifenburg aU @c>
fuün JUn^ Stia'« »a4 -Z^tutfc^kinb jum Aaifer SDtb« ge^
SMgtn unb ^tte biefen fyaupt^&^Ü^ bui^ bit Sennittelung
ecb&Um'i twn S(^mm f&r bie Steckte feine« •^ertn gfinjtig
grßiBDnt'"). 2)a {»)£ 3rit batouf, im aRdi) bt< 3abrt9
1135, |u JBotnbers bie Cerf&bnung Sot^r*« mit ben bobtn«
fdufift^ ST&bcTn erfolgte, bobuit^ btr innere lang gefliTte
%äÄt be« dtndti ^crgtßeat, auc^ SiobUUeto it^t enge mit
bau Jtoif« Mi^nben toar, begann biefn fofoit »ttber feine
•McnUf^ CtcOutg )u oUtn fiftli^en 9tebnilanben bt« 9Iei^
4(* geltet^ iu machen. 3n>ai ifl bec ®ang fetneS Singtetftnf
in bm Gticit bcr %kx^m Ungarn^, $olen( unb Si^ment
ma ubeiliefert, ober fo viel bixig getoif, ba^ feine Sennitt»
lang rt XBoc, mldtt ben Stid«n unter i^nen bnbtr^tirte.
6Hltm nie SSoUiUm war, in feinen lefiten Untemebnuingm
Mn ISUnf WTkffcn, mit Ungarn, ßi^ma unb ben Nnat^
UxtaÜttt^tpfix^ im Xiiege — benn «a^ bi( itittm f4(i>
») IB0L KKdlnb«k I. p. 16«. CM (S Mt rintts* KaÜpV^t,
MU^ Hc iltea polnfr^oi Itnnalifbn een Utfnt JCrfeeni fltbni> 34
tah 1b In bot 3(t^ 1134 acftfet, ntfl ba< Chronic Clkuitm-
NesbBr(. M Pes, Scrlptor. nr. Atutrkc. I. p. 444, Ckron.
Zwttlenae Hiid. p. Sl£ Anitr. ibid. p. 557 iitttinftimmmt mtt
tfdofft Rntvnf^iib«)^ toi^f«' ^^^ ''*^ caMtw rex Ungaro-
ns InoBphat de Folonii^ led dolo. — Dlac«» t, p. 4S4 in»
t«t Heft )Mli)iflb<tmsarff<b'bi(itiiriitini SettidURlIfe tiMft aatBonUfliÄ
tngtjblU, CM» Oq^inng {0 |itm Zitü \i)m tat NarntieirlGi
T. p. t79 aqq. ttääitigt worttn. Xaj »cl^di Ohänbm (4 »c» bcm
bttan aaib tiitc eltlfai^ abanM^m Ha, fulü f[4 In bcR vottnec^tabtA
Xnuifimgeii von ftibft («tiui.
10) »gL Coatia. Coan. 1. I. p. Sll-12. URttt bm Otf^tR'
tat ffe CetboK btraobcn ß4 imf twift, pdli^lia oufetf^üxtc Vftrbt.
to Htfn •ff^toRH nMMn 46 tttad Cstt.
394 ScjItS Sn^ ätsilfttt SapfttL
nttt las Ungtötf tet ^Itn in Ungarn unb €S<!^[cften ju nrnta
Ctnfdaen btnugt ju (jabrn ") — motzte n einem rmeturtni
Jtam^jfe gegen bie Seutfc^n, mit mtlt^em ioQtm oieHct^t
^o%tt, fi4 nii^t gewac^fen ffi^Ien, anferbem o^ au4 feine
Srobenntgen in Sommern gegen ba& Umgreifen brr brutTitn
9lac^6at^rften tinb SJtinen litbrr bur4 thien ^nfc^Euf an tm
Jtaifei ft(|etn, ali tur4 rinen AHtg mit biefrm nui niKl^ me^
gefdfittmt noaen. 3Ba8 t^n aud} jum Slod^geben beuegt |n»
ben mog, er fanbte jn bem <$oftage, weitem Sodtar am 26.
9Rai H35 j« SUagbebutg i}\tU, feine aottn '*) unb rrft^en jn
SRariJ .^mineCfa^rt (15. 3Cugu|t) in 9nfon toi brm Anfei
)u SBerfeburg, »ofettfl glet^jeitig'au(ft -^etjog ©oNt«Iaw tu«
Äi^men, fowie Bbgeortnete beö UngarnMmgö eintrafen, .^iet
»erfftbnte fot^at bt« götflen; fSoleiian dbet ft^ut bem Jtd«
frr ben (Säi btt „Wtannfdfaff fax $ommem unb Stügen, cn
(egte einen jwätßätiiigen 2ribut, unb trug Scnem naitr alter
Gitte, bei brm Airt^ange boS Schwert twi. 3Rit teidKn @t)
fü^enfen — bie ®[anjenfmflen (wtten »orne$mIi(§ (olttorrt SWji
werf gebrat^t -— ft^ieben fie »oneinonbet '').
Solcefan fiberlebte birfen Srieben ni^t lange. Sla^bem
tr no^moU mit ^erjog ^obiiUm auf (inet am |)fnigßf(f
11) tßat Vi eisfilSt bct Bibmrn In Bäfiiffm auä) aoät im 3<ito
11$4 foTtetfett WtiTbni, ttjniat Contin. Com. »1 m. 11S4 p. 310
tt. Sil. See XuMlfft fd|Ii(tit bit ec^ilbmuis berftttcn mit Imii S«t>
ten : O «Uenbili« r^« Dvd idImHu fotno, qudqmid «ow dcUrwt
Hegt«, pWtuitar AeUri. — Uttci Uf Vnidfft bcr KHffm »gl. ta-
«anfln o. S.O. e. 155— 57.
It) »gl. Abb. Saxo *i1 b. UM.
13) »gL Ann. Skxo Ibia. Chron. n«nti< i«reDl I. L tV.
p. SS— S6. AnnKl. boibr. ad h. a. Otto FrU VH. c. 19. »
nto metfairbiacit Sreu^t übet bat tbläftlaat Sakfian'l ^fbt Cob-
tin. Coau. ad f. 1IS5 p. S18. — JBan Ctnftbtirg Bing SoMIan
na4 -frÜbtHcim |utn drobt brt ^. Sobttiatb, unb naxb auf feiner Sti<&
Ecbi: iu mtaabtbuia auf Btft^I brt JCaifttt auf bat fcftll<!^|te cnpfiv
qm. Sal- Anoat. Saso L c. — Annal. Boiav.: ad h. a. 8ti
et dnx Foioniaa dviqns Bohemiae pellet grlseai atqae mard^aaii
' atm miia aud «t argentl, «t- preüoianim reniiB muiMnba« taota
affenbant co{^ , nt anlloa Kip«c«ael prindpun , q<ü «t doeodl 31*-
ns «t iapcratacii nmiwibiii ae aoa fMdant haaentam.
Statuts M Kff(^ imb efaf&^naa bt« etitfontM. 295
1137 ^ €Hat gc^oIUnm Sufaoimti^unft Me alte Smtnbf^ß
tcwuttt, imb äBlabvtUiv, fein ilt^n Q^n, bali bnauf bm
iingfgcboTnun So^ii br« Siftmcn^njogS iu Slinvptft^ au6 bec
Zonfc gc^Dbtn fyxttt, jum 3titMf ^$ ^^ nttbti^gcjlcllte
jiHte Berntttnen imift^n 9>Dlen unb Säb\}mttt au4 in bec
äuhmft foitbaunm foUe "), füfiUt btr alte Aiifg(^elb im ^b^
M 5^bTcft 1139 ftin ISnbe ^nno^n. Sünf ®6(ine ftotti
n 0000: ben XÄtfttetn in feinen bribcn S^en , ita Üttflm mit
btttrßen, bic anbnn, SÖoMiatt, SRiccipSfaio, <^(inn4, ^>
ibaifi} mit bet beutfi^tn @attia eijeuflt ") ; ie^t tS)tHu er un*
tti bie Dter iltem boi Steic^. Slab^jtaw foQle Xtalan uvb
e^kften, fi3oI(dfan> SKafonien unb Aujanien, 3Rieci9e{ai9
entfen unb l^ommnn, ^etnric^ ©enbomir tx\)alttaj nut bcv
iioifU »üb (OS unmjtnbig übergangen '% @o »ett war bie
14) SsL CoDtla. Coanu ad a. 1197 p. SSS.
• 15> »gLBoguph. p. 86. Chrooic princ. P»I. L L p.te.
16) Kadtubek I. p. »76 btnutff Ö6w Mt asritong ttnt: rt repil
■OM^eoen ([uahior fll^ ^t^^i mrtM Tetnrdiiaraiii Ijnftei dliUr-
wnnM latenü , ot penes Majorein bbIh et CcacovieiuU provliidaa
ptMdpihw et aulhoritas reiiderct priadpandi; de qao n quid hüma"
aito* obtlgkset , tempw adtalis rnnjoriiai et primogenicurae ratio li-
tna nceeidonU dedderet. Bogaph. p. S6: Wladiilar prinoge-
■it« CnccThnaeB, Siradtwueni , Lan^oieiMem , Siluiaai et Pomo-
iba et priacipand) aactoritatem legat, Bole^ao Criapo Maaonan,
IMtriaian (^) , CujaTiam et Culaemem CaKallaiüan (.1), Hancoid
*Hi) Gnonam, Pouianian et KaUa oan aaraai pertineatiU, ÜMirioa
BeadaiairieBieB «t LnblinenieB proTlnriai -aimiUtar atqna ducata«
dcpatat et tegtt. Chronic. Pol. 1. l. p- 14: qaatuor erga priaiia
firte decedeu tertam dlnüiit , lealori Sleaiain et ad pneeawndam
lUi Cracorlain diiponft et post üiDm leoioii lemper dacum CraeoTFa»
(dwraBcalft coasignat. Ckronlo. prlac. Pol. l. 1. p. 9Si pria»-
|Mko Wladblao SiieMani at, ut alUa pnecHet , monarcham conati-
tak, et Beorico Sandomiriam, Heucoal Gneutam et Pomeraniaai,
Bsletla* CnyaTiam et Maio»iam aadgnatlt. — Dlngoa* I. p. 448
fiBDal rait Bofluptiat übatia. OEe U^tt 9ta4id(i|t btt Cfaronic.
pria«. PoL ttjd)ttot aU bie ri^Kafh. Stnn 1) i|l ÜÄtejo«»» "«*
[fUn im »^ »n Sßotamtm, )>B(- Kadlnbek p. 39. 40, unb tft
gngnptif^teagt TpiHt ti« fite t&i(JB(tt[iiisniiaMcfrteanbi«inUaco!>
r«bR, oli mit «rinjwlni tmb Gdfit^iti i) lann in Mtftr ätit om
tiat» ^oiDit^m Cublin ne^t nii^t bft 9l<bt ftin i tt marbcn ient Of
296 Ct^ttSB^. 3tvJ(ft(f Safftel.
SE^cÜimg dltrtaivif^n Sitte gmiif "*), aOetR «Mceli» ^
fat frintm Sn^tnlSi ju SiigcAtm ^iatn^i fcl&ß bic Ko^
t^ nfo^mt, wddtt m fo(4rt tmbdRngtrt S^rifmigtfv^
tcn gtfanmrtnt Baterlantit btiufetc"'^, irnti wU et baMB
bicfra 2Uiut<^9 batwt^ )u btsegiftii ocifu^t ^att<, baff cc im|
btr trßm Stfügung brf Snitwrt bicftoi bü H<Mfl( U»^
ti<!ngis(t{t no^m unb i^ ÜRafonien nut untn fnoet t^nn
Cbn^oMt übttXu^, ft> ßtQtc a au4 jrtt M ber X^UDfl M
Sanbe* unter fönt dgnnt 66(nt f&t aBt änliw^ bot iStM
ftß, baff fltt« bor dlteße bec gfonriltc mit btm ecfifK tm
XuCou ntd^t nur ein Qf}ttn>^ttndf«t {Aa bfe anbmi 8«»
fltnbcn, wie »b rttn nnttn, tT|l fpAtR trobot XJalTtlbt gut S) »«
btM Aulaut 8aiibc
17a} 3n ttufluib nnb [it Bi^mn »or M XtcOnngCptindif t*tC
bviUbtc Oibnuag. l^aUctip l. e. 163 f^nt in {trm,. nmiB tt M
emferot oU utAU {q iBatuntn annfnnt. So« 9AJelgtVftt Ktli*
latD't n. htiaf, nrit on« Com«! p. US— Z9 kaootgdit, btt I»»
fl^nns M emtwaM, unb »in alfo nii^tl KnM qtmtfa, vm cl
r^on oeüm ataDltm ^m. Valacru bttMupttt Ifon C 890, Kt>
tUlo» ^6{ btjtbamt, btn fänetm StEtbrni {^rt XatttOt vaa fe n^*
mt gn flcbn, bantt aaf fel4( Srtfc bb ainbrit ebbaual ataUR
ttOU, tab (litt bfctfn »idtttitit ba< Kf» bn Otnitittaiig »ittUI»'*!
abtt 1} ftf^t (n ba onstfAetten G»tCk bei Sotma* ni^M km Joe
nd^ fBtÄbnntung, onb X} ift <ati) tm fStxlauf bn felenbcn 0(14141'
bagtsm, ba in bct SC^at, mit otitl) VaUc!« Sb. 2. C(. 13 ncttoA
Mt a^fAi^ mü eonb mib erattn in Bibnun Aolst^atM mnbti-—
3n BrtKtr btt «Mtuiia bei mbtbinfltfli Sbrilimeffttftm* bi |Ma )•>
tai »fc iwttc Mm btftinntteti Boncifc SRbtai wfi ^obta «boi ta»A
baf aoMfo» OfttobiQ cienitli<b nft fdntn Sdtecra tttOm ^Ott, M
«Sftqiflfa» n. rdntn »rutici: Das out frincn eoab^ea MttrM, »4
nbU(i| SKaboHam ■{wnnatiit ftlbfl bnti trat^^n CSo^ 3bf0nim li*
soUffdnbfgt -^mfi^an {n ((naa .ai^tO« bei Caabel «ftOt^. «tat*
fc^rint bon b<4 aii4 io yoltn bat ZiOiuattftVm dsa«l4 WtsH
fle^bt |tt tiabtn unb nin: bur4 «SanaUtbilf^ nUfi t/a Tbafi^aoi
etfommni |u fein.
17b) e4on eetmai f^rdU in Bqna auf Mc X^tfbnie btl IM'
4H |»ir4ti> Bolrtlo» nab 'dbianloe p. tl8i Ho* intat »»■ n(W.
dhUt p«r modlim { ted ijaonUn jnxU tomb downicaa onna ttgm^
In M IpNB dtTifou defoUbitnr, et doonu npn doaw «ndat, M
aloat TBig« didtor; da» cmtti udo imo csptl biiwil mm d« pM-
..yGoogli;
X^tUnis M Strii^ vaA CEaf&ffttMg M 6mtonM. 397
■ntaiM dnj'Ofiw ^(nc Sewalt üici {ieauMfon, bobun^
feie QiitM btf 8Iri((ce ^t^tm uvb in fcbiR $ofDn barßtaai
fMle. C« VMT feine kttc S^ 9ta4 0«uß teft H%m
Cociamentf fatb n am 28. £)cto^ 1139 *'). Stit ftincm
aMc tut 9>rtni in eia ntiu5 StoMum Mittut Cntnidelnnfl.
' IDtelse^nte6 6a))iteU
9tä<ff)(i(f. 3mt:i 3n^&nbe.
0»lrt{aw Sfnobrp ^attt bfe ^olnt jum »w^mfi^ndten Colfe
in ben nwitoi Sanbfitaftm gwlfi^n ISIbc unb Simtft, bm JCai^
)Ht(tn unb bn jDftfce et^obtn. Udn ein 3abriunbnt »ot
i/t^t n«^ frintm Sobt vorfibeigegongtn, ti ^tten mtbonaU
^ ycrfintit^ haftuoa{{ra {(ärftm an bec <5in(ie gefianben/in
utjibliflRi JCriesSi&flti (otttn fte f[4 noft oUm SBtE^egnben
(tönngttunmielt; ya^ni^t Sitge uuren etfb^ten, unb ben>
no4 Ü^ (« t^ ni4t In4t verfenntn, baf boS fcfftiefli^c
Kcfultat aQ btefet Vn^iengungen bem Xufmanbe bn JCraft n>e«
n^ entfi}ri(6t. HUttbinafi ffotten bte $oIen aOnt Slac^born ge*
gniibcT i^ten eignen Seßt wie i^e inncte gni^cit behauptet.
18) 3>tt Yatbind Hounhk' wtA Ufye ^afls oon JtaMnbef e/h
kav^tt wwiBiu du atimt BoIrtfan> I. von e^Itfini frintn Batnc
Bitbötfa» n. In Utfmtbtns V^L Boczek, Codex dlplDaattcni «t
«flRduia HonvU«, n. p. 9; Iddreo ega Bolvdftiu d«l gemm duz
ZMe fiUu Ulutrii qaondta et waini dudi wkdjnlal.
19) 8aL Kadlabek I. p. £7S. — Bo(iiphaL p. 41 nnb bat
fcibifi^«* 3tltbii4 nid) CoBtin. Coim. p. 8f7 ettni bat 3abt
11S8. ÜXe MbcB f4I(|If4tn Ctwni^ bri ettn|(I e. 14 unb 9i
fBie Ut knmml. Crkeav. ■■»}. ad a. bot Safte 11S9. Cnlect
tWU m4 «4<Hltfilreii Kt^fMfixtt tu fttam Am»). Zwllklt. p. 96
Mit, ba| BotHfaH) 0» 6. CaL Novbr. 1189 fttftoibn fft. Ool XlPlbc
McfftUta ftifttf frin ecbd^II eil tlnee IBotUbdtni.
398 - etßt« Su(^. *Z)ieij(^tttf« QnfiUL
Vttc^ nM^ tR \>tm Btttmwunt, fn wtUfyva »iv und bfßnbtn,
bie C>beT in bte Saufi^ axa unb umfaßte boS Sant Stbot;
atwi mitet tDoren fte nti^t geFommtn unb Rotten, bal nrit f>
vitttm Smuftftin von SStltiiaw iSfynbvq wifotgte Sortriii)
gtn naif Sitfifn t»>afonimen aufgctxnb, felbfi tnt fbt bit^
fo Abnrauö günjlige 3dt bn Snrättung £mlf<^laiU>S unta
^iniic^ IV. Itintivot^i ju Ann Untenoerfung bei Bdnni
flonrif^tn' IBdlfnfiiltnme iwtfi^tn mirtlner fiibt unb jDba bt>
nutt ' !BkI(^ gati) anbcre Siitnitildung tBÜnbcn fte roat/n
f^einli^ flcfunben ^abta, Ritten iie fi^ ^in ftßatre|[t! @4it>
fUn, bte Wtaxtttt unb $otnmnm — »fU^tS na^ Grotonag
btr (tgtern nur um fu rafd)ert^et®nmi[tuntti[irgeunmflt—
mit bnn Atrn »on 9»DleR eeibunbtn, ^dttta leicht an 9tfl4
gcbtibet, vd^ri, unbutiftEirot^tn in {t4 unb bie JCtdfte bitfiK
gunjen twtbecn Slawen vertinigtnb, fieser nicfet nxnijff aU
gut Seit fBDleSfatp (S^robtp'ff im @tanbe graertn näie, bem
3(ngnff^ btt j&eutfi^en einen crfoCgteid^en SBlber^anb ju lei^,
aU biefe na^ langer Unteibtecgung feit bem graeiten fBiatA
btS 12. 3af)iiunbnc« nieber nai^ Cfltn vorjubcingm begu«
ncn.. XnflEatt baß fie nun ienejleintn, inibrer Seieinjelung
ft^wa^en SStiimme bt^tgtm, bui4 0^ Siobeiung beiaRorbi
btn 3ufammenbang ber »efllii^lten @IatDeniotIt auSelnonbo«
f^nngten, bieftd gonje Xeirain germanifirten, unb enblii^ bte
^olen DOR aUer Snbmbung mit ber @ee abfii^nitten, — ntit*
ben ftc^ bte BUmm in tbren alten Siobnfigen erhalten tiolviv
bie ?)olen felbjl aber, bui<$ i^r Soibringen na^l SBeflen bff
abenbliinbif4en @ultut nd^er geiudt unb burc^ ben SStfUi ber
eibtinir, beS gangen pberlouftS, ber Oltfeefüjle unb berSltÜD'
bung bcc SBci^ftl ton ifRer Stinnenabgeft^Ioffentteit be^üf
rafdOtt aU t« ^ter bet ^oEI not, in btnSang bed gefixt'
lii^n ecbenS ber ^nftlic^ ' (atfiolifcben SitU bineingegegen fein-
£>änn tidtten fie ft^neSer bcien SuCtuimomcnte in ^4 <"ifsc
nommm, bicfc ^dtten unter ben gfinfHgtm geogroip^irc^en Bf
bii^ungen fEi^ ft^fm unb in reic^emt SSage mtmlcfelt unb
bta gefanmttc SolC einer ^6fiem, in feine gange eebendge^dl*
tung tiefer ringreiftnbt Siföung cntgtgengefübrt. -Ttfit tieft
gotgta einet ^ii^eiftcSung gegen bie Seutfi^n gingen wrl»
UjL.:e..i.Gt.)Ogli;
mt, «U ^ |)olni bie Snibcnini SoIeHatD' @^obn)% aufga« -
Ben unb f» wrtt e»n btmt conrequentn Serfolguns cntfrmt
«artn, bo^ nt^t ditmal baS (»nfAnlic^ Xbt)ingigtrilSonb<i(t)
ntf ^rm Sfir^ra vom ,^ri^ vAOiS gtliß nurb. 0oM>
fa» DI. Irißete, isit wii fn^m, Don notmi htm Xoifn bm
Oft b« Xrcuc.
9aiq (l^idi<^ Mr^ielt rt ft^ an4 mit bei Stellung, lodc^
edrt{a»1!6n>bt9 dqc^ anbcrn Seiten (itn eingenommen ^tte.
JDic lu^t^n '8anbf(^ft<n teerten balb nod^ feinem Sobc in
bic Scibinbimg mit dhtgtonb jur&d, unb tvwben nnr tum
TOttÜ unb ftibfl bamt nin auf turje Seit oon fäoMlam Ömtofv
»itbergenwnnen; bte Sloimitei unb äSäficcn, beibeö lEmbennu
gm jenes gtofen SArften, gingen, jene an bic Ungam, btcfeS
Mt bie-JB^bmen verloren; an 06^nicn jotitttn JCasimitr) utA
SUb9<{aw •^ermann fftt S^Ieftni einen jd^Gt^en Znbut.
Cie.$wnf4<)ft Aber $ttmmtni waib rrft na4 langen unb batt»
Bdtfigtn JC4m)>fen furj vor bem iSS<!^Iu^e biefer Verlobt mtebcr
tnungen.
Serfi^ebene tttfot^n toirften gu biefn aOerbingS nur auf
ben erßen 01if auffdOigcn erft^einung' gufammrn. 2)ie Xf
Mtipn, ntUbt gltiif na<!^ SSitq^Siani'« fl. Slobe fic|) gegen
boS ebnpentbum unb bic fia^t Seroolt er^b unb fu^ I4n>
gnt Seit f?tgiei4 erfiielt, vcmii^tcte bic fui) vor^ onfgtiuMit«
mencn XnftiQe tiner lti6^ Oultur, fo »tit f?e entvtdelt nw»
mi, faft gchtjli^. . Die gan}( ffmingenfd^aft SoMfan> Gtnra*
hf'i unb nttt ii»r aui^ aOe du^em Sroberungen gingen bur^
fe veiEoien, unb ba bad S()ii11ent^uni, toit bie f&rftti^f Qt^
mit erft von neuen fü^ g^cQt werben »ngten, ba , bic U()>
ttu no^ einmal bBr4 bie fGertreibung SoleSiom ^aai^'i
{r i^ VnebUbung erft^ötteit wotb, war not&rii^ au4 f'«
bie itd4te3eit na4 beten SteftsuMtion eine bebeutenbe Stockt»
ntaifelung na^ außen ai(^ mtgti^. Kuftrbcm aber tru)
jBtBei^nbetting ehur (bk^nvotXQcm btegeogroip^ibtfStlti
Mung ber f)o(cn bei. Seviffemtaftn «ic ein duferftei no^
Cßen vorgefc^obenet ^orpo^t* |b« abcnbUnbif^en 4rifUiifien
sielt ftonbrn ^e ba fa^ ringsum von ^eibnif^cn, )um Siät
iu4 r^t to^ BäUcr^dmmeB umgeben, ^if^^vaaum, bie
Vraifiea, bfe £it«un» bie Sobfnigen watm i^ onmitttlbotm
300 CtßtC fSu4* Srtijt^Ntt« CapKtL
9^(l46MI, nnb fUftiSx^ Ritten nüt biefn «Om fortbonnabe
Qhraifdaqpft nit^t auf, »cb^^ ,mtm ^ ow^ bct gcft^K^fi*
4« Xatntmf Mtlorm gtgangtn ßnb, boi^ bn ^Batn bet
®ai^ mii ßets ßattgcfunbcn ^bcn n^iti. aHait l«an fl^
bmfoi, nie bUft 3abr ait6 3AfK (in nricbn^oltcn (Eiafille anb
6cgtnttnfiUIt etnnfntj bie Station fa# unai^er(4tb(f<Mf%t^
onbnnfctte oba au4 obMttn mu^tov ntuf i^b fintt Götc
. l^tn ibn Araft auf (dugm 3(tt ^ iammtbi unb ^tcab |k
mot^. Snw gcogtotibift&c SBdtßcOuiia w« e< bom frauc •
. «iK^ unfhrt Gtat^tmA natb uotn^nlit^, vkI^ bte ^>irt<n Un»
gn, aU (i fonfl smI bn Sa(( gemfm mttc, fn ben oltfMgrs
bMctUn ^imttwci&ttni^m oo^amn tna^te unb bm ga^m
@fl^ i^rrt ScbcnS nur Unsfnn buMb boS ObriMt^um unb
: bit IStibtnbung mit bn obtnbUnbir^Kn SEBtH bmicn Ücfc
Gcttbcnt btc2)uitr(tRi ba5 äntoefft an i^tm Seibtingm ■«!
jDpcn voriduftg au^tbm batttn, obct vielincbt btefrt tan4
btn JCam)}f btft JCmfetttunS mit bn Sk^ unb bcn fäißliA>
AHfb>Cnitif<^ Xmbtnicn im 8I(i<6 in btn •^intngnmb gttio
tm tvoi, ^rtrn HS gigtn ben ®c^ bitftc 9>mDbc bic mit*
fttn bn Striibtunsen itpifc^en ibnen unb btn 9>DCen um fb
mctic auf, Al6 bie Slaivtn gnnf^tn bei mttttnn SIbe uid>
jDbn ibre 8h;«beit glriibintig nftbnscwannni unb bcibc SAU
In von neuem t«nntnu 9tan ftebt bae unter Tbibtim au^
an ben fienniiVunsen bn polmidfea Särftrn. Sic Semo^Iin*
nett Stiecj^elan)'« I. unb SoleHa» ßfirobri}'« waren SeutftV;
f<don Jtoiimtn) ^etratbete eine Stuffiri, JBoteBfau IL brfgieti
dttti'i SBIabi)${a» -^ermann unb SoIeStato Jtrivvoufti) »en<
beten fi^ bann oiebn SctRfi^ianb ju, no^bcm fte wititet,
inur mit rinn bi^mtfc^, biefn mit einn rufftfi^ ^iaftta*
tot^tn txmiiblt govffen waren. Ginjclne SDrutfi^ ntgca
oOnbing« an ben 4>of be6 Surften unb in frint Dienfte, tbeiU
au4 oU ©ri^i^e na^ 1)oI(n gefotAmen fein, abn btA Bei»
flpiel £)tto*fi von Sambng ße^t, fo btel wiintfren, välüg ifo«
lirt ba unb jtigt eben but^ frint Sfolirtbett immer dttt, b«f
beiglei^en %iUt ftitener, oU bo^ -fü (({u%R twfomtn *).
SWtca Dbct SnnEni^ gtMtfifl «CMfn ftia aB)»9mfä iaSobnU»?«
Dglizac^yGOOglt:
tUbObaS. Snnm BitlMtitc. ^ SOt
2>a mm «4 ^ {^bdtwrft^ — wenngle{4 wtt utQdMfbi
ttt bct Wtott^M «n oOtn yafitfvni IRacbii^tcn obI bn Statue
to e«^ ^nau5 <t>n fcinrtmg* g^njlfa^ aMeugacn woQm —
grabe tiüfyt rin Itb^ofter ßctoefm fehl imb i^ in chmn Tbii*
tottfct bei ffioamt dti kpntstm .^auDttdfbcelagftntcR, »ie
). S. Srrtlau, bcffanbm (dbm vtib, aU bof bnrtlk^ Jtmif)
kntE in ^nbeUtrifhi (iufiscr tuu^ ye{«t famm, ji» iblbt
HHc bie JCh^c ibrig, wtl^t tint a^at Stdinbnng M W
M tnft ber tAfnbfdnbtft^ Cit&unDett ia MefiFT Seit ^
«RinEttrtn unb fibn^ufrt einen tiefer ^efmAcn Qnflnp «sf bie
2eikn8vc^tniffc unb ben fionjen SAniSgriß bc« BoIM ao0*
ibcn Hnnea. ffiti nmben fnbcfl bolb IBtbgen^ Iftäm, fu
baanfm, öi wrli!^ Snji^nbc ^ÜtbamaSetpolaif^SM^
bf^mb, unb e0 nritb fh^ bann jetgen, boß btefei 3u^b }»
fina ialUtm tiefem (Hnniifimg tmtBrotgfi gteignet war. €>»(>
^cTgc^alt Hieben bie 1>oIfn aadt in bitfer 9>eriobe ^ gum
gtefni 2^cib fe^ bbtelaffen, unb t6 i^ ebenfo menig rin
Simbei aU ein Bomiurf, ba(E fie untei biefen Qm^thtben ttt
otttn Meitfwi^tniffen Ufcigt wcbliAm unb ber Seiß biefM
JtnlftB 1059, 9)locf 1087, $)tifni 1106, Brttlan fagoc ni4t M(er
aU ia 3ain ICIS )tun nftra Ralf ettam» ¥>elin alt Sif^ift aiaU
M tat«. XOda Mr KtrttUiidKt Ut Bifc^t oid bcncn Sivsofi
Mifit Xatottn gcaMumn |a (atca (l^ctat, ftnb fi^tv, wA f(K0 im4 {b
8v>S onf Uc fp4t(ni3tUcii, ftfec ifo^UMrUffig. KBtan naa trwdgt; ba|
M Z>oKar4fi> v BntUm fi^R B« 2>ftieojj' S^ Mat Utat Ucftuibc
dl riM pii^i^ eeftdtfguna bei Scrttnngcn IH eiet^innf auf bttn
3a^ U5S, unb iUft nut In tinnVi^ättift btfaf, taf b(t dltrttn 1B(t>
id^afffii to eiftbift In bmUOitn Xnbi» Mntn ^(«ni Bifitof al* 6»
SmtttinK (105S) fmiwii. bafl niblf^ f^cm fta 14. Sotv^nbcit, oIf>
100 3. Mt XHuBBfj, Mc Htm tPtf^i^tt bti BUt^nml ^6i^ w»^$
*n (igt. BtBDi«!, Script, ror. iUm. I. p. 156. 11. p- ISS}, \o iDtTb
Mn ntcnun, »b »(nlg fBtrtratttn bit eoKIldnbiecn Koi^di^ttR wtbio
wn, wüäit Cfuaofi Min 965 an Um iSrefllau mit dbn; bJt anbnn
F^ilf4ni BIlttAnn gibt. Die eir(^f<Kr)ti4nt|f(, ttxl^t btc Im
1^ Sa^T^nnbcTt virfaftni Ronograp^ Abtr bfe twlntf^tn ffMt^&nte
Ö-S. DamaUwici VitM AreUep. Gnen., e]u«dain VitM Wla-
dUiw., Lnbieniki Serif« et *iUe BpiKopoe PloceuUe ii.X) l(t>
fern, ^ fammt unb fcnbtK jnin flro|ni 3^ an« btm CIsflDfi auf<
9(MMttal. 3bl4 Rsepnickf, VitM praMuha, SfBbt., ^t ^ bit
%ni ätütti fcfnt Mibeni CUulltn bmutt.
L)ji.:^..;Ci()0<jl(J
302 Crpfi tSu4- Sffttt^Btr« düflut
fobeslv M<n 6^<n<^tt( ^ ®*(9^ «"i^ ^Bn^ ^<>1(^ ^^^
ttf tiauerte «u^ not^ m bttftt VcriotM in gttviffctii Ginne bc<
ßorM bofi .^AeiUAm bn SBaäm fm; f^O^ Selceto»
Xt^nwufl^ i# np4 rin I^ttc, tiwan «tx^ jttni ZM tienM
Aber bofitöe tttnauSgetnibn StqnifintlaQt bitfef iümt.
^cMk. fön nun fttOfa^ oic^t bt^a4>tet fein, b<( bet
JEttit)f ]ba9 oBcbrige ecbenMnmtt toor, in bcm fii^ Mc 9»*
Icn bomoU ktttgtra. Zw Kn^ brt ¥(frr(, bie Sotmig
bn .^tcibnt, fi&ß in ttn^ebtoi grft^rm JDctm ein fltntffcc
Bttrieb bt< .^daibdS nnb M @mtiM finrnn nl^t «n^
f^ffen flAoefni fein; dter biefe tBttfyiäQtmtn fidra fu^,
me wie ba«: in Squg anf b(c fpitm 3rit bePnmt be^atq»>
tett ttnnm, lfm aitbecn Britt «i^tim. X>ie freien bcr 9Üf
tion, bie ®)Ifl4taf ^(twgtm ^4 bagcgen fyf onSf^lk^ oiti
HMbcT im 9nu)9 btr Sagb obet bcm Xmgt, fEMta fbUi
bcnn au{( fonß eine fot^e Sage, wie bie ,Mn ben fidenfj^
tigm itmmttibre(^cnen Sttbifigen BoMio» SnridEy'S trab bcin
iM^tcnb berfHbcn cifolgten Auflninbe bct Sonetn cntpstAcs
fein, ncli^ nljnt Bwcifel ftten irniV^Sl^ im4 räe ^bri*
f^e @ninblagc twt. Sie beß^gt, nenn nnr nidbt inrn, ^
IdnflGt^ unfe» Xnftt^t &bn bal Jtrifgfttben bet Station, xaA
ti ifi HH^I jtt bcmerfrn, baß na4 bnfelben nitQt bie ejlcc^
fi4 tvrgen bitfec lansjd^ngtn (elb^ge gtgen ben %b^tn ttUfiiä,
fonbem i^ auf bie Sm^ wn bem 3btfPanbc ber Boncn^
g) 64« nab(0{4 "XK^t auf bb golacn bsTn teogtop^^n
eWIiiiis bei y<ri» anfmnfriua« IBgL hi UritltU«, Scsipt nr.
Gcnuoic. p, 477: twn (k, PolcNd«) ntiqM natonlib« üiaammik
manUimamM, Mtb ua pio^ik fvdtet«, qoaH TitiasrnB «•■it
(nit«te (entiBH pw« bcriiua at od pngnftad«« proapti*-
■ iMft. Stnn folgm frrilf^ fobd^ft Secftcüinis« o« bicfoi Mo^b«»
Ijont Boia eju M>rii, qood Uliu twru Uiui ■Unit, IaIm «h« pn-
vtaduni Iwbitatara , qid &mU Unpon «otet derorent: at cui
parpetali ri(«ut Blgwibu , idMqne mlka poMbt airfealtama bi
qäboada» lods «nn«^ rmiriiiBifc«
■Im, Dadu qMqM hqiiatut Bm* U afi» Bton. MpefiutBr. Tk-
IIqk ot ■■■ol*t, ■ati«Bvs Ticinik non «ikil «trocitatii
taBqvKH da rvbigiRaio fair« cariaa «Ibl Pataai ^tfii-
..yGooglt:
auamd. Sumi ^vftia^. 303
witi erft bann ft^ &*«"* 'tiB n^M,,a(ö tt wegen büffS Set«
loffrat gtgm fie ju n&^n ^^innt. üafttUm t()un ober
■uil^ btt MilKl{tntftnt(i$ia aOrrbingä tmmet nmiigni 9Iai$n(^3
Un, iseldK »h: von bet ditfcrn @cf<t)ii^U ber $o[ro in biefn:
9erbbc ^abta, un^eiffl^äft bar, bag b« Jtrieg .^«(püebenei
dnntnt bfc Nation gtttt|en ffi» »uf- ^K^net ntan ju ben
viden SelbjiigeQ, von btntn »ii sri^^en unb btr ft4 3ii^
MI* 3ii(r ein onemonbemititn, :fiof|» bk SSengebtt eii^tüitn
Sntq^tlnqifc unb bttglei^n büiju, loett^ mit aUen ^nbnifc^
iMibfn 9Ia<()fwni ftatlgefunbni' \taUn mii^ta, fo tunn man jit^
etat SviftcOuRs . tun btr ISHtte bi^e^ XrWflSkbcn« maätta,
tiüäftB b0(| ß^ftlK^ vot 3((Un bit @jla4ta in ^nflpni^ naffm,
C< U^ fi^ nii^t »erfenneit, faie Voltn nMttn fbön bomall
bic eeifdmyfict ober vttimebt bie film^ibign bec obcnbltbbf*
fAcn BilbHBg flrstn bte SÖoxbwti Mpfitai.
9citai wir nun ni^rt auf bcn S()at^(trt titft» Jtriq««
lAeiS ein, fo wftb fi$ jtigen, bag <ö in flrotgan.Sinnt btt
SSfftt« tin .^enlebm genannt nnben (ann. SDit ^atat,
bit Xrt b(5 Jtamfifte , wie bitftc von ro^n S&Ktia gtf&^t
«iib, »ttft «14 auf biejem'gen jur^tf, ntld^t ibn tu befttbra
ttteL Sie mfifTtn notbwenb^ )um a^^il auf bitftOw eingts
\lta, in btrftllien SBeift gtgtn btn Sanb aU tt gegen ^e
«tifatTtn, uflb tt ni^tr bann bie eigne SUbungSftuft bet ge*
genfibtißebtnbtn iß, um fo mtlft wirb jtntS ber Sau fein,
an fo me^ btr Xampf fibeibonpt baju futtrogeii, i^c SBeittr»
tnt(picfe(nng ^ vei)6gtm. !Dat SMt aui^ 6tl btn ^oltn btt -
SaQ; ow^ In ibicn JTiiegen ift no4 lein obct mit tin fc^s
Bmnge« Seifplgin ))elitif4tt yione a» Bratd bt$ Jtmgtt ju
(rfemten. Die Cettbttbtgung bt« eignen ftmbc«, ein Kai^t*
>nb Sentejug in baj beS 9ladibatS, ber 3BtTfu(J^, bttftn jut
QateRKTfung, b. (. jui Srtbut)>ßic(ttg(eit )U bringen, bi^t&>
fest bit Si^ifffibtung eines «citittbennt ftrinntn, bic Unten
VAtung eine« bcbiobttn Slat^r«, — b«$ finb bie Scnbtnjen,
m wUtt t$ M (wnbeU, bie 9totb»e)ibtgMt bt« JtiitgS, bi«
tnff an banfdbai, Stute unb pe^hnHdtn Stuinn feine weiten
SSpÜm. 9tuc JBi^Siaw Qbrobrv ftanb, wie er £berbaii|)t.
Sflßif |)fnDtr«gt, au<^ in biefti SStjittiung ftintn fKo^foIgnn
304 CtfltS B«4> Stffit^ntc« Goptttt.
WTM. CStine Jt&tyft gtgtn Me SDmtf^ wifb^ drI IM*
IwuR mb 0cf(^(f tbi beßimmtrt 3itl, et fc^mMt ftwoi
€k{^ fdb^ f4on riitc Crtetnisnng b« Mrbeni ClatpnnMR
gtQtn bie £cut{^ mt. Xbcr mit Mc Sta^fi^gec JCsri M
etofftt ^ter bicTtn, f» tnten möf bie fol^bm ^Ira^m
^tn SStMbm Q^iobiv gtnäif ; non fie()t tfitt mit beit, b«| tm
Ur rinj<Ine SSann, ni^t bie StatioA im (Banim einen (i^
GtonbiiHnft gettomun tMttc 2>a(er iß baut ober aoA ~
nnb b«S «MV ee, tomm vAt mO^ngm — boB DttTidtit
oB ^ jUtnpfe nnb Citge gning. Cin ^rionmdftsrt 8t|b
'gälten beS Cntmgnirn, rinc boncmbe CH^cnmg bt6 <Snte>
tcn Ütgt nii^t fm Q^amftec biefn Xtt von JtmgMcben, nnb
R# gegen btn Gt^ff bicTn |>niDbe I^ P4 an SütittSm
Jtr)9n»oufl9't XJmi^tn gegen bte Vonrntem ein ^cron^t^ -
übet biefctt C^onAer bcmetfen, tt>ri((ct bann au($ at^e^icti
Il4t unb ^, ivrfl a in dnet pfanmifigen, conrcquentn
Serfotgung einer beftimmtcn Richtung beßt^t, gn gr&fon Qu
folgen, bet Crcberung unb Qtnriflianiftrung VornmemS fb^rtc
3DuT(( biefe breiteten bie 9o(en jum jn>etten 3SaIe Ü^re ^ao
f^aft )uc Xfifte diiO; ein ®ewinn, bei, teit man Iri^t fi^
evn bet giiften Sebeutung ^ f[e metben fonnte, foSa fie
i^n SU bcbaupten, bie Seibinbui^ mit bet 6ce ^ offen |«
(alten eermo^ten. ,
.^aben mir un9 nun foti^ergeftalt tmSf bie <Iufece fo
fc^dnung auf btn inneni Spaltet ber 3nt (inweifm tmb
bun( btcfht niAerum irae etfidien talfcn, f« Mcibt ong fe(t
iu>4 gu bctnu^ltn ÜMg, in tveU^ei SBtifc fk& wd^rcnb Ueftf
JMegMebenS bie imtera Sei^dltnifie beS »oieee, feine Kafif'
fimg, mit einen SBorte, feine innem 3uftJnbc gefidltet (ottm.
Sreilii^ fehlen (ierfiber faß alle glci4)ritigtn ^^rit^ten. SBfc
m&fftn bie Urfimben beS 13. Sobt^unbcrtB, in n>ett^ jene
«Om Sußinbe fii^ aufUßen, ju ^filfe nehmen, unb imtu
fen b(^ct gleit tm wt&M, bof bie fblgenbe 2)aißeaung btn
fclben fibn bicfen crßen 3flttaum (inouSreic^t unb aifam!^
erß in ber trßen ^ilfU bti ^Igenben feine »oQe Vu6bilbuiq
(ttoUen Mtn tnoflr imS ^ter aU au4 fia jenen geltenb en
r^wint. jDa ober bie Smnblogen be< Qku^en icbenfi^ fan 11.
tmb 12. Sa^unbert »or^nben waren, fo f^Ot jAcf iBcbnden^
StfiAUd. Saam duftdttb«. 305
Uf|fc XitflUbmfl laäti (tct riniurdMf (fanwg}. ftc in%
nie bf< äuffdnbc fdbff )um 2^ tn bctbe Venoben eingiiffen,
ott^ ^ in bct SRitte givif^cn betben i^tcn £)rt finben.
^ iß benn yin4(^ft bie Sittung )u beachten, ml(^
twB Aii^Utbm !ba Statten auf bie ^ngrct Xuibtibutig btt
sitf f^on befonnten ßdnbifi^n SÜcbmtns t/tJtdbt ^ Set
ba o^emcinen XriegMienß^fUi^t^cit oOce $rcictt xm^ta
itne imuntctbco^cnen Scttf&ge ni^t nnbeti ai$ in 23anf4*
Unb bec ^cnbann im 8. bü iO. So^t^unbtrt eine grofc
SRage btt Rcincnt Ireitn (Snmbbeil^ in bie ®ti[liug bn
Jtsutm tinaBbiücfcn, anb fol^crgt^olt cinctfciU bie Bot»! bcr
bd bec ®tl(ubta fi^ et^tenben Scfi^Iccbtet MtbdttniM^
Dcmriidfern, onbcmTeiM ob« ii^Ieicft but^ bie ^nfübelui^ bcr
JtittgSgefanacntn, weli^e fa|t jcbn 3uB/ >oie tm fa^, aoc^
$oIcn blatte, bie äSaffe bec .^etcn, mtl nd}v mä) ^t bo
Scibcigncn «enne^ren. @o et^ttlt bie ®jla(^ta notttoenbig
eine immer breitere @nmblage ntt^t voOfonunen fceiti BoIU'
cicfcn unb ttifierte (t^ bobuic^ f^oti aOein immti m^i bet
i)|i ODfongfi frentben Dtiüui eintS 3CbfI6, ivtl^c ^ nun ieben>
^ bcrettö in biefer Veciobe, unb ft^et nic^t ob« Sinvir'
fing Mn jDcutfc^Eanb (ttübetgcfomntenct Xnf4<aiungen unb
Scgitfle nnnatu». 3U$ ItbeE bilbete fte bann nat^ tnie aoi
bcn oOein freien ®tanb bei Station, befigt i^ie ®ätei oU ^ei(4
ttignt^ *) nnb bevo^ bie out ber alten Semeinfteitcit mit
8) £ic JbieefHti«, wd^en to XM Idlbt, Ifl ftintimgf oK
(te Eilt anvMt», »tI4t auf bm edttni nt(t) et was »ifUii^c n>
fotflaalitb tl» Ktibt M ffidt», nnb tmixb n0 eint t)pl4t 8*9*» ^
S&rStD, alt OR bfajfn mit tat Atris« Stttfitni bn Jnim Qkmtinbt otu^
kl W aOannnnni Xuratbot* (poipolite nuKoüe) lUngins. XKnbingl
Mtii^ im4 ta KAi^ f^lDti im IS. Sa^itimbnl, unb »pI aiic|) irltln,
|Nc BOt^ßmQ flu etidffttt Ctmlb tin}äot Mtcr, mtc^ in btc alten
Bdafttme M 9l»fp«(nintn Ctatatl, M L«lewel, Scif(J utaw
ptkkkh i auBttwltcUGh , WiUo l&U p. 78, g^mjcaye TplsMiit,
b. (. «rAfntc Sättc, anb auib bei btn Si^mtn «Tfluhy (»^L ya*
Ut(9, Off^f^tt Bgn Ktitmti) 2. 6. 36) gmannt mubra, adeln bitfe
Uta ^abni nttt bal mit tiann et(nant fltmrin, bof 9t na^ btm TÖf
tnitn bn grabtB Z)(rc(Rbcn| ni^t, utt bh Stbgöto:, auf Me CWte»
Ksmabttn M tt^ üwfijinittt ocmbtm, fmbmt an btn gätßtn iw
tiipdtn. Srira» Stq>(li4tni>Ba »ans «n fut »rft tl f4*i<)tf a<4t
Retvell, Stf^tifitt VoUni. L 30 - ,
f4tfmi4 bra uttrr bca ttsncn ypug stneBKncntn, fttttntti^t C"^
Idftni mtiftt, bootlfta »ot Vntm Vt Uttntibcnf In tMt^n t* •>* At
Otfibcnme btr bducTtt^tn Stalh tnod^nt wM, mnn Md^O« h
SitlsofC ntn nore aoblUtuB |ti Ictfta teitttt. ffMßtbU (Ima |M"
M %infli, n«atiitli4 »ft tbcr »M ht$ pnrod (emtdecto*} ^M<
trmdtnt. tSc ttfalit 4nteg Botfifa» Ue ntitRttaiiai btl MH>
eon Xcafmt ven oitUn ftfftntUittii 8a0ni pc«t«d uiUtari «ica^t *8'-
Urfttnbt Dom 3a^ 1255 bt( PC}er, Cod. ^1. Hao«. IV. Z. p- 9"
tt. 55. Xttniti^ ^ft H bt cimr ntftmbc vom 3a^ U^ ^
Lelewal, Poccftktrwe prawod. p. 196 n. 97: qvod iacelM 4<*^
vi^e preTOd neu dnent uM i^lu«| in ihm IMmM M»SM«
X>fc 9Ulitia\/l iitfet fiel fTi^ auf bic 0anen. 0li mnm
im 0aa twr So^ imb Sritdra, fiuDic )u berat Xutbcfii
fcno« wtffBÜfttt'^, nafttn @nttcn »tc^'O, Mc fBÜSba,
iS97 in Racxy&ikt, Codex iHpL nwj. Poloidu (tmg(bni(R); ad pra-
Tod Ten> BÜitare jnita coniQetndlaem mifitiuii terrae nMtna — — ■
t«Ml>niitiir. ■— Vuä) latn Bas bet ffifff^n Burgrn ober bciM KM*
(f||miR0 BMtT bfcXM ya ^ifrit Bc p pti^i ftt. 3» Ut llifaiibc Mm 3a^
USS M Jabciytiki, AreMrom tkeokgliKie, Kok. I. Z.S. Ib857,
ia wH^tt 9t]fu.^ bEt Sdtn M t6i\ä)ejl von Vornt Mn ttStii HftutlU
4ai &i4n* bcfnlt, trldft ec an4 btn-Sau ntiuc BSuigtn, btii.U ^
•ht bit ttüt^älft btr KtpaiatloR alt» Vw, iU vt BpUcopni cnm ino
Mpltulo Istbizan anun paust, at alÜ nobilei terrae asetrae
cetseTsrvat tAftOtta Ktwtt tott/Ut oa^ Ml Olflnbt Vom SMct
USS tn Xi^i» btl SomciM*U g« Vofoi, fn BMl^tc ^ttfo^ BMU>
kM bit Ml f€iMm Sntcr IB{iib9ltaw nnb frintm Stabe« Vcicnp« b«
MtBB bct »{«(ubU RtttlUitt %ttit)tilUtt bcftitistt. — So! b« XuIk
tod iatbkaa bcbcuttt, (onn I^ nl^t ■»'^ Ocoil^cU antibtn. Sc nrin«
oitt f]»a41l4 pmictlft an Iib«, bfr CMnbt. Sgl. Cr«mer, PdIm^m
imaifüo. In bti lU^blioa Foloniae etc. Klcerlr, p. US: Qda
M e^joiteft. aiTe militei noa penltu Iviaiuiei eraot. -^ Na monacüoa
qaldeai at alia eccleiiiiüica bona laHia promu erut Üben ab hn-
i ■" onaibiu ac tributii.
f9) CWt 0«q>9i4tv>>« KMt l»fiwiiHS< fetal btennit, fobaf bb
gW»c»wr btf ä mitm XHfbftti tOn s« ivm Bau b« tn bjcf» £ißrl»
tn i((flMta Anini ^iie(|o|ra iroibtii. Sal fU^t nun ). 0. fc^i
Inai4 MM bn nrtiMbe, wOän fBHaiujtitm CboDlC| in 3o^ KU fic
bMOqftfft Oocr» ooiMUi. «cfoet ia bcrTübcn (bei Olisnwiki da
wcbiapbc. Gnen. p. 197): OsMa Ten aaeripticU .... ad aediA-
w t i n a e» caatronui aon coaipaUantiiT. praeter Ulnd lab qoo aiaaeat. —
Ob bcr Ibttbaitt Baitaa du Btddnqtlb cbtt bft Snpt<>4tiii>9 inm
Aidnbau btickbnttf leagt t^ ai4t bcfttBunt |u tatf^cfboif uwin 1^
ut4 bic littm Äbtutiing iwi{it^R n&ftt. 3n bat Urbüben CStcin
yCl W IC «ii »Ü)t Daigdoiimunf no^I abn in |iw{ tnjawff^cn, bU
ia Ob«[i1)rdßbIab](r4ie tu ftofo M btfltibtD. 3n bcc dum eon
Sifn ifSS» S5. 3ul[/ biMt '^crtog Xa^fnlnt eon Jbija»Itn bfc ish
ta bti la tTc(4ttnbiB Xüftttt Bvffovia (bol fpiltttt Xettnomo) mb
Vklai bt^ brt 4Mlllif(^ Mt^tl a prerod, a povaa, djwos, wy-
«■d, aactaTa, veHÜca, a oaras, aoitnet aporadloe etc.; tn bn: |Idr>
m bDBi 3atnt 1306, IS. aS^ bdUtigt ^tti^i Pum'ta pon il4a>
vin data lUbtCauf btfTtlbtn JtloftKt sab wrldbt f^m fOr bftfra acucn
9aMxb nibta etnilinlU^tn Stttdungcn an<^ bii a wywoi, «ynett na-
(tns, weaoica, naetna.
30) a foMat». Cfll. lU&Mbc eoa 3a^ 1189 »a Jta|iaiiK|
314 Qipt« Bb4> 23tiljt(ntt« eaplttt.
IM a alWs nf^fntf au^onra"), In bcn ffii^blca &«■
gm uBb ^fm S(u!^ ^oltm "), bon S^t^ lo^ fnnni 8»
«nttn ßorfVann mb Suiten üpm "), ScgweiTct anb 0»
MD fßtatiat filc te« XIo^ EERft^W ottlstfftQt, MNakialrkl, BB»-
dwTw p. 2S6-Z7. JDtr psüiffttit ICulbnut »ac bafto w^wei, «gl.
Ut (titcn In btc pnansr^nbtn Xuntrtuns angt^ittn (t^onif^m )!>■
lunbfii.
81) DkTt Scbcttttag ftfKfnt mit bn Xirttead irfHed jn tnicif ta
nb ghi^rnIUi au|n fn tcnta tdUn &t}<i»lF4<"r ii^ i» bct gcm n-
■•Ui in tian britten, 1286 fite JUrenono aufet^tlÜn toib ta Okp
f)ri|ib[alac4i» {U 9)ofcii brßnblUbtn Oriflt»al» rfi uib e unig cf i w i i iii f^
wTMitit, ^ätt^uim, Äua IBoIb tobt».
SS) «st bttUtfunUMimSa^USeitl N>kIeLiki L1.^11S■
lanper cottodM cnriu bmUm nnnqiimm dm tMabnnba-t an^
donunt, d Boa b vUU «oniH piMbt* •!•» ^taÜagtnU BriB«^
xek, Cod. dipL MoNT. IL p. 272 (rifm W((( S«4Mnitt p«iMd>>
tioDM, noilaba. B0l. tbraboftOft p. 70 nocUgch. tkt poÜfi^lM'
tmd t>itfft» itrol«, toOäta aaiilfii%iVUIt i* bm UOnbtm ocÄMrir
bibnttt <Att bntonei, tfttmal »tn nai^binlt fc^tf {oboKn Wc Wl*
fmnnti Mit »t(4» nc obgtttft hmc, 'tnblf4 bat VetttftC/ todä/it jf
OTbaltung brr 8Bad)tmaiinr4<>ft auf blt fdcjtliiteii Bycgtn gdbfitt »b
bcn muftt. »sL Bofaphal bri 8«mMnb<ut, Script, nr. 6U«.IL
p. SS. iDtt Im 15. SatK^mbctt Ubtnbc imb gAfUtOitlU ün Komi*
ulfi^itfbtnbt eoMncntatnr bc« XabfBbtl, ^ Üb. n. «p. 11 bb*
^, ba| bitft iSttnIbriicrcnmfl fpdtn ia lint Xbgabc Mn |Wti OnAi*
Mtuwabctt motbc^
U n. 84) 2»» pBlnff^m Xnlbtdde flr btefe fBtrpfit4tin>0«> ^^ P*^
wodj, powiM, prMwod (pnrod). Oft tommtn b<iufffl ittbcmüwiibt li
ttt nnb bcrftibra nrtnnbc en unb finb ba^ti wncfnonbet vt^i^MM'
CSt(ti|tI Ift 6. 16—17 bct Oteintmg, laf powM bca ufflnhVVi
podifode btn AU^tmibttttlti^a epannbltnjt bt^ft^atf aOtfii |itai4t|i4'
bo4 b(t btfanntt ettlle aus Kadlubek I. p. 48t Bntt at dM ■«
■bdnU tauarilaU uitIqi»toai. Qa«ti«ni ■ potente alkpäd vd nlBi
lagatiuiGiilaa ad qMalib«t eiHt iaitutw p«rCirattdnm, Jmd (Ut »-
telUtM T«MidIi pnnpwDB tniiUi» «t unhu h«ns m«m«nt« inftnUii^
itad&onim iilUta cnm idtaäiiina tnuvolat^ QnM rai) 'mvc*
Pothwoda nnllb falt perlculo, q««r«itd«m tabaUli iiTUMditB^
lit« tBOT^i, qMnmdui pi^t« estkcUi, naiinBlUa oui pnbtH
«Maat ImracabOkac ftbdneüa, «nda latiaoÜanim, noiiMmqMa ^
■dö^eniB obrapdt «Ma^ nan ma^ea — ba# padwade mB M
etdbmg tat Vfnb» |im Sttitn« ni^ t>o« Kä%m mA |)fteba tf
bortp fiol »Iib.batn «ii4 biK4 fin* CKtOt attl b«t)tMI«)Iu«B^
..yGoogli;
StMblld. änien aoßibib«^ 315
IfftBUnaßlafl ftfOrn**), ble nc&cft^tit «fffMeca**), unV
bcT Sogb Irißcn, fonbcni ftlbß bcj^dtlvrift bic galltB unb
StbcT, twnt^Ii^ bnen £Rcficc unb Smie bnoa^cit, i^^rigen*
fim fie, in bi( ^mten .@eIt)|tTafra »nfitten **)• ^It^t min«
b(|Utigti AtMolriauH ianpcf ot p«*p«tao UWsbu raui« et nngii-
Im «HuiiiB liMtroniH tenrlgowDiB kmetltoiiM ab oiurfbti« Mltitloid-
hn, MotiilntiMÜbu et uuctiaAdf, Twtoiii, hboribtu, «qnitB-
tviia, pvdwsdii dictii, uigarik Mc — 3ntnt|^ltt i# (•
!■ Ufen, wie bct SHBorit Stau bu 91an bt Sacplit auf frftict Rtitit
|i kn ZaxUxat bim nlTif^ni Btfttu^abft in Jtleu Vtf^ntt gAm
mftf, UB nn r>l4t eqaoi MibdiietMäM )ua IBtittrtonmtD |it u^tl*
ta. Xa4 Me Sonarta ^Ütaffta ifen auf büfttit Jtßtifc fmt. Bgb
H. D'ATesac, RdUiMi dM Blongob oaTutmtw pu le trin I«u
da Pka d* Cupi"- P>^ 18S8> p. H5 iq. — Powox ift bau Ml
eSbbB« tiemtU^ 8>4nn, niUÜUt |v ttn iiioi»(4raIt(«icB Swtdia.
FisTod Prsew*d »M, üb f^Ol bri CStcaitl Ct. 17 t« nftbai>
SnAqn in bcs UEtuabn btr^ ccmdDctii«, Ocfrit, trfidct So dnic
DtbuM Mm 3a^ 1297 Rkcif&aki Cod. dipl «aj. Polon. (^nbi
M<3ftU4) Nft ('■ A^ pa>vod reto miliuib Jute cwiMetndinNt aiü-
toB tama noitrae «t ad aadificatioDan caatrorant noctroraia iDliiin-
■ade teBabnntar: boe adjeoto, qood praa^lanin TilUnun Incoia«
dktaB prarod in pronow nlU cnjafcaiiqaa faerit tob partcalo red-
jimäam deponara tenaantiir. — lUItuibt wm 3i^U 1SS4 bd
Nakieliki L 1. p, 179t aprarod, axc^ta mU recenti iarin«, quaa
■d praxiMam TÜlaia per «ODdnctam radoeaia tooebnntar. . Utiunbf
Mn 3a^ 1261 bti Steniel 1. L No.54 . . . . led pnvod dncaat
■üilara at tantommoda ia hii 'rebu foiinU/ carniboi at piidbiii^
Bbiii^a taawa racentiboa, hidUb vibo at odUtaa c^tiTiiB, qni did-
tu Chladnik. — ZiOt bol UtbctTifn &6n bit CtitlM fiftbtt pnrod
amiiRt ^ .(ciDi »01. bat VribUtfl fd« noif^ou Don 3(4a 1U3 M
Baadtkia, Ju CDlmeiua p. 906 iq.
m »w poMHit Xukmd WAr Mt alad. »«(. ettitcl Ctt.
s«) e^ eunfti «. 0. o. e. fo II. SC. — ttÄmb* «»iMbi
Bn flofsoin oem 3a^» U3S M Nftrnaiawloa TU p. 18t Itaa
SM tcDeaatnr aolrera lilveatraa lUaonan ü deperit, qid« tjofdaaa
«rt Kbartatia la aan «nju pbda In nai), «ad ]*■ liiT«Bt«H nl-
dlfteantan adjarent taaM* c««tadiM p«Uaa ^tu. tirftnbc WM
3ttct U64 bti Naklalaki I, L p. 196: Cbatann d ftloo taporl»-
tar ia aaMto lad . . nawt autodha- lad. — tittnnb« 4^tr)eg Jta*
Itarini* en A^oarfM »m Sh^ 1153 in Cftt(4>fA(IUaUNrf» toi*»'
316 SrM Bn^ Srfi|i(>tti Saflut.
tet yt^lrckb tmtn tEt ifftalS^ Viffbn, benm fit rat«'
loflen, unb wcU^e aitfat^ gräffl in Statut, fpcltct «ff ii
Otlb MD i^ncn tnttU^tet vuAtn. SSir fütbm eint f^P^w
cfne .^of' unb cit» Sfiübcnt^nut 'Oi abgaben an ^nng nft
rtnt Sockol MB mitodSatit. tifbmbc von Saixt 1X91 M L'«U«*I
L I. p. 109— 11t « eubkUa To) mIvcwm beredloraw qsod Med j»-
fUAur fnoapUor. — £fe CMmfi Utm% Uc ffa 1(M 3lttal »r:
Imc CiNanM WH 70 nari, utn cto 3ihi8M Ucfcc X^iat polMi
eto0. Sei bot eiinüm ^^ft «xgn-l IJL oon 34n U» M
Toigt, CodM diploaatlcH pmdcm p. XS.. ettnttt taoB
0. 0. O. giBif ttidtfe, baf sfuw VqMt, nf4t bcc OfotilM, Mi
87) Sgl. ettaitl o. a. D. C ta VOmbi Mm Saftt Uff
ML«!ewel LI. p.«». ttAmt« »an 3ll(rc 1299 btl Nftkl<Ukl
L I. p. 2S6. tUt poridtne (»«vtll4t tvo« aaOHtmpflti >((t4*'
teteb) oirb f4« t^ttfle, fdft in itba OnmtistitnTfinib«, mü^ ^
Änmtrfmifl «8. — Cft .frofP»«tt ^ peCntr^ padwor«««. *■ t-
tDat ttai^ bfm ■Mt (dwer) bat^ntt »fA. BtcgI. ttihmbt MM 31^.
1S4 M NnktflUkl 1. L p. 173. nttmOt Mm So«!* tS55 M !••■
leital L l ^ 196 ti. 97, «ti4 fbnjt ^^ fo alten gitmlimiWilWH«
~ etcBitI a. a. O. e. 11 cMwftft mit Onn^t «dni&it ^ <"■
tanbf4ilflti4t OrfUbmet Mlntio nee*« •( orit, bau bIkrSN'
f^dnt in ilttm 9dtn Utft .^eflbwr ii bet.Hcftnmg tiMC A4 Mw
btn lu ^bttt, fei tt mu, bal mtbrnn ^fi {Bfonrnni, ober }tba; ^
fHüft aOtin }u bcrftSni vttpf^i)ttt mn. Bgl. Orilwibt Mm 3afn* ^^^^
fn mU^ Jteuab, ^fcjfii mo nafinsfcn, bttn Bif^ef Vf* <>•■ V'**'
btdCnlagt rinn «ttua CStoU^Uct bmflHgtt, M Gawaracki, A«
UMr^eana, w WartMwia 1824 p.190: NuUa alia w>t«a» lU )■ «*^
tata piMtafqvn da WMfma, Taaeade Patliworas. q«* ta»-
laMf da drilate Mlrabktar, daento dmi AlraUr. — itUftnbt B«
Sut« U81 fftr Ml Mt«c brt IBif^ot« Mn OtafMDitn, M O'*^'
reeki, Pnjnrl^a, nadania 1 awabody — odiUlaM mSubm «<••'
«odstwa i^äddag«. Wanawa 18S8. p. S91 «. 9S> VMoap^*«^
Til cnriaa pn podworawa, alTa Ulad qud didtar nana da !•■•■"
«Ik yDBi oaa aodptatw. ~ 3m So^ US8 Warb blti* X69>t**
CnfpotniTttn Gtlbttn bcnfti in Mb ntebtM, »«t. B(6mbtMfl34(
liS8 fl( m «Habt yoUfbiiflat Urthia d«ariiiBi, qmd nlpi«'
padwocam nacapator. Dfrft ndaitbt ftabtt M fn dam ''"^^
ifUOo^, wd^tf b(r OetttMUeanbAoftlbimtor, «ox So»- tfnt«»«
in yoftn, mfe mi()(it»t(ten MtOfttt ^oUt nnb bat btn SM W^:,^
}Mtr UnniiiBt, pnTutt^aw Po«aaiiikla|o, Kaliikiaco, S««<bki*(*>
iLfciydi^a , Bnatki^a , KqJairiU^o 7 Iaa«iToelai*iUa WA**"
dMw aiemlfl WUuiUaj y CobtsTuklar, pned mUm^f '"
mSbUi. 3m»tt 3t#nb(. 317
Setreibe 'Of Htfnungtn «on M^n, SMfita, Strafen imb
C^nKinen tmifyat , wü^t (tttRen inbt$ out bejMSweiTe t^eEU
|iR Untetbaltuns M %iaftm unb frinrt Scfolgri, %iU on fitne
Bttigra jgcbißct wnbcn muften *^. Xm brfidenbßnt obn
bait7«B«B HI«l«cklH, kiMUluaH WlilkUa 7 itanitf Bnci-
Itb « witMoTB kifda«B Andnaieai BUkomki« kBBtwraa Knmric- .
U«, k MsntanMi Knln IBnii n nradxeDym Tonanam DfbtfwtUn,
Sfddf Lfcsyckifli - Rewteoiy do wialkiay poUkle; Bk Mjale Kkla ja
Uiika piMMtyn Wu«ui<nldni d^ntowana okaxöwanyoh. roka 1564
—65 MsynisDj. _ 3if wwH tl MB jcftt an all Hqaatr ate b»
ZHe SiMcDCptwc, |»otit. mi, {# n&i übt bitt^ «ttnitl e. 11
Manu, »d4aa iiibft fjxfli^ bit Stbtntiufl uen nur, ^^At, mtaanat"
4t Cik tMc 0x4 in Bt^nm unb SSd^nn gAtim^ÜSi (Bgl. yoUcf^ '
•cfMtt »M ettaun X. e. 44.) unb wM tue ai^<atiiaB M iffcatli«
4ai Sc^tlftbbaii n^obca UMibtB ftfn.
38) SDft Xtsobt MM fonfg (trf polnlf^ caniia. <fttn|tl
«. 0. D. bant fb tri^t, mtr Ift fit bw io b« ntAmbr M ^^«räe
üfftl wm Anhn virn 3a(rt iSSS, M Scdmann, Bon Mm C 7
MrgdMBMtat b caat«re, ifäft (f In bnTti^Xf m > aolndaM Mallb
qaad cmaa Tolgaritar, laÜM TCfo cina. — «ine XbflObt tn (B«i
tnik ^ t)alair4 Mp. Cgi. Ctta|t( a. a. O. Cf. IX. tufsote
Mn 3«tcf 1S54 M NnklaUki L L ^ STO — 8a ttchmbt dm
3«ta last bti a«i7ci«l*kl L L p. 175t ab oMibw liAaribw
•t Mldraik, alka nlgaritar aap. — PriTllagtani Tladiiki n. 1888
Mfinndtkie, Ju pebi^. p. 192i AbaolTlau lonpar
caatribatioidink, exaatie^biM, vwtnria, kbariboa, e
<uBa, imnunlnibH, frvHent»rDa donatiaBibai
{■rltar dictia. — 4fi» anbm 9ttxttbteAiObl (ftf «n
nOnbt »om 3a(n U56, M NnkiaUkl LI. p.l77t «t n pandwM
MuiuM, qoaa Srama Mqoe Tilgariter appdlatnr. Caaekl I.
^ 6S ^ M fir bofftlbt, BMil «aap tf, fd^ ffw UXtoxibt Mm 3a^
UTB m, worin rt VW *'> >nM. qmd valgadtar pafsecne tocb-
tw. nnb bnntttt, baf bts U^m «sMcutt ft^ tdn|ta in nufonriftbcn
89) Sic eftftcnnefli utrttn m}jy{gc&tal( in btn OnmtloBlnfMM
bn B»d(Bt, (tt twitbcn rt bann ^fti Ubanuniu a bare, Taeea (kio-
«n, Dgt. ttdmib« eom 3atrt 1378 tn rinm Btc{ri4^ btr lldaabai
M tntOMt 8tri4)lin4Eel, nKt4rt 9taf Obwttb SlaqviMi mf Bto*
ftUo bf^t), poTM (nanu, BKnui), ava (owaia, »g(. Urfnnbc
NM SofM 1297 In RaeB7£akl. Cod. «pL m). PabniM («tf«^)
..,G(K>^k
319 9t^i9 tSa^ fbuiit^ntt* QapittU
nwc^tr tfe Btry^tung bn SBtaum fein, bn gftitiffl 3A
gR, 9<i9tttc, •^imbc;' imb 9>fiRb«»JTtR, t^K Staun, SM^
e. f. ». Sdl. ettniel a. a. Q. 6. 19-15. Csa
i pobUch pnvrftch, J. p. 64 not. (dU narun fAv gln^Mntaib
pmtrod unb aal nannt »nborttir. Cmtf «itTf4tf9< Bö* <
Wt Xtgobt^ tafe ettii|El,a. o. O. f/tl^t, in onf^fthntK
(ittit^Kt »Kbm tnD4tE, bn ntbnt nans an4 in (fnfgoi ~
k porco ttftttt »M, fD ^gt fit M) jrtcnfain mtt btn
fannoi. — IDaf ftbrigml bltft RotwcaUftfetnigni bql<M»Kii lat I*
ttnftTftaUtma M SftrÄ» tnb fdncf dtftolsH ntc{4trt wm^tt, r«!«',
feletabc nifunbca: Mthiiita Mm SMia 1342 fili bol Sdafm ME« M'
Raes7i*kl, Cod. dipl. nuj. polM.: AMmm» Ba TaaeaM M bona
!■ perpBtDiiBi qnaa pn nw noctrae vilaa de ipaann vidria anw
tim pwtinabant. UifunlR Mm Satm 1X43 M Nakialikf L )-
p.lGS: ab aniT«cw» debita ad manaam daöa partfaMOta. tttbitf MB
3a4n 1X64, cbcnbar. p. 196: M dsTacea, qnam in adrata ■««^'■^
tlaaa praudU BMtii radpidiMw. — 3n 3a^ 1X86 bat baMU*
tWQ BeOnM m ctec ftÄ« BcftiiimitBS bei edguasni 1« Hefa V^
mb «4ictt MW •enm <tfl<t >»<> CltaiUni in teMfta« 3a^ AtO
funk (vgl. Caacki L L I. p>. 68 Mt), i»4 mU^ 3<ke ftr iM
e«Mnnäafnt^ 1 A« aab X e4afi, fOt bni »Int« daM poi^
SO'pvUM, 100 OT«, diaüiiia» KnannH pui ot diaddiaa mmmim
■AUi ac mH* tutfaua dan ungalla anok ddM. IDb^ lafortfi"*'
mb 3t(mnglu^ b« e^tn uoib itatia , alaij, atan yMMt B|L
ettagtl a. 0. D. e. 19. Oihuibc Mm Sa^nlXMteC Olii«»"'
L I. p. 196t tamincio itan pro aa et aMoeaaeribu »^ taa«^
Ab, qnaa in cartdlatina G«a«. Iraniaid» hababaa in » ^^^
dabu atandi at raetifai et espvaaa acd^aadi. Urhnb« *■■ S**"
itSOMNaklalakil. L p. 214, MW 3a|t« 1CS6 (bttbaf- r- ^'*-
40) Xn« btef« «uff St* atatie. «el. arfnnbt wm 3a*« •**
M Maklalikl 1. I. p. 176. tftftmtt MW Sab« »«^ ^ «»*
ma sn : Kon 8cbu< 6. 7, cBoteniH ftlcwaiü noibl, breia((M<i F'"*'
torea, venatoTei, eqd noatrl et tpaonm niillan ftcicot MIImM-'
«rfnnbe Pom 3fl&W 1X48 bef Nakielikl I. L p. 167: «» q«**!!:
natarea cnjoalibet ofBcB Den redpisot. Kthmbt OM 3<i^ ^^
thnboftlb^ p. 173 : Bt qnta hominca vUlarani d^nif m^""'^ *
▼BUtMflma BMtria — aa^ni aggrafabantnr — eea *b b«o P^^"
nOfbaL Orfefneliirtimbt Mn Sa^lXST imCbtt-Sßtißf^i^'f^J!
trafen: eaatanui captorea noo redptwt. — Uilunbe vom 3«^ '^
tdNaiaasiewiaa, Hiitorya atc TH. p. 14: quad eaiddiKM»> "
vaaMoraa am ratibaa at UcouriU non intnBt <rillaa y*<«P'-
mabtUL 3mm Sugda&t. 319
9atttt «Rb im 9^tbm SBribe )U gäm "). CMbjl Uc 8^
fi^ wann oaübunben, Üt Stto ba scf^u^tttcn Sifiic» |nt
S&ttenni0 Uf Solftn an bte färjHt^m JCiienrc AbiuUtfcm *0*
Steinet man n«ii )u tiefen äffen no^ titnjB, baß außet
41) est- Bttnitl a. a. C 9. 30. VOmU am 3<^ lÜS
W Naklaliki 1. L p. 167: oequ cum ooMim puowit. Uxfunbc
toa 3atlK 1251, (babard^ft P> 17S : nac cuim noitroi pucaat. —
ttibaibc MM Sdjn tSS4^ M Oliiowiki 1. 1. p. 196. Eqooi da-
cde^ CUM«, cMÜdnctoraa tU. mh puouit, UtIUBtt Mm Üa^a 128S
M Bcdmaiiti a. o. &■ 6. 7.
42} S0l. UTtubt com 3<i^ 1264 M Nakl«l«ki 1. I. p. 196i
B«tfiTf"" «CHUB ct^ta aniiuallvni, qme pro cuiibni UMtrii, ttv«
JecOT«, qnM pra fUcoaibof acdpiabuitnr Koraifieibni lod Dombad.
— Tüifa Mtftn iafm fbA «fr n«4 in nrfunbni fotgtubt, oa^ ettu
yä iri^t ((ftmtitt, DOTgttontnni, btmi ffcHilnnie i^ nEttt |a eÄn vt»
nag. Uihinbc twm Sa^n 12SS nnb 1S06 in Obn>tM|tb(aI>XT(^iB lu
yo^i TMoicat naftava. llthintc Mna 3atn IMt M Racs^taki,
Ced. dipL podnnne (fe bIrE <iU podymi«, 8tau4faB8tftnttr?) ■ — Clt
X^bc daM i «. tiAuton (DgL ettnicl a. a. O. CS. ll) ^e f4
«tc in bm SnobattoBl^rfeüts eon teib 6ef entucl a. a. D. C(.167
0t^tcB. — pomot, pVRwcaa (t>gL 6ttngcl o. a. O. C 11— tS)
^ an4 OS«cti a. a. O. I. 6. 66 fAi tbi OoKtctlenott. ecwff
■nb ts ta enfi^nui) KMcntmem erträumt KU acd^tfgtlb n>
Mdnt t« s^nboc in bw aifuiibt l>«ii 3a^ 1229 M Bocaek., Cod.
^L Horar. IT. p. 211: Itav Ü qida ettatui ftierit et obtianwit jm
tnm iD Jodislo aequo wn* oaqiu pohoDM led Hlnwnodo dona (nuaM
paaolrat. qaod pam»ca* Talgarit«r appdtator. iDcn XuAntd «ra
»d| f4 n^ V <TMnn, pokoma ^ft Hc Sodabnis mc Snt^t. —
3b bcn nafjnoirt^ etatat Mm 3atic 1407, M Bandtkl«, Ju
pobaiw p. 428 ^t JoTaai« rin Ofaiiifllgdbf bnI^ Mr Snial^a»
tn bm Antttn btt bom Xufaotme in bneffiigni fflt^ttn. SM Java-
MB Btbt Ut äUt peliitr4« UtSccfteans bei Laiewal, Kdf^ nataw
«t& p. 144: a t^n Uti pan u kteragobi Tiichadl tkagotko kmjaciTK
afthAoTfii iDaaia pjcnandd bUm ktoraakoU pomacifn maogL—
Zu eeOttäBbttü^Dmva aOcT Mcfci tt^Hi^" Vbiobta tub JDtea|b
bonnM M t uH MHi mc i Uifnibt Mm 3atn 1270, in hataatt ■
mäfcH tn ^ • iarritOa dncolibu powoa «bL tUfoilbt Mm 3atV( 125S
tri L«law«l 1. I. p> 197 B ftmoK, podworaw« «tc. at alüi anfaiUa
tan paadicalibna tan penoDaübu. OiistnaUatnnbc fm Oba^ti^
UMIx6)io in 9oftii »em 3a^ 1296 1 »b omüboa MirtionibM^ pia»>
MaÜMibaa, lerritatibiM at rontloBibDa jnrii poLoalealia. XM
kltni im OffliBfat |k btm ta IS. 34ctPabK(, »{f mfc TpAttr fi^
32p $rflc9f9u4. Sr((|t^ntel Sapitet.
bm tfgentHi^en fftrfUit^ 9fitent (S^onalncn) aHa 9ruiA
tmb Sobnt, t«I(^ nti^t («du in bat 9>riMtteft4 Üngt*
gongen tfi, «18 btt gfiiftm fögrat^uni btträä^ut uinbe, bof
oOe 3agb, Sir4(»f tmti Xnltgung »on 3nfi^[tn*0/ «Sc fl^H'
gen unb ^dbtifu^m Orte, btrm SSmo^rta in frintm onbecn
Bei^dTtnip aU bic Jtmettn giftanboi ju b<>^ fc^einen, ouSi
f4li(ßtt<( fein fhib**), baß i^n oQe Xififle unb SDtMte, fö
tf) Sgl etcaitt a. «. D. e. 8. - Uxhnbt mb 30(n U09
fAcHtVtot ta: JÜt^c te Mm, bil »o^lbrAif, «cfiMl* M
MM^ltml Mo* t. C l4t at veOAri üod coDtndleo. — ndnnlic Mn
3a^ Itat, Sc! N>rniiawl«K, HIrtorTa eto. TIT. p. IS; R«m ca-
ptwlM T«]pM «t leporea at upwioloa non tnpodlaatur dnld im
pn«^ ecdaiiu *auH omninodo, Md bvminw omhb tantaa «■■
p«d^ Md noa coB Mlbu. Urfunb« BDm 3afcc 1259 ^ bot Jn»>
9a SCtfn« bri etbebat, R. ICr^Iv, S.Bb. 0.304. - ntCnnbc vm
Saitt IXSi MDamalowici, TKw AroUepbc. Gneu. p. 10I~3t
«iddlcet qnod fna pleann plfcsäiHÜi et cmitMU bb«nt !■ floaUbM
Wut« et Njr intra tamüiiM pmwoloiili naa. — Urfanbe Bom Sa^n
U4Z bei BcaTftaUkt,TiiiBda p. ISl— 52. — nOa^ em 3<4k
1279 bei Bastyifki, Cod. difl ih]. pol., in »cUffn -^oyiglfq»
nni bot VttUgcmtei^ tinca Ort in SBuntf an ba Batt^ i»
jBou tia« Jtuftra« f^mH, 4iicn bb frtit gifibcnf in btt Ümt^ fmk
in cfnen Cte Beteten gftatut onb {(ncn ctUubt, fa ftter SUiic o(at
- SM au^ ta laffta. — Utianbc Mm SaJ/n USS bei Lnkaiaa-
wicBj Obna iilatorjtmM-itM.tjetaj raUit« Potouik, w Pqnaak
1888. L p. 6i flnTinn^Ten qoj WvtLn didtor mco* praebtas d-
vltateB flaenUtt per AÜliaia imiim ax attaqüa parte oma omBäbn
ntiUtatibu ia ^•dbni f pi«n.l{« et malandmM'conitntiidii cdUoDt cl-
TÜHii ptäadictM eMtaditin pacpatnum cantnliniu powldMidiiH, Bo
escapto qnod In eodaot dUtrictu nnan noleadlnim ad noitnw b«ae-
^ätDBi per nM conitractom beraditaria ptMadeamna, ~ |B^ Cr*-
mer, Poloniae deicriptlo 1. I. p. lS9i Uberae anten princi^ emtt
ntnqn« j^KadonM atqaa vaiatloaeit alili non erant na in h« qnUvK
cnlquaiB fondo abtqae pecDliori piiadpU Indulgenüa.
44 8t0 ftU boB IS. 3abf^b(Tt taäa etdUt anb atei«ai te
»«m bcr «cftbl^eett nab M XbrU iixMt, |u btnn Xnltgnnfl btc 8^
Ml «dantai« M^iUi. TbOf in Sttmen auwa iimmOi^ «offtOt sab
^onptt&btt ^atfym bt« ^tt^f^ iBsL Vatottv a. o- O. 1.
e. 175. -~ Ben tüur jUbtff^ta iSttfafTund ^ ia 9>obB eos Oiafi^
tarnt M bwtfiben S((f)ti trin« Cput |a ßnba; baf bb SbuM^ ü*
afPOBirtec fiStdbtt attfet ecafcd wanaj gt^ natu onbnn OM btt B»
(aabf (MSI 3a^ 12S7 bei Jab«iy&<kl, AreUroa tkooIo^OH 1,
..yGoogIt:
St&ma. 3nnm änfUnh. 321
weit n ntd^t boS SUi^t t^n Kniagm vttlitfKR $af, fle^Atni **),
iMg CT im aKrinifim Stpt btS äoHrc^tö, brr äRfinjc unb M
SeiJaufc« tton ®alj, beö mtatbe^tlii^flm oOn gt&enömitteO
iß **), unb olfo VOR aHoi btefen SttifUn, von bm gif^nn
unb Sitflmt, btn Xrfigm, bn 3)ti!iRje*0r b«n Sniauf
I. p. 359 ^ctsor, in bn ^ttiog eolctta» bU Ckfenifung btffdtlstc,
nwfabc frin Snibcr 9r|nni}«f auf brat 3:obtrn bette ttm effi^of von ^or«*
Kit bcr Tüla tmti dviui Buk gtinaciit ^attr. 0« btift badn, bft etabt
ftf gcf^cntt cnmonniboi honiniba« Ibidem babitantibai libl
»bnoxHi et cum ounibaB teraüniU, uUnentiü, ntüitatiliiu, cna
aooeta, tbeloiiea et cum taberoü et cam pleno jora et dooiiiiio, qnod
a»tbBC fratw pnefiit«* dnx hab«t in eadem civitatc JSnui bn -Oo»
log bona ftratr bUfen GHnnwbntm btt %tx>^t vm btn qmUiaÜäin
ffafU^cn eajlta unb Ttbgabtn tctbtiU, fo ßt^t man, bat bic etabtb«,
«o^nei tin^tbtn tex%n nfc^ anbnt aU bit Jtmetcn untnlaam- ffigl.
BaabttU, Xnaltitai e. 66.
45) SgL etttrifl a. a. D. O. 8. StuangungfR btr XDlf
' eaag »ea XiAgm nnb flXditttR fonunm ft(c ^ufEa wr. Sgl Utfirabt
MR 30^ 1217, M MakieUki L 1. p. 1B5, lUTunbe Dom Safin
12» tn Acta Bomai. I. p. 273, Urlunbt bom 3a^ 1232 btt
Nakieliki L L p. 154^-55; Omnem enin Jnilidaai de fora da ta-
banuL CgL ttttnnbt eont 3a^t 1282 btt ecdmann a. a. C 6!. 7
>a Opatoir Jn« targowa at ju jadloil. Sgl. ettlliel a. a. O.
6. S09: Da tabemk, moleiidinli , piidnit «t aliU atüitatäb», qväu
ad diic«tiis pertüwnt.
46) CiL etfeBitI a- a- O. ß. 5-8. - Utfutibt eom Sa^n
1257 fn 9lDt. 44. -^ Sit NamiiiMtyka krajowa p. K. W. Stfiyiuk.
Bandtkiego, Wan. 1899. l. ffl mir nojl ni^t (u .^dnbn) 9(tomiiirat
fd) ft^ obtc aul bm Prz;}edel lodu, Rok VI. n. 86. p. 287, baf
fit aaäi SKAnioi oui btr Seit eolrtla» G^tobcip'« Porfmbtn milfTcn.
47) IDit SCnna^mt aul btt flsänic btlfanb tinmal batCn, bnfl ntt^
in ^olra bU asän^t {d^Iic^ brtimal utngtpcigt {u »nben pfftgtc
Btib bb Unltit^anni bann bit aütn »mifniin axänten untre i^icm
IBcrt^ eta«> Mt nette umhftrn muEttn. Sflt. Snnocen}' UI. e^t^tCbtn
an «Ilt Sldubfem in ^oUn Dom 3a$TC 1207, Nonit Januarü In Bre-
qaign; et Dq Thell; DiplomeU Cburtae, Bputolie. Toi. 11.
CMonn r4K<»' «^ a<i4 fi^on M^ eine Xbgabt nntre btn Kamtn mo-
hu (rlftiit |a ^abni. 3ir 3a(n« 1257 btfnltt ^«^ Vxim^li bit
Cimiictintt tfnti «uttl M Jtlo^ Eutin »en altti filt^Ii^tn Okcii^t*'
hnMt nnb eafttn nnb augerbim oaf 6 So^n a tbelonaa et nwneta, ogl.
Racijlaki, Cod. dipl. — iDft fxtmbtn Aan^titt nugtta aUidirillU
tint TÖtaU OD bit Stitnii mtifilfitni. ^ttfoi SvUtto» btftritt in
»otattl, Otfc^tt Vobttl. I. 21 . ,
UjL.:e..i.X,:.C)Ogli;
322 lErflt« SuA- X»ttfte^llt*< Capttcl.
in bra 3R(lr(tcn*^, vsn tira Stniiittn **), fowfe enUi^l«^
«flgcRuint, aulerDttentü^it Sonbfhumt ({inna(nnen 1)at'°), it
fic^t «Mit Itttftt ein, »ic btbcutent) bUfe (SJxitiiafU, wie obC*
gctx^nt triefe fbr|tli(^ Siechte toarea.
3^ie Stimaltung teat fef»! «nfttt^ georbnet 2>!c St;
fotnniMrgf^iaft^Eiciirfe (opulc, vicinla, dütrictus), xotUftvn
bereite an einem fcü^tm SDrte ald bie iltt^t Srunblage tn
^oatlld^en Organifütion Itnaea ^tUmt^abtn, erljtelten fi4 tm>
gebrocdcn b\$ in bic Süitte beS 13. 3a^T&unbert8, unb btnMi^
Un eben fo lange ouä) iflie Sieibinbung mit ber S3uig (gr»d,
eutaiun, cutetiHm), an nelcffe metiine bcifelben oIS an ^len
8«nirinf<^iftli(l(|en 3HittfIi)untt gewiefen roawn "''). 3n btefm
gtfifetn »ejirtett, AajleHaneim (cMtdlaiiiB, castdlatan, grod
Btwo) ") verttat unb wrivaltett bei Aafleaan ber Surg in allen
3flbn lS7i bb JCauflnite, »tldK iu.btm jd^tli^tn fSartt na4 A:Mb
((intt Slrfl^ng btt Xlü&ns 8ubin) tomnttn ndrbtn , a Uielanei ci-
■ctione et monetae. Sigl. RaczyAxki, Cod. dipl. C tenjrla.a.C.
ucrmuttict, iaf onflatt b<r ftä^ern, btn eanbtetjtntn ttnttdQli^eB ■!■'
prdaung (int fc|tc Xbsabe untei bem ^tamtn bc< äKünigrlbc« (pccoü .
■Bonetalü) auf alle licscnbe Stüait gelegt »orbtn fe(.
48) iDi( fürfliidje SinnaSn« Bon bm asdrftdi ^it^ targowe
(val. etinjei a. a, O. Iß- 12) unb iclcb T^^r (Aufia tn btn Ucfunba
ittDdbnt. Z)l( Sieirduftr jabltta bic Xtgabe. 3>)i marowifcbeii eratit
son 1426 btf Bandtkie, Jui pAlonbo p. 437 (ti^t tt Xioi): bit f&i&
Ifitni Biamtrn ab hooünibus — ad fora civitatum laaram vicibinlib«*
Q quibiucunque rebu« mercsiitHi, cujuscanque genorii vel ipcciä aot
valorii esutant, foralia dicta ttrgoire r«dp«re oon debebw^
camibiu et pUcibni duntaxat exceptis.
49) ffial. ettnsel a. a. O. 6. 78.
50) »el. etensel a. a. O. B. S9^. Utbutbe »om 3a^ 12SS
MLelewelLI. p. 196 — 97: excepta taatuin comionni lolotiaDe,
qnod lua de coniilio baronom noatronim prae aliqaa neceiütaW tsti
twrae iaiütaeconua, — 3n (in» ScftdtipneJtnEunbc btt 3U^ bd
SiefM enbln eom 3<ü}a 1302 itn Dbcnjtcdnbial-Vt^fo tMift «: «ria
coÜMta leaerrata pro nobii generali,
SOb) Sgl- bfc Sdlagt tttt opole, vicinia.
61) C«ftellania , »gl. UifDDbt »m 3a^ 12S4 bei Oli-
sowaki 1. Lp. 196 0. ifttr. Caitallatara, »gl. tliAuibc von 3o^
12S8 bd SciygielaLi 1. 1. p. ISS: Iiunper dedimua terran qaan-
dan TaeanteH in Tflla qua« didtut BnoMelc, qaae caiteUatWM da
..yGoogIt:
StfiAOd. 3mm 3uß<Itibe. 323
SejUfttmg« Üt Stt^U beS Sfirften, unb tritt fomit <^ tit
<0aiq>tfMifi>8 bR gonstn Cenmiltung ^or. St bot ' ik
Cglai^ta unb bie Anetm gum JCriege auf unb f&tiitc fu tn<
Selb, na^m bie If^tlic^cn IDienfle in ^n|>)Tu(!|), unb iattt
DM^rfcbctnltt^ aucfi bie obere Xuffl^t 6bei bie in fcinec Aaftellai
nei ßegenbeft ®&ttt bed SM<n, nne Aber bie SinCftnfte, tvel^c
fciefein von ben Singefeffrntn jutamen "). 3n allen bitfen
9tf^i^m unterß>en i^n mt^itrc nitbne Scamtt (ofBcUlesf
bencAcUrii) "). @in ^ribunuS Dertiat wabtfi^Hnli^ , fo
0^ a felbft int Stib jog, feine ®teUc ali Sefe^ie^abei bft
SuTg**); ein JttlmmereT fammtite bie Steuern ein, lub »oc
Wtjri&i pertlneTiaL — Utfunbe oam Sa^it 1287 tUObaUibf p> 160 t
In cutellatura Cracovieiui — mtellatura da Chruiovt — Viilieift,
mtimtic wm Satn 1288 tfrtnbartibit p. 164: b caiteUstm l>obcy-
oMd. uitunbt UDin 3atire 12G0 im eopialbudic btd JeapiteI>Xii]}[»<
)■ VoriB.: cK«teUatara de Ckanizim — groditwo. iDÜ UcbnfttDn^
M 6tattit( eon 1449 1 oitawiliim; tibi da bliicego cuullaDiey aljb«
(toditwa dnoTU labo bfdz kcolevnky lobo ktoregole Biandzey, 6<i
LeiDwel, Xifgi uMftw etc. p. 48. $. 47. - DU «(ibe btr mti in
bcn Urfunbcn M 12. anb 13. ^atirbunbtcl« Bcvaelommtnm JCailtUanttn
S^t out btm S)tc;cid}n{f bn Scamtcn ^tnet, nd^d fic^ am Qnbe
M Banbrt btfintxt.
53) Caf eom Jtafttll au< bft fdr^t^n Qeni^tfame ecEtvalttt nuT>
bto, irigt untn anbrai auc(r bie UTfunbe tem Sa^it lS6i ^tf Cttv
|tl O« a. D. No. 91; Bt at habltautea omoimodo gaudeaot libertat«
csneadian« , nt ab opini citatjone et Texalioae caBtrenaian uat
üunaiMS, icilicet povroz, bobito, mina, «troza, itan, paa, prevod,
targowe et alia jiin «i qua« «not ad ducatum pertiaentiB. iDä| bn:
XoBtOon ftibft bamit )U tt/m t«tt(, Utfunbt eon So^re 1264 bei Na-
kieUki L ). p. 196: casteUantu üquiden da Radom nullam penl'
tw jtuiidictiaaem habeat in dicto loco judicandi — ~~ vel itroxam
nctpieodi rel theloaeon aalia aat alieriui ra praeterea thelaaeDiii
53) »at. I.e. Uilunbc e.3. 12S4 Ixi Olsiomkil. L p. 197i
■*c t caatellanis mti «eo quibuiUbet beDefic'iarii« judicari rolo. Ur>
hmbt Botn 3a^n 12S5 bei NakieUki 1. 1. p. 224: ita at ad nut-
Bu jadicü fapra Kripturarnm poteatatuin (sc. palatin. caftellan.)
jodicuin, diguitatnm leu pateatatnm qaarmnlibit ac offiöallum tribu-
■il dlati iMpODderd teoeantur.
54) fßfi. UEfunbc Dom 3ain 1209 bri ffiolrlbcatt a. a. O.
6. 14: tribmiD« de Santoefc. UiAiiibc oon 3a(K 123» M Na-
2it;(,oglc
334 Crflt« tBui^. £ttfic^ntc< CEnpttel.
®(r(((t, )>f([ntwte bie Qilimtlsm unb »at naninttßc^ 6ct Srttqi
beriAtigunant l^dtig")- ^<( SogtigcTc^tigfctt bt« ffir^
vnwaltttt ein S^gciRieiftn**), Un 9Saäf0iimfttn ftonb rit
ffiac^it^ vor "), bcn SAUni unb bn SRünje ba 3&([na mA
kleliLi L L p. 152: triboaiu a« Lnbtin. Urtunbc eom 3a^ Ittt
ein Iliitann* »on Xrdan, tbcnbartaft p. 164. Urfnnbt vrai 3a^
1£56, dn aribun eoi) ffifttida, tbrnba^tlift p. 176. Uctnitt om
Sa^t 1S56 fdi bat Ato|tn flaiabM in IRkcsytiki, Qid. OigL
dn Sdbiffl scn Sncfta. — Xu<!^ in tKn f(i|[t{ir4)m urhtnbtn M CStcnitl
fsioit in btn patnmnfd)» M iDagcr nf^tintn bit tiibnoi 6il<i|i3f o^at
baf M an< bitfcn UiEunbcn rint nd^eit Scftfmmung ifim €trlliiiig a>
eibc Sal- ectnjd a. a. O. 6. 72. ' ffiattf^ciaifd) ^ttttt fic f^ca
in Mtf«: 3(lt blt BdUnunuag, wcl^lt Croner, PoIodIm dcKriptl»
p. 150 angibt; tribuDU ciut«s est u-di in »ua qoitqn« tracta, do-
nnts b«Uo. lUqae TocaÜMiem habet nilitiae.
55) Cameraria«, bgl. ettntel a. a. C. 0.71. CbTccBorp
UmmtttT/ eanerartaa caitri , {ft ni^ )n smwdbrtl» >»U brai ■^ofttaf
stmt. — 3n btt Urfunbe Dorn 3a(it 1295 fm Copfalta^t bc* Oom'
upttel* iu |}oftn bcf^t tt: tIIU prent per noitniin minirtcrialeM mm-
com per labcamerariiim aDitmm «at «uis limiübm conügiuita. tM
UMt avä), mit btfonnt, in bei fpitmi 3eft <t>auptbcft{mnang bt< Ha>
UttiamtnH. — X)it ißotlabiina<n sor Qltcf^t, bit ^rdnbuagta wsitt^
toit bit €Stdtutt bon 1347 an VitUn Ctttn itigtiir Hq niibttn XnUMl'
ntm bnftibni (ininictcriBlea, Utbtrf. B. 1449. ilDiebojk? aljbo praM
wozne« aa«ze) oaKftnitt. Sgl. Bandtkie, Jni PoIodIc. p. 37, SS
unb iftcT. — Vit4 in Rd^mi (anmtn cuDeraril btc tintcUitn caatn
not. BgU B«CEek, Cod. dipl. n. p. 16. 18.
56) Venator. <Il ift ni^t n^t ju trCcnnm, eb bn vautard«
Kali«, Utftmbt bon 5aitt 1232, btf IBD^IbTild Vtr^tt MB St*
but 1. e. 62i btr Venator Gnein. {r Utfunbt wm 3iiträ 1280 Bei
Nakifllski I. I. p. 205 unb bftet, bit Sdgtnntifht btr ftTtogt^doMc
Aalir4, •ntTtn tua., obtc bctXdfltaanlm gltldtt« Ramen« bt|ri(f|ntti. —
Venklore* cnJotUbet ofßdi mrtbtn in bm Utfunbcn VDm3abmz49
unb 51 btt Nakieliki p. 667 unb 179 tnvd^nt. — Ointn mnau
vaator fädtt &ttvttl a. a. C. 6- 71 au< tin» Udimbt Don SOpt
1274 an; tin magitter vanatarnin unb tin aamno« Teo&tor wctboi te
nidbtif4Ri Utfunbtn bri Boc>ek, Cod. dipL Mor. II. p. 14 n. 54
tRpdfint.
57) Co< eciie14Rl$ bre Utfunbin im (tafautrlnct^CanHibf wOfit
^tn e»tf Sb. nac)Qit<N biß^, fd^it dnt Urfunbe Mm 3a^ 1278
an, in »tidKi -^trioe SoMta» uon JttaCau rdntn Jtantln ^epiM
(SüitT f^tnlt unb bit StnmDbnti; untn anbtrtl au4 befcnt • danin«
ciuiode, qnl ttrwj pan Tel atriwoj ^dtnr.
„„...„Google
SRünjet **). Hu^ ein SBaSiflanta tobb tttoi^nt, iva^rfi^cim
Itit ein ViifTe^n, iBeft^tö^abei bet SJnt^ciblgung«: unbStunit
nufi^inen, brcen dduftge ](ntvtntiung undberEttS befonnt tß**)-
3(IIc birfe iibtcn in ifiren ©cr^dftsfrtifen ntbtn bn JBrrvat;
timg ou^ »ol tine 3(rt t»on abntini|hattDer 3ujitj an« **) unb
beanffii^tigttn ibicrTeitö wttbn bte SRcngc brc )U f^wcicDen
jDitnften enp^tt^tctcn •fingen, bie Aibmnertt, SoHntt/ Si'
58) Thelonoarint nnb monatarins »nben ft^C ^dilfle (n
btn uifunbfli nwd^nt nnb r^rfntn oft rint unb btertltt ^rrfon etttKr»
yi fein. SgC. Urlunbt com 3a«rt 1359 bei Nakieliki 1. L p. 160i
qnod aonetailaB mq thelonearitu Cncor. in foro vUlae Dunquan ja-
■MdlctioneBi ledendi, Tidiandi, cilandi, denarioi auM ponendi, vel
tlwiBiieiim a Degoüantibiu in eodem foro «ligendi per m ipina vol
par BüDlIoi nioi habere praeitnuat, SgU Urtnnbt Bom 3a^ 1248
In Voigt, Cod. dipl. PruM. p. 52.
59] Sgl. Urtunbe Vom Sa^it 1252 bri RaciyAiki, Cod. dipl.
K^. Folon., fn tDtti^tr -^tTtog 9)i:t<mQ<t b(e ec^tnfURg (inM OuM Don
Oettrn fmnanfi'i, (">"* batliitario«, btffitigtt. '^tTjog KStabplIan
battt bat Snt 3cnnn ^ frint ttnun Sttn|h gtfdinift. Stenaeli
Script r«c mle*. II. p. 2, tdlt biC balliiurii fix (»irtsi SlrnfUratt.
OS tDirb m mit (bnen »ot mit mÜ b<n camenrli eti^alttni bit ^Ii
finbtn 3>(taft(nitt fä^cn btnfclbtn Samen, venatoru u. f. 19. mit bti
ib^an Xtcamnn.
60) Bgt. Urfunbe oom Soin 12S9 bd Nakieliki p. 180 in
bct Zamttbitii 58. — Ibfunbe som Sabrt 12Si btl OUiDwaki de
ardi. Gdcz. p. 196 ; nee a caalellaDii aads sea qnibuslibet beneßda-
liia jaiticari tdIo. Ucfunbt bon Sa^rt 1267 bei Dogiel L p. 537:
nee non a potectate caateUanornin et camerariorum et a jadiciii eo-
TQiidein, ttttunbt com Sabce 125S bei GStentcI a- a. C: nou tra~
hantur ad jndicia noalra tbI caatrotqin, yd aliorum ^fficialinm. Ut>
tunbt Min 3a^e 1290 bei Nakieliki p. 214: Volamui edam nt si
adrocattu vel cirii praedictae ciritatia per caatellanoi, per palatlOM
■ea ipioraia Judices Tel aliei offidaFea quileacDnqne ia jndlciiui fii*-
lint evocati. — Urtnnbt »om 3at)vt 1295 ibtd. p.234t Ita ut ad nnU
Hn* jodiöa sapra icriptimnim poteatatam (ic. palatiDoraB, cutella-
iwnim, ]ndicap^ dignitatam, len poteitatnm qnamrolibet ae ofBcda-
liofli tribnnal dtari aut eitati reipODdere teneantnr), — Xtt^er bfefCD
Jodicea (ommen au^Vlodaiü, vladarü (yttoAun) wt, ttrC^e na$ c. l4S
bc< etatntt »on Uillita Z>nffi^)ni etn>efen ta frfn ft^en. 3» bn
Urtnnbt bont 3abTt 1387 bei eettmann, Bon Stbul C- 9 itiK Hi
MO fer VladarioB nee per aliqaoi judicea live ofBciales nutroi quo-
qoe modo Jadicaator. ~ Ißgl. Sttnjel a. a. O. €S. 73.
„Gortjk
326 ecß(< 8Sbi^ Sctljt^atc« QaflttU
gn, -^b^iim, l^fRb^fitn u. f. »., mti^ Vlle i(Mi Ao«
fo an Mc ^onb gt^tn mufttn, alS fte )uni(c^ft uimrittdbar
«Itle bn Citnfte unb ectjtungra^ in Xlnttxtfymta in Xnriini^ in
ne^tn bii^ 9{e4t fwtttn. SItr hrm tdoI ni^^i venn mir as>
ne^mtn, baf, me biefe St^tttn, auä) itne i^ic SorgtTetita
ftatt tiner Sefolbung mit Sanb aa^tftattrt xoaxm imb aa
inani^m SinEfünftm paitid))itttn. Son btm AafttOan nenigs
jlcnö f^n'nt ($ beltintmt, baß n mbtnbm ®&tent out^ tinm
Untlftil an bm ©nfänften in 3iII( batte*')r ungenig ober,
wenn auc^ wafiTr4nn(i4, bleibt cS, ob bic {Jim iundc^ft ße>
tttnben Untnbeamten, mt a fdbfl, nur auS bti Sjlac^tii ge«
ttommen tvmbtn").
SOentget flar al9 bit tigentlii^e 3&minifhation tritt bic
jDtbnung brt Strf^tSwtfeui fjnvot. XünbingS Icibct t$
feinen Stvrifel, ba$ alle ©eric^tägetpolt ft4 »Qein in ben-^iln«
btn beS Surften unb feiner Seamten befanb, baf biefer btt
3Q>el »ie bie ^Bauern gln^ernitift untermorfen ii>aren, tB nuc
ein eanbre(6t gab, unb bie (Erenittonen von biefen fiirßLi^
®Rt((ten, alfo bie Snieibungen ber SuriSbicttondrecbte uftti
btt Saunn an bte ©eiflli^fcit unb ben Xbel ^^enS erff
not^ ber äSttte beS 12. 3a()rt)unbeTtJ begannen; aQein vnt
nun im einjdnen bie S3em>altung ber ©eti^tc organiftrt nur,
ift )um S^eiE nur nat^ SSafitriieintic^fett ju be^men. ^
ftt^t junilc^fi nur, bag aui$ in biefn Sejie^ung bieSurg fiht
bie JtalltOami ben aSittelisunft bilbcte. ^Der AafteUan, ob«
unter feiner TCufftc^t ein Sc^tofric^ter (judex caiki) , hbtt bie
61) iDaf bn JtajttQan unb btt monatarioi Kntdtft an ben SüitAiif'
tat bn SiDi hatten, fdjtint untre anbtni on* bre Urtunbt Mm Sobtt
1248 M Voigt, Cod. dipl. No. SS fttienta^tfinL — SM bn 0»
fnnbt Bom 3abn 1279 bei 6ttn|tl, Qilunbtobutb Ro. 70 foUut bft
Snfafftn be« Jttolttrt ^fim Um ^^iOQ rini ftolbt SUatf Biiri eba mx
«rgenti dcnariati monatae CracoT. unb bttn Sa|blliui bon Xtatou no^
Strtauf lua fleten gntiatnrtn cbtafo oiti jd^tlUt Bt|atUn pro jndidii
«t oanibm DttlitatiboB, qua« aobU «t cutdlaao Cneov. as
$2) eun|t( a. a. C. e. 71 fifitt rint Uifnnbt twm Sfl^tt 1357
an, in tBtläjtj Sffi^of X^mat »ea SrNIau ftfnrt Bütitü «t T«aatoHt
Sabitnftt tmifint.
..yGoogIt:
Stitdblfd. 3aattt infinit. 327
o^Ic ecn^t^ifttt Übrt AÜe i&ia^t^tnm fnitefl SS^nfS "X
ob ober t)ie niebtm unb bü Untmtiitn (judicet iofcrion»,
nibjadices)'*), mtlc^ (tduftg in Urfunben amforninen, tinunb
bkfet&en finb, unb ob fte etiva btn fUinern äSejiitm (opole),
in votldft bie JtafleUantt getfitl, vorjfanben, lägt ff^ nit^t
beutlic^ nftimm, t>»ln»^r nur auS b(m Umfiönbt onmut^n^
baß bie @(^(ibung bct @etiäitag()va(t in eine ti6^tre unb räu
bnc ooDfomnitn urtunblie^ feß fleftt^Of unb bo^n bit Iffitne
6S) JDf( giXBICl : ad Judicium cMtrI DOn Tomiant in in Uduabt
eam 3at)n 1213 bei Voigt, Cod. dipl. p. 9 fommC fc^t; fedufEa cot.
Vbtntaftibfl (rffl rt au4 : nee caiUUani nee judice« cutri inter tot
jadido ledeant. (Um tmittt gocmri btr Qiemtfon Ift {. S. tn bei Itc
ftmbt ootn Sa^it IS54 M Nakieialii p. 171: ab omai Jumdlctibiui
et gnTamiae caatelUni — nee citentur , ncc citati obediant caiUlla-
ak, esc«pta ooatra msjcHate. 3n *« Utfunbe oom Safrr 1302 tn
Cbn=9Tdf^ia[>Xvdiic refc^etnt unttr bin ämqm ein XaftcIIiin dor iCiti
f^n et judex ejusdem caitellsniEte. — Ißaf bcr judex caatri l)hifft
iMb[fd|(inii4 KUX eteUotttntec btt Sta^tUan aan, gt^t autt baraufl
t<»ct, ba^ b(( &Ulatxttttir btr fpdKrn Jtapftant, an ntli^ bfe Qrji
ninolgnrtititjbartelt brr JCäjtcIlanc äbergtganatn xom, btnftlben 3tttmn
judicM caitrenie» f^itin. ajgl, Cromer, Potonia p. 1S6. 18S. 3n
Ua UiIunbcR giata Snbe btt 13. ^aijrbunbuts Ecmmt et mitunCn tat,
ba| in btn ^cugcnunterfditiften ein unb baU^bt SSann als tm Btft^
«iDtitr Xtmttr angcefbcn inicbi j. 3. Urfunbt Dom Zai» 1294 bei
Eaczyniki, Cod. Thomizlaas caatell, Gnezii. et Juden. Daf I(^
tm judex bcbeuCct bann Kafyv^iitmU^ nol judex curiae , ^ofnifltre-
64) Inferiores judice» u. fubjudicea niub<n \tfyt ^dufig in llrlun-
bcn nn!(i()nt. Uttunbe Dem 3atiK 121S, im QiDpfinIbuiti bei JOsmcavittM
i/i $aftn: ab oniiii pulaliiiorum, caalellanorum et aliorum infcriarum
jiiilicuni judicio seu juritilictioue. — Bogiiph. p. S9; ab oinni ju-
lUiäione pulatiu. castetl. et ornuium judicum et subjudicuiu.
65) iBgl- ettnitl a. a. O. C 74. Uttunbt vom Za^n 1S86 bei
deijf ielaki, TioMia; A quocuniiue conveniantur, tan in cauiia
Mjoribui qoan miiiaribm, »ve lit Judicium Xfl marcamm licut pro
lorto, live m^ua per eonioi judicea terminentur. 3» berfelfitn Uf
funbt ^|t tt aeäli Abbaa doiHUi Tinecentia habet judieara in tioaii'
ffibaa «aif aacripticüa vel libnia (^uaas anbieqaentea: Mach, Ki|[,
SednnadMte, P«dnadMta, Glowa, Zaglona, Secgriven, Chanaba, No-
Kan«, Triau. iUeg ift fi^Ki eine alte Siä)nibatt fiir iBi«», bot
e^vnt («ladiua), Kig foU »ol kiy Iftiftn unb bebtutet bat Softe«'
nt^U, bcn BKWifampf mit btu Anätttl, mit ateg linen {i>i4)in mit
hm ßäpotit (pugua cuBi glatUo et baculo, mit ti in onbcrn UTtunbta
..y Google
328 Crflt« 9u^. Stffjt^ntc« Sap(tt(.
fifit t0o|I twn inun niffcem ffti^Um gAbt lorAta fomtt.
Sbm fo bni^I iß boS en^[mtß bn Aaßeaanris jn bm
^ofi Scripten (judiciK carite)'*), mrfc^ feit bem 13. 3ati>
(unbtrt (inttoitntcn, unb nur fo cid machte feßßttien, baf in
itnn Seit bic U%Uxa tinc Ttit oon XppcUationft:, foioif ^
nanc^t StEQe bad Strikt f&t bte Sntniunttdtöeinocfcffaia
tdortn •')■
iCai @erti$tdi>eifa()ten ftIBß, btffm eingdMtnt of
aus b(n fRe^tSmonununten bc8 14. SajirfiunberM rinifinnufa
nitnnbatc füib, ^atirrifirtc ftc^ fiau))tf(ld^<^ babur^, ba$
^fit) ; Mt btibnt folsrabcn f!nb, wh ah gltiii) ft(ra nwiltii, «cOPl»
fcn: Glofa ifl eaput; SecgriTeo f«^« aXart. Sit brri Itfttra Xattdft
Ibt tnEt oiQia bunhl. 5Xan Uontt an ha&bs bic 0ä)mU. Snfuniir
6<f Neatao« an Contunaj wtgtn scrrdunittE SttOung eoc Okri^l ^o*
Itn? na<!b tinre Udunbt com Sa^n 1357 M OUiowaki L L
p. 167—75 f^rint Glowna, ZaglowiM u. SecgriT^i rin mb ht^füt
gu fdn; Volumai tarnen quod bominea ecdeiiBe a aoluüooii poM W ,
^DU Zaglowna live Krwswa iceif gnyni«a didtnr TulguiUr, f*"
■dUu ünt iiempti et solutL
66} 6^1. eteniti o. a. D. 6. 77.
67) «a^ ({nn UrEunbtDoni 3a^l2S4 M N«kiel<ki. »iad.
p. 209 u. 10. »urtt dn ettttt iipritr ffi(i|U(4i(n 46« dnt h««*!»
}ucrß vor btm haCauci; Xaüeaan angtbta^tr bofelblt BrrfranbtU unt m^
ttm ifitriast unb ftintn Soconcn Hdeatibai pro tcibantli »ftbtc «»^
fintommtn. fflgt, ettnset o. o. O. 6. 77.— 3n Mtf« ■&»ffl«'4'"
■ prdfßifcti »Ol b(t gflrff ftibft, ober an fttnrc Bfrilt, »if in W fl*««
SonbgtclC^ttn («^d; liemikie) bn: yalatin, ntldxm fi^ in IS. 3*4^
^unbnt bit Olcric^Ubattdt aber btt 3ulita (JCammctfiK^tt in I>ti>t{^
lanb) fluifi^IitSHt^ flt6*rtt. BJflI. Brfunb« oom 3a6w 1264 ffa bi« 3»
bm, bei Bandtkie, Jus Polon. p. 1 iq. Xulerbcm \ä)tlitt bn JM-
latln (Solffobt) aui) eine ^olicti'^ufKi badn aujgeäbt {o t^^' ^'
tr, nxnlgftcnt in ttnitt fpdttm 3iit, bcn ^rriC bn fBaarm V ^^^
mcn, bit Juf|i*t ibn aSaf unb StnJidjt jn fi^nn anb bit Snittaw«'
tiniia gtl Nlhoftn ^ttt. SgC. Ccomer, DcMriptlo Pdooiu t- ■-
p. 148. Sknetoiki, prnwo politycui« nnroda poliktsgo. J'^t J^
p; 161. — 8">« ""fe BtTOoItung bitfcr ftintt aJtrl^Mbarttit JWt " W
awt fhttottttrttnbt judlcei, ml^t in btn Urfunboi bt« 13. aa*^»*
btrti $du|1g tnvd^nt iMcbtn. )Bq(. Urfimbe eem 3a^ 1292 bt< ^*' _
kteliki I. l, p. 158. Uttnnbt vom 3d^R 1879 W Bttnjtl«-*»
€t; 70i »1» qood ami^hM qoUEbet outellaaii* et palatiaiM a»'*^'
«BHM Jndic«! «orun. nrfmbt Dom 3<i^ 1290 M N*ki«l*"
.1 I. p. 214.
..y Google
tft&ib&i. Sttnta SufUiibe. 329
täsgeaM, »tt im ticutfi:^ Sln^, e^dffrn M Üt Uif^s
fö^« ^rtoecttttm, fonbcm bü ERti^trc allein bai Uit^ril oud«
fjina^oi^. Xu4 nt)4 in fpitrcrt Seit bilbettn OIi(^tcT, ttn»
tntn^tn unb 9totai aUrtn bie rcc^tf^ret^mbt £Btfi6Tt>(, loclc^e
suc Don bm ^obra Sromten unb bfm vetfammelten XbtE um«
g^en tDutben*')* ^ Sttittimitttl ntrbtn fc^on frAI) bte
TÜUffuti^ beS etb(5 von Seiten miittm ^nfontn (Sib>
^feO'^f foivie b» ©ottrturtHe bui^ dwetfamjif mit
'&^mnt u^ jEnJittcI, glfitwnbfd Siftn unb flebnibee ob« lab
tri SBoffirr enoi^ttt"). Zl$ 6tr<tftn crTc^rinm urfunMic^
68>S3l. 0t(ii|tl a. a. C.6. 78. Lelemel, pocsftkowepnwod.
p. 138 bnaecft gang rii^tfe, bofi bie Sttmtdmin eon bm ^Irftlii^tn ffie
Tf^ttn« »raa nid)t (ii( Cnlti^ung bti btufftt)» 9t(d)t« mit {{lain om
banbcn »oi, btt (SuHuntnttiafltn in JBttra^t bti Stti^ttbnnaUung gdns'
lüt) oom •utt^ttm abbdngfg gemault ^litttOr »d^rcnb fit na^ b(utfcl)cin
8tt4t aU 6(tiiff(n boc^ an bcm Skic^ eEntn C^dlf|en KnC^ril rrijielttii.
69) Cromar, Ddcrlptio Poloo. 1. I. p. 150 : Judex cauiü et
caatrorerüi* privati« DobilitatJs diiceptandii et jadicandu pneüdet,
Utk eom ■ubjudiee; qui ejtu e«t lodui, non vicariiu, loco tantain
\nf«Mr. Nourioa «criba ett et actaaito« jadicü; led habet Ipie quo-
qae in judiciU Joa dtcendae gententiae, conauetadlne mag;!« quam le-
pun praeacHpto. — UcFunbÜE^r Sarmcl eom Saint 1S56 Em Sojiialbud}
btl dnncapfttU js^ofni! Not Sobetlaiu jadei Kalüaieiiü« ootum fad-
■01 qnod cum in Pj'fdri in feito logadennm pro tribnnall
inBiinmni ad hcienda judicia cum nobitibna teine poloniae prae-
H«te eoBit« Winbantha capitaneo poloniae nee non alü« et plnribni
Üb iigaSd qoi tnnc Jodiclo praeiidebant — ditcretn« Tir, etc.
70) SSgL Annal. Poznan, btf Saqnenberg II, p. 66 U. 87.
71) S^ Uitunbf «in 3a^ 135S (eibimirti Xbr^cift im Dbtt*
VdfibiaI>](n^iB gd ^in), WiUf^t btm Bo^t M Jtlo^n* OtoboC bot
Wft dnallnm com bacnlis, jua farri et aqnae. — UrClinbt pcm SO^U
U84 bri Lfllewel, poca. pnw. p. 202— Si Omnibui eciaa ibide«
t^u Inmittendum. — — Utfnnbe vom Satin 1296 fib bat JHoftts
^MM (Dilflinat im Ob(r>)>rJfibial>1Cc4)iD In 9ohn): damw iunp*
ia pnedida «iritaüf locatioaa obumdi mudom et formaB jndiciua
■wrcendi, timt e*t pngna dypei et gladu et (erri, in oauibii* acut
Jm BOTÜoreiiM exisit et rnjuirit. Uitwtbt Vom Safirt li96 fAt bot
Kttttt e«bin (Dcigiml (bnbafclbß) i dDellam de gladio et doelium 4«
budo, examen feiri ardeatü et ezamen aqaae &i^dae et femotii.
.„Gortgit
336 Sipee Sii<f). 2>ref|t^Rttt Sapiitu
t>ai SApim, baS •^dttgcn tm jDi^, boA SUbecn bn ®ettt^
fKiritr, baS Sn&rtniun bec SdlTt^tr; hU Sa^mmrituig oh
^dnben utib $Afim "). S&r bie äfftntU^e ei^nfettt ß(tiU>cii,
toit f^on ainlljnt, bie @erantmt&iitgr4afUt)e}iTfe foUboiif^
eilt unb tntric^tetm, im %a.iu boß bct 2^4tR nicftt «nnttclt
»oib, gtmcmfc^ftlii^ bic bemS&ijten sufaUotbe IfrübrnShiße.
TUA lefttra werben eine SRotbbuge (gtowM, caput) '•), foboim
70 SSaif, 50 aSaiE, 15 ^RoiF, 12 aSwC u. a. tmijfot^
34 >><v9 ie^ (tnwritti, bai aUt bieft nttunbni btutf^t« att^t
»trldiifii.
7S) ffigl. Urfunbt catn 3<i^ 1296 (egL Vnrant. 71): Utroncs «t
■poUatorei, qui «■>■ et ipMnim honlnet noIeataDt jadickn, detwl'
bre et poenim MMlm«ded oaDcapatain recipera, ftirei ■nspendere,
ucrilego» rotare, faUario« comburera, muiibus, pede Tel mann bm-
tilare. «^1. Uctunbe com 3a^rt 1264 bei Bandtkle, Jm Polo«,
p. 8, tcDfclbj! autd btc Qonfitutlon aOcx unbHocglti^ni unb boHiliäin
ddttc b«l asiibcrt EÜiel 3ubcn gtbac^t niib. Urfunbe »om 3a^ 124(t
Soviotftndi btl QapUtUXc4>o' i" 9)sfeni caun« M>IuiiiDiodo capitü ant
Dnmbnmaram noitro Untiin jndido rDierratü. 3ii ber Urfunbe m»
3a6n 1352M FSjer, Cod. dipl.Hung: IV. 2.p. 151 u.SS, In mtl^tc
bie (SctmCion bn SStabt bei Xbtl Don eiQrjtf, Ktnmatft, bcftdtigt nriibt
be^dlt fEtfi bee -(»rioa oot ben coiueiutu dncalic füt bfc decUia apitä
et iDembronun matilado.
79} üaf. UrTunbe tinn Safite 1282 6tf Sedmann, Son 8cbD(:
Bon poeoam capUi« aolvant. — Urfunbe som 3al)it 1286 ^ BoflO'
»fa (Ocfginal Im Dbeti^idfibialilddiit)) : capat . . . non solveni. Sgl.
euniti 0. 0. O. &. 24 a. 35. e. oben TCamnt. 65.
74) fiiel. Uctunbe com Satire 1213 für Dtobot (Büiim. Xbf^rift na
Cbtti^dflbialiKrdlb) : et tarn a nostro qDam a noitrorum judiäo
praeter septuagiaU marcanun Judii^ qnanun medietatcn nobti per-'
ÜDcre toIddkm. Urfunbe com Sa^re 1238 bet DamalenicE, Vitae
Arcb. Gaez, p, 101 — 8 1 Nee caput mihi aut meis solrant nee tepCU'
giDta. Urfunbe eom Safere; 1242 fOr bat Jttoftrt 8nHa (Ctiginal in
Dberi^rdlibialiXn^iti) beftimmt, iaf aUt UcbcltfedrcE, uti^t frctf 9ütm
bei Xloffert molatiae qaippinm leu violeDliae iaLulerint, mftgcn fit
nobilei MTe IgnobÜM ftin, an btn -{Xriog poeoam quae •admMMBat
didtnr debebnnt et abbati — poenam iolveat quae pintiiacMse nun-
capatnr. Sgl. Urfunbe Mm 3af)Te 1296 ta bei Itnmtrf. 72. DifaMe
vom 3<i^t 1986, angcfA^rt in Knmerf. 71; capat teptnagint«, quiB-
quaglnU aon *aUent. — Utfimbe ben Satire 12S4 bei Uiiaowiki,
de irchiep. Gdetu. p. 196 1 li aotem lolndo ad poeoam 12 marca-
..yGooglt:
matUl. Snitne Suflibibe. 331
tnb malt ift wA ou^ ha» SB^db, beffra Sttro^ f!4 cU
wcfeitS noi^ betn ©tanbt beS ffirf^agenoi, anbcinfritj no^
btn etuM verfUmmtltm ©lirbim ric^tttt").
SBdtiienb bü Itbtniniflration unb- baä ©eiit^tgtvefen naA
btefm ©runbjfigen im Sonbe gtOTbnct wann, bilbttt natürIU(
Me Werfen bed S&rflen unb fein -^of ben ^Rittelpunft M
(Baaytn. £n S^^rft, im JScfig alln 3[bmtni{hattond; unb
(Sm^tifittoalt, ifgifite btr Jjfomt tuc^ un&ff(ii4n!t unb m
nannte bie iiitm Sßtamtin, xoeläit in ben tingclnen JCaflcIi
loneien feine IRt^it veitraten. Zm ^ofc Telbll umgab i^n,
tttäii )u ffintm ifierfönlic^rn, tljeilS jum if entließen 2)itnfl,
mu SRtnge von b^^nn unb ntebmt Beamten, wtlött fic|»
fett bet erfolgten £i)eilung bei Sttii^ oui^ an bem >$of(agec
iAeS einjelnen ^erjogö niebnftnben. %n i^rn ®))i§e ftanb
äberoQ, wol na($ altgermanif^em SSorbilbe, bn ^alatiit
(Wojewoda). @i toaz neben bem Sütflen ber >&auptanfö^rcc
M Xbdä in Actege unb fc^etnt juglei^ nic^t obne SlnfTuß
auf bie Ernennung bet AafleHane gewtfen ju fein "). Sieben
i^m (tf^einen — bie JRangorbnung lägt flc^ nid>t etfennen —
bet Aanjter (canceUariuB), bet -pDfrii^teT unb nntetbofttc^ter
(judn, nibjudex curiae), bn SißaifcgaO (m&recalcuB , agazo)
unb Untetmaif(^äII, bet £dnimeitt unb Unterfdmmeter (canie-
nriua, subcamcrarius), bet SioTleger (dapifer")) supdapifer)
mn eTMerit et mpra cum dnce ipaun dividit ße,U bie btttic^nfe
Srilagt; XUbn liedmdäeilft unb piednadziesta.
75) Dai dgcntltd|( S(^s"b tcitt crft in brn 91td)»inDnuintnt(n
bet 14. Satirbuntim« mit iSiflimmtbrJt ImMt. eeltinel o. a. Q.
BtauW iwot aul Uttnnbf Bom 3ab« 1122 bei. Sczygielski, Tiiiec.
F- 138 anncbm«! ju bilcfcn, iai bai aSe^Tgeib tine« Sblen 12 aSarC,
cinrt Saured S Ültiii:! bctnis; allein tfl f^titit, ba^ bicfe Sununtn nut
bit poena, btc Sugt b({ti^ncn. iDcitn im Sap. 57 bei äJitliccr &tatütt
Wft rt: naä) altem ^tttommtn jQljIt ein SBouer, ber einm atibttn «•
fdllagtn, 3 matca» grossoruia, unb mint bann a poena hümlddU (od
Tini mfEoboyatwa , Ucbttf. Bon 14^9) fcei.
76) 89I. Galiaa p. 18&: Seihen», qui tunc militiae princepi
«at. p. 139 litigt bnfclbc palatiniu comea, bitaleicf^n p. ISS. —
p. 194: Interoa Scarbinunu Cornea Poloniae palatinui; p. SOO wftb
berftlbc miütiae priäcepa genannt. — ißgl. oodl P> 1^ u. 117.
77} 81n dapifer miA f«^» wn <Ba(In< (p. 1^) nwdtnt
Dg l.za..i. Google
332 etjif« SSui^ £ctfi<MU< eapftfU
in ®d}tnt Unb Untctf^ml (ptncenia'^, Babplaceru), «As
Ü^ btx -^off^ttibtr (scriptor corUe) ^. @te TCOt etfyiba
fi4 n(6fi ben AofteQanm mit bnn (Sdtcntitcl twnmea, cw
tes*°j ^bcr fcie SSaffc beS äbrigtn Vbtid, n>aien abci jngloii
au4 ^itifntgen, »tl^ ben fteitn @tanb bn Station tnftnsrit
Um %b'^m gegenüber «ntcattn, M n fie, btßimnt fc^a
am @c^Iuffe bicf« antobt, noii «itfi^icben« ob« En bet fbl:
gmbrn, btt bn K^tnung gu Statte jog unb mit $nm fcß>^
f&nnlid^c Sanbtoge fittt"). ^terbur^ flonbra fie ntmfnts
78) SIll pincecaa M Gallni p. 9S.
79) SgL te Sttnff aOn bbr« ■^fdnttc Uc eitrie^ntt Brilagt.
SO) Sgl. Xmnccftine 4.
81) Sinti roliljra tttri «a^ im Zoit9eUtla»'t ge^Utnoi baiM«'
gtl nwdtuKD bft flatl)tüi|lfn btl Stinc^l Ottllcb Don 3mUfiilttB bri
8nlg«r, AnoaL Znil p, 100: poatmodom — praeclariuimo* fiBo*
NOi Boleilaiiia aGHUiconem cam aioriboi eonim, filiabm iciliGet Re-
gam Ungariae «t Rnuiae d« reglonibi» am« feät ad generale c«l-
loquinm venire (ic ealomt, bit fBitmt Boirtfiw'«) qna coUoqw
la ciTJtat«, qnae Yocntor Lantdza (SfCiQq) cnn regni primatilNW b»-
bito «te. iDit^ftr eraaDtttcn prlmatea finb ftinc Xnbnn aU bl( ba-
ronei, b. f). bie Stamtntr bit ffitkbtntrdeci. Dal tr^tlU out eitio
Uriunttn out btt Ictltn ^dlfct b(( 13. 3atit!)uabttt<, üi bfntn mRin»
ntr bi( conienaDB unb coiuilium btt Horont {u fttrfflic^tn Vt^äfitlSa,
nbn nit bei Abdgtn XbtU gtbac^t »(cb, bn btlanndi^t trft oiti fpÄtt
|u tintn TtBti^ an bn 8ltiä)ttagta gcUngtt. — Kut dnigt mfanbU^e
Sdfpltlt.. Sm 3atn( 1181 (in tinti Bt^aonglurfimbt Mm 3a|tt
1258 im Cbti:>3>tdilbial>ltc4it> tnt^aUtn) bcftdtiett WiidiiUu dux ■•-
gniu polonocnm btm Xbtc cdn Subin bit ftrioittgitn ftinn: SaTgiagiC
cum delibentione onmmm bironum. — SgL Urfnnbc Bom Stil}a iXt
bti JabcEjAski, Archiv. theolog. I. 3. p- 327: de niBturo bannna
nottronmi coimlio. urinnbi eom 3a$n 1254 btt Bandtkie, J«
Colm. p. SZ7 — 28: de commnol coiueasa baronDm lUMtrcnun. Ilti
lunbt bom ^ain 1255 bei Lelewel, pect. praw. p, 106: ezc«^
tantnm cenununi lolutJoDe quod um de coiuilio bironam noitroruM
pne nliqoa necewitate toti terrae inititueremiu. 3n btt Uttunbt Boa
3a||tt 1257 btt Fejer, Cod. d>pL Hung. IV. 2. p. 443 fagt ^m
(OS Boltliatt) Doti Jtralau, tr iabt ftittt Stmablln Äunigiinbc it^dcv
t^t de coniilio matero Vulai Bpuc. Ccacor, decretoq«« oauüaa
opünatuiii DMtrorain et bamnuni, unb Snrbibt.i^T btt tena Sandeo
auf ben Kalt) ^^ Sif^ofl ^tanbottia een Jttafau unb ex decnto
onuuuin baronam ooctrenun. — ijai 3^n 1295 bcßdtiatt -^criog y^
..yGoogIt:
maWä, Snttne Bnfiiliibt. 333
«U Stomte ÜB %{tx^ttt, anbrnifti» als bfe Sntnttc M
gef«inint(h ^eld bo, unb in bieffr üfttt risent^tnli($(tt BUU
lung, fonie barin, -bafl btr "Xbei ein frritd IEigrat^um0r«&t
«n feintn ®&t(m von Dom ^nn (»atte, tfl btt ®ninb gu fit>
4en, tvej^alb fetncS jenn Xanter tn 1>oIai etblii^ totut.
aStt^mb in X)nitf4Ianb bitft SiMit^Irit mit btr btr fltinmi
£el^ übtt^iipt ^anb in ^ant> ging, boit alfo baö Sntertffe
tm Seamtcn unb btS gfringtn Wtld Abneinflimmte, gingta
Mbe tut auAtinanbn. Zit 9Raffc btS^Cbct« btfanb ftc^, mt
htmattf im fnirn tiUi4int JBtfti i^m ®ätrr; fle tnn bun$
Irine St^cn on tin)eln( tri^ne ©er^^t^tn gcbunbm unb bil>
iwte tia^n um fo me^r (in ©egcngimfc^t gtgm bciglric^n
Seßrtbungm cttoatacr (t^tnn, ald {tt ffn ßc^ au^ nidt ben
grringßtn SJort^il ouj btrcn Sdin^fn, oirimtfir nur ein 3[uf>
(eben bcc altm Slei^bnti^ttgung atter Xbclömitgliibti tnvar«
ten fonnte. 3(uf btt anbmt @eitt (attc abn out^ ba gfArft,
»ie man Itt^t einjttfit, aQt Urfac^e, fein dmtnnungSre^t ju
bm SBärbcn ju 6e^u))ten, unb bieS um fo me^i, ic rat^
eben ün Sauft btt Btit jtnt S3tamten jugleit^ aÜ iRepT&[a>f
tonten bei "Xbtli ifim gegenfibergutieten unb fld^ caa bieftr
i^ Stellung ^ttouS out^ Iiejtimmttrc formen juc Sefc^i^n*
Ittng feiner ®ewalt ju biEben begannen.
iuS bei tiid^eriam X)arflcIIung bnSrunbfbnnen, in wcl>
4en fii^ baS ^aatlic^e itbm ber 1>oIen vom 10. iÜ gegen
ben <5(^(u$ M 12. 3atit^unbertd bewegte, wirb man bereits
«tannt ftaben, baß tiier au4 bte Airc^e t& ju biefer 3eit
no4 iu feinet befonbem (lolitift^n ^teSung gebrockt IMtc").
BieUne^t fc^eint ibte eigne Dtgonifation feÄfl nai$ ber but4
Äajtmiei) 1- etfolgttn SBiebet^erftcSung beS dtirißent^umd nur
is9Ct ben 8ti(anf eine) ®ata an bm Sir^of So^nim eon ^Jafoi mtt
icm 3llfat; Temm qnia de commnni baronara noitromm conHiun «t
ooaüK« itatuiniiii nt nDÜam prinlegium robur finoitaüf aliqcml ubti-
Bot lüi aottro muigao et altima »igilla eiiitat ligillfttnm, propttr
qood pimeieni pririleginm innoTari juMimoi «t noitri ngilli nagni et
oltinl numaine roborari. IBgL JabczyAiki, ArcbiT, tboolog. II.l.
p. 97. OJitt iaxii i^aÜ^ SeftdUsunelfoimcl In Utlutibt M Jab-
ciyttki 1. B. p. S66.
tt) 3n XU^imn »xtt H n{4t anbtcl. JBsI- 9>atacl9 2. C(. 86.
Dg l.za..y Google
334 et^ttfßtiih £ttli(^ntt6 SsptUt
ft^ «Ibn4^ fcttgeßeat ttwbm gu fein. SId^ (Sngot VIL
flogle fn (dnent St^rriben an JBoIeSfan Smiafp, baß Mc
flMf^ftfe 9tolcii6 in IfitKtn s'<>'^netni SffttTopoStamn&aid«
ßtlnben, uiA t>a$ ffe balb I)in baCb bort it)a Sibindtira
fUi^ttn"). Vuc^ bie Sinbung %rt ftipfHi^Ri Stgotm ffial»,
Cif^off' t)on fiSfUaom, irdc^nr im anfangt brr 9Irgiaiiiig
Sott^totp Arg^wouftp in $oI(n nf(tini, iwri Sif^dfe tb*
ft^c unt> rin {anentf^tS Sonett fitett **), mochte jiti Orbrnns
ticfn Sciti^ttnife »tnig (eigitiagen ^oiwn, ia aft im 3a^
1123, fooid ivit miffen, bn @ätbtnall(gat XtgibtuS, I6tf4ef
twn XuScuIum, bie gtgenfefttgen X){6ctfangtenj(n bn ttntctnm
eiStfjämn feftfltate-**) unb no^ im So^rc 1133 bn eijU«
fi^of 9torbcrt mn SRagbebu^ eine Urfunbt »on Stmocen) IL
nlun^c, in »flc^n bie angeblich alten SRetropoIttann^te ffi'
neS-Stu^U &bn bie polnlf^cn Sid^AmeT befiittigt »urbra*)^
^antann babn annebmtn, baß bie SRt^tt be5 Cigbift^ofl .
von SneTen nft am S^Iuft biefn ^eriobe Don ben S^rt^
fm wn Arafoit, fSreStau, SebuS, $ofcn, JCuiairim unb aSoi
fowim unbefhitten anrrfannt roucben, mit nield^n Kntitnn
nmtg bann auc^ fo{|Ie<(^, rote nni ftlien werben, eine aOnub
ligc Sibebung bn Jttrt^e gegen bie toeltlic^e ®en>att bn %tti
Pen begann. Bieter war fie biffn, fooiel fi* etfennen Idßt,
v&lTig untenvorftn gemefrn. '.^attc au^ ^fab^Sianp .ßennaim
cinjclnc Sret^eiten i^ bcwinigt*'), mag 9ioMlaxo m. ^tterm
83) Sei- Cop- ^^ Xninnf. 19. e 186.
84) BsL OalUa p. 188.
85) Kat- St^icfCf XfR^netf^iittt M Jtbnfgitt^t Voloi. 1. Bl-
6. 152 ff.
86) iB0U Sop. 11. Vntnettung S6. @. S8S.
87) X}it btibtn r4ltfir<^'PMnifc^tn St^nUcn btt ettngcl 6. II
nnb 63 ilbmaUtltl bitStotii; Wladülsui non miniu itreauitale DnDda
Ulnitrii, qattm teligionii derocioae ioMgub. IBc ecdeaüi PdonUe ob
nortem 8. StanUlni omnem libertatem dedit. Soguji^at (p. 99) bv
tCd|ttt, baf rofabqSlam (netft (nAiafau uthedralem «detiam fniida-
vit rnib 24 Xanonün: >afelbft botirt l)abt. Srädn ^tten nid|t Xonoiiti
ttt , fonbrm btr Alerut überhaupt ben S{fd)of Don Andan enoib^t. —
3ft bitrt K(l4^4t bfaränbtt, fo llt^t man aud) (ifKaut, mit fpdt ft4
bit «(mrt^U ftltt burdlftfte. Chron. prluc. Pol. 1. I. p. 90 f^TcOit
btt 2>otintiig »an XO XoncRttatlpciUitnbcn tn SCxalm SoMio» UI. |D.
..yGoogIt:
mObUd. Samt BafinbL 33S
tem SetflrftI frinrt Sottrt gefegt ftfn, im X%nrinm in«
tnltym ntd^t oOnn bte Qtättt unb Untnt^ancn bct Ah^e bU
gegen enbe btt 12. Sa^^unbttU bn ©en^tigtwalt M ^t
fm anb feinrr SJtonttm unb ftanbcn tnScjic^unfl oufSirnße
mb Xbgabra b«i ®ättm unb Untn^Mnea bef "Xbtli mU*
toaaata Qlnd)'^, fonban ti f(^nt au^, bafi bei %ittft bk
Sefcguns bn f)6i)tm gtiflli^m SBftrben «n fic^ snogcn fiattc
mb f!(6 außnbem oiclfa^e Eingriff« in bit tti^tü^m S}n>
^tniffe nloubte. „^^t ftaft opottottfc^ Vnfe^tnd, fon*
btni na^ bnn ffiiUm br^ Sär^n nwrbm bei eu($ bte iB{>
f4i^ balb %itxi)m balb bortfiin oetfrfit", fc^A ^afcbol IL
an ben (Ersbifi^ef von ®nefm unb fobeilc il^n auf, trog ber
fiAcnIm, mld^ bei $ütft nnb bit ®iofnt beS Steinte ba>
gegm If&ttmt bin iidfifltid^en @tu^[( ben SJIetrojooIitantib ju
letjiai, bomit buri^ bitfc engere Serbinbnng mit Rom unür
ai^>rm anib iener 3Xt^t(iu4 von bei £iic^tiibgen)anbti»Tbe*>.
Zteffen üb aaßerbcm noc^ im Xnfsnge M t3. So^r^btitS
auf bte f^nienb^n Sebriirfungen bei Atic^e von @eiten be^
Sfii^n ui^ bcS ZttU, bof bn ttfleie bie Dribenben aa ben
Somfin^ unb anbern ^fümben »iaKttt^ oetg^t, bof rr
ben ^^la$ brr ffiirc^fe, bit ^atrune ben btt Pfarrei einjio
^, bag bte Untnt^anm bn ®et^($(dt fteuem unb iml>m
ben müften utA enblii^ fafi äbeuS boS 3ef)ntTet^t bcr Jtti^e
blatten »iib '°), fo linnm tolr aUei bi^rc^ }(nalog{c m^
aimtijmen, baß unS (litrin auc^ bie @tunbgi^Se bn Stellung
S8) Xitt« ei^t oul ttn tt^cn, f&s bit Jtir^tnsdtrt n# ftEt im
XBfimat brt 13. 3at)rtiunbRte bdufletr auigtffeattn OjrraiHontinloUtgfni
^Di. Xdnc Urfnnbt bcr VcC mböfit täfi fdn, atlfy wt htm U(tni
«fniEl U* It Sabr^anbnH <Hl«t|ttn yt. Ztä) Damalewici, Vi-
tM AtA. Gatxa. btmatt, tut ■&einif4 JCittliftt, Otlbtritiof »D» Sot«
fn (1199—13191 auf tjnct aOecmtiiiui SScrfanmUiias rt bm^fttt
iaht, laf bn JtImM mit oDcn fflntn adicripiidli unb «abdüt eon ]*>
ha atin[4«n (Sen^t bttteit Trin foIRtii.
89) Cgi. Raynald. um. occL ad a. 1102. Hanit, Collectl«
MOC. t. XX.
90) S9I. Bcequlgny, Dlplomata, ClurUa, epiatolBe «tc, 3t|t
IWtitm Sanbi mtfimc Gi^tdbm Snnoctn}' m., ontgt^tSt: Nont« Jan.
«07. — IV. Id. Jan. — VI. Id. Iwi.
..y Google
336 €tßf6 flSn^. Stt(}c^ntt< ßapfttr.
Rt^mtTrtt», nüS^t tut Xx^e tn 12. unb 13. SoMunbect
bn iBÜÜl^m ®taalt gegmä^et tinnafim. !Ran fitl^t, bet
fSnfut^ beS ^tiligm Stonidfaiv, trnn SRi^biouc^ tn fui^
4tn !DIii4t von @etttn bn Xii^c tinm 2>aiRiit entgts'^»^
ft^, war »oSfornmen of}m aUßtramt, tn ba6 gegtafrit^
fiSrrti^ttnig betbn bunbgTctftnbt %oism geblieben unb btc jttr^
^Qttt fi(^ auc^ trogtirm, baß tf»rt iBlrt^^fe wa^tfc^emäi^ f^M
j($t fi($ an bte SB&tbfRtrdgtt beS 5tnd)i aa^tf^lo^tn Ratten
unb mit biefen gemeinfam btm Süiflcn gtgenäbtrttatm, bo4
im ®an)Rt unb (Srofm ftineticegS in iigtnb einn SBcife MB
bn iseUIitben StisaCt ^ti gemalt
€o fttat ftc^ uns benn miSi bitTem XQm bie aUvoImfiftc
SSrrfafung alS eine in ftt^ mtnig gegdebrrte bor. Vuf ctnn
breiten Untniage ttneA tfiei» finrinlid) unb bingli(|» tb«U nur
tinglic^ unftften, mit vieltn jDienjlen unb abgäben 6t(afteten
fßauerßanbeS erbebt ft(6 ein in fetnem ©tunbbeftg frein, aOen
feinen aRitgCiebem glei<b( 3tt^tt genäiirenber, triegerif^ti XM
aU oDein »ottfrein ©tonb ^etwor, wettern nur nO(§ läe Jti»
t^e als ^:eie ®runbbe0genn an bie Seite tritt. XQen breiea
gebietet ein %iixft, beJTen ©enalt fte aOe untmborfen linb,
infoivcit fit nii^t grabtju fü^ emi!>6ren. SSsn ifinea oOen
ninnnt n unmittelbare 3(bgoben unb Dienße in Vnf^4>
^€etnn ©nic^tdgewalt untnlfegrn bn 3(bel nit^t anbnS di
aUt .^intnfaffen; nac^ ein unb bemfelben Sanbretfit wnbes
VUe gerichtet.
anan fit^t, cS fe^It biefn Snfaffung bt^ ie^t iebn Vn>
\a.% gut ®eftaltung einer ©emeinbe im eigentlichen ®tnnt M
SBorteS. 9Iur bie fäißlii^e ifi bie einjigt äfenUit^c (StmtU,
bn bie SSalfe be« SSoItS, jtear in bie brn ©tdnbe, ®n^ii^
feit, Xbel uttbSaunn getbcilt, gegtn&bcrßebt, tiott boim nba
feiner im IBefig eineS öfentlic^n Sichte« i^. Sio^ fhtbct
benn auc^ bn Sinjelne nirgenbS a(e in bn eignen unb feimt
Sreunbe ©ewalt gegen etnaige Unbilbcn einen ®4u6, im '
%a\it bie $nf&nlii$feit beS Sür|Tcn ft^nMcf) unb bn gonge ®ä$
ba ithtni ein genalttl^ilttger ifi.
9li^t teilet tonnte er bamalS ein anbem fein, ^it fflir>
hingen US fafi ununteriinuttnen JtrfegöiebenS ber SRttion, bn
unau^efe^ttn 93erä^iungen mit ben ntK^ uncuUivtrtna Staii^ban
Dglizac^yGOOgli;
mma. Srnm Ba^lmit. 337
»Mera wu^m, tnt man aaS ringtln<n aufbeiDA^ifm 3^nt
aadf in Scjug auf bit sotAngesangenf $eriobe bemerfni fann,
no<$ (tineöwfgä von betn Idngll aufgenommenen S^rißentdumc
t^entnsie geaitlbttt. jDU JEtit^t, beten Itufgobe birg vor aU
[en gnoefen uitie, gelangte eift gegen ben ®i$Uif biefer $e>
riebe, »ie rott fa^en, ju einer feßern, innein Crganifation
itnb unteriag no4 »^Kifi ^tx »eltlt<ien ©ewalt, bte Botl bei
®0tleStic!ufeT unb AlAjter mar fi^er im SJergUic^ mit ber
aRenge beS SoIM gering. S)te aUetiTjadi: ber [enteren nurb
nff gegen ba6 enbe iti 12. unb in ber erßen >^älfte beö 13.
Sa^unbertS enit^tet; ber elfteren muffen wenige gemefen fein,
Im 9ttn iSIaß burc^ bic SSenge feiner Jtirc^enbauten — et
foB an Menjig @otteäf)dufer eriti^ttt ^alen — im Xnbcnim
ha ßolfs Iioc^berü^mt marb"')- jDagu Mieb nun no4 — man
^4t aai) hin niebet jum Zf)tii btt %olqtn bn geograp^ifc^en
SSteOung 9oltn6 ~ bie ©eijlIi^Eeit feUift oeti ber fitÜidt^gtU
Pigcn Ke^imation bei Stix^t, toit biefe feit ber SRitte be6
11. So^i^unbettS im fibrigen JtEienblanbe ft4 gritenb gu ma«
i!^ begann, biö gegen ben @(bluf bed 12. Sa^r^unbertt faß
gonj unbeiAtirt. £)it ^rieftet lebten fafl alle im ßoncubinat,
liefen ft^ fon i^ren eignen @öf)nen im 31mte affiftiren, ja
fftaic ®i)>i9f4afttn luaren noc^ im ^fnfange beß 13. Safjr^unr
btrtS im Sefi^ einjelnet ftir^en"). Srfl 3nnocen) UI. b&
gönn gegen btefeS Unmefen fonol «Id fAr bie Sefrttung . ber
)wlntf(^en Jtirt^e von ber weltlichen ©enuCt ben £ampf, xotU
91) Sgl. (Xlaft) «on BreHnn. 1. e. S48 ff-
92) Sgl. lanoceot. BpuL IX. p. 255 M Bre^aigii? 1. I.
Cbroa princ, PoL 1. 1. p. 159: et naqae ad ejm tempora (ic.
Waltheri 1148) licnt dicitnr , nnlti epitcoponim Polouio q«c oom
cw<Mdd et ucerdoU* nxont! ftieruiit. Sgl. DamaleTfici, Vitaa
ArcUep. Gaein, p. ISO. Ol $at bal Itdfn: aui bem iCfugofil.
p.57S. S^rnieiDi üb. VI. e. 12 fd^ct auf tfnem Cbron. Wntül. am
qmod, cnmibi hoipe« etMin, in iuiiudci tamplo inTeneram deicripMram-
qne: Vaiterni nonni epiicopni 'WratiilkTleiuta ordinaliu eiti. d.ll4S
et tempore bojiu eplicopi PolaeUe, canonici et lacerdotei httboeront
uore* lefitiou. Et facti iaht generl et ■oceri Dobilium; et emt
■•(na inter dernm et nobilee ceneordia. Statt ^tlst, bn Xnfans blo
ftt Ctttlb 9>innt fdft atvtliäf mit bm oben auf Chrenic. pnnc Pol.
Tbm^Mttttn Abtreüi.
Kotptll, Otr^l^teyolrnl. I. 22
UjL.:a..y Google
338 (ttftti en(^ SitljfMt** Qapiul
4fa im iänfim VbaMaaU ^^m da 3a64utibcrt fchin tau
CHege tee tefonnatorifu^tn Six^t ge^it taitr. Untn foU^
ttmfliüibcn tonnte freiließ bit Äiit^t in ^olm ta bicfn 3at
tutr eiiu flcringe Itttluftigdlügt Sta^t cntniicftln. 9ti(^ m*
mal bit ficd^It^ ^infcgnung bn iSf)ta f)aüt ftt bU iom
e^ru^ btS 13. 3o&rf)uabeit6 bur^ficf^^; »u foQtt i^
Ginfbi$ in wbere £t}it^gat b(£ Mtn6 gTiptr goDtfiM
fttn?
<So batf eä uns olfi) im ^inblid auf bif fm gangen ttllta t*
fttntn tinjclnen fSejtefiungen gefc^itberten ßom))(cr bet (dtftiU
ntfäxti 3ufl<inbe ntctit befttmben, tomn »ti f^on frlit) vtn
ten Smdtt^dtigttUen unb bnffiilllüz wm^nun, vitidte M
bie (injetnra SRä^tigtn gegen bte @c^ioa4en erioubten. Se«
ttiM von fßoUiiävt Q^tobrp iviib e6 geriitimt, baf n bct
Souernftanb gegen bie Sebiücfungro beS 3(bel£ nie fttnoc
SBrnatm in ©d^uti natwi**); imu^ ÜRieQqjifaiv'« IL Zobc fiu
^m xm iä in Xuflirung bn twn ben cr^on gegrünbetai
Drtauing ber Singe aaäf bte Sauna in bct iSnqj&ntng gc
gen ben Xbtl"*)^ {tt wicbtt^Ite fic» juc 3eit fBtMUaft
Slimiafv**^), unb bie Scbtndgefn^c^te btil M^"! €Stan{lia»
berietet; „2)tefet %iix^ unb fein Vbel nxibttcn, »ena fw t>
itien SoTonunlungtn iogcn, ntd^t nur bie SEBiefcn unb %äia
<Ä unb Dnbronnten bit Um^dunut^ttt bot -^tluftt, fonbcm
fU nannten aa<^ folt^ X^n ein im imbt gfiltigeiatt^t*^"
95) Bgl. Br«r. ckron. Crftc M BommetAtrg n. p. 8X. ■.
1197 P«tnu Mcnadnt Caidiiulk ytait In P«Imü»^ qwi ■»Irf— üi«
In liude acdeda« iiutitiüt coDtnhi at ucafdotlbiu uxon* bmben abs-
traft. Bgl. ChroD. Oerlaci M Dobner, Hon. I. p.lSS. Qbttf»
{nttTfffant Iff bal Sctitritoi @ttv>'^t IX. dmr 3a(n 12S5 in BbBu.
Domiuic L p. 76l Com b SdaToniae putibiu eoiWDetadliiaa pMB-
warn qnae dicenda tU tctIiu corraptela^ mm proponai, jnxta qnaa
mb ea oanditione mnller coDJiiogttiir viro li nU placoerit In aatri-
Monio ndiMBda, «lioqitfai nidmda parentibni da» mntllidoM Tal
fraetlMifl ■embromm. IDccgUif^ Stün , itf^ t« |>apft rotUn nv
fit contabwnia gtUtn.
94} BiL Gallnt p. 54—67. 6S.
95a) SgL Saplttl 7.
9Sb) egl- Vita ataniilal M Bandtkl«, GaUu p. 548.
96) Bei. Ibid. p. 888t AbhoaiBabatur qnipp« vir jwta fartM
..yGoogIt:
Ote WUnft bK Vbidbm mb 2){m1{e, mliftc Me Sauem bm
Sfttfltn utib feinen eeamtrn jn Ici^ vtr^itlk^tet tscttm, ließ
fS »m 8t«tenn nie an Settgoibcit ju wMttxfUttt fi^ttb*
long b« Untnttianm fc^Im, unb bn iDnid unb W SBilKAr,
vclc^c in biefn Skjtt^nng geübt nurb, viib Don brn %(a^
fdbp äbtnndfig in btn Urfunbm genannt fSo^l barf man
\nifyn «nnefimen, baS ft4 brcÄti in biefci Seit unb untre bte»
fen ee6eR6»rrb(Ittn;ffen bfe Otunbifige beS fMlntf^n Sfia*
nAert feft^eOtm, btn tm« iDiugof^ am Cnbe be« lA. 3a^i»
Mbtrtt in jhtngn fiBrife fAUbett. ,;&n polnift^ %btl" —
f^t rO — »ift voO »on erginbt notb Rutim, gumERoubc
4Ua u«enb3e gcntu ninn«. Cum cnim et »u colloqnlk eon-
nBlcbaat prala A uwoau boi^nn depucebantt tepU donoran
ceBbnrelwit, qvod IpM et lai primotn et nnao IpMnm wt^vamt
(2. «Alfte bet- la. 3a^t^brcH) dkaot «tM Ju ten» nOnana !■
fncjadiciaa MÜT«nli* jiutide,
97) Bgt Dlagofi I. p. 58. Oünthar I.i(nr. VL V. U,
W Baöber leript. r«r. gvn. p. 591. Srint eddilbming, ntl^K fnb
114 Ketffi^ autflemaU ift, it{gt botti, »al man fl^ fm Sifttn du»«
pa'l äbn btn Cttcn bod}" :
TcMk SDO mDDiU Htu, vii bMdbm allb
ArmtU taaUnds manui («ni upen colta,
TerrfbUb fköe, moroa feritat« tlnenda,
Hotnado Tioleata «ono, troculenta, nünaxqoa
Pron^U umnu, rationw bopi, kdM«t« nplou,
Vix koBiann le mora geress, hoirere farino
Saerior, ntpatien* legnin, enpidiMiiDa caadU,
Mobilii, incaiMtaiu, Mtnlna, lobiica, fitUax,
Nee donÜDU lerTM« fidan, nee ■nu» piapiiiqnM
BueU MC affsctg pieuUi d*cU aMTcri.
Haec partim natiira dedit, paitiBqoa nooeatea
Tabida paatiferae facinnt oonta^ plebb.
Nam qaaecnnqne jieet Bcjthico bravb inida Pento
Qd t«D«t hanc pöpuliu, dbo tanan ramara aalcat
PrigorB perpctno iterilan. De« tqoallida dura.
Run ligoDe moret, nee *item copalat vlmo
Nee legit aiboreof aotamnl mnnen faetnat
Vanato ttatoai «nbriiqQ« aUnHita faplnb
Quaaiit et aandiib pirata aeoeadt In ondb.
At ai qoando bmem panuita longa clbonim
Aipant, kotreadam dletn, rix cradara pvaan«
22*
340 Siftt« Su^. Srfijt^ntt« (SapittL
{rarigt, bec Sefo^rm unt be< ZobcS Bcti^ta, in Berf)^
i^unsra tstnig guMrliniSf B'S"' Untnscbent |iait, mit brr
Suitge fd^neQ, )ui jQtrfc^mentiung gtnriflt, aber treu fcämn
9(trffm, brat Xdnbou unb bn Siettjui^t ergebe n, gegen SraAe
unb @&9t menf4(ii( unb gütig, unb mt\)i äs aät onbem
e&Uer ber &a9iii^tnt (olb."
,^al fi3auenio(( neigt fi$ )utn 3iiinte, Bairf, S^m^^ng
unb aRoTb bin. 9Zi(&t Ui^t mi^tt man bei etnen anbcrn
Solfe fo otelt 3KoTbtbaten ^nben. Qi fitebt vor (einer Vi^
unb SefitnMTbe, bulbtt A4lte unb «junger, ift obrrgidi^tfcb,
tum Staube geneigt, fikifülgei von Seinbf^aften, nacb 9leucni
begierig, f&i bte Stbaltung feiner {Qobnungen wenig bcfoi^
mit leichtem ^nü iufrieben, nmt^ig unb toUtübn, tut Setß
furnier, im Senebmen voll Xnfbnb, an Xriften auöge)ci4iwt;
Wn bobtm SBu^^f ßarfent Xir^crbau, »oblgrflftltet, bolb
«tnt weigcr, balb von bunKer %tabt, w(b."
3u folt^ti SntTpitfelung tarn bei )>oInift^ SoMgciß m
Saufe ber ncEi^flen imribunbert 3a^re.
Ipae qnidem, led rnmor lubot, ma nembra vldiä«
pMtitero Dueri mona lac«rara fenmtari
Nee g«nitor n*to, nee fratri pkrcere fratar
Noi^t et elixa recrcatar filia matre.
ZHtfe fakl^afmi Socfttdunetn finb fiäia |aa Steil ooC (ra ITttcn 9»
nauuntn, aiK bcntn man äber^nupt bamaU iU JtcnntBlf be< nstbeffart
bire^ Vba» fon Sitmcn, ntl^tr b!t Rai^rf^ttn feEnre 3ctt an Mi Ocfrt»
liefmingttt bte Xltm übtraB anittplsm unb an)<ipa|Ttn Jni)tt. SgL (ilP
ftlbie^t: UibtT bf t Rocblanbffnnbe Ubam'e oonBrtniin. Snbtne^^
tm bcc boor^tn etftQfcbaft |u JUntattera. 3. IBb.
..y Google
ätoeiteS ä3u$.
Stamiff um tu Stomx^it rnlb btroi s^
U^ XufWfung.
Sm 1140—1300.
..y Google
- et n tniie mltiplleiti« prindiHbiii mvlta malt «w
co^wnart in tem, Joxta ■«•(eotlaai «iTatorit; «mm
nfnnn ta m ipaoB ävIniM dowUbitnr.
AnnaL CrftcoT. aln.
..y Google
^vCit bem Zdbe JBtUHaxt^S m. mb bn van {^ «tfleetbitN
tm S^cUung btft (mbtS- antn feint vkt dltnen CAtne Be<
ginnt ekt ^^tnrci^ ttmfi^mtitfl in bn (Sirt»t(fttong bc6
yolnir«^ Stitd«. XM Snput bn eminaM^etTTdlafi dr*
mag mtc dne 3(it long «infgcraiA^ bie &i$bn>de (SinbeR b«r<
ftttcB onfn^t ju ^aUin; tS ruft vieCme^e (ine mt^c al» l^un*
baQj^flc 9fn6t »Ott JCiml»fni jwif^ra Dm Sfittlfßtfhn 1^«*
Mt, in bms Sol^ rff felbfi «(Oig ju Srunbe gt^t , bte Un*
«^fdastgtett bn einjelnfK ^in{6gc ftc^ nttf^dbrt, abn ouiQ
btnn SomU unb Xafe^rm in tiotietn 9iabe gtftlfwti^t wicbi
Stttbcm fhettni fte mttnnanbn um bcn JBfftQ ttngrinn Sonb«
fd^aftm unb MtgefwnS «crfu^t |>^eni9öf B., tnbtm et ft4
^m Jtinige 9o[m0 (linm t^fit, brai gcfamniten Sotnlonb
oatfr einen gtmtinfanien 9Rtttelj»uTA bet -^eafcftoft nHfbnjH«
^ft. Seine glci^ barauf erfolgenbe Sraiorbung ftfittt bie
ftsUn in not^ gt6fere BerwRuns unb ein ouSnxtrtijn $&*
jüi et^It boS 8lei4I
l^'btefcn JUmyfen oetje:^ fl^ grAftent^ö bie ftwgej
rif)^ ibroft bet Station, -ßat fte ßc^ frfibn in faß* ununtcf*
bcMlfiaien AriegSgfigen nac^ on^en nmbergetunnnelt unb t^Tt
9}a4t oft mnft aSen Seiten t)in> ft^Ien tafjen, fo wirb fie
jttft von aQen jieibnift^n 9td(^rn btftis bebrdngt. 2>ie fhreu'
fkn, bk Sttouei, vox «Ilen bei SRsngoIen nptlbe ^^oiben ge*
langen me^ oU einmal ftegrei^ Ht in boS innerffe ^tti M
iaabeB, unb nur mit SRÄ^e unb 9Iot^ vennag boS »on in^
ttenc BntetKU^ feiner i^if^ jernjfcnt unb gef(^n>(E<^tc SoIE
fi(^ i^ angrifft gu emifiieR.
aHittett in bicfen inneren SBitten unb dufkmi XriegäfUt^
ntn errinat ym^ bie jRtr^e ben ftatbee^crmi scgm&bcr (Im
344 3nt(te6 fbti^
tmte tmb mdc^tignt 6ttUut^. Som 'ältitttliiuaft ba i^rifU«
(^ Sctt «Ktibet fl4 tiftt baumbcr aI9 ftil^ bte 3bt^a&
fanhit unt Z^ttgtrit bn 9i{pß( Um nnotxtift^ 9D^ (S.
Zturc^bningcn »on twm Scnulitfein i^ieS ^M SSmifB sab
im Itbent^n ®t^ bet Wto^ttoJäommtaiät, ml^ fte bo
tat» tm 3(b(nblanbt emingen fuibm, trrtni ^t\t nun aia$
^ btt ntflm SBifltiii bcr 8&T|t(n, nic^t anbatf oIB bn e^
ntn inntra Seriie^niß bet jpolnirti^en JKt^ fiiftig mtgegra.
3^ Stgatm nf^tintn Mufifler im Sotibt, eS gelingt i^ont,
SijHfii^e unb Sifibifc mgec aU bisset mit ßc^ jn occ*
Nnbtn, unb nrie bicfe auf aOtn C^noben g(gm bic Setbeo
wiit^f^^ unb anbete Unftttc uvä> Su^Uoffglrit bet mcbccB
@eif{[i4hit.nf<rn, fe ^m^en ^ aut^ fA^n gcgtn bic S'irPtii
b(n Sann bn Jttr^ out unb grainnm aQmältg — man fw^
Ittttft, b«$ bic tiolitifc^e Sogt bet %bx^m if)t Btttitn beffin»
ftigt — buni^ bie (^rmtiDn oQ Üxtx ®üta unb Uatnt^aiini
Mn ben fbrßltc^ @eri(^tm unb öffmtlit^ Saften, btt ttfdt'
li^cn @(»a(t grgcR&bet bte ftcitie Stellung, ucld^t bie Seift*
li^feit in btr jiibtigra abenbltlntiirc^en Gtirißen^t ft^on U»»
gerc 3tit vor i^nen enciif}t iat
@tcat fi(( bte Aitt^e ben eanbtdf&tften hierin gewifer*
mB§ra fonblii^ entgegen, fo (ommt fic itmen b»^ au(^ in atu
bcrer JBejie^ung gu <£)iUfe. 2>er beutfc^e jDcbtn äbenrimra^
bon jatilieiÄtn aui ffitßen ^ibeijit^tnben JCrtujfatcent m*
UxfUiit, ben Xottipf mit ben ^cibnir<c^en ^eaftn\ bie ^dpff^
bie ®efatit erfcnnenb, vKlt^e von ßfim in btm imlbcn Xn*
fhinne bet SBlongoIm bec- gtranmtcn din^üiim SBelt btü^u;
ncibm nii^t mäbe, alle @(dubigen g^en bie ■Reiben m^ata*
fcn; in ung^^Iigen fBiiefen ermuntern fte bie Serjagtnt, fba*
fcn bic @^mtgrn, belohnen bie @etrcura, neunten bic i^mb
(^en g&rUen in €^u6 unb f&tbern mit aacs i^nm gu @e>
ictc ßeMben gcijligtn unb tibtf^en SRittfln au(( in bteftn
Sanbfi^aften bte SSett^tibigung »ic bie Xutbieitung be« 4tifb
ü^ (SUaiitta.
£ct Xnbrang M ^eibent^umB von an^, bie fi&ifigac
nnb engere Serbinbung mit 8ton, bic twginnenbt innere Stt*
formation bet Jtirt^e un^ i^re freiere ®ttUung (ur uxttliAm
0ctMlt, XUrt wirft jufotamen, tun bcm finl^lit^TrltgUfcn @cip
Cinleftnn^ 348
btt SRittcIaltcr« grabe in bicTei 3<tt rinnt Xnffibmuig ja g/n
bca unb bit ^olro im @an$m mit bem ^fltid^tn TSbnblatätt
in einen legtm SetC^t )u wifcfKn* Siftcicitnfcr«, ^htb^i
iinb anbot JDitm8niÄn4e Vomnra wm Sßtftni ^n üt bttf
&inb; e9 OKtbcn go^rii^ AIA^ unb Jttt^ra gebaut, ^o>
fi»ildlti unb Spulen mietet; %iK^ia unb %bcl »tttet^m
in t^T jDotirung unb f^en etten (injtlne @eiftlti$e 9eita9
auf ble (ofien @c^ulen nai^ Stolitn unb 9ninfni<(|.
3r bnnfrlbcn SNoment btgtnntu iiu4 bte JDattT^tn wie«
bei Von neuem fltgen jDflm tlin uoi^ubringen- ^tKt weubct
fte^ ba0 Sntetejfe M SttUi« aU etoeS &atn,m tmoin mt^
nnb me^t «ujf^lüßlt^ bem Sfiben ju, unb nw f&i bea XÜ*
genHiif wraiAgm hdftige Aotfet in S^Ige fineft fieBteitften
Xricfiäfuge« bte ^oltnf&tften gu einet XneiJcnnuttg t|fm Cbn»
^^ (U jwtnjen, »elt^e tbrn fo raft^ nicbei twMeige^t,
Ott fTe genomm lotrb; aber ^att MSlä^i äbemc^mctt
bic cinjelneK %bx^tn an ber £)flgraq( btfelben bm alten
£am)>f gegen bie Slawen. Sn ben mittlem fttnbf^aften gwl*
fi&cn Dber ut^ Qlbe unb an bec untern JEBeidHU ^(ten fE(^
bie Seutf^n mit bem St^nertc in bei ^b ftft, jerf^ten*
gen bobur^ ben äufommenlwng bei twrbnen piaxn^^en
Seit unb fd^neiben bie ^»len twn Jeber Steibinbung mit
bec @ce <A. 9lo4 tocitcc gelangt ifyct frltblitfie (SoIoniratioB,
bie Svlflc bct Uebergeroic^t« i^ ^det eilangten ^tlbung.
Vommeni unb G^kfieB ^nb am Snbe bef 13. Sa^i^unbertS
Üon im entf^icbenen Uebctgonge ju beutfc^ Stbenj nai^
Snfipoleit, Xleinfiolen, ja felbfi ienfeitS ber Sei^ftl nacft
aRofonritn »nbm beutf^e 3(nficblfc twn bet @rifilt4(iit, ben
S&cten unb )um Steil ont^ von bem 3CbcI bee 9anbc0 in
gisfen SRaflen gctufen , bamit ite tat eon ben «Reiben t>emft<
ßete , iAtifyuxft ntctt jotilm^ bnb\httt iarxi in beffenn %t*
bau bringen unb >panbel unb Steineibe beleben. Sie nehmen
oOe bebeutcnbcn etdbte ein, btatft^ Sprayt, @itte, Slet^t
unb Serfafl'ung fe^cn in biefen fii^ feft unb mitten unter bin
6Iaa»n tseiben am JDanajec unb, $oprab nit^t anbei« alt
m ber Cbra, ffiort^e, SU^t unb SBeit^fel ioblrci^e beutf4«
2>iTfer 6«n ii^nen gegtitinbet.
@emctnf^Aftt>4 mit ber neuen SteOung, »(Idftc bie @ti9*
. Dglizac^yGOOglt:
346 $mtltts fBud^^
d^ldt in »m^ fSkwÜ gegmUct genman (at, ffi^
MrTa Oiiqt« txr 2)ei#l^ tan <i^ fitu^ ba alMaNilai
RtcrMinift ^«^ Snbeni Nb ®Ater unb Untertia«a tet
Kb^, oOc Mn Snitfileit tnoelnte GtJUe otA jDdcfrc wn
te Scri^tlbatbft bn Jb^eSaae anb anbncc fMO^ra Se*
MrtCB ffftnkt iMibtn, tnkm tnon ^ wm bei Sti^ijc^ bn
if^nfluptn Kiigiwnt ttnb Siiflni btfmtr bnt^ btrt bcn Vvlai
tir|)|)i&ngli(^ frembc SunrntttitdU» nnb tScnetiAflscfm itf
miM ^owent in b<n fttuM^ tirgeaälmia M Sattbc« tia,
MtaUltrt bh bUMeeSeMIoffen^ bn Jta9cOan«6()ide Mb
iMt btt frllni Stn^ät bct lt«c(UMc^f|tois iaä> Xtann^
tioa oBnüUjg «af.
SBtc fel^ hierin ben «itnt%ifang rinn Ut Wy w w ^Pw
ffinAungni tn bn gefanmtcn BnfafTung^mtoicttlnng bil
fRcfiM- 04«! {ft {b »en vt^i^Tism Xtlnv^ bn fOfä^
^ um boS Gorinot URb bm fBt^ ringrinn Snb^i^aflai
«w^ bfc aRoc^t «ob bn Sin^9 bcS 3CbeU um ^ (^ ge>
pifgm, it m^ wn frinn Strignng mb ttntnfUtttng bn
CK^ bn ritticlnm <&r^(g* bomefemlii^ a(tf)iii»/ bie Sc^tam
«Ifl» <iBe Usfa^t ^ottni, i^ boK^ Sii&adungin, Se)9tlBgiai>
^ u. bgl. mt^ ^ fii^ jn geivnmm unb bn aOstinriM
Xtiesfjnßttnb enbti^ Me Q^ung teglt^n ffifOfäi om Critn
bir äRdt^^nn btgftnfHste. Si^t, hi bn UtUtn ^(tlftt b«l
13. So^^unbn», bfginnt bitfn jäcf bic tXt^t bn Snunn»*
tift «H$ für f«mt 0fttn gu nfbtbm tmb in bn Sifwt n n>
laHcn. Stpor finb c6 anfaitf^ . wt^iUtniffmd^tg nuc ScniBt/
«tI^(R bie S&rfttn bUfr SrnmunitdUitt^ enbitcar <An bte
gongt. Sti^ttnng auf bit (Snvnbung bnfclbtn t^ no^ bau Soct
gongt bn QrijtiittMt unb bn btutTi^tn Singfigünse ouc^ wn
Griten bt9 XbtIS einmal ongibafint, unb man lowi b(^ fc^
hlt Wfcaa^Ui, baf, toenn a rinmal frinn OcfaniBibrit 9»
fingt, ou^ bit etngeloMnen Säuern gM4 ben bentf^en 9m
bntften twn ben fMt^t^en tStni^ten gu erimtnn, fo »n^ ri*
netfekS bte gonge Boimf^oß um fo fttetign ibnn @ntnb*
' ^en untenvorfen nxiten, je toenfgn baS ^^ixifätt SMft cme
ftlb^tige S^no^e bn Sentetnbeglkb« oa bn Ocin^
tttrooltung fiber^aupt tennt, onbererftiM obn b«an bn
Vbri uiAef^dnftec mib mic^n aU frä^ bos %la9m gt*
Dglizac^yGOOglt:
etnttitnns- 347
baboB unmitttlbaic ScitKlItntg, in »tigern bcr
fi^tcic biet» mit iu Ua niebmn SUfTtn M ßolla it^axibm
1)at, bon^ bic ISrt|)ci(uns bn SmtmmttdtdTtc^te an ®nplt(^
Crit, Xbel mtb Stibte fo gut wi gin^(( gtÜfl, frin Sin»
Pnft «uf bitftlbtn bo^cr fa^ oolttonRnen wmi^ttt ift.
jDiefec Gntmidtlungdgang fe|U fii^ in 14. unb 15. Sa^cs
(nnbcrt in 9)i)Iea bui^; locnbtn mr und junAt^ß gut nifinn
flSttro^tung bcr antra, in »el^ bie crflcn €$4nttc ju
btmfclfien cifblgtnk
D.„ze..,G()t>glc
©rfted (SapiteU
SSiab^etaio II. Ocoffuc^ Seine SJettretbung. B»i
Stomat>'$ TL o«^ ioltn. — Soleflüaw IV. Jt(b^
, hw) credit fiel) als @cof ^r{l gegen t>te Xn^riffe
bed ^i)}filic^en @tiif}Ied nnb Koffer ^'ebn<^'3 L —
£)ie <Sdf}ne Shb-o^oM'&JL et^alfen @d)Uf(en. —
SRiecip&ta» IIL unb Jtajitntec} ®pratviebti»i>. —
©9i»be jn 8(Cj9cj. — SSetlnfl ^ornmernfi, aber peg»
tefd)e SÄgc bet |)o(en' nad) XBo^niea, ^alicj tnd)
9)o(efien.
, Sßenige So^te noA JBoIrtfaw'« m. Sobt geigte eS fl^ ff^
baß ^ 3n|litut btS SSenioioM bte Sintitit unb ben iaaem
Snebm Voten» täntirngfi ft^mi werbe. Site j^e itmf^
Qtmait JiaA Sroeitenug i^tcc SRa^t ^ebt, gcfibo^ c0 du4
bier. 2)eS ®toßf&r{ten ^ntercfTe foberte bfe mdstit^^ fxanffit
Untetoibnung bei t3iäbR, bicfe bie mdgli^ß gidßte ®dbs
firäAsUit, unb je loenigei bie gegenftttigen lec^ttt^n SecbtUb
niffc Seibei im Singelnen feftgtftcQt fein mocbtm, um fo fiü*
bei muftf ou^ brr Streit jnifcben ibnen bte Sintia^t Der«
btiingen. Sisot wa Stfab^Sfaw felbft, bec iütfy €Dbn
SÖolttiaxo'9 unb erfiei: ®ro^r^ in $oIen, pexiitüiät an mtb
ber unb bobec «ucb »oI eigentitib friebliebenber SRann, ober
feine @att(n, Xgntd, bie Zoäitn itapolVS von Cefhtic^ unb
^albrc^mefirr JConrab'6 von Gcbvaben, ben bU jDeutfdbco üs
äa^rc voi SoMhm'i Xobc )u ibiem Jtaifei erboben b«tteti,
leigte !bn ficgen bie iBi&bev. jD^nebin ben Sitten unb beni
Dglizac^yGOOglt:
ffifotlKtos n. SroBffiT^. 6eft» Stttctfitins. 349
sanken Men ÜB po\n^^ta "XbtlS obgmngt ' ') — man eriR>
um P4, baß s'cabe in biefet 3^t in Dtutfc^lanb baS „f)Af!>
f(^" SebRi feinen eiflen 3(uffd&ivung notint — genügte auät
i^nn @ti>[)c bü SenioTatejiellung ii^ieä SBonnee ni^t. @ltic^
femntt Skttr foQtc n nat^ i^ten ©etianltn allein äbei boS
ganjcSsIt ^etrftficn unb ein mdtbtfger Sürß fein; jtgt nannte
fie i(n einen ^&ta S&tflen unb einen fialben SSann, ber, ijiu
ftubcn mit bem vierten Steile bti Sanbeö, fo rntlt tleinere
Surften ivctMf^ neben ftc^ bulbe "). Solcfien Cinflättemm
{|cn unt> Sieben gab enblit^ Sifab^Siani not^. <Sr fobette ttoa
ben Untertanen ber SiiübeT SSteuetn*), bemdc^tigle fti$ ein»
2tlnei tf)i:ec ®t(tbte unb gixs ^«Ib barauf aui, fie gang auS
bem Saitbe ju treiben. SetgebenS futfiten bie j&ngetn bie
Ounß bei Stoff&rßin )u gewinnen; fie bcfioirte in ifinn Se<
fi^ungen, unb tS bCieb 3enea nickte Äbrig, M ber @eisalt
mit ©enait ju begegnen. SSon einem 3:(ei(e beS 3(beU un>
terfi&Qt — ouc^ SBfjebcir, bei $a(atin, unb Safob, bei @r}>
btfi^f «on Snefen, waren auf t^rc Seite getreten — began«
Ken fit ben Arieg gegen ben@ro0ifhn, nuren nic^t unglAcfs
1(4 ini Jtoncpfc unb beficgten an ber ¥iiita mit geringerer
Stomifc^ft fein >£)ecr, beftn 3a^I er burci bei^eigenifenc mS»
Ubbifc^e @cbann oeifttlrft (atte. jDer @ieg entfi^ieb tnbefE
mdiU. Si(ab9«{an) jog neue |)aufen ber Saiboren — unter
biefcn (UK^ 9tuffen*) — an ftd^, na^m faf{ alle JBuigen b«c
1^ S9I. Kadlubekl. p. 278 uq.
X) fSH- Bognpbal a. o- C. n. p. 41. Kfdfit |U äbnT'^tn ift
mS), ioi ZMlitb, in SRlni^ non 3»f(faCtni, ber im Js. 1140 in 9>i>Uit
»«, fn frintm Strli^c fd)ctIM (sgl. Sniger, Anna]. Zvrif. p. I00)t
led qui» «lUpcctaiB habebut (ic SoteKaU) unb SSitCgtllfEl») fntna
mam ex klü nxorB gtaitnm, nfttuqne majorem Diicem I«di«l>u>,
. M forte pntMCcnparet ia amidüa gsaüi, cuidaia filie Regia Ruaaiae
decreveninC etun, canaa foederia tix tiiennem in conaortiuiii dare.
tXii aeT4a( oad) bitfttn iBtddit auf ttn» Bahmmtntuaft, »elcde bit
SitUK SoItMon'l III. mit f^tn &il)att> fSelHian unb ^itti'gtiam im
3. 1140 jn Cfcipo mt-
8) »91. Jtifranfln JBb. 2. e. 164. 167. 168. Vinc. Prag
M Debwr*' Moana. L p, 41 ; Vladiflaua dox FoloniM coUectB nasi-
0,,..., Google
350 ^mtitti tßüit. 9ttti$ Soplut
Biiba da, tcrft&rte ifnm 2((a terfäbta nnb Mi^rttc SoM
enbli^ in VÜfen, bef» e^| {^m oQtin gcWebra ml
£a er^ob fü^ bn ^ttid von aRarotsten, embanit tndp @t9^
Itolcn «mt lunem mdft wmigcr «IS bn Srjbifi^of oon Ski
fni f&t b» fiebrdngtm. üDer Stgtecc, rmiärt äbct bic tbif
gem^Hgfrit btö @toffInftta gegen bie firiitn unb ivetC 3tMi
ja fdnn ^fe Embirift^ fi6ira in bo« 4Tf#6<^ Sonb «c^
^tte, f^M^ ün ngnen 8«^" bffftibm btn Sonn bn ftit<^
fttwr i^ imb frine ®atttn autt, »d^rtnb bec fiifktc nit fäi
_ tun {^ufm nac^ ^fcn }tnn (Entr«! bcr Sefoflctlcn ^ciMriltL
C< gdingt i^ntn, mit btcfica tbtt Serabitbung gn gmtfnf^ofb
Ii4<m Xnanff auf ba$ £09» b<S frinbc« gu ttt^ ttin \k
W^tttgt^Haabt ^U nun in bn Stabt auf btm SE^tnoK bit
Stkt^ Gt. Sticolol brefmal «nm tot^tn Q((i(b in bic ^ilf^
SM mta boS 3e(4(tt btS Sfnjttf*. ®1ri(&itit{g ftiltn bit
JMcglMffn «ud bn Stobt unb t^it 4u^«i SctMitbriar
M Sogcr be6 Sroffbrfltn an unb mhtgni nai^ tnriRU Sinti
»mgirfcn einen voQfidnbigen ®i(g. eifabt)e{iin> fli^ na4
Jtnfau unb ont bort burt^ Ungarn na^ 2)eutf4Ianb, »0^
feint Gattin, nac^ verfuc^tcT Serttmbigung «en Stn^m, ntt
ben Xinbem i^m folgte, »d^renb m 9oIni bet bcm Beta
triAenen an Xttrr jun&^lifle^Rbe Snibet SoItSia» IT.
JTfbjiitrJaivv (JttauJttMar) mit Sinfiinimiu^ Ux Sfingen
1142 bo* 6eni«r«t an fft^ no^m^.
Bft Mnltltndlne tax Skncononm qaui Ratanona, IbK ItMbmC
BincHii btbivttt ^ufig .^ritai. Bgl. 0114 ba$ e^officn <iH9tirfBi UT.
in btc folg. ICnuaf.
4) Bat- Kkdlnbek 1. p. 281—86. Bogaphtl p. 41— «&
Cbionogr. fimxo MLdbuiu, Acceu. p. 897. Bognp^al Üt (nbct
IBtf4nt6uDg btt XtUiH fltnanit, unb ft^ltbt in bftft Vrtd^mng nt^
tlaaifitti^t dbre bolStf^ct ¥ftcr SBlaff* (tn, na^ »tlC^ onÄ Uc
fn bcm Snlfttr^ wn btr Srefolgnng bcc Sräbn: abgaat^tn, bobn^
btn 3nn btfftVitti oaf fU^ griogtn (abt uab laiüi) wf Bcft^I iKfttbai
gtbUnbet tinb btt Singe btranbt itin JeU, mil a clnft auf bn Saab Mt
ettbc btl Bdr|hn: „fiin XQelb rn^t jt(t »ot Wcffttt ntt tltun Jtoi
plant", ttantuottttt : „bit gArftfii wtrbt »ot bdtftibe »Et i^nai Stiltcc
tfun". — SDit Cbronic. polon. a. a. O. p. IS. gtbt mit dngttoai
Xtntftbtmgta UtfiOc Oi^tUtngt btc »j^gftt Unttcfttttb üt, baf ro^
l^RB BRUfjt 9tab( blfft SifHMMnag bt« 9ftn bfi «a«ptwfa4( btr
Sag JtMicab'l 11. ««4 9abir. Sit
3n S&tat^laab fuib SBftdf^sia» diu fmoMätt Sofi
tu^me. 2)« taüm n^n Si^w t>or^ M atu SCb^dneistdU*
»c^iltniß bn ;ptlnif<ieii g&ifitn jum Xitfn bar^ bat CA
brx Zmu, ncicfttn JB^Mtaw HI. auf bem ^o^e ^u Wtttfu
feurg fenn fi^fif^ Sot^ gtUtflet ^attt, von «tum g«
tnüift »oTben tpoi, (tu^ ffiiab^isiaw fdbli ba^clfw gn Uto
pnfialt(| annlannt (otte Oi fo ^^te fit^ Xaifor Jtontab
in. bui4 ScncA SSoIrtibimg ntc^t natgn oU Aotfct wU
oU @4»agcr valept, unb f^attt itifo iivüfac^ 3titla^, für bic
ead^ bcfi S(&c^tlii^' ju tptrlm. St nunbte fi^ onf Jbet et*
ntn &ätt <ut ben iljin bcfmtnbtten ^ß <EugintuSlIL, mi^
ftteratic^, um bui^ bierm btt Xuftxbung bct Bwiit« ju bta
«pirfen, b« auf SBi^^lo» nt^te; auf bei anbtttn fonbte et
Seten nat^ 9}«Ifn, banit er bte %iapa in Sfiicbm mit %
icm ßnibei «erfibnt *)• 3»« antnottcte mm (SugtmuS etoi
^ geneigt aU wfitbig: er tooKe btS flolm^erjDgS Sotm en
ttwiten unb tu^ stnaucret Unterfu^mig bet Sod^Iogt «mä £{<&•
ffe ben Xoifec t^un, toaS k mit SAdfi^t auf bie fSfyu (Bot*
ttS vnmisc; i^n bemuK^ tarn bttfc SJc^ubtuitg eEmro wt*
n^ gu bem ^tofc^ttn @(^Iu$^, aU bit Volcnf&r^en ß4
in ein« frieblic^ fBiiebcrai^dbme beS dlteren SSnibert wt*
flanken- 6o fo^ btnn oui^ Amtob fi(^ nic^t onbrrä oU
fmu Be^4ngeT hn SBeitfi auf bü SBofftn gewicfen, ivemi et
&^^aitt>t feine {atfc^Itc^t Stellung gegen bte ^olen gtUenb )ii
Katctibanq :S(ab)}llatD'< »toA. Chronic, priac. Fol. I. 1.
f. 93 — 95. ftimmt mit bem ßoc^at^nbtn ibttrin, ft(t bann abtc
tm^ dn* atilf&$ä{4cn Rai^ci^t A6n ben ^tigang tccSInibung (Ingtt.
— e^oo Sanbttit iat in ftfntn XnaMhn b« Cfttn bat OaniC
Bit S(# aU fixitnt eafl( atfa^t 3u bemnhn tft jibot^r baf flttcc
fn 3- 1144 jg Beiftnacfitra In SXagbrbntg wai unb (fet ^i bal eon
{(in fitfH^ Jtlo^ e. Sütun} In Snflau ttnm S^tll bn Stellqnlta
b{tft<.&dl(8tn nbielt. ÜgCCbronogr. Skia p. 397. unb bft r<i"f'
Iti BttScOosd UtbecbjtätfltcftünnuuiabnSInCnaiitnsQtabtrtfaw'tlL
5} CflL Obnt e. 294. CliraiiD(r. Sftxo o. o. O. p. 397.
6) £>{( CSenbmg nos Botrn na(i| Voten ttwi^ntn bJi wriftHt bts
b(atf<^ VmuiUfltD. Sgl. Rftder. de rabu gevt, Frider. I. bti Ujr-
«h., B«r. («ra. Miript. p. 477. Gfintber Llgnr. bdKwbw, Ve-
1«. Kript. p. 59S n. V.
7} Bgl. B««>0k, Cod. d^L BbnT. I. ■. t59. ««1 mit N«.S$6.
tat äueitce Su((. etfii« ffapUtt.
no^a uitb bni Sk^iMger in bU MrtRnt .^«n^ft in&t
in^rnt «ttfc^(»|ftn war. SRani^trlti inncie Umu^ ii
JDtutfc^anb «tt^nbcrtcn poat anfangs ba$ Utttenit^mcn ctiut
1146 tMtsfisu&ti tMd^ Viita, Abn im Sommer M 3olixa 1146
btrietti ^4 bcr Xotftr mit btn fic^ft^m Sätfien unb jog k
3(uguft mit Ua iufammensenifrncn jCrifgöfc^m bei £»« jb.
Sie fo vitit frü^ete 3% bei SJcutTc^en gegen bie ¥oin,
^e au(^ biefcT nut einen \)a\bai, fo^ feinen <EifoIg. lEk
IMfnirt^ Sürflen beobacdttten mit gattket^en AnegS^tuifro
die @ttafcn, meiere in tfiT £anb f&fjrten, unlf Mi^inbertn
in bct Z^at baS Sintüden btt Setnbc 3n birfn feigt Mf'
mitteUen bic SRarlgrafen Vibtt^t bct S3ir unb jtoaiab dm
Seilen einen Cetttag. £ele({av IV. unb feine iivagata St&i
bei tamea mi Saget bc5 JCaifer«, wtf^ac^tn ttrm neben be>
bcntcnbcn @elbftunmen audf auf feinem ndtfefien ^oflage i«
ttfc^einen unb fi(6 bamt feinem ®pnu^e ju fAgen. jÖn4.
biefÜ Stcf)>K^n inftieben geßeHt, teilte Aoncob tn< 9Ieii^
iuvbd, na^ ttO<& im Secentbcr be|fetbcn 3at)tt» bad Amt
»nb biot^ Hn St&^Iing beö folgenbcn nacft ^aUjlina imf').
@*^(rge9a(t )und<&ß bet @i>ige in Sttieff cine$ neun
3(ngrifß i^icT >^errf(^ft von Seiten bet iDeutfi^ libt^
Un, normen an^ ble ^olenf&rßen an bei ol^emeinat tride*
rif^ien JBesKgung ber @btiflenwclt gegen bic -^ben ^tiga
Vnt^eil. 23ei eine bei iCrübet jog gegen bie ^teufen, tiet
anbete fi^Ioß fi4 i<it einem ^eete t>on jtvanjigtoufenb ^<m
an bie notbbeutf^en Siitfien, Sif^Sfe unb ^enen an, «W
Hefe g[eid)ieitig mit bem 3uge i^teS AaifeiS na^ £)pen, au4
8) Sal. Chronofr. Sasa 1. 1. p. S98. Vincent. Frif
M DobBer,.MwiniD. 1. p. 4a Sr «fW aitx tefg Uli 3. 11*9 «■-
ataiktt IBtabiMfaU) OfetM^t btn Ammue mit? Job. GinnaHDf'i^
n> 4« KMti« Jobaon. et Mftaael. CoiHDeiioniiB p. 89 modfint ttut
ftUnf&tftm in bcra f ctn btfl Jtaiftcti JUnfg >^ri4 gcttiA I» ^^
Mm IBritft an Ougniiul m. t>. 3. 1148 (03!. XnmorC. i) nur bn t^I^
loftn Sagt btc f tttogin, nnb bEt fßettt mi ntjqos domni, vd^t
man stwb^nUiti auf Xaiftr - Jtontab bttaqai iat, Ufftn fi4 mit >M P''
ftnni 8ti4M Mf ii/nn Otnobl bttitb». iDtt n»4 auftibin in ^
CSteSt (iwA^ntt fntw fonn bann '|)tqi>g <(Mttrii!t »on OtffrtM f'''' '^
aOerbfnäl ati4 ben Jtmiitne nttoac^tt. Sgt IBflltn, OtW^t''*'
jtmiiiäet, s, 1. e. SS6.
Dglizac^yGOOglt:
fn .^dffrin, SAHnoi&u^ itnb Bei^nmimi untmKi(nKn. Xbn
fo 3<4Ittk^ au(^ (Eer btt SRaflen bct (S^m tsarm ~ von
Sfto^m ffä Uaibtttn jvei bitd^^ Sltugfi^vürn mit aOm »{■
fil^6fni imts ffirit^ gu betfeUen Sät mUt {DboMttnHi^ —
fo wen^ toucbc boc^ ü^enb etwa« S3dieutntbe8 ffffca bie €S(a«
sacn cnrii^t. ^njcg •ßetmi^ bon Saufen ^eMc mu^ bct
aadnigm ^enf^oft in btcfm ftm&rc&aftcn; i^ nw gimi^
«Moig an bei eric^nmg b« €Jlawen scltgnt, tmb ungern e*
fi^enb, Utt Ixa eörtb, twn nuli^ n nit^m Sribut gu tu
^ebin (offtc, iwt btn JMcgtfiNtn bei otrien )ui Jtitu)fa(tt
»cECtnlgtffl Sfii^ vmvfiffet woib, bo^ bic Deinen m^gS:^
weife an bitftn Mßen fl^ ftßftitt>>r ^^ « bcn Jtam|>f
dI^ Xnßicn0una, unlerfU^tc bie anbem Gebaren nit^ tmb
aetgtc ^ hcäk ittfritben i^iOt, M bfe eiamn «ben^ bU
Vtnu^me bt« S^riftent^ianS DtifVM^eB unb «nctt Z^ b«
ge fmg eii m X>inm entlfe^en"). @efEiß ettttin, f4on Umge
^^Ti^t4/ ttKttb Bon einet SCbt^eOnng biefn Jteeit)f«fiRr, wfenwi
,wrgcbli4, bc{iisert unb int tiollcm Sle^t nMiftn au4 ^
bfe Qinno^nn ben 3(ngtrlfenben »de, gui JBtfe^igung bf<
S^rifknt^am« nftibc t'fya bic |>nbigt bei Sifitife m bie
«etoalt ber SBofftn am jDite fem "^ KBit ft^ bic Dolcnfb»
Pen, beren RSrfid In 9ommcm btm( biefe »clßit^ 2mben>'
9) Sa4 ta gtBfittKf^« XaMimc fonb Hcfcr XnDuas im Ksg.
1147 ItatL SgL »attmtt, StT^l^ft tci .^ottnftavftn 1. e. SS9;
yfffttc, Scf^f^tc betiDnitrc^tn 3 e.S52. Bllftn, Off^f^tt bct .
JbEO^St 8. 1. CS. S58. Hlchand, HUtoIra im cnHude* D. p.
281— S8: Z)agto«i giK Sa^Itnatin, 9^^iiitt MR Sdnntttad I.
e. tSt ft. bo« 3- 1148 tmb i»<n; aii0tBf4riiai4, wü JCbrie <ftl4
tam m 44. Jbtg. 1147 ffo^ mb fdm Na4fol0«r Ootnb unb JtmA
(tft u^bCDt fit mit ttntnbfc tna bal SIH^ Selimpft (attcn , an ton
#rfiBI"flf S^ «(mmb Im Snni an bcc cbotrittf^cn Jtftjtt vam-
CMefrt tat XtU^alfc Ori^ Samm'e »idli^ ^ fo lann ou^ bn Xvcdf
|n0 wn 1148 föttfltfitiibttt (atea. 3> btn ob« «nat^^ttni SScrftn i^
Ib 4cmo(. giaflt gm niAt bccAttt. SHt mtjftm btntfitKii XanaUftn,
»it |. B. Chno. mant. mmoI bri °-* . Script, rar. liu. IV. p.
ISS. AllHEt. SUd., Hdowtd, Vidb. Png. gcbCB 1147, obtl Oaimo^.
Sau «. 0- O. p. 399 ba< 3- 1148 m.
10) KqU Tiac Piig. .d L 1147.
atdtpttl, 9(r4(4tt9>«I(n«. 1 33
9H dieiitif Btttl. (Erpil QapKct.
|M bR WUfy^ b« Xtnqfd^ Mtf^t tarn, jä oB UifBi '
XK&m Hit^Itnt, {ft fbcnf» wenig »on bm Ibnwli^ai kri^*
tct, oK büfc nd^ne Xujfimft Aber bm gug gegen bk 9iai«
im gAta, ntt^c Sidtem In bnfclbtn änt «i^ von nif^Ma
%iafUn btbt^t fein foDm ")■ ®o tiUI g^ {hbi^ <iu6 tai
sa^olgenbtn Strigntfm ^ntioc, baf b«$ bcfmtntwtc Sei^
niß jwf^ut "KSbttäit iem SS&x unb Xonrob »on Sttt^ ä< -
«rfelM wA 0»lr«{a» unb TciiUn ifingein Stfibon «nbrntfElV
bunb Itnm Xngiiff «uf ^onltnem tetMlwcgl geftirt »Mk
3(m 6. San. 1149 UKnig^« fanben fü^ bct etsMfcHSri*'
tk( wn 3Ragbibwg unb anbm ftEAflf^c fiaf^ in Jtnifjwt
bei ben ^tim ein unb tvo^nten Itiei bet KJecnul^tQ S^ti^
be» luteum ei>bmft Xlbn^t be« iBdten, unb bei Si^ttb» Zo4*
tee S»Ie<(a»'< DL, bei, beien Q^mfitt iCob»s«na (ftdaiMt^
etuM tun bfcfelbe Seit l^cnun S^itbri^, bct eo^n bc< 9ttA
gnfen JContAb Mm SRü$m, (eimgef&bet bottc **)-
SngtPtrii^ gob ber uettricbene SBfabijMao bte lOmMf»
gen ^ fttn* ft&ff^ um f» »eiÜgR nuf , oIS ^cimi^f ^
tivifyn SCaifa 'Aotnob'tt unb Mr beffm Suge mu^ f^iÄi^i»
11} aifil. ChtoAegr. 8«x« o. a- C p- 9». — OtREgt 34>
«Ott« (1141) ^e Hf^of «<tacf4 Mn eXnA« rillt Mta^thti Sili^
ttiB0*MfFr mit Vmfei stmattit; S^t. Contin. Ooiil td «. Ulli
Hin pnccnl Zdig« OlUBOMHii» «cdciUe »cdpteiui cnicuB — UtM-
dit eqniH «nm nü« contra paganoi, qni TAcanhir Pimzi nt JUaa—
^ ItiiiiiMMl at bapdnnt eoat qnöd tanan ndiiii cat rilan Aa tjf"
itlnara, qnoiüan b laimm taberaTit et de cjni ledUa fandet« 1^ ■
Vt S^oirit btlStiii4< oonDpotowic ad a. 1141 M |)atac(!p, S^
UBUng tm altfi) ü^mifitieR 9t\i)iSit\ä)TtSbtt p. 57. JDal Ouv td^
tfstn bic pipfKEc^ iil bWtt Vneritgtntclt nlafTtan e^nOoi »s UV
Si^ 1141 b(i BoGcek, Cod. dipl. I. p. 236 fg. -- BoiflltrtMt-
ftn efbfnontiefcfMb «dii|I[<^ Abnft^n. fBst «tfitU^ thnM 1>
e. 428.
12) XUE^ äbtt bit m Utfft SttromflitnAinft fn «nfiiola Mfn .
bh Sotrnlangabtn bnC^nf^ mr dnnnbcr «(■ Ckreaoct B>s*
a. a. ß. p. 8M 0lbt ht« 3- 1149, Chroalo. nOBf. garak. •• A
C. 1148, Raamer^ lUgota hktnriaB brandenbnrg. L p. 198 9^-
Wbt eteOfli tum 3> 1149 an, ä^t ttune tön b{frt,4tow(«g. Mg
tnKl$nt Chron. mont. leren. 0. a. O. p. 48. %t. Bittf|lti
OcT^ffttt MD eo^fta 1. 61* Itt mb 126.
Dglizac^yGOOglt:
f&oUefm IV. Atfirqatev tr^ |t4 m Onff&t^. 355
sunt itotlfiE^ Maißt gtfrSnt, «od dtnelit ^ ^{Ar amu^tn.
^^cEmii^ wanbfa fi4 jundt^ft ividiet an bni yitj>^t^e(t^,
fbbrrte in etntm rißiicn Sricfe eugmiu* BL, bei bonwU
gcftbc ein Sencil jn 9l^mt9 iü |)Rf(>» ^iOt, auf, fb Mc^Si»
»crtitifc^g brt Bnttieftrnm |a »nCm, intti Btgtc )ugU4
btc fiSifi^ 9titt* wgen bt< an t^tnn %ktfttn -be^ngntnt
SCcineUKA «n. engraiut ontnmtcte m^ bitfrtStol, er nniSe
«cuB StennbfiHt f&t bm Adfer, fo mtt t« feine S^n aulafTc,
fi($ ber Got^e untecgit^en nnb ^be 6ncit< einen {tgoten be<*
^fldb m4 9olm bijHnmrt'*). flBhffic^ ging bort^tn bcr itt
gat @inblnttl Suibo <A, t«I4«n rt wenige So^e »m^tt (n
S9J^raen gelungen bmi, bic an(9 bort nntertinanber fireitnAen
, %b^itn ju trrfA^en unb tfa» fKefbrm bec Sonbetfin^c mit
Otfolg bnn!^inrr|en "); «(er in 9o[en Jiattt feini . ESenbtins
Wnen fitfoli- fEia %&^rf bebten in i^ gttnbreOgfttt-
gceni ben dltent fSnibcr unb bic fft^t ©et^t^Mt befi Smii
beC bSeb felbft bann ragt mit i^ncn onbnnbni, oiS bn Segot
fm Snffrage beS 9apfte« Met 3ene ben Bonn «nSfjpca^ mib
bos Saiib mit bem Snteibtcte belegte. Unter bon 0on«uäc,
tt» TCaa gefi^e^ o^ne CBifTen nnb fBiOen be« f>af^, ttii>
getten fte fit^/ bet Gcnttni beS Segotm )u folgen unb »oII>
{ommen unbem^tcter Sat^e fc^ biefer na(( ^utfc^Eai^
Xuf rnnrn ficri^ etOtp mm SufmiuS fclbß etnen M^
emM^net^en, 1^^ bro^mben Srief aa bic Me 9eipii4(at
1>olen0. 9tt4t nii4 ^^"n SJeibitn^, f^ri^ er« fmbera nur
orit bcr ^fim eangmutft Ut dyoPoKfc^ ®tu^ gebt tr lft>
nen sum ®m^ feinen fieUigen Gegen. !B3o(t ^c bn £i!oM
nai^ feinen Sefe^Ien ge^anbelt, et beß^ttge ben Samt mib
baf Snterbirt, unb befehle i^nen, bitftn HuifpmSf ftlbjt ^
18} Sgl. Htrtene, CoUact. ampl. &,- p. SS8 jtnb 239. Bb-
rontiiB, AhhbI. Eed. &d a. 1148. no. 6. CMjon In th^t. lliS RR'
|ifd^ Onstnbtt BL brm Stf^cr ^dntt^ »e» Dlmftt btn «aiHMl
•a&o f anin PoloniM pardbu vku naitrM cmmlfinBi.- Cfll.
Bacsek o. o. C. no. 271. IBEt Wffftn tif^ti ob Aufbo b«Matt »Clf'
10 tttL VatoctJ), 0ff4i4tt Don Stbnm 1> CS. 42S fg.
15} BgL MftrtaHe» Cril. »pL n. p. SSS. S5S. 407.. .
23* .. ,
SM .... a«ctti< 8>4. CtM ^tpUtU
icfMgm ntb ttetoO kfb(g« ^ Iftfm. S«nn ftetc er m4
yn^nOA bot Ci^ilK 9ne^ <»f/ f«iin ftp^ cbgchMl
aBir €Suf|n^Aiiat uat 9)tKpcnt ntf% SBctfutig w i tgw t^ cildt
fi(ft noi^ i^ ^ rieten aiib Xntme fidl rä^n ju laffcn, t
cnnnRtt')tnnS>Qlii9r c9 totibt tttn ffiwAf^npign btt CSlufi
M (eil>8(° l>etnii anb t« fitifigm rAnüf^«! 3St^ od
^"l. VuA bttfc erafte Stotnmg Uid s^ne äSka <BcMg
mA bieXir4e tnuttt eidme^ 1t(( jt^t fi^<n tric »dtfU(e9ti
»alt um UntcT^gung in btcifK Goc^ VKtlbcn. 2>ec <SiiMi
noU^ legte m einen (tnjen Sc^rritat bon injutf^m oü
Vid^lina titr&dgd^tttn Xaf^ Me Sose tm JDiage M>r, ecc
fiAnte, M bev ¥«lHt tt>A bte Jtfe(|t Auf Mc gcfdOtm Sm» .
tcnjcn btt Sawui loA 3nlnbictt9 ftp fe^iQm VmUbtO/ tait
fcbfttt ilifi attf, mit fle uMffntto ^räib tnefe ]Dtf(tnfi4< ^
Xinl^ SU untnfuMini vnb ingtnQ ^tncnt G^wo^cr ttnib ftutt
64t«ßfi)uiMn8Ic4t SUMc^^^O* XbaiboMb f^ciit
jbictoml iu rinnt )»citen itmftäfct no^ ^toltn MntSmgf g»
ntigt gewcftn |^ fein "). So ((tcttMdE unb gätfg a on^ fb
Sid^pSia» unb bcffim gmnilic ju forgtit fnt^'Of fo »öig
MsBtt R f&i {^ ^ btn SBftffm scdfrn. 9t (üb i>Uii4i
16) nsL UartaBB L L ^ 406.
17) »81. bof- p. 407.
18) >Dr 6t(annteXtt IBtibalb WnSta6(o ttntJCotMy f^rUM^
bn 3- 1150 DDR bcm >^ftafie In SprCn (bri Hkrtene a. a. fX p^
878)] D«fixiui pUne et latna wt apod Ipmm (ConndiiB m;) sp»l
ri «w w w » •oam abiqn« am!« in PsIonltB ndaccr« potmrit, mm
oxpedlltMiMB halleiB nafuftoe nppuatn oKDncbit. N«riisi*wlci
^ T. p. SS tM tun Xo«ab Im 3- 1146 ontKaomnuim iat na^
Volm tn« 3- IISO stT^tt, twC tt ffifob^ffa» nft tn 3. 1148 teMk
6m lAft Bai. Viraud. 4.
19) SgLChroBio. Lanabnrg. MBecnd, C«ip« UiL mI.
u«i L p. 1879. Si 4(tti>e( MUl fMcnai Solitkuit Stibc fie Cnw
faa tat eintAt tnu albert Itt ^ bat J^txM^btm, bt som Jtndiv
XmhmM eoltee- Coc tMtb ft («nübl^f tmbt wtiknabt llnt Srebts
niibt »oOt Tt MiteCs«. et twrtbtn fic fett/ nnbt qttOMit mä cmc t»
fliftt, bat MTb fitflogtR matAS) bitfmt Skambt Mt bt Jbg«toa I»
IWtDtR tnbt «Mlbt ft va^tun. C« ft btl nf^t boimt au^tt, (c «oibt
mit tat tvibtr btn «oteam «nbt unt^ fet te Vlbtnbn^ «It tnin
Ctm. .
Dglizac^yGOOgli;
»ebeiow IT. JMitroawr n^ fk^ «W «Mff&if. SS7
taffin Bt&bcr, xnl nUlft e^tte IStbmcnmg an ten {tn SUfyn
i4M aät ilfBni jtfi^Iaffewn Bertras, ju tiwm •^oftage tml^
Sta^Ams rin^^r un^ »oc, all fe oat^ ^ ^fi m^t*
jUeinfi^ nit^ ctfi^icnen, ofil )u fti|)v mit anbern Zagüt^m»
^ritm, vottt^Udf mit »m 9(«n cinctf neuen Sugrt tud^
Strien ttf<$äftis*r »U t>o$ n «ne ^ecrfnfwt nad^lOoIen fxKte
attnae^cn tftnncn. 60 f&^en benn btefe neiim Semfi6im>'
^m fBStdaptbsa^i, uvgtad^ bn tfHltificit X^riiMimt M p&itft*
ftätm etn^, ttui(tc(9 in hfner Seife jn bem gcuftitf^tt»
3Üc cW t^enb ctuMS Gntft^mbe« fn bra Ser^Ähiif*
fcn btS Stetig )u bcn ^olenffirften ftPBtftcIK jn (lAen, ftmi
Jtmmb bn So^n 11A2, unb ba iM^ i^ 0114 ffcfebifa^ Xkii*
ioisffa cS wtiog, c|er bic bintfdben mtb {talfni{f'(^cn aU bie
pfbdfi^ Xiigtlqen^eitm jn otbnen, bütbm BtMiam S^
tfcrja»9 unb feine Stäbti bie ndÄlten So^te (inbun^ twn
ben Stcutfi^ inwngefoii^tRi (a b« einmal enuagennt ^err*
tt« ift ni(^ »fd, was uns Ut dltettn CüuIIea twn t^neo
aus Uefcr ^vt ierit^tett. ffin 3u9r toeb^ fc Streits in
.^o69( btd 3aM 1149 gemtfnrc^a^ mit ®eifi), bem Un*
garaffitrig, nod^ 9tu^b untentotimtn, »ofelbfi mu^ ^nt Slobe'
bcS hjif^ aSononuu^ p^tn bcffen eignen, Sn(^
mib E^otsicjtn bct alte blutige Streit um baS @koß^tficn«
^mn mit aRei ^^tigfeit folgte $amiltenfrirgc wttbcr ouSge«
hto^, unb in SoIg< beffel6en gtabe bamolj S^jaSlaw, bec
so*) XoBxab fi^b an btiiXdfre Mn GbitftiuiAuiMl am WtSM
{tff. HBitane a. a. O. p. 37&)i CuteciiB pMt cdebntaa 4m
wcton ciuian, qnan ColndU HiOi (1. Stai 1150) cnm priadpibM
Skmüu, F«loitiae^ Bobeiüaa, LaiilicUeincMuteUmbiiigbab«n
aob) Ofe Chronic Polon. «• o. O. p. 15 gcka MH biC
fvie9lrattittAtans Ofabplla»! bm^ Aanab aBdn bit9Iat(i; Qn) ^b-
IMTstdr) «w nnlto naratn Tväen» CMtma Gradii (StiMtbCtg XB-
9t. S. V. 0«Ib6«e) «t Nempach Moatnit, Md PoImi), Iom ejot
B«l«riin locütato, «u mtdlU bellU wnllipw t , TUdUhu ddon-
ctM aA. — Chrvn. pilae. P«L p. 94 WbbcrtwU bitfe tto^ri^t.
rQECwt OMV btt Kftit|tl0tlll0 bct Bnv^CQ bCRI KOrnnpinV IV« ^^ wB
■ifca bitfit lAii«en IIa4«i4te uf M btnilmi latfc«. Dlvc«ii L
^ 4ir7 ^ nebft «Ocn fcfaun tüiäfiitgmi f» rnUiulla «HtotfAtet.
aS9 S»tlttSBn(^ Cifltl S«)i(tc(.
tiM aSDiwnui^«, ttm füntm O^ fSufjü tat Sim «»
trieben wvAm vm, füffttt }u täxum 9>fo^ SMoHmi
M^in )nw b'' t(ft i>i '^^Ift stfommoidi Volni imb ^191
— twc tufflf^c 3(nnalift nennt untti biefcB BmMgptaKm
«t^ ebicn %{a^m wn JBAtimra — ta SSdAtmcc gUbqeiA «i^
tmb fle umsJnMm tufd^ft »ftlc Sc^atetifit» fcterii^ irit
tocm 64»ect; tAct auf bie AimN wb gcmift^ei 8tt|h
gen ber gfrinbe, rictl^ fte, ^ 3« 64ta4t fi4 ^ cst^^
fen, gut fn^4m (Stngci^g ebieO BeetiagtS, imb t^xlaif
<M ifyam gm ^Inttoptt rnnb, ein frii^er rütne nur .» '
Vpm X^uge jbtttftnben, etlEg in Mc ^etmot i^ncfid, «Mnof
SftioSIoa, fciticn acgneni allem nt^t s<ti>*^^f ^ fioff*
ffoP(^ eteHimg entfagtc ")■ <E<f^inAgai(, bo^ MeSli^
ti4t tmi bn ficnfi^iuigcn beS fi^aten, ben Sd^ ^ eäm
Bcnrn SMt^iagt noid^ 9>o(m gu bcivegen, btc Snlabmg «f
btn <&oftafl iu(9 SlerfAuTg, »d^ bei S^tee fcftff aa Si*
Ie«{aw unb beflen jlhigree 83i£bet m berTelben Seit elmi m
S(^ ließ, tiefe )u jeaem fd^Icnnigni fSfid^uge auf Sv^Iaiib
bewog, olwt eine vil^ Ambe (oben «rit ^ienran m^ Saf
bicfk JMcgtfa^, fonie auf Me Kat^t Don einem doge,
tMlAcn ^tittrk^ tum Scitbonir im Sofoe 1164 »«(( bcm
^tgen Sottbe untemmmten l^abm foS"), b^i^dait f^
unfm Aoratni^ von ben (Ereignlffen bfcfer Siat/tt.
Sebeiitenbei muenicbenfaUi bieScgeben^ctoibeiadtMai-
At^fer Sriebritt febtrte im •^eiift beS Sa^ llöö fUg» «tb
ni^msrtt6nt au4 Stalten nä$ iDeutfu^Ianb jurud, unb »ie ci
M) »gt. Jrat«mf{n i. &. 197 fs- Uwcii^b «tftox, dtef.
MU ei^tm 0- SM)- — iD» (cud^ntt Bt^mcDHirft »{rb ISI^pilaiP IL
SRBtftn frin, ntt^tr im 3. 1148 uon bon JtmiiiuS' <1^t Gonßimtiui
1. 6. 428. 3>>i 3- ll4S.it>ac SBolttia» IV. nU t«n «f4&fni »oa
Jttatotl «nb eebnl in BrtJUu in eenieentioiw «edea. i. muim tvi^
nla uuctiqu Tinccntü «jua- et nut. Sst. ffio^lbidd, Stf^i^tt
«M etbut 1- CS. 53 — 54.
tta PM Dlngoat I. p. 486—97 albii bfa AnnkL Cr«*. ■>].
•a a. 1154. Xul 9)aU^a ixa&Oiatlftt, vtüUi ftfinj^ ben 4>o«ptte-
litmt \nt txfx StMung In VHtJ>t Suge^ an tet Riba. X^ Ab-
nKl, Cr«b na),, Dlu(ftia 1, p. 487.
0,,..., Google
SobMaw IV. MAikt^w^ R^ fUf oU UtoRr^rfE. SM
toac 9»Iatf&T^ lutn 0Iri4 na4 IJtitl^ ft^^Oco. jDa
Jbnfs s«n 3a^ 1157 bm 9ia$m brt 8t<l^ einen •^cott
eng etgra bie |>olm an, luib ftta^ tun fo mt^gn »on bem
fcOca ob, oB beten SefM^te, wet^c bei ibn in >^ae cto*
tn^m, feinen grtotnmen in (einer ffieife stn>en. 3n btn
ct#en Sagen bc« 3btsu|l wtfuwncttc fl(^ )u ^Oe boj .{^ccil
SXc CtsMU^f SBi^nMnm wn atofib^tg, brc eifibof ^orfr
w^ Mn enmcn, <f>n^ ^cinri0 ba Mm wm @a(^fa^
bcr 9>fi>I}snif Otto, bte Sbnfgnifni bac fiilt wn fBronbcn*
feviB unb jDtetii^ twn ba e«ufi6 nebff fctnen Si&bcm jDib»
uab ^tmüt, enMic^ »fcb AiActe gd^Jb^ tinb tndtäe^ Säif
fbn btS 8M4S nahmen S^ an bem Suae, )il bcffim Untw^
ffft^BiQ au4 ffil^^llo» »M Sibtncn unb beffcn Snibct
S^coMb mit i^rtn JttiidA^anfm beAetfonie«. 3fntrfeit< ^
*en «ba «n^ bie ftoknffa^ ein go^ltei^et •&(« «» ft^
»ofitnMiIt. 9lAen tbeen rigntn XricjiMMEcm «M»n €Sc^
iCB Mn Stufen, Vtcn^kn unb Donnncm Mn ibnen ^«nge^
gogcn »oiben, unb felb^ IMwjcr werben mtei i^ren ^älfA*
taefitm genannt. iDcmo^ mberfhuAen fie bcm SEnbnatge
bcr Dentfi^ ni^t S^nen unenmrfet, febtc brren ^eet a»
23. 3b^ itbec ben tiefen ®tn>m ber £>bti, unb btong bam
tnn4 äOe von ben ^oles ^im^tea SSet^e ftegie!^ tn0 3»:
netc b«S 8anbiS, wifiicnb biefe ^^ na4 £>^ lurfutiogcn
imb bie AofteOe wn eio^au unb Seut^en ftlbft in »ranb
ffeAen, bamtt bie X>eutf(icn f[4 in i^en niribt feßfelKit «i4teo.
Sie itittm rficttm bag^sm ungeftört ^itburtf) biS in bie @)cs
etxib wn S^Dfcn Wr, »ertwecten ba3 umltegei^t Sonb mit
Spicr inU> @(^nMtt unb Ut^ wn btc neitern Skifol^ung
be« SuseS erß ab, «U i8«I««{aw, bte Hoffnung auf ben eieg
vtfÜs an^tbenb, bun^ jBoten nm bie Semd^rung bet 9iies
benS bat. £»ie Sffirfltn, »omt^ii^ Siab^BIom wn O^nen,
»ermittelten bieftn. JBoIeSfaw erf^irn ju jtrjt^ritowo in blo*
0en Sfifen, ein naHM ®4»ett um bin -ßaU gebangt, wc
bcm Jtoifet unb ooib wn biefem nur unter fiarten Scbingmi«
flcn yi OtHobm ottdeHMna». St ft^r, b(i0 fein JBcubct
900 9»f(tt« »«4. ti|tf» ÜAJ^iUU
VOCf^tA^ (ä&4 2000 Stint bon Jtaifn, 1000 tat Sfiiifai^
ao aRad Ootb btr JCaffniit, bon fi^n^vfi «bei 300 9Xml
essbet in iolNni« fltloMe auficttwtn ginn Bttgt »u^ 3tafiai
300 8tdf^ gu ^Qcn, auf btnt n4^fim ^oftoge yi Sa^
n«^ in ÜRogbeki^ |B nr^dmi unb ^ oaf bu JtSi««
fintri t»n:tti(6tnai fitubci« ouiict^tnbc 9Ubt uifb Vntamtfi
gAen. 3iR SH^Rims bkfU BcrträgtC jtog«b er ftbm ifii^
ftn iBnibn Jtoji'mtrrjj tmb anbete QbU aU SeifU betu Aldi
fter bei bfefe fofbit nac^ Vtaji bringen Cef unb mQ tmbc
^ibtr boi emmgenen ®icg nac^ £}eutf(^b iotftifjsg")-
SRit To entf<t^ben(m Jtriegeglfid ^otte frit mcb «0 ein»
Sa^t^bett frin Ariftt btc alten StnO^' beS Blek^ giga
bie 9>>(en geltenb genügt, ober bcnni)4 )cidte et f^ «iu& Mt
fe^ Mb, baß t< feOlft ben frifttgßm Xaffccn bt bct &g^
(n bet fif ft4 einmal befonbcn, unmi^i^ tooi, i(ie aagi*
lyiD^cne iinb oft antifannte töbti^t^ ibei 3citc boscnb
fel^u^ten/ Xoum Nte Sriebtii^ Vobn tnAci «olaffav
l«m nobmcn bfe bn#M wb bie itolfenift^ 3btg((egni((fM
feine SbflliflMt von neuem tn Vnf4»mi$, als toA StUOm
ai^t eine bei nur in bet 9Utfy bei 3(ugenbIi(K cingcgangeM
Bo^i^tungen erfbate. Qtc flfUe nebet bie »a4)RO(6ac
9tannf(^ft gum 3ugc na^ 3talten, noc^ erfn^cn er luSBd^
nagten in Ragbeburg auf bem-^oftagtbeöAaifetS; niiteinan
Bort baS ganjc SSe^Atniß ju biefem unb bem SM^ iM,
tvfe e« WT Srtebri4'8 ®tege gewefcn toax, b. (. bk fMn
Iftmmcrten f{4 wenig um bofl Stcii^, unb aBtab^lia» (Ate in
JDeutf^Ionb twn ber Snobe be9 Aat|ere **).
SS) ^nptqotirt: ^dtbric^'« tfe« Srtefc an bcn KU ZBIMh W
MKrtsB«, CoämL u^L IL f. SM— 94. KadeTl« o. «. t^
478 — T9. Güntker Lifar. «. «. D. p. 599 fg. Vino. Prsfr
0. a> C. p. 4« fg. Cant Coiin. o. 0. C p. 850 n. SSC AaaiL
Prftgani. bei Pcrfa, Momm. V. p. lao Ad k. ii57i WlkdiitHt
im. cmmI PoImübid nibegit. iDh fiaüai ntiat Ut UifmAc Mn $■
Xh^. 1137 te Bartu«h, Ctoen, PortooM p. 61.
24) fB^l. RkdeTle. a. a. C: IpM tamca dnz doli* pkn«
et aeacbait domiiutieiDi «pUiaem ■!«■ ganu, jMjaa i^
pwaiimdbiu (ot portudm Mfsurit, iMlidMor idiidiw. Muiuc
Dglizac^yGOOgli;
ZXt etffM Sm^fon'i IL t^aitm e^fkflm. 381
tÜBMibcn wiSt f ttne IBdibtt Mcgfcn fnbtß mit bcfi fhvti*
Jen- 6S4mi im 3#»' 1148 tntr «on b«t Volm ciw 3M
Mn Awijf^rt ficsen bteT« ^mj^ Sta^bont imtemotnmcn^
a»b a f^cint, ^ n>4tR «n SMI i^ SmAtf dm Saun
cnrfwit not/ i^c tMf b«4 ^ JBdcfenmg brt SloStt irgnh»
nrie Smtf^iittc mcOHt, änw afitß »oleMi» bal @cb«t.
wn bm (^rißfic^ StaAe mmSimt fvOc an fttb anb d&«
tcm «eCOninBatR Sttf^ fi^ cr^futtt, Ug/^ 2)ac mit ban
Zibe bc^o^ woben, tod^R nM^ ^nm bie «Htm 9im
MT^re — ob« n f^ t>ttt wenig auf bitfcS Qibot Qm
fnxSbtu mit bcn Snfoit, wdt^ bie antemoifictwi 9tta9at
{fem jotUen, war itm iftr Sloube ^eic^&Itig, mb ecft olö
jcnec oidHiä, fie ßatt beff« ^ibi^etEe Btaxä^t inia p»U
vi^ (Bitnilanb rnttcrtM^äica, tag ti widwi im ^o^ 116t
{u i^ Sqwiagmis mi«. Unbwct^tnin^ic^, ausgebe^
tBilbcK bAttftcn bttiuU baf eonb. ®roie Seen, Q&npft
mA »OM(%e flViebcnu^en eifc^wcctcn JAeraQ bie SorOcwe«
gtn^ b(< i^mtf unb warm um r» gcf^^flidi^, aES fiix^fi
Scft^rmS 6)ta< i^e 1toaa#«tfnt »ft oei^etCte. 3Cuf fc^ma«
lan Scgc ^Ü^ta nun eben »cinltMf^e ^Bitff»6^a bat ^m
bcr 9ot(n bitn^ eine (•[d^ GttmvfinAmig, tf» pttl^ bie
bff 99Mb {utÄiflm 9mi#m mr ollen ®eitm (emnflftiMtcn.
CeiBcBen* wrfwjlten bte 9^en }U wibcrße^ Shi i^ren
bttt* gebili^tcn Steigen BcTfc^Itcn bie Siurffpiefe iwb Pfeile
bei fetten rdlen t^ Siel; anbete tonten »om fficge ab utb
«erfwlai in bem mnaßigcn JBobcn} fie cditten eine »oQftAt«
Uge SUAnlitge, unb »on bcn Süifbu entfon nnt iBoMlow
be» Setbetben, wd^rettb •^einrii^ wn @enbmnir ^ feinen
Sob fonb ").
ai cariui tmÜ, »m rafB^HtM pro H ptMBntoiM idiiti lUileiB
qMq«e axpeftioMan Tlahto noruieBto MnÜtu Mt. nnb p. <tS4i
Rmnu da Borpudk impantoc — in Suaniun iter flactit, diM^m
■stMuÜi doKlni in cithat« KUgddnrf eelebnTtt, «xperiBwatwi
■cai^wi» it palonls qni (nt ptMfittl nmm) mdi negooüi twc fiiMO
bona dtboeniit, qgod ipii «rwrlcU paritoi; et unbldoM ««oati da
fcOBiiM fidea at ueraBenta TÜa quid jndiarent.
») B^ Kftdl«b«k p. 2B7. Bo««piiaI a. o. & p. 43. Sri
Disga» I. p. 506 f», ifl Uc SWIaBf, «ü fmmfl:, tMitblnße im
362 3»*<t*<ßv<^ CcM S«V(t<l.
Bmit« rin 3a^ b«niif ft«t6 auft i^Eofe^M«» in ^at^
lanb^. Sri eC nun, ba$ b» Aatfer fi<d ber ^tntcriafican
eU^nc tfffflbcn wftbmini annahm unb bü VoUn ntt ämm
joMttm Jtritjtiugt btbto^te, ebir baß büfe Mt flcadstcc »•>
tcn, mit imm fi4 gu wrfltinm, bft rt ^ bei «ncni Bac>
gUiib nii^ m^ utR bie ffiicbtcaufita^me dntftooMItaiSnt*
na trab beffeit £3b«&a^(bMt ttonbel», — gmug im 3a^
1163 Cf^ntm 9i»M(aw, ÜRitqpSlan) unb Xonrob attf bcr Im*
^ »nbannuRfl nod^ $»t(n jwätt unb i^cUm SSi^Ifffai
)tt ifyctm Xnt^")f w4(mib JCnttmier}, oUUri«!^ boMll
«^ au6 b(t bnitf^ SefangCBf^^ cntlafT«, bU Sfßftm*
einiAint i»eet<r4 «ilgtfi^Atft. Co* Stä/i M Sngta ift »Mte-
DiuBofl, b» an4 n«^ NarniRewlca V. p. 5S unb Baidtfcia
L p. iW «(fslst fiab/ gibt b«« 3- 1167, Ut A«npl. Crac ■»}. ai
1161 dox Seodaia. Bouicua noa oub exorcita occnii eit Ja Prai-
üa. ffisL etitnxl fn tinie, ESincciii AaMubrf, 6. 4*0. Sotat
. 1. €S. 349 {|l btm et(ttin sc^'d^- Stmerfttifncrtf) fß (mmtr, baf
Xabfubtf, bC7 ttnt langt CttKe übte Mt nttngt b(r Scfilleam ^t, bc
nn 9Umtti aufjutit^n l« wittduffs wkt, sat nfitt be« XAM ^m
log ^rinri^'i flAnCt. eelentl o. a. O. mifat fitlU^ et« btfinbm
OcA^, Utff eoBt fei ccft i» 15- Salpi- rntftaBbcn.
26} Sic AnnaL Crao. naj, gcbfi um bcn dltin aSfC« M
Zobctjatii S(ab9l{a»'l llä9. 3inta iß iiiatEfilM>t[i4 ai>4 Dl>c«ti
L p. 497 »nb btt Xnbtn U* auf Statsritttfct URb Saobtd't SP
folgt, altrin f4on Karufitnict ^tt fctbfi eint tUIunbc Jtalfir 9Tirt>
tiift, aalfltfttBt apnd Tanrfnnm poat deitructionan Mcdiotaat XV.
CaL Bept. (18. Xvt.) 116S oa (bei Uart«»« L L I. p. MOt, k
Wdl^ aod) 'nadUani dax palanke uitafd^rtlU. Clc OllMAt til
übte bo4 mt1)t SrnÜit aU bU Anaal. Ottvt. in ifttn So^iti^i»
mungtn, unb ba t4 anfennai^t i|t, bafl bic Bblftit IffifaboHon'* nP
Ra4 bcm SCobt bH Batn« CS^ltf!» oljUUm (116S}, fo mal bn&ttnt
an tfabt b« 3- 1162 ob« Xnfdins 116S etttottcn fdn.
37) !Dk (^ronelDQtf^t StfKmnung btr 8Mc!aabt eifltfUa» tOa
von tm dttmi ^jclnff^m CLutlFrn Uritbn aütbi nur Mt Anaal. Cra«;
maj. a. 1169: Balcilaoi fliiua WladUlai cedadtar in Zl^aai a pa-
tmjj nna com 'fratre mo AßMEkone et eadeai t«m datw eb fai pm-
TincUm. OHt Utam (Kniittt Cbron. moat, seran. 1, L p. 4S Vkv
tfni Foloal fillaa daeii ani oxpaln laMpsuat, caiia eia ab !■*
paratora Indlcta. JtobtBbcf 1. C 291 imb btt anbcn )MtBi>
f^w «tcm^' loffm M Äfftet IBiMifapifl t<a% aa m t i ^ t ,
Chroa. prlic. P«L L L ^ «6 g« ' ' '"
..,Gc\>gli^
Ctt 0M* nitttiMa»*« Q. nMw tH^n. 3ß3
gm .ßcimiiV' M» ®nitainic etMt*''). JDu 66|« OMi^
Ic*la» mit ecrtbiu bts mtäem, SSksMiw mit atotibm
beti fübü^tn wtb Jtomob mit CK001» bra n6tbl{(|en 2^
De« baiM «it cifltw .^(riVfltftfanK in «cfift iHi^inat^''),
snm Sn^^i^ts dbn tntm fit a«tiuih( in iMffcQe fät^ta$
w$, » ta»]^. «u$ We anbmt ^iO0e fMimS )h btcftai
Pmümb. :D«8 fiob bcan icäb wbbet Stroidaffuitg ^ nmm
«Stnft. SüttOilm S^ia^im bitte fi4 bm Scfig ckqitaa:
»■^m imb 9tilbt( in <B4lc^ »nfr^attts. ;Dk ®d(at
8BliJii^el«D'ft frtMtai biefc iwdUf , niA btatnnttn balb bcnu^
onf M erf^cbnrttm^t i^ic« Satett ficft ^fi^enb, «1^ Xnl^ptlt^«
«yf boü ®ttdom itt treten. tt< {«m snrfr^n il«« »üb
bau 9i»ffMot )u ancn Ataqtfen, fai wtI4« brt Stttm
ioM W^dm @t(ibt( ttnl», Aiifte giftMc^, nie 1$ f^nnt
jn 9iin^ btt asiob^Slaiben, wicberum entft&ritt nab bcn iiM
{wifi^cn frinm Snibn fiolefitm in btr groß^irßli^ XB&ibc
ScfB^tcn 3)Iiic}9S{aw sum% bie faifnlü^c jDbei(i>btit) wem
«»( tun Mrtindc^b, itnenecfamtn'^. 8(naiutte üfm bU*
ttoi Svieg upiffm imr a(ei eNn fi» wmifl, dU »n Mn bcn
38a) Sei. KadtDbek I. p. 802. Cbron. poL L 1. p. 16.
Chron. princ Pol L 1. p. 96.
XSb) tOt Üt^tm Xa^ri^tm ibrs ttrfe nfh Stciliine d^leUmi
fbAtn M <" 8«gti4»aC e. 43. 9bi4 Itm «rfrftit BoMfa», an tcc
TUtttttt, BatUm ntlt 9mlwD)fMi, attetgv«*» DvpAi faU BK^renAr
XoBcab, bn 3ftae^, »m» au immftnMe ia XUmbars «nosn, bil {^
Jta|iBftq Cfprawldlfni} Wo^am g<A (09t. 6. 46). Chronic. p»l.
L L p. 16 fa. raoä^t bctZ^dltiie bti kc «M atf[|aat»c goc ni^t,
^ obtt «Mb 6. 19 Ut Bbit^, ba0 Jbgteifcit m Ammb «toeaii e»>
eibca ^dbf. Cbranicprlnc PoL LI. p. 95. SoHMonlV. (obc
ad iMtandua iBpuatoria boH gX rtto i Iktitot, Bbgait, O)]^,
btffl flSitqWtaui Sotiboc unb btm Jtonrab Sloaau ffübtSi cnn nd*
^«tricübw et dacadboa. — iBitOtf^lt mbit Stenid'l |u tRMtttn'
itt Codex diplom. «tw unb awaiute ICuft^läffi gfbcn.
19} BgL Kadinbek I. p. «Si^SS. Okron. PeL 1. L p. 16.
ChioK. prUa. PoL p. 96. fifc bcfbai 8tttea gikrtM bcc lliitn<
1tt«ms bM f4bffi4« 4c>l^ bn4 U« ZSentM«. B0L Ut fi4l<
lehnte adl«8»i tbbcc bk Kn^rf^tM, wtUti tat Ckron. prla«.
PoL p. 96 »M bMC^UftfM «a|0| »MIlMi*!!. »M »bHm «ttt-
..yGoogli;
36ft d»t(tt« fßu<^ Crftt« SapHtL
tlifiu^ btt 9tttwignagcitf mlCRi^ttt flNb, vpcfAcs ömi
2fMU be9 )wlnff(^ TDhU «cranial, tm iftitBcni Jtsjnabi)
gut eaifftniiis gtfltn ftfam Bnibcr unb pr 3Cnna^e bcr snf*
f&ifHi^en S&ä« oufitufistKcii. So», wd^ bie fis^tm
OntCBliigni txm Mitrmttn Oefi^Ici^ ber „^«tflm" ytt^e&ci^
mb cht gnsifR etviftotfaav fbttibro btmoV an bet @pi(c
b«S 3[bd<; ba ito Xopanoi p(( wdgtrte, «tf {^ B«c«
neige clti}ii84en, et\jiai fO) »aUtiaio IV. M gu fciam
Zobe im Stp«! M embrate *>). XU cc fein (£nbc Ifteran
wd^ ^Ite, ^gob n btn Mint>on«Dmf((nffi Jtfaibcm olbfai
- fibeiUbenbitt 0o^n foßrf bet RJonmmbfi^ be< Jt«s&aitig
unb brpimmtt, bof, tPcnnSauc o^t 9I«(fi)iiim(nr(^ 0nH
bieftr btffm Qrbgut, bie SMcnt^ei !S«fe»fen unb SttcjiiiHim,
■ chatte ."}. S}<rf ettAotat gtoi auf 9Riecj9a{aw, bot bot*
tm ®o^n BoteMo»'! JdjpiMufhp vtib bit^gen ffbitat m«
1173 (SroAnoIot, über").
%k^ lange bßtb n in brffen Sffff). SM rt, baf
et feOft DU fEBMOftr unb tyrotmifc^nn fficfnt ^hraifgte, obcc
bof (c ju fj^t^ not, bcm in' §0^ bar Z^cnf4*ft
f^on i(4t ftbci^adnu^enbro tMetmu^ btr gts^ffl Scöm*
tm taä> ibm S>icnet ga litntrn, — fe^r Mb m^ bcm Tb»
fang ftinet fRtgtmmg tourbm SebiAiluttgtn ^unb Ungtnt^
t^Ieitra allet Xrt von inten Mt&bt a>it 4Itcrn (S^nmi^
fd^ribtn bifcn Statigtbem bcS Särßen bit gtdßte CScftuIb Riebet
)n unb jd^nen unter biefcit einen Xetteliq, «inen (Sbdnami
aus bet Umg^i^ »m San^ in bet SoufM^ Ott ^D eniori » »
30) fSsI. K&dlnb«k H. p. S2. Bofiiplial L L p. 45.
81) S«I. Kadtnbek I. p. SOZ. Bogophal 1. t. p. 44. —
OhroB. poL I. 1. p. 16 imb Cbron. prins. Pol. p. 96 bai^ltm,
bif BcWiitt* IV, Htft ttffaBira twtf^c BcjUnuDBig i4ra M Ibttiilt
S«) Xa Xcbtifa^ eoMfoni'* IT. ftttt ta Xcrt M Bagaphkl
p. 44 eftob« MtbMtra 1140. XSt ittntn &n(l[ni grbcti ttbu i/aof
logff^t BtftbniUlliat nH Dtogoii L p. 5« Uft I^ 1173 pnal-
OnukOct. fleitm, unb mif mdtel^ ((^«caui bot eoiqaifagaitsii
niUtnu Ka4 bei ool bcn An b« L T ba r. eboi to Xmaei^ S9 Ml(l|^
CSttlt nAftl Brt(«ta» r4« il7S flifttcbCB fciB. Xm 81. Xi^. 117S
fttOtt tAmüeo A. q. dmt poUaiM |v Swfn tfM nrtMAt fftc bat
«lojla enba aX. Bj*. Lelewal, Pocsitkswtt pnire«. |i 17L
^ L)ji.:a..i.G00gli;
SHUq^tbM HL mh Stttimint üpmM1im9. 3fia
Xlicfk entte fUfiten i^ »or, nnE auf bn SiRt^t bei OirfM
n^ eine fk^tädtc ^wf^^^imtUt^atäitvttfdfaMM
mif UXb btt Q^t^t, snb bomit leglt^er Ucbenmi«^ bec
ttnta^anni in fcba ffiui)el »enti^tct »erbt, n&|fe nuut ^
tiAten, pc vo^l^abcnb unb rdt^ nmben ju lafftn. ®» m»«
bat Um bic ^^^ Selbpuföi «tf fffÄiat Seig^ gefegt.
Scr gegen bie 3agbtc(6te be< S^r^ bun^ eil^aog eine«
fitben fitv^, rni^ 70 Wtad gti^; bciffifeen 6Mt rm
teriog, in VMffcn ^e bttf JBie^ btS 9I«^to« »u^ f^
Mritrt ^atte; tp« 3tQem bifideRb (Act «Mib bic wUllä^
Stswaltung ba ®c>i4te. eine 9Nt«t wn nfebem iDSeoem **)
vcii>nitete .ß^ bt bem Sonbe, um ttgä^ VUbnttttmß ber
Oeft^ tia4)ufl»fiien in» bie UeMt^dter fo^ vor Skript ja
^tflen. i^c eincc auf feinem 0itt einen neuen SatMCtmann
on^enonnnen, fo ^iefl e«; 3ft biefec ein Steier, »fe (onnft
bn ^ snm Unfnien ma^! 3ß et ein Jtnei^t, fo ge^dt et
f(^ etnem anbent .ßenn; bu ^ bic^ fremben @ute$ it»
mÜ^ unb üft boüei in JAem SaHe ber ®tTa^ »im 70
AIotC fftulbig. Zitä) bie Gitte beS aSän^cimfS gab dclegeni
(eit }ui Uclhmg b<« l^itte^n Umed^tf. S>ie StfinjMci^
^Uka iU^ tmu, onf tdwm Silber gefn^te SBänten, twb
«mm bk Bcnnt^eilten i^ ®ttagea> )u cntrii^ten (ancn, tttt
^ä)a Irne bot baigAtoAte (Selb mit be» i^rigm, aflibtftt
jenes f^ filff^ uA Pnften bann Mn neuem bie Unf^vlbigni
cnbHber nMgea S^tfiftung, ober wdl fie ba$ «emi^ 90b
m^ m(fyt gegen ba5 neue eingetoufi^t Ratten. @» uanboi
IKrie um oOel 3^gc gehackt- 3Ran j^fdnbrte fie mi, wenn
S0) ChroB. psL L L p. 17 uA Ckeoo. prisc PeL p, 97
itfoi ito Staawn KeÜidiH, ipd^ mbn Jtabitittl sa4 Be«««
M) CkfoB. p«L L I. p. 17 «ab. Chron. ptlne^ Pol. p. 97
mpm Urft lOftatt ■iMlrfMrfoy, dnt Setd^am«, wcU^ bo4 ^ IS.
SoM- Ut xMfin ectf4HbItiitc (mbOgMUt», offidalet) fft^mt. BgL
M Wbafttmg M mwcn CStottitl e. 3. I4i9 ML«l«w«l, Xif|l
MtBw. p. tS. S- 17' Sittai bccfttm ttttkB lic aaS) vnüäxjoy
§imm, vktlH mimtt. BgL r » nA p. 19 |. 9.
.-.,Qoogk
360 3»((tt« eti4. 9iftH ^apittL
ße ni^t itvW'n btmtnt, mif fttmüe Stffai g riffE, ipiAli
fle mit fcglii^ aXttt», nnb fel^ bfe ScifRi^erit n#4
M(^ fitt*nb[nng n^t S)k^t cbtjtlnai 3^« »cl^c Sabfai
Ul ans nittMt")« «t^ tu t>R Zfwt m^r rin INIbMi
Sa^ttoßgCtEt »nb Biattr bei «Mnittn, tU in a^^nmif M
96i^m, tAec ftc getjtn un» ütbotfitlU, »d%n S^taAn Mifl
•^«RfiiMt 8}fM)9Maiv'e trag. & war ta^a turfftiOc^, tef
tu4 etnfgcn 34icn fMi^tt i6ebiüAtng «tu al^oncte to
juftütffl^ftt gtgm btn 9to8ßir|lm laut tiwb, unb in (igiCi
3ittett{fc btt Ait^c, tnc mt Sfnttnffc bf8 flcfgpiiwtffi AniM^
ber Sif4«f Qktf« (®(tW)ii> wnJttafeu liefinn UimKfiniiMP
(ntgtgenftat. - 3(uf fdne StronßAltung «f(^ — fc rrjitlai
bie dltmt S^onifbn — - ein arme« SBtib In fifeln^ Jtühng
w» bm QSrAtSit btS fbt^i^tn ®tat^terd fa ittafoB n*
Ragte Abtt {^rm ®o^n, bn btc i^ anbotrante ^m6>t fnB>
bcn 8eutm jui SStibe fibnlafprn (la&t, isoranf bei in 6nB*
iDftgfcit bttffi, SB6lfe biefdbt jmfffn Mttm. «W bn Sii^
t«t auf bie Alage geregt entf^eb, trat bei flSifi^ 4«»t
imb eifldrtt: bn Srau gtett^c baS Ftaftnitt ftinb, bn -ßieAt
beffen Senwl^ner, bet Statthalter aber ^ btc €JeQn, «li^ft
b«< mgUIMc^ Colt ber rtiubettf^ SBiMi ber nirbent ff»
tn fnwntlii^ yn^tie. Swai MF biefe im^c SB^rtng
sttfM uHb tiU9 nur btqb M, ben ^ bd 9ti)(4o<la« «(
bM fbt|l« atgcn ben Blfi^cf a» mxgen, ml<^ec mc M
Borft#t Üien 5U^l^isagtti tatffx^, ~ «An bet a W «f
b«^ ftiMi(( bof Icbenbigffc Setlongta iia4 thin 0(Na|
(enor**). £)ie angtre^tnftm 9)I^nn bct feuibfilNt '>*'<■
luflutniRn, b(f#>fren bt< €tn)»6ning gegen ben ®a0i^
imb uxinbten ft$ bann an ^imtecg, wn beffen 9KtIlKiii*
@eTadgtig{eit fic (ine beffcre ^^enft^ft enMiteten. 4#n«)
weigerte fi(& aitfwig«, anf i^ccB ?M<m etejugi^en. C j*«^^
9tt Me et M (if)gef$I(igen, gur fflertreÄung ftiicl firtdia*
SoItStaw mitguwirfen, jegt ffinne er um fo wentgec HeCN*
feh flfgn» ®m et^eSm, ber i^n mit »ÄtertW^ei ««^ «(^
unb welchen er fdbjl tls^n oU 6o(n vtre^it ^ ^
») »sf. Kadtabflk IL p. «— la
sejZMrftiitn. Mt-1«,
atiKtftfa» m. mft Jtatfnbii ®yM»M[<»Q. 367
■trntonntB G^ inbri ftc| bfetaci) iw^t o^ivclfto. ^
pAtra i^ wtf iaxmU fH tf tun: tiiu 9iRtä gftscfai, mU^.
Iif Gni))dniits ttgen SäoMiat» Jt(b){n|an)9 geb«^, ji^t »tbc
lic 9Mi|c Soge ba Ziingt nnc aiiWn. €S bringe bte ^#c
Mtt^, mb (imt er nk^t bcm Statut tu <^Ife, fo f« btfl^m
BMndOtts ni^t )u vcminbm. S>a gab Jtttginrin) itat^. 9Itt
tnrigra IBcgIcitnn tiltc n na4 Jtratau unb iMib Ma mit 3uM 1177
MirfaiiAen. TUM Bo(t tUtc i^tn ni^egHi unb geleitete ifin in btc
yt ffw te w Z&OTC btr Stobt, mit »el^ juglti^ «tu^ bi«e«g
nb baS 8<iti)< Sonb fic^ ctg<^ Überall nfointt num i^n tH$
Diefer VbfoE Anfan'2 («Aubtr 3)Itec)9«{i»D nU^t nut
fnnn ®cni»tat0i®t(aung, fon^cm et ^(iitc aw^ btfftn g4i4(
G^ JBntrtibung onf bcm etgeotlitften 9«Un (nbei. SRoc^
bf» rininal bic Qmvinmg oidgiAro^tit ncec, t^oi ft^ bn
gnfipDlinft^ 3^ läätt umriger dU bet (nCoun gegen t^
atfb fclbß fein eigner iltcßet @e1)n £)lt« trat )u ben getnbcn
fibci, iw4rf<if»eiiili($, tun 1k& im SSefid bet Sib[anbf($afttn
brt fiateiS erhalten gu linntn*"), uob toetl et wegen fdti
Mqngw^ fcinei @tiefbt&btx bun^ bca Satcr auf bieftn rcj
bittert mac ffioa Otiten MttefTen ^ SSiectv^la» in« 3Cu0«
87) Sst.Kmdlnt>ek ILp. 18-S6. Cft SttAtfKmtmms fi^InroR,
BacvpUal p. 45 «ttt »a« 3- 1177, bfcAttnal. Fol Tetvatias.
M Bo^M»b«rc L L n. p. 81 B. 1179: Henko wnn fDgatar, Mr
AxamL Crac maj. a. 1177: Du Caiiaiiraa filint Bolulü DI. in-
tnt CncoTiau jure iDCceuionif (?) obtioendMii. Dlufoli I. p,,
534— S5 bat 1177 itaifjU. tblt Sttatm flab I(m eile etfolgt. Sa tc
Httftn W tttenfadl, bof SFtfnjvefon am XS. TCpxU 1177 )n 9tit\m
If« tttfanh «rtlhStl, ta »tl^n n fbl ftOff H^c» das totin* p«lo-
Mlaa xomt, unb Kannbw das, HUm jankir dox (bmi nrtWtei btc
eetn nifc|9ll(>»'* It* weiten, «bet tfn 9ttfft Blt<Ki9«l4»'* , bet Ce^ '
KfaKH&o»'* U- fn'B)' mt litek duz. bn Cota eotuiUD'l IV., fo*
toft bb Sifl^tfe CSnuIani ep. nzelawcaüi (BSnUan)« Lnpni awMw
nd) LUdek archüp. Kuzeiui* oll Stueca imtttT^litbtii. VgL Sft* '
f4iR«, athnbta bei JCCo^cM etuim 6. 16- 17.
tSt KgL Kadltbak B. p. 17. ' «e «{6t aU «nuib »» aa|^«*
' Dd^Ctto^i alt at aoTaicBa fiUoat qrfboa pMr pait m «a aüMdMf
■popaadvat a r«|M ansak Bafapk. p. 45i Oktal. paL I.
L p. 17. Ckrvm. prlac. P