.
,
..
.
.
,
o.
.
.
.
..
.
.
.
'6
,
-
.
.
...:. ..
j ..
..
"
..
r->"
0,..
.
I
\.
.0
..
.
.
.......
.
HISTORIA
ECCLESIASTICA
TOMVS QUAR TUS
PARS SECUN DA.
"
.,
,
,.. '2r
f.
..
,
HISTORIA
ECCLESIASTICA
v ARIIS COILOQgIIS DIGEST A
, 'V B I
PRO THEOLOGIÆ CANDIDA TIS
ltCJ præciptlæ, non folùm ad Hifloriam , fed etiam ad
DogrJ1ata, Criticam, Cbronologiatn, & Ecclep,,-e
DifcipliiJam pertinelJtes ,per bre
es Iltterrog;t-
tiones
&
[ponfiones pC1'firinguntur ,
& in præclùro ordine collocùnru'j' .
TOMUS Q.UARTUS
COlnpleaens tria Ecclefiæ [æcula
Decimuln, Undecilnum,
& Duodecimun1 .
PARS
'ECVDA
Continens Duodeciolum.
J/.'VCTOlt E
F R. I G N A T I 0 H I A C Y NTH 0
A
1AT DE GRA VESON
Sacra: Facultatis Parifienfis Doétore, & Col1egii
Ca[anatenÍÌs Theologo,Ord. Fratculn l)ræd. ,
""'"
Alt · Pi[ ÍJ l'
!
- fI'!'/'$ ROM Æ MDCCX VIIr. I 1.V'JIJ.t t
u1í
pud Fral1cifculD Gonzagamr:)':?
JJt.,14 1..,t;
...
s 'V .J.;) E, it I 0 It
!vI PElt All S S
·
.. . .,
...
.\ ... . )"
,
..
....... ... .
, ..
..
.. -<.. ....
.. ..
.... "... 11
.. " ".
..
INDEX
c 0 L L 0 Q..,U lOR U M
TOMUS QUARTUS
PARS SEcUNDA.
C 0 L L 0 QU I A
æ continentur XII. fæculi.
c 0 L L 0 QV I V M I.
o loco effent res EccJ(fif t?tm itl0rten-
. te, qUÈlm in Occidmtc fub Imperato-
.ribtJs & Princi'pibul Chrifliá-
nis
3 )
·
C 0 L L 0 QV I V MIl.
/n quo cxhihctur ftriel Epifloporum, qui duo-
àc&i.mo Steea/a prfciptft1S Bee/eftf fldes tc-
fJucrunt . 4 1 o.
COLLOQVIM. VIII
Dc Hfrefihus, qUf ouotlecimo hCII/o Bcclc-
fia1n inftflarunt. 4 6 9.
COL.
C 0 L L 0
U I 0 It U M .
I
c 0 L L 0 Q,V I V M IV.
Dc Conciliis (rtm GcneraliblJl, tùm Natio-
raJibtlI, qU t duodecimo Ecclcftf hcul
five. ad damnandas exortas hrrefts , ft7J
ad 'omponcnda
enatos &ol1troûerflas, &
coJlopjam rcflourandam Eccleßf Difcipli-
nom 2'ariis in /ocis fueru1Zt ccJebraf(J.
C 0 L L 0 Q..V I V M V.
Dc Viris IJluflribus , qtti cruditionir 6" pie-
tatis laude duod(cimo EccJefi{ he 010 &la-
rlJernnt. ) 88..
C 0 L L 0 Q,V I V M VI..
Dc Doélrina ,dt Difliplina cùm Eccleßafli
&0 tÙin LJlono J fìica, & de Ethica Chriflia-
no duodccilni Eccle(ì; k enli .
) 3.
..
H ISTO..
. 4-
S'T
,
I
353
.,
ECCLESIASTIC.f\.
Duodccimi Sæculi.
Variis Colloquiis tligcßa.
:,
ff? - J l 1fiOr!a du
decimi EccIefiæ Sæ..
r.i
'
\fff'
l
cnh vanos ae percdebres
f '
]
: t. ,-ompl
itur eventus: Plures
1.
J\;
'" I
' ExpedlUQuc=s ex omOl ferme
:,
':
r."
:o.; ,
f Ocddentc in terram SanÇtam
I ': I ,. '-
õ<;.';.r. I r. pro bello fa.cro contra Tur-
\ '.k:
.; ' I ca.s per totum ho
Sæc
Illm
. i"', .' .
I) decernul1tur , vano qUldem
Ly . "
I fucceffu J fed tandem infeJici
. exitu. Occafione juris Illve[lituræ nova exoritur
turbarUll1 feges J di[run1pitur concordia Sacerdotii,
l.'X Iinperii
Eccletîa I\0111ana l11ultis fchifi11atibu
diù exagitatur, Sun11ui PC..,H1tifices cum Ilnperatori-
bus" Epifcopi cum Regibus in tl1tandis ac vindican-
dis Ecclelìæ juribus & privilegiis acre ac diutur-
n.un1 [uf1inent beU111n; Anglia fefe turpiffinlè fæ-
dat injul1â nece S.1-'hornæ Canruaricníis Pi.rchiepi-
fcopi , J urium & Inl1UUI1Ítatlull Ecclelìæ acerriuli
vindicis, qui à ficariis ad ipfam Aram Îl1trepidus
I:rucidacur . C0111!1!ures hærefes ex orco pr.ode
}t
tcs facrileguffi caput efferul1t,quæ in Concilíis con,-
nsuntur ) & perdotl:is clarißì1110rUITI Scriptorun1.__
Operibus proterul1tur. SJnétiílì111æ cOl1duntllf 1(:-
TOliJ.IY. Z ges,
354 H J S TOR. I A
ges" '-}uibus Difciplina EccJelìafiica, & morun1 do'!!
drinæ integritas farta teéta confervatur. Novis
Monachoruln) ac l{eJigioforum Ordinibus muni
tur, ac illul1ratl1r Ecclelìa. Denique, fæcuIo Eccle
.1ìæ d
odecimo Theologia Scholailica 110vâ Inetho..
do traditur, ac juris Canollici infiituitur profeffio,
fluæ pofieà latiHìuJè propagatur . Hæc eH: fU111nla.....
rerum, qu
fæculo Eçclcfìæ duodecilno cOlltige..
runt. Sed lit 3tnpliorenl.1 olnnique ex parte accura-
tanl onlnium illorunl eventuunl notitiam tibi [up-
peditare poHìul, [ex Colloquia, juxtà præfcriptam..
& haétenùs obfervataln l11ethoduIU infiituanl, &
fingula quæque loco & ordine fuo aptè coUocare
pro viribus fiudebo.In primo Colloquio oftenda.ln 2
quo loco eßènt res EccleÍÌæ tànl in Oriente, QUàlU
in Occidence fub Ilnperatoribus Sc Principibus
ChriH:ianis . In altero exhibebo feriel11 Epifcopo-
rum) qui præcipuas EccIefiæ fedcs duodecit110 fæ-
culo tenuerunt . In tertio referaln hærefes, quæ eo-
dem fæculo Ecclefiau1 infefiarunt. In quarto aganl
de Conciliis, quæ tùrn ad dalnnandas glifcentes
bære[es , tùln ad confopiendas enatas Controvcr-
fias, tùm ad coUapfanl refiaurandalTI EccIeÍÌæ Di-
fciplinaln variis in Iocis fuerunt celebrata.
in-
turn erit de \liris Illufiribus, qui duodecimo fæcu-
10 eruditionis & pietatis laude claruerunt . In ulti-
mo de his, quæ fpettal1t Fidei Catholicæ doétri-
nain, Difciplinam cùm Ecc1efiafiicaln, tùm MlJna...
fiicaol iUius fæculi, 1110ruluque doétrinam
brevi.
tèr ílriétimque ditIèram.
OL.
ECCLESIASTICA. 3SS.
COLLOQ!JIUM PRIMUM.
o loco e!fcnt res EccleßtC tòrn in Orientc,
quàm in Occidcntc fub ImpcratQribus
& Pril1cipibul Chriflianis t
DISCIP. Q} am Q uàln res Ecclefiæ fub Iln 4
per
toribus J 9ui fæcu
o du
de-
CIIDO fU111mà rerU111111 Orlel1-
te potiti runt, optilno loco fuitfe , facilè conjetturâ
aHequi pofiìln ex Caera ilIa in Pa]
fiinaln expedi...
tione , qualll Cub fil1eln undecilni fæculi
Dl1ce Go-
defrido Bullionio, Inagnis anilnis fufceperullc Latini,
fuik]ue vidriclbus arrnis Saracenos fugarunr, Hie-
roiolYlnam expugnarunt, tDultas Civitates iQ fuam
poteltatetn redegerunt J ac tandem ChrifiianaIl1..a.J
Religioneln in ea Orientis loca.) à quibus Barba
ror
un tyrannide pulfa jaln pridem exulabat , poß:.
liminio revocarut1t : nihilo[eciùs , ut Inagis perfpe-
aUt11 h"bealll lratuln Ecçlefiæ fub Inlperaroribus,
qui duodecin1o fæculo Orienti præfi.lerunt,prÎn1ùlU
(cire veliln [erieul Gefi:a.que Imperatorual Orien...
cis, deil1 J quid geílèrint , quidve moliti fuerÎnt La-
tini, vulgo Crucejìgnati appellati, qui toto duodeci-
1110 Ecclelìæ fæculo fuas Cedes ill Oriente fixe-
, 2
I runt .
MAG. Iinperabat in Oriente
lexills Comne-
'lUS, quandò Cub finenll1ndecirlni fæculi L&tini Cru-
:efignati la.cralll in Palæl1:ilaatn Expeditioneln fu-
fceperuot J eoru 1 nque ope bellum contra Tureas
:eliciter genic i fed poft:à à. tal11I1Ulueco!ìs ac for-
tibus.
3S(Í HIs TOR. I A
tibus LatioorUll1 exercitibus fibi timens , eos pri..
111ùm fraudibus, deil1 aperto Inarte infefiavit, fædè
ac frandulenter deferuÍt) atque de cJa.de, quæ illis
ipfo belli initio å Turcis il1at4 fuit , haud parùtn-.
gavi{us eft, ficut teLlatur Auélor Anonynlus , qui
fcripfit Hiíl:oriam Belli Sacri , quatn lvlabilloni
ls
".:omo I .MlI{c13i Italic; par. 2. publica v it. Idcln etialn
teftantur [)rilnores facræ illius in Palæ!linam Ex-
peditionis l)uces in epifiola J quaul fcripferul1t."ad
V)1!J"lnu1"" II. l)ontiúceln 1\1axÍ1nulß) ubi de .A/e.tio
C0111nC1'lO Ilnperatore conquerul1tlJr his \l'crbis : TIt,
nos /ilios per o1nnia tibi obedientes J [Jitter piiffime, de-
bes fèparare {lb illjufio Ilnperatore, qui rlJulta bonlù
p)1omi/ìt nobis ,fèd mi1'liri'lè fecit. Omnia enim 'ftJ,,1la &
impedimenta quæcumque facere potuit J nobis fecit.
I--Ianc epifiolaln refertBaluzius torno I.Mifcell.Co-
natur quidelTI Anna COPlilena, elegantiffiIna l)rin-
eps hifiorica , & filia vilexi; Comneni Imperaroris,
.. excufare patren1 fUllln,)elunque in quil1decin1 librii
vtlexaidos à fe editis a.b hac labe purgare; fed l1ul-
lain l1ac in re lneretur fide In J quippè qua:, dUln
adulatur patri [uo, acriter invehitur in Latinos)
quorum Sacerdotes injuriis& calulnniis pro[cindit
]ibro decitno , atque intempefiivo GalloruDl, qui
in facro bello n1erebantur , vituperio, excu[atio-
nero patris Cui libro undecin10 fulcit . Sed de .Anl1a
Comnena plura dicelnus in quinto Colloquio, ubi
de vil-is illl1firibus duodecÌ1ni fzculi, eOrl1nlquf
Operibus datâ operâ
fermonen1 inftituemus. Ex.
cetIir è vivis A/e,,"(ius Comnenus Orientis In1pera-
tor die 15 .n1enlÌs A ugufti anni MCXVIII. poflquanl
\'ixiífet al100S circiter feptuaginta, & Ìnlperalfe1
an120S XXXVII. l11cnfes quacuor., dic:
quindecitn, Ui
Zon,
'
E eeL Ii, S I A 5 TIC A. "3 S 7
'"-Jtonarit;, qui in eo AnnaIes fuos abfolvic J Nicettls
Cboniates, qui eofdero pro[equitur , .Anna Comnena
c jus Jilia, aliique produl1t. .Alexio Comne:zo in Grz-
corlun Orientis Inlperiuln fucce{]jt ejus filius Ioan-
nes COn1nenllS, diétus à quibufdanl Calojoannes , qui
in con[ortium Ilnperii à patre [uo anno 111iUefimo
11onagefimo prin10 adfcitus,pofi ejl1s nlortem folus
Imperiuln adll1inifiravit . JaIn UXOrCI11 duxerar
Irellcrn La.dislai Hungariæ Regis fi!ialn " l1t tefia",
tur Zonaras , & ofiendir Ducangius in Al1gufiis fa-
Jniliis B}fZantiois. Latinis ml1ltò æquior patrc fllo
fLlit '1oannes Comnellus) & in Eccleíìaln I\Onlanan'L.w
propenfior, ad cujus Il1fiitl1ta & obe(licnrialn Gr
-
cos
revocare in votis habuit.. Extant cnim Pet;-;
Venerabilis CIuniacenGs Abbaris du2t epifiolæ, vi-
tlclicet trigefima nona, & quadragefinla libri fe-
c;undi J quarutn prior 'Joan'lli Comnerzo Inlperatori)
& pollerior Pat)".i:'l'tcbtc Confiantinopolitano feri-
pta eí1: pro relI.-i.tl1tion
Cænobii Clu nia.cenfium
'luod erat Conftantinopoli, & in priori epifioJa.....
Petrus CluniacenlÌs Abbas '1oannem Coml1enU'Jn Im
peratoren1 fufcipit in Confratrem & compartici-
pern ornnÍum fpiritualiuln beneficiorum Congre-
gationis Cluniaceníìs , qnerlladnlOduo1 & alii Ca-
tho]ici Principes ja111 fufcepti erant . UtramqueJ
Petri Venerabilis epif1:o1atn refert Baronius
nno
Mcxlx.nuln.I8.& [eqq. undè compertum habemus,
culo duodecinlo Conß:antinopoIi, & in tora...,
Græcia Bafilicas fuiífe, & varia Latinorum Reli.
gioforum Monaß:eria J quibus Romanis moribus þ .
& ritu Latino vivere, reliquaque facra ad rirus La-
ini norlnam ceJcbrare pern1ittebatur , quod certè
t1unqu
nl conceffiflènt Gra:ci .) íi LarinorUGl J110reS
1 -3 & do..
, 3 '5 S HIs TOR I A
& dôg1nata, vclut hær,
ti,J. inlprob
Hèntt lIt inquit
Leo t/tllatius Iib.2.. de confenfu Eccleíìz Occidenta-
lis & Orientalis cap.II. Eodenl ilnperantc .-;Yoanne
Comneno, [olemne & pubJicU1Il ColIoqùiuln .Artfel..
1nus Epifcopus Havèlbergeníìs; qui tùt1i Conaan-
tinopoli Lotbarii II. Imperatoris OCèidentis Lega-
tus agebat , habuit de Spiritus Sanéti procefhol1eJ,
eique Colloquio interfuerunt I1nperator J IJdtriar-
cha, & quocquot in Urbe Regia ConH:antinopoli-
tana.morabantur viri eruditione confpicui. Græ..
corutTI cau{am tutabatur Nicbjtes
five Nicetas Ni-
cOtriedienfis .) qui j pole mulca hinc Înde obieéta. &
reCponfa abfque cavillis aut rixandi prurigine, uI-
trò fálrus eft , Lacinoru111 dog[na de prøceHìoneJ
Spiritùs Satitì:i à !)atre; Filioque haud ab[ol1Un1...t
c1fe; aíferuit attalnen , hane fidei profef1ìonem norl
efle apþ(?nendaln (Ylnbolo citrà univer[aIis Syno-
di deci:etùln. ExtJl1t collationes quas Jlnfelmus
Epifcopus H:lvelbergenfis habuit Conftantinopoli
CUln Græcis t01110 2. Spicilegii l)ache riani . C3:te-
rLÌm , Quarnvis :Joannes COrfJ1ZenUS Orientis lmpera-
tor vehenlenter optaverit Græcos ad grelnium &
fubjeét lonenl Ecclelìæ R0111â.lJæ rcducere, id ta-
nlen perficere baud poruit. Fuit opcilnus Prinèeps,
in domefiico apparatu In,odeltus, veræ gloriæ cu-
piditate illufiris, moribus prObi.lS, Inunificentiâ
clarus, à me1ifarulll, vei1:iulnque luxu on1ninò atie-
nus,tantâque in 1)eU1l1, & ß.Virginenl pietate:J ut
poll debelIatos )cythas J HU111}OS, Servios, & l}er
farlnenos triulnphi honQrem Beatiffimæ Virgini
ariæ decreverit. Hunc triUnlphuln de[cribit lXi...
cetas Cboniates in Annalibus , aitque, quadrigas à
quatuor cquis traâas fuiífe, & currunl argen.to
In-
EcèLÉSIÁSTICÁ 359
" ." '. -
intetpünéiuln non Inlperatòrèlr1 cOl1{cèndl<eràndi libidi-
he percitLis; prÍrhò Icnperatoris ....-1le"tii nlatrem
fuffoeati juffit j dein ; ipfulnirtet Imperatoreln ner-
vo arcus pet noétem à ficariis firàl1gulari; ipfiufque
corpus in mare projici c'uravit anno
IctxxxiII.Hac
violentâ ì110rte raptus ell: juvenis .Alexius Impera-
tor anno çtatis fu
decimo quinto,Ilbperii verò an...
i1() tertio. Nee folLÌìli in junioré .A.lexiurll Imperato...
ten) , ejuCque màttenl crùdelitèt fæviit v'Ílzdronicl!$
ut Imperiunl u[ùrparet; fed etÎalU Græcòs excita.
vit in Latinos; & Francos J qui Confiál1tinopoli de.
gêbànt J fciens Ftàncos jLtnioris .A/CiA;; majcfl:ateITl
imperiumque tueti , qi.1òd .Agnetera fi1ian1 Ludot;Jj..
tË 1/11. G'alliaruln Regis uxorelU dl1xiflèt. Græci
itäque ab Andronicoanimati irrul4nt in Latinos &
Francoi J & quotquot inweni14nt, trucida1lt , aut urbe
proturbant,ÍÌcut fusè de[cribit Willelmlls Archiepi..
{copus Tyrius lib.
i.càp. I 2. Tot cædibus infamÍs
.Andronicus Ilnperiùln ufurpavit , illudque tyranni...
câ domÍnatÎOl1e exercuit. Nicæam 1ìquidenl &
prujàm in Afia expugnavit, ubi iml11aniHìmâ fæv!:
tla,
ECCLES_IASTICAe 36'3
tiå debacchatus eft ill Cives. Crudelitatem quo-
que Conl1:antinopoli exercuit adversLÌs nobiles.t
fanliliares J cognatos & affines Cuos. Trllculentu111
åe olnnibus [
dítio[orUln cognatis J qUJlnvis in..
fontibus, de Inedío tollendis Îniit confilium J âc fe..
rale prömulgavit edié1:ul1i. ..Ægl;etem filialn Ludo-
t;}ici 1/11. Gal1iaruin Regis
undecinl anl10rum ado.
le[centulaln lìbi matrill1onio junxir proveétâ jaIl'L.lt
ætate Andronicus Inlperator, fed eâ non contentus
f
Iacíßjmus ille [enex, & luerctricUl11 amore ca-
ptus J totuln [ere fædiHìnlis voluptatibus dedit.
Fertur etiam , hutte Ilnperatorem felnper in cubili
fuo pro excubiis habuitie cane111 validiffil1Ìum , (Iui
& CUln leonibus pugnabat; & arn1atulll hOlninern
proíterriebat. Raptó tàln injufiè ilnpèrio diu A/J-
t-lronico fcui non Iicuit. Il1e q uippe; dùni I[atlcio
../lngelo necem nJolitur ; à furente plebe captus eft
multífque tormentorum & ignominiatuln generi-
bus affeétus. Sed tot inter fupplicia ac verborum
ludibria dicirur, ..Androllicum 1111petatoreln, tan-
den1 aliquandò ad prenitentiatn conver[uln, fæpiùs
pias il1as voces ingeminaíTe: Doriline miftrere j àc
pleoeln hifce verbis, quid cal"zlrJum contritum infritz.
gitls
infleétere ac ell10llire fiuduilfe, fed frufirà.
!Jeriic biennio dUllltaxat potitus Inlperio aririo
MCLXXXV. Extat .Andronici Iinperatoris Dialôgü$
contra 1udæos , quell1 Sirletlis Catdil1alis autLin14...
vit, eo tantùln jubence .Imperatore; ab Èutbymio
Zigabeno cOlnpofitum fuiße . VerLÌrn Lambecius
torno quinto ßiblioth. Cæ[aréæ pag. 170. d
nlon.
firat , Androllicl4m Imperacorem hujus DiaJogi
verUIll effe l)arentelD, eUlnque exilniâ eruditio-
ne, fingulari eloql1el1tiâ, & exquifirâ Scripturæ Sa-
cra:
3 64 HIS T 0 It I A
era: fcienriâ. cxcelIuinè. Infertus ell: hie ..Ændronit:i
Imperatoris Dialogus TOlnoXIV.Biblioth. PatrUl11
Editionis Colonien{ìs. Occi[o
ndronicoJ [alutarus
ell 1m perator 6J
1
zcitls J1rlgelus ,qui .Á1'ldronici Elias
cxcæcavit , in tetnpla refquc facras nonnunquanl
irnpius & avarus, nonnunqualTI in eadeln tem-
pIa & Monafieria liberalis fuit) indèque faétum J
ut nonnulJi Scriptores pilun, jufilunque PrincipcID
ipfum dica.nt, l10nnulJi verò iJIul1J ceù avarunlJ,
ignauuln , & luxui deditu111 depil1gant. Siculoruln
c)alfem vicit J ac terrellrem etialn diíìipavit exer-
citunl , captis etiatn eOrUI11 Ducibus l\f.cbardo, &
Balduillo, Cyprum t.ll11Cn ab Gjjàacio COlnifeno tyran-
110 fruftrå cla{J
rçperiit. Bra.;l
tlfJ v-1.le XiUi'fl, qui
ejus Imperiufn invadere 1110liebatur f janlque By-
zantiu111 oppugna.bat:l debeJIav"'it, fc,i viétorii
haud 1110deratè ufus eel:, lìquideln capiti Br.znæ
ad fe inter epula.s de!ato inCuItavie J iI1udque ca-
ptivæ iplius uxori exhiberi ju{1ìt. CUt11 Myfis, feu
Walachis haLÌd pro[perUl11 beJIunl geffit fæpiùs ab
jJ]is viétus. Frederic tin' .J à barba rufa
Ællobai'bu1n
åiétum,Occidenris IOlper:1torenl, per Thracia11L.J.,
}j fiatnque ,PalæL1:inatn petenteul intercludere co...
ß3tus ell & magno IUD damno i1Jius in [e arrna-,
concitavit. OC111is tandem & in1perio Gjfilacil
s
aÁl1gelus,natus annos quadraginra,à fratre fuo ..,Ille-
:rio .Angelo privatus eft anno
ICXCY. & in
arc
-
rem conjeétus, ex quo J ut lnox dlcclnus , a fil10
fuo .Alexio ereptus eft. E
deln an(
o -1lexius -1
"
gelus, (rater r:t.fàacii J Irnperlulll obtll1ulr. Gentl}l-
tiunl Angeli nomen rcpudiavit.J & Comneni cogno-
Inen aífumplir. UXoreln habuit EupbroJinam :J fæ-
!uÍnaffi, fuperba111, queruI;un & jlnpudicaln ,.f
t
v lr111
ECCLESIASTICA. 3+
S
virili anin10 , & ad res gerendas fupra (eXUln ca..
paci prædicaUl. Ipfe verò Iln!)Crator voluptatibus
deditiHìmus fuit,) ac in [uas alIèclas profufiffimus,
fed indè eX. nunlDlorU111 indigentia faétus ad ava..
ritialu pronus, veé1:igaliuln auxÎt exaétioncs, 1Aa-
gillratus vendidit
ita lIt honlinuln quil
uil1æ ad
tùmlnas dignitates eveherentur. Sacra aurea, &
argcl1tea donaria ab Ecclelìis 11ofluIavit, & eftòf1ìs
InlperatorlH11 SCIJuJchris, pretiofa quæque orna-
menta detraxir. .Ale.;tium, filium fratris [ui G)faacii,
in vincula conjecit, qui ran1cn ex iifdem elapfus
confugit ad Venetos , qui, valido f1.ercitu, largif-
que opibus ac [ubLìdiis [uppetias juveni Jlle:t:io
tulêre ,unàquc cun1 aliis tæderatis Ijrincipibus)
&.4!c.:'(ium ejus patrulun detl1rbarnnt Inlperio) quod
11er annos ottO, Inen[es tres
ë'll dies otto tenue--
rat, eodenlqnc annO:l feu ruiIleíìu10 dllcentelìll10
tertio) Alexius filius r:lJ
1,acii
4ngeli Oricntis Iln
periuIll obtinuit, fibique patrel11 [uunl :íj:'lticit/
.Angeluin J quen1 .Ale.xius fènior excæcatll1n i.f1.-,
cxiliutn detruferat , Collega.m fecit :I rurfuluque..."
ILnperii guberllaculis adlnovit, ficut ol)portuniÙs
o!1:endenu,1S in CoHoquio priulo in Hinor iam.....
in[eqllentis fæculi.
1).
id gefierul1t Latini ill Oriente, qU
111
-ve exitUl1i habuerunt tot Expeditiones, quas COII-
.tra Turcas in Palæfiina duodecinlo Ecc!eíìæ fæ-
culo. fllfceperunt Crucefignati
M. Rerum OmniUJll in Bello facro gena..
rUIn ac<:ur
tiHì111a.ln Hifiorianl defcriptìt Willelmll.s
J'}rrius l\rchiepifcopus ab 311110 1\1XCV. quo Con-
ciliu111 CIJ.rOlnontanum [lIb 'tlrbano II. POlirj fÏ-
,e Maxiu10 celebrarulll eft) ufque arojecerat. Q!1a de re Jegenda eft Anonynli epi-
loIa pofi l{qde'1Jici Canonici Frifingenfis Hifioriam
dita. Legendus quoque eft Chrol1ographus Rei-
:herfpergenfis, qui expeditionem Friderici Impera-
oris in ürienteln J ubi nlortuus ell , refert ex Ta-
enone Patavienfis EccJefiæ Decano, qui Imperato-
eln comitabatur J & olnnia J quæ ad illam in Palç-
inaln Expeditionem fpeélant .) anllotavit . Al1nos
rigiAta odo regnavit in Gernlania Fridericus, Im-
lerÍutu verò tenuit al11105 triginta quinque. Eo-
leu1 an110, feu MCXC. quo FridericlIs 11DperatOr è
. .
VIVIS
384 H J S T 0 It J Ii.
vivis exceffit, fuffeétus eft it1 ejus locum fjuS ex
Beatrice filius Henricus inter Reges Germaniæ hu..
jus nominis VI. fed V. inter Imperatores ,cogno-
mento diétus t/lfper propter afperrillla tormenta J
quibus Siculos excruciavit. Imperii Coronam à
Cælefl;no III. Pontifice Maxima accepir anno mille..
limo centehmo nongefimo primo. l\.oge
'ii primi
Siciliz Regis filiam Con(jantiam uxorem duxÎt,ejuf-
que confilio arma movit in Sicilialn J Inortuo abf.
que Jegitin1is liberis Willelrno SiciIiæ Rege,cù(n ta-
men Siculi Germanorum dOlninationenl l11etuen...
-res Siciliz Regen! creafIent T,"zncredul}'1 Rogerii
Duci5 Calabriæ liliuln ex Concubina [ufceptum....,.
Indiéto itaque bello Siciliæ Regnum Henricus Itn-
perator repetit J Salernuln invadit, Neapolinl ex-
pugnat:l & mortuo poet biennium Tancredo, eju[-
que filio, totå Canlpania, Apulia, & Sicilia potÎtus
tft, Sybillam,feu Sibiliam Tancredi uxorem viduam
cum tota familia cepit, in Regni Siciliæ Proceres
omne gel1us imlnanitatis &. exquifica torment
exercuit. FJcbaJ.dum Angliæ Regcln è bello Caero
redeuntem J & à Leopoldo Aufiriæ Duce V Ìcnnæ in-
terceptum, & ad fe filÍflìlL11 tyrannicè dctinuit,ma,.
gnamque ab eo pecuniæ viln,rediulendæ libertati
gratiâ, extoríìt J quan1 ob rem à Ca:le/lino Ill. Sun1-
1110 Pontifice 3nathell1ate perculfus eft. Sanêtum
.Albertum Epifcopum Leodienfem & Sãét.Roln.Ec..
clefiz Cardinalem Relnis ab Appariroribus occidj
jußìt J ut fusè narrat
gidius Aureæ valIis Mona,
chus in Hifioria Epifcoparum Leodien{Ìunl. A(
tot expianda [celera Henricus Imperator Expedi
tionCOl in Palæf1inam decrevit, ac copias in Afian
Inific
quæ taulen poft in'ept
ln felicitèr beHllm
"\ audi
ECCLESIASTICA. 38)
auditâ luorte Iinperatoris , in Europam redierunt,
u-t fcribit Nangius in Chronico ad al1nUln MCXCVII.
I his verbis: Teutonic;:J qui in terram traílfmarinarn
tor'lnfterant, dhlil omnia turbulenter aélitant, inducias:I
quas noJ!ri cum Turcis inierant J abrumpunt , lIrbe'ifl-
que Berytum oppugnant & capiunt:quo Turci promoti
6}oppen CitzJitatem perq;adunt, obtruncant omn
s, m!4-
nitionem diruunt,foloque coæquant , & poll aliqua......
interpofita fubjungic: Teutonici, qui mare in Ter-
ram Sanétam t1'anfiera.nt, cùm grandia fe faétJlroJ jþe-
rarcnt
audita morte Imperatoris repatl'jant. Idelß
Ilarrat Abbas Ur[pergenlìs, qui hoc tell.1pore vive-
bat ad annum MCXCVII. quo anno l-Ieìlricus I!Ilpe-
rator apud Meífanaln urb
m Siciliæ vita funétus
eft. Fragmcntuln tefi:alnenti hujufce Ilnperatoris
recitat BarOlzius ad annUITl MCXCVII. in quo indi-
cat
. [e pænitere perfecutionis ROll1anæ EcclcÍÌæ il-
Jatæ, fiatuitque,ut fi Fridericus
filius (uus4fine bæ"fc-
de decejJerit:l l\fgnu11'1 Siciliæ ad
lj!ana1i1 Ecclejiam
dC'lJcniat.
Poll obiturn Henriei Iinperatoris , de Regno
Gerlnaniæ inter fe decertarunt Philippus, & Otto.
Ar enin1 , Pbilippus, germanus [rater deful1éti
Henrie; Ilnperatoris è Sicilia in Germaniam CUl1.1..J
Friderico ejufdelu Henrie; IUlperatoris filio puerulo
& in cunis vagiente reverfus) ab una EleétorU111
parte Rex Germaniæ eft renunciatus, [cd hanc
eleétionem aIiis ilnprobal1tibus, Bertolphus Dux
zaringiæ ab altera parte Principulll Rex Germa-
Jniæ creatus eft. Veritus tatnen Bertbolphus POtCl1-
tianl Pbilippi J regianl dignitatem replldiavit, earn-
.que Philippa ce6ìc. Inùè novz excitatæ turbæ , &
icillà procerum çOl1cordia. Æn1uli fiquidelD pbi.
l'orn.IY. B b lippi J
3 86 HIS TOR I A
lippi, ejufque Imperio parêre detreétantes, Regem
Gernlaniæ elegerunt Ottonem Saxoniæ Ducenl . Sic
difiraétis in duos EleétorUt11 fuffragiis, alii ad pbi-
lippum demortui Henriei Inlperatoris fratrenl ) alii
ad Ottonem Saxoniæ Ducem I!nperii decus trahere
connitebantur. Philippo eleéto Gerluaniæ Regi fa-
vebat eju[ùem cognoIilinÎs !{ex Franciæ pbilippu.s;
!)artes verò Ottonis, qui itideln ltex Gerulaniæ
fuerat eleétus:J ruebantur SUffitnUS Pontitèx Inll0-
centius Ill. & RJ.ch
'lrdus Rex AngIiæ J cujus litteras
in gratialn OttOJlis ad hunc SUll1.mum Pontificem.....,
Innocentium fcriptas exhibet Odoricus %."vnaldus
continuator Baronii ad annum
1C
CVIII. Atrox in--
ter utrumque Regem Gerlnaniæ elettu111 exarfit
belllun, quod protratluln eft ufque ad 1110rtenLJ
Pbilippi) qui anno MCCVIII. Balnbergæ ) dLÌnl in cu-
biculo poil venæ feél:ioncln cubaret , ab Ottone Pa
latino ad Colloquiu;n ingre1fo confoßùs ell pugio-
l1e, quenl rub velte abditu111 detulerat, at1110 llegni
fui decÍtno. Tunc Otto hujus nomÏ11is IV. qui, ut
1110X dixi1I1US, contra Pbilippum Rex Ge
111aniæ
faerat eleéì:us, eo delnortuo anno MCCVIII. ten.uit
InlperiL11n, & fequenti anno coronaln inlperialeln
ROlnæ accepit ab Innocentio III. POl1tifice
laximo:t
11Cllt [uo loco,feu.in Colloquio I. in Hilloriatn XIII.
EccleÍÌæ fæculi :þ auxiliantc Deo , con1111onl1ra..
binlus.
D. Veniat11US modò ad FranCOrUI11 Iteges,
& ofiende , fi placet, quo loco eßenc res Eccleíìæ
.f
b ltegibus, qui duodecimo fa:culo Galliaruln Re.
gnulu gubernarunt
M. Kegnuln Francorum ferien1 in Collo..
q
l1io I. in Hifioriam fæculorul11 X. & XI. pcrduxi-
mus
E eeL E S I A S TIC A
. 387
IUS u[que ad Pbilippum hujus l10lninjs I. .queln
ano !vtcVIII. fato funttUll1 fuilTe ibidem dixÏ1nus.
rerùlu ,ircà eUll1dem pbilippum Galliaru111 Re-
en1 tria hìc obitèr ob[ervare deben1us, de quibus
)cO Iaudato l1ullaln 111entionel11 fecil:l1uS. PrÍt11U111
ct, errare nonnullos , qui aíferunt, GaUiarlun Re-
num, ob noxanl Pbilippi I{egis, qui, repÙdiata le-
itinla uxore fua Berta"l1uptias cunl Bertradll inie..
1t, Anathenlati & Inrerdiéto fuißè fubjeétuln. Id
quideln oppidò fal[um eife:l aperiè probat altLllll
1 o111nibus veteribus illius æratis InonU111entis
lentiunl. Primus adver[us pbilipp14m Regem c1af-
cun1 cecinic S.lvo Carnotenfis Epìfcopus, ac fæ-
! iùs in epif1:o1is fuis adver[us divortÍun1 Philippi
I.egis, & illicitas ejus cun1 Bertr
da nuptias loqui-
Jr, de ejus pariter Anathemate , deqlle ejus inter-
iétione à facris, fed ne verbum quidem dicit deJ
ublico Galliarllm Regni Interdiéto. Prærereà, in
'oncilio Augufiodunenfi prilnùln in has illicitas
'hilippi Regis l1uptias aétuln eft, ficut Bertboldlts
lelUorat,aitque,tal1tull11nodò in eo Pbilippum Re-
em fuilIè excolnmunicatum, interdiéì:i verò , cui,
b noxam Philippi Regis fuerit fubjeétuß1 GaIlia-
uln !{,egnunl, 111111ibi meminit . Communione iti-
eLn EccleÍÌæ ,propter incertas il1as, nefariafque
uptias, Pbilippus Galliarum Rex in COl1ciIio Cla-
0111ontano habieo anno MXCV. privatus eft , fed ill
;alliaru(n RegnUlTI nulla Interdiéti lata fuit fen-
:ntia. Silnilitèr in ConciIio Piétavienfi celebrato
I1no MC. Pbilippus Galliaruln Rex, cùm Bertradam
tiu1ittere nollet, à Legatis Paft/J"zlis II. Sunllni
)ontificis tertiò excolnlnUl1icationis fententiâ per-
ulCus fuit.J at i11 Aais illius Concilii nulla apparet
B b 2 . Cen..
3 88 , HIS T 0 It I It.
cèn[ura Interdiéti in GalIiarUlTI Regnuln,inltnò ex
antiquis EccIefiæ Gallicanæ rnonlunentis certiffi.
mè coollar, quòd , toto co tel11pore, quo Philippa
Galliarum Regi facris & con1111unione interditèum
ell:, Epifcop
Galliarum Regn
, ficut antea , [acra
peragebant , & Clerici 01ltl1es fUUUl:J quemadmo-
dUlll priùs , inlplebant nlÍnifieriuln, & plebs pro
more Conventus & Liturgiarn agita.bJ.t, quod fanè
2rgumento eft, nulIulll anathema in GaI1iaru111 Re..
gnunl, ob illegitimas philippi l{egis CUlTI Bertrada
t1uptias, fuilfe à Sumn1is Pontificiblls
vel COl1ciliis
pronul1ciatu1n .
. Alterum, quod obfervare debes, fpeél:at hane
formulaln
gnante Cbriflo, ql1æ in Aétis publicis J
1"0ft excommunicationem philippi G
lIiarum Re-
gis infcripta l
g
tur . Nonllulli lìquidenl Scripto-
res occafiolle IltlUS forlnulæ affirnlal1t, propter ex-
cornmunicationem in RegelTI Pbilippum Jaram, no-
Inen Philippi Regis in Aétis publicis fuit1e oInninè
fupprellùIll J iIliufque loco [ubfiitutunl nOlnen Chri.
i1i , adcò lIt in Aéì:is publicifque lTIOnUnlentÎs hæ.(
forlnula
gnalltc Chri/io, n011 autCln
gnante Þbi.
lippo, in{criberetur. Sed hæc conjeétura à veritat(
I-lifioriæ abhorret . Viri qL1íppè doétiffinli com
p1ura ex veteribus Inol1umentis, Chartis, & Tabu
lariis afferunt exelnpla , queis evincl1nt , ha-nc for.
l11.ulalnJ
gnallte Cbrifto,jaln ante eXC0111111unicatio
-i1el11 I)hilippi Galliarum Regis, & poll: ejus tern
pora fuiße 111 1Jfu. Reges fcilicèt Galliaru111 de f
rnodefiè fentientes) D-eum reruln onlniuUl fupre
ITlU1n DominUlTI agnofcebant:) Regnunlque filU
ab ipfo acceptum ei referebant, iítâque torlnul
R..egnante Cbrijto , fummaln reverentìaln Deo debi
tar:
I ECCI.ESIASTICA. 3 8 9
am teC1:abanrur.
â de re videfis Hi./loriam Ec..
;leji,c parifierlfts editanl à Gerardo Du Bois lib. I I.
:ap.s.pag.749.Iibrutn [ecunduill Dc l{ç Diplomatica
:ap.26.& Diatribam ) qualn de formula, %gnante..J
Chriflo, fcripíìt Da:vid Blondellus. .
!)ofirelnò , ob[ervare debes J Pbilippurl1 Gal..
iarun1 Regeln, jl1bel1te paJèbali fl. l)ontifice Ma-
(imo à [ententia excolumunicationis in COl1cilio
Parifien(Ì anno MCIV. congregato tuilIe ab[oIutunl J
?Ofiquan1 juranlentllm præfiitilrer, [e inpoflerum
illicitaln copulau1 CUln BCft1',zda non habituruol.
:-Joc autenl pbilippi Regis juran1entUI11 ex
1S. Co-
lice CorbejenLì refert Dacherius tOlTIO 3- Spicile-
5ii, & ex eo L.-:bbeus tOU10 10. ConcH. pag.658. &
:eq. Pbilippus Galliarull1 Itex genuit ex I?ertrada.
PbilijJpum, f'lorurn,& Cæciliam, fed quia l)afcbalis II.
5umlßLls POll tifex di(penfationen1 r
[ione affi
1ita
:is Bertr,-zd,,-c CUll1 Rcge à S.ItVone & a]iis quibufdanl
Epifcopis peritan1 'onc
dere nunquàn1 voluit, pro
nothis & fpuriis habiti runt tìiii & íìliæ, quas pbi..
{ippus Rex ex Bertrada fufcapit , ficut alrerunt San-
lVlarthani in GaIlia Chrifl:iana. pbilippus Gallia...
rum Rex, pofiqualn regnallet al
nos quadraginra
reptem , mortuus eft an no Inillefinl0 cencefilnQ
ottavo,ut tefiantur Auétores coævi Orderius lib.1 I.
Chronographus Mal1eacenfis, & Fu lcherius lib. I I.
Hifioria: Biero[ol. quibus paffim alii confentÌunt.
Ei ill Galli
ruln Reg
um fucceffir illius ex Berta
legitin13 Conjuge filius Ludorviclls hujus nomi..
nis VI. cognomento CraJflls,qui janl ab anno MXCIX.
à patre fuerac Rex defignatus. A urciiani à J):Ii1n-
berro Senonenfi Archiepifcopo LlIdotzJ;,ui Rex Ínall-
Jitus fuit
re,lall1al1tibus licèt , uç videre eft apud.
B .b 1 B-1"
390 HIs TOR. I A
llaronium, Renlenfibus, qui aß"'erebant, FranCOrUI11
Regum unâionetn ad l\Çmigii fucceßòres , hoc eft,
ad Archiepifcopos Remenfes pcrtinere. Super eâ
enatâ controverfià S. Ivo Carnotenfis Epifcopus
elegancenl fcripfic ApoIogialn) quâ ofiendit
11
-
ceHarium non e{fe
ut Galliaru111 Reges Iteolis
con[ecrentur, cùm multi Reges Francis ilnperavc..
rint, qui Relnis Regni Infignia, & facram inaugu-
rationem non acceperunt. LudotzJicus VI. Galliarnn1
l\.ex
pofiquaul plerofque Dynafias
qui tyranni-
delTI in Ecclefias & in Regios [ubditos exercebant,
io ordil1cm redegißèt
.diuturnum beUUlll geffit
CUll1 Henrico I. Angloru111 Rege , cujus author fuit
Tbeobaldus Blefeníìs Comes ..4delæ fororis Henrie;
Ângliæ Regis filius, qui Ludo'Vicum VI. Francorunl
Regem offendens belli faceln accenderat, & Hoenri-
!cum Anglorl1nl Regeln Avul1culutll fuum in partes
{uas pertraxerat. Hinc Henricurn Anglorulll Regen1
inter & Ludorvitum FrancorU111 Regcln acerbæ iræ,
J11a]aque gravißìnla, quæ plures annos tenuerUl1t,
ita ut, quamvis ab armis interdiìnl cef1atuln fit,
ambo tarnen coIligendo tantLÌm vires re[pira{[e vi-
derel1tur, lIt for.tiùs in[urgerent . Contendebat Ltt-
do'Vicus Galliarum Rex J Ducatum Norlnanniæ J fi
110n l{gberto Henrici I. olinl FrancorUln Regis fra-
tri in vinculis detento ,ejus tanlen filio, Guilletmo
1101nine, hæredirario jure deberi , ac [ubindè hunc
Nornlanniæ DucatunJ ab Henrico Angloruln Rege
jufl:è detineri ac poffideri haud po{fe . Ex ea a]ter..
c
tione
quæ magis ac magis ilIorüm Regum exul-
ceravit animos, crudele inter cas cxarfit bellum,
(Ie quo legendi runt ..Ælfordus in Annalibus , ad an-
nnm MCXVIII. Sugcrius Abbas in Vita. Ludovici
craffi,
ECCLE.SIASTICA 39 1
c1\'lffl, & OrdericHS lib. I 2. Tandem anno l\'ICXX. pax
inter utrU111que Ilegeln fancita eft , & Willellì1llS
I filius flenri,; Angloru111 Regis hominiú fècit Ludo.
't'ico Francorun1 Ilegi J & Norlnanniæ fub illo Cu-
[cepit f)rincipatUt11,Lìcut [cribit SirlJeon D1 J lzeimenfts
in I lift. de Gellis
gllm J1n!,lo
'tJ1n .. Su[nmos 1)on-
tifices tenlporf
[chÎ1natis egregiè jl1vit) & itnpensè
coIuit LltdovicflS I. Francoruln l
ex, quod ægrè
adrnodulIl ferens l-lenricus inrer (
errnaniæ Reges
hujus 110111inis V. qui occafionc Inveftirurarunl.-P
fchif1na in Ecclelì a excitJ.verat,quånl .11J.xin1as po-
tuit copias contraxit , in Galliarunl ItegnuIll.J
-qualnprinlùm irrupturus. Sed deterritus formi-
dando Ludo'ZJici Francorutn Regis cxercit:I , in quo
anJpliùs quàul ducenta hOillinuI11 lnillia nUlnera"
bal1tur J receptui cecinir HCllricus , re[que (uas CUln
Callixtù II.Pol1tifice Maximo COHlpO[uit. .I)iflidiun1 "
habuit Ludotz;icus VI. Galliaru111 l\ex cun1 Stepb,;7110
Pari1îen{ì Epifcopo .) qui eU!l1 anathentate p
rculit,
quòd EcclelÌæ bona. nonnulla u[urpaí1et, ealnque
ob .rein Stepbanus Iitceras ad omnes Ecclefiarunl
Prælatos,& Abbates,ad Íp[uln quoque Ho"norium [I.
SUnlmUt11 Pontificelll dedit j rogans ut [uæ fe cau-
fæ adjungere vellent. Sed tanden1 Ludo'Vicus Rex
.ad l11eliorenl frugeln cOi1VerfllS ablata refiicuir , &
à vexandis Stepb,zno Parifienfi Epifcopo J & Henri-
co Senonenfi Archiepifcopo Steph'1ni Metropolira
dell:itit
uti narrat IJaronius ex epitì:olis S.Bernar-
di 41-.45.46.47. & 49. Has epifiolas in Ludo'Vicum
Regel!1 querimoniæ plcnas S. Bernardus itnpatien-
rer ferens quæ adversùs utrul11q; ['>ræfulrm à I{ege
gerebantur, tàm fuo, quàn1 Gaufridi Carl10teníìs
pifcopi 11omil1e ad Honorium II. Pontifi'ClU Ma-
B b i xi
392,' HIs TOR I A
:xilnum dedit anno MCXXVII.Gra.vi dy[enterj
111or-
bo correptlls LudoviClJS Rex Dlagno CUln pietatis
affeétu (efe ad morten1 præparavit, ut videre eft in
ejus Vita à Sugerio Abbate lcriptâ. Sed pauIò an-
tcqu3111 moreretur , Guilleln1i Ducis Aquitaniæ
Nuntios excepit, qui ei del1Ullciarunt, præfatul11--'
Ducem ad C0l11pofiellanarn S.:lacobi Ecclefiam..."
voti causâ profettulß, in itinere 111ortl1U111 fuiífe,
eUll1que mortì proximuln filiam fuan1 unicam,
.Alienoram l1omine,Ludo'Vico juniori Regi (qui filius
frat Ludo'lJici Cra{!ì) defponfandao1 , CUln Aquita-
l1iæ (lote, fuprelna voluntate deliberaflè. Haoc [u-
premaln Ducis Aquicaniæ voluntatelll attutun1
executioni mandari juffit Ludovicus VI. mifitque
tilium fuum Ludovicum cum feleétò quingentorum
& anlplius nobiliuln Comitatu ad ducendam Sere:-
niffimam SpOnfa!ll . Sed dÙm l1uptiarun"l foleulni-
tas Burdigalæ celebratur , o(nniU111que ß1a}finlè
lætitia gefiit, eccè in medio convivii Legatus per-
11ici curfu deJatus Ludotzlicu'fiZ Regem Parifiis è vi-
vis exceffilfe denunciat. Sanétè ac religiofè obiit
jlle Rex Kalendis Augufii anni 1v1cxxxvrII. Rcgni
:xxx. ætatis penè LX. atque GaIliarU111 Regni hære-
deln reliquit filium fuunl LudorvicUlï1 hujus nomi...
11is 1711. cognomento 1uniorem , queln ex ..Adel,,1;de
filia Humberti II. COlnitis rAaurinianenlìs , fen Sa-
baudiæ,fibi matrimonio copulatâ (u[ceperat, eUln..
que jam anno MCXXX. confortem ac fuccellorel11....J
Regni declaratU1l1,Relnis inaugurari curaverat ab
Innocentio II. Pontifice Maximo in Synodo , qualn
contra Petrum Leonis Antipapanl celebravit. AC4
cepto itaque nuncio de obitu patris fui Ludovi-
cus VII. fefiinatò Parifio
venit, ubi congregatis
Or-
ECCLESIASTICA. 393
Ordinibus, negotiis Ecclefiæ & Regni providit.
Grave dißìdiulTI habuit Ludorvicus VII. Galliarum
Rex cum Innocentio II. SU1111no Pontifice occafione
Petri de C,1]lro Archiepifcopi Bituricenfis. Hune
quippè Archipræfulcln , tll1òd abfque ipfius alfen[u
fuillet confecratus, Ludovicus Rex Biturigibus re-
cipi vetuit. Hanc à Rcge illatalß violentianl Inno-
centius II. ulcus eft interdiB:o, cui Galliaruul Re-
gnum per triennium fuit [ulJpoÍÌtum. lude etia11L.JÞ
caufa belli, quod idelTI LudorviclIs Rex diù geßic
CUIn Tbeobaldo C0l11ite Can1paniæ, qui era.t frater
Stephani Angliæ Regis. At enim cù
n Tbeobaldus
faveret Petro de Caflro BituricenÍÌ Archief)i[copo,
indignatus ob hoc Ludo'Victls R
x , concitavic O1ll-
nes ferè Proceres [uos,ut unà CL1ln eo bellum inter..
I rent (;Ofiliti Tbeobaldo, cepitque Vitriacum oppidú
ejufden1 COl11itis , ubi adnloto igne i'flCell[a eft EClle-
fta, & in e,,1 Mcec. homines dirverfi fexus & æJ
atis po-
riere, LIt fcribit Gl1,'ille11nus Nangius in Chronico ad
annum MCXLII. Caufam Theobaldi COl11itÍs no!) fo-
lÙln gravit1ìmis epifiolis tuitus eft- S.Bernardus CIa..
rævalIeníìs l\bbas, fed etianl ipfummet Regen1 Lu-
dotzJicum feverè corripuit epi110la ccxxI.quòd 111alis
Confiliariis aures aninll1111que præberct. l""'andem
Ludovicus l\ex fa.éti pænitens anno 1\ICXLlIl{. mifit
ad Cælc}linum II. Legatos pro Íl1eunda. pace, & ab
eo i\nathet11atÎs feu Interdiéti abfolutionem impe..
travit, 3nnoque {equenti
operâ S.Bernardi , l?aCenl
iniit CÙlß Tbeobaldo Call1paniæ Con1ite, que
nl ha.
étenùs Inalè habuerat, qua: pax adeò firQ1a fu-.it , ut
Ludorvicus Rex,pol1: divortium CUln .Alie1'lora Jprilna
uxore fua, & pofl: Conftl,1,ntiam fecundam conjlugem
vita funttam J ..4de/arn
Tbeobaldi C0111icis Ca
nlp
-
J,11æ
3'4 " H J S TOR J
l1iæ filiã.Julatrin1onio lìbi junxerir,e x qua pbilippus
cognolnento .Æuguflus,qui patri Ludo:;;ico in ltegnú
fucceffit .) IlatL1S eil, ficut Inox referenlus . Circa
idenl terrJpus Ludo'lJicus VII. GaJIiarum ReJC, hor-
tante S.Bcrnardo , facram ll1ilitialn ad recuperal1-
clan1 Terr.-am Sanétam contra Turcas [u[cepit, &
ingenti cum exercitu iter ell: aggre{fus J ..4lienora
uxore CfJluite, Itegni adn1inifiratione Sugerio San..
dionyfia.no l\bbati co!ntnendata. Sed rebus,ut jan1
ob[ervavitnus, in Oriente infelicitcr gettis, in Gal-
lias rev{
rfus efi)& fongregato BaIgel1riacenlì Con..
cilio re pudiavit uxorcln (ualTl
lierloram, quòd,
dutn A1:1tiochiæ ageret.1 in parruÎ Palatio thori COI1-
jugalis Jldelll impudica libidine violal1et . Sic repu-
diatâ
llienora, eju[que tnatrÎlnonÌo cun1 Ludovico
Itege, c.bjecra, aç juridicè probata affinitate , di..,
rurnpto'; Henricus Norlnannorum Dux, & Andega.
vorun1 Coo1es, quLpofieà fuit Angliæ Rex,eã con-
jugenl (iuxit J & dotalibus tabulis Dux Aquitano..
rfI,& C4JmeS Piétonum faCtus el1,quibus ditionibus
Angliæ Regnú pofimodùln adauxit. Hoc ll1atrÌnlo-
niUI11 Alienoræ cnnllfenrico [emen fuit attociffinli
belli,
luod de L\quitaniæ pofièffione Francos inter
& Angtos ortun1 efi,quod deindè utcußlque fopiríí:
eft j lt1ttrgarÎta Ludovici l{egis filiâ dcfponfatâ fiJio
HenricF II.Angliæ Regis.Octo in Ecclelìa [chifillate,
Ludo
j,cus VII. GalliarÜ Rex,..Alexandrum III.Pofltl-
fÌcem !MaxitßuIU fUll1ma veneratÍone fufcepit,eiquea
Cl1tn t()to Galliarum Regno obediel1tiatn profeCfus
eft, 1\1axilna etiá pierate & obfervantia excepir, fo..
vitqu(
fan8:iHimum Cantuarien[clu Archiepifco-
plun F1ro juflítia & defenfione Ecclefiafiicæ libe rta.
tis eXlulem Thoma1l1
quem paft morteln, tanquanl
lar
ECCLES IA5TICA
". 39}
JAartyrenl veneratus , Cantuarialß ad ejus fepul-
chrurn adiit , voti folvendi causâ J quod l1uncupa-
verat pro recuperanda h1Iute filii Cui philippi, qui
periculofa ægrítudine erat correptus . DOlnLJln re..
dux LudorviCUJ ltex pbilippum lìliuln, qucln fanitati
reftitutum invenit , foletnni ritu Regenl confecrari
cl1ravit J obiitque poIl: filii fui inaugurationem Pa..
rifiis anno MCLXXX. Regni XLIV. ætatis circicer fe-
xagefin10 quarto. Poft Ludovici Regis obitunl,ejus
lex .Adela conjuge filiL1s pbilippus II. .Adeodatus, &
ugu/lus nuncupatus,folus regnare cæpit annorum
penè fexdecim adole[cens J Vrvillelmo Reginæ Ade-
I /"e fratre, Remenlì Archipræfule avuncnlo fuo f
-
I pientiâ & canfiliis ipfum in Regni adlniniLl:ratio-
ne dirigente. Elizabetbam Comitis Hannoniæ Ell ..
clllini filiaIn J pbilippus ltex duxit uxorem, Regni-
que fui exordia. Ecclelì
ac Ite ligioni con(ecravit.
In prinlis, poLl:quàm Principuln quoruludanl in fc_
conjuratoruln, ac civile bellulu in Regno Ínce41-
dentium conatus fregifiet,fubegiflètque perduelIes,
tOtUII1 [e ad officia pietatis convertit. .J udæos per
in11ocentU111 pueroruln cædem Sacris Chrií1:ianis it-
ludentes, & aJioru111 [celerum conviétos J perpetuo
nluJtatos exilio, ediéio prolllulgato , ex univerfo
Galliæ Regno exire juffit , ipforulnque Synagof,3s
Chriírianis expiaras riribus in [acras Ædes con"
ycrtit. Contra blafphernos legem tulit, eofque..J
gravíffimis pænis Cubjecit . Coterellos hæreticis l1e-
quiores in Ijrovincia ßituricc-níì Ferro ac flamnlå
graflantes ( de quibus in Colloquia tertia Sermol1é
habituri [Lunus) penitùs delevit.EcclefiJ(ticá liber-
tateln fìrenu.è tuitus eft . I-liflriones, ac jocuIatores
Aulâ abcgit. Oratores è Syria .1d ip(UÛl venientes
ut
39 6 · HIS TOR. I A
.ut pro Chrillial1is in Oriente à Saltldino penè rub.
aétis auxiliuI11 implorarellt, benignè excepit, habi-
toque paritiis AnriH:ituln , & ProcerQm Conventu;
(acrUL11 bellutn decrevit, ad quod felicibus aufpiciis
conficiel1dum) Decimas:J quas Saladinas appeIIa-
runt, afienfu CIeri & populi in fumptus belli ad an..
11um dUlntaxat impo[uit, Colis Carthufienfiulu , Ci..
fiercienlìum, Fontis Ebraldi Ordinibus , ac Lepra-
fis exccptis. In hac Expeditiol1e Inilitari haud pro...
fpera Fortuna ufus pbilippus Augujtus, & ægritudi-
ne in Oriente corloeptus , in GaUias , ut janl ob[er-
vavilllus, regreffL1s ell:, belJU1l1ql1e diuturnUlll gee.
fit cum P
cbardo Angliæ Itege -' quod felicitcr & ex:
anÍlnÎ fententia canfecit. Duplex Il1terdiftuln patlà
eit Gallia Regnante philippo .Áugufto . Prilnurn 111-
terdit1uln anno MCXCIX. in Gal1iarULJll.{egnunl1
1tú
cfl: à Petro Capuano Sedis Apofiolicæ Legato l)ro-
ptcr captiol1cm Petri tie Duaco Ca[neracenfis Epi
fcopi èleéti Inen[e Majo faétanl ab Hugone d'Ame-
lencourt , eju[que detentioneln à philippa
ge , fed
iUud InterdiB:um fuit tantùnl triolcfire, duravit-
que J naia, Julio, & Augufio . AlterUllJ Interdiéì:uní
in Galliarutn RegL1U111 ab eodenl Sedis ApoH:olicæ
Legato vibratum ell: nlen[
Januario anni InillcíÌn1i
ducentefin1i , eò quòd Pbilippus .Auguflus Rex lnge-
burgim [orore[n Canuti Danorum Regis,quao1 uxo..
reIn duxerat, repudialfet, nova[que nuptias iniillèc
CUD1 Maria Ducis Boën1iæ,Moraviæque filia. Qgod
Interdiétuln otto o1enfibL1s duravit, luxitque per
id telnporis Gallia [acroruln olnniutn expers , do..
11ec philippus &Áuguftus Rex Decreta POl1tificio ob..
telnperal1s .) ditni[sâ ftr[
riaJ Ingcburgim Iegi[ima
conjugem fuam in Rcgia 1 n
eduxitr
t.. Sed de pbi-
lippo
ECCLESIAST
CA. 397
lippo .At/guilo GaJliarum Rege plura dicemus ilL,
Colloquio I. in HiIlorian1 [æculi XIII. quo fæculo
nlortuus eft philippllS Jlttgufius, feu anno MCCXXIII.
pofiquàm regnaßcc annos quadragiQta tres, quo",
run) vigioti priorum ad fæculum XII. pertinen..
tium Hif1:oriatn in ifio CoIlo\]uio brevitèr expo.
fuiífe fufficiat.
D. E' Gallia in Hifpaniam tranfeatnus, &
I compendiosè. quæ[o . de[cribe fiatum Ecc1eftæ [ub
I Regibus, .qui duodecimofæculo Regna Cafiellæ &
Legionis gubernarul1t poft ..Alpbonfllrn hujus nomi-
nis VI. Cafiellæ Legionis Regem, cujus Inortelu
in Colloquia prilno in Hifioriam fæculoruL11 de-
cimi & undecinli confignafl:i anno millefilno cen-
tefimo nono. -
M. Cùm MalJri duodecinlo Ecclclìæ fæculo
complures Hifpaniæ civitates occuparent , & Ec-
clelìæ ac Regno nluItam cladem inferrent J ad
iHos Chrifiiani nominis hofies profligandos fzpi-
115 HifpaniarUlll Reges bella moverunt. v1lphon-
fils hujus nominis VI. de his Barbaris infignem
rerulit viétorialn, Toletu111 expugna.vit , Sacrorum
religionenl in!lauravit, & abrogato in I-lifpania..-,
Riel! Gothico, R0I11anUln Officiunl , RituCque ill
omnibus ditionibus fuis fufcipi ac celebrari fan-
:xit. De hoc Officio Gothico J vuIgò diao Moz-
arabico, quod diu in Hj[pania, Gallia item Nar-
bonenfi J & aliis regionibus Gothorum Regno
fubieétis viguit , legefis Cardinalem ayoannem Bona
Jib. 1. RerUln Liturgicaruln cap. XI. Po!! multa
præclarè gefia obiit ..A
,bonfus 1/1. anno l11iIlefi.
1.110 cel1telÌ1no nano J & unicam reliquic filiam no-
mipe 7Jr..racam J quæ prilntÌ111 l1upta l\flymund
DU
I
39 8 HIS T 0 It I A
Duci Burgundiæ peperit filiu111
lphonfllm, quem
Hi{paniarum Proceres !{egeln falutarul1t, reni-
tente Jicèt Vrraca Regina matre, quæ poil prio-
ris Inariti Cui l\q.ymundi obirunl, nuprias cnnl ..At-
pbon[o Aragonutn Rege inivit. At Vrraca, pofi-
quat11 regnaffet XIII. annis)il1 Legionis arce ob[e[-
fa conditioneßl illatn pacis , volens nolens, acci-
pere coaéta eft, ut redditibus, uncle vitan1 fufien-
tare pofièr, affignatis :) Regnun1 jpfa filio cederet.
Anno itaque 1w1CXXII. 'Vrraca CaLteIlæ Regina ab
.Ælphon[o hujus nOll1inis VII. fiIio fuo fuit tþoliata.
Regno, i[que ab olunibLÌs ltegni Magnatibus lIt
Rex legitil11US agnitus eft J ficut Sando
alius, alii-
que Scriptorcs Hifpanici tradunt. Non foJunl Ca-
fiel1æ , ac Legionis RegelD, fed etianl IL11perato-
rem fe fe appel1avit .AlpbonjìJs VII, Sic enitn Con..
cilia Palentino anno MCXXIX. celebrato fubfcri-
plit: Ego ..Ædelpbonfus præfatus Impèrator , unà cum
conjuge mea, quod fieri mandavi, proprio robore.J
con/irmo
ficut videre eft apud CardinalelD de
.Aguirre, qui hoc Conçiliu"ln Palentinuln ex MS.
Mondexarenlì eruit J illtcgrulnque publicavit To-
rno III. Colleélionis maximæ ConciliorurlJ omniu1ì'lJ
Hi[p6lniæ. Varias Expcditiones contra Mauros
fufcepit
lpbonfus /I'll. eifque eripuit CaurjalR ur-
bem, regionemque univer[atn , quæ Ana & Tago
continetur , populatus eft. Cordubam quoque..,,)
Beatialn , Al111eriam , plurefque alias no biles ci-:
vitates & arces in fualn poteftateln redegit. ße..
rengaria IZ l{aynlundi Bercngarii hujus nOlninis Ill.
Barcinonis & Provinciæ C0111itis ac Dulci,e Comi..
tiffæ filiaJn íìbi I1Jatrilnonio copulavit , ex qua..,
duos fufcepit filios, Sal'tétium {cilicet J & Fernan-
dum
ECCLESIASTICA. 399
"tm , feu Ferdinandum, & fiIiaID Con/lantiam, qua:
oil eà Ludorvico 1/Il. GaIIiarU111 llegi nupta eft.
10rtuus eft Alpbonfus 1711. ex miJitari contr3..J
lanros expeditio11e rediens anno
lCLVII. fed pri..
fql1à111 moreretur, divifit in1perium duobllS filiis
lis J Sanétio nato majori CafieJlæ Regnum & Fer-
ando, feu Fe
'dinando Legionis !{egnuln dedit. At
anélius hujus nOLI1 inis III. CafieJ1æ l{ex, qui,
ivente adhuc patre, Blancam Garfiæ Ralniri Na-
arræ Regis fÌlÏam duxera t uxorem, fubJatus e1t
nmatura Jnorte, ob qpam iplì nomen De/ìdefa-
datu111 eft, obiit in procinétll belli, quod irw
1auros Bæticaln infefiantes parabat . Ferdi1l4n-
us verò ejus frater legionis Rex hujus nominis
cundus pofiquào1 unun1 & triginta annos regnaf-
t , Þ. v ita nligravit anno 1\tIClw:XXXV I I I. IJoft S an-
!ii & Ferdinandi Inortem Regna CafieIlæ, & Legio-
is inter corum filios adhuc reman[ere divi[a.
tlpbonfus VIII. in Cafiellæ Regnulß Santlio patri
lccefiit, Eleonoræ filiæ Henrie; 11. l\11gIiæ Regis
üpfit, Mauros fcrpius debaUavit J & Conchanl ur-
. enl prævaIidan1 in Celtiberia; fil1ibus poll diutllr- ·
I Lain) gravelnque obfidionem expugnavit
anl10
! amen Inillefinlo centelìmo nonagefin1o quinto
: 4lpbonfus VIII. CatlelIæ Rex à.
1al1ris , feu Sara-
I :enis, propè Calatr.avaln ad
larcum oppiduIn....l
u[us, fugatL1s profllg
tusque fuit. Sed de ..A/pbon-
ò VIII" <':afiellæ Rc'ge iterl1m redibit fermo Î)'L,
::olIoquio I. in Hifiorianl EccleíÌæ fæculi decirni
'ertii , cLÌln ipfe vixerit ad annum ufque luiIleÍÌ-
nUln dUccl1tcfimuI11 deciu1um quartunl. Pauc
:tiam hìc dicemus de altero .Alpbonfo diao IX.
1 UCln "j" .. ".1"#(' !
!!iOl1is Ltcx c-' 'Vrrac,l, ltegis
.,1, Ipb..
4 00 HIS T 0 It I A
.Alpbonfi portugaIliæ filia [u[ceptum Legionis Re-
gni hæredelD reliquit. l
am cùln ifie vtlphonfuJ
diét:us IX. Ferdinandi filius J.,egione regnaveric J
vixeritque u[que ad annum milleÍÌlllum ducente-
1Ìmuln trigefimum primum J illius gefia conlmo;
diùs referell1us itl Colloquio I. in Hifiorialn fæ.
culi decilni tertii. HÌc tantLÌ111 dicall1 obiter, hunc
.Alpbonfuíl1 IX. Legionis Regeln nuptias iniißè CUlU
Therl.'lfia filia Sanélii Lulìtaniæ Regis, verùm The..
Tapa juífu Itomanorum I)ontificuII.l, præfertÎ1n 1/1.-
1l0CCfltii III. ob propinquitaten1 relJudiatå anno
ducentelÌnlo fupra miHefin1Lun, Bererzgariam filialn
Alpbonfi Catl:el1æ Regis in ejlls Jocunl a[civifi
.
CæterùlU hìc przrerlnÍttere hJ.ud polfum InaIa J
quæ. duodecimo Ecclefiæ fæculo Chriiliani in Hi-
fpania paffi funr J pofl:quàm Sàraceni diéti .Almo-
h.ldes in Hifpania Saracenica circa annun1lvlCXLV.
dominari cæperul1t. Hi fiquideln Saraceni ditti
.A.bnobades, quos nonnulli perperànl confUl1dunt
um alii5 Saracenis
qui appellanrur
bnorabitæ J
tanto odio Chrifiial10s profequeballtur, ut eorum
Ecclefias [010 zquarent J & 0111neS ,qui Religio-
l1elU Chriltiananl deCerere nollel1t J il1terneciolle.,.,
delerent, nce eos ullo paéto apud fe pernlanere íi..
11crent. Q!!.a in re iLli Saraceni, ..Almobades dia:j
Jonge in Chrifl:ianos erudeliores fuerunt iUis Sa..
racenis:J qui ..4lmorabitæ dicebantur. Hi quippè
quamdiu in Hifpania Saracenica regnarunt, Chri
ftianos , qui à fua religione di[cedere 1101ebanr,
fecum perlnixtos J & ideò Mazorabes appellato:
vivere permittebant. At faraceni .AbJiobades
pollquàlß
defirutlis Saracenis Almorabitis
Hi
Jp.a.1l141n .Saraceniçam oc,uparul1t) Oßlues Chri
fiiano
ECCLESIASTJCA 401
lianos fine ex
eptione rrucidarunt, ita ut ex 0:11-
libu s Chrifiianis Mozarabibus nullus fupcrfuerit
)ræter iUos, qui in tcrras ChrifiianorulD Hifpaniæ
[e fugâ proripere potuerunt. Suatn tyrJ.lluidern
xercuerl1at Saraceni
llnobades ufque ad annum
nilletìmLHn ducentelÏmuil1 duodecÎlnulu, quo anno
:;hrifiiani illos l)rælio aggreffi mel110rabili clade
lttritos profirarul1t ac penitLÌs externlillarunt,LÌcut
eferenlusJn Colloquia prin10 in HiItoriam [æculi
jecinli tertii.
D. Res Ecclefiæ Cub Regibus, qui duode-
cilno fæculo Angliæ Regquln adminifirarunt; nOll
optin10 loco fuißè
E1Cilè coniicio ex lTIOrte s.
Tbomæ Cantuarienfis ArcllÎepifcopi, quenl jura--
Ecclefiæ inviéi:â animi confiantiâ propugnantenl
fuif!è à ficariis ad Aram . trucidatulll 11uper obfer-
vafii. Cedo itaque ferieul Regun1 , qui duodeci-
I mo Ecclefiæ fæculo lummâ rerum in Ang1ia potiti
runt, & indica tenlpus,Q110 S. TbomasCalltuarienfis
ArchiepiCcopus Martyriurll in Anglia pafius elt .
M. Sericn1 Reguo1 Angliæ jalll in præceden-
tibus ColJoquiis exhibuin1us ufql1c ad Willel,nllm
hujus 110111inis II. qui aUl10 centcfimo fupra. mille-
filJ.lUlIl ocei[us e!t. Ei fine prole de[ßortuo ilL"
Regnlun Angliæ fucceHit ejus Frater HenrÎclIs I.
I-lie, tefie Orderico Jib. x. inter profpera & ad
teifa
regllum fibi divinittts commifJùrtl prudenter & COln-
modè 'lnoder :r.tus eft, ac inter præcipuo$ Cbriftianitútis
Principes,obtentl4 pacis & juftitÙe {ulgens, inftgnis
habil14S eft. In diebl
S ejus Ecclefi
1 Dei divitiis &
bDnoribus alacritèr emicuz.t , & omnis Ordo
ligio-
{oru11'1 ad laude
n cre,ztoris lnultipliciter crcvit. At
.enÌJn IIenricIls hnjus uOlninis I. Angliæ Rex
qui
Tom. IV. C c M
tbil.
'402, HIs TOR I A
Matbildi filiæ !rlalcom; Ill. Scoriæ Regis llupCit, ut
Regnum Angliæ benè ac fapienrer adlIliniltrarct ,
Leges à S. Eduardo AngIiæ Rege latas accuratè fe-
ruari iuflir. Furta, fiupra, monctæ aduJter
tio..
nen1 feveriffilnis pænis coêrcuit. Multa Monafl:e-
ria in Anglia & Nornlannia excit3.vit. s. Anfelmi
Cantuarieníìs Archiepifcopi in fræoanda Clerico-
rUlu contincntiâ adiutor fuir. Willel
ni II. fratris
fui ,anteà Angliæ Regis, ABa iniufia re[cidit,
vinétos foluit, in[olentia reolilìt tributa. Nee
IninÌ1s Inilitiæ Jaude claruit Henricus I. Angliæ
Rex, quippè qui Normanniam, quæ WillellìJi II.
fratris Cui incuriâ in pJures dOlninos diflra.étéU
erat, totaln fubegit , Wallenfes a(! defeétione
f
nlper procJives domuit. Belluol C111n Ludovico
1/1. Gal1iarum ltege geffit , quod tanlen fiatin1..J
coo1pofituln eft eâ conditione, ut \Ylillelmus ,filius
Henrie; I. Angliæ Regis,hominÍum GaIIiarLl1TI Re-
gi pro Norlnannia faceret, ejufquc [e Beneficia-
riun1 profitere
ur. In
eftituras quidemHenricus An-
gliæ Rex retinere VOlllit, & hac de caufa CUl11..J
pafcbali II. Pontifice
1axinl0, & Sanao L4nfelmo
Cantuarientì Archiepifcopo negotiun1 habuit J
(cd remifit tandenl Irl(vejiittJras per annUlUI11 &
baculum. Genuit ex Matbilde conjuge (ua Wil-
lefmum fìJium, qui imlnatura Inorte præreptus eil,
& Matbildßm filiain, qU31n Ht'1lrico lmperarori
collocavit,. Sed, mortuo Hen'i'ico Ilnperatore, Ma-
thildem filialn fuanl ex Gcrlnania revocataln cum
Gaufredo Andegavenfi l11atrilTIOnio fociavit. Nul...
lain ex vídela
Iia Ducis Lotharingiæ , (luaLn, de-
funâ:â priori conjuge fuâ Mathilde, uxorenl du-
xerat lIcllri,'us Angliæ Rex, prolen1 [u[cepit, qua-
pro-
E eeL E S I A S TIC A. 4 0 3
proptèr, priufyuafll 1l10rt;reCur , Mætbildem fiIian1
fUJln,olinl ]Illperatricem, ejufque liliurn Henri..
cum Regni hæredes inil:ituir & an110 MCXXXV piè
olnnibusque f:cclelìæ Sacratnentis ll1unÍcus 111.-'
Ì'
ornlJ.nnj3' obiit, lìcut Hugo RothOlnagenlìs Ar-
chi
pifèopu , qui J-Ienrico Angliæ Regi Inorieuti
adfuic, te!tatur in Epillola [crlPtâ ad Inllocentill1fl
II. Pontitice(Tl IvlaximuiTI. MOfCUO Henrico I. An-
gIiæ Rege>> Stephdnus BononienlÌs COlnes,
jus ex
forore nepos, Regnlun invafir J violaro juraluen-
to, quo M:ltbildi lnlperatrici & tìliæ Henriei I.
Angliæ Regis obfirinxerar fidelitateln. PeflìL11è
Anghæ Regnulll adulÎl11í1:ravÎt Stepbanus, l1tpa-
tequi I::.cclefiarum theíàuros diripuit, poHeHio-
11es terrarUll1 Laicis dedit, ClerÎcorunl EcclcMas
alienis v
ndidit, Epifcopos vexavit , aut res fua5
alieuare coegi
, Abbariai vel alnÌcorutn gratiâ .
vel rclaxatione debitoruln indlgnis conceUit, to-
tatnque Anglian1 J teite WilLelmo Malmesburienfi,
Dornetlicis, externifque n10tibus toto Regni 1ui
tenlpore exagicavit. Cll.ln Mathilde Iinperatrice,
& filiâ Henrie; I. Angliæ Regis ,nuptâ Gaufredo
Andegaventì COlniti diuturnun1 bellum vario
evenru geffic Stepbanus Rex Angliæ, tiliunlque,..,
fuutn Eufiaebiuln Norlnanniæ Ducel11 coufiituit J
fed, Ulortuo Euflacbio, Nornlannialn fibi [ubegit
Gaufredus Carnes Andegavenfis, Matbildis l11ari-
tus J eoque Ducatu donavit Henricum fUUll1 ex
Mathilde tìliul}l. Hie ille Henric.us ell:, qui ut Cu-
periùs dicebJrnus, Alienorat11.) à Ludotz;'ico VII.
Galliarun1 Rege repudiatal11, uxorem duxic , &
QotJli Aquitaniæ Ducatu potitus eft, quique Stc-
pbano Regi Augliæ defunéto anno luillefi1110 eel1-
C c 2, tefimo
4 0 4 HIS T 0 It I A
teíìmo quinquage fimo quarto in Regnum AngJiz
fucceffir J dittus Hen,,'icus II. Hujus I-Ienrici II. An-
gliæ Regis tempore S. Tham:zs Cantuarienfis Ar-
chiepifcopus pro tuenda EccleÍÌafiica libertat
:I
qualn pravis Legibus & confuetudinibus violabac
ille Rex, glorio[atn i1iortcl11 oppetÎÍt. Hoc faci...
1111S perpetrandi verbis imprudentibus, acerb is
queritnoniis , & ÎI11potentis iræ Ijgnificatione [a,-
crilegis fatellitibus occafionenl qu
denl dedit Hen-
7ictls II. eunl talncn à cæd,e S. 1'/)ol'ìJæ Cantuar ien-
lis reverà Înfol1tem fuilfe , lTIultis mOlnel1tis evil1ci
potefi. I>rilnò J legitur cap. Ill. Jib. IV. Hifloriæ
R.!ladripartitæ, quòd fiatin1 ac 1110rs S. Thomæ
Cantuarieníìs innotuillet Henrico Itegi Angliæ, af-
fiìtlus eft affiiétione 'JìJagna ...... ingemifi:ens fem-
pcr & dolens
& fæpiÛs iter,;I1tS, Heu ! [-leu! Præte-
reà, Epifcopi Anglïæ & NOf1l1aonÎæ in Epifi:oI
1J
'Juatn ad .Alexand
ur;J Ill. Pontificenl Maximlun
fcripferunt, Henricurn II. Angliæ Itegem à cæde S.
Thom
Martyris purgarul1c. TertÌò , coràln Le-
gatis Sedis ApoH:olicæ Tbeodino, & ,./1.1berto I'>re..
5bytcris Cardinalibus, & in frequc:nti apud Abrin-
cas EpifcoporUJ11, & Procerun1 Con"entu Rex
Henri.cus II. taétis Sacris Evaogeliis juravit
feJ
Cant.uarienûs Ar.chi.epifçopi l1ecel11 nee imperaífe,
nee Contìlio) allxilio J vel aH
n[u voluiHe) aut
approbaHè,f.ed POtÎùs de ea vehelnenter indoluiífe.
Confeßus eit [31Uen, fe v.erbi.s querulis de Sanao
Arcbiepifcopo in1prudeutèr, & CU111 doloris tefiifi-
.catiO!1C iræque impctll proJatÌs inlmane ifiud ßa-
gitiu111 perpetrandi al1faln & occ
fionem dedilfe ,
pro cujus expiatione ad Omne111 {atisfaétjoneln fi-
L'i .à Legatis Sedis Apofto.1i,æ i111poútatn humili-
ter
E eeL E S I A S TIC A . 40 s"
ter [ubeundanl, & religiosè adin1p[endatn paratif..
tÎ1T1U111 [e fe exhibuit.
ocircà l{ex fibi à Lega-
tis A.poLlolicis injunét:anl fatÎsfaétionem denlillo,
ac pænitenti anilIlo fufcipiens) & l)ræ foribus Ec-
cleLìæ "eniam polluIans, ab iisde111 Legatis abfo.
Iutus , in l:.ccIefianl introJuEtus elt, ticut legitur
in HiH:oria. quadripartita. Q!Jartò, refeet Ger'Va..
flus l:Jorobernenfts :þ SC1-iptor Angl us in Cuo Chro-
ni
o J quòd lIenricus II. Angliæ I{ex ad Ílnploran-
danl S.1
bomæ Canruarieníìs Archiprætl11is & M..lr-
tyris iutcrceOioneJl1 Cantuariam profeétus eLl) ubi
in ruefle lanea) nudis pedibus ab /i.cclejia S.Dunftalli J
Q1UC longè extrà Vrbe1ì1 pojìta eft, ufljuC ad tumbarll
SanEii Tbomæ Martyris perrvcrJiens, ibidernque diutiùs
de"lJotè procltrnbens
ab omnibus :J qui t1.dflaba'flt
Epifcopis -' .A.bbatiblJS > & Monacbis /ingulis Ecclefitt
(brill; voluntate [pontanea lVcrbcr:.ztlJs L:fi . Q
!ò(l
ctiam narrant Baronius ex v ita Sanéti Thon1Æ Cal1-
tuarienfis, & f/rvill::bnus }Jeubrigenjis hujus tempo-
ris Scriptor lib.2. cap. 3 "'f. ex Guibus mOlnel1tÎs
aperrè colligitur J Henricltm II. Angliæ I{egen1 ne
Inlperio , nee confilio , nee auxilio , nee a{Icn[u cz
di S.Thonlæ CantuarienÍÌs Archiepifcopi coopera.-
tunl fuiHe , fed porÌÙs de ea plurilnùm doluifiè.
Verùtn ) quia HenricuJ" II. Angliæ Rex verbis qui-
bufdaln querulis S. Thoma!11 Can tuarienfem Ar.
chiepifcopum trucidandi
facrilegis fateIliribus
occalìOne111 dederat, permifit Deus J l1t ejus filii
llenricus, I(icbardus , & Gjoannes CU1TI .Alieno.ra ma-
tee adverfus ipfum conjurarent, & ad hanc conju.
rationClll Ludovjcus P II. FranCOrU111 Rex, Guillel-
tflt4S Scoriæ Rex, P!Ji/ippus Flandriæ Comes,& plu-
riß11 Optimatcs þ Du,cs ae Principes ac;ceßerinr
c 3
il1J
4o
HIS T 0 It 1 A
'
in , tefiatur 'oannes Rromptonus Anglus Mona-
chus Cifiercienlìs in Chronico , quod omnes proxi-
mi, Henrici II.Angliæ Regis, cùm dt:cedc
et , & Pl-
1rJiliares circumjtantes ità rapacitúti indulje't'ullt J ut
corpus
gis diu nudUfn jaccret, dOllee puer qúidam
inferiori.s corporis purteJ puLlio brc'Vi contegeret. ld
autenl110n tam hunlanæ [everitati, quan1 divin:.1:
ultioni ad{cr:ibendum . cf)è cenfet id'ffi Scriptor:
Eadc1'lJ ellÎm menfilra , inquit , qua mt1Jfus eflJ rt:men-
fUlrJ eft ei, ut qui patrern jùurn B.Th01fJv.l'iJ Cantuarien-
{ern drcbiepifèopuul ufiJue ad mortem, eJ" licèt rflor-
tem non intulerit, perjècutus eft, ipfi à filiis propriis
ufque ad dieln e"r:tre-mulrJ perficutiu nc.n deejJet .
1or"
tuus eft Henricus II. Angliæ J\ex 411no MCLXX
IX.
eique in ltegnuin Angliæ fucceffir 1\!.charduJ hujus
nOlnÎnis I. ejus filius [ecundò genitl1s , 'Ù1TI Henri-
cus , qui Henrici II. Angliæ .Re. gis erat filius' prÏ1nò
genitLls, jaln anno l'dCLxX,,"VI. propè Len1ovÌcUIl'L.J
è vivis exccfliilet. !)aternUU1 Ang1iæ Regnuln ade-
ptus PJ.l btJrdlls hujus nOlninis I.cognol11illc Cor Leo-
nis, in ()rientem bellu111 Saracenis iUarurus unà
cum pbilippo Augu/lo GaJJiarUfl1 Rege anno ll1iJle-
1Ì[no centelìmo nonagelÌlno profedus eft, ibique,
ficut fuperilìs obfervavinlus. J Pto!ol11aidcln CUln
fæderatis prìncipibus expugnavit, Cypri Regnuln,
í]uod in [uam potefiarelu redegerar, Guidoni Hie-
rofoI}'lnorull1 quondaol Regi vendidir. Sed è Pa-
Jæfiina di[
edens RJchardus AngJiæ Rex, cùln nau..
fragium in mari VlX eva{ìffer, {æviorenl in conti-
tiuenti expertus eft tcmpeflatem. Captus quippè
à Le(poldo Aufiriæ Duce, quicum privatas filnuJta-
tes gerebar, traditus eft anno MCXIII. Henrico 1m...
peratori,à quo peffiluè habitus., & per annum inte-
grum
E eeL F S I A S TIC A." 4 0 7
gru111 captivus remanfit, & ad libertatem redi-
Inendaln centum & quinquaginra l11iIle marcas
argenti Inlperarori pcrfolvere coaé1:l1S eft. Anno
iraque Inillefìmo nonagefimo quarto in Anglian1
rcverfils PJ.cbardl1s Rex, bellunl cum Philippa .Au-
gllflo Galliarulll Rege quinque circirer annos gef..
lit, hoc ell:, ufque ad annUßl MCXCX!X. quo PJchar-
dUJ Ang1iæ Itcx in obfidione Calaci, quod Call rum
ell in Lelßovicis, [agitta in brachio percuíTus , ac
1l1alè curato vulnere , occubuit, fepultufque eft i11
lVlonafterio Fonris Ebraldi" ubi & parris il1ius cor..
pus jacebat. l\!cbardo ill ltegnulrl Angliæ fucccffit
Gjoartrtes cjus fratecJfinc tC1'ra vuJgò n0I11inatus,cu-
jus geLla fuo loco rcferel11us,hoc en: in Colloquio I.
in I-Jifiorianl fæculi decinli tertii.
D. Statuln Ecclelìæ [ub Prillcipibus Chri-
fii
1is tàn1 in Oriente, quàm iu Occid
nte haéte-
nus accuratè rel)ræ[enta{
i.J fed
antequàm huÍcce
'Colloquio nofi:ro finern Îlnponanlus, 110c Ul1um à
te diCcere cupio" an videlicèt Ecclefia aliquod duo-
decimo fæculo fufceperit incrementum
1. l-IaL1d paruuIll duodecilßo fæcuIo Eccle.
fia fufcepit increnlentUl11. Anno fiquidem millefi.
1110 centcfÌIllO vigcíÌlno <]uarto Otto Epifcopus
Bambergenlìs invitatus à Bo/eslao !JoIOl1iæ Duce
hujus nominis Ill. ad converfionel11 PorfJeranorurn
adhuc !)aganorulll
quos variis præliis fibi fubje-
tcerat, ilnpetraro à Catliflo Papa ad illanl Gentcln
Apofiolatu, ealndeln prædicatione verbi Dei, Do-
mino cooperante , & fer1110nem fignis & (niraculis
tconfirtnante, ad Chrifiia!1aU1 fideln l)erduxit , me-
ruitquc dici Apollolus Pomer,;znorurlJ; ( funt hi po-
puli Sla'tTiæ J qui POlí1eranÎ ideò appell
11 tur, quòd
C c 1 juxtil
408' HIS TOR I A
juxtà Inare lint pofi t i. ) Vratislaus POlneraniæ
Dux, amboqu: ejus fi lii à Sanaa Ottoile baptizati
fuêre , & Jldelberttls .Pomeran iæ Epifcopus renun-
ciatus fedem po[uit V oUini, quod Oppiduln eft In...
fulæ ]ulini ad OlliaOd eræ Buv iiJfcd fa Epifcopalis
fcdes an110 lvlCLxxv.Ca n1inunl translata el1:.()11111Ía,
quæ pro converlìone Pomeran.oru'In geflìt S. Otto
B2unbergeolìs Epifcopus, legi poHiult in vit
Sanâi iUius Epifcopi tribus libris cOlnprehensâ,
quam Auétor quida111 AnOn}Tll1US hujus remporis
Scriptor concinnavit , & quæ extat apud C:inifìum
Jib.2. Antiq. leét. Aliud duodecilno fæculo incre-
InentUI11 fufcepit Ecclefia fedente .Alexandro III.
Is quippè SU1111nl1S Pontifex , dtÌ1U anno MCLXXVII.
adhùc Venetiis ageret, accepit cpifiolanl à ':Joanne
lndorum Rege, vuIgò presbytero, vel pretejean a,p-
pellato:) quenl multi paft llaronium Exiftitnant:J
Abyffinorum feu Æthyopiæ elfe Il11peracorenl, alii
verò aírerunt, Imperium presbyteri c:Joûnnis non in
Africa, fed in Afia ellè fitum. Ut ut lit) hane epi-
ftolat11 ad Alexandrum III. fcripfit Pf
sbyte11 Gjoaìl-
nes IndorlHn Rex occafione adventus ])bilippi eju[-
deln Sun1mi Pontificis 111edici, qui regiones illas
pe_rtufirans, cùm vidiffet fidelll Chriílian;.un, quanl
populi iJli a1TIl,Jeétebantur, cum I{Olnana in omni-
bus confcntientelTI non eíTe,idpresb.ytefo:!o,,1nniln1-
peratori fignificavit, qui veritaris di[cendæ cupi..
dus,per eumdeln Pbilippum in Italialn renleanten1
fcripfit ad
lexandrum Ill. litteras, qnibus à SUln-
mo Pontifice EccleÍÌalD in Urbe , feu Romæ .) po-
fiulabat, In qua n1iffi ab eo virì pr{Jdentes habita-
ue p.offent , & Apofiolicâ plenÎùs Întlrui doétrinâ,
qranl pofimodùln in patrialn fuatn revertentes
alios
E eeL I:. S J A S TIC t\; 409
alios edoccrcnt. Refcripfit per eUInde111 Philippum
1edicunl lilun1 J1lexander Ill. petiitque Ronlam
111itri viros illos, & cunEtas ipfius Regis petitiones
fe executioni lnandaturun1 pronlifit. R!!.æ autem fl.
cutajint ifla) inquit Baronills, & poil ipfuln Sponda-
nus ad annum MCL:XXVII. nos [atet, ni/i quad fir;;.e a/,
ipfo v1/e:ra12dro papa,fivf ab aliis ejufdem Sed;s v1po-
f!olicæ pontificibus conjlat, Cl.Ætbyopibus iflis
gni
pretejani, .Ab)1Jìnis diEtis,datarlJ Ecclefiarn s..StepIJa-
ni p,'ot I JOl1JúrtYi"i s ,ttnà cum ejus babitationibus ,ftta1Jl
pofl abfidem S.Petri,qua.;11 in bane ufque poffident dienz.
!v1ulrÎ Scriptores vanÌs conjcéturis induIgentes:,.
ctymologian1 hujus non1Înis Gjoan;zjs presbyteri
lndorulll Regis è lingua Perlìca derivare conantur,
fcd l11eras dant conjeéturas nulla auétorirate ni..
x
ts .longè , 111
â quidem fententiâ ) verofimÎlius
eft, hunc toto terrarum Orbe nOlninatiffimum In-
dorum Regem vu]gò appellatuln cite PresbyterurJz.
Gjoannern, quia reverà Presbyter erat, fed Netloria-
nus, cÙlnquc in Ecclefia Orientali liciturn e1fet
Presb teris habitare curn uxoribus ante Sacros
Ordines [u[ceptos duétis, 'oannes ille ex fLJa COIl-
juge genuit filiu111 ac Regni (uccefiorem l1omjne..."
Darvidem, uti produnt l-!ifi:orici .
icu.nlque ergò
in hoc n0111inc presbyteri r:Joannis Iatens aliquod
Inyfierium expifcari;) & è Jingua Perfica referare
arque explicare [e poHe exifiirnant, IIi certè inani
fe[c torquent labore, & in navis cxcogirandis C011-
jeauris oleuln & Opera111 perdlu
t.
COL-
10 HIS TOR I A
COLLOQUIUM II.
In quo cxhihctur ftrics Epifcoporum , qui
duod(cim() {tCct/to prtCcipuClr EcclcjÙ:
fides tcnucrunt.
D. S Æpitìs audivi à viris erudiris, Sedem
ROlllananl eo lìngulari lìbi à Deo C011-
ce(fo, præ cæteris aliis EcclelÌæ [edibus, gaudere
privilegio
quòd hi Olnnes, qui ean1 haétenus re.
11Uerunt Sunln1Î Pontifices, iu nullaln unquàln iUl-
pegerint hæreÍÌm
eorurnque feries ab ipfis Apo-
1toJorum tenlporibus ad nofi:raul u[que ætatefl'L..
non lit interruptâ; cLÌnl ramen aliæ nobiJiilin1æ Ec-
cleíìæ Cedes, A;)rÌochena.J Alexandrina
HierofoJy-
InÌtana, & ConltantinopoIitana {æpiùs ab l:p:[co-
pis hæreticis fuerint occupatæ , multifque jaln ab-
11inc {æculis rub dura. SaraCC110rUln
feu rrurcarUln
tyrJ.nnide miferuln in moduII1 not opprefiæ , aut
0t11nÎnò defiruélæ. In eerie itaque texenda SUn]nl0
runl PontificULll , qui, duodecilno (æcuIo SedenL.J
l{.o[llanatn tenuerunt , ac univerCal11 Chrifii Eccle-
fÌam gubernarul1t J potiffilnÙ[n in hocce Colloquio
hærere
ac eorunl gena de[cribere debc111us. De-
hinc, de Epifcopis, qui eodeln [æculo aliis præci-
puis EcclelÌæ fedibus præfuerul1t, brevite,r diífe-
remus .
M. Mortua "Urbano II.Pantilìce Maxilno an..
110 millelÌnlo nonageíìrno Dona, lìcut jatn ob{erva-
vinlus in Colloquia II. in Hifioriam [æculorum
decimi & undc
irrlil in ejus locum fuffeétus ell p
-
. ftba-
E eeL E S I AS TIC A. 411.
èbalis II. Monachus Caßìnenfis ante pOl1tificatum
ta.,'Vnerius appeUatl1s, IJresbyter CardinaIis tituli
.Clenlentis à Gregorio VII. creatus , & morUln in-
:egritare, doéirina, [olertia, & lìngulari in rebus
1gendis prudenria abundè cumulatus. Hanc Pa-
'ebalis II. eleétionenl divini[ùs faétam fuiHè fcribit
Bertholdus in ('hronico ad annutn MXC IX. bal11....-
tiarn viro cuidall1 reJigiofo revelatanl fuiße a.ßè.
ri[ LvacclJinus Abbas in Appendice ad Marianu11l
SLfJtum.
cr(è rro ßjiraculo duci debet, quòd, vi-
{cute aahuc Guiberto feu J/viberto Alltipapa
cle-
mente Ill. ditto, & ob eLl1ll in factiones Urbe--01itn
con[cilsâ,Ín eleétionenl Ptljcbali.s II. Pontifilis Ma- -,
ilni OLrnes {iUJul in Urbe LJerici & Orclines, ne-
rnine adverfante, cófenferint;foJus verò ipfe celfiffi-
ill a 111 hane dignit.lCel11 fugiens, invitus ac nlærens
ea111 fufceperit. Per hane taluen Pafcbalis II. ele-
étionel11 non fuit extinéiLun [chifnlZ ab Henrico in-
ter l{eges Ger111aniæ hujus l101ninis IV. in Eccle-
fia occalìone Invefiiturarum excitâtlun . Guibertus
quippè feu Y'Vibcrtus,diétus ClerfJens Ill. Antipap
ab Henrico Rege Gerll1aniæ crc3ti1S vixit u[gue ad
annunl millcfimun1 centcfin1l1111,& poll ipfius In or-
tern duo confefiim à fchift11atÎcis eleéti {unt pfeu-
do-Pontifices, v1lbertus {ciiicèt, qui ramen codern
[uæ eleétiollis die captus à ROlnanis , & apud San..
étU111 Laurentium retru[us eft; & Tbeodoricus , qui
pfeudo-PonrificatulD tenuit die bus ev. & in Ca..
venfì roi1:eà Monafierio reclu[us eft 2 ut tefia-
tur Pandulpbus Pifanus in Vita pafthalis II. De
nomine
quod duo ifii pfeudo-Polltifices fibi
impofuerunt, altum efl apud veteres Scriptores
file I1tÍun1 .
ræter duos i1tos pfeudo..Pontifices,
ark
41 2, HIs T 0 It I A
pofl: obitunl Gllibert;, feu V'lJiberti elecitos;)certi uln
fchifmatici eJegerul1t" ac prolnOverul1t Antipa.
paID diétum Sil'tJcflrum IV. qui anteà vocabatur
/r/aginulfus:þ feu Maginalfus . Sed hie tertius
pfeudo-Pontifex, alllifså Urbe , exulem vitam....,
miferè finiifiè, ficque Ecclefialn quievi1Je fcribic
idelu Iaudarus Pandulpbus IJifanus in vita Pafcba..
lis III. Redditâ Ecclefiæ pace, Pafcbalis II. SUll1-
mus Pontife.x anno IniJIe{ì(uo cenrelirno quinto J
Guiberti, feu wiberti Antipapæ aLIa, que l{avel1-
na: fepulra fuerant; exhU111ari & in fiuenta proiici
juffir, eò quòd, ut refert Willelmus BibIiotheca-
rius apud ßaronÍuln, hi, qui adhuc Wiberti Al
ti-
papæ fiudiofÌ relnanferant J faIsas in vulgus fp,tr-
gebant vifiol1es ofienfas in fepulchro ejus, nilni-
rùln vifas iUic noétu fplendere faces cælitLÌs 111i{:
fas, illii1s fanétitatis indices. Hanc pænarD 111eri-
tò poll: obitum luit J/'Vibert1/.s Antipapa,qui per vi-
ginti annos Ecclcfialß turbavic. Nee Ineliorem....,
{orteul naétus eft Henricus lmperator hujus nOlni-
nis Ill. qui contra GregoriurlJ VII. LegitÍ1nlu
Pontificem creaverarAl1tipapanl p..vwertum QUOJ1-
daul Ravennenfem ArchiepifèoplH11. Hie fìqui-
deln Inlperator, qui occalìone Invefiiturarul1L.J
Gregorillm VII. ejufl]Ue {uccel1ores acrj
èr infe-
étatus fuerar, cùln vidit anno lniUelÌlno cente1Ïnlo
quarto [e imparem etlè [edandæ rebeJlioni, qualn
proprius filius HenriclJS adversùs ipfuIU excitave.
rat J tentavit pafcbaleln ]I. Pontificeln Maxilnum
fibi reddere amicum, &
nlitTo ad eUln fecrerQ
Nuncio, literas fcripfit, quibllS prilnò conquefius
eft de aufieritate in fe Ronlanoruln POl1titicuffi
deindè" pafcbalein II. de concordia interpelIavit.
Ad di-
ECCLESIASTICA 4 1 3
d dijudicandaln Henriei Imperatoris caüfam ha-
itus eft Mogul1tiæ anno MCV. celeberrÍlIlus totius
;ernlauiæ l'>ræ[ullUD & I'>rincipun1 Conventus
ræfentibl1s J Sedis Apofiolicæ Legatis Jiicbardo
lbanenii Epifcopo
& Gebehardo Confiantiel1fi>>
:l quos HenricZts Senior properans apud l'lgelheim,
uò ei Principes Germà.niæ ad vitandunl popu-
tumultuol occurrerant ,reatuffi fuum confeífus
fi , & fatistaétionenl pronliíìt . At l1oIel1tibus Se-
:is Apoftolicæ abfolutionel11 abfque generalis
.ynodi, & SUlnnli Pontificis difcufiìone ei 1m-
,ertire ,tandèlTI Henr;cus Senior conlìliis utriuf-
lue partis acquiefcens, dcpoÍìtis Inlperii Iníìgni-
>us J videlicèt Cruce, Lanc'eâ " Sceptfo, Globo .
Ltque Coronâ , eadem Henriei filii potefiati tcadi-
lit, atque Surl1rlli fJontificis & Eccleíìæ conLlitu-
:ionibus Ce {e [ubmittens, privatus abfceHit in 10-
:um qucmdalI1 ei affignatuln. Non diu talnen qui..
:vit Henrieus Senior, quippè qui è loco, in queln,
It privatanl vitanI ageret J fuerat ablegatus" fugå
è {e proripiens, Colonialn prinlùm venit, indè
eodiuînJ & exercitlun congregans frequentes ad
lliurn fuum Henricl/m J ad Epilcopos ac Principe
3ernlaniæ litteras dedit, qui bus poll vehenlenteS
l1erelas de injuriis fibi à filio illatis , tertiò adver-
sùs elln1 appellavÎc pafcbalem II. & Ecclefiall1 J cau..
fan1que fualn Dco ac fanétis cOffilnendavit J ficut
conftat ex ejus Epiflolis ad Epifcopos Gerlnaniz
fcri.ptis,quas Baronius ad annuln MCVI. refert. Scri.
pfit etianl HenricMS fienior tres epiflolas ad S. Hu-
gonen'J Cluniacenfcm Abbatem, 1-o1no 2. Spicilegii
IUacheriani in[ertas, rogavitque ut ad fe veniret,
quò paceln iuire pollet ,un1 SUffi1110 POl1tificc:jìgni-
fieans
414 HIs TOR I A
ficallsrvohis, inquit, quod,ft Deo propitio r
gnllm &
Sacerdotium in unum calligere poteritnJ-ls, poll cou-
firmatam pJcem ire 'crufa/em diJþonimus & tzJidere
Sanétam Terram , in qua Dominus nofler irl carne 'Vi-
fils eft. Sed, ut vulgari fertur Adagio, ferò fapiunt
Phryges. Sic eninl Hen'1it:i Senioris ad fal1endull1
compofitus anÌ1nus omnibus notus erat, ut nctnc
fuerit , qui ei montes aureos pollicellti , pietatem-
que fimu)anti fidern adhibere voluerit.
ocircà
l-Jenricus S el1Íor Gerlnaniæ Regno, ac Ilnperio à
proprio EllO fuo Hcnrico juuiore privatus " Ini.
ferrÍ1naIIl vitalTI trahens Inortuus en: anno MCVI. ut
jalll in præcedentibus Colloquiis obfervavinlus .
D. Fuitne pacacus ac tranquiIlus Pafèbalis III
Poorificatus inlperaote Henrico juniore, qui intCI
Reges Gerluaniæ efi: hujus nonlÌÐÎs Y. inter Ilnpe-
ratores verò eit hujus nO
Djnis IV..? .
,M. Q!..1i PJ.tri Henrico feniori fucceffit Henri.
cus junior" l}.:zfchali II. l)ontifici Maxilno Jnolefiitfi.
rnus fUÎt, cujus perfecúrioneln ut declinaret Pafèha.
lis II. anno MLVI. in G.lllias venit, ut l\.egern Franco.
1Uffl, feu Philippum I. & /ilium
ge'iJ'l defignj,1tu
Llldovic.uln, & EccleJì:lm Gallicanarn conþJleret jÏlpei
quibusdam lno/cJliis
& navis lnvefiituræ l
cclefialli.
cis querelis , quib:IS elon & infefll.'lb.1.t , & magis infe.
flare minabatur Henricus Impet,,1tor) 'Vir affetìus [JJ,o
terili , & totius bllriJ...,nitatis t:xpers, qui & genitoren
flenricufn crudelfJJtmè perftcutus exl1,-eredarvit. ait
St
gerius Abbas in V Ita Ludovici Graffi GaJliarunL
Regis, quæ extat Tom-i. /)l.fèbenii. A Pbilippo GJI
Jiaruu1 Rege, ejusque hlio Ludovico exceptus [úm
1110 honore pafèbalis II. pctilt ab illis
Ut ßeato Pe
tra , fibique ejus Vicario opt:m ferrcl1t :I Ecclelìan
m
ECCLESIASTICA. 41S
manu tenerel1t, & ficut AnteceßorUln Regnol Fral1-
:orunl , CaToli Magni & aliorum mos inolevit , ty-
rannis, & EccIefiæ h011ibus J & potiffilnùm Henrico
[lnperatorÎ audaétèr refifierent.
i amicitiæ J au-
rilii, & Conftlii de\;tras dederullt, inquit idcln Suge-
rius Abbas. NecdùlIl Coronaln Ilnperialeln à Sum-
1110 Pontifice acceperat lfenricus l{ex Germaniæ
hujus n0111inis V. qualn proindè ut obtinere po{fet,
Romam anno milJefimo ccntelìlI}O undecilTIO vali-
:10 cum exercitu venit J lnagnificis proll1ißìs Coro-
t1an1 Inlperii à pafcbali II. ilnpetravÎt, obedienrianl
juravit, & ceffionem Invefiiturarutn, quas SumtTIus
ille Pontifex in lTIultis Synodis danl,:
v
."t. Sed
ubi Henricus inaugurarus fuÎt In1pcrator, fi ;(lTl_
fregit, PapaIn & Cardinales ill C
J.lr c pti o
b
duxit, Clericos J Archipresbyteros , ç[ i"
L .,b},teros
expoliavit, & per vitTI à paJèbal 1.[. ,"'xtortÌt Inve-
:fiiturarum conce11Ì(Jnem, ficut refert La'ildulpbus
Pifanus in Vita pafibal.;s II. t 1ulti exprûbrarunt J
ac crimini verterunt Pafl:b
li fl. l]uòd Illvefiitura5
flenrico Il11peratori concefiiuet , non defuerunt ta-
01en J qui, habitâ ratione tCìnpoIÌs, maloru111" ql1i-
bus Ronla prelnebatur, & iIii}111n.entis Schifinatis
I1'!ctus, eUll1 excu(atione digl
"_ùìri e1Te judicarunt ,
(icut nos illuln excufavÍ1I1nS in Dræcedenti CoHo-
"-
quio; ut ut fit, hoc PriJilegium, quod per vi
extorferat Henricus Imp
rator , r
[cidit pofieà Pa-
(èbalis II. & inhærcl1do veí1:igiis decefioru111 [uorUln
Invefl:iruras da!lll1a vir in 111Ldtis Conciliis , quæ fuo
loco, idefi , iu quarto Colloquio referclnus. Ec-
clelìanl R..0111ananl rexit ]J,;;fl;bùlis Ii. annos xv I I I.
Inenfes v. dies VII. & obiit XII. Kalelldas Fcbruarii
al1ni MCXV I I I. Vita1l1 I} aJi.b a lis II. fcriplìt P.1ndl.fl-
plJu.r
4 I G' HIS T 0 It I A
,bus piCanus, qui, telte Onupbrio initio Chronici
Ecclefiafiici,in Vitis Ro[nanOrU111 Pontificunl Guil-
leltnum S. R. E. Bibliothecariuln fupplevit à Grego-
rio PIle uCque ad Honorium II. 110n fecus ac Guille/-
mus fupplevit .Æna/lafìum S. R. E. Bibliothecarilull
ah Hadr;ano II. ufque ad ..Ælex'andrurrJ II.
Pofiquam è vivis exceffißet pafch.:llis II.die XXI.
Januarii anni n1illefimi centefimi decitni oétavi
ceßàvit Pontificatus dies I I I. ut inquit Pandulpbus
Pifanus in fine Vitæ pafcbaliI II. & in ejus locunL.t
lilbrogatus eLl: Gelafius hujus nOßlinis II. natione
Campanns,I.\1onachus CaGincnÍÌsJantcà dittl1s 1oan-
'/lCS Cajet.1nlls S. R. E. Archidiacol1us, (1 ui die xxv.
menfisJanuarii anni l\.lCXVI [I. o111nium Cardina-
JiU111 confenfu, CIeri, & populi voce expetitus iILJ
ROluanunl PontificelD fuit eleå:us, & invitus ac re-
nitens in Apofiolica Sede locatus. MuItis procel-
lis jaétatL1s J graviffin1isque malis fiatinl poit ele-
ttioneLn [uam tÙtll à Schilinaticis, tLÌln ab HenJ 9 ico
l{ege Gern1aniæ hujus nonlinis V. vexat!.1S eft Ge-
laJÎus II. Papa. Schifinatici fiquiden1, Duce Cencio
Frangipane J accurrentes ad Monafieriu111) quod
Pal/"1dium dicebatur, in quo Gelafii II. eleétio pera-
lta erat J & vaIuas ac fores confrin!!entes, Eccle-
":J
fialn furibundi introierul1t, Gelaftum II. eletium...,
Pontjficem pugnis, calcibusque ilnn1al1it
r percuf:'
ferut1t, & in carcerelu detruíerul1t , ex quo can1en
l)roceres ac Populi eum confeß:im liberarunt. Ad-
veniente non multò port Roma.m Henrico Inlpera-
tore, 3ufugit Gel"1fius II. & Cajetaln fe contulit.1
..ubi die x. 111eníÌs
Iartii Romanus I)ontif
x conCe-
cratus eft. Eâ GclaJiii II. fugâ irricatus Inlp
rator
eâde!n cìrcitèr die de,iwå men!Ìs L\1artli lvl,,1uri
, ill;
E eeL E S I A S TIC A. 4 I 7
ci UiíJ BurdinUln natione GaIIuln,
{. BracarenfenlJ
A rchiepifcopum in Sanéti Petri Sedelll intrulìc , &
Gre(ò
ori1tm PIlI. 311pcllavir, cujus Antipapæ vitatn
lepbanus Bal14zius tom.3 .MifceIIaneoruln pag.47 I.
x variis Auétocibus col1eétan1 exhibet. Contra....,
l(:zurjciuriJ BurdinU111 Antipapalll Gelajills II.ad Gal-
.iarum Epifcopos, cætcrosque per GaIIia(D fideles
:onfiitlltos fcripfit Jitteras, qua: extant tOlDO x.
:onc
liorum pag.8!7. quibus Inandat
ut fe COl1-
:ra Mauricium BurdinU1n Bracarenfem Archiepi-
copl1m ab Imperatore Henrico in Seden1 S. Petri
:nrrufum, arment. Ronlam claln venit Gelajius II.
Pofl:quàm Hel1ricf.4s Iinperator Ronlâ digreRits il'1.J
Liguriam rediitfet ; fed CÙ111 SchilÌllatici , qui Hen..
,'ieo Imperatori adhçrebanr,ejus vitæ inlìdias l1rue..
'ent" il1 Gallias fecetIit SUln111LlS Pontifex
ubi cun1
ætitia ineffabili
[ummâ charitate & honore iln-
nenfo exceptus ell, ut tellantur Sllgeri14s Abbas in
{ita Ludoviei hujus n0111inis VI. Regis GaUiaru111 ,
k Falco Scriptor coævus in Chronico Beneventa-.
1Ç) . 'Verùnl, Gelajius II. poflqllam 111ultas Gallia-
u in urbcs perl11firalIèt" gravitIìmâ ægritudine cor-
oeptus , quam cicatus Sugerius Abbas air fuiflè po"
IJgratn, pandulphlts verò Pifanus pleUrClI!iln in Vi-
:a
elafti [I. appelIar, CluniacUln fe perf
rri juffic ,
lUO deportatus , [urnmaqtle rerverentia fÙfceptus J com-
ìletoEpifcoPlltus fai an. 1.& die bus 4.in 1nedio r,.atrum,
:i
culjJflantibus Epifl:opis Cardinali bus in propria do-
110
proprius l).ljtor in pace ClunÎaco quievit , inquic
flugo Monachus Clul1L1cenlÌs in Epifiola ad Pon-
ium Abbatelll Cluniacenfelß datâ, quæ extat irw
Bibliotheca Cluniaccnfi pag.4 6 3. Obi it itaque Ge-
afitJS II. Papa
ie vicefilnâ nonâ Inel1fis Jat1uarii
;r(}m.IY. D d al1--
4 18 H J S TOR I A
anni mil Ie (j lni centctÌ1n j decinli noni,IÌcut fcribunr
:Falco in Ch onico Bell
VeljtJ.uo, Ordericus lib. 12.
Fulcberius (
d.tn
[en{is lit)e3.HiH:oriæ f-)ic:-ro[ól.alii-
que. Hujus SUU1tui 1 1 0nriticis Vitanl fcripfÌr P,,-zn-
dulphus pifJ.l1US fauli1i,tris ejus, tluatl1 fonji.lntinus
Abbas anno I\:IDCX XVIII. RO_Il
CUin proJ i XIS COß1-
mentar i is ediJit, & po
t irfÌ-Ull Daniell),,1.peÚl ocbius
in Conatu Lhroni
o Hiltoricu ItolTla,norUll1 Pan..