(navigation image)
Home American Libraries | Canadian Libraries | Universal Library | Community Texts | Project Gutenberg | Biodiversity Heritage Library | Children's Library | Additional Collections
Search: Advanced Search
Anonymous User (login or join us)
Upload
See other formats

Full text of "Iomradh air craobhsgaoileadh an t-soisgeil"

Digitized by the Internet Archive 
in 2013 



http://archive.org/details/iomradhaircraobh1875free 





IOMRADH AIR CRA OBES GA OILEADE AN T-SOISGEIL LEIS AN 

EAGLAIS SEAOIR. 

AIR A CHUR A MACH UA1R 'S AN RAWH. 



Air. 1.] 



FEBRUARAIDH 1. 1875. 



[A' Phris, Sgillinn. 



IOMBADH AIE CEAOBHSGAOILEADH AN T-SOISGEIL LEIS AN. 

EAGLAIS SHAOIE. 




[HA e air a shuidheachadh a iris leis an Eaglais gu 'm bi cunntas ■ air a thoirt 
's a Ghàilig air gach saothair ris am bheil i chum craobhsgaoileadh Soisgeil 
gblormlioir Dhè. Tha fhios gu robh so air a dheanamh 's a Bheurla of cheann 
iomadh bliadhna, agus gu 'n robb buaidh iongantaeh aige ann am bhi 'euideachadh 
cbum maith aobbair an Tighearna. Tha an seann radh Gaidhealach fior (agus is iongantaeh 
an ghocas a th 'ann am mòran diubh), " An ni nach eluinn cluas cha ghluais cridhe ; " agus 
tha an Eaglais a nis a' rùnachadh gu 'n cluinn cluasan nan Gaidheal 'n an canain-ionmhuinn 
fèin, na nithean a tha Dia 'deanamh air a son, agus na nithean a tha e 'cur ann an cridhe a 
phobuill a dheanamh air a shon-sa. Cha-n 'eil amharus air nach robh aireamh de na 
Gaidheil a bha 'leughadh a' chunntais a tha gu riaghailteach air a thoirt 's a Bheurla air na 
nithibh so, agus nach tuigeadh iad gu maith e. Ach tha an Eaglais a' meas gu 'm bi na 's 
ipò a bbuaidh aig a' chunntas air mòran, ma gheibh iad 's a Ghàilig e, agus gu 'm bi iad 
na 's toilichte leis. 

Is e an ni tha 's an amharc gu 'm bi an cunntas so air a chur a mach gach ràidh, agus gu 'n 
gabh e stigh ann na tha ri fhaotainn anns a' Bheurla cho fad 'us a ghabhas sin deanamh, 
agus nithean eile cuide ri sin, a dh' f haodas bhi air am meas bhi chum eideachaidh. Cuirear 
an ceill na tha air a dheanamh o àm gu h-àm chum leas na Gaidhealtachd, leis a' Bhuidhinn 
F^tha air an comharraehadh chum aobhar an Tighearna a chraobhsgaoileadh am measg an 
Plftluaigh. Tha an seanfhocal ag ràdh, " Is toil le Mòr a fine fèin," agus cha bhi sluagh na 
I rGaidhealtachd gun spèis do bhi 'cluinntinn na tha air a dheanamh chum am maith spioradail. 
Bithidh fios air a thoirt mar an ceudna, air na tha 'dol air adhart 's a Ghalldachd chum na 
crich ceudna. Tha mòran 'ga dheanamh chum so anns na bailtibh mora, am measg luchd- 
oibre 's na memibh guail 'us iaruinn, agus am measg luchd-àiteachaidh na tire air fad. 
Bithidh fios air a thoirt mu chraobhsgaoileadh an t-soisgeil ann an Innsibh na h-airde an 
Ear, agus ann an Africa, leis a"Bhuidhinn air am bheil cùram a' ghnothuich mhòir sin. Tha 
; <;>i:--^an a' dol air adhart gu h-iongantach le iomadh comharradh air deagh-ghean an 
Erighearna. Bheirear fios, mar an ceudna, mu chraobhsgaoileadh an t-Soisgeil 's na tiribh 
til an àiteachadh a nis le sluagh a dh' fhàg an tìr fèin agus a tha air an còmhnuidh a 
' fehabhail annta — Ur-threabhachais, mar a tha iad air an ainmeachadh 's a Bhiobull, 
mar a tha Canada, Australia, New Sealand, agus an leithid sin, far am bheil an Eaglais 
Pturesbitereaeh. air meudachadh gu mòr. Gheibhear fios maille riu sin air saothair 



. IG AND SON,] 



[3 BROWN SQUARE, EDIN BURGH. 



2 EAGLAIS SHAOR NA H-ALBA. [Feb. 1. 1875. 

na h-Eaglais air Tir-mòr na Roinn-eorpa, far am bheil meadhonan nan gràs air an cur 
'us air an cumail suas ann an iomadh àite o bliliadhna gu bliadhna. Am measg gach 
gnè creidimh 'us niichreidimh a tlia am measg sluaigli riogliaclidan na mor-tbir, is maitli 
bhi 'cluinntinn mu 'n t-Soisgeul bhi air a sbearmonacliadb ann an gloine. Cha-n e nach 
'eil teachdairean mora leis an Tigliearna am measg luclid-àiteachaidh cuid de na riogh- 
achdan ud iad fhein. Acb ann an cuid eile dhiubh cba mhòr gu bheil fuaim an t-Soisgeil ri 
cbluinntinn. Is muladach an ni e ri 'aitliris ! Bitliidh fios air a thoirt mu thional a stigh 
Chloinn Israeil — sluagh a tba ionmhuinn air sgàth an aithricbean. Tha e 'n a thaitneas le 
fior phobull an Tigliearna, bbi 'cluinntinn mu Israel bhi 'strioclidadh do cbrann-ceusaidh 
Chriosd. Oil, gu 'm b' ann bbitheadh an là 'tigbinn le cabbaig, 's am bi Israel air a toirt a 
stigb maille ri lànaclid nan Cinneach ! Bitliidh fios air a thoirt mu sgoilean agus eaglaisean 
mar a tha 's a Bheurla. Agus gheibhear cunntas mu thabhartais co-thionailean* do ionmhas 
na h-Eaglais airson a caochlaidh aobhairean. Gheibhear mar an ceudna sgeoil aitlighearr o 
àm gu h-àm mu theachdairibh agus dhaoinibh urramach eile a dh' fhaodas an Tighearn 'n a 
f'hreasdal glic, cumhachdach, bhi a toirt uainn leis a' bhàs. 

Tha aobhar a bhi 'creidsinn gu 'm bi na naigheachdan so taitneach aig sluagh na 
h-Eaglais Saoire air feadh na Gaidhealtachd. Is fhad o bha bruidheann air a leithid a chnr 
a mach, ach bha an ni air a bhacadh leis an amharus bha am measg dhaoine a thaobh mar 
a ghabhadh an sluagh ris. Tha toiseachadh a nis air a dheanamh air, agus bu mhaith leinn 
e bhi air a thuigsinn gur e th' anns an toiseachadh dearbhadh a mhàin, chum agus gu 'm 
faicear an soirbhich leis an oidhirp. Mar soirbhich is eigin an ni a leigeadh dhinn. Gabhadh 
ma ta na h-uile sgireachd 's am bheil Gàilig 'g a labhairt, roinn mhaith dhiubh so. Tha a' 
phrìs orra cho beag 's a ghabhas e a bhi — sgillinn an aireamh. Is maitli is fiach iad sgillinn 
'us an corr, ach is e iarrtus na h-Eaglais gu 'm faod na daoine a 's bochda ruighinn orra. 

Tha sinn a nis ag earbsadh na cùise ri sluagh na h-Eaglais Saoire air feadh na Gaidh- 
ealtachd, anns an dòchas gu 'n giùlain iad gu foighidneach leinn, agus gu 'n cleachd iad 
iad fhèin rinn gu fialaidh, fiùghantach. Agus os cionn sin uile, bu mhaith leinn bhi 'togail 
ar sùilean ris an Tighearn, agus ag guidheadh dheth gu 'm beannaicheadh e ar saothair, 'us 
gu 'n deanadh e 'n a beannachd mhòir i. 

A' GHAELTACHD AGUS NA H-EILEANA. 



'S iomadh acair fearainn agus mile do shlighe, 
's iomadh beinn ,'us gleann 'us loch tha a' Ghael- 
tachd agusna h-Eileana 'gabhail a steach annta,agus 
tha mòran de dhaoinibh uasal 'us iosal 'toirt an aire 
dhoibh sud a mhàin. Ach 's e dh'iarramaid aig an 
amsa cumail 'nar beachd,na mìlteantha 'gàiteachadh 
Gaeltaichean agus Eileana na h-Alba. Tha sinn a' 
creidsinn gu bheil lionmhoireachd dhiubh fèin aig 
nach eil beachd air an àireimh mhòir tha fathast a' 
labhairt na Gàilig. Tha e air a sheirm gu trie gu'm 
bheil a' Ghàilig a' bàsachadh. Tha e fior gu bheil i a' 
bàsachadh, oir ciod e nach eil a' bàsachadh anns an 
t-saoghalsa? Gidheadh tha tirnchioll air tri cheud 
mile a fathast 'g a labhairt. 

'S iad na Siorramachdan anns am bheil iad 



so ri fhaotainn — Inbhirnis, Ros, Earraghael, Eileana 
Bhoid 'us Arainn, Cataobh, Gallaobh, Peairt agus 
Inbhearnarainn. 

Ach 's ann ann an Gaeltachd an lar, agus anns 
na h-eileanaibh gu h-àraidh tha na Gaidheil a's 
gaidhealaiche a nis air am faotainn, agus cha dean a' 
chuid mhòr dhiubh sin a' bheag de chànain 'sam 
bith eile ach de'n Ghàilig a mhàin. 

A bharrachd air sin, mar tba fhios aig gach 
neach, ach acasan leis nach aril, tha na 3aidheil 
uile, faodar a radh, ach gle thearc dhiubh co dhiùbh, 
nan luchd-leanmhuinn air an Eaglais Shaoir. Tha 
a nis fagus air da bliliadhna dheug ar fhichead o'n 
dhealaich Eaglais na h-Alba ris an Staid, agus 
theireamaid, gun eagal neach cur n'ar n'aghaidh, 



* Is e tha 's an run gu 'm bi am fios a tha air a thoirt an ceann gach ràidh air tabhartais an t-sluaigh, far am bheil 
coimeas air a dheanamh air ràidh ris an ràidh a chaidh roimhe, a thaobh ionmhas nan teachdairean, air a chur sios 
leinne. Cha ghabh so a dheanamh 's a cheud aireimh. 



I\b. 1. 1875.] 



IOMRADH AIR CRAOBHSGAOlLEADfl AN T-SOISGEiL. 



3 



nach robh na Gaidhcil riamh leth cho maith dheth, 

thaobh sochairean spioradail 's a bha iad o àm an 

Dealachaidh — agus sin gun Stiopan, gun gklioba, 

gun M/iansa, seadh, gun luach cuiseig o'n Staid. 

Thoireadh na Gaidheil so fainear 's na laithibh so, 

agus thoireadh iad fainear mar an ceudna, co a 

tha iad an coman airson nan sochairean luach- 

mhor, beaunaicbte, tha iad a 'sealbhachadh. Tha, 

an Eaglais Shaoir, mar mheadhon ann an laimh 

an Tighearna. Is iomadh meadhon iongantach a 

chleachd E riamh chum leas agus maith nan Gaidh- 

eal. An cuimhnich na Gaidheil Calum Cille, na 

Cùildich, agus Eilean I. ? An cuimhnich iad eadar- 

theangachadh nan Scriobtuirean gu 'n cànain fein, 

leis na Stiubhairdich ainmeil ? — 

" B'iad Stiubhairdich fineadh an àigh, 
'S maith ckoisinn gràdh gach linn ; 
A ghnàthaich an ionnsachadh ard, 
'G a thionndadh gu Gailig ghrinn." 

An cuimhnich iad Cuideachd mhòr a Bhiubuill a 
shuidhicheadh an Lunnunn 's a bhliadhna 1804 ? 
An cuimhnich iad a' Chuideachd a bha chum eòlas 
Criosdaidh a sgaoileadh feadh Gaeltachd agus 
Eileana na h-Alba ? An cuimhnich iad mu Chuid- 
eachd nan Sgoilean Gaelach ? An cuimhnich iad 
na rinneadh leo sud air an son, agus an dichuimh- 
nichiad na rinn an Eaglais Shaor air an son ? Cha 
dhi-chuimhnich gu bràth. 'S olc a thigeadh e dhoibh. 
Co dhiubh nach abair maille ris an t' Salmaidh, 
"Ma dhi-chuimhnicheas mise thusa, a Icrusalem,di- 
chuimhnicheadh mo làmh dheas a seoltachd." Tha 
e ro-iomchuidh gum biodh beachd soillear, tuig- 
seach aig gach neach air na rinn an Eaglais Shaor 
gu h-àraidh airson na Gaeltachd agus nan Eileanan, 
's na tha i a' deanamh agus na tha i ullamh ri a dhea- 
namh a reir a comais. Nach mòr an ni Soisgeul 
glùrmhor Dhè bhi air a shearmonachadh gu 
fallan anns na h-uile sglre gach Sàbaid. Tha mu 
dheich 'us ochd fichead mhinisteirean suidhichte 
leis an Eaglais Shaoir 's a Ghaeltachd agus air feadh 
nan Eileanan. A thuilleadh orra so bha aig am an 
Ard-Sheanaidh mu dheireadh, mu dha fhichead Pro- 
bationar a tha 'searmonachadh ann an cearnaibh 
iomallach far nach eil ministeirean fhathast air an 
suidheachadh. Ach tre altrum sonruichte tha cuid 
dhe na Stationan, mar theirear riu 's a Bheurla, 
'faighinn cead, air dhoibh bhi abaich air son sin, 'us 
tha cuid gach bliadhna abaich, teachdair a ghairm 
gu bhi os an ceann 's an Tighearn. Aig an am 
cheudna, sin aig am an Ard-sheanaidhmu dheireadh, 
bha mu dha dheug de dhaoinibh òga ullamh gu ugh- 
darras na h-Eaglais fhaighinn chum searmon- 
achaidh. Tha an Eaglais mar so gach bliadhna 'g a 
sineadh fein 'us 'fas o'n leth mach. AchO! isi'chuisa 
bhi 'fàs ann an glòrachadh Dhè tre anauia bhi air an 



toirtadh' ionnsuidh Chriosd. Is iad a mheadhonan 
fhèin tha Esan a' beannachadh chum na criche sin, 
agus uime sin chum 's nach bi àite no teaghlach gun 
fhocal Dhè a chluinntinn, tha ma dheich ar fhichead 
de dhaoinibh diadhaidh a' cleachdadh an gibhtean 
agus an gràsan mar luchd-ceasnachaidh o thigh 
gu tigh 'us o bhaile gu baile, ann an sglreachdan 
farsuing, a measg cho-thionalan sgaoilte agus ann 
an aitibh far nach urrainn meadhonan suidhichte 
bhi air am frithealadh. 

Tha an Eaglais mar an ceudna 'leantainn nan 
Gaidheal le Focal na beatha dh'ionnsuidh gach kite 
am bheil iad a dol. Cha-n 'cil baile mor an Alba anns 
nach eil mòran Ghaidheal ri fhaotainn, agus tha 
cothrom aca uile an soisgeul a chluinntinn 'n an 
cànain fein. Tha mòran d' ar luchd-dùthcha ann 
an Lunnunn, baile mòr Shasuinn, ach cha-n 'eil 
ministear no missionary Gaelach a' frithealadh 
dhoibh. Tha Russianich, 'us Laplanich, 'us Gear- 
mailtich, 'us Francaich, 'us Spàintich, 'us Turcaich, 
'us Innseanaich o'n ear 's on iar 'faighinn an t-soisgeil 
air a shearmonachadh 'n an canain fein ; ann an 
Lunnunn, tha na h-uile seorsa ach Gaidheil a 
mhain. Am bheil so mar bu chòir dha bhi? Gu 
h-àraidh 's gu bheil an Eaglais 'leantuinn a cuid 
cloinne gu iomallaibh na talmhain — gu America, 
Australia, agus New Zealand. 

Is bliadhna chomharraichte a tha air gabhail 
seachad oirnne, bliadhna air am bi cuimhne ann an 
eachdraidh na h-Eaglais, agus ann an eachdraidh 
an t-saoghail aig a' bhaile agus o'n bhaile. Bithidh 
cairdean Chriosd aoibhneach ri cluinntinn gu 
bheil Rioghachd an Fhir-Shaoraidh a' teachd. Tha 
i a' teachd aig a' bhaile 's o'n bhaile. Ann am 
baile na Roimh far am bheil a' chaithir aig a Phapa, 
tha'm Biobull air a chraobhsgaoileadh, 'us air a 
leughadh gu rèidh. Tha teachdaire agus tigh- 
aoraidh aig an Eaglais eadhon anns a' bhaile sin, 
agus tha an Soisgeul 'faighinn buaidh. Tha na 
h-Iudhaich, sliochd Abrahaim 'togail an cinn, mar 
nach d'rinneadh leo o'n la cheus an aithriche an 
Tighearn Iosa. Bha ma shè mile air an cur ris 
an Eaglais ann an Innsibh na h-airde an ear rè na 
bliadhna chaidh seachad, agus tha mòran, gu 
h-àraidh, de dhaoinibh òga air an gluasad gu dhol 
a mach gu tlribh cèin chum an soisgeul a shear- 
monachadh am measg nan cinneach. Co uaithe tha 
so ach o'n Tighearn ? Tha an Tighearn 'deanamh 
nithe mora, biomaid aoibhneach agus iorasal. Biodh 
pobul an Tighearna air am misneachadh, agus air 
am brosnachadh gu tuilleadh agus tuilleadh iarraidh 
uaithe gus an lion a ghlòire gach tir, mar tha na 
h-uisgeachan a comhdach' aghaidh na fairge. Agus 
dhàsan a mhain bithidh gach cliù agus glòire. 



4 



EAGLAIS SHAOR NA H-ALBA. 



[Feb. 1. 1875. 



AN "HOME 

An obair 's na bailtibh mora, 

Cha d' fhuair Eoin Knox riamh o 'a Chriin, agus 
o 'n Phàrlamaid an t' ullachadh airson searmon- 
achadh an t-soisgeil agus airson teagasg na h' òige, 
a chunnaic 'inntinn gheur-sheallach a dh' fheumadh 
an tir. Is e sin eaglais far an ruigeadh sluagh le 
coiseachd chumaiseach air feitheamh air searmon- 
achadh an t-soisgeil, agus air an dòigh cheudna, 
gu 'm faodadh gach leanabh 's an tlr a bhi aig sgoil. 

Roimh am an Dealachaidh cha robh idir Eaglais- 
ean agus sgoilean gu leòr air feadh Alba airson a 
luchd-aiteachaidh. Bha mòr aobhar uime sin air 
gu 'm biodh co-thionalan air an lionmhorachadh, 
agus mar so gu 'm biodh meadhonan nan gràs air 
an tabhairt cho dlù do 'n t-sluagh uile, agus gu 'm 
bitheadh iad far an ruigeadh iad orra. 

Bhrigh an crùn agus an Eaglais aig àm an Ath- 
leasachaidh a bhi arm an tomhas mòr air dearmad 
a dheanamh air an dleasdanas do 'n Tighearn, agus 
do 'n t-sluagh, dh' èirich mòran sluaigh suas 'n ar 
tlr, aineolach air an t-soisgeul. Am feadh agus 
naeh 'eil an tir air fad idir anns an staid 's am bu 
chòir dhi, a thaobh eòlas Dhè agus ùmhlachd dha, 
tha gu h-àraidh anns na bailtibh mora, agus anns 
na cearnaidhibh do 'n tir anns am bbeil luchd-cladh- 
aehaidh guail agus iaruinn, mòran do 'n t-sluagh 
air fàs suas an dearmad air meadhonaibh nan gràs, 
agus aineolach air slighe na slàinte. 

Goirid an deigh àm an Dealachaidh, sheall an 
Eaglais Shaor air a' chilis so, agus a bharrachd air a 
bhi 'frithealadh do na cothionalaibh suidhichte, 
chuireadh " Mission " air chois chum cùram a 
ghabhail do 'n ghnothuch chudthromach so. 
Dh' fhàs a' chùis so o chionn bheagan bhliadhna- 
chan, air a' leithid a dhòigh agus gu 'm faca an 
Ardchlèir mu dheireadh gu 'm feumadh neach a 
bhi air a chur air leth chum cùram àraidh a ghabh- 
ail do 'n ghnothuch. A rèir so chaidh Dr Adam, 
aon do Mhinisteiribh Ghlascho, fhuasgladh o aodh- 
aireachd a' chothionail aige, agus a chur a sheall- 
tuinn thairis air an obair so. Tha e na 's leòr air- 
son duine 's am bith an curam so bhi aige, agus cha 
bheag an t-saothair a dh' fheumas air n' Eaglaisne 
agus Eaglaisean eile a dheanamh, agus an costus 
aig am feura iad a bhi, mu 'm bi an tir uile o 
cheann gu ceann air a h-aiteachadh leis an t- 
sohgeul. 

Tha e air aithris ann am baile Ghlascho 'n a 
aoinear gu 'm bheil 50,000 (lethcheud mile) nach 
'eU a' dol a steach air dorus eaglais 's am bith. 



MISSION." 

agus air Galltachd na h-Alba. 

Agus bithidh iad a' tilgeadh orra 's an Ardchleir 
agus an àitibh eile, gur Gaidheil mòran dhiubh so. 
Co aca us Gaidheil no eile iad, cha-'n fhaodar am 
fàgail 's an t-suidheachadh ud ; agus tha e soilleirgur 
obair mhòr a tha ri aghaidh nan Eaglaisean anns 
a' chùis so. Tha mòr aobhar air gu 'm biodh bith- 
ùrnuigh air a deanamh ri Dia airson tional a stigh 
nam fògarach so, agus bu chòir do Ghaidheil, òg no 
sean, a tha 'fàgail na dùthcha agus a' dol a thàmh 
anns na bailtibh mora, an aire thabhairt nach bi iad 
a' leigeadh dhiubh feitheamh air meadhonaibh nan 
gràs. Tha aobhar againn a bhi taingcil airson 
luchd ar dùthcha, am feadh agus a dh' fhaodas cuid 
dhiubh a bhi 'dol air seacharan à slighibh na firinn, 
gu 'm bheil mòran 'gan giùlan fèin gu stuama agus 
cothromach, agus mar an ceudna, gu 'm bheil 
àireamh nach beag dhiubh ag èiridh suas gu bhi 'nan 
daoine urramach agus cumhachdach an nithibh an 
t-saoghail, agus mar bhuill agus luchd-dreuchda 
anns an Eaglais. Tha so 'na thoileachas mòr gu 
dearbh, ach thugadh gich neach a tha 'fàgail na 
Gaidhealtachd an aire nach bi e 'ga sgrios fèin agus 
a' tabhairt droch cliù air a dhùthaich. 

IOMRADH LE Dk ADAM 

Greengairs. 

Tha am baile beag so ann an Sgireachd Mhonc- 
land nomha, mu mhile mu thuath air Airdrie. 
Tha e am meadhon cèarnaidh do 'n dùthaich a tha 
làn do 'n luchd-cladhachaidh. Tha aireamh an 
luchd-àiteachaidh cheana suas si tri mile, agus tha 
iad gu mor a' lionmhorachadh. Thoisicheadh an 
searmonachadh co-cheangailte ris an Eaglais Shaoir 
ann o cheann da bhliadhna. Shoirbhich leis a chtiis 
cho maith agus gun do thionaileadh co-thional 
gealltanach ann. Le comhnadh Mhr I. Stevenson 
agus mhuinntir eile, thogadh Eaglais Shaor ann, a 
caumas cuig ceud, agus a chost £1300 (Tri cheud 
deug punnd Sasunnach). Bha i air a fosgladh le Dr 
Adam air a' cheud la do cheud mhios a gheamhraidh. 
Bha co-thional mòr ann, agus thainig an tional a 
rinn iad aig an dorus gu £86 (ceithir fichead agus 
sè puinnd Shasunnach). Tha dòchas gu 'n soirbhich 
leis a' co-thional so gu mòr, agus gu 'm bi toileachas- 
inntinn acasan a bha aig dragh agus costus m 'a 
thimchioll ann. 

Uddington. 

Tha 'n t-kite so dlùth do bhaile mòr Ghlascho, 
cho dlùth agus nach brng nach earrann do 'n bhaile 



Ftb. 1. 1ST.).] 



IOMRADH AIR CEAOBHSGAOILEADH AN T-SOISGEIL. 



5 



fein e. Tha e gu mòr a' meudacliadh, agus is kite e 
nach fheudair a dhi-chuimhneachadh. Tha 'n luchd- 
àiteachaidh gu mòr air an deanamh suas do 
mhuinntir aig am bheil aa gairm anns a' bhaile 
agus cha mhuinntir bhochd idir iad. Tha am baile a' 
meudachadb cho mòr agus gu 'm bheil dà fhichead 
thighean tira ullamh gu bhi air an àiteachadh ann, 
aigaChuingeis so tighinn. Tha Eaglaisean maiseach 
aig an eaglais shuidhichte agus aig na U. P's. ann, 
ach cha-n 'eil eaglais fathast aig an Eaglais Shaoir 
ann. Air an aobhar so a leithid do mhuinntir na h- 
Eaglais Saoire agus nach urrainn dol do 'n bhaile, 
is èigin doibli dol do aon dhiubh sud, agus mar so 
tha iad air an call do 'n Eaglais do 'm buin iad. 
Chumadh coinneamh ann ma 'n chùis so, agus 
ghabhadh ceuman chum eaglais an co-cheangal ris 
an Eaglais Shaoir a bhi air a togail ann. 

Baillieston. 

Ann agus timchioll an àite so tha mu mhile 
luchd-àiteachaidh, agus tha iad anns a' chuid mhòir 
air an deanamh suas do 'n luchd-cladhachaidh. 
cheann beagan na 's mò na bliadhna dh' fhosgladh 
àite searmonachaidh ann, agus a nis tha Eaglais 
iarruinn ann airson an do chruinnich clann nan 
sgoilean-sàbaid air fad na tire, an t 'airgiod chum a 
togail. Tha e rothaitneachrichluinntinn gu'n d'rinn 
na sgoilairean-skbaid air feadh ar n-Eaglais ni cho 
duineal ri so. Is maith a bhi 'faicinn muinntir og 
a' gabhail taitneis ann an aobhar an Tighearaa. 

Ann am Fordyce, Aberdour, agus àitean eile mar 
an ceudna, tha co-thionailean coltuch ri bhi air an 
cur suas. 

Bu chòir an aire 'thabhairt gu 'm bheil obair 
mhòr ri deanamh air feadh Alba, am measg na 
muinntir a tha air an cùl a chur ri meadhonaibh 
nan gràs, agus mar tha 'n sluagh a' lionmhorachadh, 
gu 'm feum an Eaglais a bhi 'ga sior leudachadh 
fèin, agus a' sior' lionmhorachadh a'co-thional. Aig 
an Eaglais Shaoir tha ni 'a mo a luchd-teagaisg 
dhaoin' òga chum na ministrealachd, na tha aig 
Eaglais 'sam bith eile an Alba, agus feumaidh mòran 
do 'n obair so bhi air a laimh. Tha feum air an 
aobhar so, air gu 'm biodh kite aig a' ghnothuch so 
ann an urnuighibh, agus ann an tabhartasaibh ar 
sluaigh. 

Tha e 'n a chleachdadh o àm gu am a bhi 
'tabhairt iomraidhghoiridairministeiribhagusdaoine 
ainmeil eile a tha am bàs a tabhairt air falbh as ar 
measg. 

Mr MACAOIDH, Liabost. 
Chaill an Eaglais Shaor agus aobhar an Tighearaa 
air fad, ministear ro luachmhor le bàs Jlhr Mac- 



Aoidh. Rugadh e air an 7 mh la do cheud Mhios 
an t-samhraidh 1813, ann an Srath Halladail, agus 
chaochail e 'na mhansa fèin an Liabost, air an 1 1 lu 11 
là do cheud Mhios an t-samhraidh 1874. B' ann 
an 1844 a bha e air orduchadh chum na minis- 
treileachd, agus a bha e air a shuidheachadh ann 
an Liabost. Ach ged nach robh e an dreuchd na 
ministreileachd roimh àm an Dealachaidh, bha e 
'na f hianuis shoilleir air taobh na h-Eaglais Saoire 
anns a chath sin. Bha sgoil sgìreachd Chline aige 
s an àm ud. Airson an Eaglais Shaoir a leantuinn, 
thug Cleir Dhornaich air am beulaobh e, db.it iad e, 
agus thilg iad a mach as an sgoil e. Ach thagair e 
a chuis air bheulaobh na Clèire air a leithid a 
dhoigh 's gu'n do chuir e ioghnadh orra. 

B'e so gu h-àraidh a thug am follais e. Bha e 
'n a dhuine ro chiùin 'n a spiorad, agus nach cuireadh 
e fèin air thoiseach, mur feumadh e sin a dheanamh, 
ach thug na paipeirean-naidheachd iomradh air a 
sheasamh roimh 'n C'hleir, agus rinn so aithnichte e 
do mhuinntir am fad, aig nach robh roimhe sin 
eòlas air. Bha e fior-fhoghlumta, agus geur 'n a 
chomasan inntinn. Ach b'e a mhothachadh 's 
an fhirinn,achaithe-beathadiadhaidh, farsuingeachd 
'aithne air focal an Tighearaa, agus a chofhair- 
eachdainn riusan a bha fo chumhachd an fhocail, a 
rinn cinnteach dha grkdh a shluaigh fein, agus nan 
uile do 'm b' aithne e. 

Ghabh e taitneas mòr ann an sgoilean a chur air 
chois 'n a sglreachd. Mar dhearbhadh air a' mheas 
a choisinn so dha, chuir an sluagh e air ceann Bòrd- 
sgoile an lute. Bhris a shlkinte o cheann bhliadh- 
nachan, agus b' eigin dha gu minig a dhol mu 
dheas air a son. Ach bha e o am gu h km a' 
pilleadh gu a cho-thional agus a' cuartachadh a 
dhleasdanasa 'n am measg, gus an do thuit e beagau 
roimh a bhàs ann am fiabhrus a thug air falbh o 'n 
Eaglais air an talamh gu glòir e. D' fhàg e bann- 
trach agus aon duine deug chloinne 'n a dhèigh. 

IARLA DHALHOUSIE. 

Chaochail am morfhear urramach agus grkdhaichte 
(larla Dhalhousie) ann an caisteal Bhrechin air an 
6 mh là do Mhios meadhonach an t-samhraidh so, 
1874. Agus ged nach d' fhàg e teaghlach 'na 
dheigh, dh' fhàg e kite falamh anns an Eaglais, 
agus am measg dhaoine mora na rioghachd, nach 
lionar an aithghearr. Anns an iomradh ghoirid 
so cha-n urrainnear ach ro bheag innseadh m 'a 
thimchioll. Ach am feadh agus a leughar eachd- 
raidh na h-Eaglais Saoire, bithidh ainmsan do- 
sgaraichte uaithe. 

An uair a bha 'n cath a chriochnaich ann am 
briscadh Eaglais na h-Alba a' dol air aghaidh, ghabh 







EAGLAIS SHAOR NA H-ALBA. 



[Feb. 1. 1875. 



esan taobh na h-Eaglais le cridhe neo-roinnte. 
Ghabh an Eaglais gach ceum a bha freagarrach 
chum cùisean fhaotainn air an cur ceart mu 'n d' 
fhàg i a co-cheangal ris an staid. Thog i a cùis gu 
tigh nam Mòrfhearan, chuir i air beulaobh a' Chrùin 
an gnothuch, agus mu dheireadh thug i a cùis air 
bheulaobh na Pàrlamaid. 

B' ann ri Iarla Dhalhousie do 'm b' ainm an uair 
sin, an t-urramach Foes Maule, a dh' earb an 
Eaglais a cuis a thabhairt air bheulaobh na Pàrla- 
maid, agus rinn e an t-seirbhis sin air a son air a 
leithid a dhoigh agus gu 'n robh an Eaglais gu 
li-iomlan toilichte leis. Fhuair e mòr-chliù eadhon 
o naimhdibh na h-Eaglais 's a chilis, ged nach d' 
aontaich iad ri 'iarrtus. 'n àm ud tha 'ainm do- 
sgaraichte o eachdraidh ar n' Eaglais, 

Mur eildeir bha e o bhliadhna gu bliadhna 'n a 
bhall do 'n Ardchlèire, agus a' gabhail a chòir anns 
gach ni a bha 'teachd air a beulaobh. Ohualas e 'g 
ràdh gu 'm bu mhò 'n t-urram leis a bhi 'na bhall 
do Ard-choinnimh ar n-Eaglais, na do Thigh nam 
Mòrfhearan. Leanaghràdh do 'n Eaglais chum na 
criche. Bha e fialaidh do a h-aobhairean, gu h- 



àraidh a h-oilthighean, agus bha e air iomradh gu'n 
d' fhàg e £20,000 (fichead mile punnd) do Chlèir 
Bhrechin airson comhnadh a dheanamh ri minis- 
teiribh na h-Eaglais Saoire 's a chlèir sin a bhi air 
an cumail suas, ni 's fearr na 's urrainn an Sustenta- 
tion Fund a dheanamh. 

Bha e uair agus uair 'na Mhinisteir a' Chrùin os 
ceann an airm. Agus anns a ghairm sin rinn e 
mòran airson nan saighdearan, ann an sgoilean a 
chur air chois airson an cloinne. Chuir e mòr 
ordugh mar an ceudna air àitibh-còmhnuidh nan 
daoine, agus mar so ann an nithibh aimsireil cho 
maith ri nithibh spioradail bha e a' fèuchainn 
inntinn a bha fo bhuaidh gràidh. 

Bha e aig an Ardchleir mu dheireadh mar a b' 
àbhaist dha, ach goirid an dèigh sin bhuail fuachd 
e a thug a bhàs air an ceann beagan ùine. 
cheann fada bha spèis aige do 'n fhlrinn, ach 's na 
bliadhnaibh mu dheireadh, bha a chùram mu bhi da 
rireadh ann an Criosd a' meudachadh. Tha minis- 
tear a' cho-thionail do 'm buineadh e a' tabhairt 
iomradh fior thaitneach mu 'shuidheachadh air 
leabaidh a bhàis. 



NA H-UR-THRE ABH ACH AIS . 

Iomeadh, mu thinichioll Eaglaisean nan Colonies, tha ann an daimh ris an Eaglais Shaoir. 



CANADA. 
Tha tuilleadh agus dà cheud bliadhna, 'o na chaidh 
sluagh air tùs à Sasunn do America. O'n àm sin, 
chaidh buidheann an deigh buidhne air an turus 
cheudna, gus an do chinn an iiireamh ro lionmhor, 
agus fadheòidh, gu 'n do chuir iad rompa, gu 'n 
seasadh iad air am bonn fèin, dealaichte o na 
chrùn Bhreatuinneach. Thachair so mu thimchioll 
ceud bliadhna air ais. O'n àm so, thionndaidh 
Breatunn a sùil air Canada ; agus thòisich sluagh 
Alba, agus sluagh à Sasunn, air dol an sin — agus 
air slor dhol ann, gus 'm bheil Canada mar a tha i 
nis, air cinntinn 'na rioghachd mhòir — lionmhor ann 
an sluagh, comasach ann am feachd, agus saoibhir 
ann am maoin. Na chaidh à Alba dhiubh so, ghiulain 
iad maille riu cuimhneachan na diadhachd, agus a' 
chreidimh sin, a bha an aithrichean a' leantuinn 
ann an tìr an dùthchais. Chuir iad suas eaglaisean, 
ghairm iad ministearan gu bhi air an suidheachadh 
annta ; agus a nis, aig an am anns am bheil sinn a' 
sgriobhadh so, tha an Eaglais Phresbiterianach ann 
an Canada, na h-Eaglais làidir agus a tha 'saoth- 
rachadh le mòr eud ann am fion-lios an Tighearna. 
Tha i mar an ceudna, a thaobh nam beachdan, 



airson an do thachair an dealachadh an Alba, 's a 
bhliadhna 1843, a dh' aon inntinn ris an Eaglais 
Shaoir. Uime sin, tha ceangal eadar an Eaglais ann 
an Canada agus sinne ; agus do bhrigh agus gu 'm 
bheil e iomchuidh, gu 'm biodh gràdh aig a mhàthair 
do 'n nighinn, cha-n iongantach ge 'd a chuireamaid, 
o àm gu àm, cuid do na bràithrean thar achuan, a 
dh'fhaicinn agus adh'fheòrach,cionnusathacùisean 
maille riu, agus cionnus a tha obair an Tighearna 
a' soirbheachadh 'n am measg. 

Uime sin air a' bhliadhna so fein, chuir an Eaglais 
Shaor air leth, cuid de a ministeirean, mar theachd- 
airean, gu dhol a dh' America, agus a Chanada, a 
dh' ionnsuidh nan Eaglaisean anns na dùchanan sin, 
a chum a bhi 'cur an geill ar gràdh dhoibh ; agus 
an dian dhurachd a th' aig an Eaglais Shaoir, gu 'n 
soirbhicheadh le obair an Tighearna 'n am measg. 

Ghabhadh ris à bhuidhinn so leis na h-Eaglais- 
ean ud, le mòr thoilinntinn anns gach cearnaidh 
a dh' ionnsuidh an deach' iad — maraon ann an 
Statachan America, agus ann an Canada Iochd- 
rach. Tha Mr Macgrigoir a tha 'na mhinistear 
ann an Halifax, agus Moderator Ard-chuirt 
na h-Eaglais aca, a' sgriobhadh mar a leanas. 



Feb. 1. 1S75.J IOMRADH AIR CRAOBHSGAOILEADH AN T-SOISGEIL. 



7 



" Fuilingibh dhomh iomradh a dheanamh air a 
mhòr ghàirdeachas leis an do ghabh gach aon, agus 
an t-iomlan de bhuill Ard-chuirt na h-Eaglais 
againn, ris na teacbdairean a chuir sibh do 'r 
n-ionnsuidh. Ge 'd nach d'fhan iad ach goirid, 
bitbidb cuimhneacban buan orra ; agus tha ceang- 
laichean a ghràidh bhràithreil eadar sinne agus 
sibhse, a nis ni 's dlùithe, no bba iad riamh 
roimhe." 

Tba Mr Macgregoir mar an ceudna a' labbairt le 
mòr dbùrachd, agus iarrtus, gu 'm biodh na 
b-Eaglaisean a tha do 'n aon bheachd, air an toirt 
ni 's dluithe do 'chèile ami an aonachd, agus ann 
an co-cbomunn. Bba a thaobh so, tha e aig radh, 
togradh dian air a nochdadh anns a choinnimh 
mu dbeireadh a bh'aig an t-Seanadh aca. Tha e 
mar an ceudna fo eagal, gu 'n do chailleadh an 
long do 'n goirte " Trojan " a sheòl o chionn 
ghoirid, o Ghlascho gu Halifax. Bha Mr Ruairidh 
Macleoid air an long so, a bha air a cbur a mach 
leis an Eaglais Shaoir gu bbi 'saothrachadh mar 
eheistear ann an Canada. Bha Mr Macleoid de 
nihuinntir Leodhais, agus na mhaighstir sgoile 
anns na sgoiltean Gaidhealach a th' air an cumail 
suas le boirionnaicb uasal, ann an cearnaidhean 
bochda de 'n Ghaidhealtachd. Bha e ro mheasail, 
agus bithidh e air ionndrain gu mòr an so ; agus 
anns an àite a dh' ionnsuidh an robh e air a chur. 

Tha Mr Burns, ministear na h-Eaglais Saoire 
ann an Kirkliston, aon do 'n bhuidhinn a chuireadh 
a mach, a' deanamh iomradh air an turus so mar a 
leanas : — 

An dara là de June 1874. Air an la so dh' fhàg 
sinn Statachan America, agus chaidh sinn air 'am' 
aghaidb gu baile Ottawa — Ard-bbaile Chanada; 
far an robh Ard-Sheanadh na h-Eaglais gu coinn- 
eachadh. Air an t-slighe thug sinn fanear le gàird- 
eachas, mar a tha aobhar an Tighearna a' soirbh- 
eachadh, agus Eaglaisean a' dol an lionmhorachd 
ann am baile Thoronto. 'Sa bhliadhna 1849, cha 
ro' againn acb aon Eaglais anns a' bhaile sin — 
" Eaglais Knox " — mar a theirear rithe ; ach a nis, 
tha seachd Eaglaisean againn 's a bhaile sin, agus 
maille ri so, tba Oil-thigh no " College," air a chur 
suas, gu bhi 'g oileanachadh dhaoin' oga airson na 
ministreileachd ; agus is ea chosdas, air dha bbi air 
a chriochnachadh, fichead mile punnd Sasunnach. 
Fadheòidh rainig sinn Ottawa agus chaidh sinn 
air ball do 'n Eaglais anns an robh an t-Ard 
Sheanadh cruinn. Cha bu luaithe a rainig sinn, 
agus a chaidh sinn a stigh, no dh'eirich Dr Topp, 
Ceannsuidhe an t-Seanaidh, agus chuir e fàilte 'us 
furan oirn, ga 'r gairm air ball, suas na 'm measg- 
sa a bha na 'n suidhe mu thimchioll na caithreach. 



Bha mòran do nithe cudthromach air an deanamh 
anns a choinnimh so. 

Bha duin' og— Mr Friseil — air a chur air letb, 
gu bhi na " Mhedical Missionary," ann am For- 
mosa, aon do eileanan a' chuain mhòir. Tha an 
leithid so an dà chuid, 'nam ministeirean, agus na 'n 
lighichean. Mar lighichean, gheibh iad tuilleadh 
comais gu labhairt ris an t-sluagh mu chor an 
anama, agus uime sin, tha 'n dà chuid air an 
làimh. 

Bha iomradh ro thaitneach air a thoirt cionnus a 
bha sgoiltean Sàbaid a' soirbhcachadh am measg na 
h-òigridh. 

Bha mar an ceudna aonadh nan Eaglaisean fa 
chomhar an Ard-sheanaidh ; agus bba a mhòr- 
chuideachd do 'n bheachd, nach b'fhada gus am 
biodh Eaglaisean Chanada, abaich gu bhi na 'n aon. 
Tha dòchas gu'n tachair so ann an Iune 1875. 

Fadheòidh, bha a' bhuidheann o 'n Eaglais Shaoir 
air an gairm, agus cothrom labhairt air a thoirt 
dhoibh. Rinn iad sin. Dh' innis iad mu thimchioll 
obair an Tighearna; agus mar a bha i a' soirbh- 
eachadh an Alba ; agus ciod a bha 'n Eaglais aca 
fèin a' deanamh anns an fhion-lios. An deigh sin, 
dh' èirich an Ceannsuidhe ; agus ann an ainm an 
Ard-sheanaidh thug e buidheachas dhoibh ; agus 
trompa-sa do 'n Eaglais Shaoir a chuir iad, gu fàilte 
braithreil a chur orra, agus gu 'm misneachadh ann 
an obair an Tighearna. 

An deigh dhoibh Ottou-a fhàgail, chaidh iad 
do bhaiitean mùr' eile, a dh'fhaicinn nan Eaglaisean 
a bha an sin. Chaidh iad gu baile Kingston — gu 
Montreal, gu Quebec agus gu St John's ann an 
New Brunswick. 

Ann an Kingston, cbruinnich mòran sluaigh ann 
an aon do Eaglaisean a' bhaile, a chluinntinn mu 
'n dusgadh a tha a' dol air aghaidb ann an Alba. 
Ghabhadb riu air a mhodh cheudna, anns na 
bailtean eile, dh' ionnsuidh an deach iad— agus 
bha an teachd' na aobhar gàirdeachais do shluagh 
an Tighearna, agus 'g an gluasad suas gu tuilleadh 
eud airson leas anaman neo-bhàsmhor. 

Tha Mr Burns aig radh, gu 'bheil a nis dà Eaglais 
dheug ann am Montreal far nach robh ach ceithir, 
'n uair a bha e 'n sin o chionn fichead bliadhna air 
ais. Tha mar an ceudna Oil-thigh anns a bhaile 
gu ministearan òga oileanachadh ; agus tha mu 
thimchioll dà fhichead do ghillean òga, a tha 'g 
ullachadh airson na ministreileachd. 

Cha-n 'eil ach da Eaglais Phresbiterianach ann 
an Quebec. Tha a' chuid mhòr do shluagh a' bhaile 
sin, do chreidimh an t-sagairt. 

Ann an St John's, New Brunswick, tha eò 
Eaglaisean Presbiterianacb. 



8 



EAGLAIS SHAOR NA H-ALBA. 



[Feb. 1. 1875. 



Mar so, chaidh iad 'o bhaile gu baile, agus 'o aon 
Ard-sheanadh gu Ard-sheanadh eile ; agus a' fao- 
tainn anns gach àite, fàilte agus furan. Tha Mr 
Burns a tha' sgriobhadh an iomraidh so, a' ràdh 
nach b'urrainn fàilte a bhi ni bu bhlàithe— na bu 
ghràdhaiche, na fhuair iad o Eaglaisean Chanada. 
Tha so a' nochdadh, an dlù aonadh agus an gràdh 
braithreil, a tha eadar na h-^aglaisean ud, agus an 
Eaglais mhàthaireil ann an Alba ; agus cho feumail 
agus a tha e, nach e mhàin gu 'm biodh an cean- 
gal air a chumail suas, ach air a dhaigneachadh 
le bhi 'cur a leithid so do bhuidhinn 'o àm gu àm 
do 'n ionnsuidh. 

Tha Ard-shcanadh Chanada lochdrach, a dh' 
ionnsuidh an deach 'na ministeirean ud, a' toirt 
buidheachais do 'n Eaglais Shaoir, mar a leanas : — 

" Tha an t-Ard-sheanadh, a' cur an ceill duibh," 
ars' iadsan "am mòr thaitneas, leis an do ghabh iad 
ris na braithrean a thainig do 'n ionnsuidh o' Eaglais 
Shaoir na h-Alba — Eaglais adh' aidich Dia, ann am 
bhi 'togail fianuis urramaich air taobh na firinn, mar 
a ta i ann an Criosd. Tha an t-Ard-sheanadh a' 
deanamh gàirdeachais ann am bhi' cluinntinn mar a 
tha an Eaglais Shaor a' cinneachadh, agus mar a 
tha Spiorad an Tighearna air a dhòrtadh a mach 
ann an Alba. Tha an t-Ard-sheanadh, a' toirt 
buidheachais do 'n Eaglais Shaoir, airson a fia- 
laidheachd, agus a gràdh do 'n Eaglais so. Tha an 
t-Ard-sheanadh a' guidhe, gu'm bi na braithrean 
gràdhach a bha 'n ar measg, air an toirt dhachaidh 
ann an tearuinteachd, agus air an aideachadh gu 
mòr ann an seirbhis an Tighearna Iosa Criosd, na 'n 
co-thionalan agus na' n tìr fèin." 

AUSTRALIA. 

Cha-n eil cho fada, o na thoisich muinntir na 
rioghachd-sa, air a dhol do Australia. Tha Botany 
Bay, mar a tha fhios aig 'ar luchd-leughaidh, ann an 
Australia— a dh' ionnsuidh an robh luchd droch- 
bheirt air an cur — air an transporticeadh mar a their 
sinn 's a bheurla. Ach mar a fhuaireadh tuilleadh 
a mach mu bheartas na tire, thoisich feadhainn eile 
air dol an sin ; agus a nis tha Australia air fas na tir 
mhòir, shaoibhir, chumhachdaich, agus a sluagh a 
sior dhol an lionmhorachd. Uirae sin mheas an 
Eaglais Shaor mar dhleasdanas, a bhi a' toirt gach 
oidhirp, a chum agus gum biodh orduighean nangràs 
air am frithealadh am measg an t-sluaigh a bha' dol a 
dh' ionnsuidh na tire so. 

Tha Australia air a roinn 'na Mor Earrainnean. 
Is e Queensland aon diubh so; agus far nach robh o 
chionn beagan bhliadhnachan dad do shluagh na 
h-Alba. Ach a nis, tha mòran diubh ann : agus 
mar a chithear o'n iomradh a leanas— a tha air a 



chur a mach le Ard-sheanadh Eaglais na Mòr- 
Roinn ud, tha naoi Eaglaisean deug aca — Eaglaisean 
Presbiterianach — mar a tha ann an Gaidhealtachd 
na h-Alba. Tha a Mhòr-Roinn so cho farsuing, 
agus ge do rachadh an t-iomlan do shluagh na 
h-Alba a mach da h-ionnsuidh, nach deanadh iad, 
ach làn an duirn, an coimeas ri farsuingeachd na 
tire. Tha a leithid adh' fharsuingeachd innte, agus 
gu 'n gabhadh i 'na h-uchd, Alba, Sasunn, Eirinn, an 
Fhraing, a Spainn, Switzerland, Lochlainn, an 
Olaind, agus Rioghachd Bhelgium. Agus ged nach 
'eil a nis, ach beag do shluagh anns a Mhòr-Roinn 
so, an coimeas ris an fharsuingeachd a tha innte, tha 
an là a' tighinn, anns am bi an t-iomlan di air 
àiteachadh. Tha an sluagh a nis a sior dhol an 
lionmhorachd. Cia cho cudthromach uime sin, 'us 
a tha e, gu 'n deanadh an Eaglais a dichioll, a chum 
's gu 'm biodh meadhonanan nan gràs air am frith- 
ealadh 'nam measg, agus a' cumail coiseachd ri lion- 
mhorachd an t-sluaigh. 

chionn ghoirid chuir an Eaglais air let- 
ministear òg, gu dhol a mach— Mr Rathien a tha 
gu seòladh ann an uine aithghearr. 

Mu thimchioll bliadhna air ais, chuir an Eaglais 
Shaor a mach Mr Patruig Robertson, gu bhi 
a' siubhal am measg an t-sluaigh, mar fhear- 
ceasnachaidh — (" catechist "). Shaoraich e 'san 
dreuchd so, le mòr dhùrachd agus eud ; agus o 
chionn ghoirid, thug an t-Ard-sheanadb, comas 
do Chlèir " Toowoomba." a shuidheachadh mar 
mhinistear. 

D'a thaobh, tha Mr M'Gavin a tha na mhinistear 
ann am Brisbane, a' sgriobhadh mar a leanas, do 
Cheannsuidhe a' Cholonial Committee. Tha mi ro 
thoilichte innseadh dhuit, gu bheil Mr Robertson a' 
soirbheachadh 'na shaothair anns an Eaglais so. 
Chaidh a chur leis an Eaglais gu Baile "Dhalby," 
anns an dùthaich do 'n goireir "Darling Downs " 
— dà cheud mile air astar o Bhrisbane. Tha 
eaglais againn an sin, agus co-thional suidhichte. 
O na rainig e, tha aobhar an Tighearna a' soirbh- 
eachadh gu mòr. Tha mòran sluaigh a' cruinn- 
eachadh air gach Sàbaid. Thog an sluagh tigh dha, 
far am bheil e nis a' chomhnuidh. 

Tha co-thional eile gun mhinistear anns a chear- 
naidh so. B' èigin do Dr Nelson, tre aois mhoir, 
sgur do shearmonachadh. Bha e 'na mhinistear 
ann am baile do 'n goireir " Toowoomba " — baile 
mòr, anns anddthaich do 'n goireir "Darling Downs ;" 
agus mu thimchioll fichead mile o " Dhalby." 
Tha 'n co-thional-sa lionmhor, agus làn chomasach 
air ministear a chumail suas. 

Tha mar an ceudna an co-thional a tha ann am 
Baldhills, 'san dùthaich so, gun mhinistear. Tha 



Feb. 1. 1S75.] IOMEADH AIR CRAOBHSGAOILEADH AN T-SIOSGEIL. 



9 



"Baldhills" mu thimchioll dà mhile dheug o 
Bhrisbane ; agus fagus air " Sandgate " — baile a 
th' air tràigh na fairge ; agus a dh' ionnsuidh am 
bheil mòran do mhuinntir " Bhrisbane " a' dol, 
airson ionnlaid mara. 

Tha mar an ceudna, an co-thional a tha ann am 
baile " Chlermont," gun mhinistear. Chaidh am 
roinistear aca — Mr Gardener — do New South Wales 
" Tha sinn gun f hios againn," ars a' Chleir, " cionnus 
a gheibh sinn ministear airson an àite so. Tha iad 
cho gann. Tha am fogharadh mòr, agus an luchd- 
saothrach teirc. Tha sinn fo chomain do 'n Eaglais 
Shaoir airson a gràidh, agus a comhnaidh ; agus tha 
sinn an dòchas ann an ùine aithghearr, gu 'n cuir i 
tuilleadh mhinistearan a dh' ionnsuidh na cearn- 
aidh so." 

Tha Mr Robertson a' sgriobhadh mar a leanas : — 
" Tha mi toilichte, ars esan, gu 'bheil e agam ri 
innseadh, gu bheil obair an Spioraid a' dol air a 
h-aghaidh gu h-anabarrach ann ar measg. Tha so 
soillear o chionn ùin' air ais, anns an drughadh 
aithnichte a th' air intinnean an t-sluaigh. Tha 
obair an Spioraid cho soilleir anns a' cho-thional gu 
lèir, agus gu 'm bheil cridheachan sluaigh an 
Tighearna air an lionadh le mòr ghàirdeachas." 
Arsa neach rium o chionn ghoirid, " Cia mar a tha 
mo chridhe a' deanamh gàirdeachais, le bhi 'faicinn 
nan deòir a sruthadh le gruaidhean nan daoine 
borba mi-churamach sin — na Bushmen — nach do 
smuainaich, faodaidh e bhi riamh roimhe, air 
peacadh, no air gaol Chriosd. ! an dian iarrtus 
a th' againn, gu 'n tigeadh aon do na braithrean, fad 
ceithir-la-deug, a thoirt comhnaidh dhomh, gus am 
fogharadh so a thional a stigh gu saibhlean an 
Tighearna." Ach tha ministearan anns an tir so, 
cho fad air astar ; agus nach comasach dhoibh a 
cheile chomhnadh, mar a tha iad a' deanamh aig a 
bhaile. Tha Mr Robertson, mar an ceudna, a' toirt 
fainear, cho liutha àite, agus a tha gun mhinistear ; 
agus theagamh anns nach 'eil searmoin, ach uair 
anns na tri miosan. Tha e le mor dhùrachd ag 
iarraidh, gu 'n deanadh an Eaglais Shaor comhnadh 
ri co-thionalan beaga, bochda, gus an cinrieadh iad 
ann an àireamh, agus an comas, gu ministearan a 
chumail suas dhoibh fein. Gidheadh, tha e 'g 
radh, gu 'm bheil mòran do dheadh obair air a 
deanamh leis an Eaglais, ann an " Queensland." 

NEW ZEALAND. 
Theid sinn a nis air 'ar 'n aghaidh, gu iomradh a 
dheanamh air Eaglais New Zealand. Fhuaradh a 
mach an t-eilean so, le Captain Cook o 'chionn fagus 
air ceud bliadhna. Tha e dlù air a bhi cho 
mòr ri Alba agus Sasunn, far am bheil fichead 



muillionean do shluagh, am feadh nach 'eil ann an 
New Zealand do luchd-aiteachaidh ach mu thim- 
chioll ceithir cheud mile sluaigh. so chi sinn, 
ged a rachadh an t-iomlan do shluagh na h-Alba 
a mach an sud, gu 'm biodh àite gu leor ann, an 
deigh sin, do mhòran sluaigh. Tha am measg an 
luchd-àiteachaidh, àireamh nach 'eil beag do bhuill 
na h-Eaglais Saoire. Uime sin, tha i 'deanamh 
na dh' fhaodas i, gu comhnadh a thoirt, araon ann 
a bhi a' cur a mach mhinistearan, agus a rèir a 
comais, a bhi 'toirt maoin chuideachaidh. Tha 
Mr Copland aon do na ministeirean ann an New 
Zealand, a' sgriobhadh mar a leanas. Tha an litir 
aige air a cur a dh' ionnsuidh na buidhne do 'n 
goirear " The Colonial Committee " — a bhuidheann 
air a' bheil cùram Eaglaisean an " ùr threabliachais " 
(Colonial Churches). 

" Thoiribh cead dhomh," tha e ag radh, " ain- 
meachadh,cho cudthromach is a tha e, gu 'n cuireadh 
an Eaglais Shaor buidheanndo New Zealand (deputa- 
tion), mar a chuir i dh' Lnnsuidh Eaglaisean 
Chanada. Dheanadh a leithid so do bhuidhinn, na 
braithrean a' neartachadh gu mòr. Do bhrigh gu 'in 
bheil a' chuid mhòr do 'n t-sluagh, a tha' dol gu 
New Zealand agus Australia, a' dol airson saoibhreas 
fhaighinn ; mar a' s trice, tha an inntinnean a' fàs 
cruaidh agus saoghalta. Uime sin, tha iad am mòr 
chunnart, gu 'n cinn iad mi-churamach a thaobh 
staid an annma, agus ann an cunnart, cha-n e mhàin 
fàs mi-churamach, ach a bhi air an glacadh le 
mearachdan. Tha mòran diubh, a' cur an cloinno 
do na h-uile seorsa sgoil, ni anns a bheil mòr chunn- 
art do shluagh òg. Mar so, tha mòran, a' tighinn 
gu bhi di-chuimhneachadh gu bheil Dia idir ann. 

" Tha e nadurra uime sin, gu 'n amhairceadh sinn 
ris an Eaglais ann an Alba, airson gach cabhair a 
the e 'na comas a dheònachadh, gu sonraichte gu n 
cuireadh i ministearan a mach do'r n '-ionnsuidh . 
Paighidh sinn fèin an cosgus, agus tha Eaglais 
Otago agus Eaglais Chanterbury, a' tairgse dà cheud 
punnd Sasunnach 'sa bhliadhna dhoibh, gus am bi 
iad air an suidheachadh thar co-thionalan. 

" Mar a thubhairt mi a cheana, neartaicheadh e 
ar lamhan gu mòr, na 'n cuireadh an Eaglais Shaor 
a mach cuid de a ministearan a's ainmeile, air 
"deputation" — mar their, sinn anns a' bheurla. 
Thuigeadh an Eaglais an Alba mar so, cor 
agus suidheachadh na h-Eaglais, ann an New 
Zealand ; agus dh' fhoghlumadh iad aig an àm 
cheudna, iomadh ni a bhiodh feumail doibh fèin, a 
thaobh aobhar an Tighearna aig a bhaile. 

" 'N uair a smuainicheas sinn, air sin a thig na 
" Colonies " fathast gu bhi — farsuing mòr mar a tha 
na diithcbanna fada cian ud, agus a bhios fathast air 



10 EAGLAIS SHA 

an lionadh le sluagh, tha e ro chudthromach, gu 'n 
deanadh an Eaglais aig a bhaile na dh' fhaodas i, 
gu comhnadh a thoirt. Ma bhios na Colonies air 
an cosnadh do Chriosd, agus rioghail d'a bhrataich, 
tha e soilleir gu 'm bi iad fathast na 'm meadhon 
sònruichte gu bbi toirt nan dùthchanna dorcha a tha 
timchioll orra, a dh' ionnsuidh soluis, agus eòlais 
au Tighearna Tosa Criosd." 

Tha na litrichean so a' nochdadh dhuinn, ciod an 
raon mòr farsuing a tha air fhosgladh dhuinn anns 
na " Colonies " — na rioghachdan òga sin, mar a dh' 
fhaodas sinn a ràdh. Agus ma tha Dia aig kithneadh 



m NA H-ALBA. [Feb. I. 1875. 

dhuinn loanabh a thogail suas, mar bu choir dha 
agus a' gealltuinn 'n uair a bhios e aosda, nach treig 
e an t-slighe sin, tha so, a cheart cho fior mu riogh- 
achdan. Uime sin, air do Dhia, na dùthchanna ud, a 
chur mar gu 'm b'eadh air cùrani na h-Eaglais 
màthaireil, deanamaidnadh' fhaodas sinn, gu aobhar 
an Tighearna a chur air aghaidh, 'nam 'measg, le bhi 
'neartachadh an làmhan, araon le bhi 'cur mhinis- 
tearan do 'n ionnsuidh, agus le bhi ga 'n cuid- 
eachadh le airgiod a thoirt, mar a bheir an 
Tighearna 'n comas duinn. 



TEACHDAIREACHD-C 

FOREIGN 

Is i crloch àraidh Teachdaireaclid - chèin ar 
n-Eaglais, an soisgeul a ghiùlan chum nam fineachan 
'tha aineolach air Dia. Cha-n 'eil an so ach aon 
carrann de shaothair na h-Eaglais. Ach, cho fad 's 
a gheibhear milltean air mhilltean de na chinne- 
dhaoine nach cual riamh ainm an t-Slanuighir, 's 
fheudar gu'm bi an Eaglais a' saothrachadh air 
dhòigh sònruichte airson leas spioradail nam 
fineachan. Tha sinn air ar gairm mar Eaglais gu 
'bhi 'togail ar n-àite fcin anns an raon mhòr so, agus 
gu 'bhi 'giùlan ar cuid fcin de 'n obair ann 'bhi 
'toirt an t-saoghail fo bhuaidh an t-soisgeil. Tha 
Teachdaireachd-chèin Saor-Eag!ais na h-Alba, gu 
sònruichte, a dh' ionnsuidh Innsean na h-airde an 
ear, ceann deas Africa agus Shiria, agus tha na 
teachdairean a chuireadh a mach a' cur an cèill do 
shluagh nan tìrean-cèin sin, an f hirinn, mar a tha 
i ann an Iosa Criosd, a rèir 's mar tha dorus 's an 
f hreasdal air fhosgladh dhoibh. 

AFRICA. 

Ann an Africa, tha ceithir ionadan-saothrachaidh 
dlùth d' a chèile, Lobhdal, Burnshil, Macpharlan, 
agus Piri. Air taobh tuath amhuinn Chei tha 
Cunningam, agus deas air a sin Peadarmaritzburg, 
ann am Mòr-Roinn Natail. 

Peadarmaritzburg. — A bhliadhna an t-samhraidh 
's a chaidh, thainig dùsgadh spioradail air sluagh 
an àite so, 's am bheil an t-Urr. Mr Ailison a' 
saothrachadh. Aithnichear a' chraobh air a toradh, 
's tha 'n toradh a' dearbhadh gur e bh' ann a so obair 
Spioraid Dhè. Bha mu thri fichead pearsa aig an 
àm sin air an cur ris an Eaglais, agus tha iad an 
diugh a' seasamh gu dileas, am measg iomadh 
buairidh agus trioblaid, air taobh an aideachaidh. 

Lobhdal. — " Mar uisgeachan fuar do 'n anam 
thartmhor, mar sin tha deadh sgeul à tlr chein." 
Is taitneach agus is aoibhneach an naigheachd a 



HEIN NA H-EAGLAIS. 

MISSIONS. 

I fhuaras, toiseach an fhoghair, o thigh-foghluim 
Lobhdail. Cha chualas a' leithid so a sgeul aoibh- 
neach air son na deich bliadhna fichead a bhathas 
a' saothrachadh 's an àite so. 'S fheudar dhuinn 
aideachadh, le buidheachas ann am briathran an 
t-Salmadair, " Riri'n Dia mòr-bhearta air ar son, 
chuir òirnne gairdeachas." Cho luath 'sa rainig 
naigheachd an dùsgaidh air feadh Galldachd na 
h-Alba, an luchdsaotbrach' an so, agus air dhoibh 
a chluinntinn gu'n robh ath-bheothachadh mòr 
ann an cuid de choithionalan dlùth dhoibh, thoisich 
iad air coinneamhan ùrnuigh a chumail na h-uile 
oidhche ann an Lobhdal agus Alais. Chual iad guth 
an Ti tha 'g radh le h-ùghdarras " Glaodh riumsa, 
agus freagraidh mi thu, agus feuchaidh mi dhuit 
nithean mòra agus cumhachdach, air nach 'eil thu 
eòlach " (Ter. xxxiii. 3). Ehreagair an Tighearn air 
ball guth an athchuinge, choimhlion e' fhocal, agus 
dhoirt e mach a spiorad air " mic agus nigheanan " 
's an ard thigh-fhoghluim sin. Bha na coinnimhean 
air an cumail gach oidhche air son beagan sheachd- 
duinean. R6 an km sin thugadh mu thri fichead 's 
a deich de ghillean agus nigheanan dubh Cha- 
fraria, gu cùram mu thimchioll tearnadh an 
anama neobhasmhor, agus bha teachdairean, luchd- 
teagaisg, agus foghlumaich 'deanamh gairdeachas 
le 'cheile 's an t-slàinte choitchionn. Tha cunntas 
a' tighinn o Mhr Ailison, mu thimchioll craobh- 
sgaoileadh na h-oibre— mar 'tha an Tighearn a' 
dùsgadh, agus ag athbheothachadh a shluaigh gu 
bhi 'g a iarraidh, a chum 's gu 'n dean e air son 
Shioin 's na laithean deireannach so na gheall E. 

INNSEAN AN EAR. 
Bithidh cuimhne air a bhliadhna 1874. mar 
bhliadhna, 's an d' aithnich luchd-saothrachaidh ar 
n-Eaglais ann an sin, toiseach laithean fionnair- 
eachaidh o lathaireachd an Tighearna. Bha focal an 



Fe>>. 1. 1875.] 



IOMRADH AIR CRAOBHSGAOILEADH AN T-SOISGEIL. 



11 



Tighcarna lecumhachd o chionn corr 'us scbhliadh- 
na, am measg sluagh ris an abrar na Kohlaich. 
Bh' fhàs focal an Tighearna 'nam measg, agus 
bhuadhaich c. Ann an tri bliadhna deug, thog 
26,000 pearsa an t-aideachadh, agus bha corr 'us 
13,000, dhiubh a chuireadh ris an Eaglais rè na sè 
bliadhna so chaidh seachad. Air a' bhliadhna so a 
chaidh, bha dùsgadh mar an ceudna 'an ceann deas 
India ann an Travancoir — mòran air an toirfc fo 
chùram agus gu bhi 'cur na ceist, ciod e ni mi chum 
's gu'n tearnar mi ? 'S taitneach ri 'chluinntinn gu 
bheil iarrtus diirachdach ann airson craobh-sgaoilidh 
agus rannsachaidh nan sgriobtuirean. Ann an 
ddthaich nan Santal mar an ceudna, tha dùsgadh 
agus beothachadh. Tha Mr Boerresen, teachdair à 
Lochlainn, a bha 'saothrachadh 'n am measg o chionn 
beagan bhliadhnachan, 'toirt cunntas ro-thaitneach 
muthimchioll buaidh chumhachd an fhocail troimh 
an Spioraid, l'a shaothair. Mu dheireadh an t-samh- 
raidh bhaist e ceud pearsa 's an aon seachduin. 

Tha coinneamhan ùrnuigh lathail air an cur suas 
a nis ann an Calcutta agus priomh-bhailtean eile, 
agus tha an Tighearna 'togail dealradh a ghnùis air 
a shluagh, agus a' toirt cinneachduinn air 'aobhar. 
Ann am Madras, bha co-chruinneachadh sluaigh, 
o la gu là, ann an co-ceangail ri saothrachadh Mr 
W. M. Taillear, teachdaircr o America, agus bha 



cumhachd an Tighearna a reir coslais, a làthair 
chum slànuchaidh. Tha an t-Urr. Mr A. N. 
Somerville à Glascho air Calcutta 'ruigsinn, agus 
air toiseachadh a shaothar an sin. Tha 'n t-Urr. 
Mr IT. Milne bha 'an Uachdar-Ardair, air falbh do 
n bhaile cheudna, 's a tha urnuighean pobull an' 
Tighearna air an iarraidh gu diirachdach, airson 
gu 'n deònaichadh e a làthaireachd fhoillseachadh, 
a chumhachd, agus a ghràs. Thugamaid buidh- 
eachas do Dhia air son an tomhas soirbheachaidh 
a nochd e, air a' bhliadhna so, do Theachdaircachd- 
chèin ar n Eaglais. Buinidh e dhuinn mar an 
ceudna, a bhi 'cur suas ùrnuigh gu dian, gu diirach- 
dach, 's gu dòchasach, ann an diomhaireachd ar 
seomraichean, anns an teaghlach, agus 's a choin- 
nimh fhollaisich, gus an doirtear a nuas gu saoibhir 
Spiorad na beath' agus a' chumhachd, air gach 
cearnaidh ann an Africa, agus ann an Innsibh 
an ear, agus gu 'm bi gairdean an Tighearna gu 
h-iomlan air fhoillseachadh. Nan robh co-mhoth- 
achadh nor, agus urnuigh a' chreidimh a' buadli- 
achadh 'n ar measg, nach fheudamaid sealltuinn 
suas air son coimhlionadh a' gheallaidh, air sgath 
ainme mhòir fein — 

" Mar uisge air an fhaiclie bhuamt' is amhluidh thig 
e nuas, 

Mar fhrasaihli dh' uisgicheas am fonn is ionnan sin 

a ghràs." 



AN TEACHDAIREACHD A CHUM NAN IUDHACH. 



Tha fhios aig na h-uile a tha leughadh nan sgriob- 
tuir le curam, agus a tha 'tabhairt aire do dhoighibh 
freasdail Dè, a chionn gu 'n do dhidlt na h-Iudhaich 
Criosd 'n uair a dh' fhoillsicheadh e 'san fheoil, a 
chionn gu 'n do cheus iad e, ach gu h-àraidh a 
chionn nach do chreid iad ann, 'n uair a shearmon- 
aicheadh dhoibh e gu saor an deigh 'aiseirigh o na 
mairbh, a rèir 'aithne fèin do na h-Abatoil iad a 
shearmonachadh an t-soisgeil do na h-uile chinneach, 
a' toiseachadh aig Ierusalem, gu 'm bheil iad fo 
bhreitheanais Dhè gus an àm so. Ach ged leanadh 
am breitheanas fada orra airson an cionta mùir, tha 
e cinnteach o na sgriobtuiribh naomha, gu 'm pil 
an Tighearn riu fathast 'na chaomhthrocair, gu 'n 
tabhair e an sgàile bhàrr an aghaidh, agus an sin 
gu 'm pill iadsan ris an Tighearn, gu 'm bi iad air 
ath-shuidheachadh 'nan crann-olaidh glòrmhor 
fèin, agus gu 'm bi am pilleadhsan ris an Tighearn 
do shloigh eile na talmhainn mar aiseirigh o na 
mairbh. Maille ri earrainnaibh eile, seallaibh ri 
Eoin i. Rom. ix., x., xi., &c. 

Rè mhòran cheud bhliadhnachan rinn uile uach- 
darana an t-saoghail mòr gheur-leanmhuinn air na 



h-Iudhaich thruagha, ach o chionn fhada nis tha 
iad m 's caoimhneile riu; agus 'nar tir fèin, ach 
gu h-àraidh fo riaghladh cothromach ar Bannrigh 
Victoria fèin, tha gach uile saorsa aca a tha aig 
iochdranaibh eile na rioghachd. 

'N uair a dh' fhiosraich an Tighearn Eaglais na 
h-Alba gu a h-ath-bheothachadh gu mòr o chionn 
leth-cheud bliadhna, thainig e 'n a cridhe Iudhaich 
agus cinnich fhiosrachadh leis an t-soisgeul. A 
rèir so, beagan roimh àm an Dealachaidh, chaidh 
daoine air an robh eagal Dhè, a bha iomraideach 's 
an t-soisgeul, agus a bha làn gràidh do Israel a chur 
le Eaglais na h-Alba a rannsachadh air Tir mòr na 
Roinn-Eorpa agus feadh Tir Chanaain, c' aite an 
gabhadh meadhonan gràis cur air chois, chum an 
soisgeul a thabhairt dlti dhoibh. 'N am measgsan 
a chuireadh air an teachdaireachd rannsachaidh so, 
bha Mr M'Cheyne nach maircann, agus Dr A. 
Bonar, aon do mhinisteirean Glaschu a tha fathast 
a làthair. Air an turus so thainig Mr Bonar agus 
cuid eile do na braithribh a bha maille ris gu tobair 
Iacoib far an do choinnich an Tighearn ri bean 
Shamaria, Eoin iv., agus air do Mhr Bonar bhi 



12 



EAGLAIS SHAOR NA H-ALBA. 



[Feb. 1. 1875. 



'sealltuinn sios thuit a Bhiobul as a phòcaid san 
tobair. Na h-uiread do bhliadhnaibh 'na dheigh 
so, bha Dr Wilson o Bhombaigh, aon urramach do 
ar missionaraibh an sin a' teachd dhachaidh airson 
beagan mhiosan, agus air dha fhios a bhi aige gu' n 
robh Biobul Mhr Bunar 's an tobair, agus air do 'n 
tobair a bhi aig an am an ire mhaith tioram, fhuair 
e duine a chaidh sios, agus a thug am Biobul d' a 
ionnsuidh. Chunnaic an neach a tha 'sgriobhadh so 
an dearbh Bhiobul an Buineidin o chionn còrr 'us 
fichead bliadhna, agus gun teaganih tha e ri bhi air 
fhaicinn fhathast, aon chuid aig Br Bonar e fein, no 
an aitèigin eile. 

Mar thoradh air an rannsachadh so, chuir Eaglais 
na h-Alba teachdairean a chum nan ludhach gu 
caochliidh àitean air tir mòr na Roinn-Eorpa, agus 
'nam measg-san a chuireadh air tùs, bha Dr Duncan 
a chaochail an Buineidin o chionn bheagan 
bhliadhnachan agus mu 'n cuala sibh uiread. 

Aig àm an Dealachaidh, lean uile Mhissionara 
Eaglais na h-Alba chum nan ludhach agus nan 
Cinneacb, an Eaglais Shaor. Aig an àm a tha 
làthair, tha teachdairean o 'n Eaglais Shaoir a' 
saothrachadh am measg nan ludhach, maille ri 
àitibh eile ann an Amsterdam (bade mòr na 
h-Olaint), am Prague (baile mòr sheann rioghachd 
Bhohemia), am Pesth (baile Hungary), agus an 
Constantinople (baile mòr nan Turcach). 

Tha e soilleir nach d' thainig fathast làn am an 
Tighearna chum am breitheanas a thogail do Israil 
mar shluagh, ach tha eadhon a nis aige fuigheall a 
rèir taghaidh a' ghràis 'nam measg. Agus tha so 
a' feuchainn gu freasdalach sin a tha air a gheall- 
tuinn 's an fhirinn, gu 'n tig am Fcar-Saoraidh o 
Shion agus gu 'n tionndaidh e easontas o Iacob. 

Bu choir a thabhairt fainear. a bharrachd air na 
teachdairean againn a bhi 'saothrachadh am measg 
nan ludhach 's na h-aitibh ud, gu 'm bheil iad le 'n 
solus anns an fhirinn, agus le 'n caithebeatha cubh- 
aidh do 'n t-soisgeul 'nam mòr bheannachd air 
iomadh doigh : s na tiribh ud. Tha iad 'nam fian- 
uisean an aghaidh Papanachd agus saobh-chreidimh 
eile, agus tha iad 'nam comhnadh mòr do leithid 
's na tiribh fèin, agus a tha 'g iarraidh do rireadh gu 
fior eòlas an Tighearna. 

Bu choir do shluagh na h-Eaglais Saoire air na 
h-aobhairibh so mòr àite thabhairt 'n an urnuighibh 
do 'n Teachdaireachd a chum nan ludhach, agus do 
na teachdairibh a tha an ceann na h-oibre so. 
Agus bu chuir mar an ceudna mòran ni 's mo do 'n 
airgiod sin a tha an Tighearn a' buileachadh air na 
Gaidheil a bhi air a choisrigeadh leo airson aobhair 
an Tighearna fèin. 

Feuchaibh, mata, gu 'n cuimhnich sibh Israel a 



ghnàth ann 'ur n-ùrnuighibh, agus mar an ceudna 
gu 'n toir sibh gu ro mhòr ni 's mò do 'r cuid a 
chur air aghaidh an aobhair so. 

Amsterdam. 

Anns a bhaile so (Baile mòr na h-01uint) tha 
mòran ludhach. Tha am barrachd caoimhneas a tha 
nis air a nochdadh do 'n taobh leosan a tha 'g an 
ainmeachadh fèin air Criosd, gun teagamh 's am bi, 
g am fagail ni 's fosgailte do 'n t soisgeul. Cha-n 
'eil a nis uiread do dh' fhuath aca do ainm an 
Tighearna agus a bha aca. Tha àireamh mhinis- 
teirean Soisgeulach 's an tir fein 'dol ni 's lion- 
mhoire, agus tha sluagh an Tighearna 'sa bhaile 
'gabhail an còrr cdraim mu Israil na b' àbhaist 
dhoibh a dheanamh. 

Is e Mr Van Andel a 's ainm do theachdaire na 
h-Eaglais Saoire ann an Amsterdam. Tha e' saoth- 
rachadh, le bhi 'searmonachadh, a' gairm orra o 
thigh gu tigh, a' cumail choinnimhean ùrnuigh, 
choinnimhean airson a' leithid agus a tha 'g aid- 
eachadh a bhi 'g iarraidh na sgriobtuirean a 
thuigsinn, agus le bhi 'cumail sgoilean Sàbaid. 
Bha ceathear air am baisteadh leis 's a bhliadhna 
chaidh seachad. Bu bhraithre dithis dhiubh. Tha 
iad a' seasamh gu duineal am measg an cairde fein 
airson Chriosd. Aig coinnimh do chairdibh na 
teaghlaich, bha cuid a làthair a' labhairt gu tàireil 
mu 'n chreidimh Chriosdaidh, agus am measg chàich 
màthair an dithis dhaoice òga so. Ach sheas fear 
dhiubh suas, agus dhion e 'n creidimh Criosdaidh, 
agus a bhraithrean, agus e fein airson aideachadh gu 
follaiseach. 

Prague. 

Anns a bhaile so tha gu h-àraidh Mr And. 
Moody (caraid do Mhr Moody Steuard, am ministear 
an Duneidin, aig am bheil curam na teachdaireachd 
chum nan ludhach), agus Mr Allan a' saothrachadh. 

Maille ris gach saothair ghnàthaichte eile tha 
mòr aire air a thabhairt le ar teachdairibh 'san 
àite so do sgoilibh. Tha deigh mhòr aig Iudhaich 
agus aig daoine eile ann, air am muinntir òg a' 
Bheurla fhoghlum. Agus tha mar so dorus fosgailte 
aig ar missionaraibh do 'n ionnsuidh. A bharrachd 
air an saothair eile uile tha iad a' cur dhaoine 
mach le Biobuill agus leabhraichean maithe 
eile. Aon là, ghabh fear dhiubh so fasgadh o 
fhrois thruim am bùth, agus shin e air tabhairt 
earrainnean do 'n sgriobtuir seachad dhoibh. Bha 
aon duine 'nam measg a ghabh gu taingeil an 
leabhar, agus ars' esan, " Am bheil fhios agaibh' 
gu 'm bheil aon diubh so againne aig an tigh, agus 
gu 'n d'fhuair sinn e ann an rathad ro iongantach. 

Bha mo mhathair-cheile mach le cliabh aon 
là agus 'n uair a thainig i dhachaidh, bha 'n leabhar 
'sa chliabh, 'measg nan nithean eile. 

Leugh sinn uile an leabhair agus bha e cho 
taitneach leinn, agus gur ann a bha sinn a' ruith air 
a shon. Cha chreid mo mhathair-cheile nach 
Aingeal a chuir an leabhair 'sa chliabh. Bithidh 
sinn uile fada 'n 'ur coman airson aoin eile dhiubh." 
B'e am missionaraidh fein a chuir an leabhar an 
cliabh na mnatha. 



Feb. 1. 1875.] 



10MRADH AIR CRAOBHSG.- 1 



VOILEADH AN T-SOISGEIL. 



13 



Breslau. 

Am Breslau tha Mr Edward, aon do shcann 
mhissionaraibh ar n-Eaglais a' saothrachadh. 'Sa 
bhliadhna tha nis air dol seachad bha a chridhe air 
a liouadh gu mòr le aoibbneas os ceann oganach do 
'm bu bhan-Iudliacb a mhàthair, ach bu Ghear- 
mailteach 'athair. 

Bha 'n t-oganach so air a threòrachadh chum an 
Tighearna tràth do 'n bhliadhna. Bha e air a 
cheangal ri fear-ceirde a dh' iarr uaithe gu 'n 
oibricheadh e air an t-sàbaid ; so dhiult e gu 



buileach a dheanamh. Goirid an deigh so thuit e ann 
an tinneas, agus bha a thinneas chum bdis d'a 
chorp ; ach cha robh e mar sin d'a anam. Bha a 
chrcidimh anns an Tighearna gu soilleir do dh'oib- 
reachadh Dhè. Bbàsaich e a' taiceachadh air nà 
gairdeanaibhsiorruidh,agus a' deanamh gairdeachais 
anns an Tighearna, mar a Shlànuidhear agus a 
shlàinte. 

Tha beatha agus Làs an òganaich so ann an 
Criosd 'na theisteanas follaiseach air taobh na lirinn, 
agus faodaidh an Tighearna 'fhanuis ghoirid ach 
chumhachdach a dheanamh ni's buannachdail do 
aobhar fèin na ged a bhitheadh a bheatha ni 
b' fhaide 'san t-saoghal. 



Contributions lleteibei) bn f be treasurer of f be Jfree Cljuvrb, 



From 15th December 1S7U to 15th January 1S75. 



I Sustentaiion. 

t j £2 o o 

Balance of Tithe, •• S." 10 

The lace Mrs. Mackay's 
Trustees, Two-thirds 
of Annual Balance 
of Estate 13 J 19 8 

The late Miss J. M. 
Arcus, Lerwick, One- 
half of Residue 65 1J l' 1 

SUPPLEMENTARY FUND. 

A Friend, "Labour, 
working that ye may 
have to give to him 
that needeth" 2000 



XI. — Aged and Infirm 
Ministers. 

J. D. Bryce, Esq 5 

P. Home, Esq 10 

The late Mr. James 

Horn of Pitmedden, 

less costs 198 18 5 

The late Miss M. Mathe- 

son. Scone, One-third 

of Residue 628 16 11 



III. — Education. 

Mrs. Mackav's Trus- 
tees, One-third of 
Annual Balance.... 65 9 10 

W'Laren's Trustees, for 

Grants to Teachers.. 85 

DISRUPTION TBACHKRS. 

Mrs. Haig, and Miss 

Walker, Pitlair 10 

Misses Greenhill, Ann- 
field 10 

Mrs. Shepherd 10 



IV.— Home Mission. 

Glasgow— St. John's.. 2 

Sandbank 12 7 

Collace 10 

Ioi u ee 2 10 u 

Auchterless 1 1 10 

Moy 2 2 

Halsary 16 

Birsay 1 15 

J. D. Bryce, Esq., 

Glasgow 5 

Mrs. Jarvis 1 

D. M. P 1 10 

An Old Friend 2 10 

Balance of Tithe, "S." 8 
The late Mr. James 

Lambert. Alloa 100 10 9 

The late Miss J. M. 
ArcuB Lerwick One- 
half of Residue' 65 14 10 

H1KHRS' mission. 
Stirling— North— 

M. A. S 2 

Bank Iron Mission 

Church, New Cum- 

noca 85 4 3 

The late Lord Dal- 

housie 100 

Mr. W. Brown, jun. 

(2nd instalment) 10 

The late Sheriff Cleg- 

lie.ru ('2nd inslal.) ... 20 



V.— Highlands. 

Greenock — 

St. Andrew's £1 

Applecross . '2 

Mnrvhill, for Mission- 
ary's Salary 3 10 

Shitless Mission, for 

Probationer's Salary 17 10 
Stoer, for CatechUt.... 1 5 
Fishermen at Howth.. 7 11 

D. M. P 1 

H. M. Mathcson. Esq., 
for Calchist at 
Strathpcjer 20 

TVRKR ENDOWMENT. 

Miss Laidlaw, Dnm- 
fries 1 



VI.— Foreign. 

A Friend, for Qond 
Mission 10 

AWellwislier, per Rev. 
J. White, Carluke ..050 

J. D. Bryce, Esq., Glas- 
gow 23 u 

R. MacBe. Esq., for 
Ghcttie Girls' School 
at Madras, for Fur- 
nishings 50 

A Friend, "Labour, 
working that ye may 
have to give to him 
that ne'deth" 4000 

R. A. MacBe, Esq., 
Drcghorn, for Rev. 
Rajahgopaul's Work 10 

Captain H. Toynbee... 110 

A Lady in Aberdeen, 
per Dr. Duff 50 

Mrs. Jarvis 1 

D. M. P 3 

Lady Durand, for 
Special Object, Cal- 
cutta 3 3 

Major-Gencral Irving, 
C.B 5 

An Old Friend 5 

Balance of Tithe, "S." 7 

REV. N. SHRSHA DRl'S MISSION. 

From Sale of Cartes, 
per Dr. H. Miller... 13 6 

MISSION BUILDINGS. 

Edinburgh— 
St. Andrew's —Dr. 

Moir (addl.) 10 

Paisley— St. George's— 

John Barclay, Esq.. 10 

John Morgan. Esq.. 15 O 

Rev. Dr. Thomson.. 3 

Interest 4 8 

Kilmarnock— 
St. Andrew's— 

John Arbuckle.. .. 5 

James Clark 5 

Alyth (addl.)— 

Mr. D. Mathewson.. 10 

Misses Pl.ivfair 1 

Mr. J. Millar 10 

Fifteen other sub- 
scriptions 4 5 

Perth— St. Stephen's.. 9 10 

Skirling 10 

H. T 15 

Charles Scott, Esq. 

(last instal.) 25 

A Friond in Hoss shire 2 



VII.— Colonies. 

Morebattle £2 

Nenthorn 2 12 

Glasgow— Gorbals 2 2 

St. John's 1 

Strnihfillan (addl.) .... 3 

Lochee 1 5 

Moy 2 4 

Lochcarron 13 

Birsay 1 10 

Conningsburgh 12 

J. D. Bryce, Esq., Glas- 
gow 5 

D. M. P 1 



VIII.- Continent. 

Morebattle 2 

Tranent 10 

Cambuslang 3 13 6 

Glasgow— Chalmers'... 15 

Gorbals 15 

Glenorchy 16 

Strathfillan 1 2 

Kinnettles 1 1» 

Insch 10 

Moy 2 

Urquhart, Dingwall... 3 7 2 

Glenurquhart 5 6 

Birsay 1 

Conningsburgh 6 2 

Leghorn Congregation 6 15 

Mrs. Jarvis 10 

D. M.P.; far Spain and 

Rome 10 



IX. — Jews. 

Dr. Mill, Kirriemuir... 15 

T. J 1 

Miss A. Stoddirt, for 

poor Jewish Cli-ildren 

at Prague 10 

Miss M. Brown, for do. 10 
Misses Milne, Merchis- 

ton Villa 2 

J. D. Bryce, Esq., Glas- 
gow 5 

PerH. Alexander, Esq., 

Irvine, for Edueati'jn 

of Olga at Prague.... 1 10 
R. Macfie, Esq. of 

Airds 20 

A Friend, for special 

purpose 10 

A Friend, A. G 2 

Rev J. Loutit, Halifax 110 

I>. M. P 1 

Paisley Ladies' Society, 

for Pesth 16 

An Old Friend 2 10 o 

BOHEMIAN SCHOOLS, 

A Friend, per Uev. A. 

M. Stuart 10 

Mrs. Haig, Pitlair 2 

Miss Walker 10 

Edinburgh, Barclay 

Prayer Meeting 12 



X.— College 

BURSA R V FUND. 

The late Miss C. Foi 
syth, Elgin 



moo o o 



XI.— Pie-Disruption 
Ministers. 

Edinburgh — 

Grevfriars' 8 

Uphall 15 



Pre-Disrup, Minis. — continued. 

Skirling £0 IS 

Cockenzie 1 2 

Roslin 15 

Stobtiill in 

Pencaitland 5 6 

Tranent 12 

Annan 1 10 

Kirkmahoe 15 

Kiikmaiden 1» 

Leswalt 1 11 3 

Wigtown 17 

Ayr 5 

Symington 15 

Dunlop 3 

Kilbirnie (I 10 

Erskine 16 

Greenock — 

Mount Park 5 3 

Cambuslang ... 3 16 

Holy town 6 

Stonehouse 2 10 

Forth, &c 7 

Arrochar 17 6 

Cardross 2 

Luss 12 6 

Glasgow — 

Candlish Memorial.. 13 10 

St. James's 3 2 

St. John's 21 10 

St. Matthew's 11 s 

St. Peter's 13 6 4 

Inverary 10 

Kilmodan. 4c 1 6 

Lochfineside 3 

Rothesay— West 11 

Kilchoman 7 8 

Appin, &c 4 10 

Ulenoichy 10 

Kilchienan 6 

Coll 3 

Kilninian, «c 16 6 

Torosay and Salen..... 6 6 

Gnrgunnock, &c 4 

St. Ninian's 110 

Sirathbraan 3 5 

Killin 2 

Strathfillan 4 6 

Forgandenny 15 

Blackford u 10 

Muthill 17 3 

Carnock 15 

Culross 10 

Dunfermline— North.. 10 

Burntisland 2 7 4 

Dysart 10 

Logie and Gauldry .... 2 6 

Ferry-Port 14 

Strathkinness 10 o 

Rattray 10 

Kinnettles 110 

Dundee— Dudhope.... 10 

Lochee 1 10 

Longforgan 2 

M.mikie 3 5 

Lochlee 17 6 

Barry 15 

Carnoustie 3 

Panbnde 1 

Fettercaim 13 9 

Aberdeen — East H 10 8 

High 2 9 3 

John Knox's 1 5 

Mariners' 17 6 

Hutlirieston 15 

Trinity It 10 

Kinnethmont 10 

Insch 5 

Oyne 6 

Auchterless 16 

Drumblade 10 

Macduff 



Portsoy . 



1 4 8 

15 



Pre-Disrup. Minis.— continued. 

Huntly £1 Ki 

Alves 18 

Daviot 4 4 

Ardclach 1 ]0 

Ardersicr 15 u 

Alness 10 

Urquhart 2 

Urraj 6 10 

Fearu 1 

Nigg 1 II 

Rogart o In 6 

Kddrachillis 10 

Farr 10 d 

Berriedale 10 

Uruan 1 6 

Dunnet 10 

Watten 2 

West.rdale 14 

Wick 2 

I oclialsh. &c 16 J 

Carinish, &c 12 4 

Duirinish 10 

Portree 114 

Raasav 15 l> 

Carloway 15 

Cross 15 

Deerness 6 

Ètìo and Kendall 1 u 

Holm 5 

Kirkwall u 11 

Conningsburgh 3 9 

J. D. Bryce, Esq., Glas- 
gow 5 



XII. — Building Fund. 

Edinburgh— 

Greyfriars' 8 6 

Morebattle 2 

Nenthorn 2 5 6 

Tranent 12 

Dumfries— Territorial.. 1 18 
Kilmarnock — 

St. Andrew's 3 14 

Kilmaurs 13 

Chapelton 4 

Stonehouse 10 

Arrochar 2 1(1 

Cambuslang 3 14 6 

Glasgow— Gorbals 110 

Cowcaddens 10 

St. Matthew's 13 16 

St. John's 2 

Trinity 3 

Inverary 118 

Rothesay— Gaelic 15 

Coll 7 6 

Strathfillan 8 

Lochee 1 5 

Longforgan 2 

Abe.deen— 

Ruthrieston 17 6 

Auchterless 112 it 

Alvie, &c 1 1 3 

Alves 2 

Daviot 10 6 

Moy 1 1'2 6 

Ar.iclsch 1 10 

Urquhart, Dingwall .. 4 

Assynt H15 

Rogart 1 14 6 

Dunnet 10 

Halsary IS 

Fort-William 2 15 

Glenurquhart 5 2 

Lochal-h 16 (I 

Carinish 13 6 

Raasay 110 

Puitreo 1 10 

Birsay 1 15 

Conningsburgh 12 



February 1, 1875.] 



THE FREE CHURCH OF SCOTLAND MONTHLY RECORD. 



Edinburgh. 

Col in ton & Cuvrie. 

Corstorphine 

Cratriond . 

Edin. — Barclay.... 

Buccleuch < 

Cowgate 

Colgate Head. . . 

Dean 

Fountainbridge. 

Grunge 

Grey friars' 

High 

Holy rood 



I.ndy Gleuorchy' 

M'Ciie 

Moray 

Newin<:ton 

New North 

Pilrig 

Pleasance 

ltoseburn 

Roxburgh 

St. Andrew's.. . 

8t. Bernard's. 

St. Colunilm's . 

St. Cuthbert's. . 

St. David's 

St. George's.... 

St. John's 

St. Luke's 

St. Mary's 

St. Paul's 

St. Stephen's.. • 

Stockbridge.,.. 

Tolbootb 

Tron 

Vlewforih 

Westport 

leitb— North 

South 

St. John's 

St. Ninian's . . . 

Trinity Church. 

Mberton 

Morningalde 

Newhavn 

P^rtoliello 

Rirtho 

Linlithgow. 

Abercorn 

Armadale 

Mnlhgate 

Bo'ness 

Crofthead, &c... 

Falkirk 

Grangemouth . • ■ 

Kirkliston 

Linlithgow 

Livingstone 

Polmont 

Slaniannaii 

Torphlcuen 

(Jphatl 

West Calder 

Whitburn ... 

Harlhlll 

Blackridge 

Muiravon 



Biggar and 
Peebles. 

Broughton 

Cutter 

Ellsrldgehill 

Innerleithen 

lilrkurd 

Peebles 

Skirling 



Dalkeith. 

CnrlnpB 

CnclienKle 

CucUpen 

Dalkeith 

Lonnliead 

Musselburgh . . 

Penicuick 

Roslin 

atobhtll 

Temple, &c 

Ormiston 

Haddington 
and Dunbar. 

Cockburnspatli . . . 

Hirlcton 

Dunbar 

Garvnld 

Haddington— 

St. John's 

1 1 umbie 

Innerwick. . ...... 

North Berwick 

I'enciutland 

PrestonkirK 

Prostonpnns 

Hnlton and Bolion 

Tranent 

Y ester 

Had'n — Knox's. . . 

Dunse and 
Chirnside. 

Allan ton 

Dume 

Kvemouth , 

G.ecnlaw 

Houndaood. 

Langton 

LongCormooui . . . , 



c 










c -6 










g § 














•e 










W 






OB 










£ *. 


/. 


£ 




it. 


14 17 


>j 








(j 12 


u 








2*i (i 


4 





"3 




148 11 





2 


c 10 


15 6 












10 13 


7 








7 13 


11 




'I 




6 5 


3 









7 18 










112 7 


2 







,J 


23 11 


8 


1 


- . 


II 


yi> 2 


10 


4 




e 


7 3 










7 4 


7 








2(i ]4 


7 










12 15 


9 








10 11 


1 j 








10 1 


7 









37 2 


3 


1 


12 




Z'i 16 












11 5 


1 1 


Q 




g 


40 17 


] 








10 6 


4 








64 VI 


^ 


5 


18 


6 


27 J9 


1; 





2 





14 19 


8 





7 


6 


20 2 


6 


1 


9 




13 1 


1 








450 14 


4 


17 





2 


39 9 


It 








51 2 











33 6 


4 





is 


7 


22 11 


3 








44 4 


1 


1 


Ì8 


6 


35 8 


1J 








»4 14 


f) 





12 


6 


10 9 


] 








30 11 


10 








lb' 4 


S) 








54 19 


y 


1 


Ì4 


3 


10 4 








8 


3 


8 12 


8 








4 3 


11 








7 19 










37 8 





. 1 


4 


G 


18 1 


7 








31 19 


5 








8 17 


u 





"5 


11 


12 ÌÒ 











20 7 


10 








8 13 


11 








7 


11 








18 9 


7 








19 











24 4 


6 








14 14 


11 








3 











6 6 


4 








8 1 


9 








3 7 


9 





2 


4 


4 U 


2 








17 Ì3 


6 








4 











13 1 


9 








23 4 


7 








5 











3 1 


1 





"i 


3 


4fi 5 


10 








3i la 


3 








10 2 


11 








4 


11 








11 lb' 


10 








12 14 


8 








33 


3 





Ì2 


3 


8 











7 17 


5 


3 


Ò 





6 11 


8 








7 2 


6 








7 10 




10 




3 15 


C 





4 





5 








1 


6 


~ 

1 9 


(j 








20 4 


4 





*3 





24 5 


]i 








1 7 


2 








12 4 


3 





*3 


■i 


14 *3 


t 





is 


4 


11 7 


7 








6 i 


6 








53 


C 








2 8 











6 1 


6 








9 iy 










12 18 


] 








1 8 


10 








S 2 


a 









15 10 9 
3 4 1 



9 16 1 
4 ÌO 



16 
15 5 



18 6 

2 in 
30 18 ll> 

5 10 

3 6 

7 5 1' 

4 10 

5 5 
58 
17 

5 10 

14 18 II 

8 10 
13 8 

1 

4 



2 15 
12 14 10 

3 10 



2 5 
5 
5 1! 11 

10 16 8 

5 

3 10 
15 
2 18 8 
13 4 
17 7 
10 



12 
2 2 



lu 

1 ù 



6 
3 13 10 5 



3 8 7 
i'Ì 1 



4 19 
2 
10 



Kelso and 
Lauder. 

Coldstream 

Kccles 

Gordon 

Kelso 

Lnuder 

Mnkerstoun 

Morebattle 

NeRthorn 

Sprouston 

westruther 

Yelholm 



Jedburgh. 

Aucrum 

Canleiou 

Craning 

Ilenbolm 

Hnwick ...... 

Do , St. Andrew's 
Hawick Territorial 

Jedburgh 

Woldee 



Selkirk. 

Ashkirk 

Bowden 

Galashiels ...... 

Do., Ladhope. 

Melrose 

Selkirk 

St. Boswell's 

Stow 

Yarrow, Sic 

Uoberton 



Lockerby. 

Annan 

Canonble 

Ecclefechan 

Halfmorton 

Johnstone 

Wamphrny 

Kirkmichael . .. . 
-Kirkp..rlemllig . 

Langholm 

Lochmnben 

Lockerbie 

Moffat 



Dumfries. 

Corsock 

Dalbeattie 

Dalt.m 

Dumfries 

Do. Territorial .. 

Duuscore 

Glencaple 

Irongray 

Kirkbean, &c 

Kirkmahoe 

Klrkp.-Durham . 

Lochend 1 

New Abbey .... J 

Maxwelltown 

Ruthwell 



Penpont. 

Closeburn 

Glencaiin 

Penpont 

Sanquhnr 

Wanlockbead, &c. 
Durrisdeer 



Stranraer. 

Cairnrynu 

Glenluce 

Inch 

rlirkcolm ...... 

Klrkmaiden 

Leswalt 

Portpatrlck 

Rlieuchan 

Stoneykirk 

Stranraer 

iVeiuluce 



Wigtown. 

rJewton-Stewart . 

Port William 

Sorbie 

Whithorn 1 

Do., Isle of.. .1 
Wigtown 

Kirkcudbright, 

A uchencairn 

Balmaghie 

Borgue 

Gastle-Dougl&a 

Girtbon, &c 

Glcnkeus 

Kirkcudbright. . . . 
Tonglaud 



2 14 

1 18 

1 18 

2 15 
4 



Ayr. 

Ayjr 

Wallacetown ... 

Ballautrae 

Barr 

Barrhlll 

Colmonell 

Crossbill 

Dailly 

Dalmollington.&c 

Dalrymplo 

Dundonald 



Klrkoiwald 



Sit 



.'9 11 3 
3 8 6 
2 14 6 



11 6 
13 
1 9 



17 13 
13 2 



2 18 in 
11 11 
4 9 



2 14 8 

3 1 



35 9 11 
8 6 3 





= 




1 



















3 8 
2 



18 
4 8 4 
3 13 6 



10 

17 6 

1 12 5 

3 6 9 



12 
1 



£ i. a. 
16 6 



2 11 3 
Ì5 5 



10 10 

16 

1 10 
1 
1 



3 

2 'o 3 

14 

1 12 



2 

17 
6 

1 12 It 

2 3 

Ì7 Ì 
2 16 

1 ii 



14 
6 18 

1 



10 

1 10 
1 12 
10 



Mavbole 

Monkton 

Ne,\tun on-Avr . 
New Cumnock . 
Old Cumnock .. 

Ochiltree 

Stair 

Symington 

Tarbolton 

Troon 



Irvine. 

Ardrossan 

Beith 

Catrine 

Dairy 

Dunlop 

Ponwick 

Galstoi 

Hurl ford 

Irvine 

Fullarton .. 

Kilbirnie 

Kilmarnock — 

Henderson . . 

High 

St. Andrew's 

Kilmaui-s 

Kilwinning . . . 

Loudoun 

MaucUline .... 



Muirkirk 

Perceton 

Sal tcon ts 

Gaelic 

Stevenston 

Rtewarton 

West Kilbride.... 

Paisley. 

Barr bead 

Bridge of Weir..., 

Houston - . . . 

[nchinnan 

Johnstone 

Locbwinnoch 

Neilston 

Paisley— Gaelic ... 

High 

Martyrs' 

Middle 



outh 



8t. George's 

Pollockabaw.8, Lasi 

"West 

Renfrew 

mtshiii 

Greenock. 

Cumbraea 

Erskine 

Fairlie 

Gourock 

Greenock — 

Crawfoidsburn . 

Gaelic 

Middle 

Mount Park 

North 

St.Andrew's.. 

St. Thomas' 

Wellpark 

West 

Inverklp 

Lar^s 

Port-Glasgow 

Hamilton. 

Airdrie— 
l!rooml<nolI 

High 

West 

Baillieston 

Bellshill 

Blautyre 

Hotliwell 

Cambuslang 

Cambusnethan . . .. 

Chupeìball, &C. .. 

Cbapeltnn 

Coatbridge 

Dalziel 

East Kilbride 

Greengairs 

Hamilton 

Holytown 

Larkball 

Shotts 

Stonehouse 

Straiharcn 

Wishaw 

Bumbank ........ 

Cleland 



Lanark. 

Abington Ì 

Crawfordjohn... / 

Carluke 

Ciirnwaih 

Crossford 

Dougla3 

Forth, &c 

Lanark 

Le3mabagow 

Dumbarton. 

Alexandria 

Anochar 

I^aldernock 

Bonbill 

Card ros<i 

Dumbarton 

2nd 

Duntochcr 











S-i 












en 




£ v 




13 14 111 


5 16 


8 


18 "s 




a o 


i 


7 3 


7 


io 'ò 





11 16 





8 5 


11 


5 









5 13 


9 


11 12 


,i 


8 3 
5 11 


10 


12 





9 14 


I 


38 18 


J 


11 19 


2 


13 7 


u 


12 


o 


11 4 


1 


9 7 


i 


12 19 


5 


11 4 


4 


6 4 


8 


4 Ì8 


8 


10 7 


In 


39 16 


9 


14 15 


3 


4 7 


6 


4 "5 


o 


14 12 


l'l 


5 9 





9 18 


6 


5 12 


6 


26 9 


9 


7 4 


8 


17 11 


111 


16 6 


9 


39 4 


S 


6 14 


7 


21 5 


5 


10 3 


7 


5 1 


7 


15 9 




17 17 


11 


4 13 


9 


18 7 




12 10 


9 






46 2 


10 


12 6 





15 3 


3 


60 12 


6 


52 14 


1 


15 2 


11 


38 7 


6 


6 


7 


15 16 


9 


24 12 


li 


t 




13 18 


4- 


17 14 


5 


9 





5 





7 5 


6 


95 'ii 


11 


12 12 


5 


11 2 


6 


6 2 


7 


5 









12 10 





12 6 


4 


8 7 





32 4 


II 


5 12 


1 


7 7 


I 


12 1 


8 


23 1 


4 


6 3 


1 


111 15 





48 14 


7 


3 


u 


5 9 


11 


4 6 


8 


20 


ii 


14 3 


11 


9 ÌÒ 





9 3 





20 


l. 


10 5 


3 


25 1 


6 


4 18 


8 


4 9 


1 


6 14 


li 


99 17 


a 


10 11 


7 


4 1 


S 



5 
6 



5 
Ì6 u 



1 

1 '9 6 
i 

'3 



TIIE FREE CEURCH OF SCOTLAND MONTHLY RECORD. 



[February 1, 1875. 



Garelocbbcad ■■• 
Hcl'iisi-'gh— I'ark, 

Wst 

Killearu A BalfrrMi 

Lm^s 

Old Rilpatnck 

Ban Ion 

Gaelic 

Rosne&tb 

Shan-ion 

Stratbbl&ne 



Glasgow. 

Bisliopbriggs ... 

Buaby 

• 'anipsie 

Catlicnt 

Chrvslon 

Cumbernauld .... 
Glasg.— Andereto. 

Argyll 

Augustine 

Barony 

HrMgegate 

Prl.lceion 

Broonilelaw .... 

Camlachie 

Campbell Street 

Candlish Mem.. 

Cb aimers' 

College 

Cowcaddem . - . 

Cunningham . 

Denuistoun ... 

Puke Street .. . 

Finnieston .... 

Gorbrda 

Hope Street .. . 

Hutche'Otitowii 

John Knox's . . 

Kelvlnsfde 

Kingston 

Kinning Park • 

London Road. ■ 

Lvou Street . . . 

Maitland 

Martyrs' 

MarThtll 

M'Donald .... 

MilleiEton 

Milton 

Fartlck 

High 

Queen's Park.. . 

Renfleld 

Sightliill 

Bt. Andrew's . . 

St. David's ... 

St. Enoch's ... 

St. George's .. . 

St. James's . . . 

St. John's 

St. Luke's 

St. Mark's 

St. Matthew's . 

St. Paul's 

St Peter's 

St. Stephen's.. 

Btockwell 

Tollcross. 

TrinlU 

Tron * 

Union 

Victoria 

Wei I park 

West .... 

Wbiteinch 

(Vynd 

Young Street . 
Govan 

Gaelic 

St. Mary's 

Hlllbead 

Kilsyth 

Kirk.-St.Apdrew's 

St. David's 

Ruthcrglen 

Bell Street 

Blockairn 

Baglesham 

Rose Street 

St. Matthew's Mis. 
Shetttestons 

Dunoon and 
Inverary. 

Ardriah&ig 

Dunoon 

[nnellan , 

Inverary 

KilJlnnan 

Kilmarttn & Ford 
KMmodati, &c. . . 

Kilmun 

Kingartb. 

Bouth 

Lochflneside 

Lochgilphead ... 

North Bute 

North Knapdale. 
Rothesay— F. Par. 

Gaelic 

West 

Sandbank 

istrachur 

Oraignish 

"Lochgoilliead . . . 

Kintyre. 

Campheltown— 

Lochend 

Lorn Street... . 

Kilberrv and ì 

South Knupdale f 

[Kilbride 

iRilcalmon«U 

[Rillean 

Kllmory .... 

Lochraiiu. v 



S listen ta 


EMuca 




Foreign 


Jewish 




tion 




tion 




M ÌS3IOII3 


Mission 


Fund. 


Fund, 




Fund 




lun 




£ * 




£ 




4. 


£ «. 


d. 


£ 8. 


rf. 


B 30 


(| 












1 5 




44 







4 


10 


11 iò 





18 





ti4 10 


B 





10 


3 


26 


fi 


20 8 


V 


4 13 


3 












1 1 


v 


1 















12 


G 


7 5 


> 





's 





3 Ì2 


1 






t> 



















ID 17 


6 












2 ÌÌ 





10 4 


7 












2 3 


i' 


10 


6 












2 12 


6 


3 7 


3 
















10 















15 





10 














2 12 


n 


S 6 


] i 


















t 
















15 9 














1 iò 







Q 
















35 5 




o 


] 1) 





13 6 


JO 






7 6 














1 


(. 


16 IS 


„ 
















17 19 










n "2 


2 








? 


y 


"à 


s 


7 


9 


1 3 


., 


9 8 






12 













2 12 














5 





^7 2 










3 3 


1 


1 


11 




















13 8 


o 












*5 





g 7 










15 





1 4 


9 


85 14 


6 


6 


3 JO 


60 1 




29 





12 10 










13 









3 19 


















9 2 


















1- 4 


9 
















54 3 







5 




19 12 


4 






10 14 


] i 


1 


5 









2 




24 











4 3 





5 9 


3 


13 13 


4 
















55 19 




4 12 


1(1 


29 il 


9 


14 10 


n 


36 12 


6 








3o 6 


u 


30 6 


6 


4 10 


] 








1 2 


3 






17 9 


3 





*2 




8 4 


8 






6 















1 1 


(1 


7 13 


(i 
















7 6 


















3 19 


6 








1 *7 


, r . 


15 


(i 


7 S 


















5 o 


o 
















13 14 


8 












3 Ì.3 





7 


6 





*2 


6 


4 13 10 






15 13 


B 
















20 1 










12 ÌÒ 


6 


4 15 


3 


8 16 


7 


4 


8 


9 


1 





26 12 





8 12 


6 












15 





7 11 


t; 












y 





9 2 


6 





*9 


10 










38 13 


6 
















45 15 


o 


2 


i 


6 






14 "Ò 





18 5 


7 





10 


B 






4 16 





34 4 


6 












18 14 















4 "l 


B 






16 14 


3 








6 10 


3 








4 


s 


*9 


4 










10 12 


2 


1 


15 


1 










*n 


g 


2 11 


4 












4 





1 





6 *9 


3 






22 7 


2 
















7 


S 
















16 5 


















53 13 










9 ÌÒ 


6 













*2 


6 
























2 9 


Pj 


91 n 














9 19 


2 


ij 1*; 


? 





*6 









11 




8 10 


















8 4 


J 
















14 b 


i 





*2 


6 






1 10 


q 


15 8 


7 
















28 


O 












1 4 





17 3 


] 








11 'h 


9 






14 















2 5 





21 2 


3 







4 


5 4 


1 






4 4 


l p 












1 La 





22 9 


1 
















14 id 














5 


D 


6 "6 


o 
















8 'Ò 



















10 "Ò 



















2 15 


















9 19 


tj 





"0 


3 


8 "S 


11 


2 7 


g 


3 18 


















9 11 


4 








1 "ò 





2 




7 8 


6 
















3 6 


fi 







10 


1 *8 


6 


1 j. 


















ii 





10 6 


It' 












2 5 



















1 5 





35 *8 


3 


3 















5 10 














2 'Ò 


11 


5 11 


g 


1 




fi 






10 15 


it 


9 


C 








19 























1 15 





19 19 




10 





22 17 


9 


11 





20 


( 












6 





2 


8 
















71 





























2 "i 


8 


1 à 


il 



Shiskan 

Twbert 

Whiting Bay 

Carradale, <fcc 

Qiglta 

Islay. 

Ron-more 

Kilchnman 

Kildalton, Ac. .... 
Killarrow, &c 

Portnahaven .... 

Lorn. 

Appin, &c 

Ardchattan 

Glenorchy 

Kilbrandon, &c. . . 

Kilninvei- 

Mutkairn 

Oban 

Kilchrenaii- 

Mull. 

Ardnamurchan .. . 

Coll 

lona and Ross. . . . 
Kilninian, &a .. .. 

Stiontian 

Tobermory 

Torosay & Salen . . 

KUflniohsn 

Morven 

I'yree 

Stirling. 

Alloa — East. 

West 

Alva 

Batinockburn ■ . . • 
Clackmannan .... 

Dennv 

Dollar 

Dunipace 

Gargunnock, &c. . . 

Larbert 

St. Ninian'f 

Stirling— Mary kirk 

North 

South 

Tullibody 

Airth 

Cambusbarron . . . - 

Dunblane. 

Balquhidder 

Bridge of Allan . . . 

Bucklyvie 

Callander 

Dunblane 

Gartmore 

Kilmadock 

Kippen 

Norrieston 

Tillicoultry 

Dnnkeld. 

Auchtergaven .... 

Blair-Athol 

Burrelton 

Cargill 

Clunie 

Dalgnise ) 

Strathbr.ian J 

Dunkeld 

Kirkmichael 

Lethendy, &c 

Moulin 

Struan 

Breadalbane. 

Aberfeldy 

Ardeonaig 

Fortingall 

Glenlyon 

Kenmore 

Killin 

Lawers ... ■ 

Logierait 

Strathflllan 

Tumrael Bridge .. 
Aviulree 

Perth. 

Abernethy 

Arngask 

Col I ace 

Dunimrney 

Bn-ol 

P organ d en ny .... 

Kinf'uiins 

Logiealmoud 

Meihveu 

Perth — Knox's. . . . 

Middle 

St Leonard's ... 

St. Stephen's.... 

West 

Pitcaii ngreen .... 

Scone 

Stanley 

Auchterarder. 

Abcruthven 

Auchterarder 

Blackford 

Braco 

Comrie 

Crieff 

Dunning 

Madderty 

Monzie 

Muthill 

Dunfermline. 

Aberdour .... 

Carnock 

Cuiruss 



Sustej.ta- 


Ed u en 




Forelp 




Jewish 


tion 




tion 




Missions 


Mission 


fuml. 


Fund 




FuncU 


Fund. 


£ 9. 


d. 


£ 


8. 


tl. 


£ ». 


d. 


£ a. d. 


7 'i 


6 














6 8 










17 


10 


1 is 


11 3 











1 1 


(1 


1 16 


i<i 8 


6 


3 


15 





4 15 





4 14 6 


7 l) 














12 


So 


3 












11 15 


8 2 














15 10 


5 4 

















15 


















4 10 


6 














•2 10 

















2i 6 















15 


4 ÌÒ 


3 














9 2 


6 












1 2 6 


5 6 


10 














17 


18 2 














4 


10 











2 4 







22 16 















4 


9 Ò 








's 


6 






1 15 


14 13 


:i 












5 5 6 


11 7 








'3 









14 


4 5 















4 


8 10 


11 












1 15 


5 16 


4 












13 
















10 


106 9 


7 


1 


ii 


7 


20 Ì5 


9 


28 


22 15 


ti 





1 


1 






3O0 


9 8 


3 








1 'Ò 




1 14 












1 3 


4 


10 


19 3 











3 4 


6 


8 
















6 *5 


6 ii 











2 19 





1 16 


23 8 


4 












2 'il 


17 '5 

















10 16 


10 












1 jo 


3 16 
















13 


5 (1 















14 


5 10 















17 9 


10 

















5 15 


2 














9 Ì9 















6 9 


2 S 















1 12 


2 15 


4 








1 ìh 


11 


Ì5 


16 4 


4 








2 2 


3 


6 


46 17 


(1 












14 6 
















12 3 


30 'Ù 


V 












i'i 1 


4 Ì9 


2 












18 3 


2 17 





1 


Ò 




14 


6 




5 14 


7 








10 


1 2 


9 


1 ii 10 


5 13 


2 








2 14 


9 




7 








3 








2 


9 4 















2 15 


3 'è 


1 












8 


4 2 














10 










s 


15 15 




9 

















26 


1 , u 










ù 4 






97 fl 














10 4 5 


11 17 














2 15 


H lfi 


lfl 


- 


9 


10 


•• 




2 




n 






10 


1 1 


* 


1 14 


6 3 


e 








2 4 





2 8 


15 










6 





4 10 


8 7 


6 





'i 


7 


2 2 





2 11 


5 5 


11 








1 9 





3 4 


6 6 











4 14 


(1 


6 16 


20 9 


10 








7 16 


6 


7 3 6 


3 7 


2 








1 7 


3 


1 10 11 


3 7 

















13 11 


3 





B 









i °i 10 


11 


7 








2 'ii 


11 




6 9 10 





I 


10 


1 


6 


1 1 


fi 17 


8 





S 


4 






15 


11 8 


e 





3 








1 



Ounfi'rmline— 

Abbey 

North 

St. Andrew's. . . . 

Saline 

Torryburn 

lulllallon 

Kinross. 

Cowdenbeath 

Foasaway 

Kinross 

Lassodie 

Orwell 

Portmouk 

Stratbmiglo 

Kelly 

Kirkcaldy. 

Burntisland 

Dysart 

Ka<t Wemyss 

Kennoway 

Kinghorn 

Kinglajsie 

Kirk catdy — 

Abbotsball .... 

Dunnikier 

Invertiel 

Kirkcaldy 

l'athhead 

Leslie 

Leven 

LocliRelly 

Markinch 

Buckhaveii 

Qulatown ., 

Cupar. 

Alidie & Newburgh 
Aucbtermuchly .. 

Ceres 

Collessie 

Cupar 

Dairsie 

Falkland 

Flisk and Crlech.. 
Kettle and CulH.. 
Logie and Gnuìdrj 
Monirnail 

St. Andrews. 

Anstrutlier 

Cambee 

Crail 

Elie 

Ferry-Port 

Porgan 

Largo 

Leucbars 

St. Andrews 

Stratbkinness .... 

Meigle. 

Alrlie 

Alyth 

Blairgowrie— Fiitt 
South 

Coupav-Angus .... 

Cray 

Gleui-la 

Meigle 

Newtyle 

Rattray 

Porfar. 

Aberlemno 

Ounniclien 

Forfar— Firat 

Eaat 

Kinneitles 

Kirriemuir— North 

South 

alemus 

Dundee. 

Abernyte and Itait 
Broughty-Ferry— 

East 

West 

Dundee— 

Albert Square . . 

Bonnet Hill . .. 

Chalmers' 

CliapelBhade. . . . 

Duduope 

Hilltown 

M'Cheyne 

St. Andrew's.... 

St. David's 

St. John's 

St. Paul's 

St. Peter's 

Wallacetown . . . 

Wellgan 

Wllltson 

Llff 

Locbee 

Longforgan 

Mains 

Mouillcth 

Do. South 

Monikie 

Tealing 

Wilson Temlorial 

Brechin. 

Brechin— 

East 

West 

Craig 

Edr.ell 

Lochlee 

Logicpert 

Marvtown 

Mcnmuir 

Moutrnso — 

St. George's .. 



Sustenta 
tion 
Fund. 



7 18 

8 12 
3 8 

a 9 



8 10 

17 6 

7 14 11 

7 10 

5 4 

3 9 6 

4 7 
3 



18 9 
In 
6 10 



16 
39 
20 16 
5 9 
10 18 
10 16 
10 1 



( 2 11 
22 12 E 
6 3 4 



10 13 7 
1 17 6 

6 



4 3 
6 11 
14 19 



28 12 2 
15 3 11 
7 15 8 



14 7 5 

35 6 lo 

11 6 8 
24 13 b 

12 6 
21 15 1(1 
86 15 2 
24 1 8 

8 14 9 

7 16 9 

31 9 

10 '2 9 

91 13 5 



23 6 
10 16 
1 1 



51 10 
6 17 
4 10 



5 9 10 
7 11 



Educa- 
tion 
Fund. 





10 



10 11 

9 6 
2 4 



Foreign 


Jewish 


Missions 


Musi 




Fund. 


Fund. 


£ a. 


rt. 


£ 1. 


rf. 






8 









1 









2 


11 






4 9 









16 









2 


II 






16 









ii 









2 15 









16 


4 






'3 


(| 






2 14 


9 






1 









1 









14 









10 





1 18 





2 4 









1 








17 'Ù 





4 3 


9 


3 6 









1 

















10 


II 


3 1 








1 





10 









1 "0 





10 12 


9 


9 'ii 





3 12 


6 












" 






• • 








1 12 


6 






4 


11 






1 ÌÙ 









8 2 





3 18 


4 


3 10 




5 15 


5 


8 









1 








] 4 


6 


12 3 





6 








1 3 


6 






5 Ì3 


3 


6 13 10 










2 8 


lo 


1 ia 


10 


1 7 


6 






1 iò 









1 





s 'è 


9 


6 ÌÒ 









2 5 





1 ill 









2 7 


(■ 


1 "i 


(1 


2 1 




1 5 




1 18 





1 12 


6 






1 13 









12 









11 


|i 






1 Ò 





2 6 


6 


1 









6 








2 1 









7 









4 10 l'i 


3 19 


1 










8 'è 





5 ill 


6 










10 'ò 









9 









2 11 








12 









3 Ì5 


1 


] is 


10 


1 7 


(. 






3 4 


1 






ii 









1 5 


II 






4 5 





3 13 


9 










7 


6 


7 17 11 


4 


ii 






7 12 


6 






1 S 




3 


6 


8 


e 


111 12 


8 


9 'Ò 





4 19 


9 


2 12 









1 





4 6 


11 


3 3 






February 1, 1875.] 



THE FREE CHURCH OF SCOTLAND MONTHLY RECORD. 



Montrose— 

tit. John's 

Bt. Paul's 

Arbroath. 

Arbirlot 

Arbroath — Fast . . 

High Btreet 

Inverbrothock . . 

Knox's 

Lndyioan 

Burr? 

Carmylic 

Carnoustie 

Colliston 

Friocklieim 

Inverkeillor 

Tanhride 



Fordoan. 

Henholm 

Mervie 

Fettercniru 

Fordoun 

Glenbervie 

Klnneir 

Laurencekirk 

Muryldrk 

Si. Cyrus 

Stonehaven 

Aberdeen. 

Aberdeen — 

lion-Accord 

East 

Ferry hill 

Gaelic 

Gallowcate 

Gilcomston 

Grevfriars' 

High 

Hnlhurn 

John Knox's . . . 

Mariners' 

Melville 

North 

Old Abeideen... 

Riitherf.ird 

Ruthrleston . ■ ■ 

South 

St. Clement's ... 

Trinity 

Union. 

West 

Woodside 

Bancli.-Devtnlck.. 

Itellielvie 

Blackhur 

Oulw 

Durrii 

t>yce 

Kingswells ....... 

jMaryculter, &c. .. 

(NewhiNs..,. 

Peterculter 

Skene 

'forry 

Kincardine 
O'Neil. 

Ahovne 

Iìallnter 

Banchory-Ternan . 

iiraemar 

CI uny 

Ciathie 

Cromar 

Echt 

Kincardine O'Neil 
Lumplinnan ■ . 

Midmar 

Struct, an 

Tarland 

Alford. 

A 1 ford , 



l.l'.ir 



Keig A 'i'ough . . 
Kinneihmont. . . 
Lenchel-Cusiinie 

Towie 

Rhvnie 

Stralhdon, &c... 

Garioch. 

Ulalr.lalT 

Culsalmond 

Gurtocli 

Inscli 



ale 



Kemnny . 

Kininre 

Leslie & Preinliay 

Oyne 

Uayne 

Ellon. 

Cruden 

Ellon 

Foverau 

Metlilic 

New Machar 

Old MeUrmn .... 

Slaina 

Uduy 

Deer. 

Clola 

Fraserburgh ..... 

Longside 

New Deer 

New Piinligo 

Ol.l Deer 

I'etcrlipnd 

Territorial .... 

Pitshuo 

Rathen 

Stricben , 

tit. Fergus 

N«w Aberdour ., 



Sustenta- 


Educa 




Foreign 


Jewish 


tii'ti 




lion 




Missions 


Mission 


fund. 


fund. 




Fund. 


f und. 




£ i. 




£ >. 


<f. 


£ j. d. 




E «. 




33 4 


8 


1 16 


6 


14 4 1 




i 10 




9 13. 


11 






4 1 1 


2 15 




6 8 


9 






2 ÌJ 9 


1 7 




18 


11 






2 15 




1 10 












5 9 5 




1 6 




1« 1 


f. 








9 2 




ao 7 


8 


5 


4 


12 3 5 








la 3 


8 






1 14 2 




) 15 





n 14 


1 














31 18 


3 


'5 





2 17 4 




4 h 


6 


4 8 


1 


U 5 


9 






1 




In 12 


2 






2 6 




2 7 


6 


5 14 


8 














32 16 


7 


'9 





3 13 


3 





1 id 


3 









°s 




8 17 


3 










1 In 


l) 


6 13 


|j 






2 '5 2 




1 2 





6 18 








1 2 10 




10 


(I 


3 3 


J: 
- 














12 9 




Ò 


10 






2 ii 





11 15 


7 






iu 9 




10 


II 


11 17 


6 






17 4 


1-5 


II 


Ì0 4 


6 








3 


(i 




25 9 


8 








10 11 10 


52 9 


4 










7 IS 




13 











11 5 


II 


10 













10 





12 10 













2 


(i 


15 8 


6 








1 


II 


J2 10 



























3 




]0 11 


9 






4 


1 14 




10 16 


2 










1 10 


11 


10 9 


6 










1 7 


(1 


12 ]7 


11 










1 





13 11 









i'i s 


3 15 





9 









2 u 




1 





10 17 













1 3 


11 


14 10 













1 5 


II 


70 4 


8 








10 




72 "» 


9 


11 8 


6 




45 





6 17 


tj 






2 Ò 


14 


6 


193 11 


in 






43 6 9 


26 


(1 


11 10 


11 


'i 


5 




1 5 


9 














9 10 


11 


6 Ì5 









5 1 


10 

















9 8 


I' 


10 3 


1 






5 14 


15 


CI 














5 4 


a 


4 ii 


2 














12 14 


8 






1 i 4 




1 io 


11 


6 4 


9 














20 8 


1 


ii 


10 


4 "l 10 




1 1 


1 














17 


6 


12 '2 


9 






5 1 




1 7 


Ii 










5 I) 








8 Ì7 


1 


10 


3 


11 9 




is 





6 "0 









18 4 




ii 


















1 "e 





5 16 


. 9 














4 8 in 














in 11 


1. 










'5 


(i 


6 8 


6 














4 19 


'6 











7 11 


4 11 


6 














8 9 





'0 


6 


2 ii 9 




1 12 





21 15 


1 






2 11 4 




1 10 


11 


13 9 













2 10 


(1 


11 10 













14 


111 


8 7 


6 










1 5 


11 


5 1 


li 














3 1 


1 






17 7 








13 

















9 9 


6 










1 3 





4 1 


4 














3 19 


2 














9 13 








1 19 ( 




id 





9 3 


11 










16 





11 8 


9 










2 





20 













4 


II 


40 14 


6 






2 Ì8 2 




1 10 


II 


5 













12 


II 














1 


11 


7 "0 


9 














9 10 


9 










5 Ò 


1) 


8 2 


e 










8 


(1 


4 10 


t 










6 


7 


2 16 


! 










1 5 





4 12 


K 






3 3S 




1 a 


6 











Turriff. 



mblade . 
Forglen ... 

Forgue 

Fyyie 



Macduff 

Monquhitter 

1'urriIT 

Newbylh 



Sustenta 
tion 
Fund. 



Fordyce. 

Banff 

Boyndie 

Buckie 

Cullen 

Deskford 

Enzie 

Ordiquhill 4 Old. 

Portknockle 

Portsoy 

Fordyce 



Strathbogie. 

Bollie 

Botriphnle 

Cairnie 

Gartly 

Glass 

Grange 

Huntly 

Keith 

New Marnoch. .. . 
Itothieinay 

Abernethy. 

Abernethy 

Alvie 

Cromdaie 

Ihnhlll 

Kingussie & Insh. 

Kirkmicbael 

Uggai 

Aberlour. 

Aberlour 

Boharm 

[nveiavon 

Kuockando 

Mortlacb 

Rothes 



Elgin. 

A Ives 

Burgbend .... 
Elgin- High.. 

youth 

Garmouth. . . . 
Hopeman 
Lossiemouth . . 
Piuscnrdeu . . . 
Urquhart 

Forres. 

Dallas 

Dyke 

Edlnkillie 

Forres. ...... 

Kinloss 

Rafford 



Inverness. 

Daviot 

Dores and Bona.. 
Inverness— East . 

High 

North 

Queen St. 

West 

Kiltnrlity 

Kirk lull 

Moy 

Petty 

Stiatherrlck .... 
Slrathglass, &c. 

Nairn. 

Ardclnch 

Ardersier 

Auldearn 

Cawdor 

Croy 

Nairn 



15 16 4 

G 6 10 
1 10 

7 

3 Ì9 



21 13 11 
11 19 4 
10 16 M 
9 10 



25 1 

8 

15 Ì3 



6 4 9 
5 13 4 



21 19 
13 19 1 
6 4 6 



4 9 5 
4 7 11 

10 'd 8 
8 
27 



20 
43 13 
36 1 



Chanonry. 

Avoch 

Cromarty 

Fortrose 

Killearnan 

Knockbaiii 

llesolis 

Dingwall. 

Alness 

Dingwall 

Fodderty & Contln 

Kilmornck 

Kiltearn 

Marvburgh 

Strathconan 

Strathgorve 

Urquhart 

Oiray 



Tain. 

Edderton 

Fearn 

Invergordon .... 
Xilmuir- Easier . . 

Kincardine 

Logie-Easier 

Nigg 

Rosskeen 

Tail 

T11 r hat 

Croick 



10 

38 7 

6 19 3 

8 18 2 

35 17 9 

12 2 6 



Educa- 
tion 
Fund. 



6 11 
6 3 



Foreign 
Miisiuns 
Fund. 



£ s. 1 

1 id 

2 5 



Jewish 
Mission 
Fund. 



11 12 
1 19 



2 12 : 

1 5 
Ì2 

4 '2 : 

2 Ì5 



4 15 (i 
10 
2 13 



10 
3 Ì7 6 



£ « 


I. 


1 i? 





7 


(1 


3 





14 


IJ 


1 'Ò 


4 


7 





1 4 









2 





1 2 





2 7 


3 


1 5 





10 





1 







1 10 




11 


9 


1 7 


5 


14 





2 6 





2 7 


7 







13 


6 


1 10 





14 





Ì9 


8 


ii 


6 


1 15 





2 





1 15 





6 5 





1 id 


• 


2 'ò 









2 15 





1 14 


4 


1 ii 





2 10 





4 Ì4 


1 


12 8 


8 


5 






Dornoch. 

Assy nt 

Clyne 

Creich 

Dornoch 

Golspie 

Helmsdale 

Lairg 

Kog&rt 

Rosehall 

Stoer 

Kildonan 



15 

1 12 



2 12 
8 
1 



Tongue. 

Altnaharra 

Durness 

Eddracbillis.... 

Fair , 

Kinlochbervle .. 
MelneBS & KrrlboU 

Strathy 

Halladale .... 
Tongue 



Sustenta- 
tion 
Fund. 



14 16 
■47 10 
18 4 



8 12 

9 Ò 



Caithness. 





31 





(1 




9 


18 


6 




20 










12 








'9 























20 


'0 













Olrig 


5 


'6 





Pultneytown 


22 


19 


9 




33 








Thurso— First 


62 


12 


1 


West 


18 








Watlen 








Westei dale .... 1 


13 


"a 


9 


Halsary J 


21 










15 









Do. Gaelic .... 

Lochcarron. 

Applecioss 

Coigach 

'Gairloch 

Glenelg , 

Glenshlel 

Lochnlsh, Ac , 

Lochhroom 

Lochcarron 

Plockton 

Poolewe 

Shieldag , 

Abertarff. 

Ballabulish, &c. .. 
Fort-Augustus, 4c 

Fort-William 

Glen -Urquhart . .. 

Kllmalie 

Kitmonivaig, &c. . 
A rasa ig 



Skye & Uist 

Bracndale 

Carinish, Ac. •• . 

Duirinish 

Harris 

Kìlmuir ' 

Steuscholl 

North Uist, &c. - 

Portree 

Ransay 

Sleat 

SiLjzort ■ 

South Uist, &c. . 

Strath, &c 

Tarbert 

Boreray & Bemera 
Small Isles .... 
St. Kilda 

Lewis. 

Back 

Barvas 

Carloway 

Cross 

Knock 

Lochs 

Sioinoway .... 
Uig 

Orkney. 

Blrsay 

Deerness 

Evie \ 

Rendall J 

Firth 

Harray, &c 

Holm 

Kirkwall 

N. Iloimld*huy . - 

Orphir 

l'a pa- West ray . . 

Rousay, &c 

Sanday 

St. Andrews.... 

Stronmess 

Sanday Station 
S. Ronaldahay . . 
Slennia 



Shetland. 

Conningsburgh . 

Delttng 

Dunrossness . . . . 

Fetlar 

Lerwick 

Oust 

Walls 

Weisdale. ....... 

Yell 

QuarjT, &6 



13 8 1 
52 12 



32 14 
17 *0 



24 1 5 
12 6 10 

5 ÌÒ 
4 16 9 

6 "Ò 



Ed u ca- 
tion 
Fund. 



Foreign 
Missions 
jTund. 



10 
4*0 



JOHN MACB0NALD, Gen. Treasurer. 




IOMRADH AIR GRA OBES GA OILEADH AN T-SOISGEIL LEIS AN 

EAGLAIS SHAOIR. 

AIR A CHUR A MACH UAIR 'S AN RA1DH. 



Air. 2 ] 



APRIL 1. 1875. 



[A' Phris, Sgillinn. 




IOMRADH AIR CRAOBHSGAOILEADH AN T-SOISGEIL LEIS AN 

EAGLAIS SHAOIR. 
|gf|HITHEAR a' mhòr chuid de na tha ri aithris mu obair na h-Eaglais Saoire o 
cheann ràidh arms na leanas. Ach tha aon ni ri innseadh a tha sinn a' creidsinn 
a bhitheas clro taitneaclr le luchd-aiteachaidh na Gaidliealtaclid 's a bhitheas e le 
slùagh eile *s an fir. Clruala iad uile mu Dhr DaibEidh Livingstone no Mac an 



Leigh, mar a theirear ris 's a chainnt so> a fhuair bàs ann an Africa o cheann faisg air da 
bhliadlma. Bha an duine ainmeil so de theaglacb Gaidhealach ann an Eilean Ulabba, air 
taobb siar Mhuile. Bha a sheanair am blàr Chulfhodair leis a' Phrionnsa. Bu duine 
comharraichte e f'hèin — fìùghail, fearail, foghluimte, agus fior dhiadhaidh. Chaifh e a' chuid 
a b' fhearr d' a là a' rannsachadh 's ag iarraidh eòlais air dùtbchanna dorcha meadhoin 
Africa, le sùil ri dà ni, craobhsgaorleadh an t-soisgeil, agus an tràillealachd thruagh mliaslach, 
reic 'us ceannach dhaoiue mar na h-ainmhidhean, a tha 'n a chleachdadb am measg an 
t-sluaigh, a chur fodha. Co nach cuireadh leis 'n a run ? Ach dh' ioc e air an oidhirp le a 
bheatha. Tha e nis a' mealltuinn duais na 's airde na 's urrainn daoine a thabhairt da, ach 
cha b' airidh gu 'n rachadh 'ainm no a shaothair à cuimlme. 

Thainig e stigh air inntinn Gaidheil chliuitich eile, Dr Seumas Steuart, ministear an 
Africa mu dheas, agus mac bràthar do Mhr. Steuart a bha roimhe so 'n a mhinistear ann an 
Sgireachd Mhichaeil an Siorramachd Pheairt, gu 'm buincadh Teaehdaireachd-soisgeil a chur 
gu meadhon Africa mar chuimhneaclian air Mac an Leigh mòr, agus gu' n tugadh iad Living- 
stonia mar ainm air. Tha so nis air a chur air seòl, agus cha robh bu mhò rinn a chuid- 
eachadh ris na an Gaidheal fmghail ud eile, Dr Duff. Tha dithis dhaoine uailse diadliaidh, 
aghartach, fear diubh 'n a chaiptean luinge an Cabhlach mòr Bhreatuinn, air iad fhèin a 
thairgseadh chum cuideachadh ann an ceud thoiseach na h-oidhirp, tha an t-àite air a roghn- 
achadh, agus cha-n fhad gus am falbh na teachdairean. 

Tha an Eaglais Shaor a 'dol air cheann na h-oibre a tlia an so Tha àite 'us àite an Africa 
mar tha far am bheil a teachdairean a' saotbiachadh, ach tha i a nis a 'toirt ionnsuidh air 
dorus eile fhosgladh chum an soisgeul a leigeadh a stigh air an t-sluagh bhochd, shàraichte 
ud. Tha an Eaglais Phresbitereach Ath-leasaichte a 'dol maille rithe 's a chùis, agus tha iad 
eadorra air an guallainn a chur ri deich mile puinnd Sasunnach a thional mu choinnimh an 
aobhair, agus tha a' nihòr chuid de sin air a ghealltuinn mar tha. Gu 'm b' ann a rachadh leis 
an obair bheannaichte so gu mòr. Leanadh sluagh an Tighearna iad le 'n ùrnuidliean, agus 
deanadh iad gleachd làidir aig cathair nan gràs, ag iarraidh gu 'n tigeadh an là le cabliaig 
's an lion glòir an Tighearna Africa dhoreh, thruagh, a tha nis mar gu 'm bitheadh e 'n a 
ifrionn air an talamh do na tha a' chomhnuidh ann. 



PRINTED BY JOHN GREIG AND SON,] [3 BROWN SQUARE, EDINBURGH. 



IS 



EAGLAIS SHAOR NA H-ALBA. 



[April 1. 1875. 



A' GHAELTACHD AGUS NA H-EILEANA. 



AtH-BHEOTEIACUADU ANN AN TlRlDU. 



Tha fìo9 aig na Gaidheil gu 'ra bheil Buidheann, 
no Committee, le Ceann-Suidhe freagarrach air a 
chomharraohadh le Ard-Chlèir ar n-Eaglais chum 
cùram a ghabhail de na cearnaibh Gaelach anns 
nach 'eil aodhairean air an suidheachadh, ionnus 
gu 'm biodh focal maith na beatha air a fhrithealadh 
dhoibh ; agus cba bheag an cùram e, ma bheir sinn 
fainear farsuingeachd na dùthcha, aireamh nan 
eilean, ngus cho sgapta 's a tha 'n sluagh. Ged is e 
dleasdanas luchd-saothraeh' a 'm fion-lios an Tigh- 
earna saothrachadh gu dian 's gun stad, ma tha iad 
'faicinn toradh an saothar no nach 'eil, gidheadh 
tha e 'na mhòr mhisneachd an saothair a bhi air 
aideachadh gu follaiseach leis an Tighearn. 

A reir sin, tha s'mn le mòr thaitneas, a' toirt na 
litreach so a leanas, o aon de mhinisteaian lie, gu 
h-àraidh mu 'n ath-bheothachadh a thòisich re na 
bliadhna' 'chaidh seachad, agus, mar tha sinn a' 
tuigsinn, a tha 'dol air aghaidh fhathast ann an 
Tiridh " iosal an eorna," mar theirtear ris an 
eilean 's na laithibh o shean : — 

" Mannsa Shaor Plwrt-Elein, lie. 
an t-ochdamh la de Deer. 1874- 

" An t-Ollamh MacLachlainn, — Bu mhiann 
leam cluinntinn am bheil dòchas 'sam bith gu 'm 
faigh sibh na tha feumail airson 'n Endowment 
Scheme agaibh, ma 's cruinnich an ath Ard-chlèir. 
Tha mi dearbhta na 'm b'eol do mhuinntir nàdur 
agus farsuingeachd, 'suireasbhuid bean nan cearnaidh- 
ean as leth 'm bheil sibh a' tagradh, gur h-aith- 
ghearr 's gur cridheal a fhrithealadh iad dhe 'm 
maoin chum na criehe tha n'ur n'-aniharc. Tha 
aobhar na h-Eaglais Saoire n ar n-eilean fein (lie) 
gu mòr air a bheothachadh le sùil ri duine òg 
cliuiteach a bhi 'n uine ghoirid air a shuidheachadh 
mar mhinistear ann am Portnahamhain, agus sin 
mar thoradh 'ur n' oidhirpean fèin. Tha taingealachd 
an t-sluaigh do ar n-Eaglais, agus dhuibh fein 's 'm- 
Committee mar innealan na h-Eaglais na 's mò na 
dh' f heudar chur an' eainnt. Tha iad a' faireachadh 
ged bha mòr fhoighidin aca ri ehleachdadh, agus sin 
am measg mhòran aobhar mi-mhisnich, gu bheil 
an gràdh do 'n Eaglais Shaoir a nis air aideachadh 
air dhoigh a tha ga 'n lionadh le taingealachd agus 
mòr mhisneach. 

" Bha bròn orm, nach b' urrainn domh, a reir 'ur 
n iarrtuis fein 'dhol a ris a dh' fhaicinn muinntir 



Thiridh. Acb o 'n bha mi 'n sin, bha litrichean gach 
seachduin 'a giùlan iomraidh ro thaitnich air an 
obair gràis tha' dol air aghaidh na 'm measg. De 
na cearnaidhean uile far nach eil ministearan 
suidhichte fhathast, tha mi 'meas gu 'm buin a' 
cheud àite ann an aire 'ur Committee agus ann am 
fialaidheachd chairdean ar n-Eaglais do Thiridh. 
Bha 'n sluagh gu mòr air am misneachadh leis na 
teachdairean ùrramach a chuireadh leis an Ard- 
Chleir do 'n Eilean rè foghair 1872, agus mar an 
ceudna le sùil ri Tigh - aoraidh fhaighinn air a 
thogail. Tha e fior naeh 'eil luchd-leanmhuinn na 
h-Eaglais Saoire cho lionmhor s' ann an cuid eile 
dh' àitibh, ach an t-àite th' aig an Eaglais Shaoir ann 
an gràdh an t-sluaigh, agus am muinghinn innte, 
agus &in gu h-àraidh tre shaothair luchd-teagaisg 
Comuinn nam boiiionnach uasal ann an Duineidin, 
cha 'n urrainnear a thuigsinn, ach leosan a mhàin 
tha gu mean-eòlach air an t-sluagh agus air an tir. 
Tha sluagh na tire 'n aireamh ma thri mile (3000), 
agus tha 'n dèigh, aig an àmsa, air teagasg agus 
orduighean diadhaidh, anabarrach. Tha an t-Urr. 
Mr. Caimbeial à Ardnamurchan an sin an dràsda, 
agus tha meas mor ac' air a shaothair. 

" Airson iomadh aobhair dh' fhaodtadh a'bhliadh- 
na-sa, bhi air a h-ainmeachadh mar bhliadhna na 
teachdaireachd (the mission year) ann an Alba. 
Tha Teachdaireachdan ura air an cuir air chois, 
agus tha Mi$sionan ar n-Eaglais fhèin 'a nan 
Eaglaisean uile, aig a' bhaile agus an cèin, air an 
ùr-neartachadh. Agus 's cinnteach ri leithid a 
dh' àm, nach bi obair chudthromach 'ur Committee 
fein air a dearmad. 'Se tha gu sònruichte feumail, 
agus gu h-araidh 's a' cheud àite, gu 'm biodh na 
co-thabhartasan (contributions) feha air an cur a 
steach thugaibh gu mòr air am meudachadh n' an 
aireinih agus nan shim, 'chum 's gu 'm biodh àitean 
bnchd, uireasbheach, air an deanamh cinnteach de 
mheadhonan nan gràs le Endowment. Tha ann 
an Tiridh tighean-sgoil dh' fheudtadh bhi air an 
cur gu buil car ùine, mar stationan searmonachaidh. 
B' urrainnear tigh freagarraeh airson Mannsa fhao- 
tainn air mhàl, agus dh' fheudtadh gach ni chur 
air chois tha feumail chum na thigeadh gu h-aith- 
ghearr gu bhi na cho-thional mòr, a mhàin na 'm 
faightear mile punnd Sasunnach mar Endowment. 
Tha e cruaidh orm creidsinn nach cuireadh ar 
rnarsanda prionnsal agus cuid eile, tha 'gabhail 



April 1. 1875.] 



IOMEADH AIR CRAOBHSG AOILEADH AN T-SOISGEIL. 



19 



uiread de chùram ma leas spioradal na Gaeltachd 
agus nan Eilean, a steach thugaibh na tha feumail 
chum na criche so, airson nan cearnaidhean uile 
'tha n' ur n' am hare, gu h-àraidh airson Tiridh, 
anns am bheil an Tighearna 'g oibreachadh air 
mhodh coglùrmhor, a mhàin na 'm b'aithne dhoibh 
uireasbhuidhean an Eilein sin. Ag earbsadh gu 
: n crhinear 'ur n-oidhirpean leis an t' soirblieas tha 
iad a' toilltinn, agus gu 'm bidh Tiridh abaich airson 
ughdarrais an ath Ard-Sheanaidb fhaighinn gu 
gairm a thoirt do mhinistear. — Is mi, &e., 

" Alasdair Lee." 

Trid a mheadhonan fein tha an Tighearn 'tionail 
a stigh taghadh nan gràs d'a rioghaehd anns gach 
linn. "Is ann o eisdeaehd a thig creidimh, agus 
eisdeachd tre fhocal Dè.' Ach deir an t abstol 
ceudna, " Cionnus a chluinneas iad gun searmon- 
aiche"? A nis 's e so an doilgheas a thaobh nan 
Eileanan, eadhon cho deacair 's a tha e, ministeirean 

fhaighinn air an suidheachadh annta, do bhrigh 

bochdainn an t-sluaigh. 

An " Endowment Scheme." 
'S i crioch araidh 'n Endowment Scheme, air am 
bheil Mr. Lee 'deanamh iomradh 'na litir, a' chùis 
chruaidh so a leasachadh, air dhoigh 's gu'm b ; 
urrainnear ininistear a shuidheachadh ann an 
àite cosmhnil ri Tiridh, a dlV aindheoin cho tearc 
an àireamh 's cho bochd an crannchur sa dh' 
fheudas an luehd-àiteachaidh a bhi. Tugeadh ar 
eairdean an ni a tha an so. Chuirteadh air chois 
e leis an Ollamh M'Lachlain, Oeann - suidhe na 
Buidhne Gaidhealaich. Faigheadh esan mile punnd 
Sasunnach airson àite àraidh, no da mh'de mar 
dh' iomrar airson kite gle bhochd. Tha an t-sùim 
sin air a chur a mach gu' skbhailt air riadh. Cha 
bheantar ris an stoc, ach. tha an riadh air a ghnath- 
achadh gach bliadhna as leth an àite airson, an 
d' thugadh e. Le so agus na thionaladh an sluagh 
fèin, maille ri cuideachadli na h-eaglais, cha bhiodh 
cearnaidh 'sa Ghaeltachd, noaoneihaQ, dh' aindheoin 
cho bochd 's a tha e, gun mhinistear suidhichte, 's 
gun chothrom aig gach neach air suidh fo a chrann- 
fìge fèin. 

Agus gabhaidh an ni so deanamh, oir tha uiread 
dheth deanta cheana, agus tha aobhar Chriosd us 
aobhar anaman neobhàsmhor ag agradh gu'm biodh 
e gun dàil air a dheanamh 's an iomlan. A rèir an 
lomraidh thugtadh do 'n Ard-Sheanadh mu dheir- 
eadh, tha ceithir àitcan deug as leth am bheil a' 
bheag no a nihòr air ullachadh mar Endowment. 
Tha tri dhiubh sin agus tha mile punnd Sasunnach 
as leth gach aon diubh. Tha eeithir le cuig ceud 



punnd Sasunnach as leth gach aon diubh. Agus 
tha an còrr le suim na 's lugha. Tha an t-airgiod sin 
uile ann an làmhaibh na h-eaglais agus fò riaghladh 
an Ard-sheanaidh. Is leis an Tighearn an t-òr agus 
an t-airgiod. Cuireadh eairdean Chriosd agus nan 
Gaidheal suas an ùrnuighean gu'm fosgladh Esan 
cridheachan dhaoine gu toirt na tha feumail chum 
na criche cudthromaieh so. 

SGOILEAN NAM BoiRIONNACH UASAI ANN AN DtJINEIDIN. 

Tha Mr. Lee ag ainmeachadh nan sgoilean so 'n a 
litir mar mheadhon àraidh a dh' aidich 's a bheann- 
aieh an Tighearn gu mor ann an Tiridh. Cha ruig 
sinn a leas leudachadh air na sgoilean so dhoibh- 
san am measg am bheil iad air an suidheachadh. 
Tha aon ni cinnteach nach robh ni a 'm beachd 
nam boivionnach uasal a chuir air chois iad, agus 
tha ga 'n cumail suas le uiread de shaothair agus 
de chosdas, ach maith spioradail agus tiomal an 
t-sluaigh, tre theagasg na h-òige ann an eòlas Sgriob- 
tuireal. agus anns gach sgoilearachd a dh' fheudas 
a bhi feumail air an son anns an t-saoghal so — 
ach gu h-àraidh ann an eòlas na firinn mar tha i 
sin againn ann am Biobull Dhia, Dh' aontaicheadh 
sinn am Biobull bhi air a chuir a mach as na tighean- 
aoraidh, cho luath sa dh' aontaicheadh sinn ri e bhi 
air chuir a mach as na sgoilean. Oir ciod e bhiodh 
iad dh'easbhuidh a' Bhiobuill? Cha bhiodh ach'n an 
tighean-casgraidh ananian neobhàsndior na h-oige. 
Ciod e rinn na Sgoilean Gailig 'n am beannacbd 
eo mor an' Gaelreauhd agus Eileana na h-Alba, ach 
focal Dhè bhi air a theagasg annta do dh' aois 's 
oigridh 'n an cànain fèin. Agus tha sinn ag earbsadh 
nach faighear aon Chaidheal 'n ar tir 'bhitheas 
sithichte le foghlum 's am bith d'a chuid cloinne 
sgaraichte o Fhocal Dhè. Da rìreadh buinidh mòr 
mheas a bhi aig na Gaidheil air na sgoilean so 'tha 
'g ullachadh cho suilbhir airson leas spioradail 'us 
tiomail an cuid cloinne, agus 'tha aig an àm cheudna 
'euideachadh an luchd-teagaisg chum na minis- 
trealachd. 

Nach fheudar a ràdh, ann an tomhas, co dhiubh, 
ma chuideachd nam Boirionnach uasal ann an 
Dunèidin 'us Glascho le 'n cuid sgoilean, mar chaidh 
a ràdh roimhe ma chuideachd nan sgoilean Gaidh- 
ealach : — - 

" Bithidh a' chuideachd ud eile 'am sgeul 
Tha 'm Baile Dliunèidin cruinn, 
Tha 'tarraing gach inneal 'us tend, 
A dh' ionnsachadh leughaidh dhuinn ; 
Tha 'd cruinnneachadh airgiod 'us òir, 
O dhaoinibh tha còire, stuaim ; 
'S 'ga chaitheamh le cùram ro mhòr 
Chuir sgoilean gu h-oi-dail suas." 



20 



EAGLAIS SHAOR NA H-ALBA. 



[April 1. 1875 



AN "HOME MISSION." 

An obair 's na bailtibh. mora agus air Galltachd na h-Alba. 



Bha e air ainmeachadh 's an Iomradh ma dheir- 
eadh, gu 'm feumadh an Eaglais Shaor agus Eaglais- 
ean eile bhi aig mòr shaothair agus chostus, mu 'm 
biodh na rugadh agus a thogadh ann am neochiiram, 
maille riusan a thuit air falbh o ghnathachadh 
mheadhona nan gràs, air an togail agus air an aiseag 
chum comunn na h-eaglais faicsinnich. Agus tha 
e 'na aobhar thaingealachd do 'n Tighearna gu 'm 
bheil aig an àm mòr eud, shaothair, agus chostus, 
air an taisbeanadh le mòran anns a chuis so. Cha-'n 
eil idir an tomhas cumhachd is saothair fathasd 
air an nochdadh a dh' fh' eumas a bhi deanta chum 
an obair a thabhairt gu iomlanachd. Ach is maith 
nach 'eil na h -Eaglaisean gu tur 'nan codal mu'n 
chuis, mar bha iad gu mòr 'sa ghinealach a dh' 
fhalbh. 

Am bailtibh mòra mar tha Glascho, Duneidin, 
Dundeagh, agus an lethidibh sin, is i an doigh a 
leanas is trice tha iad a' gabhail chum na h' oibre 
so chuir air a h-aghaidh. 

Tha aon do na cothionalaibh suidhichte fuidb 
riaghladh na cleire a' sealtuinn air cearnaidh araidh 
do'n bhaile anns am bheil mòran dhiubhsan a 
tha dearmad meadhona nan gràs a fhrithealadh, a' 
gabhail cùmhnuidh. Tha 'n cothional suidhichte a 
tuaiasdalachadh teachdaire (mar is trice searmon- 
aiche òg, eudmhor) air son na h' earrainn sin do'n 
bhaile, chum a bhi 'saothrachadh 'n am measg, a' 
gairm orra o theaghlaoh gu teaghlach, g'an tional a 
stigh gu seòmar sgoile no àite farsuing eigin eile gu 
searmonachadh dhoibh — agus mar sin air na h'uile 
dhoigh 'feuchainn re'n aiseag chum uchdna li -eaglais. 
'N uair a tha na h-uircad do ehcudaibh mar so air an 
tional ri cheile, tha an cothional a thoisich a' chuis a' 
faicinn Eaglais air a cur suas air an son, tha teachd- 
aire air a shu dheachadh os an ceann, agus tha 'n 
cothional ùr an sin air a ghabhail a s teach chum 
aireamh agus shoehairean chothionala suidhichte 
na h-eaglais. J ha e trio a' tachaiit n uair a tha 'n 
cothional ùr so a r soirbbeachadh gu'm bheil iad 
fèin a' sineadh air an t-saothair cheudr.a mu earrainn 
eile do'n bhaile, a ghabhtadh roimh mu'n timchioll 
fèin, aaus mar so iad a' taisbeanadh an taingealachd 
airson na rinneadh air an son agus an iarrtus air iad 
fein an caoimhneas ceudna nochdadh mu mhuinntir 
eile. 

Ann am bhi mar so cruinneacbadh ri cheile nam 
fògarach ud, cha 'n 'eil na cothionalan a tha 



'toiseachadh na cuise toilichte le a mhàin searmon- 
aiche a thurasdalachadh chum na h-oibre a chur air 
aghaidh. Tha buill a chothionail fèin g'an roinn 
fèin ann an ordugh, agus a' gabhail earrainn anns an 
obair. Mar so, le bhi 'gairm air na teaghlaichibh, 
'labhairt riu mu 'n anamaibh, g'am fiosrachadh 
'nan trioblaidibh, a' fuasgladh orra na'n eiginibh, 
agus air iomadh doigh a tabhairt caoimhneasan an 
t-soisgeil dlùth dhoibh, tha iad g'an treorachadh 
chum an Tighearna, agus 'gan aiseag chum orduigh- 
eansan. 

Nis cha bu mhisde na Gaidheil ged lemadh iad 
eisempleir na muinntir ud a tha mar sud a' saothra- 
chadh chum 'ur co-chreutairean bhi air an aiseag 
chum chleachdaidhean Chriosdail. Tha ni 's mo na 
stiaoilteadh air feadh na Gaidhealtachd nach 'eil a cur 
cos taobh a stigh eaglais air la tha sabaid, no tigh 
anns am bheil coinneamh ùrnuigh air a cumail air 
latha seachduin, am feadh agus a tha aireamh 
mòran nis lionmhoire nach fhaicear an tigh an 
Tighearna ach a nis agus a rls. Agus is ainmif a 
tha còmhnadh 'sam bith air a dheanamh ri teach- 
daire a chothionail chum an t-olc so bhi air ath- 
lea^achadh. Bu chòir do chairdibh agus do choimh- 
earsnaich an leithid sud, cùram dùrachdach a 
ghabhail ehuin an tabhairt chum meadhona nan 
gràs a fhrithealadh gu riaghailteach, agus nan 
deanadh iad so, rachadh leo anns a' chuid mhòr. 

Tha Dr Blaikie, aon do Phrofessoraibh Dhuin- 
èidin, gu drtracbdach a sparradh air uile bhuill 
chothionala a bhi dieheallach anns an obair so, 
agus gu cinnteach bu chòir do na n' uile saothra- 
chadh 'sa chuis oir cha-n 'eil coir aig neach air 
bith a ràdh mar thubhairt Càin " Am mise fear 
coimhid mo bhràthar." Thugadh mar an ceudna 
na Gaidheil a bhitheas, mar dh' fheumas mòran 
dhiubh dheanamh, 'dol gu bailtibh agus àitibh 
eile gu obair fhaotainu, an aire nach bi iad a 
tuiteam air falbh gu briseadh sàbaid agus dearmad 
air n eadhonaibh nan gràs. Tha eaglaisean agus 
ministeirean Gaidhealach 's na bailtibh mora uile, 
a bhitheas ro thoilichte Gaidhoil a tha nan coigrich 
fhaicinn 's na cothionalaibh aca, agus ged thuiteadh 
do chuid a bhi far nach biodh searmoin 's a Ghailig 
faisg orra, tuigidh iad a' bheag no mhòr don 
Bheurla, agus is fhearr bhi maille ri sluagh an 
Tighearna aig aoradh-san, no bhi caithe là na sabaid 
an diomhanas. Co-cheangailte ri so tha e teachd 



April I. 1875.] 10MEADH AIR CRAOBHSGAOILEADH AN T-SOISGEIL. 



21 



chum ar cluasaibh-ne air a Ghaidhealtachd gu 'm 
faighear corr aon do na Gaidheil a dh' oibricheas air 
là an Tighearna air Railroads agus oibribh eile. Is 
mnslaeh gu *n cluinnte a leithid a bhi 'dol air aghaidh 
idir, acb is buileach maslach agus peacach do 
Ghaidhcil gu 'n aontaicbeadh iad air son aobbar 'sam 
bitb ri àithne naomh an Tighearna niu'n t-sàbaid a 
sbaltairt fuidh 'n cosaibh. 

Tha gnothuch eile co-cheangailte ri saothair na 
h-Eaglais aig an tigh, agus is e so na h-Oilthighean. 
Bha sibh o chionu ghoirid a' deanamh an tionail 
bhliadhail air son an aobhair so. Cha dean an tlr 
an gnothuch gu 'n daoine òg a bhi 'teachd a mach 
airson ministreileachd an t-soisgeil. Is cùis ro 
chudthromach so, agus bu choir do na cothionalan 
agus do shluagh an Tighearna an uaigneas agus 's 
na teaghlaichibh, a rèir 'àithne fèin, a hhi g'ùrnuigh 
ris gu 'n cuireadh esan, Tighearn an fhogharaidh, 
" Luchd-oibre firinneach a mach chum fhogharaidh 
fèin." Tha moran do chothionalaibh na h-Eaglais 
air a Ghaidhealtachd, duilich ri thoileachadh 'n uair 
a tha iad a g' iarraidh teacbdaire. Cha bu mhaith 
gu 'm biodh an sluagh gun gheurbhreitheanas 'sa 
chùis chudthromaich so ; ach na biodh dearmad air 
a dheanamh air an Tighearn aslachadh air son gun 
tog e suas,agus gu 'n cuir e chum, na ministreileachd, 
's gach cearnaidb do 'n t-saoghal, iadsan a dh' 
aidicheas e, agus leis am bi e. 

IOMRADH LE Dr A DAM, 

Granton agus Wardie. 

Tha 'n t-àite so sios ri taobh na mara mu thuath 
air Dunèidin. Tha fhios agaibh gur baile puirt 
Granton, aig am bheil cala mòr farsuing 's am feud 
mòran luingeis a bhi air acair comhla. Tha 'n cùl 
air a dhion o onfhadh a chuain le balla mòr a thog 
Diùc Bhuccleugb mu 'thimchioll. Tha 'm baile 'fàs 
ni 's mò, agus tha mòran do dhaoine chomhnuidh ann 
a tha 'g obair mu Railroads, agus mu na soithichibh 
a bhitheas a' teachd do 'n chala. Tha earrann mhòr 
dhiubh dearmadach air meadhona nan gràs. 

Is e Wardie is ainm do fhearann a tha sinte ri 
cùl a bhaile, mar theidear suas uaithe do Dhuin- 
eidin, agus tha mòran thigh ean air an togail ann 
air son theaghlaichean leis am fearr còmhnuidh an 
sin, no stigh am baile Dhuinèidin. Tha a' mhòr chuid 
do na teaghlaichean so aonaichte ri cothionalaibh 
an Duinedin, ach tba am baile cho fada uatha nach 
urrainn iad feitheamh ach aon uair 'san là. Chunn- 
aic air an aobhair sin cairde do 'n fhirinn, gu 'm 
biodh e freagarrach eaglais a bhi air a cur suas air 
son an àite fèin. Tha e na aobhair mòr thaitneis 
leinn mar Ghaidheil gun robh dithis do'r luchd 



dùthcha fein air thoiseach gu mòr 'sa chùis so. Tha 
cuimhne mhaith aig mòran do Ghaidheil na h' aird 
an Tar agus an Iar Thuath, air Caiptean Graham a 
bhaiomadh bliadhnaair a " Chlansman " agus a tha 
nis air am " Pharos," soithench nan tighean-soluis. 
Agus is aithne do mhòran eile do na Gaidheil, Mr 
Aonghas Ceanadaidh a chaidh 'na dhuine òg a sgire 
Lagainam Bàideanach do Dhunèidin,agus aghiùlain 
e fèin gu cothromach o'n uair sin. Tha e 'na 
thaitneas mdr dhuinn a chluinntinn gu'n robh làmh 
thoisich aig an dithis dhaoine uailse so do 'r luchd 
dùthcha ann an togail eaglais agus an cruinneachadh 
cothionail 's an kite ud. 

Addiewell. 

Ann agus timchioll a' bhaile so, tha àireamh 
mhòr do 'n luchd-cladhachaidh. Thug aon do cho- 
thionalaibh Dhuinèidin (cothional eaglais Bharclay, 
do 'm ministeir Mr Wilson) eaglais iaruinn mar 
thiolaic do 'n àite o chionn bheagan ùine, agus tha 
nis teachdaire gu bhi air a shuidheachadh ann, agus 
tha dòchas ris gun soirbhich le aobhair an Tighearna 
ann an tearnadh sluaigh ann. 

Weuteinch. 

Is earrann ùr' do bhaile mòr Ghlascho so. Tha 
e sinte re taobh na h-aimhne mòire Cluaidh air an 
taobh mu thuath do 'n amhainn agus an Iar air 
Partick. Tha an luchd-àiteachaidh an tombas mòr 
dhiubhsan a tha air an cleachdadh timchioll air 
togail luingeis, agus tha mòran dhiubh nach 'eil a 
dol do dh' eaglais air bith. Thoisicheadh air 
togail aitreabh ann airson eaglais agus sgoilean, 
agus tha aon do na seòmraichibh deas air son 
searmonachadh ann, gus am bi an eaglais fèin air a 
criochnachadh. Gabhaidh an seomar so (300) 
tri-cheud. Tha gach àite suidhe a cheana air a 
ghabhail. Tha (170) ochd fichead agus a deich a 
cheana air rola an luchd-comunachaidh ; tha 
ministear òg a' saothrachadh ann, agus tha e 
'tabhairt cunntas fior ghealltanach air mar tha 
cùisean a' soirbheachadh 'nam measg. Tha an co- 
thional fuidh mhòr choman do Mhr Oswald, aon 
do na h' uachdaianan-iavuinn 'sa choimhearsnacbd, 
agus tha dochas ris gu'n soirbhich an t-aobhar air a 
leithid a dhoigh 's gum bi mòr thoileachas acasan 
a tha 'saothrachadh anns an obair. 

Blochairn. 

Is earrann so do bhaile Ghlascho mur an ceudna, 
ann an earthuath a' bhaile. Tha 'n luchd-àiteachaidh 
suas ri da mhilc dheug (12,000). Tha iad as gach 
àite, agus 'sa chuid mhòr cha 'n 'eil iad a' dol a dh' 



22 



EAGLAIS SHAOR is A H-ALBA. 



[April 1. 1875 



eaglais idìr. Tha 'n cothional aig Mr Wells air 
gabhail cùram doa aite. Thug Mr Seuraas Steven- 
son £500 (cuig ceud punnd Sasunnach) air son 
làrach ann, agus chaidh seòmar mòr a thogail a 
chost còrr 'us mile punnd (£1000.) Tha e coltaeh gu 
'm bheil obair iompachaidh a' dol air a h-aghaidh 
ann. 

POLLOCKSHIELDS. 

So earrann eile do Ghlascho a' luidhe mach mu 'n 
iar dheas do 'n bhaile. Tha a' mhòr chuid do 'n luchd- 
aiteachaidh cothromach 'n an suidheachadh. Cha 
do thogadh eaglais ann fathast, ach tha nis làrach 
ro fhreagarrach air son eaglais air fhaotainn agus 
chuir iadsan 'sa choimhearsnachd mile (£1000) 
cruinn a cheana air son na h-eaglais a tha gu bhi 
air a togail ann. 

DtTNDEAGH. 

Tha 'm baile so 'meudachadh gu mòr ann an 
àireamh a luchd-àiteachaidh, agus ann an saoibhreas 
o thugtadh deanamh eudaich air son siuil shoithich- 
ean agus oibre eile dhe'n t-seorsa sin gu leithid do 
dh' fhoirfeachd ann. Chithear an còmhnaidh mar 
tha baile 'soirbheachadh gu h' aimsireil gu' m feumar 



aire àraidh thabhairt do nithibh spioradail, no bithidh 
an soirbheachadh aimsireil chum cron an àite bhi 
chum buannachd. 

Bha Dr Wilson, aon do mhinisteiribh Dhundeagh 
e fèin car mhòran bhliadhnaibh air ceann an Home 
Mission, agus ehuireadh caochladh cothionalan ris 
an Eaglais 'sa bhaile agus anns a choim nearsnachd. 

BoNNETHILL (CnoC-a'-BhONAId). 

Chuireadh an eothioDal so air ehois le cothional 
Baile-chnuic (flilltown). Tha e ann an earrann 
ro dhòmhail do 'n bhaile far am bheil mu dheich 
mile (10,000) luchd-eomhnuidh. Thainig an co- 
thional air aghaidh gu fior thaitneach. Tha 'n luchd 
comunachaidh suas ri (300) tri-eheud. Tha 'n 
eaglais an ire mhaith làn, agus tha gach ni a' 
soirbheachadh. 

Otergate. 

Tha saothair air a chleachdadh mu'n earrann so o 
cheann bhliadbnaibhair ais. Cha'n 'eile 'soirbheach- 
adh mar mhòran a dh' àitibh eile, ged tha gach gnè 
saothair àbhaiseachairachleachdadh mu'thimchioll. 
Ach thadòchas ris gun teid cùisean ni 's fearr ann 
an aithghearr. 



IOMRADH 

Mu Eaglaisean Chanada, Australia, agus New Zealand, a tha an daimh ri Eaglais 

Shaoir na h-Alba. 



" Thig e nuas mar uisge air an fhaiehe bhuainte, 
mar fhrasan a dh' uisgicheas an talamh " (Salrn 
lxxii. G.) Tha sinn a' cluinntinn gu 'm bheil an 
t-uisge so, a' tighinn a nuas air luchd-àiteachaidh 
Chanada aig an àm so, eho maith agus ann an 
ionadaibh eile. O chionn ghoirid, bha coinneamh 
air a cumail am baile Mhontreal, do 'n goireir, The 
Evangelical Conference — sin ri ràdh coinneamh 
mhinisteirean agus eildearan, gu bhi a' cur air 
aghaidh aobhar an Tighearna. Re na coinnimh so, 
agus gu ceann seachduin an deigh sin, bha coinn- 
eamhan eile airson searmonachaidh an fhocail, air 
an cumail le ministeir do 'n ainm Mr Varley, a bha 
gu mòr air am beannachadh do 'n t-sluagh. An 
deigh so chaidh Mr Varley do bhaile Thoronto, far 
an do chum e mar an ceudna coinneamhan sear- 
monachaidh. Chruinnich mòr shluagh do 'n ionn- 
suidh, agus bha dàsgadh sònruichte na 'm measg. 
Bha sluagh an Tighearna air am beothachadh, agus 
air an ùrachadh, agus peacaich air an èigneachadh 



gu bhi ag ràdh, " Ciod a ni sinn chum gu 'n tearnar 
sinn." O chionn beagan sheachduinean air ais, 
shaothraich ministear do 'n ainm Mr Earl ann am 
baile Yarmouth, ann an Nova Scotia. Thainig 
sluagh lionmhor an ceann a chèile. Thug an 
Tighearn am beannachadh, agus bha mòran air 
an cur ris an Eaglais. Mar an ceudna ann am baile 
Halifax, tha na tighean-aoraidh air an dòmh- 
lachadh le sluagh gach là. Tha am ministear a 
tha 'sgriobhadh mu 'n ghluasad so ag ràdh, "is 
ainmig a chunnaic sinn a leithid do chùram anama 
'measg an t-sluaigh, agus a tha aig an am so air a 
thaisbeanadh." Tha coinnimhean air an cumail 
gach là anns gach eaglais, agus tha an àireamh 
a tha air an dùsgadh a sior dhol an lionmhorachd. 

Tha am Paipeir-naigheachd, a tha air a chur a 
mach leis an Eaglais ann an Canada ag ràdh mar 
a leanas : — 

" Is e ar sochair a bhi 'deanamh gairdeachais, cha 
'n e mhain anns an teachdaireachd a tha 'tighinn o 



April 1. 1S75.J 



IOMRADH AIR CRAOBHSGAOILEADH A*Zi T SOISGEIL. 



23 



dhutbchana coin a thaobh cinneachadh aobhair an 
Tighearna, ach mar an ceudna airson an naigheachd 
mhaith a tha 'tigliinn, o àm gu àm, o chaochlaidh 
earainneau do ar tir fèin. Tha sinn a' cluinniinn 
mu dhusgadh ann am baile Mhitchel, arm an Wood- 
ville, Osgood, agus ionadan eile. Tha sluagh an 
Tighearna air an gluasad suas,agus iomadh aig an àm 
air iompachadh, gu bhi 'dùnadh ri Criosd. Tha an 
dùsgadh so air a dheònachadh trid beannachadh an 
Tighearna air meadhonan coitcheann nan gràs, agus 
am freagradli do ùrnuighean dùrachdach a shluaigh. 
Gu 'n deònaich Dia, gu 'n d'theid an gluasad so am 
farsuingeachd ni s mo, agus ni 's mo ; agus a chum 
so gu 'm bi Spiorad na h-ùrnuigh air a dhortadh a 
mach gu saoibhir oirrne." 

AUSTRALIA. 

Tha Mr Anderson aon do mhinisteirean Mòr- 
Roinn Victoria, a' sgriobhadh mar a leanas : — 

" Tha mor fheuni againn an so, gu 'm faigheamaid 
tuilleadh mhinisteirean ; agus gu sònruìchte o 'n 
Eaglais Shaoir ; o 'm blieil a chuid is fearr, agus is 
dùrachdaich do na ministeirean againn a' teachd." 

Dh' fhosgail Mr Anderson eaglais ùr o chionn 
ghoirid, ann an Warnambool, far a' bheil, tha e 
ag radh, aobhar an Tighearna a' soirbheachadh. 

Tha Mr Taplin a tha 'na mhinistear ann an 
Australia mu dheas, a' sgriobliadh mu thimchioll 
a sbaothar am measg nan daoine borba an sin 
(Aborigines). Tha da fhichead agus a dha dheng 
de luclid comunachaidh anns an eaglais aige ; agus 
cuig deug thar fhicheud diubh so, de na daoine 
borba, a bha roimhe sin air an toirt do iodhal- 
aoradh. 

Tha Mr Davidson a tha mar an ceudna 'na 
mhinistear ann an Australia mu dheas, — a' sgriobli- 
adh gu 'm bheil Oilthigh (" College ") gu bhi air 
a thogail gu aithgliearr, trid fialaidheachd dhaoine 
saoibhir na dùthcha sin. 

Tha dithis dhiubh so a Flu (Fife). Thug fear 
dhiubh deich mile fichead punnd Sasunnach ; agus 
fear eile, fichead mile gu so a dheanamh. Tha an 
" Oilthigh " gu bhi air a thogail ann am baile 
Adelaide, — baile mjr Australia mu dheas. 

NEW Z E A LAND. 

Tha Mr Bruce a tha 'na mhinistear o chionn 
iomadh bliadhna ann an taobh tuath an eilein so, a' 
sior sgriobliadh dhachaidh, airson tuilleadh mhinis- 
teirean. Tha e ag radh nach eagal nach faigh gach 
aon diubh dà cheud punnd Sasunnach anns a 
bhliadhna, agus tigh còmhnuidh ; a tha 'nochdadh. 



gu 'bheil iad deònach agus comasach air ministeirean 
a chumail suas, na 'm faighadh siad iad. 

Agus cha 'n e mhàin sin, ach tha an cunntas a 
tha sinn a' fàotainn o 'n chearnaidh so, a' nochdadh 
gu soilleir, gu 'm bheil aobhar an Tighearna a 
soirbheachadh na 'm measg. 

Tha aon eile de na ministeirean a' sgriobhadh 
mar a leanas. O chionn bhliadhnaichean air ais bha 
an deagh shiol air a chur, gun mhòr thoradh a bhi 
air fhaicinn 'na lorg. Cha robh ach corr reach, a 
nis agus a rithist, air an dùsgadh — sguab an so 's an 
sud mar gu 'm b'eadh, air an toirt a stigh. Beagan 
an deigh so, thàinig an naigheachd mhaith do 'n 
ionnsuidh, mu 'n dùsgadh a thoisich ann an 
Duineidin Albanach, agus ann an cearnaidhean eile 
de 'n tir sin. Air dhuinn so a chluinntinn, thoisich 
sinn air coinneamhan ùrnuigh a chumail. An deigh 
so, bha coinneamhan searmonachaidh air an sòn- 
rachadh, agus air an cumail oidhche an deigh 
oidhche, fad cheithir-la-deug. Tha aobhar a bhi 
creidsinn, nach robh na coinneamhan gun toradh. 
Cha-n 'eil teagamh, nach oil mòran air an dùsgadh 
gu bhi ag radh " ciod a ni sinn " (Gniomh. ii 37). 
Tha sinn an dòchas nach 'eil an so ach earlas, agu. 
roimh-bhlas air tuilleadh beannachaidh, a th'aig 
an Tighearna an tasgaidh do 'n bhaile so {Duineidin 
Otago) agus do 'n tir so gu leir. 

Tha Mr M'Callum, aon eile de mhinisteirean 
New Zealand, a' sgriobhadh mar a leanas mu 'shao- 
thair ; maille ris an raon mòr farsuing, anns am 
bheil e a' saothrachadh. Tha a litir a' toirt fa 'r 
comhair, gu ro phunngail, agus cothromach, araon 
an dichioll, an cruadhchas, agus mar an ceudna 
an t-eud a th' aig luchd-saothrachaidh an fhion- 
liosa, anns na cearnaidhean cein ud do 'n t-saoghal. 
Arsa Mr M'Callum :— 

"Thasaothair ministeir ann an New Zealand, gu 
mòr ni's mo air iomadh doigh, na tha i aig a bhaile. 
Gidheadh, feuniaiJh mi aideachadh, gu 'm bheil 
m' obair gle thaitneach. Ma tha a shlàinte aig 
ministear, agus gu 'm bheil e deònach agus comas- 
ach air mlltean a mharcachd o là gu là, gheibh e 
gu 'm bi a shaothair agus a shiubhal am measg an 
t-sluaigh, gle thaitneach dha. Tha an raon anns 
am 'bheil mi fein a' saothrachadh, leth-cheud mile 
ann am fad, 'ga shineadh foin ri taobh na mara, 
gach mile dheth, agus e eadar tri agus cuig mile air 
leud. Tha sè ionadan -searmonachaidh agam. Tha 
mi a' dol gu tri dhiubh so gach Sàbaid, air sheòl 
agus ann an ceithir-la-deug, gu bheil focal an 
Tighearna air a labhairt anns gach aon diubh. 
Tha na co thionalan, mar a tha anns a chuid a's mo 
do 'n a dùthaich so, air an deanamh suas de gach 



24 



EAGLAIS SHAOR NA H-ALBA. 



[April 1. 1875. 



seòrsa sluaigh ; ach is iad na Presbiterianich a's 
lionmhoire. Tha iomadh dhiubh à Alba— cuid 
dhiubh o pharantan Albanach, ach a rugadh ann 
an Canada ; agus faodair aithneachadh air an 
cainnt co as a thainig iad agus an sinnsearachd. 
Is iongantach mar a tha an dùthaich so air cinn- 
eachadh 'o chionn beagan bhliadhnaichean, 'us a 
'cheart cho fior mu chearnaidhean eile do 'n eilean. 
O chionn ghoirid, cha robh luchd àiteachaidh an 
àite so ach teirc ann an aireamh, agus cha bu 
luaithe 'ghabh iad còrahnuidh ann, na dh' fhuad- 
aicheadh air ball iad, le daoine borba 'n Eilein — na 
Maories mar a ghoireir dhiubh — agus beigin dhoibh 
fasgaidh a ghabhail anns a' bhaile mhùr. Cha 
robh tigh na teach a bhuineadh dhoibh, nack do 
loisg na Maories gu làr ; agus cha robh ri fhaicinn 
air aon taobh no taobh eile, ach fàsalachd. A nis, 
tha deagh thighean goireasach air gach laimh ; 
agus bailtean beaga an so agus an sud. Ann am 
baile beag do 'n goirear Patea far nach 'eil ach mu 
dhà cheud do luchd-càiteachaidb, agus fad air astar o 
bhaile mor, tha sinn cho dionach, tearuinte o chunn- 
art namhaid, agus ged a bhiodh sinn an am baile 
Dhuineidin an Alba. Tha mi do 'n bheachd, nach 
cuir Da Maories mòr dhragh oirnn an deigh so. 
Tha an sluagh a' dol an lionmhorachd, a tha 
'tighinn a dùthchan, eile agus a cheana cho mòr an 
aireamh, agus gu 'm bheil deagh fhios aig na daoine 
borba, gu 'n cailleadh iad an là, na 'n rachadh iad a 
chogadh riu. Is mise a' cheud mhinistear, a chaidh 
a shuidheachadh an so, ach tha dithis eile air 
tighinn o sin. Gidheadh tha raon fathast ann 
airson fear eile ; agus tha a' chuid is mo do 'n 
t-sluagh, do 'n Eaglais Phresbiterianaich. Tha mi 
làn deonach air leth a' cho-thionail a th' agam, a 
thoirt do bhrathair air bith, a chuireas an Eaglais 
Shaor a mach. Tha paiiteas ann ri 'dheanamh 
airson dithis, agus cha bhiodh eagal' sam bith orm, 
gu leòr do mhaoin chuideachaidh fhaighinn a dh' 
fhoghnadh gu a chumail suas. Gheibheadh e 
paiiteas ri dheanamh am measg an t-sluaigh, 
maille ri aran agus uisge gu leòr gu a bheathachadh." 

CANADA. 
Tha na ceithir Eaglaisean Presbiterianach ann 
an Canada, a bha roimhe so dealaichte o cheile, a 
nis air aontachach ri gu 'm bi iad air an ceangal ann 
an aon Eaglais. Tha iad a cheana a dh' aon inntinn 
a thaobh nam punngan teagaisg, agus an doigh 
riaghlaidh air a bheil an t-aonadh so gu bhi air a 
bhonntachadh. Tha sttil gu 'm bi an t-aonadh air 
a thoirt gu ceann, air mios meadhonach an 
£ samhraidh so tha dlù oirnne, agus ann am baile 



mòr Mhontreal. Air do 'n aonadh a bhi air a 
choimblionadh, bheirear mar ainm air an Eaglais 
aonaichte " Eaglais Chleireil Chanada," — the Pres- 
byterian Church of Canada. 

TIE MflOR NA ROINN EORPA. 

Chaochail, o chionn ghoirid, Mr Collie a bha na 
mhinistear am baile Leghorn 's an Eadailt. Bha 
Mr Collie mu chuig bliadhna deug thar f hichead a 
dh' aois. Bha e ro mheasail anns an raon anns an 
do shaothraich e ; agus bithidh e gu mùr air ionn- 
drain ; gu sonruichte le Dr Stewart, Moderator an 
Ard-sheanaidh againn. Bha Mr Collie air a 
shuidheachadh mar f hear - eobhrach, thar an aon 
cho-thional, maille ri Dr Stewart. Bha e mar an 
ceudna posda ri a nighean. 

Tha iomradh gu 'm bheil briseadh gu bhi ann an 
Eaglais Pbrotestanaich na Frainge. Tha da bhuidh- 
eann anns an Eaglais sin, nach 'eil a cordadh ri 
cheile. Tha aon bhuidheann — agus a' bhuidheann 
a' s lionmhoire, a' dld-leantuinn ri teagasgan fallan 
na firinn ; ach tha a' bhuidheann eile dhiubhsan do 
'n goireir, Rationalists — dream a tha 'g aideachadh 
reusoin nadurra an duine, os ceann focal an 
Tighearna. Cha 'n e ciod tha an Tighearna ag 
radh is riaghailt creidimh dhoibh, ach am beachdan 
fèin a thaobh sin a th' air fboillseachadh. Tha 
aobhar taingealachd ann, gu 'm bheil an aireamh 
a's lionmhoire air taobh na firinn. 

Tha Dr Buchanan aon de mhinisteirean Ghlascho, 
ajr a shònruchadh chum dol do 'n Rùimh, re thri 
miosan, gu bhi 'searmonachadh do 'n cho-thional 
a tha 'n ceaugal ris an Eaglais Shaoir an sin. Bha 
àm ann, agus cha 'n fhada uaithe, 'n uair gu 'm bu 
dàna do aon de na ministeirean againn, a bheul 
fhosgladh ann am baile mòr a' Phapa. Ach a nis, 
cha 'n 'eil comas aige air ar bacadh. A dh' ain- 
dheoin air, faodaidh sinn an soisgeul a shearmon- 
achadh anns an Roimh, mar ann am baile air bith 
eile. Gu 'm b' ann a chuireas Dia mòr chinneachadh 
an cois a shaothar anns a chearnaidh dhorcha ud, 
far am bheil an uachdranachd cho fada aig cumh- 
achdan an dorchadais. 

Tha an Eaglais Shaor mar an ceudna a' deanamh 
na dh' fhaodas i, ann an cearnaidhean eile do Thir 
mhòr na Roinn-Eorpa. Air chul nan co-thiona- 
lan a th' againn anns an Eadailt, tha ministeirean 
leinn, a' saothrachadh anns an Fhraing, anns a 
Spatnn, an Switzerland, agus ann an cearnaidhean 
eile, a' cur an deagh shil, an earbsa ris-san aig am 
bheil oirdhearcas a' chumhachd, agus a tha 'geall- 
tuinn, " Gu'm bi a thoradh mar Lebanon " (Salm 
Ixxii. 16). 



April 1. 1875.] 10MRADH AIR CRAOBHSGAOILEADH AN T-SOISGEIL. 



25 



"Agus beiridh i mac, agus bheir thu Iosa mar 
ainm air,oir saoraidh e a shluagh fein o 'm peacaidh" 
(Matt. i. 21). 

Air leabaidb 'bhais, chualadh Mr Iaia Brown 
ainmeil, a bba 'n a mhinistear ann am baile Had- 
ington, na cluig ri bualadh air co-ainm la breith an 
Righ. Ars' esan, " Moladh do Dbia air cho urram- 
ach agus do bheil ar Righ talmhaidh, gu 'm 
bheil Righ ni's urramaiehe againn, a rugadh am 
baile Dbaibhidh. Dhuinne rugadh Slanuighear is 
e Criosd an Tighearna ! A bbrigh so, tha cluig an 
t-soisgeil a' bualadh riamh o na thacbair e ; agus 
leanaidh iad air a bbi 'bualadh, gus an cluinn uil' 
iomalan na talmbainn an sgeul aoibhneach. 
a Shlànuighir, a Shlànuighir," ars esan, "ciamòr 
do cbaoimhneas. Is tu Slanuighear nam peacacb, 
agus mo Shlànuighear-sa — Slànuighear agus Fear- 
pòsda nam peaeach, agus m' Fbear-pòsda-sa. Mar 
a thubhairt ministear agus e 'labhairt o 1 Tim. i. 
15, tha a thruas 'ga aomadh gu peacaich a 
thearnadh — tha a chumhachd agus a thoilteanas 'g a 
dheanamh comasaeh, agus tha a ghealladh 'g a 
cheangal gus gach peaeach a thig a dh' ionnsuidh 
Dhe troimhe, a shaoradh gu h-iomlan. Ge b'e 
neach leis an àill thigeadh e." 

Bha màthair dhiadhaidh ann roimhe so, aig an 
robh mac, a bha ro mhi-churamach mu chor 'anama. 
Gbabh e 'na cheann, gu 'm biodh e 'na sheoladair 
mara, agus cheangail se e fèin, gu dbol air turus 
cuain fad air asdar. Bha 'mhathair fad an aghaidh 
so, ach cha 'n eisdeadh e rithe, agus fadheòidh 
thainig an là air an robh aige ri seòladh. Thug i 
Biobull dha, anns an dealachadh, ag earalachadh 
air gu dùrachdach, a bbi 'g a leughadh. Gheall e so 



a dheanamh. Chuir i cuig puinnd Shasunnach 
eadar a dhuilleagan, mar dheuchainn an deanadh 
e a rèir a ghealltanais. Ach an uair a phill e air 
ais, fhuair i na cuig puinnd Shasunnach far an 
robh iad. Thacbair so dà chuairt. An treas uair 
a chaidh e air cuan, rinn a mhàthair air a mhodh 
cheudna — a' sparradh gu dùrachdach air e a bhi 
leughadh a Bhiobuill. Air an turus so, chaidh an 
long a dhith ann an stoirm. Aìv èigin chaidh na 
seòladairean as le 'm beatha. Cha b'urrainn dhoibh 
ni a thearnadh, ach chuir an gille 6g so roimhe gu 
'n giùlanadh e leis Biobull a mhàthar. Rainig iad 
tlr air a bhàta bheag — fliuch, fuar, aonnrach, gun 
ni aca leis am faigheadh iad uiread agus greim bidh. 
Bha cridhe 'n òganaich ro throm, muladach, agus 
smuainich e nis air a mhàthair, agus air a 
dhachaidh, agus air na h-earailean a fhuair e 'n 
sin. Chuir e nis a lamh na phòcaid, agus thug e 
mach a Bhiobull, agus air dha fhosgladh, feuch, cuig 
puinnd Shasunnach — a cheart ni a bha dh' uir- 
easbhuidh air. Whol e 'n Tighearn, agus leugh e 
am Biobull, mar nach d' rinn e riamh roimh. 
Fadheoidh ràinig e 'dhachaidh, dh' innis e d'a 
mhathair mar a thachair, ciod a fhuair e anns a 
Bhiobull, agus cho priseil 'us a bha focal an 
Tighearna nis dha. Ars' ise, " bha an t-airgiod 
anns a' Bhiobull a cheud uair adh' fhalbh thu, agus 
an dara uair mar an ceudna, ach cha robh thusa 
'leughadh a' Bhiobuill. Na 'm biodh, gheibheadh 
tu e." 

Nach e 'm Biobull an raon anns am bheil an 
t-ionmhas foluichte — am fior shaoibbreas, air a 
bheil mòran a dh'easbhuidh, do bbrigh nach 'eil 
iad a' rannsachadh nan sgriobtuirean. 



TEACHDAIREACHD CHEIN NA H-EAGLAIS. 

NA H-INNSEAN AN EAR. 



ClNNEACHDAINN AN AoBBAIR. 

Tha naigheachdan nan tri mios mu dheireadh a' 
nochdadh gu bheil aobhar an Tighearna 'cinn- 
eachdain anns gach cearnaidh de na h-Innsean an 
Ear. Bho chunntas a chaidh chur ri 'cheile [Indian 
Evangelical Review) mu thimchioll toradh saothar 
gach buidhne 'tha nis a' freasdal ann an nithibh 
spioradail do mhòr shluagh na tire, tha iad a' meas 
gun deachaidh mu chùig mile pearsa thairis o 
dhorchadas fineachal chum aidmheil a' chreidimh 
Chriosdaidh 's a bhliadhna 1873. Tha mu mhile 



pearsa a bharrachd air an aireamh so, ri 'chur as 
leth Burma agus Sailon. Tha aireamh nam muinn- 
tir 'tha gu follaiseach air an cur ris an Eaglais ann 
an sacramaid a' bhaistidh, sior dhol am meud gach 
bliadhna. Tha cinneachdain rioghachd Chriosd, 
mar an ceudna dol air aghaidh am measg Eorpach 
agus Asiach aig an robh ainm a bhi beò ach a bha 
marbh ; tha cuid nam measg air an dusgadh agus 
cuid a chaidh bheothachadh air an ath-bheothachadh. 
An lorg so uile tha mòran de na cleachdaidhean 
fineachail a bha roimh so a 'buadbachadh air an 
toirt thairis, agus tha e fada na 's usa aire agus 



26 



EAGLAIS SHAOR NA H-ALBA. 



[April 1. 1875. 



inntinn an t-sluaigh fhaotainn chum teagaisg sgriob- 
tureil. 

Baistidhean. 

Tha an t-Ollamh Uilson 'toirt iomraidh thlachd- 
mhoir mu thimchioll dithis oigridh (gille 'us nigh- 
ean) a chaidh a ghabhail a steach mar bhuill eaglais 
air an aideachadh pearsanta fèin air an fhirinn 
mar a tha i ann an Iosa. Tha 'n gille o Abisinia. 
Chuireadh e fo churam an Ollaimh Uilson 's a 
bhliadhna 1868, le Riaghladh aimsireil nan Inn- 
seach. Is e loseph Magis Boro is ainm dha. Mu 
'n d' fhàg e Abisinia, ged nach robh e ach beagan 
a bharrachd air deich bliadhn' a dh'aois, bha e 'n a 
chuideachadh mòr do na priosanaich Eorpach bha 
fada 'nam braighdibh ann an daighneach Mhagdala. 
Fo theagasg an Ollaimh agus 's an ard-thigh fhogh- 
luim, fliuair e eòlas air firinnean priseil an Fhocail. 
Tha e soilleir gun robh beannachd agus buaidh an 
cois an teagaisg ; oir le mòr shoilleireachd inntinn 
agus gluasad cridhe, tha e air tighinn a mach gu 
follaiseach air taobh Chriosd, agus 's ann le mor- 
thoileachas 'ghabhadh a steach e mar bhall eaglais. 
Tha 'n nighean, mu she bliadhna deug a dh? aois, 
agus a' teagasg ann an sgoil a' chloinn-nighinn. 
Tha dòchas aig gach neach d' an aithn' i, gu'n do 
bhuadhaich gràs innte ann am bhi g 'a tabhairt 
chum umhlachd a chreidimh. 

Air an 6 mh là de September bhaist Dr Uilson 
r iur aig Goluad, am measg nan Uàralach — Siovan 
Mitra, agus aig an àm cheudna Marta Bhaga, ban- 
iompachain o Raiskot, agus leanabh lo ceisdear, 
Deoa Ratan. Is iad so ceud thoraidh ar saothar 
am measg nan Uàralach. 

Nagpor. 

Tha an t-urr. Mr Cubair, a' toirt iomraidh thait- 
nich air fàs an aobhair, air garbh - chriochan na 
tire. Bhaist e o chionn ghoirid duine ochd bliadhn' 
thar fhichead a dh' aois, do 'n ainm Samsi. 'S e 
clachair a bh' ann, agus bha e air a chleachdadh ann 



am bhi 'caramh agus ag 'athleasachadh teampuill 
nan iodhalan, agus nan tighean-aoraidh fineachail. 
Mu thoiseach an t-samhraidh, thug fear d' ar luchd 
teagaisg trachd dha, agus bhuadhaich an fhirinn 
air cho mòr, agus gun d-'thainig e o là gu là air son 
tuilleadh teagaisg agus eolais mu shlighe na slàinte. 
Mu dheireadh thugadh e gu làn aonta 'chur ris an 
fhirinn mhòir gur " fior an ràdh agus airidh air gach 
cor gabhail ris, gu 'n d' thainig Iosa Criosd do 'n 
t-saoghal a thearnadh pheacach, d' am mise an ceud 
fhear." Thoisich e nis air a bhi' frithealadh nam 
meadhonan follaiseach, agus air a 4 th la de mhios 
deireannach an fhoghair rinn e aideachadh follais- 
each air a chreideamh ann an Criosd, agus ghabhadh 
steach e mar bhall de 'n eaglais, le sacramaid a bhais- 
tidh. Da là an deigh sin ghlacadh e le 'chairdean 
agus thug iad air falbh e mar phriosanach an dilil 
gun d' thugadh e thairis, fo bhuaidh an eagail. 
Air faicinn doibh nach deachaidh leo 'n am beachd, 
dhruid iad mach as an tigh e. Chuir athair 'us 
màthair cùl ris, agus fathasd cha d' thig a bhean 
fèin d' a ionnsuidh. Buidheachas do 'n Tighearn a 
neartaich e gu ruig so, agus tha comasach air na 
tha dhith air a choimhlionadh. Fhuair an t-Ollamh 
Mitchell iomradh ro thaitneach air soirbheaehadh 
na h-eaglais am measg sluagh taobh an iar na tire 
mòire so. Aig Gusurat thainig 686 pearsa air an 
aghaidh air son baistidh air 'a bhliadhna so. Tha 
an Tighearn a 'nochdadh comharradh air mhaith d' 
a sheirbhisich, agus tha 'n sùil agus an ùrnuigh ris 
" Pill ar bruid a ris mar na sruthaibh 's an airde 
deas." 

FuLANG GEUR-LEANMUUINN AIR SON NA CORACH. 

Tha fios, na faireachduinn aig gach iompachain 
'san tir mhòir ud air freagarrachd briathran ar 
Slanuidhir r' an suidheachadh, " 'S an t-saoghal so 
bithidh trioblaid agaibh." Ach ma tha, cha mhò dh' 
àicheadh e dhoibh a bheannachd. " 'S beannaichte 
iadsan 'tha air an geur - leanmhuinn air son na 
còrach. 



AN TEACHDAIREACHD A CHUM NAN 1UDHACH. 



Pesth. 

Do na h-uile h-àite anns am bheil an Eaglais Shaor 
a' saothrachadh am measg nan Iudhach, cha-n 'eil 
kite 'sam bith air thoiseach air Pesth. An so 
faodaidh ebhi air ainmeachadh, thoisich Eaglais na 
h-Alba a teachdaireachd a chum nan Iudhach 



Agus ma leughas sibh cunntas an rannsachaidh a 
chuir an Eaglais air chois mu 'n chùis, chi sibh 
nach b' ann gun chomharradh iongantach 'san 
fhreasdal a chuir Eaglais na h-Alba Mission 
chum nan Iudhach air chois am Pesth. 

Aig an am a làthair tha am Mission am Pesth gu 



April 1. 1875.] IOMKADK AIR CRAOBHSGAOILEADH AN T-SOISGEIL. 



27 



mòr air a thoirt air aghaidh le sgoilean anns am 
bheil na h-uile a tha' faotainn earrainn 'sam bith do 
dh' fhoghlum na sgoile, air an teagasg gu farsuinn 
anns na sgriobtuiribh. Tha 4-46 (ceithir cheud, 
ceithir fichead agus a sè) sgoileir anns an sgoil a 
bhuineas do 'n Mhission am Pesth. Do 'n àireamh 
so is Iudhaich 392 (tri cheud ceithir fichead agus a 
dhà dheug). Smuainichibh, a chairde, air 392 do 
bhalaich agus do chaileagan Iudhaich a bhi ann an 
aon bhaile air an teagasg ann am firinnibh an 
seann Tiomnaidh, agus an Tiomnaidh Nuaidh, mar 
nach 'eil a bheag am Breatuinn air an teagasg ! 

An Hungary mar 'n ar measg fèin tha sgoilean 
rioghachd air an cur air chois anns am bheil gach 
gnè fhoghluini air a thabhairt do 'n mhuinntir òg 
ach anns nach ruig neach 'sam bith dhiubh leas na 
sgriobtuirean 'fhoghlum. An sgoil a Mhission cha 
leigear neach 'sam bith a steach mur gabh e paiit 
ann am foghlum a' Bhiobuill, agus ged tha so mar 
so, tha sgoil a' Mhission againn air a feitheamh le 
tuilleadh iarrtuis no na sgoilean eile 's a bhaile. Chi 
sibh mar so gu'm bheil ar missionaran a' deanamh 
oibre mhòir, agus bu choir do mhòr cho fhulangas a 
bhi aig ar sluagh riu. A thaobh agus nach ann 
an aon 'sam bith do chainntibh Bhreatuinn is 
urrainn sinn ar n-obair 'sna dùthchaibh ud a thabh- 
air tair aghaidh, tha mòr obair ann am faotainn 
mhissionaran o Alba, chum a dhol do Phesth, agus 
àitibh eile air tir mòr na Roinn-Eorpa. Ach cha 
bu chòir do nithibh bhi mar so. Bu chòir do dhaoin- 
ibh òga iad fèin a thabhairt do aobhar an Tighearna 
agus bu chòir do 'n Eaglais a bhi aig na h-uile cosgus 
gus na h-uile fhoghlum a thabhairt do na daoin- 
ibh òga a chuireadh a mach, chum iad a bhi sgea- 
daichte leis gach fhoghlum feumail chum an dreucdh, 
agus, le gràs an Tighearna aca, maille ris gach uile 
fhoghlum ab' urrainn an Eaglais a thabhairt dhoibh, 
gu 'm biodh iad freagarach airson uile dhleasdanasa 
an gairm. 

Guidhibhse ris an Tighearna gu 'n cuir e macli 



luchd-oibre firinneach a chum fhogharaidh fèin. 
Luc. x. 2. 

Constantinople. 
Tha fhios agaibh gur Mahomadanaich a' chuid 
mhòr do na Tureaich, ach tha Iudhaich ann an 
Constantinople. 

Is e Mr Tomorie a 's ainnm do ar Missionaraidh 
an so. Tha fada o bha e air a chur gu bhi 
saothrachadh an talamh nan Turcach. dh' 
thosgladh am Mission chaidh 70 (tri fichead agus 
i deich) do dh' Iudhaich a bbaisteadh an co- 
cheangal ris. Tha mòran. dhiubh so a nis 'nam 
ministearaibh, 'nan Leighibh, agus 'nan ceann- 
aichibh. Bu daoine Sga a' mhùr chuid do 'n tri 
fichead 's a deich. 

Ged bha am Mission so air a chur air chois o 
chionn fhada, cha d' fhuaireadh tighean freagarrach 
air an togail gus a' bhliadhna chaidh seachad — 
ach fhuaireadh deanta so mu dheireadh. Aig àm 
fosglaidh, bha an Ambassador (am morfhear a tha 
'seasamh onair agus cuis ar Banngh an Constanti- 
nople) a làthair, agus thug e fianuis urramachdo 'n 
Mhission an sin. Mar an àitibh eile tha sgoilean 
'an co-cbeangal ris a Mhission, agus tha e cinn- 
teach, cia bith cho fada agus a ghabhas an 
Tighearna a' tabhairt na cuise mu'n cuairt gu 'n 
goirtich am beagan do 'n taois ghoirt an t-iomlan. 
Tha 'n dùthaich mhaiseach so fo dhorchadas na 
Mahomadanachd aig an am so, ach teichich an 
dorchadas roimh sholus an t-soisgeil, Mat. xiii 37. 

Cuimhnicheadh na Gaidheil na rinn an soisgeul 
air an son fèin. Gabhadh iad aobhar an Tighearna 
mar an cuing àraidh, agus na tugadh iad fois dha 
'gus an lion e an Talamh le a ghloir, a reir a gheall 
'aidh. Gu h-àràidh bithilh cuimhneachail 'n 'a 
n-urnuighibh air siol Abrahaim, agus feuchaibh g a 
n tab hair sibh gu fialaidh do n-airgiod, chum an 
soisgeul a bhi air a shearmonachadh dhoibh. 



MINISTEARAN 

Dr Fairbairn. 
Bugadh Dr Fairbairn ann an Sgire Ghreenlaw ann 
an ceud mhios na bliadhna 1805, agus mar so bha e 
mu 'n aon aois ri Dr Cunningham nach maireami. 
Bha iad le chèile o 'n aon siorramachd. Bha 'at hair 
'na thuathanach 's an sgire, 'na dhuine cothromach, 
agus ged nach robh Dr Fairbairn air a thabhairt 
do bhi 'g ràdh moran mu 'n am no'n doigh anns an 
d' thugadh e gu eòlas an Tighearna, b'i barail a 
chairde gu'm b i a mhàthair, a bha na bean dhiadh- 
aidh, 'bu mheadhon e bhi air a thabhairt an laithibh 
'òige chum an Tighearna, agus gu sealltuinn ri 
ministrealachd an t-soisgeil mar an dreuchd anns 
an bu mhiann leis a bheatha a chaitheamh. 

'Sa bhliadhna 1830 bha e air a shuidheachadh 
mur theachdaire an Ronaldsay mu thuath, an t-àite 
is faide air falbli do dh' Arcabh. Shaothraich e 
an sud gu soisgeulach agus an obair na sgire, ach 



A CHAOCHAIL. 

maille ri sin chum e air aghaidh a' meudachadh' na 
fhoghlum, agus mar sin dh' ullaich se e fèin air son 
na h-oibre chum an do ghairmeadh e 'na dheigh sin. 
Arcabh dh' atharraicheadh e gu aon do cho- 
thionalaihh Ghlascho, agus o sin gu sgire Shalton, 
far an robh e mar mhinistear aig am an Dealachaidh. 

Shalton chuir an Ardchleire e do dh Obair- 
eadhain mar aon do phrofessaraibh oil-thigh na 
h-Eaglais Saoire an sin, maille ri Dr M'Lagain nach 
maireann. As a sin dh' ordaich an Ard-chleire e do 
Ghlascho mar phriomh-phrofessor an sin an uair a 
chuireadh suas ar n'oilthigh'sa bhaile mhòr sin. Bha 
e tri fichead bliadhna agus a deich. Bha e seach- 
ad air so troighean a dh' airde, agus maiseach ri 
fhaicinn. Air oidhche an 6 mh la do August so 
chaidh seachad, chaidh e luidhe mar a b'àbhaist dha 
gun ghearan mu ni sam bith, ach an uair a chaidh 
a bhean a steach do 'n t-seòmar fhuair i marbh e. 



28 



EAGLAIS SHAOR NA H-ALBA. 



[April 1. 1875. 



Bha Dr Fairbairn na dhuine fior fhoghlurata. 
Sgriobh e mòran leabhraichean, gu h-àraidh ma 
iobairtcan agus ghnathan eile an t-seann Tiomn- 
aidh, mar i'hoillsichean agus shamhlaidhean an 
Tighearna. Bha mòr mheas dha am fad cho maith 
agus 'nar measg fein, agus dh' fbulaing sinn call 
mòr ann an e bhi air a thabhairt uaina. 

Dr Henderson. 

Rugadh Dr Henderson an Kelso 'sa bhliadhna 
1797. Dh' ullaich e air son na m-inistreileachd aig 
Oilthiuh Dhuineidin. Chuireadh os ceann cothionail 
earn Berwick 'sa bhliadhna 1821 ; dh'atharraicheadh 
o sin e do Dhuineidin an 1823 ; cuig bliadhna na 
dheidh sin gu sgire Hatho, agus 'sa bhliadhna 1832 
do chothional St Enoch an Glascho, far an do 
shaothraich e rè dha fhichead bliadhna agus a dha 
(42), agus chiodil e 's an Tighearna ann am Ber- 
wick mu thuath air an 12 mh do mhios meadhonach 
an fhogharaidh so chaidh. Anns an "Record" 
Bheurla tha Mr Main, aon do Mhinisteiribh Dhuin- 
eidin, do 'm b'aithne e o chionn iomadh bliadhna, ro 
thaitneach mu thiomchioll. 

Flnealta nachruth,ged nach robh e aid fhoghlumta 
mar sgoilear, agus mar dhiadhair na fhior dhuine 
uasal 'na uile dhoighibh, sgriobturail agus gràsail na 
theagasg, iomlan 'n a chainnt, a' searmonachadh agus 
'gu soilleir a' nochdadh a chridhe fein a bhi air an 
fhior chuspair, bu mhinistear neochumanta 'na latha 
e. Am feadh 's a bha e eudmhor mu chiiisibh an 
t-soisgeil bha e ro chiùin 'na spiorad, agus a rèir 
a' chliu sin choidil e gu ciuin 'san Tighearn an 
lathair a mhna agus a thrfuir mhac. 

Dr Forbes. 

Bithidh Dr Forbes air ionndran agus air a 
chumhadh fad an taobh a muigh do chriochaibh na 
h- Eaglais Saoire. 'N uair a chaochail e is e bu 
shine mar mhinistear do uile mhinisteiribh Glascho, 
cia be eaglais do 'm buineadh iad. Bha e do 
dh' inntinn ro shoilleir, agus fior fhoghlumta an 
teagasgan na firinn, an eachdraidh nan teagasgan 
sin, agus anns na puinncibh a rèir am bu choir 
gnothuchan eaglais a bhi air an riaghladh. Dh' 



aobhairich so gu 'n robh e gu trie an aghaidh dhaoine 
eile aig am an Dealachaidh agus o 'n uair sin, ach 
bha e cho uasal 'na dhoigh agus cho eiùin 'na spiorad, 
agus gum feud e bhi air a ràdh nach d' fìiàg e 
nàmhaid na dheigh. 

Thainig a' chrioch air ro obann. Seachduin 
roimh a bhàs shearmonaich e aig orduchadh Mhr 
M'Kichan, aon do dhaoine a chothionail aige fèin a 
chaidh o 'n uair sin do Bhombaigh a chuideachadh 
Dr Uilson, ar seann mhissionaridh urramach an 
sin. Bha e mach timchioll air 'obair àbhaisteach 
air an t-sabaid an deigh sin, agus air na laithibh an 
deigh sin gu meadhon na seachduin. Air De- 
ciadain mhothaich e gun bhi slan, agus roimh 
mheadhon oidhche De h-aoine bhàsaich e. 

Rùgàdh Dr Forbes an siorramachd Pheairt. Bha 
taitneas aige do sgoil o 'òige. Fhuair e 'fhoghluim 
an academy Pheairt, agus 'na dheigh sin an oilthigh 
Chillribhinn. Dh' fl osgladh a bheul chum searmon- 
achaidh 'nuair a bha e fior og. Bha e fein tamull 
beag air cheann na sgoile mòir 'san d' fhuair e fein 
toiseach 'fhoghluim. Bha e air orduchadh chum na 
ministreileachd os ceann cothional Hope Park an 
Duinèidin; o sin do chothional an Glascho, agus aig 
am an Dealachaidh lean àireamh mhùr dhiubh do 'n 
Eaglais Shaoir e. B'e Eaglais a chothionail so a' 
cheud Eaglais Shaoir a thogadh an Glascho. 

Bu mhinistear urramach Dr Forbes, agus bha e 'na 
dhuine ro fhoghlumta 'n cuid do nithibh eile mar 
an ceudna, cho mòr bha e mar sin agus gun do chuir 
comunn a tha 'm baile mòr na Fraing ainm an 
aireamh an Rola maille ri ainmean Dr Chalmers, 
Sir David Brewster, agus daoine iomraideach mar 
sin. Cha robh teaghlach aig Dr Forbes. Thainig 
am bàs d'a ionnsuidh cho ciuin mu dheireadh agus 
gur ann a shaoil iadsun a bha tiomjhioll air nach 
anna chaochail e. 

Feumair dàil chur am an iomradh 'sam bith mu 
Mhr Caimbeul gus an ath " Iomradh." 

chaidh so a' sgiiobhadh thainig fios gu 'n do 
chrioch Dr Buchanan o Ghlascho gu h-obann 's an 
Roimh. Cha-n urrainn sinn tuilleadh a dheanamh 
an so ach iomradh air a' bhàs mhuladach ud. 



NAIGHEACHDAN-EAGLAIS 'S A' 
GHAIDI1EALTACHD. 

MINISTEARAN AIR AN GAIRM. 

Mr A. Urcuudain, an Glascho, gus an Oban. 
Mr A. Lee, am Port-elein, gu Liabost. 
Mr A. M'Rath, gus a' Chlachan. 
Mr D. R. C. MacLagain, gu Laganrait. 



MINISTEARAN AIR AN SXJ1DHEACHADH. 

Mr Dughall Motiianach, an Cilltighearna. 
Mr G. L. Caimbeul, an Eaglais Earraghaeil, an 
Glascho. 

Mr Fionnlaidh Graham, an Slèibhte. 

DAOINE ÒGA A FHUAIR SAORSAINN SEARMONACHA1DH. 

Mr DomhnulIi I. Martuinn, le Clèire Eilginn. 



(Umitntmlions |imitrco b\) fyi, Cuasum of % $m Cliuuly, 

From ltith January to 15th February 1875. 



I.-Sustentation. 

j. . . l.io o o 

J. C W. . 10 

John Warrack Esq. 40 
P. Denny, Esq. 150 

II.— Aged and Infirm 
Ministers. 

Mrs Col. Proctor 4 4 
J. ... 10 
Dr Fleming . 1 1 o 



III.— Education. 

Cramond . L.O 3 
Edinburgh — Barclay 1 18 8 



Buecleucb. 
Dean 
Grange 
Greyfriars' 
High 

Lady Glenorchy's 
Newington 
New North 
Pilrig 



o 11 
10 
2 13 
2 8 



9 30 
3 6 
3 



Education — continued. 
Edinburgh — 

Pieasauce . 

St Andrew's 

St Bernard's 

St Coluraba's 

St Cuthbert(s 

St George's 

St Mary's 

St Stephen's 

Viewforth 
Leith— North 

South 



L.O 1 

1 14 



16 
28 10 
16 
2 10 

10 

1 11 



Education— continued 



Morningside 
Ratho 

Torpliichen . 

Ellsridgehill 

Innerleithen 

Dalkeith 

Penicuick 

Temple, &c. 

Onnistun 

l'restoukirk 

I'rcstonpans 

Ashkirk 



10 
5 
13 
3 5 
10 
4 
16 
15 3 
9 6 
13 



Education— continued. 



L.O 




Portpatrick 
"Whitburn 
Isle of Whithorn 
Kirkcudbright . 
Ayr 

Dundonald . 
Symington . 
Troou 
Galston 
Irvine 
Fullarton 
Kilmarnock— High 1 14 



5 
10 



TITK FREE CTTURCn OF SCOTLAND MONTHLY RECORD. 



Education — continued. 

Pereeton £ ' 12 

Saltcoats. 15 

I ■ ■ M dd • 10 

Fairlie 3 

Greenock— Gaelic 5 

Middle 13 

St. Thomas's 1»» 

Largs 2 

East Kilbrid 1 

Hamilton 1 IS 

Larkhall 1 

Strathaven 3 

Helen-burgh— Park .. 13 

Wrt 1 M 

Old Kilpatrick 2 

Glasgow — Auderston.. 2 

llridgegate 3 

Finuie-ton 4 

Hutchesontowii IS 

John Knox's 4 1 

Kingston » 8 

K inning Park 2 

Partick 4 

Renfield 2 IS 

St. David's 5 

St. George's 12 

Su -lames's 10 

St. Luke's 3 

S-_ Mark's 5 

ft. Matthew's 1 19 

St. Paul's 1 !) 

St. Pete.' 9 15 

St. Stephen's 2 3 

West 6 

Young Street 2 

Kilsyth 4 

Dunoou 

Kilmun 2 

Rothesav — F. Parish.. 2 11 

West 12 

Kildalton. *c U 

Denny 2 

Dunipace 4 

Stirling— North 1 

South 1 

Balquhidder 6 S 

Clunie 3 

Stratl.fillan 5 

Dunbarney 5 

Forgandennv ........ ■ 2 

Penh— Middle 1 

St Leonard's 1 

Scone. 11 

Stanley 1 

Blackford 7 

Momie 5 

Aberdour 1 

Cnlross 3 

Dunfermline— Abbey.. 8 

Burntisland. 1 

East Weniyss 1 11 

Kinghcrn 3 

Kirkcaldy 1 4 

P.thhead 5 

Markinch 7 

Cullessie 7 

Cupar 19 

Dairsic 2 

Kettle and Cults 4 

Logie and Gauldry 

Forgan 13 

Blairgowrie — lirst 5 

Dundee — Chapelshade. 2 

Dudhope 1 7 

St. David's in 

St. John's 1 

St. Paul's 11 

Willison 6 

Monikie 7 

Logiepert 1 1 

Montrose — St. John's.. 1 5 

Arbroath — Ladyloan . . 10 

Carnoustie 7 

Panbride 3 

Aberdeen — East 6 1 

W. odside 4 

Banchory-Devetiick . .. 2 

Skene 19 

Cluny 6 

Garioch 5 

Leslie and Premnay. . . 19 

Turriff" 

Caimie 10 

Huntly 6 n 

New Mamoch 6 

Inverness— High 6 

Rosehall 2 

Birsay 13 

St. Andrews .' 2 

Dunrossness 5 

J. C. F 10 

Ladies' Association, for 
Teachers in- High- 
lands .62 10 



IV.— Home Mission. 

Edinburgh— 

St. George's (addl.).. 4 4 

Ellsridgehill 5 

Sheucban 15 

Aberdeen — 

West (addl.) 4 

Dalbeattie 10 

Chapelton 12 5 

Larkhall 13 

Glasgow — 

Campbell Street 10 

Hope Street 4 

Assvnl 15 

Unst 1 7 7 

A Member of Perth 

Middle 10 

J 1(1 

J. C. F 1 



Home Mission — eonfijiueti. 
San day Station, for 

Evangelistic Deputies £0 7 6 
Mrs. Hog. Duncdin....l00 
Greenock — 
St. Andrew's, for 

Missionary 15 

Interest on Mr. Watt's 
Bequest 17 16 5 

MINERS' UlSSIOK. 

John Miller, Esq. (2nd 

instal.) 25 

Chas. Scott. Esq., do.. 10 
John Cowan, Esq.. do. 5) 
The late w. Thomson, 

Esq.. per Rev. J. M. 

Sloan 5 

LAX EVANGELISTS. 

Kenmore 4 

V. — Highlands. 

Ellsridgehill 5 

East Lothian, for Cate- 

ehUt 8 (' 

J 5 

J. C. F 10 

Stoer, for QaUchist ... 10 

Assynl, for do 4 

Per John Campbell, 

lslay 1 

VI. — Foreign. 

A Friend in the North, 

for Special Purpose., 15 

J. C. F 3 

Mrs. Stewart, for Cate- 

chist at Macfarlan.. 12 
John Wamck. Esq... 50 
Per Miss Fairrie, for 

Sp'CÌol Purpose at 

Madras 5 

Per J. Campbell, lslay 15 
For the cause of Christ 

abroad, per Rev. J. 

C. Burns 1 

REV. N. SHESHADRl's MISSION. 

Paisley 40 8 

Fodderty and Contin, 

for Boy called " Bala 

MaXheson" 6 

MISSION BUILDINGS. 

Edinburgh— High— 

D. Watson 10 

G. F. Barbour. Esq... .125 
Perth — St. Leonard's — 

J. Flockhart (bal- 

lance) 4 

R. B. Smith, do 4 

St. Stephen's 6 14 

Bank Interest 19 3 

Alex. Brown. Esq., 
Liverpool (last in- 
stalment) 25 

LIVI>GSTONIA MISSION. 

filasrow— Barony S.S . 2 9 

Glenluce 5 

Lockerbie S.S 10 

An Office-bearer of 

Edinburgh St. John's 5 6 

Misses Smith, London. 100 



VII.— Colonies. 

Ellsridgehill 5 

Dalbeattie 10 

Whiting Bay 7 6 

Petty 14 8 

Croy 1 4 4 

Assvnt 10 

Unst 1 13 11 

Member of Perth 

Middle 5 

J. C. F 1 

John Warrack, Esq... It) 



VTII.— Continent. 

Edinburgh — 

St. Andiew's 22 2 6 

Ellsridgehill 5 

Dalbeattie 1 

Glasstow— St Paul's... 4 

Campbell Street 110 

Whiting Bay 7 6 

Alva 16 5 

Pettv. 10 6 

Cro? 1 2 

Assvnt 7 

Unit 2 5 

Reformed Church, Pil- 

lau 1 13 

Member of Perth 

Middle 5 

J. 5 

Cadiz 16 1 7 

J. C. F 10 

J. C. F., for Wal- 

drnses 10 

Florence 50 

Member of Edinburgh 

Tolbooth 1 



IX. — Jews. 

Edinburgh — Holyrood 2 2 

M'Crie.r. 3 10 

New North 25 17 6 

Ro'eburn 3 13 8 

St. George's 79 6 

Viewforth 13 12 8 



Jews — continued. 

Leith— North £0 9 

Upball 10 

Bioughion 10 

Ellsridgehitl 5 

Penicuick 9 

Roslm 2 

Temple, &c. 1 

Inuerwick 5 5 

Langton 6 2 6 

Col.ist.eam 1 18 

Eccles 19 

Spmuston 3 

Ancrum 5 

Craning 2 2 5 

Denholm 118 5 

H«»ick 4 

St. Andrew's 2 

Wolflee 1 16 

Ashktrk 10 

Bow.lei 10 

Galashiels: — Ladhope.. 2 9 

Halfmorton 1 6 

Kirkpatrick-Fleming.. 8 

Moff.t 7 o 

Kirkbean, ic 17 

Kirkp.vrick-Durham .. 13 

M.xnelkown 2 

Ruthwell 1 

Sanquhar 3 

Durnsueer 3 

Inch 1 5 6 

Kirkcolni 10 

Sheuchan 15 

Stranraer 4 

Newiuce 10 

Boigue 17 

Glenkens 12 6 

Ballamrae 1 in 

Ban hill 10 7 

Colmonell 1 2 

Palryinple 6 6 

Kirkoswald 10 

Monkt'.n 1 

Newton-on-Ayr 4 10 

Ol.l Cumnock 2 5 

Stair 14 

Tarbolton 15 

Fenwick 1 19 

Hurlford 15 

Kilmaurs 10 

Saltcoats— Gaelic 15 

Houston 11 9 

Paisley— South 3 5 

Air.lrio— High 2 

Blantvre 8 

Cbapelfaall, *c 11 6 

East Kilbride 2 

Carluke 2 

Crossford 4 

Le'nlaln.gow 2 

Old Kilpatrick 2 15 3 

Shandun 2 

Campsie 5 

Glasgow — Ai.derstoii . . 16 18 

Augustine 2 10 7 

Campb 11 Stre-t 1 6 

Hutchesnntown 4 1' 

Lvon -treet 3 10 

Partick 3 

Sl David's 3 

St. Mark's 5 12 5 

St. Matthew's 29 10 

ft. Paul's 7 ID 

St. Peter's 26 M a 

Stockwell 4 

Tron 6 10 

Union 8 12 

It.nellan 15 

Kilfiiit.an 1 8 6 

Kilmodan, &c- 10 6 

Kingartb 16 

Shisltan 4 

Whiting Bay 7 

Bowmore 4 6 

Oban 4 14 6 

Coll 11 6 

Strontian 1 3 

Alva 17 7 

Clackmannan 2 

Bucklyvie 5 

Clunie 1 

Dunkeld 10 

Lelhendr, Ac 18 

Gleulvo.'i 18 3 

Kenmore 1 17 

Lawers 12 

Tummelbridge 11 11 

Amulree ... 13 

Arnga-k 8 

Cnllace 4 3 3 

Brrol 12 

Perth— St. Stephen's.. 4 14 3 

Mad.ierty 1 

Mulhill 1 16 5 

Kinross 16 

Portmoak 3 

Kennoway 1 8 

Kirkcaldy— Punnikier 2 6 

Abdic and Newburgh.. 6 

Collessie 3 5 

Dairsie 1 8 

Kettle and Cults 17 

Logte and Gauldry 4 6 

Canibe 16 6 

Airlic 1 

Blairgowrie— First 5 9 8 

Glenisla 17 1 

Dunnichon - 15 

Dundee — 

Albert Square 2 4 

WiUb&n 4 2 10 

Tealing 2 

Lochlee lo 

Arbirlot 1 5 

Arbroath — Ladyloan.. 8 

Inveiketllor 10 



Jew6 — oont inved. 

Benholm £1 2 4 

Kiuneff 7 3 

Aberdeen — 

St. Clement's 10 

Cults 1 10 

Dunis 10 

Marvculter, &c 4 

Torry 7 

Cromar 9 3 

Kincardine O'Neil 8 

Kiniiethmout 1 

Ellon 10 o 

Foreran 13 

Rathen 15 

New Aberdour 10 

Aucbterlcss 1 

Gamrie 6 

Desklord 17 

Glass 1 ID 

Huntlv 5 10 

Kirkmichael 14 

KinlO'S 12 

KUterlitj 2 

Pettv 116 

Auldearn 12 8 

Cawdor 2 10 o 

Croy 119 

Avoch 13 

F. arn 115 

Nigg 10 

Rosskeen . o 14 7 

Dornoch 6 111 

Halladale 10 

Canisbay 1 

Halkirk 2 12 3 

Keiss 12 

Lybster 3 10 

Thurso— First 7 10 

Lochbrooin 2 3 6 

Plockton 1 

Shieldag 10 

Kilmo.dvaig, &c 1 5 

Bracadale 8 6 

Carinish, 4c Oil 6 

Harris 5 

Kilmuir, &c 1 5 

Sleat 10 

Back 1 10 

Barvas 10 2 

Cross 9 1 

Knock 2 15 

Birsay 15 

Papa- Westray 1 6 

Stromness 1 15 10 

Delting 4 6 

Dunrossness 10 2 

Fetlar II 5 4 

A. B., North Leith lo 

Two Friends, Burnt- 
island 10 

A Member of Perth 

.Middle Church 5 

Major-General Lennox. 2 

J 5 

A Friend, Aberdeen, 

per Dr. Duff, for 

Jewvh Student 5 

J. C. F 1 3 6 

M. M., for Ptsth 10 

John Warrack, Esq. .. 2u 
The T.te Mr. James 

Reid, Chirnsids 3 

Fresbvierian Church, 

Eastern Australia . 23 12 9 
Paisler, for Industrial 

Work at reslh , 5 

BOHEMIAN SCHOOLS. 

Per Dr. H. M. M'GiTI. 40 
Dr. H. Bonar, for Sar- 

mal School 10 

Mrs, Mac6e 3 

Mrs. Duncan 2 

Edinburgh— 

Barclav (addl.) 3 10 

Miss Jane Ross, Peith 10 

Professor Milligan 10 

From the Estate of the 

late W. 1 h.>n)son, 

Esq., per Rev. J. 

M. Sloan 10 

Colonel Kirbv 1 

W. Henderson, Esq.... 2 0O 

D. Mitchell, Esq 1 

J. F. White, Esq 1 

P. Cooper, Esq 1 

A. Brand, Esq 1 

.1. B. M'Combie, Esq... 10 

R. Abeniethv. Esq 10 

W. Pi.Tie. M.D 1 1 

H. Jackson, M.D 11 

G. Thompson, jun.. 

Esq 10 

Miss Thompson 1 10 

J. Brvce. Esq 10 

J. Abeinetliv. Esq 10 

Rev. Dr. 1. ngmutr... 4 

Lord l'olwanh 5 

Mrs. Macliiclinn 2 2 

Rev. K. M. Stuart .... 5 

Collection at Stirling.. 7 

Miss M'Micking 3 

Mrs. Ronaldson 1 

Aberdeen. Collection 

at Meeting 4 12 1 

Mrs. Thompson, Bee- 
slack 5 

Mis. Susanna Cowan . . 5 

Mis. Hardy, Armagh.. 10 

Miss Barret 10 

John Cowan, Esq 5 

George and Josephine 

Cowan 3 

Miss Cowan 10 

Mrs S 1 

J. M. M Candlish, Esq. 10 



Jews — continued. 

BOHEMIAN PCR.ARIFS. 

A Friend in the North £7 10 

J. E. Mathieson, Esq.. 3 3 

John Warrack, Esq. ..10 

Miss Sandilands 1 

D. Dickson, Esq 1 

J M. M'Candlish, Esq. 10 

Col. Purves 2 

Miss Morriesou 1 

Misses Ross 2 



X.— College. 

J. C. F 10 .0 

Member of Edinburgh 

Tolbooth 10 

Ellsridgehill 5 

Inehinnan 10 

Coll 7 6 

Petty 10 6 

Keiss 12 4 

Assynt 10 



XI.— Pre-Disruption 
Ministers. 

Edinburgh— 

llosebuin 7 19 4 

Penicuick 8 

Dirleton 10 o 

Langton 2 

Ancrum 5 

Hawick — ft. Andrew's 1 10 

Bow.ien ID 

Halfmorton 15 8 

Kiikpatrick-Fleming.. 8 

Moffat 6 12 6 

Kirkpatrick-Durham.. 12 y 

Rtitliwell 10 

Glenkens 16 

Durrisdeer 3 

Barrbill 8 4 

Dalrymple 4 

Eirkoswald lo 

Tarbolton 12 6 

Fenwick 18 6 

Saltcoats— Caelic 0.5 

Paisley — Martyrs' 15 2 

Chapelhall 5 

East Kilbride 1 7 

Lestnahagow 3 U 

Garelochhead 2 7 1 

Glasgow- 
Ma. tic's 12 6 

Pariick 4 

Triuitv - 1 

Campbell Street 16 

St. Paul's 7 10 

Shiskan 2 

Whiting Bay 7 6 

Bucklyvie 6 

Glenlyon 12 

Lawers 11 6 

Tunimelbt idgc 15 8 

Dunnikier 7 6 

Kettle 3 

Glenisla 13 

Kinneff 5 

Torry 9 

Cromar 10 

Kincardine O'Neil .... 8 

Foveran 10 

New Aberdour. 10 

Ueskford. 9 

Lsggan 2 7 6 

Killarliiy 111 

Petty 10 3 

Cawdor 1 11 6 

Auldearn 11 9 

Dornoch 10 

Canisbay 10 

Keiss 7 6 

Thurso— First ... 5 

Plockton 10 

Kilmouiraig 10 

Bracad.de 5 6 

Harris 5 

Kilmuir, &c „. 13 

Back 15 

Delting 3 

Dunrossness 4 7 

Unst 1 

Member of Tolbooth .. 10 



XII.— Building Fund. 

Edinburgh — 

St..Cuthbert's 2 

Pctiicuick 9 

Dirleton 12 

Moffat 5 lit 

Dalbeattie 10 

Dalrvmple 6 

Aurhencairn 10 

Paisley— Martyrs' 10 

Chapelhall 10 

Glasgow— 

Partick 4 10 

Si. Paul's 7 10 

Whiting Bav 7 6 

Tummelbridge 13 6 

Strathdon 3 

New Aberdour 10 

Petty 1 1 6 

Croy . 17 4 

Cromarty 2 2 

Canisbay 1 

Kilmuir, &s 1 16 4 

Brrnera 12 

North Ronaldshay )6 n 

Un<t 1 J S 

J. C. F 10 

Member of Edi.ibuigh 

Tolbooth 1 



THE FREE CHURCH OF SCOTLAND MONTHLY RECORD. 



Edinburgh. 

Colinton & Currie. 

Corstorphine 

iiOnil 

kdin. — Harc'ay 

Biicclencli 

Cowgate 

Cowgate Head. . . 

Dean 

Fountainbi idge. 

Grunge 

Qreyfriara' 

High 

Holyrood 

Knox's 

I adv Glenorutay'i 

M'Crle 

Moray 

Newington 

N«« North 

Pllrig 

Fleasance 

llosebum 

Roxburgh ... 
St. Andrew's.. . 
St. Bernard's. 
St. Columhu'B . 
St. Cnthberl's. . 

St. David's 

St. Gem 



St. Jnbn'S . 



St. Luke 

St. Mary's 

St. 1'aul's 

St. Bteplien's., . 
Sto.klnidge.... 

Tol booth 

Troii 

Viewfonh 

Westport 

I eitli — North 

HOtl til 

St. John's ...... 

St. Nlnian's . . . 

Trinity Church. 

Liberton 

Morningslde 

tfewlmvel 

Portobellc- 

Ratho 



LilllitllgOW. 

abercorn 

idalfl 

Bathgate 



Ro' 

Crofthead, 4c. 

Falkirk 

nuetnoiiih 
Kirk liston ... . 
Linlitligow ... 
Livingstone . . . 

Poltnonl 

Slamiinnan ... 

Torohichen ... 

tTphall 

West Calder . . 
Whitburn ... . . 

H arthill 

lltackrnlyp . . . . 

lifiiiravon . ■ . . 



Biggar and 
Peebles. 

Bronghlon 

EllBliagehlii'.!!.'! 

erleltlien 

Kirkiird 

Peebles 

Skirling 



Dalkeith. 



Sustentation Fund. 



■a gg 



12 1 
3 1 
14 13 
19 
12) II 
22 19 

as 18 



16 5 3 

13 14 
20 9 

14 16 
1 111 



i:i 



Cnrlnps 

Oockenzie .... 

Cockpen 

Dalkeith 

Loanhead — 
Musselburgh 
1'emcuick .... 

llOSlill 

Stolililll 

Temple. Ac 

Ormiston 

Haddington 
and Dunbar. 

Cockburiispatli . . . 

Dirleton 

Dunbar 

Garvald 

Haddington— 

St. John's 

Humble 

Innerwick 

Nnrili Berwick 

I'encaitland 

I'i'eBtonkirk 

Prestonpims 

Snlton.iind llolion. 

Tranent 

V" ester 

Mad'n — Knox's. . 

Dunse and 
Chirnside. 

Alliintou 

Duuve 

Fieinnuth . 

aiaoiilan 

Houndwood 

Langton 

Longlormncus 



9 5 

10 7 6 
46 7 4 
2:1 

Ii8 13 
30 17 
32 17 

11 12 10 
41 16 7 
1» 18 10 
60 18 

29 17 
15 19 

5 18 

30 12 

17 16 
31 



15 17 
3 9 
1 16 



74 4 1 
87 4 4 

1031 10 2 

171 14 5 

121 8 3 

46 14 11 

125 2 5 

81 12 9 

536 16 e 

227 16 1 

896 4 10 

90 3 7 

59 19 8 

360 16 6 

120 11 

75 15 11 
215 7 1 
613 11 3 
315 16 5 
106 '4 3 
200 9 9 

87 2 

875 12 4 

22S 6 2 

167 2 2 

119 11 

150 13 3 

3303 II 

293 9 2 

522 7 1 

448 12 4 

198 4 2 

530 5 

238 12 6 

Ii22 13 

100 12 9 

331 1 7 

177 11 11 

389 15 8 

124 10 11 

134 6 

51 6 2 

149 18 

212 8 
145 ID 
273 16 



111 16 

62 
257 17 
179 6 
2i)3 8 



95 l'l 
47 7 : 



18 16 10 119 6 
3 12 1> IÙ7 7 
146 6 
56 17 



15 1 9 

8 

8 11 
35 16 8 

7 5 10 

7 10 

9 14 tj 
( 



12 18 
12 o 
Hi 18 111 



6 3 
4 3 3 
6 17 

14 17 

18 13 

4 'Ò 



5 11 
2 14 
15 11 

2 

3 14 



72 
178 

254 14 11 

58 10 11 



44 19 
42 19 
182 18 



141 2 6 
159 13 

92 16 
115 Hi HI 
128 14 

83 I) 

68 2 



149 6 2 
£8 10 
84 

9J3 

187 I " 

111 16 4 

35 3 3 
111 12 

504 13 
227 12 
«47 14 

91 3 

54 9 
281 17 
121 i 

56 HI 
210 12 
6 16 2 
280 7 



174 19 

140 12 
929 10 
247 3 
492 3 
444 5 
185 7 : 
512 17 
260 9 
613 19 



101 13 
125 2 
43 1 



70 18 
117 15 
103 14 11 

34 
211 12 
167 
175 14 
133 19 

43 10 

59 15 

79 15 11 

53 10 

49 11 

66 4 



3 6 9 
5 17 9 



27 12 1 
5li 13 11 
21 14 11 



7 6 6 

8 14 6 




Sustentation Fund. 



Mordington . . . . 
Swintiin 

Kelso and 
Lauder. 

Coliistream 

hlccles 

Gnrilon 

Kelso 

Lauder 

Makcrstoun . . . . 

Moiehattle 

Nenthorn 

Sprouston 

We-truther .... 
Velholiu 

Jedburgh 





13 


5 


6 


Castleiou 








trailing 


24 


2 







19 





6 


Hawick 


23 


8 


1 


Do., St. Andrew's 


37 


10 





Hawick Territorial 


14 


12 


5 


Jedburgh 


61 


14 


6 




5 


4 






Selkirk. 

Ashkirk 

Bowden 

Galashiels 

Do., Ladhope. . 

Melrose 

Selkirk 

St. Boswell's 

Stow 

Farrow, Ac 

Jloberton 

Iiockerby. 

Annai 

Oauonbie 

Rcclefechan 

Hulfniorton 

■lolinslone 1 

Wamphray J 

Kirkmichael 

Kirkp.-Flcuiing . . 

Langholm 

Loclimaben 

Lockerbie 

Moffat 

Dumfries. 

Corsock 

Dalbeattie 

Daltnn 

Dumfries 

Do. Territorial . 

Dunscnre 

Glencaple 

Irongray 

Kirkbean, Ac 

Kirkmahoe 

Kirkp.-Duiham .. 

Lochend 1 

New Abbey J 

Maxwelltown 

Rutbwell 

Penpont. 

Clnsehurn 



I'enpont 

Sanijuhar 

Wanlockhead. &c. 
Durrtsrfeer 



Stranraer. 

Caiinryan 

Gleuluce 

Inch 

Kirkcolm 

Klrlt maiden .... 

Leswalt 

Porlpatrick .... 

Slienchan 

Stonrykirk 

Stranraer 

,Y< wince 



Wigtown. 

Mewton- Stewart . 

Port William 

Sorhie 

Whithorn 1 

Do., Isle of. . I 
Wigtown 

Kirkcudbright, 

A ucbencairn 

Ualmaghie 

Borgue 

Castle-llouelas 

Girthon, &c 

Glenlceiis 

Kirkcudbright . . . . 
Tougland 



Ayr. 

Ayr 

Wallacetuwn ... 

Ballantrae 

Barr 

Barrhill 

Colmonell 

Crossbill 

Dailly 

Dalmellington, Ac 

Ilalrvmple 

Dumionald 

Girvan 

Kil-koswald 



12 4 

ID 

9 7 



11 16 
14 13 
30 12 



9 8 
28 16 



17 6 

7 



10 19 9 
12 14 
5 2 11 



2 11 4 

9 7 1 
13 9 11 
10 13 10 
25 2 



25 1 
23 15 
18 ID 



8 7 
17 6 

7 13 
11 11 



49 14 
94 17 



1S9 8 10 
127 1 6 
53 15 11 



44 3 

89 15 7 

38 6 11 

83 6 7 

97 14 6 

50 12 D 

128 11 

77 16 II 

142 17 2 

31 7 11 



SII2 15 
139 8 

24 

47 16 

62 17 9 

67 13 

58 11 

400 7 4 



02 2 10 
70 14 
55 10 
21 9 
49 18 
77 10 
42 8 
68 6 
74 9 
13 I t 1 I! I I 



46 6 
78 17 



160 



9 

34 19 
101 15 
107 
124 14 

64 13 

50 



9'.'1 18 

39 18 

43 11 

50 15 

97 19 
184 10 
112 10 

63 7 11 

86 1 11 

56 i 

739 16 9 
31 

47 14 
209 
153 10 
138 
118 13 

96 4 

48 5 
60 o 



931 14 
129 16 
81 14 1 
48 5 
41 

69 6 
85 6 
31 15 
1.32 18 
131 12 
llll 9 
lul 19 



905 3 
1114 19 
68 10 

59 
118 11 

75 12 11 
105 

60 
88 16 
58 15 
78 16 

47 17 9 
78 2 



1143 11 9 

51 6 3 

101 13 9 

180 5 7 

115 16 3 

56 8 3 

17 7 11 



522 18 

22 14 1 

42 14 2 

91 10 3 

45 7 6 



74 4 11 
133 11 2 

30 



782 8 10 

131 2 n 

31 15 



57 7 
162 8 11 
33 15 9 

601 12 4 
279 6 11 
105 12 

59 

61 14 10 

66 6 

51 

19 

5-2 ID 

82 9 

42 6 10 

65 17 

64 1 

47 



18 8 

1 ii 3 



1 13 1 
15 15 
3 7. 9 



1 13 8 
1 17 4 





17 7 


:i 




24 M 


5 


Ne« toii.on-Ayl . ■ 


18 16 


9 


New Cumnock . . 






Old Cumnock 


18 12 


9 




15 




Stair 


7 17 




Symington 


6 19 


6 




14 12 


6 


TrOOD 


10 






Irvine. 





16 


2 


6 


Beith 


8 


14 


In 




5 








Dairy 


9 


3 


4 


Dunlop 


5 


11 


1 


Fenwick 


14 


19 


3 


Galstou 


21 


7 


6 


Hurlford 


11 


10 


9 


Irvine 


9 


18 




Fullarton 


18 


5 





Kilbimie 


10 


10 




Kilmarnock— 








Henderson 


12 


4 


6 


High 


54 


10 


e 


St. Andrew's ... 


14 


5 




Kiltnaurs 


17 


9 


!■ 




12 


e 


i 




12 


9 


9 



M.iUCblil 



rk irk 



Perceton 
Saltcoats 

Gaelic 

steveuston 

Stewarton 

West Kilbride.... 

Paisley. 

Barrhead 

Budge of Weir.... 

Housion 

Incliinnan 

Johnstone 

l.ocbw innoch 

Neilston 

I'aisley— Gaelic. . .. 

High 

Martvrs' 

Middle 

South 

St. George's .. .. 
Pollocksbaws. ISaBl 

West 

Itei.fiew 

NilihiU 

Greenock. 



Cumhraèa 


9 


10 


4 


Erskine 








Fairlie 


6 


7 


1 




9 


8 


8 


Greenock — 








Crawfordsburn . 


12 


9 





Gaelic 


22 


7 


1 1 


Middle 


53 


7 


11 


Mount Park .... 


12 


16 


4 


North 


5 


10 


10 


St. Andrew's.. .. 


29 


13 


2 


St. Thomas' 


! 7 


15 


4 


Wellpark 


IS 


18 


4 




41 





4 




12 


6 


S 


Largs 


118 


7. 


5 


Port-Glasgow 


12 





1 



Hamilton. 

Alrdrie — 
r.roomknoll 

High 

West 

Baillieston 

Delbhill 

Blantyre 

Uotliwell 

Cambuslang 

Camliiisnethnn . . .. 

Chnpelball, &c. .. 

Cbapelton 

Coatbridge 

Dalziel 

Hast Kilbride .. .. 

Greengairs 

Hamilton 

Ilolyloun 

Larkball 

shotts 

Stonehouse 

Stiaihaven 

Wishaw 

Bumbank 

Cleland 

Lanark. 

Ahington 1 

Crawfo.djohu... J 

Carluke 

Crmvalh 

Crossford 

Douglas 

Forth, Ac 

Lanark 

Lesmabagow 

Dumbarton. 

Alexandria 

An ochar 

Baldernock 

Bonblll 

Car 1 1 os 

Dumbarton 

2nd 

Duntoclier 



Susientatiou Fund. 



24 
12 7 

11 9 

12 5 

5 10 
35 10 

6 19 



13 8 

i 15 lb 

i 19 9 
I 7 1" 
i 8 1 



4 10 
4 9 

20 
ID II 

18 17 

8 10 

18 10 

15 

;,6 14 8 



5 _ - s. 




; . > £ 












> r-f 

^ " ^ 




t \ -=. ~ 




Z o 


- 




— 


H = a -r 




~- ^ è '/ 




s — 








„ 






" 






no 17 


I 


64 IS 




64 7 




m jo 




133 10 


2 


7a 




75 


i 1 














JU ft 
tu 11 


JJ 


A, 






j| 






'i l ■> 




TP. y. 


r. 


\H « 




«n ft 




84 




"jT 


~ .. 


171S 




7 ■ « 








q- y 




11 Ifi 




6i o 




54 h 




97 13 


4 


95 3 


8 


68 5 





f>9 15 




fi" *9 




fill ^7 












lU'i ]i> 


j. 




j? 


1 9H 1 1 


7. 


y Tj 




UH 11 




OO 11 




4 




RQ in 
oa 10 




- n n 








* , 1R 




} . ' 












tì' i_i 




7U II 

1 J ò 




liifi 








9^ 6 




2 




75 11 


J 


74 4 


4 


97 7 


7 


77 19 




^ì'Ì 10 








!. 


10 


l m iy 

7*1 Ui 


_ 




n 






7" 17 

Qr ( 




Ql Ifi 

q j, *y 






. i 






6 




ii9 r 
14*! D 


* 


2f .„,- _ 




9^1 'iTo 




1-^ 7 




11B 1 








Rl « 




HI fi 




7U 1 


;' 


ìiin i^ 




7fi 5 


10 


1 IV 1 






K 


f»l 10 




j-1 « 


p 


ftQ 1« 


J. 


^ 7 
^fi IB 




ru 


Hi 






245 11 


8 


232 )q 




72 15 


9 


71 JO 




£b8 2 


9 


2:i4 9 








•07 \ 




\o\ X 








' 8 J 2 




(1 lo 




93 18 




95 8 




12:i 13 


7 


115 5 


| 


Hi) 4 


4 


71 7 


2 


9141 Iff 


q 

Y. 


1979 3 


2 


1"5 o 




ln8 13 




6 i JO 


1" 


47 3 


9 


- u 


K 


74 10 


2 


149 'i 




144 


7 






97 19 in 






J54 Ì3 


3 




.Ij' 


383 19 


1" 


1)2 9 




1(8 13 


3 


6> 1 


6 


' 89 7 


10 


353 12 


1J 


286 18 


2 


29 i 2 




•j:.2 5 


9 


131 13 


8 


J16 1 


4 


^tìiS 19 




3*J 11 


5 






59 4 


9 


272 lu 
"L , 




IHii 11 


i 


iyo Li 




144 17 


5 






2627 12 





1 1 * 


10 


132 13 


6 






134 5 


4 


171 

À n 


1 


169 10 


S 














21 Ò 




*r iQ 


,' 


47 17 






, 


276 6 


7 


l'J7 Q 
11^ !■> 




99 12 


4 






102 3 


6 






75 18 


ii 


?r ii 




49 3 


3 






114 13 


:-: 


l'W 1Q 




126 6 









83 


4 






21 





314 7 




400 7 




81 10 


4 


74 17 


4 


60 2 


10 


59 5 






I' 


114 8 








104 6 


; 




10 


ti6 16 


8 







77 6 




Ì-7 Q 


.j 






y y 












2350 18 


2 




j 


47 14 


6 


40 n 


6 


•A7 9 




146 1 





136 18 




99 2 


8 


99 18 




86 18 


11 


73 16 


1 


95 10 





89 2 





89 13 




82 4 





136 





135 14 


1 1 


159 2 




190 15 


2 


903 14 


4 


893 12 


3 


ioy 19 


,, 


97 


4 


70 V> 


9 


59 6 





66 17 




6-1 15 




133 12 


5 


135 11 




72 6 


6 


76 4 


11 


33* 4 


2 


340 jy 




91 13 


2 


82 13 




62 13 


1 


51 14 


8 



THE FREE CHURCH OF SCOTLAND MONTHLY RECORD. 



GarelochheAd . . ■ 
ll«lvMb*£h— Ink 

West 

Killeam A Bftlft-OK 

Lu«a 

Old Kllpatiick.. . 

Renton 

Gaelic ■ 

Roanc&th 

Shanlon 

Siraihblane 



Glasgow. 

Bishophpngs 

Busby 

antpsie 

Cftilicmt 

Dhmton . 



nlic 



uld 



fllasg.— Andei*sto> 

A.RTtl 

Augustine 

Bnronv 

UrMgoghta .... 
ItridgMon 

Br.-mniclaw ... 
OunlachiQ 

Campbell Sire* 
Candlish Mem.. 

IbnliueiV 

Collect 

Ccmcnilden* . . . 
Cunningham . 
Dennistoun .. . 
p.iLe Siroet .. 
Finnic ton .... 

Gorl.nla 

Hope Street .. . 
Hutche-ontowii 
John Knox's .. 

Kelvinsltle 

Kineuon 

Kinning Park . 
London Road. . 
Lyon Street . . . 

Maiiland 

Martyrs' 

Maryhlll 

M'Donnld . .. . 

Milleis'on 

Milton 

T'arilrk 

High 

Queen'* Park.. . 

Re.. Old 

Sighthill 

Si. Andrew's . . 
St Di.vid'a ... 
St. Enoch's 
St. (ieorfie's 
St. James's . . 

St. John's 

St. Luke's 

St. Mark's 

St. Mntthew'fl . 

St. Paul's 

St. Peter's 

St. Stephen's . . 

Stock w ell 

Tollcrosa 

Triniu 

Tron 

Union 

Victoria 

Wellparlt 



Wei 
Whiteinch.. 



Sustentation Fund. 




F..rei~ 
















M i-sions 


Month. 


9 Uonthi 
1-74-75. 


9 Months 
1573-74. 


Fund. 




£ >. 


<i. 


£ «. 


<< 


£ >. 


rf. 


£ <. 




3 12 




106 - 




In8 IS 


I, 






'.'6 15 




299 13 


6 


S6I 9 


6 


6 'Ò 





73 14 


B 


314 12 


4 


478 3 


7 






4 11 


10 


37 10 


4 


35 15 


- 






1 





SO 2 


6 


29 16 


10 






18 11 





99 11 
32 2 


6 



10S 11 
32 2 


4 

6 






11 8 


6 


106 





109 1 


2 






2" 2 


1 


129 1 


2 


119 6 









3 8 





79 14 
46 3 


S 
2 


S3 I 
94 13 


5 
4 










- 


■ — 

2420 1 


4 


2416 2 


2 






10 





90 





80 









in li 


(I 


90 





80 









12 6 


2 


87 2 


10 


66 17 


3 






22 IS 


5 


16S 


7 


160 









10 7 


10 


119 11 


6 


lie 12 


6 






7 





64 





60 









36 18 


2 


26:1 10 


11 


251 10 


6 






6 S 


li 


69 10 


s 


69 11 


6 






13 7 


5 


161 4 


3 


122 





9 16 


1 


22 12 


8 


162 3 


3 


152 18 









14 5 


1 


125 13 


9 


123 9 


1 






2n 1 


7 


129 11 


7 


125 13 









3 11 


6 


40 7 
73 






53 5 
75 


1 







7 'h 





66 3 


6 


56 5 


8 


1 7 


111 


8 6 


2 


78 2 


8 


20 





3 11 





8 18 


S 


63 7 


1 


70 4 


2 






144 2 


4 


1057 10 


6 


996 2 









12 10 





li« 10 





101 








12 8 


6 


70 17 


9 


75 10 


7 






13 2 


5 


1"0 9 


7 


112 4 


8 






12 in 


1 


125 6 


4 


ll>5 10 


9 






3) 8 


1 


34S 6 


10 


363 5 


2 






IS 10 


5 


119 5 


4 


1U2 6 





4 3 


10 


23 14 


1 


250 8 





1H9 10 10 






21 1 


9 


181 10 


4 


1S3 7 


2 






47 10 


2 


406 14 


1 


415 3 


5 






87 4 


3 


844 3 


6 


652 17 


6 






10 13 


8 


70 17 


4 


59 12 


4 






14 IS 


3 


146 14 


Id 


131 3 


5 






8 10 


I 


52 4 


8 


31 14 


3 






8 9 


9 


86 18 


4 


87 3 









6 19 


6 


61 


8 


60 1 


1 






4 8 


6 


57 2 

86 



7 


53 13 
lln 2 


5 
6 






10 'Ò 


B 


87 13 


5 


74 9 








10 





65 





65 









li 4 


t- 


124 10 


1 


117 12 


5 






15 15 


1 


116 9 


1 


H'7 17 


4 






17 9 


9 


1S9 4 


9 


208 14 11 






27 2 


11 


199 11 





156 11 








66 8 


11 


853 18 


4 


742 19 


3 


10 12 


8 


8 18 





82 10 


7 


76 17 









11 7 


9 


93 9 


6 


92 4 


1] 


29 





12 S 


2 


131 6 


3 


1"2 13 


4 


6 17 


4 


4 2 


9 


ISO 13 


5 


126 9 


10 






22 16 





367 9 


2 


281 3 


1 


12 13 


9 


23 1 


9 


178 10 


9 


141 19 


10 










647 7 


3 


625 3 


3 


42 18 


6 


16 8 


! 


110 8 


10 


144 12 


2 






18 


2 


159 16 


4 


141 3 


8 






314 15 


10 


1065 2 


9 


786 


1 


75 19 


6 


10 11 


7 


153 19 


1 


295 


7 


7 15 


fi 


80 13 


7 


619 





558 7 


10 


91 8 


2 


59 2 


4 


366 IS 


10 


»14 11 


11 


5 19 





25 6 




228 12 


11 


195 9 10 


13 


4 






57 10 





71 









17 'i 


5 


143 16 


2 


124 11 








66 12 


2 


397 12 





360 6 


8 






■.'9 10 


393 18 


3 


328 4 


11 






18 7 





141 4 


a 


161 17 









26 17 


11 


218 16 


10 


207 


4 






2S IS 


10 


182 7 





136 2 


7 







Yoniii; Street 



Gaelic 

St. Man's... . 

llillhea.l 

Kilsnh 

il-H. -St. Andrew's 

St. Pavid's 

Riitliergleii 

/Ml Slt-fft 

Blochairn ........ 

Rose Strret 

St. Matthew's ilia. 
ShtUlulone 

Dnnooii and 
Inverary. 

Ardrishaig 

On 



Innellati 

Inverary 

Killinn'in 

KUmartln Jfc For. 

Kilmo'liiu, Ac 

Kilniun 

Klngnrth 

South 

I I.ochflnesi.te 

Lochgilnheai! ... 

North Bute 

North Knapdale. 
Roihesay— F. Par. 

G.itlic 



San.lbatik 

*trachur 

Craigni^k 

Locligoilliead ... . 

Kintyre. 

Campbeltown— 

Lochend 

Lorn street .. . . 

Eilheny and 1 

South Kn ipdale ) 

Kilhri.le 

Hiilcalmonell 

iillean 

Illmory 



6 10 
10 
20 1 

13 16 : 
18 9 : 

14 
24 17 
26 10 

8 4 : 
10 1 

3 12 

7 9 : 

7 '8 

4 'Ò 



91 19 
157 15 
110 17 
168 18 

38 
155 1 
127 16 : 



15 8 
62 11 
51 



25 9 
12 6 
28 12 
9 



38 14 
184 11 
86 18 
52 2 

52 4 
49 16 

29 15 

53 12 
118 18 

75 

25 10 

89 7 

51 13 

41 17 
299 13 10 

68 2 
160 17 1 

81 

43 17 
3 

30 



155 




26 


8 


81 14 


2 


30 2 


5 


45 


6 


68 5 


8 



36 13 3 
197 14 1 
66 14 6 
49 11 111 



281 14 11 
61 ii 2 

178 2 5 
66 HI 11 
57 11 9 
4 
30 



29 19 11 
94 14 



14 7 
5 4 



Whiting Bay. . 
CaiTadale, Ac. . 
Qigha 



Islay. 

Rowmore 

Kili-unman 

Kildalton, &c . . 
KiHarrow, Ac. . . 

PurtnaJiaven . . 

Lorn. 

Appin, &c 

Ar.ichnttan .... 

Glenorchy 

Kilhran.lon, &c. 

Ei'.iunvor 

kniru 



Olia 

KilckretialL 

Mull. 

Ardnamurchan . . 

Coll 

[ona and Ross . . 
Kilninian, &c. . . 

Sli'Oi'iinn 

Tobermory .... 
Tomsay & Salen 

Kilfiuichen 

Sforveii 

Tyree 

Stirling. 

Alloa— East. 

West , 

Alva 

Bannockbom . . . 
Cinckiiiannan . , 

Dennv 

Dollar 

Dunipnce 

Gnrgunnock, &c. 

Larbeit 

St. Ninian's 

Stirling — Mary kirk 

North 

South 

Tullibody 

Airth 

Ca-ntbusbrirroii . . 

Dunblane. 

Balquhidder.. .. 
Briil^e of Allan . 
Bucklyvie 

Callander 

Dunblane 

Gartmore 

lock .... 

Kippen 

Nornestoti 

Tillicoultry 

Dunk eld. 

Aucbiereaven . . 

Blair-Athol 

BurreUon 

Cargill 

Clunie 

Dalgulfie 

strithhrnan 

Dunkeld 

Kirkmichael . . . 
I.ethendy, Ac. . . 

Moulin 

Rtntan 



Breadalbane 

AherleMv 

ArdeonaiR 

Fortingall 

-.lenlyon 

Kenmore 

Killin 

Lawers 

Logierait 

Strathfillftn 

Tummel Bridge . 

.-1 in ul i- tt? 

Perth. 

Abernethy 

Arngnsk 

Col lace 

Dunimrney 

Brrol 

Fnrgainienny .. . 

Kinfanns 

Logiealmotid 
Methven 

Perth— Knox's... 

Middle 

Pt. Leonard's . . 

St. Stephen's.. . 

West 

Pitcairngreen . . . 
Scone 

Stanley 



Aucnterarder, 

Aberuthven . 
Auchterardei 
Blai kford ... 

Braco , 

Comrie 

Crieff 

Dunning .. , 
Maddi-rty . . 

Monzie 

Muthill ... . 



Dunfermline. 

A herd our 
Camock. . 
Culross .. 



Sustentation Fund. 


Month. 


9 Months 
1874-0. 


9 Months 
18. -4. 


£ d. 


£ «. it. 


£ >. 


ti. 


4 ) 


11 


123 


110 


n 






14 9 5 


41 10 


7 






40 










9 


23 Ì7 









5 


5 









767 11 8 


76S 7 


.1 


25 10 


:■: 


44 16 11 

25 2 


25 11 


5 


6 10 


8 


76 3 9 


78 'i 


4 


12 


1 


60 14 2 


1C6 7 


10 






3 13 7 


3 17 


10 






11 10 


10 7 


1 






222 5 


221 5 


6 








109 1 


6 






16 18 4 


31 17 


6 


21 is 





84 8 9 


70 14 


9 


4 5 





56 14 11 


63 5 


9 






20 6 6 


21 10 


1. 






49 12 


81 6 


6 






11 6 3 


94 11 




s 6 


1 


12 2 ti 


13 10 









366 6 5 


475 17 









4i 


12 





5 '9 


S 


20 


20 5 


11 








10 


0! 






52 2 10 


01 2 





19 *6 


6 


52 4 6 


49 16 





2 18 


1 


65 1 7 


49 6 


i 


S 3 




63 11 6 


41 10 

6 


10 
11 






11 14 4 


20 4 


11 






6 


10 


n 






303 19 3 


259 14 


4 


6 7 11 


73 18 10 


73 6 


6 


29 13 




175 1 2 


150 6 


' 


10 10 


1' 


90 17 3 


88 8 


7 


10 18 


9 


128 2 8 


119 4 


s 


21 17 


6 


86 15 I" 


71 17 


6 


9 5 


u 


88 


84 18 


6 


14 3 


8 


149 5 8 


152 19 


1 


5 7 


3 


52 17 4 


39 15 




3 3 


6 


22 8 6 


9 14 


61 


14 


2 




117 16 


11 


11 8 




55 5 1 


49 1 


11 


25 





75 9 


50 





17 10 


1. 


418 6 


376 8 





24 11 





179 18 11 


156 7 


1' 


19 17 


7 


100 12 8 


93 17 


4 






37 


37 









46 


49 









1S87 5 10 


1725 2 





9 4 


6 


47 15 5 


44 17 


1 


16 19 





129 11 6 


131 4 





16 




115 111 (I 


25 
10B 10 







9 8 


8 


89 4 
34 


78 15 
30 


8 








98 6 10 


104 5 


8 


12 'Ò 





41 17 


38 7 








62 5 


61 18 





9 18 HI 


96 7 


85 19 


6 






758 6 8 


70S 17 


4 






38 11 11 


22 11 


5 


5 





25 


23 2 




5 ID 


<i 


48 10 5 


45 6 


2 


10 9 





90 


75 1 


3 


14 18 


7 




62 17 





7 2 





"n 8 a 
40 4 6 


40 8 





15 it) 


8 


67 7 8 


67 19 


8 


5 





48 5 2 


44 6 


4 


13 4 


6 


56 3 1 
82 3 1 


55 17 
75 4 


6 
9 






24 10 


22 14 


1 






601 4 7 


535 8 


6 


9 1 


11 


110 3 2 


105 10 


11 






46 17 


16 6 








27 11 6 


44 15 


9 


11 is 







5 14 









35 13 2 


33 3 


11 






85 


81 


11 






21 6 1 


23 19 


ID 


5 Ò 





39 12 10 


44 6 


8 


7 


6 


31 4 6 

32 11 6 
27 2 


27 11 
26 4 
25 15 


6 

8 








532 19 7 


434 8 


111 


6 5 


S 


60 1 5 


61 7 


2 


4 





35 


37 8 


" 


in 10 


111 


64 16 5 


48 12 


6 


17 in 


5 


64 13 1 


60 6 


9 


6 10 





66 16 6 


62 10 


9 


7 10 


1 


64 5 CI 


64 2 





13 1 





95 16 9 


73 18 


4 






36 3 4 


51 11 


5 


5 "7 


2 


42 8 1 


30 18 


) 


15 5 


6 


75 18 9 


I'M ^3 




27 2 


7 


247 4 7 






41 IS 


8 


372 11 11 


"137 13 




16 1 


7 


200 7 5 


ifin is 




34 13 


8 


345 1C 


■Ì 11 A 




59 14 


4 


206 4 i 


9111 1 


' 


10 16 


2 


103 3 1C 


Kl 1^ 




7 


4 


69 9 9 


64 13 










2140 7 5 


1963 12 


10 


5 7 


10 


55 4 3 


56 19 


1 


15 16 


8 


175 11 


171 12 


1 


8 5 


3 




70 7 


6 


8 16 


7 


98 14 4 


88 15 


1 1 


15 





106 3 5 


103 14 


9 


18 10 


S 


166 7 9 


157 19 


5 


3 14 





56 2 5 


56 1 


5 


3 13 


1 




50 8 


7 


10 9 


7 


103 10 1 


100 17 


5 


10 a 


t 


72 9 2 


59 4 








964 2 11 


921 


9 


4 13 K 


72 19 3 


69 8 


6 






26 11 4 


24 5 


tj 


12 17 


1C 


94 13 5 


85 15 






Foreign 
M Is-iions 
Fund. 



1 
1 4 



1 10 

2 *3 



Dimfi rmline— 

Abbey 

North 

St. Andrew's. . 

Saline 

Torrybum 

Tullhillan 



Kinross. 

Cowdenbeath.. . . 

Fos^ii « ay 

Kinross 

Lnssui lie 

Orwell 

Portmoak 

Stratinniglo.. .« 
Ketty 

Kirkcaldy 

Burntisland .... 

Dysart 

Ea t Wemyss . . . 

Kennoway 

Kinghorn 

Kinglassie 

Kirkcaldy— 

AbbotOiall . . 

Dunuikier. . . . 

Invertiel 

Kirkcaldy .... 

lathhead .... 

Leslie 

Lev en 

Lochgelly 

.Mark inch 

Buckhaveii 

alutoivn ...... 

Cupar. 

Abdie& Newburgh 
Auchtermucbly 

CoUessie 

Cupar 

Dairsie ........ 

Falkland 

Flisk and Cm-ch 
Kettle and Cults 
Logie Mid Guuld 
My] 



St. Andrews 

Anstnuher 

C:unbee 

Crail 

lilie 

FcriT-Port 

Korgnn 

Largo 

Lcuchars 

St. Andrews 

Strathkinness .. . 

Meigle. 



nail . 



Alyth 

Blairuow rte— Fit >t 

South 

Coujiar- Angus 

Cray 

GlenHa 

Meigle 

Newtyle 

Kattray 

Forfar. 

Aberlemno 

Diinnichen 

Forfar- First 

East 

Kinneltles 

Kirriemuir— Nortl 

South 

Menius 



Dundee. 

Aliernyte and Rait 
Brour,nty-Ferry- 

East 

West 

Dundee — 

Albert Square 

Bonnet Hill . 

Chalmers' .... 

Chapelshade. . 

lluilliope .... 

Hilltown .... 

M'Cheyne 

St. Andrew's.. 

St. D» fid's .. 

St. John's .... 

St. Paul's 

St. Peter's 

Wallacetown . 

Wellgate 

Wilhson 

I. iff 

Lorhec 

Longfbrgan .... 

Mains 

Monifieth 

1)0. Soiuh . . 

Mciiukie 

Toiling 

Wiison Territorial 

Brechin. 

Brechin — 

Eai 



West 

Craig 

Edzell 

Lochlee 

Logiepert ... 
Marytown. . . 
Menmuir ... 
Monlrnse— 

St. George's 



Surtemation Fund. 



34 7 8 

21 14 1 

10 2 7 
7 12 
24 15 
16 8 
32 12 

lh 10 5 

21 2 
12 16 1 
27 5 1 
27 
36 9 10 

22 13 7 
16 

34 6 6 

16 8 4 

17 16 In 

6 ÌÒ 4 

24 11 t 

10 17 S 
4 7 7 

11 15 C 



8 17 8 
22 13 

17 1 

1 14 4 

13 Ì8 10 

4 ÌÒ 8 

17 3 



444 9 

458 12 

94 1 7 
93 15 

71 16 6 
230 19 8 
136 17 
300 4 11 
191 1 
181 11 6 
139 l> 
249 13 11 
534 4 2 
2S2 17 8 

98 5 2 

81 7 
28' 12 

69 9 II 

91 II 
183 15 

5" 1 

74 1 

96 9 

72 3 1 
86 17 
72 18 1 





*• 










icfi 










09 


* 


9 
f 


onn 






190 9 


A 


10 
19 


9 


1 


it 






1 10 



















in 




Q* 


10 


in 


QU A 


11 








H 


10 




OM 


7 





O 1 










*j 


12 


1. 


40 


14 




40 19 










11 


15 


3 


94 


3 


5 


78 2 


SI 














817 


15 





771 9 


g 










10 


4 








40 1 2 






" ■ 






15 


9 









69 11 


3 










ll 


1 


9^ 


1Q 




83 19 


IJ 










10 






n 










■ 






10 


8 


80 


jj 




82 5 










4 


11 


2 


37 


16 


2 


37 13 











6 


2 11 


74 


13 


2 


71 13 


6 








* 








32 






17 14 


° 














401 


17 


** 


443 10 










15 


12 


1 


111 


14 


11 


106 14 


7 








10 







89 








83 





2 


i-i 


8 


7 


13 


2 


76 


1 


6 


70 18 


2 


1 


13 


4 


17 


8 


(1 


83 


15 


6 


80 16 


n 


1 


<3 


u 


12 






[9 


6 


4 


61 8 


u 


a 


3 


9 


6 


10 





58 








36 10 











10 


\n 


J? 


94 


3 




93 19 


g 








18 


13 


P 


133 


5 





113 11 


2 


1 


12 


6 


8 


9 


3 


109 


12 


2 


103 14 


11 










5 


3 


465 


7 




™^ .!] 










1« 


° 


1 


162 


5 






- 








e 
.? 





* 


57 


16 




CO 1 


8 


1 


3 


4 


ii 





8 


109 


13 




U7 U 




* 


19 






8 





86 


3 


* 


Ol 1 










If 


19 


s 


118 


15 




1 J 1 


















45 







ti Tfi 

















42 


10 




37 10 
















1902 11 




I81O 7 


■ 








9 


19 


10 


86 


5 


6 


88 4 







16 


Q 


12 




6 


SI 


8 


i 1 


53 10 


5 








20 


10 




39 


4 





23 19 


9 





2 





15 


16 




87 


8 




•ft w 










18 


7 


7 


310 


17 

















19 




89 


5 


L 


i'i 17 
1 














in 
I 


39 


13 
















11 


1 


51 


16 




M 1H 










g 


6 




59 


9 


- 


J7 U 












18 


G 


64 


19 




67 R 







14 


6 


1 j 


19 




33 


2 




30 10 
















913 


11 


in 


870 14 


ii 








9 


11 





104 


14 


8 


95 15 


3 


2 





8 


5 


13 


11 


43 


4 


4 


42 18 


4 


16 


3 


I-! 








68 









6 










7 




141 


6 




11« ^ 


1 








Q 


7 




115 


13 




113 5 












8 


I 


iU!) 11 




li 5 11 


* 








** 


14 


111 


55 


16 




ft-r 


1 


1 


ii 


9 




12 


3 


1.8 


12 


in 










_„ 
A ' 


14 


4 


192 


5 


n 



*.t itì 










9 


16 


2 


59 


a 




58 18 




C 


13 


5 








1058 


7 


1 


£81 11 











6 


3 


6 


611 


15 





67 8 











11 


1 





133 


19 


I) 


139 12 


1 


2 


Ì9 


6 


19 


9 


9 


210 


9 


c 


198 7 


!) 


6 


14 


4 


27 


19 


9 


244 


15 


10 


220 


1 


5 





(| 


11 


10 




143 


1 


9 


137 5 

















39 







41 16 


2 








37 


8 


8 


107 


If 


11 


luO 11 


b 


2 


'à 


•J 








24 


I 


n 


18 10 

















60 


u 




60 










9 


"7 


9 


74 


5 





70 U 


6 














1104 


13 


5 


1054 1 

















71 


13 


11 


67 10 


5 








7 





10 


76 


7 


4 


76 12 


7 








23 


9 




2u8 


3 


! 


197 9 


10 








6 


7 


5 


80 


2 


B 


74 14 


9 


2 


'9 


s 








49 


4 




46 9 











7 


13 


6 


65 


9 


10 


69 8 


1 








8 


9 


5 


71 


10 





65 19 


7 









432 IS 
396 4 

82 12 

93 19 

67 14 
205 12 9 
119 13 lo 
249 12 1 
134 • 
171 6 In 
13" 14 11 
214 5 
524 7 
255 1 

97 9 

71 10 
224 9 

55 13 

84 13 
189 14 

48 4 

73 2 
112 3 
101 11 

85 15 
33 14 

433S 4 

146 16 

258 10 4 

63 3 3 

an 15 11 

31 7 

151 9 

66 5 II 

■87 1 

105 16 4 



Foreign 
Illusions 
Fund. 



THE FREE CHURCH OF SCOTLAND MONTHLY RECORD. 



Montrose— 

8t. John's 

St. Paul's 

Arbroath. 

Arhirlot 

Arbroath— East 

Higb Street . 

Inrcrbirotliock.. 

Knox's 

Lndjloau 

Harry ■ ■ 

nylie 

i«HBtie 

Collision 

I'riocklieiiti , 

[riverkeillor 

mbride 

Fordo an. 

I'enhohn 

I'ervie 

ETetterenir 

Fordoun 

Glenbervie 

KfnnelT 

Laurencekirk . .. . 
T/kirk 

St. Cyrus 

•'tonehaven . . 

Aberdeen. 

Abei deen — 

Bon- Accord. ... , 

East 

Ferryhill 

Gaelic 

Gallowgate 

Gilcomslon 

G rev friars' 

High 

Holburii 

John Knox's . . 

Mai inevs' , 

Melville 

North ■ 

Old Aberdeen*... 

Rutherford 

Rutliriesiou . . 

South 

St. Clement's .. 

Trinity 

Union 

West 

Woodsid* 

Baiich.-Derenick. 

Del It el vie 

Blackburn 

Cults 

Duma 

Dyce 

Kingswells 

Marycultcr, Ac. . 

Newhills 

PetercuUer 

Skene 

Torry 

Kincardine 
O'Keil. 

Abovne 

Bal later 

Baiichory-Tewan. 

Braemar 

Cluny 

Crathie 



(Vi.m 
Edit 

Kincardine CVNinl 
nphnnan .... 

Midutar 

Stmchnn 

I'arland 

Alford. 

A 1 ford 

Auchindoir 

Kcig & Tough . . 
limnedimoiit. . . . 
Lenchel-Cushme 

Towie.. 

ah vnle 

Strathdon, &c... 

Gariocli. 

nialr-lair 

Isalinond .... 

i locli 

lusch 



n-fe 

Keinnay 

Kmtore 

Leslie & Premtiay, 

<>yne 

Iluyne 

Ellon. 

■ niden 

Ellon 

I'overau 

Metlilic 

New Machar 

Old Meldrum 

Slains , 

Udny 

Deer. 

Clola 

1' i itsei burgh 

ongstde 

New Dear 

New PitsllgO 

Old Deer 

Peterhend 

Territorial 

Pltsligo 

llathen 

Stiichcn 

Ht. Kerens 

N<no A btrdour . . , 





Sustentation 


Fund. 








9 Months 


9 Months 


Month. 


1874-75. 


1873 


-74 




£ 






x> s. 


''■ 


£ 




ri- 


20 


8 


9 


2/3 1 





273 


6 


ll 


19 16 


7 


94 4 


6 


94 16 


7 








,~ ~ 
an \ 




1292 


17 


V 






* 






i?a 




1" 


10 


ii 




118 2 


10 




j* 


4 


i" 
" 


J* 





123 





110 




II 




j. 


9 


141 12 


4 


i^l 


' 


s 


iff 


!: 


*' 














1 V 








9A7 


n 


10 


? 




' 


UJ -j 




77 


14 


:( 




1 




10 11 

j - j 1 


x 




■ A 


3 






1 


103 14 




lfi*< 


1^ 


:i 








"*6 l 




48 


1 





11 


14 








138 


18 


3 


3 


16 




I-} ft 


; { 


61 


1 


2 


10 


14 




111 lq 
111 19 


*' 


105 


9 


3 








1649 16 


!) 


1570 


2 


1 


13 


13 


2 


60 3 


5 


48 


2 


8 


1 


18 


v 


211 13 


6 


21 


16 










29 14 


9 


42 


6 


6 


7 


3 





56 12 


9 


51 


9 


11 


8 


17 


6 


75 7 


2 


87 


6 




2 


13 


4 


34 8 


5 


43 


17 


in 


4 


12 


4 


79 11 


9 


75 


18 




7 


16 


5 


62 18 




66 







10 


1 


6 


65 11 


7 


50 


19 




11 


10 





97 19 


6 


97 


19 










583 10 


585 


16 


. . 


26 


12 


J 1 


201 17 


5 






1 


93 19 




458 17 


■2 


408 


1ft 


8 


13 







112 





An 







6 







52 





49 







12 


10 




79 5 









7 


10 


17 


1 


108 4 


8 


12^ 


lfi 


9 


12 


10 


~ 


112 10 





112 


in 





22 







183 





17« 


n 





14 


10 




103 2 




i in 


17 


2 


15 


13 




110 19 


;« 


infl 


14 


4 


3 


15 


„ 


40 


2 


•is 


14 


11 


8 


14 




86 3 


7 




o 


1 


13 


2 


o 


145 5 





l^H 




1 


9 


16 




77 17 


n 


81 


7 


11 


10 


17 




97 13 





90 







17 


5 


J: 



127 16 


7 


119 


18 




71 


16 




530 11 


7 


5-j3 


5 





45 


15 


f 


160 2 


2 






3 


79 


9 




61)3 5 


5 


6*61 


10 


4 


111 


6 




74 2 


[) 


69 


5 


4 


43 


16 




877 17 


3 


701 


6 


11 


12 


6 


- 


124 15 


6 


120 


9 


2 


23 


10 




57 18 





66 


12 


9 


7 








63 







12 


6 


■1 





3 


66 7 


7 


fin 


? 


2 


SO 








90 





qo 







10 


7 


10 


60 7 


10 


46 


14 


8 


11 


6 


^ 


117 1 


6 


100 


1 


7 








120 





120 







2 


i 




29 1 


11 


3 [ i 







5 


3 




59 111 


" 


.! 




3 


6 


1« 












in 


21 


1 




110 I? 


10 


105 


10 


7 


7 


18 




IW 17 
57 17 


u 


53 
J 


.. 


7 








J571 11 




5 68 


6 


11 


10 


4 


• 


45 8 


g 




}2 


8 


12 







46 





V7 




i. 


12 


15 


2 


142 11 


10 


141 


iq 


ii 








61 2 


6 


59 


4 




5 14 


° 


57 1 


10 


53 


18 


10 








37 18 




31 







9 


9 




30 3 





28 


6 


9 




8 




49 8 


(J 






6 


19 


5 


4 


50 2 


1 


49 


15 


in 


7 


12 


6- 


36 




34 


19 


3 


13 








42 


u 















4'l 7 


6 


Nfi 


. j 


3 








20 




9S 













660 3 


11 


Ma 


"I 


1 


7 


5 




68 7 


10 


60 


li 


S 


3 


19 




44 10 





26 


d 


8 


3 


2 


* 


51 6 


9 




- 


1 


6 


13 




60 


11 


KJ 




4 








4;i 7 





41 


15 




13 


8 




59 18 





53 


11 


11 


17 


7 


° 


52 5 


10 


S3 


7 











3S5 16 


4 


357 


6 


3 


5 


I 


6 


42 13 


7 


34 


1 


2 


5 


7 


11 


43 14 


9 


42 


12 


~ 


9 


16 


t 


39 9 


u 


86 


S 




8 


8 




91 


11 


85 


11 


j* 


23 


14 


li 


140 11 


5 


139 


12 




14 








87 14 


C 


86 







3 


18 




64 15 




69 


10 


y 


4 


1 


ii 


55 10 


6 


5(1 


10 




e 


13 


7 


43 10 


C 


82 













53 




ii 


15 


n 








711 19 


4 


727 


■2 




7 


15 


6 


77 14 


6 


77 


9 




6 




(j 


61 3 


2 


61 


1 




3 


3 


fi 


59 11 


6 


66 


2 




2 


16 


3 


82 12 


3 


76 


12 




12 


7 


8 


1(16 9 


7 


115 


19 




15 


12 


11 


114 3 


4 


106 


17 










60 

















90 





85 


'Ò 










651 14 


4 


579 


2 


4 


11) 





C 


HO 




128 








11 


17 


,' 


153 11 


3 


151 


13 


11 








45 




46 








42 


15 


i 


110 7 




105 


13 


6 


8 


19 




33 13 




37 


2 


2^ 


13 


19 


< 


62 13 




65 


7 


4 


12 


2 


1 


117 18 


i 


115 


11 




6 








75 




7'. 


10 





10 








65 1 




50 


17 




16 


11 


3 


92 1 




78 


17 


7 


3 


11 


1 


60 6 


1 


67 


10 




1 





2 


62 19 


|i 




17 


2 








45 





45 














iww ii 




III!] 





10 



Foreign 

M ÌJiSÌOus 

Fund. 



Turriff. 

Auclitcrtesa 

DrumMade . ., . 

Forglen 

r'oriine 

Fyv!e 

Gamrie 

Macduff 

Monqul'itter . . 



'iff . 



NevjbylK . 

Fordyce. 

Banff 

Bovndie 

Buckie 

Cullen 

Deskford 

Em 



Bubteutation Fund. 



OrdiquhillAOid. 

Poitknockle 

Portsoy 

Vordyce 



Strath oogie. 

Bellie 

Botriphuie 



Hut.tly 

Keith , 

New Mnrnoch., 
Itothiemay .... 



Abernethy. 

A lurnetliy 



5 
2 



8 
2 Ì9 5 



Alv 

Cromdale 

Duthill 

Kingussie & Insh. 

Kirkmichael 

Laggan 

Aberlour. 

Aliertour 

Boharm 

Invei avon 

Knockando 

Mortlach 

Rothes 



Elgin. 

Alves 

Burghenii . . . . 
Bluin-lligl... 



nth . 



Garmouth .... 
Ilopem in 
Lossiemouth . . 
PluBcnrden ... 
Uiquhai t 

Forres. 

Dallas 

Dyke 

[Sdink illie 
Forre 



Inverness. 

Ilaviot 

liores ii lid Bona . 
Inverness — East 

Hi K h 

North 

Queen St 

West 

Kilt.irlity 

liivkhill 

Mo 



Petty 
Struthei riclt 
Slrathol 



Ac. 



Nairn. 

Ardclnch 

Aidersier 

Auldearn 

Cawdor 

Croy 

Nairn 



23 I 
S 19 
21 2 



9 10 

9 Ì9 4 

2 



19 5 : 
io iò 



9 Months 9 Months 
1874-75. 1873-74. 



105 16 10 

51 14 3 

61 11 6 

94 1 4 

47 2 6 

91 18 7 

30 In 



203 14 
56 19 
72 7 
67 
27 17 
51 3 
74 14 
30 
88 I 



767 2 11 

63 1 3 

33 14 11 

36 8 

71 10 

39 6 6 

26 9 
192 5 

88 17 
137 16 
105 6 

794 15 3 
30 
70 8 7 
99 11 
22 11 4 
80 16 
51 12 

102 7 



460 1 
35 18 
35 
25 14 
41 11 
47 4 6 
70 



91 6 
10.1 11 3 
226 8 8 

53 10 
111 10 

79 6 In 

79 

53 2 6 

89 19 6 



167 10 
57 10 8 
79 10 



82 13 in 
39 10 10 
115- 14 



50 
65 17 
84 12 



30 10 
80 18 
20 U 



12119 
47 



Chanonry. 

Avocli 

Cromarty 

Fortrose 

K i llearnan 

Kiiockbaiti 

Kesolis 

Dingwall. 

Alness 

Dingwall 

Fodiferty & Contin 

Kilmorack 

Kiltearn 

Marvburgh 

Strathconan 

Strathgarve 

Urquhart 

Drray 



22 
54 15 

8 6 10 

8 14 



Tain. 

Edderton 

Fearn 

[nvergordon ... 
Kìlmuir-Eàstèr . 

EÌD.I ardine 

Logie Easier 

Nigg 

Rosskeen 

Tain 



60 
91 12 
49 
86 15 10 
30 10 



640 12 
244 2 



Foreign 
AXtffBions 
Fund. 



676 9 4 

64 7 3 

33 17 5 

35 13 8 

03 14 2 

32 16 

30 13 10 

174 4 6 

91 4 3 

138 18 8 



35 

27 

37 6 

39 



90 16 5 

87 1 3 

182 11 8 

144 13 5 

109 7 10 

69 15 9 

74 17 1 

63 2 6 

78 3 7 



895 9 6 

40 4 9 

46 16 7 

38 3 

140 15 1 

59 5 8 

36 10 



411 15 1 

75 16 1 

21 6 2 

115 14 6 

354 17 1 

138 

82 19 3 

86 17 9 

115 

79 6 6 

12 10 

95 13 II 

20 



1193 1 
47 

75 



60 
163 15 

509 7 11 

55 3 10 
259 1 

67 3 

58 14 

92 12 

50 14 



65 

77 
214 9 
153 17 

67 
9 



1119 19 7 1012 12 



12 3 
3 19 11 



4 9 6 
6 'h 



2 13 
1 13 7 



1 o 
4 15 



Dornoch. 

Assynt 

Clyue 

Creich 

Dornoch 

Golspie 

Helmsdale . . . . 

Lairg 

ltogart 

Rosehall 

Stoer 

liildonan 

Tongue. 

Altiiabarra 

Durness 

Eddiachillis 



Fa 

Kiiilochbervle 
Melness & lin iboll 
Strathy .. 
Halla.lale 
Tongue .. 



Caithness. 

Berriedale 

Bower 



Canisbay 

Dunnet 

Halkirk 

Keiss 

Lntheron 

Lybster 

Olrig 

I'ullneytown . . 

Reay 

Thurso— First . 

West 

Watten 

Westeidale ... 

Halsary 

Wick 

Do. Qtxdic . 



Lochcarron. 

Applecioss 

Coigacb 

Gairloch 

Glenelg 

Glenshiel 

Lochalsh, &c 

Lochbroom 

Lochcarron 

Plockton 

Pool ewe 

Shieldag 

Ahertarff. 

Ballnhulish, 4r. .. 
Fort-Augiistiis,&c 
Fort-William .... 
Glen-Urqiihart ... 

Kilmalie 

Kilmonivafgi &c. 



sail/. 



3 10 
7 10 1 



Skye & Uist. 

Bracmltile 

Carinish, Ac. ... 

Duii'inisb 

Harris 

liilmuir I 

Stensclioll J 

North Uist, 3iC. - 

Portree 

Ramsay 

Skat 

Snizort 

South Uist, &c. . 

Strath, &c 

Tarbert 

Borera]i & Berneru 
Small Isles 
St. Hilda . 



Lewis. 

Back 

Barvas 

Carloway 

Cross 

Knock 

1-ochs 

Sioi noway 
Uig 

Orkney. 

Blrsay 

Deerness 



Rendall 

KirtU 

H array, &C , 

Holm 

Kirkwall 

N. Konaldshay. 

Orpliir 

i'upa-Westray . . 

Rousay, &c 

Sanday 

St. Andrews.... 

Sirumn'-ss 

Sfiri'iay Station 
S. lionaldskay . . 
Stuuiiis 



Shetland. 

gahurgh . 



Coi 

Delting. 
Dunrossness . 

Fetlar 

Lerwick 

Unst 

Walls 

Weisdale 

Tell... 

(juarf, &c 



Sustentation Fund. 




Foreign 














Missions 


Month. 


9 Months 


9 Months 


Fund. 






1874-75 




1873-74. 








— 




£ >. it. 


£ i. d. 


£ 


a. 


!. 


13 18 





85 13 


6 












8 





122 16 





119 14 














81 


1) 


81 
















126 





80 


ii 








■I 1Q 




59 18 


2 


70 4 


2 








11 O 

20 


'■' 


52 18 


9 


23 13 


•J 












40 3 


6 


52 15 


6 












77 10 


6 












31 17 




50 3 





40 *6 











10 





40 14 





42 6 


6 












24 


o 


21 


i> 












760 17 


.1 


539 


8 
















f'l A 














n 


















17 lr 




IK 11 










13 Ò 





ii 




OQ « 










5 





91 n 




o-i 10 














VI 




45 


" 








5 'Ò 





76 12 





76 15 











5 'ii 





... 


- 




o 












20 r O 


" 


OX1 7 
«31 / 










■■ 




37 


'1 


52 S 















91 16 


1 


78 9 


3 








i« l 




70 17 


7 


71 15 


4 


1 


'9 





0^ 






70 


* 


66 5 















74 13 




76 19 











14 ÌO 


2 


87 11 





ln7 10 


9 








14 11 


6 


32 15 


5 


35 33 


6 












70 


ò 


70 


u 








15 'Ò 





35 


11 


315 





3 


"5 









61 





55 


ii 


3 








12 3 


2 


l ( 'l 15 


9 


103 17 


9 








10 





86 




93 5 


9 








1 10 


9 


188 2 


- 


172 12 


? 








15 





119 


j' 


116 










20 








' 





.. 












58 10 


3 


61 5 


9 




6 


14 10 





iin ft 


? 


19fi \ r 




_ 











IS li 




n 














1389 1 


6 


1477 14 


10 












25 18 





32 















87 





60 



















77 















22 h 


(1 


22 6 


y. 












80 


(1 


80 















50 2 


8 


32 2 


8 












83 10 





70 10 


6 












25 





31 15 


(i 








15 ÌÒ 




48 10 


D 


50 30 





1 


Ò 





50 





90 





316 10 











42 


9 


42 


9 


73 14 















554 6 


5 


646 8 


5 












66 3 


4 


57 


4 


























6 'ì 


11 


56 7 


1 


50 4 


7 












121 14 


3 


122 16 


7 












59 19 


7 


41 9 


6 








20 10 


o 


45 10 


(l 


4'l 





1 


'9 


9 






8 3 





7 10 


8 












394 11 


3 




352 2 


5 








IO 
10 




30 


I 


34 















37 15 


4 


36 16 


In 












112 12 


6 


108 7 


9 








10 


_ 


12 2 




4 9 










or 2 




80 1 


5 


78 10 


3 






3 






16 16 


3 


12 16 


6 












41 9 


6 


43 4 


3 








■■ 




51 


4 


37 10 


6 








li l 


- 


11 1 


6 
















47 





50 b 















19 16 


8 


52 18 


9 












9 18 


4 


9 17 


6 








•• 




50 





43 











9 3 




9 3 


4 
















12 16 


4 


9 Ì7 


6 












541 14 





521 9 


4 








18 




70 





70 










3 14 




45 14 





50 11 


2 












43 3 















•• 




32 14 


9 


55 °9 


6 








3" 10 




90 10 




lfO 











•' 




75 12 





16i 11 


7 








13 




143 12 In 


150 7 


8 












55 





65 10 















556 6 




623 9 


11 








itn ft 




55 4 


5 


40 4 


9 





10 





-0 




60 





38 18 


11 












37 9 


8 


41 19 
41 


fi 








10 

10 15 




40 15 





40 15 











7 


*i 


50 10 





11 10 





1 


ii 


6 






60 





70 39 










8 10 


11 


65 13 


6 


33 17 


4 


3 


4 11 


8 15 


( 


25 1 


1 


23 19 


7 












61 4 





68 9 


8 








12 


( 


30 16 





31 5 











14 


{ 


39 5 


! 


39 2 


6 












29 2 


8 


25 35 


li 








12 10 


( 


37 10 





35 




1 


14 


3 


23 5 


J 


94 2 


8 


48 30 


e 


5 


8 


6 






38 1 


9 


48 9 


3 








15 


( 


35 




30 i> 















22 10 





22 10 















782 5 


11 


655 19 10 








15 5 





23 14 




24 7 


6 








4 * 


] 1 


33 14 


7 


11 9 


1 








6 7 


6 


18 4 


1 


17 8 











4 3 


s 


19 14 


4 


22 8 


6 








5 3 


1C 


63 7 


2 


49 10 


3 








6 





16 





15 15 


9 












15 


( 


21 















16 10 





21 1 















8 





19 10 



















4 















181 4 


2 


206 10 


1 





JOHN MACDONALD, Gen. Treasurer. 




tit 




IOMRADH AIR CRA OBHS GA OILEADH AN T-SOISGEIL LEIS AN 

EAGLAIS SHAOIR. 

AIR A CHUR A MACH UA1R 'S AN RA1DH. 



Air. 3.] 



IULAIDH 1. 1875. 



[A' Phris, Sgillinn. 



IOMEADH AIE CRAOBHSGAOILEADH AN T-SOISGEIL LEIS AN 

EAGLAIS SHAOIE. 



CHUIBEADH a macli an t-Iomradh mu dheireadh, choinnicli Ard-sheanadh na 
h-Eaglais ann an Duineidin. Bha a' choinnimh ro thaitneacli. Bha gràdh 'us 
aonachd am measg nam braithrean a bha cruinn, agus blia e air a mlieas gu 'n 
robh comharraidhean nach robh gann ann air làthaireachd an Tighearna. Gu 
mu beannaichte gu robb 'ainm air a sbon ! Thubhairt cuid nach robh Ard-sheanadh cho 
taitneach ann o cheann cuig bliadhna fichead. 'Sa cheud thoiseach bha searmoin shoilleir, 
dhruighteach, ann le Dr Stewart, Ceannsuidhe na bliadhna mu dheireadh, agus an sin 
ehuireadh Dr Moody Stuart suas mar Cheannsuidhe na bliadhna so ; agus b' airidh air an 
onoir e, mar neach air am bheil meas mòr mar mhinisdear Ohriosd, agus a bha 'n a cheann 
o chionn fada air a' bhuidhinn de 'n Eaglais a tha chum craobhsgaoileadh an t-soisgeil am 
measg Chloinn Israeil. 

Is e a' cheud ghnothuch a thàinig roimh an t-Seanaidh, cunntas mu 'n obair mhòr so am 
measg nan Iudhach. Thugadh iomradh air so a stigh air feasgair a' cheud Dhe-h-aoine de 
'n choinnimh. Agus cha bheag an taitneas do phobull an Tighearna bhi 'cluinntinn mar a 
shoirbhich leis an Eaglais ann. Chaidh £5548 a thional air a' bhliadhna mu choinnimh 
feum' an aobhair, agus chaitheadh £4496 air. Ach bithidh feum air an t-suiin uile mu 'n 
tig a' bhliadhna gu crich. Tha teach dairean a' saothrachadh aig Amsterdam 's an Olaint, far 
am bheil Mr Yan Andel, duine firinneach, a' toirt na h-oibre air adhart. Tha e 'labhairt mu 
thriuir Iudhach a bhaist e air a' bhliadhna, agus tha e ag innseadh mu dhà leabhran bheag 
a tha air an cur a niaeh, air am bheil mar ainm DòcJms Israeil agus Fàradh lacoib. Tha 
teachdairean air an sgaoileadh air feadh na Boinn-eorpa, ann am Breslau, Erague, Eesth, 
agus Constantinople, agus tha bruidheann air daoinibh chur leis an t-soisgeul do Eussia, far 
am bheil anabharr de chloinn Israeil. Nach taitneach bhi 'cluinntinn mu iompachadh sil' 
Abrahaim ! 

Ghabh an t- Ard-sheanadh a ris cunntas o 'n Bhuidhinn % a tha chum craobhsgaoileadh an 
t-soisgeil am measg ar luchd-dùthcha air feadh America, Australia, agus an leithid eile. 
Bithidh na Gaidheil a' toirt an cuideachaidh do na h-aobharan so air iarrtus na h-Eaglais 
gach bliadhna. Is boehd nach bitbeadh na 's mo a dh' f'hios aig cuid diubh air a' bheann- 
achd mhòr a tha 'tighinn an cois an cuid tiodhlacan. 

Air meadhon-la De-mairt bha an t- Ard-sheanadh ag amharc air cor Ionmhas-beathach- 
aidh nam ministearan (Sustentation Fund) agus bha e ro thaitneach ri fhaicinn mar a tha 



JOHN GREIG AND SON,] 



[PRINTERS, EDINBURGH. 



34 



EAGLAIS shaor na h-alba. 



[Iulaidh 1. 1875. 



tiodhlacan an t-sluaigh 'dol am meud. Tha daoine glic 's an Eaglais, gu h-àraidh na 
lt-Eildearan, a' meas gu 'm ba choir do £200 — da cheud punnd Sasunnacli 's a bhliadhna, bin 
aig na h-uile minisdear, agus tha sin a nis ach beag air a ruighinn le cuid, far an d' rinn an 
co-thional an dichioll chum sin. Cha-n 'eil maith ann am bhi 'ceiltinn, mur bi an Eaglais air 
a cumail suas air clhoigh freagarrach o 'n leth mach, nach urrainn i a h-àite a chumail 's an 
tir. Tha minisdearan gràsmhor, foghlumta, uaithe. Thubhairt Mr Lacblainn mòr an 
Lochcarunn " Cha dean Colaist ministear, agus cha deanar minisdear gun Cholaist," agus b' 
fhior a thubhairt e. Agus mur urrainn sinn na ministearan againn a chumail suas am an 
rathad tha fmghail air an dreuehd, cha bhi ministearan ceart agaiim. Is airidh am fear- 
oibre air a thuarasdal, agus ged is e anaman dhaoine tuarasdal mhinistearan Chriosd, is airidh 
am minisdear air nach bithcadh an saoghal 'n a ghnàth chùram air. Tha sluagh na h-Eaglais 
againn mar gu 'm bitheadh iad a' tuigsinn so, agus chuir iad a stigh 's an ionmhas air a' 
bhliadhna so air dhoigh na 's fialaidh na rinn iad riamh. Glòir a bhi do Dhia air a shon ! 

Bha iomradh an sin air a thoirt air obair na h-Eaglais anns na h-Innsibh an Ear, agus ann 
an Africa. Labhair an duine mòr sin leis an Tighearn Dr Duff air so, 'us bu dhruighteach, 
geur, a' chainnt a bh' aige. Cha-n 'eil duine beò an diugh aii* na chuir Dia 'leithid a dlL' 
onoir an ceangal ri' obair fhèin 's na h-Innsibh, 'sa chuir e air an duine urramach ud. Bu 
shòlas bhi 'g a chluinntinn. Gu mu fad a bhitheas e air a chaomhnadh gu bhi 'cur na h-oihre 
air adhart. Tha daoine fìùghail eile nis a' saothrachadh am measg nan Innseanach ann an 
Calcutta, Madras, Bombaigh, Poona, 'us eile, cuid diubh Gaidhealach 'us cuid diubh Gallda, 
ach is aon ann an Criosd iad, agus tha mòran an diugh 's na h-Innsibh an ear a fhuair eòlas 
an t-Soisgeil tromha. Oh, gu 'm b' ann a mheudaicheadh rioghachd Chriosd 's na tiribh 
dorcha ud. Thugamaid ar guidhe cho maith ri 'r tiodhlac chum so. 

Air De-ciadain thainig deasboireachd 's an Ard-sheanadh mu Eaglais Steidhichte. Thainig 
aon ni gu bhi soilleir a thaobh na puinng so, agus is e sin nach robh duine beo 's an Eaglais 
Shaoir a rachadh a steach do 'n Eaglais Steidhichte a dh' aindheoin na chaidh dheanamh 
mu 'n Phatronachd. Bha ni na 's mò na easaonta ri Patronachd aig an Eaglais Shaoir, agus 
is e sin còir Biofrhail an Tisjhearna Iosa Criosd air bhi 'n a Cheann-riaghlaidh air' Eaglais 
fhein, agus is e sin ni amis nach gèill luchd-riaghlaidh, no 'n Eaglais Stèidhichte am feasd. 
Thubhairt iad sin, agus ma thubhairt cha-n urrainn gnothuch bhi aig an Eaglais Shaoir riu. 
Ach bha eadar-clhealachadh beachd 's an Ard-sheanadh, oir bha cuid airson gu 'm bitheadh 
an Eaglais Steidhichte a th' ann an tràthsa air a sguabadh glan as, agus bha cuid nach 
robh. An uair a thogadh inntinn an t-Seanaidh le gach fear bhi 'toirt a ghutha, bha 397 
air a' cheud bheachd, agus 84 air an dara beachd, a' nochdadh gu 'm b' fhearr le mor 
roinu na h-Eaglais nach bitheadh Eaglais Steidhichte idir ann, na gu 'm bitheadh i mar 
a tha i. 

Bha là eile air a thoirt do chùis an aonaidh eadar an Eaglais Shaoir agus an Eaglais Phres- 
biterich ath-leasaichte, no an Eaglais ainmeil ris an abrar 's a' Bheurla, The Covenanters. 
Cha-n 'eil thar da fhichead cothional dhiubh sud an Alba, ach is daoine iad a lean gu dileas 
ri seann fhianuis Eaglais Dhè an Alba. Cha robh iad riamh 's an Eaglais Steidhichte. Sheas 
iad air ais an uair a ghabh an Staid a stigh an Eaglais Albannach air tùs, a chionn gu 'n robh 
iad a' meas gu' n robh ni mi-fhallan 's a stèidh, agus gu h-àraidh thaobh chùirichean Chriosd 
mar Pigh bhi ann an cunnart 's an t-suidheachadh a bh' ann, ach gu ro àraidh a chionn gu' n 
robh e ri agradh gu' m bitheadh an Staid fèin. diadhaidh mu' m b' urrainn Eaglais Dhè dol a 
steach ann an daimh aonaidh rithe. Ach tha iad làn riaraichte le suidheachadh na h-Eaglais 
Saoire, agus an ceann beagan ùine tha e coslach gu 'm bi an sluagh urramach ud air an 
aonadh rithe. Cha robh guth an aghaidh so 's an t-Seanadh. 

Cha-n urrainn sinn dol thairis air na h-uile gnothuch a bha am measg làimh 's an Ard- 
sheanadh. Bha gnothuch craobhsgaoilidh an t-Soisgeil air feadh na Galltachd air a lainih- 



tulaidh I. 1875.] IOMRADH AIR CRAOBHSGAOILEADH AN T-SOISGEIL. 35 

seacliadh air fad. Tliugadh iomvadh air so stigh le Dr Blaikie, fear de luchd-teagaisg 
Oilthigh shaoir Dhuineidin, agus labhradh air gu pontigail, glic, le mòran de na bràithribh, 
gu h-àraidh le Mr Whyte, am ministear òg a tha an àite Dr Candlish. Thug Mr Main 
iomradh air cor sgoilean na h-Eaglais, agus blia àite air a thoirt do cliraoblisgaoileadb an 
t-soisgeil air feadk Mòr-roinn na h-Eorpa. 

Air feasgair Dhe-h-aoine blia cor na Gaidhealtachd am measg làimh. Tliugadh an t-iom- 
radh air a chins so leDr MacLachlaiun, Ceannsuidhe na Buidhne. Bha mòran air aithris ann 
a thaobh aobhair an Tighearna 's an tir, agus an cuideachadh tha e a' faotainn. Bha dà ni 
gu h-àraidli air an ainmeachadh, — an t-ullachadh tha 'g a dheanamh chum ministearau a 
chumail suas ann an àitibh bochda le suim airgid bhi air a chur mach air riadh mu 'n coinn- 
inili, agus an riadh air a chur a stigh ann an ionmhas na h-Eaglais, chum cuideachadh ri 
tabhartas a' cho-thionail. Tha sè co-thionalan deug a nis air feadh na Gaidhealtachd a' faot- 
ainn cuideachaidh air an doigh so. Is e an ni eile, tairgse fialaidh le daoinibh uailse urram- 
ach, na fiaehan a tha air co-thionalaibh Gaidhealach a phaigheadh air chumha gu 'n dean 
an Eaglais tionail mu clioinnimh an aobhair. Tha an tionail so air orduchadh air an treas 
Sabaid de 'n ath Mhairt, agus tha dòchas ann gu 'm bi an t-saorsainn mhòr so air a mheallt- 
uinn leis na co-thionalaibh air fad. Tha aobhar air a bhi 'moladh an Tighearna airson na 
nithean fialaidh a tha e 'cur ann an cridheachan cairdean na h-Eaglais Saoire. 

Bha dà choinnimh de 'n Ard-sheanadh air an comharrachadh chum amharc air cor aobhair 
an Tighearna air feadh ma h-Eaglais. Bha labhairt dhruighteach, bhlàth, le mòran mhinis- 
dearan agus eildearan air so. Thug iad stigh cunntas air na chunnaic iad fhein, agus bu 
thaitneach a bhi 'cluinntinn o iomadh àite 's an tir, gu 'n robh soirbheachadh leis an aobhar. 
Cha-n 'eillàmh an Tighearua air fàs goirid, no a chinas air fàs bodhar. Tha comharraidhean 
ann an iomadh àite, Gaidhealach 'us Gallda, air an Spiorad beannaichte bhi ri saothair air 
anamaibh dhaoine. Cha robh uair ann, am fad 's a bha an t-Seanadb cruinn, bu shòiasaiche 
agus ba tharbhaiche na an uair a bha an ni mòr ud, fior ghnothuch Eaglais Dhè, buaidh an 
lhocail tre-n a Spiorad air anamaibh neobhàsmhor, fa chomhair a sùla. 

Thug sinn mar so cunntas aithghearr seachad air an Ard-sheanadh a chruinnich, air a' 
mhios a chaidli seachad, ann an Dùiueidin. 01ia-n 'eil sinn an teagamh nach maith le 'r cair- 
dibh air feadh na Gaidhealtachd a bhi 'g a chluinntinn. Anns a' chodhùnadh aithriseamaid 
briathran an t-Salmadair naoimh : — 

" Sior-gh.uidhib]i do Ierusalem 
Sith-sliaimli 'us sonas mòr : 
A' miuinntir sin le '11 ionrahiimn thu, 
Soirbhicheadli iad gu leòr." 



A' GHAIDHEALTACHD 

'n uair 's an d' tbàinig an t-iiireamh mu 
dheireadh de 'n leabhran so a mach, bha Ard- 
sheanadh ar n-Eaglais cruinn ann an Duin-cidin; 
agus, mar a 's gnàthach, thaisbeanadh ann cùram 
leanmhuinneach mu shoirbheachadh aobhair an 
Tighearna 's an earrainn so d' ar tir. Tliugadh 
Iomradh na Buidhne Gàidhcalaich fo chomhair 
an Ard-sheanaidh leis an Ollamh Urramach Mac- 
Lachlainn, a labhair mu thimchioll nan nithe a bha 



AGUS NA H-EILEANA. 

air an ainmenchadh ann. O'n Iomradh sin, gu 
h-àraidh, tha na nithe a leanas air an tarruing air 
son feum nan Gaidheal. 

An toiseach, an tional airgid air son cumail suas 
mheadhona nan gràs ann an cearnaibh iomallach 
far nach 'eil teachdairean suidhichte. Tha tional 
air a dheanamh aon uair 's an dà bhliadhna, ann 
an uiie cho-thionalaibh na li-Eaglais, air son an 
aobhair so. Anns a' bhliadhna 1873, tbionaladh 



30 



EAGLAIS SHAOR NA H-ALBA. 



[lulaidh 1. 1873. 



air an dòigU sin £15033. Air a' bhliadhna so, tha 
tional eile air orduchadh leis an Ard-sheanadh air 
fcadh na h-Eaglais uile. 

Tha a' Bhuidheann Ghàidhealach a' caitheamh 
gach bliadhna còrr 'us tri mile punnd Sasunnach ; 
aoli tre fhialaidheachd cuid de chàirdibh na h-Eaglais 
agus na Gàidhealtachd, cha-n 'eil iad fathasd air 
tuiteam an am fiachaibh. Cha bheag an t-aobhar 
taingealachd gu-m bheil an Tighearna a' cur ann an 
oridhe dhaoine fiùdhail 'n ar n-Eaglais an làmh 
fhosgladh gu bhi a' toirt d' an cuid gu toileach 
chum an soisgeul glòrmhor a chur a dh' ionnsuidh 
nan cearnaidh a 's iomallaiche d' ar tlr. Tha mòr 
fheum air a shon. Tha an t-achadh farsuing, — co 
farsuing ris a' Ghalldachd, ged nach 'eil a luchd- 
àitjachaidh co lionmhor, a shaoibhreas co pailt, no 
'fhonn co tarbhach. Tha mjran dheth a rinneadh a 
cheana 'n a fbàsach ; agus an àite dhaoine tha 
againn ann beathaichean fiadhaieh, nach cuir feum 
air eaglaisibh no air sgoilibh. Tha mòran dheth a 
nis 'g a chur fàs, agus ar pobull dileas a' fàgail tlr an 
dùthchais air son thirean cèin, far am faigh iad 
dibheatha na's blàithe, agus cothroman aimsircil na's 
pailte, na tha iad a' sealbhachadh 'n an tìr fèin. 
Ach, ged a tha mòran de chlann nan Gaidheal air 
dol a null thar chuain, tha àireamh fathasd air am 
f igail, lionmhor gu leòr chum g'.iocas agus comasan 
na h-Eaglais a chur an cleachdadh anns an t-soijgeul 
à chumail suas 'n am measg. 

Cha-n e mhàiu gu-m bheil an raon farsuing, 
tha e, mar an ceudna, deacair r' a shaothrachadh ; 
gu h-àraidh rè a' gheamhraidh. Is beag a 's aithne 
do mhòran air a' Ghalldachd an t-saothair tre 'm 
bheil aig aireamh nach gann d' am bràithribh 's a' 
Ghaidbealtachd r' a dhol, far am beil sgireachdan 
farsuing ann, agus meòir de 'n mhuir 'g am bviseadh 
suas, air chor as nach f uras na turusan a choilionadh 
a thig araon air teachdairibh agus air pobull a 
ghabhail, chum gu-m bi ordu'ghean an t-Soisgeil 
air am frithealadh: 

Cha ruigear a leas innseadh do na Gàidheal mar a 
dhlù-lean iad, anns a' chuid mhùr de sgireachd- 
aibh — ach beag mar aon duine ris an Eaglais Shaoir. 
'1 ha iad a' leantuinn gu dileas rithe fathasd : agus 
tha dòchas gur fada uainn an là, — ma thig e am 
feasd, — anns an cuir Gàidheil Albainn suarrach 
saorsa spioradail na h-Eaglais chum seirbhis a 
dheanamh do Chriosd a mhàin mar a h-aon Cheann, 
agus a h aon Righ. 

An Dusgadd an Tiridii. 

Tha e taitneach r' a chluinntinn o Mhr Eos an 
Tobair-Mhuire gu m bheil aobhar an Tighearna a' 



cinneachadh fathasd 's an eilein sin. Dh' fhan 
esan anns an eilein air son là thar fhichead ann an 
ceud mhios na bliadhna so ; agus re an ama sin 
shearmonaich e naoi uairean deug, do cho-thional- 
aibh a thaisbein mòr-dheigh air focal an Tighearna 
a chluinntinn. 

Chuireadh iarrtus-sgriobhta, le còrr 'us dà cheud 
de na Tirisdich, dh' ionnsuidh Cleir an Eilein 
Mhuilich, a' tagradh gu-n deanadh a' Chleir agus 
Buidheann Ghàidhealach na h-Eaglais Saoire 
ininistear a shuidheachadh os an ceann, agus a' toirt 
mòr thaing dhoibh air son nan teachdair a chuir 
iad d' an ionnsuidh a cheana. Tha so 'g ar toirt gu 
focal a ràdh mu, " An Innleachd air son cuideachadh 
le Co-thionalaibh anmhunn." (Endowment Scheme.) 

Air a' bhliadhna a chaidh seachad, chuireadh còrr 
'us dà mhlle punnd Sasunnach ris an airgiod a chuir- 
eadh a mach air riadh chum cuideachadh le co-thion- 
alaibh bochda 's a' Ghaidbealtachd. Dh' ainmicheadh 
's an àireamh mu dheireadh de 'n leabhran so gu-n 
robh ceithir àitean deug ann, as leth an d'ullaicheadh 
a' bheag no a' mhòr do " Endowment." Tha ann, 
a nis diubh, sè deug; agus is e an t-suim uile a 
chuireadh air leth air son na crlche so £11,190. 
Tre shaothair agus tre fhialaidheachd cuid de chaird- 
ibh nan Gaidheal rinneadh an t-uilachadh so air 
son cuid de na co-thionalaibh. Tha boagan fathasd 
ann, coltach ri Tiridh, a chuireadh feum air a' leithid 
so de chòmhnadh : ach tha dòchas a thaobh nan 
daoine urramach a chuidich le tional an ionmhais 
so, gu-m faio iad fathasd an obair a thòisich iad air 
a crioehnachadh ; agus nach bi co-thional bochd 's 
a' Ghaidbealtachd air am bacadh le 'm bochdainn, o 
ghairm a thoirt do mhinistear soisgeulach gu saoth- 
rachadh 'n am measg. 

FlACHAN AIR CO-THIONALAIBH GaIDHEALACH. 

Tha còir 'us £7000 de fhiachaibh air co-thional- 
aibh Gàidhealach air son togail tijihean-aoraidh 
agus tighean mhinisteirean. Ag amharc air na 
fiachaibh so mar eallach throm, thug duin' uasal 
fialaidh tairgse mhaith do 'n Eaglais. Air chumha 
gu-n òiduicheadh an t-Ard-sheanadh tional-airgid 
a bhi air a dheanamh tre 'n Eaglais air son na fiaeha 
a sguabadh air falbh, agus nach tigeadh an tional 
sin fada gearr air na 's àbhaist d'a leithid a bhi, 
gheall an duin' uasal còir, gu-m faiceadh e fèin an 
corr de na fiachaibh pàighte. Ghabh an t-Ard- 
sheanadh le toil-inntinn agus le taingealachd ris 
an tairgse mhaith a fhuair iad ; dh' òrduich iad 
tional a bhi deanta tre 'n Eaglais, rè na bliadhna so, 
air son an aobhair so ; agus tha dòchas, ann an ùine 
ghearr gu-m bi gach uile cho-thional 'sa' Ghaidheal- 
tachd saor o fhiachaibh. 



luhihlh 1. 1S75] 



10MRADH AIR OEAOBHSGAOILEADH AN T-SOISGEIL. 



37 



SAOTHAIR NA H-EAGLAIS AIG A' BHAILE. 

HOME MISSION. 



Tiia an e~rainn so de 'n obair ag agradh an 
tuilleadh agus an tuilleadh cùraim agus dichill o 
bhliadhna gu bliadhna, mar tha sluagh a' dol an 
lionmhorachd, gu h-àraidh ann am bailtibh mora 
agus ann an àitibh 's am bheil mèineadairean guail 
no iaruinn ììonmhor. Tha e do-sheachnaidh eadhon 
chum tearuinteachd agus soirbheachaidh aimsireil 
na rioghachd, gun luaidh air lunch anaman neo- 
bhàsmhor, gu 'n ruigeadh an soisgeul air an 
lcithidibh so. Tha fios aig ar luchd-leughaidh gu 'm 
bheil ar n-Eaglais a' gabhail cùraim sonraichte de 
'n aobhar chudtbromach so ; gu 'm bheil tional air 
a dheauamh 'nan co-thionalaibh uile air a shon aon 
uair 's a' bhliadhna; agus gu 'm bheil ministcar ro 
cbùiseil, tapaidh, air a chur air leth gu bhi 'seall- 
tuinn thairis air, agus gu bhi 'toirt iomraidh mu 
thimchioll o dm gu am. " Tha ro-mhùran fearainn 
fathast r' a shealbhachadh." Agus ciod air bith 
eaglais no hite searmonachaidh a dh' fheudas bhi air 
fhosgladh an sud no an so, 's e an dòigh air an 
t soisgeul a sgaoileadh gu 'm biodh gaeh aon fa 
leth a tha g ainmeacheadh ainme Chriosd, 'g a 
ghabhail mar chùram pearsanta, agus a' rùnachadh 
'• Air sgàth Shioin cha bhi mi a' m' thosd, agus air 
sgàth lerusaleim cba gliabh mi fois, gus am bris a 
fireantachd a mach mar sholus dealrach, agus a 
slàinte n.ar leus lasarach." 

Air a bhliadhna 'chaidh seachad bha an earainn 
so do obair na h-Eaglais air a beannachadh gu mòr. 
Bha aimsir fiosrachaidh gràsmhor, ann an tomhas 
neo àbhaiteach, aig iomadh cèamaidh, ann am 
bailtibh agus air an dùthaieh, an co-cheangal ri 
saothair mhinisteirean agus luchd-oibre eile. 

Tha Dr Adam a' toirt gèarr-ehunntas mu na 
h àitibh a lean as. 

New Cumncck. 

Bha eaglais iaruinn air a togail o chionn ghoirid 
's an àite so, am measg luchd cladhach' guail a tha 
'dol an lionmhorachd ann. Tha beannaclid nach 
ber.g air leantuinn saothair an t searmonaiche (Mr 
Nivcn) a chuireadh ann. Bha Sàcramaid na 
Suipeir air a fbrithealadh ann air an earrach so 
'chaidh, r.gus shuidh os ceann leth-cheud pearsa aig 
a' bhòrd. 

Hawick. 

Is baile mcr so a tha fagus do 'n chrich 
Shasunnaieh. Bha dithis shoisgeulaiche a' saoth- 
rachadh car ùine 's an t-seann eaiainn de n 



bhaile, far am bheil an sluagh an cumantas ro mhi- 
chùramach, agus fuasgailte 'n an caithe-beatha. 
Bha iad a' dol o thigh gu tigh a' toirt seachad 
leabhragan (tracts) agus a' labhairt focail earail. 
Bha iad a' cumail choinneamhan, mar an ceudna, 
air son an soisgeul a shcarmonachadh. Air feasgair 
nan Sàbaid a bha na daoine 's a' bhaile bha araon 
an eaglais agus an tigh-sgoile làimh rithe làn 
luchd-èlsdeachd. Air feasgair seachduin bha eadar 
leth-cheud agus so fichoad a' frithealadh. Bu mhòr 
so ann an ceàrnaidh 'bha air dol cho fada fodha ann 
am mi-chnram, agus am mi bheus. 

Glascto. 

Anns a' bhaile mhòr so anns am bheil sluagh a' 
dol an lionmhorachd cho bras, bha o chionn beagan 
bhliadhnachan air ais airgiod air a chur cruinn a 
tha air a riaghladh le comunn co-cheangailte ris an 
Eaglais Shaoir, air son eaglaisean a thogail. Air 
an da bhliadhna chaidh seachad bha cuideachadh 
air a thoirt air son ceithir eaglaisean deug a thog- 
ail. Tha an tomhas soirbheachaidh a tha aig na 
coimhthionalan a bha mar so air an cuideachadh 'n 
a aobhar taingealachd, agus 'n a bhonn misnicb do 
'n chomunn gu dol air an aghaidh mar tha iad a' 
rùnachadh a dheanamh. Bha coinnimh aca o 
chionn ghoirid aig an robh iomradh (Report) mu 'n 
obair air a tha'bbairt, a dh' fheudadh bHi 'a a chùis- 
bhrosnachaidh do mhuinntir eile gu dol agus 
deanamh mar an ceudna. 

Tha e 'n am beachd eaglais iaruinn fhaotaiim. 
Feudaidh fios a bhi aig cuid do' r luchd-leugbaidh 
gu bheil an seòrsa thighean so air an cur x' a 
cheile air dhtjigh a 's gu 'n gabh iad toirt as a 
chèile, agus a rithisd bhi air an cur an altaibh a 
cheile ann an àite 's am bith chum am faicear 
iomchuidh an atharrachadh. Bhiodh e 'na chothrom 
mòr do cho-thional air ùr-thoiseaehadh iasad 
fhaighinn, car bliadhna no dhà, do eaglais de 'n 
t-seorsa so : 'na dhcigh sin ghabhadh iasad dhi bhi 
air a thoirt do kite feumach eile. 

Oatlands an GLAscno. 
Tha againn an so saimpleir dhe 'n obair a tha 
r' a deanamh. 'N uair a thòisicheadh air saoth- 
raehadh '$ a choimhearsnachd le coimhthional 
eaglais Angustin, o chionn tri bliadlma, bha mu 
thimcbioll da cheud dcug teaghlach achòmhnuidh 
air an taobh an ear do Mhathieson Street, agus iad 
uile an taobh a mach do na h-uile mendhon sois- 



38 



EAGLAIS SUAOIt NA H-ALBA. 



[lubiìdh I. 187.3. 



geulach. Anns a' cheàrnaidh chcudna tha an diugli 
tuilleadh 'us tri mile teaghlac'h, no mu thimcliioll 
cuig mile deug anam, agus, cho f'had 's a 's urrain- 
near a mheas, o 'n àireamh thigheau a tha gu bhi 
air an togail, air cheann na Fèìll-màrtuinn so tigh- 
inn, bithidh tri mile leasachaidh air an cur ris an 
àireamh. 

Ach mar tha an obair a' meudachadh, tha e 
soilleir nach urrainn aon eho-thional breth air a 
deanamh. Tliionnsgain uime sin an Coniunn a 
dh' ainmich sinn air ullachadh a dheanamh air 
son eaglais eile e thogail ann an àite freagarrach, 
so-fhaicsinn. Ach 'n uair a bha iad a' dol air an 
aghaidh, thàinig grabadh 's an rathad o cheàrnaidh 
o nach robh sùil ris, agus o chuid nach d' rinn ni 
riamh a bheireadh còir dhoibh air tighinn 's an 
rathad. Tha so coltach ri mòran de dheanadais na 
pàirtidh cheudna, agus tha e a' dearbhadh ciod a' 
bhrlgh a th' anns na dh' aidicbeas iad le 'm boòil. 

MAYFIELD AlO DuNEIDIN. 

Is frith-bhaile de Dhuneidin so, air taobh deas 
agus an ear-dheas do' n bhaile. Tha e a' meud- 
achadh gu bras le sluagh as a bhaile bhi a' togail 
an cimhnuidh ann ; agus do bhrigh gu bheil an 



eaglaisean fhein 's a' bhaile tuilleadh 's fad uatha, 
tha iad a' mothachadh am feum air eaglais shaor 
anns an àite. Thainig iad dh' ionnsuidh Clèire 
Dhuneidin o chionn ghoirid le iarrtus gu 'm biodh 
ionad-searmonachaidh air a chur air chois, agus 
chaidh an iarrtus a dheùnachadh gu toilcach. 

Cambusbarron. 
Tha an t-aite-searmonachaidh so laimh ri Si uidh- 
lath. Tha dà cheud deug anam 's a bhaile, agus 
cha-n 'eil os ceann an dara leth dhiubh a' dol gu 
eaglais no meadhon air bith. Tha àite aoraidh 
beag air ullachadh anns am bheil ceud gu leth a' 
frithenladh dheth 'm bheil os ceann ceud 'n an 
luchd-comunachaidh. 

Keig acus Tough. 
Tha Dr Smith, ministear na h-Eaglais Saoire 's 
an àite so a' toirt cunntais mu sbaothair aon de na 
soisgeulaiche a tha air an cur a macb. Bha am 
fear so, Mr Steven, ùine àraidh a' saothrachadli 
.anns na sgìreachdan mn 'n cuairt air Keig agus 
Tough, ann an Siorramachd Abah'eadhain. Tha 
Dr Smith a' sgriobhadh gu 'n robh coslas drùghaidh 
mòire air an t-sluagh fuidh èisdeaehd na fir inn. 



IOMSADH 



Mu Eaglaisean Chanacla, Australia, agus New Zealand 1 a tha an daimh ri Eaglais 

Shaoir na h-AlLa. 



Tua an cunntas a th'air a thoirt, air na nithe a bha 
air an deanamh agus air an labhairt, ann an Ard- 
Sheanaidhean Eaglaisean nan Colonies, a nis fa 'r 
comhar. Tha an cunntas so air iomadh doigh a' 
toirt misnich duinn, a thaobh an dòigh anns am 
bheil aobhar an Tighearna a' soirbheachadh anns na 
cearnaidhean ud, an t-eud a tha air a thaisbeanadh, 
agus am mòr dhùrachd leis am bheil na h-Eaglaisean 
ud, a' saothrachadh ann am fion-lios an Tighearna. 
Tha so gu sonruichte 'n a mhisneach gu bhi ga 'n 
cònihnadh, araon ann a bhi 'cur mhinistearan, agus 
mar an ccudna maoin-chuideachaidh do 'n ionnsuidh. 

AUSTRALI A. 
Tha an cunntas a th'air a thoirt air Eaglaisean na 
cearnaidh so, a' nochdadh gu soilleir, gu 'm bheil mòr 
shoirbheachadh na 'm mcasg. An uair a bheachd- 
aicheas sinn, gu 'm bheil a' cheud mhinistear a chaidh 
do 'n dtùhaich so beò fathast, tha aobhar gàir- 
deachais againn ann am bhi 'toirt faincar, na nithe so 



aleanas. Tha ceud agus cuig mile fichead de shlu igh 
an sud. Tha anns an Eaglais Phresbiterianaich 
125,000. Tha ceud agus cuig-deug thar fhichead 
de mhinisteirean aca. Tha da cheud agus deich thar 
fhichead de dh' Eaglaisean aca ; air chùl nan àitean- 
aoraidh eile, anns am bheil cuid diubh a' coinn- 
eachadh. Tha ceithir mile deug diubh 'nan luchd- 
comunachaidh. Tha fagus air ceithir cheud Eil- 
deirean aca. Tha fagus air tri mile fichead de chloinn 
anns na sgoiltean Sàbaid aca, fo theagasg da mhile 
agus còrr, a tha 'teagasg na cloinne so, ann an eòlas 
focal an Tighearna. Tha Oil-thigh aca maranceudna, 
gu bhi 'togail suas mhinistearan Oga. 

QUEENSLAND. 

Ann am freasdal an Tighearna, a tha 'riaghladh 
thairis oirnn uile, thachair briseadh muladach ann 
an Eaglais na Mòr-roinn so, le bàs Mhr M'Gavin, 
Ministear Baile Bhrisbane. 

Tha Mr Ogg a tha 'na mhinistear anns a bhaile 



ftdaidh 1. 1S75.] IOMRADH AIR CRAOBHSG 



AOILEADH AN T-SOISGEIL. 



39 



ehcudna, a' labliairt mu 'n bhriseadli so mar a 
leanas — ■ 

" Cha 'n eil duiu' againn " arsa Mr Ogg, " a 's 
urrainn, aig an àm so, 'àite sheasamh no a chubaid a 
lionadh mar bu mhaith leinn so a bhi. A thuill- 
eadh air so, tha ' Loowoomba ' gun mhinistear, air 
chùl tri cho-thionalan eile, anns na cearnaidhean far 
am bheil mèinean (mines). Tha na mèinean òir, a 
fhuaradh a mach dlù air amhainn Palmer, air mòr 
shluagh a tharruiug a dh' ionnsuidh na cearnaidh 
so, agus tha baile nuadh air èiridh, do' n ainm Cook- 
town, anns am bheil milltean do luehd àiteachaidh 
a cheana air tuineachadh. 

VICTORIA. 

Tha Dr Domhnullach, aon de mhinistearan na 
Mòr-roinn so, a' sgriobhadh mar a leanas a dh' 
ionnsuidh Ceann-suidhe na buidhne, air am bheil 
ciirain nan Colonies : — 

" Buidheachas duit airson an fhios a chuir thu 
d' ar n-ionnsuidh, agus airson an dithis mbinis- 
tearan a tha air an cur a mach. Cha robh sinn 
riamhna's feunraaiuhe. Thaochd cothionalan againn 
gun mhinistearan, air ehùl gu 'm bheil ionadan 
eile, anns am faigheamaid co thionalan, na' m 
biodh ministearan againn a shaothiaicheadh na 'm 
measg." 

NEW SOUTH WALES. 

Tha Mr Cameron a tha 'na mhinistear ann an 
Richmond, anns a Mhòr-roinn so, a' sgriobhadh mar 
a leanas. " Tha e 'na ghàirdeachas domh innse, 
gu 'm bheil tuilleadh soirbheachaidh anns a' chear- 
naidh so o chionn bliadhna air ais, Da bh' ann o 
chionn iomadh bliadhna. Ach tha àitean falamh 
againn fathast, agus ma bhios ministearan òga 
deùnach air a thighinn a mach an so, gheibh iad 
raon farsuing gu saothrachadh ann, agus faodaidh 
iad mar an ceudna 'bhi cinnteach gu 'm faigh iad 
maoin-chuideachaidh. Tha pailteas airgid againn, 
agus tha an sluagh deònach air a chompairteachadh 
gu ministeirean a chumail suas." 

NEW ZEALAND. 

Tha Mr Sidey a tha 'na mhinistear ann am baile 
Napier — aon do bhailtean an eilein so, a' sgriobhadh 
mar a leanas : — 

" Tha mi direach air pilltinn o choinnimh Ard- 
sheanaidh ar n-Eaglais, a bha cruinn ann am 
baile Wellington, agus a bha 'na coinnimh ro 
thaitneach. An deigh do bhuill na coinnimh 
cùmhradh 'bhi aca mu 'n chuis, dh' aontaich iad 
maille ri cheile teachdaireachd a chur 'dh 'ionnsuidh 
na h-Eaglais an Alba, a dh' iarraidh orra cuid- 



eachadh a dheanamh leo, a chum Eaglaisean a 
thogail, agus a chumail suas rè beagan uine, gus 
am biodh iad comasach air so a dheanamh air an son 
fèin. Tha so anabarrach feumail. Tha Eaglaisean 
òga cosmhuil ri naoidheanan a 's èigin altrum, gu-j 
an d' thig iad gu inbhe agus neart. Tha sinn- an 
dùchas nach diultar so dhuinn leis an Eaglais aig 
a' bhaile. Tha sinn gu mòr an eisimeil cùmhnaidh. 

Tha Ceann-suidhe Ard-sheanaidh Eaglais New 
Zealand, a bha cruinn o chionn ghoirid, mar a dh' 
ainmich sinn, a' co-dhùnadh nam briathran deir- 
eanDach a labhair e, mu 'n do sgaoil a' choinnimh, 
mar a leanas : — 

" Chunnaic mi 'ars' esan,' an Eaglais so, air 
dhomh a thighinn air tùs do 'n dùthaich so, 'na 
plannd beag anmhunn. Ach air dhi 'bhi air a 
h-altrum ann bhur lamhan-sa, mo bhraithrean — 
air a h-uisgeachadh o shuas, a chuid agus a chuid, 
sgaoil i mach a freumhan, agus a geugan mar an 
ceudna. 'N uair a thainig mise gu New Zealand, o 
chionn fagus air naoi bliadhna dcug, maille ri 
triiiir mhinistearan eile, bu sinn a cheud triuir a 
chuir air tùs air chois Clèire Aucland. Cha robh 
aig an àm sin, ach aon Chlèir eile ann an New 
Zealand — Clèire Otago, a chaidh a chuir air chois 
beagan roimhe so, agu^ anns nach robh ach triiiir 
mhinistearan. Bha mar an ceudna co-thionalan 
beag eile an so agus an sud ; a' chuid bu mhò 
dhiubh, ann an Mor-roinn Wellington. Ach a nis 
tha ann an Eaglais New Zealand, aon Chlèir deug — 
da Shynod — maille ri Ard-sheanadh, agus fagus air 
ceithir fichead agus deich de mhinistearan, agus da 
cheud Eaglais. Tha so a' nochdadh gu soillear nach 
do chaill am Biobull a chumhachd — gu 'm bheil 
eifeachd ann am focal an Tighearna ; agus fadheòidh 
gu 'm faigh sinn a' bhuaidh, ma bhios sinn dlleas do 
ar Ceann glòrmhor, agus d'a aobhar beannaichte." 

Tha cruinneachadh airgid gu bhi air a dheanamh 
anns an Eaglais Shaoir air a mhios so (June) gu bhi 
'còmhnadh nan Eaglaisean ud. 

Tha Ceann-suidhe a' Chomuinn air am bheil cùram 
a' ghnothuich so, a' sgriobhadh mar a leanas a dh' 
ionnsuidh co-thionalan na h-Eaglais againn. 

" Cha-n urrainn e 'bhi air a ràdh" 'ars' esan' 
"gu 'n do dhi-chuimhnich sinn gu tur an dleasdanas 
a tha na luidh oirnne mar Eaglais, còmhnadh a ch ur a 
dh' ionnsuidh nan Colonies. Chuir an Eaglais Shaor 
tuilleadh agus a cheithir uiread de mhinistearan gu 
Australia, agus a chuir Eaglais air bith eile. Gidh- 
eadh thachair e, do Ishrigh agus an deigh so uile 
gu 'n robh an aireamh tuilleadh agus beag, gu 'n 
do cheangail moran de 'n t-shluagh againn iad fèin 
ri Eaglaisean eile, far nach robh ministearan 
againn air an son. 



40 E AG LA IS SHAOR NA H-ALBA 

Till MIIOR NA ROTNN EORPA. 



[lulaldh 1.1S75; 



Tba a' Phapanachd mar a tha fhios ag ar luchd- 
leughaidh, a' riaghladh arms a chearnaidh so do'n 
t-saoghal. Cha-'n eil ach ro bhengan do'n t-sluagh 
de na chreidimh Phrotestantach. Aig a cheart 
àm so, tha sùil gu'n deonaieh Ouir t-ria ghlaidh na 
Frainge, tuilleadh saorsa do mhuinntir na rioghachd 
sin, gu bhi 'g aoradh a reir an coguis ; agus tha na 
Pro:estanaich uime sin, am misneach gu 'm faigh 
focal an Tighearna tuilleadh buaidh am measg an 
t-sluaigh. 

Ach is ann 's a Ghearmailt a tha a chomh-stri a's 
mò a' dol air aghaidh eadar am Papa, agus Cuirtean 
riagblaidh na rioghachd. Tha am Papa air litir a 
sgriobhadh, anns am bheil e a' toirt dubhlan do 'n 
Righ, agus do 'n Pharlamaid ; agus a' misneachadh 
an t-sluaigh aige, gu eiridh suas ann an ceannairc 
'na aghaidh. Uime sin tha Righ na Gearmailt — a 
tha do 'n chreidimh Phrotestanach ro dhiombach ; 
agus faodaidh e bhi gu 'm be aig na sagairt anns an 
Rioghachd ud, agus aig tuilleadh agus iadsan, an 
roghainn a thogail, co dha a tha iad gu geilleadh 
ann an nithe aimsireil, — do 'n righ, na do 'n Phapa. 
Faodaidh e bhi, gu 'r meadhon so, gu cumhaehd a' 
Phapa a lughdachadh anns na cearnaidhean ud, 
agus tuilleadh saorsa agus soluis, a leigeadh a steach 
am measa: an t- sluabh. 



AN FIIRAING. 

Anns an aireamh mu dheireadh, rinn sinn iom- 
radh mu roinnean a tha ann an Eaglais Phro- 
testanaich na Frainge. Tha sinn toillichte a nis 



ainmeachadh, gu 'm bheil coltas mar gu 'ni biodh 
dùsgadh na 'm measg mar a tha anns na rioghach- 
d.in so fein. 

AN ROIMH. 

Bha 'n Roirrh ainmeil o chii'nn iomadh linn. 
Bi 'n Roimh roimhe so Ceann-uidhe 'n t-saoghail 
gu lèir. Agus o chionn tuilleadh agus mile bliadhna, 
is e am Baile so, ard Bhaile a' Phapa ; far am bheil a 
Righ-chathairriaghlaidh air a steidh-shuidheachadh. 
Gus o chionn beagan ùine air ais, cha robh comas aig 
ministear Protestanacb a bheul fhosgladh 's an 
Roimh. Ach a nis, tha cead labhairt againn a 
dh aindheoin air na 's urrainn am 1'apa a dheanamh. 
Uime sin tha ministear an deigh ministeir a' dol a 
mach, o àm gu àm. Tba eaglais air a togail, agus 
co-thional air a churair chois, eadhon ann am Baile 
mòi' a' Phapa fèin, agus fear an deigh fir, de na 
ministearan againn, a' searmonachadh dhoibh. 

Mar tha cuimhne aig ar luchd-leughaidh, chaidh 
Dr Buchanan à baile Ghl ischo a chur a mach do 'n 
Roimh, air an earrach so a chaidh seachad, agus 
far an do chaochail e. Bu mhinistear l)r Buchanan, 
a bha ainmeil, agus mòr anns an Eaglais 'na là — 
agus do 'n robh an Eaglais againn fo iomadh comain, 
airson a shaothar, a bha air iomadh doigh, agus 
ann an tombas neo-chumanta, air a h-aideachadh 
leis an Tighearna anns an fhion-lios. 

Tha an Eaglais Shaor mar an ceudna, a' saoth- 
rachadh ann an cearnaidhean eilo de 'n Eadailt ; 
mar ann am baile Naples ; agus mar an ceudna, 
tiom an t-samhraidh, ann an .Switzerland, far am 
bheil mòran d'ar luchd-dùthcha air chuairt rò an 
ama sin de 'n bhliadhna. 



TEACHDAIREACHD CHETN NA H-EAGLAIS. 

NA II-INNSEAN AN EAR. -AFRICA 



Aig am an Ath-lf.asaciiaidii dhùisg an Tighearn an 
Eaglais o chlò codail, 's an robh i airson cuig ceud 
bliadhna, roimh sin. Air dùsgadh dhi, bha 
laithean saothrachail agus gniomhach aice, ann am 
bhi 'cumail suas agus a' craobh-sgaoileadh eolas na 
iirinn, air feadh na tire. Bha mar an ceudna 
laithean fulangais aice — laithean deurach, fuileachd- 
ach— ann am bhi 'dion na còirichean agus na soch- 
airean a bhuilich a Ceann oirre. An taobh a steach 
do dhà cheud bliadhn' an deigh an Ath-leasachaidh, 
thuit i rithisd ann an clò codail, mar a thuit Ionah 
air burd na luinge 'dol gu Tarsis. Bha an Tighearn 
'g a gairm chum a shoisgeula ghiùlan gu Ninebheh, 



mòr rioghachd an t-saoghail, a bha fathasd a'neo- 
lach air Criosd agus slighe na slainte. 'JS iomadh 
glaodh a thuit air cluasan na h-Faglais, ach luidh i 
sios na suain chodail. Eadar 1796 agus 1824, thu- 
gadh suidheachadh nam fineachan a lis agus a ris 

<a chomhair ard-Sheanadh na h-Eaglais. Bha 
glaodh agus gearan cruaidh nan aineolach, a bha' dol 
am mugha le dith eolais, a' tcaehd d' a h-ionnsuidh 
ag ràdh, " G'iod a's ciall duit, thusa a tha 'n ad 
chodal ? Eirich, gairm air do Dhia ; theagamh gu 

'n smuainich Dia oirnn, a chum nach bàsaich sinn." 

Anns a bhliadhna 1829, chaidh an t-Ollamh Duff a 

chur a mach chum na h-Innsean an Ear, and o'n là 



rulaidh 1. 1ST5] IOMRADH AIR CEAOBHSGAOTLEADH AN T-SOTSGEIL. 



sin gus a nis tha" n Eagla's a' saothrachadh ann an 
creìdimh agus am foh.hdinn, a' feitheamh aiv son 
slaìnte Dhè. A r son da fhichead bliadhna' bha 'n 
Tighearn 'tabbairt gnuis da aobhar,— bba e ni\r 
bhriseadh na fàire roimh dealradb ghrian na 
fireantachd. Acb air a bhliadbna so a chaidh, 
ehualas guth ag radii "Eirich, dealmicb; oir 
tbainig do sbolus, agus tba gloir an Tighearn' air 
èiridb ort." " Bheir iadsan o n iar urram do ainm 
an Tighearna ; agus iadsan o èiridh na greine d 'a 
gblòir "; oir, " Leig an Tighearn ris a ghairde.m 
naomh ann an suilibh nan uile chinneach ; agus chi 
uile iomallan na talmhainn slàÌDte ar De-ne.'' 
" Doirtidb mise de 'm Spiorad air gacb uile fheoil." 

MEAMIONAN. 

Burmah. — Tba na fianuisean, agus lucbd-aidichidb 
'san tir so air cur Comunn air chois, chnm a bhi 
'craobh-sgaoileadh am measg an co-luchd ddthcha 
eolas ant-soisgeil. Cosmhuil ri " Aindreas (aon de 'n 
dithis a lean Criosd air tùs) a fhuair air tùs a 
bhràtbair fèin Simon, agus thubbairt ris, Fhuair 
sinne am Mesias, agus thug e chum losa e," tha 
deisciobuil ann am Burmah a' toirt an co-chreut- 
airean cbum losa an diugh. 

An t-urr. Mr A. N. Somerville. — Bh' ainmicb 
sinn 'sa cheud aireamb gu 'n robh coinneamban 
ùrnuigh lathail air an cur suas ann an Calcutta 
agus priomh-bhailtean eile, ann an co-cbeangal gu 
sonruichte ri teachd an Urramaich so. Tha cunntas 
againn a nis mu thimchioll a shaothar, agus mar a 
thug an Tighearn gnùis d' a fhocal fein. Tha 
ar teachdairean agus luchd-saotbraicb, ag innseadh 
dhuinn gu bheil ath-bhe.ithachadh nach beag air 
aobhar an Tighearn air feadh na tire. Ghabh Mr 
Somerville cuairt air feadh priomh-bhailtean na 
dùthcha, agus amis gach àite tbainig coimhthionalan 
mòr' a mach a dh' eisdeacbd an fhocail. 

Dealna. — Mr Seseadruidh. — Tha Mr Seseadruidh 
a nis a' saothrachadh gu dian am measg a luchd- 
dùthcba aig a dhachaidh fein. Tha e a 'g innseadh 
dhuinn gu bheil dorsan a' fosgladh dha air son sear- 
monachadh an fhocail, a bha roimh so air an 
druideadh 'na aghaidh. Tha e fèin agus a chuideachd 
tha 'dol maille ris a' gluasad o bhaile gu baile. Tha 
clarsair dall nam measg, air an do bhuilich Dia 
guth binn. Tha esan air tùs a' seinn laoidh sois- 
geulach. An sin tha aon de na daoin' òga tha maille 
ris 'g a mhineachadh. An sin labhraidh dithis no 
triuir, rou ghràdh an Athar, guis a Mhic, agus obair 
an Spiorad Naoimh. An deigh seinn a ris agus 
urnuigh tha Mr Seseadruidh fein an sin a' searmon- 
achadh an fhocail, a' freagradh ceistean, agus a' 



codhùnadh. Thi.e fein agus a cho-Iucbd-saothraich 
air an cleachdadh mar so gach la eadar sè agus 
ochd uairean 's a mhaduinn. Tha ceistearan, agus 
mnathan tha 'teagasg agus a' craobh-sgaoileadh a' 
Bhiobuill aig mar an ceudna. 

Am measg nan Santalach. — Tha soirbheaThadh 
nach beag li fhaicinn anns na sgoiliean 'am Pats- 
amba. Tha beannaohd gu soilleir air tighinn a nuas 
air an oigridh. Tha ceathrar ghillean a' feitheamh 
chum losa Criosd aideachadh gu follaiseach agus a 
bhi air am baisteadh. Chaidh coinneamhan sois- 
geulach a chur air an aghaidh air son beagan ùine 
nam measg, agus a rèir coslais, tha iomadh fo chùram. 

TORAIJDIIEAN. 

Cha 'n aithnichear iomlanachd toraidhean na 
saothar so, gus an "sàth an t-aingeal a chorran 
's an talamh, agus an cnuasaich e fionain na talmh- 
ain." Gidheadh tha tor.idh an lorg searmonachadli 
an t-soisgeil a dh' fhaodar aithneachadh. " Aith- 
nichear a' chraobh air a toradh." Far am bheil an 
soisgeul a' toirt buaidh, tha beachdan nuadh, fairi- 
chidhean nuadh, agus caithe-beatha nuadb' tighinn 
na lorg. " Ma tha neach 's am bith ann an Criosd ist 
creutair nuadh e; chaidh na seann nitbean seachad." 
Tba so cho fior air cluaintean agus am priomh- 
bhailtean na h-Innsean, agus an Africa, agus tha e 
feadh ghleanntan agus cileanan na h-Alba. 

Basu. — 'lhaan t-Urr. M. Basu, a' saothrachadh 
am measg a luchd-dùtbcha aig Faridpur, 'am Bengal. 
Bha dithis o chionn ghoirid air an cur ris an Eaglais 
an sin, troimh a shaothair. 

Seseadruidh. — 'J ha Mr Seseadruidh, mar a dh' 
ainmicb sinn a cheana, air 'aideachadh ann an obair 
a chreidimh, saothair a ghràidh, agus foighidinn ;i 
dhòchais, ann am beagan a thugadh a mach o n 
t-saoghal, ann an aideachadh follaiseach. 

Posaidhean. — 'S fheudar innseadh d'ar luclul 
leughaidh gu bheil cloinn a' pòsadh agus air an 
toirt ann am posadh 's na h-Innsean. Nach 'eil 
suim 's am bith, d an aois, no do 'n to'l anns a' 
chilis. Tha iad air an toirt seachad ann an ceangal 
pòsaidh 'nan leanabaidheachd. Air an aobhar sin 
gheibhear gu trie banntraichean 'nam measg nach 
'eil fathasd ach maith dh' fhaoidte, seachd, ochd, 
deich, no da bhliadna dheug a dh' aois. Ni mo am 
bheil e air a chcadachadh do na banntraichean so 
pòsadh a ris. Nis dh' aindcoin gach foghlum, agus 
feallsanachd a thugadh seachad do 'n t-sluagli, 
dealaiehte o'n t-soisgeul, cha do chuir e stad a 
riamh air fiù a h-aon de na posaidhean leanabail sin. 
Ach far am bheil an soisgeul air tighinn, tha an 
cleachdadh ain-iochdmhor so air a thoirt thairis, 



42 



EAGLAIS SHAOR NA BE- ALBA. 



[Maldh 1. 1875. 



maille ri iomadh cleachdadh cile 'bha daicheil, 
cruaidh. 

Caffraria. — Tha an t-urr. Mr Moir, 'toirt cunntas 
mhisiieachail mu thimchioll cinneachduinn an 
aobhair an so. Tha, 'reir coslais, na h-achaidhean 
geal chum an fhogharaidh. Am measg nam fin- 
eachan borb mu 'n cuairt tha 'n soisgeul a buadh- 
achadh. Gheibhear aois nan tri fichead 's a deich a' 
cur na ceiste, " Ciod e ni mi chum 's gu 'n tearnar 
mi?" Gheibhear òigridh 'nam buidhnean — ceathrar 
'us cuignear cuideachd — 'teachd a dh' eisdeachd 
naigheachd na slàinte. 

Lobhdal. — Bithidh cuimbnc aig ar luchd-leugh- 
aidh gu robh dùsgadh an so an uirigh, agus aireamh 
nach bu bheag air an toirt fo chùram anama. Tha 
Mr Smith, ag innseadh dhuinn air a mhios so a 
chaidh, gu bheil iad sud uile a' dlùth-leantuinn ris 
an Tighearn le rtin cridhe. 

Trabiiancoir. — Air a cheud seachduin de 'n 
bhliadhn' ùir, bha pobull an Tighearna a dh' aon 
inntinn ag ùruigh gu 'n " tigeadh a rioghachd " 
air an talamh. Bha cruinnichean sonruichte air 
an cumail aig an àm anns gach earrain de 'n f'hion- 
lios mhoir. Cha 'n fhiosrach sinne air cearnaidh 's 
am bith 's an robh toradh na 's taitniche agus na 's 
saoibhir air a ghiiilan na ann an Trahhancoir . 
An lorg na coinnimhean so chaidh 589 a ghabhail 
a steach do 'n Eaglais troimh shacramaid a' bhais- 
tidh." Binn an Tighearn nithean mora air ar 
sonne." " Thae maith, mairidh a throcair gu bràth, 
agus 'fhirinn o linn gu linn." 



TEACHD AIRE AN. 
An t-urr. 1). MacEachainn. — Rainig an teachdaire 
so Bombai mu mheadhon an Earraich, agus tha e 
air toiseachadh air a shaothair. Tha e air sgrio- 
bhadh dhachaidh gu 'n robh seorsa de bheachd aige 
mu 'n d' fhalbh e air agartasa agus feum nan Innsean 
air teachdairean soisgeulach, ach nach do thuige gu 
so, ach ro bheag de 'n ghnothuch. Tha Bombai a r 
ball a' cur feum air teachdaire eile le buaidbean 
barrasach agus freagarrach ris an dreuchd. 

An t-Urr. Mr. Stebhenson.- — -Tha Mr Stebhenson 
air .Madras a ruigsinn mu thoiseach an Earraich, agus 
an ath la thainig Mr Rae air falbh, agus tha e nis 
anns an dùthaich so. 

An t-Ollamu Palzell. — Mudheireadhan earraieh 
dh' fhalbh an t-Ollamh gu a shaothair, am measg 
nan Tsuluach, ann am Mòr-Roinn Natal. Bha e 
fein agus a bhean da bhliadhna a mach a cheana, 
ach thainig e dhachaidh an uiridh air son tuillc 
cuideachaidh. Tha iad a nis air pilltinn a toirt leo 
Mr Welsh gu bhi na mhaighstir-sgoile, Mr T. 
Black, mar fhcar-ceairde,.agus Mr S. Caimbeul mar 
ard-thuathanach. 

Mr M'Diarmaid. — Chaochail an teachdair urram- 
ach so aig Macfarlan ann an Kaffraria air an 9 mh 
là de Februari. Bha e tri fichead agus tri bliadhna 
deug a dh' aois. Bha e air aon de cheathrar a 
chaidh a mach 'an 1827. Bithidh cuimhne shiorruidh 
air an fhirean, agus taisbeanaidh an earrain so de 'n 
fhionlios air son iomadh la, toradh dillseachd, eud, 
buaidhean nadurrach, agus gràsan a bhuilicheadh 
air an duine so. 



SAOTHAIR NA H-EAGLAIS AIR SON IOMPACHADH NAN IUDHACH. 

JEWISH MISSION. 



Bha iomradh farsuinn air an earainn so do obair na 
h-Eaglais air a chur air beulaobh an Ard-sheanaidh 
mu dheireadh. Bheir sinn beagan chriomagan de 
'n iomradh so aig an àm : — 

'I ha Mr Van Andel, an teachdaire chum nan 
Iudhach ann an Amsterdam, ceann-bhaile na h- 
Olaind ag ràdh : — " Air dhotnh bhi 'triall troimh 'n 
Ghearmailtairan t-samhradh so chaidh, bha iomadh 
cothrom comharraichte agam air bhi 'tagradh agus a' 
cur air aghaidh aobhar seann phobuill an Tighearna. 
Air son eisimpleir, fhuair mi dh'onoir searmon- 
achadh ann an eaglais naluchairt ann an Darmstadt, 
far an robh, am measg luchd-èisdeachd lionmhor 
cile cuid de 'n teaghlach rioghail agus de ! n luchd- 
riaghlaidh. Ann mo shearmoin thug mi oidhirp air 
bhi a' feuchainn ar dleasdanais do na h-Iucliiaic-h, 



agus geallanna Dhè d' an taobh. Ghabhadh cho 
maith ris na thubhairt mi, agus dhuisg e 'leithid a 
dh' aire chum an ni a 's gu 'n d' iarr cuid de chàir- 
dibh an Tighearna 's a' bhaile sin tuilleadh a 
chluinntinn mu thimchioll; agus uime sin, shòn- 
raicheadh coinnimh ann an tigh aoin diubh, far 
an d' fhuair mi ootbrom air dol a stigb ni 's 
mionaidiche 's a'' phuing. Mu'n d' fhàg mi Darm- 
stadt, fhuair mi cuireadh càirdeil a dhol air m' ais 
a rithist." 

Teacddaireaciid Rannsachaidh. 
Tha .àireamh mhòr, — mu thuaiream tri muillean 
Iudhach sgapta air feadh nan caochladh rioghachd- 
an agus mhòr-roinnean de 'm bheil Iompaireachd 
Russia, air a deanamh suas. Riamh o àm a' chogaidh 



fakùtlh L 1S75.J IOMRADH AIR CRAOBHSG AOILEADH AN T-SOISGEIL. 



43 



's a' OArimeà, bha tcaehdairean an t-soisgeil a 
ehuireadh a mach leis a' chomunn Lunnunnach 
air son c: aobb^gaoileadh an t-soisgeil am measg 
nan Iudhach, air an dùnadli a mach as an riogh- 
aehd. Ach o clnonn ghoirid cliuir an Comunn sin 
cuid de 'm buill le tagradh (petition) chum an 
lompaire mu 'n chilis. An lorg sin, tha nis làn 
chead aig teachdairean a' Chomuinn sin dol do 
Pholand, agus do earainnibh eile de 'n Iompairc- 
achd far am bheil ludliaicb a' chòmhnuidh. 

IoMLAID BnEAXNACHDAN. 

Thacbair ann an rioghachd Bhobemia mar a 
thachair ann an àitibb eile, — a' bbuannachd a 
shònraicheadh air son Israeli, shruth i thairis chum 
nan Cinneacb ; a gas tha cùisean ag amharc a nis 
mar gu 'm biodh am beannachd a' sruthadh air ais 
o na Ciunich dh' ionnsuidh Israeli. 

Bha an teachdaireachd aig an robh na h-Iudhaich 
gu b -àraidh 's an t-sealladh 'n a meadhon beoth- 
achaidh agus ath-leasachaidh do 'n Eaglais Phro- 
testanaich 's an àite, air chor a 's gu bheil a' chuid 
a 's mo de mhinisteircan na h-Eaglais sin a nis 'n 
an daoine soisgeulach, fallan 's a' cbreidimh, mar 
nach robh an Eaglais roimhe sin. 



An Creidimh Iudtiach 's an la so. 
Tha Mr Fiirst ag ràdh gu bheil an aidmheil 
ludhach a' dol 'n a clàir as a chèile. Feudaidh am 
Missionary so fhaicinn gusoilleir le a shùilibh fèin* 
agus is ni e a dh' innsear dha gu trie le ludha'ch 
iad fèin a tha aig a' cheart àm, a' caoidh thairis air. 
Tha o chionn iomadh bliadhna gaeh Rabbi air leth 
a' frithealadh ann an teagasg agus ann an aoradh 
mar a 's kill leis fhèin ; agus cha-n 'eil e 'n a ni vlr 
no tearc 'n am measg a bhi 'feuchainn ri fasanan 
nan Cinneach a leantuinn. Tha Mr Fiirst ag ràdh 
"n uair a chaidh esan an toiseach do Phrague, ceann- 
bhaile Bhohemia gu'n robh e fo 'n bheaehd gu'n robh 
a chuid bu mho de na h-Iudhaich fallan 'n an creud 
fhèin ; bhrlgh anns a' bhaile sin gu 'n robh aca, re 
cheudan bliadhna, sgoilean ainmeil air son teagasg 
an Talmud, — 's e sin leabhar ro mhòr a tha air 
a dheanamh suas de theagasgan beul-aithris le 
minichidhean, agus a tha ni 's measaile aig na 
h-ludhaich na am Biobull. Ach an àite sin, cha-n 
eil a nis aon sgoil a 's fhiach 's a' bhai'e air son 
teagasg an Talmud; agus chunntadh e airamheòir 
na bheil de luchd-fòghluini an Talmud ann. 



BAS THEACHDAIREAN. 



Dr Raibeart Bucuanan. 

Ged nach bu mbinistear Gaidhealach so, bha àite 
eho comharraichte aige 's an eaglais nach urrainn 
sinn gun fhocal a ràdh mu 'dheighinn, agus an call 
a fhuair an Eaglais Shaor 'n a bhàs. Is ann de 
fhine Ghaidhealaich a bha e — Cloinn a' Chanonaich 
Shiorramachd Shruilaidh, ach rugadh e fhein faisg 
air Sruiladh 's a bhliadhna 1802. Thoisich e a 
shaothair 's a mhinistreileachd aig Garchuinneig an 
1827. sin thugadh gu Salton e, agus mu dheirendh 
gu Glascbo, 's a bhliadhna 1834. Agus b' ainmeil 
ann e, 'us bu dllis, feumail do aobbar an Tighearna. 

Cha-n urrainn sinn ach dà no tri nithean ainm- 
eachadb 'n a shaothair. G'huir e cath laidir le 
daoinibh mor 'eile roimh am an dealachaidh, airson 
saorsainn Eaglais agus pobull an Tighearna. Lean 
e an Eaglais Shaor le uile chridhe 'us cha robh bu 
dillse na e innte. Bha dà ni àraidb a rinn e dhi. 
Chuir e air chois obair mhòr chum àitean bochda 
Ghlaseho a lionadh le eaglaisibh agus teachdairibh 
firinneach, agus tha iad an sud a' cinneachadh an 
diugh mar chomharradh air a ghliocas agus 'eud. 
Ghabb e os laimh bhi 'n a cheann air a' bhuidhinn 



de 'n Eaglais a ghabb cùram de Ionmhas-beatb- 
achaidh nam minisdearan. Agus bu mhaith chaidh 
leis 's a chùis. Chuir e an t-aobhar air a leithid a 
dhoigh am fianuis sluaigh na b-Eaglais, gu bheil an 
t-Ionmhas ud air tighinn gu bhi na iongantas do 'n 
t-saoghal. Is maith is fiù e gu 'm bitheadh a 
chuimhne beò, blàth, an eridhe na h-Eaglais Saoire. 

Chriocb e 's an Roimh air an 30™h là de 'n Mhairt 
1875. 

An t-Urramach Ruaraidh Ros. 
A chaochail an Carlobhaigh air 9 mh la an Earraicb 
1875. 

Rugadh Mr Ros ann an Carlobhaigh an Eilean 
Leòdhais, far an robh 'athair— Coinneach Ros — 'n a 
fhear-ceasnachaidh, agus 'n a fhianuis shoilleir, 
dhileas air taobh an Tighearna. An deigh an sgoil 
fhàgail, chaith e ceithir bliadhna ann an ionnsachadh 
ceaird. Ach, mu' n am so, thàinig an fhirinn, a thea- 
gaisgeadb dha gu much le 'phàrantaibh diadhaidh, 
dhachaidh le cumhachd air 'anam : agus rimaich 
e a dhreuchd a thoirt thairis, agus e fèin a 
thoirt suas do obair an Tighearna, ann am minis- 
trealachd an t-soisgeil. Bha a chaithe-beatha o 'n 



44 



EAOLAIS SHAOR NA H-ALBA. 



[lulaidh 1, 1875. 



àm ud 'dearbhadh do na h-uile d' am b' nithne 
e gu-n d' rinr.eadh 'n a cbreutair nuadh e 
Dh' fhòghlumadh e airson na ministrealachd 
ann an Duinèidin agus an Glascho. Air dha 
comas searmonacbaidh fhaotainn 's a' bhliadhna 
1868, rinneadh e n a fbear-cuideacbaidh do Mhr 
Tan Macratha an G'arlobhaigh. An ath bbliadhna 
ghairmeadh e le co-thional Uidhist a' cbinn deis 
agus Bharraidh,faran do shaothraich egu dichiollacb 
a dh' aindheoin nan doilgheadas ris an robh aige ri 
cathachadh,tre sbuidheachadh sgaptaa'cho-thionail. 
'J ha seachd no ochd a dh' àitibh ann, far am b' 
àbhaisd da searmonachadh, agus iad sin fada o 
chèile. chionn cùrr 'us biiadhna gu letb, bhris a 
shlidnte, agus cba robh a neart riamh tuilleadb gu 
li-uile air aiseag dha. Am feadh a bha e bochd 'n 
a shlàinte, mu dheireadh an t-samhraidh an 
uiridh, ghabh e ri gairm aon-inntinneach a 
fhuair e o sgireachd C'harlobhaigh ; agus an sin 
shaothraich e, mar sheirbhiseach Chriosd, gu tois- 
each na biiadhna so, an uair a bhuaileadb e as ùr le 
trioblaid a chuir crioch r' a laithibh air an 9 mh la 
de cheud mbios an Earraich. Mar so dh' fhalbh an 
teachdaii; gi'àdhach, dlleas sò anns an dà fhich- 
eadamh biiadhna d' a aois, o sheirbhis agus o 
chomunn na h-Eaglais air thalamh, a dh' ionnsuidh 
na foise a tha a' feitheamh air sluagh Dhè. 

Mr Eoin Caimbeul 's an Taireeart. 

Rugadh Mr Caimbeul an eilean Luinge an sior- 
ramachd Earraghaidheil. Fhuair e oileanachadh 
chum dreuchd na ministreileachd, au toiseach 'n 
a sgireachd fein, agus a ris an Ceann Locha Gilbe. 

Eh 'fho-gladh a bheul le cleire Lathairn 's a 
bhliadhna 1829, agus cba b' fhad gus an d' thainig 
e gu bhi ainmeil 's aa t-soisgeul, agus lean e mar 
sin gus a chrich. 

Bha e car nine 'na fhear-cuideachaidh aig Mr 
M'Bheathain mòr a bha an Grianaig, agus an deigh 
sin shaothraich e ann am Paisleidh am mea^g nan 
Gaidheal. Phaisleidh thugadh do 'n Tairbeart e 
's a bhliadhna 1845 ; agus an sin chuir e seachad a 
là a' saothracbadh le eud, dùthrachd, agus comas 
mòr. Bha e naoi biiadhna fichead 's au àifce a' 
cosnudh urraim agus gràdb o gach seorsa. 

Bu duine caomh, iorasail, agus gràdhaeh Mr 
Caimbeul. Maille ri sin bha e seasmbach, duineil, 
's an fhirinn, toileach 'n am b' èigin a bhi' t'ulang 
air a son, ged a bu mhodhail, diuthanta, e ann am 
bhi 'g a tagiadh. Bithidh ionndrain aig Eaglais Dhe 
an iomadh àite air an duine diadhaidh so. Ach bha 
obair criochnaichte air an talamh, agus thug a 
mhaighistir leis e gu scalbh fhaota'nn air a dhuais 



Gu 'm b' ann a bhitbeadh sinn 'n ar luchd-leau- 
mhuinn air, mar a lean esan Criosd. 

Chaochail e a bheatha air an 17 mh la de September 
1874. 

An t-Urramach TJilleam Rose am Polubha. 

Rugadh Mr Bose ann an sgireachd Chinn- 
ghiubhsaich am I'aideanach. B 'e 'athair Dornhnull 
Rose, duine measail, a<in de eildeiribh co-thionail 
na b-Eaglais Saoire 's an sgireachd. Thogadh e fo 
mhinistreileachd an duine urramaich sin Mr Shep- 
herd, a bha fad 'n a theachdair ainmeil anns a 
eho-thional, agus tha e coslach gu 'n d' thug e e 
fhein do 'n Tighearn 'n a òige. Air dha bhi car 
ùine a' teagasg sgoile agus a' frithealadh an oilthigh, 
shuidhicheadh e air tùs ann am Minaird ri taobh 
tuath Locha Fine. Agus bhae gniomhach, feumail, 
agus measail ann. sin, thugadh e air gairm a 
cho-thionail gu Polubha far an do shaothraich e 
àireamh bhliadhnachan ann an obair an Tighearna. 
Bha e 'n a fhear teagaisg ealamh, comasach, dlleas, 
agus choisinn e, mar a tboill e, mòr mheas am 
measg an t-sluaigh. Agus cha bu lugha am meas a 
bh' air 's an Eaglais gu coitchionn, oir bha e 
breithneachail, deas-bhriathrach, agus is minig a 
thog e a ghuth anns an Ard-sheanadh. Bha a 
bhàs obann. Air dha bhi a' teagasg ann an 
Glascho, 'us e a' sparradh an t soisgeil le eud us 
dùthrachd air daoinibh, thainig gairm a mhaighistir, 
agus cha dubhairt e ach, "Tha làmh an Tighearn' 
orm." Goirid an deigh sud chaidh e, mar tha 
aobhar maith a bhi 'creidsinn, stigh do ghlòire. 
Bithidh ionndrain air Mr Rose 's an Eaglais. 

Bha Mr Rose pòsda, ach bu bhanntrach fad e, 'us 
cha d' fhàg e duine cloinne 



NAIGIIEACHDAN-EAGLAIS 'S A' 
GIIAIDIIEALTACIID. 

MINISTEARAN AIR AN GAIRM. 

Mr A. Beaton, 's a' Chòigich, gu Renton. 
Mr I. G- MacNeill, gu Portnahamhuinn. 
Mr Seujias Dempster, an Torosaidh, gu Renton. 
Mr A. Paterson, 's an Ardubh, gus an Tairbeairt. 
Mr I. Macaoidii, an Gleann Liobhainn, gus an 
Oban. 

MINISTEIREAN AIR AN SUIDHEACIIADH. 

Mr Alasdair Macrath, 's a Chlachan. 
Mr I. G. MacNeill, am Poitnahamhuinn. 

MINISTEAIÌAN A CHAOCHAIL. 

Mr Uilleam Rose, am Polubha. 

Mr Alasdair Mac a Bhridein am Boite. 

DAOINE ÒtìA A FHUAIR SAORSAINN SEARMONACHA1DH. 

Mr Domhndll JTacaoidu, le Cleire Irbhinn. 

Mr Ujlleam MacFiiionguuinn, le Cleire Ghlascho. 



TIIK FREE CHURCH OF SCOTLAND MONTHLY RECORD. 



LIVINGSTON I A MISSION. 



fit, tadrew'i PreeCh. Students' 

Missionary tfociety £3 

Rev. A. Ouiin 5 <■ 

Mr. A. D. Watson u 10 

Rev. J. Sponcr, Galashiels 10 

Mrs, P. t-nti.ric, Brechin loO 

Her. K. Thomson. JLL.D., llos- 

Kn 10 6 

J. W.. Edinburgh 1 

Holm 116 

Mr. a. Campbell, Islay li 5 o 

Miss Abcrcroiubie 24 

)i«v. C. I>. Kav, Innerleithen.. 10 

Mrs. Mac lurk 10 

Messrs C. and T. Hodge, 

tdmburch 20 

Rev. H. Hall, Rcith. 5 

Rev. ,1. Y. Walker ..110 

Me-srs. M'Gregor and Grant, 

Houndvood 3 

Jas. Wat-oii, Esq.. Charlotte Sq. Ì0 t> 

Mis. W^hab, Itoyal 'lerrace ...5 
John Co* ui>, Esq., and the 

Misses Cowan, l'e-slack 50 

A Friend 1 

l>r. O. Cowan, East Morn in t;- 

side 5 

R, N. 5 

A Fiiend in Edin., per Br. Duft^50 
G as-ow— 

James Stevenson, Esq. (1st 

instilment) 500 

James Young, Esq., of Kelly 

(1st instalment) 500 

Jas White. Esq., ofOvei toun.5 

George Martin, Esq., of 

Aucl.endennan 500 



Glasgow— 

William M'Kinnon, Esq., of 

Balnakill £'00 

P. Mackinnon, Esq., of Rose- 

mount 500 

Patrick Play fur. Esq 100 

Ladv Cunningham Fairlie. . ..100 

Dr. Joshua P« tenon 100 

James Campbell, jun., Esq .JOO 

Alexander Stephen, Esq luO 

Dr. Hunh Miller, Helens- 

burgh 100 

Dr. William Campbell, Lon- 
don 100 

Rev. R. C. Smith 100 u 

Jwlm Robertson, Esq 1O0 O 

J. H. Robertson, Esq 50 

Jnmrs Arthur, Esq 50 

John Cowan, Esq., Dildawn.. £0 

J. 1). P.ryce, Esq 50 

Messrs. W. M'Laren, Sons, 

and Co 50 (i 

Alexander Crombie, Esq 50 

M<: ssi^ Napier and M'lntyre 5u 

M.s T 50 o 

Dr. William Scott 50 

Thomas Binnie, Esq 50 

Mis*' s Montgomerie 40 u 

John Mmr, Esq 30 

Messrs. Blackie and Son .... 3D O 

Dr. A. Kirk wood 25 

H. K. Wood. Esq 25 

Dr. Harry Rainy 25 

James Robertson, Esq 25 

J. K. Stewart, Esq 25 

J. R. Miller, Esq 25 

Hugh Brown, Esq 25 



Glasgow- 
Messrs, ^iùei Turd, Brolhs..£J0 

Mra.Wn" .jipbell 2 J 

James thwart, Esq 20 

J. M'Gregor, Esq :0 

Mrs. Gray 10 

Mis. M'Donald, Balmore 20 

D. Drummoii-l, Esq 2>t 

Rev. W. H. Caislaw 10 

Walter Duncan, Esq 10 

James Ferrie, Esq 10 

Rev. John F. Jaffrey 10 

Messrs. D. and R. Shankland 10 

Duncan Turner, Esq 10 

Andrew Symington, Esq 10 

James Ferguson, Esq 10 

D. M'Lean, Esq 10 

Mrs. Ewing 10 

John Stewart. Esq 10 

Archibald Adam, Esq 10 

M. Fairlie, Esq 10 

Mrs. Mure Macredie and 

Family 8 

John M 'CI u re, Esq 7 

Mr. and Mrs. Hugh Alex- 
ander 7 

Rev. l>r. Douglas 5 

Rev. Hugh Jaffrey 5 

William Dick, Esq 5 

M. Cruickshanks, Esq 5 

R. S. Stronach, Esq 5 

Miss M'He 5 

A. A. Laird, Esq 5 

George Keith, Esq 5 

Donald M'Donald, Esq., 

Greenock 5 

Rev. R. Howie 5 



Glasgow— 

A. M. Fleming, Esq £5 

James Marsnall. Esq. 5 

Duguld Campbell, Esq 5 

"William Wilson, Esq 5 

J. Hamilton, Esq 5 

Mrs. Watt 5 o 

Patrick iMacgiegor, Esq 5 

Mrs. Swnnsiou 5 

Miss Christie 5 

Miss Kerr 5 

Mrs. Itanklne fi 0~ 

Thomas Iieay, Esq 5 

Free St. Matthew's Young 

Men's Bible Class 3 16 2 

A Friend in Canada, per 

Robert Fulton 2 10 o 

Messrs. It. and W. Salmond.. 2 

Peter Young, Esq 2 

Mi s. r lemiug it 

Miss Kidston 2 

Major-General Lennox 1 10 

MissM'Gill 1 

Miss Walker 1 U 

Miss Thomson 1 

D. Grav, Esq 10 

J. H. Young, E<q 10 

Free St. Peter's Young Wo- 
men's Bible Class 1 

Miss Rhind 10 

A. A. Robertson's Bible (.lass 
(Newton Place U. P. Ch., 

Fartick) 13 9 

Interest 6 10 5 

Total from Glasgow ££'106 10 4 



Contributions Eee.fcib.ei) bo tin (Lvcnsurer of tbe Jfvee Cburcb, 



I. — Snstentation. 



o o 



«'C. C." £4 

■■Aberde.ii" In0 

M'. James Tin mson .. 6 

K, Dundee 2 

£. M. E 20 

Thank-offering for Suc- 
cessful Op-ration in 
the Restoration of 
Hght — " Once I was 
Mind, now I see"— 

P. L. O. K 

A Glasgow Merchant.. 

Mr. J. Adamson sun 

Rev. J. Y.Walker.... 5 5 
Trustees of late James 
Ewing. Esq., half 
vear's anuuitr, le;S 

tax. Ac ." 24 15 9 

Legacy by Miss Wil- 
lielmina Kerr, less 

rìutv, 4c 44 14 

Legacy bv Mrs. M'Crac- 

kan, Ayr 3i 

Trustees of late Misses 
Ann and Margaret 
M-Mdl.m, Rothesay. 21 
Trustees of late Miss 
Anna Bow. per Pats- 
ley F.ee High Dea- 
cons' Court 400 

G., Bioughtv-Feiry ... 20 



XI. — Aged and Infirm 
Ministers. 

Thank -offering for Suc- 
cessful Op<r;itiou in 
the Restoration of 
Sight 2 10 

The late Miss Makellar, 

less expenses .199 9 11 



6 



III. — Education. 

Cramond 

Edinburgh — Barclay . . 

Buccleuch 

Dean 

Grange 

Grevfriais' 

Hi Eh 

Lady Glenorchy's ... 



Nt w N. 
Piirig . 



St Andrew' 
St. Ben ard 
St. Cnthboi 
St. George's 
St. 'Mary's.. 
St. Stephen 



South ... 
Morningside 
Batho 



Innerleithen , 
Dalkeith .... 



Teuip'e, &c. . 
Ormiston .... 
Dunbar . . . . 
Prestnnkhk . 
Pres ton pans . 
Dunse 



3 





2 1 


6 


9 





1 





10 


6 


2 5 


6 


2 8 





2 





1 2 


6 


14 15 





(1 


6 


1 


6 


1 17 


6 


8 





3 10 


9 


12 18 


10 


16 


7 


3 12 





2 





1 


10 


1 


3 


1 17 





5 





1 





1 


3 


2 





1 10 





4 





1) 1 


6 


3 




u 15 


s 


5 15 




3 3 


8 



From 16th April to 15th May 1S75. 



Education — continued. 

Portpati'ick. £0 

Whithorn 

Do., Isle of 

Borgue 

Glenkens 

Kirkcudbright 

Ayr 1 

Dailly 1 

Stair 

Svmington 

Troon 

Beith 11 

Catrine 4 1 

Galsiou 

Irvine 1 

Kilmarnock — High ... 

Paisley— Middle 1 

Fairlie 

Greenock — Gaelic .... 

Middle 1 

St Thomas's U 1 

Airdrie— West 

East Kilbride 

Hamilton 1 

Larkhall 

^trathaven 

Helensburgh— Park .. 1 

West 

Old Kilpatrick 

Glasgow— College 5 1 

Kinnieston 

Hutchesontown .... 1 

John Knox's 3 1 

Kelvinside 1 

Kingston 

Binning Park 

MaryhiU 2 

Partjck 

Kenfield 2 

St. David's 

St. ^edge's 2 1 

St. James's 1 

St Matthew's 4 1 

St. Paul's 1 

St. Peter's.... 4 

St. Stephen's 2 

Union 

West 

Young Streut 

Kilsyth 

Dunoon 

Kilmodan, &c 1 

Kilmun 1 1 

North Knnpdale 1 

Rothesav — 

F. Parish 4 1 

West 

Campbeltown — 

Lochcnd 

Denny 

Dunipace 

Stirling-South 

Balquhidder 

Callander 2 1 

Clunie 

Dunbarney 

Forgnndennv 

Perth— Middle 

St. Leonard's 

Scone 

.-tanlev 

Blackford 1 

Mouzie 

Aberdour 

Camock 

Culro-s 

Dunfermline — Abbey .. 

East Wemyss 1 

Kinghorn 1 

Kirkcaldy 1 

Patbhead... 



Education — continued. 

Leslie £0 

Mark inch 

Alnlie and Newburgh.. U 

Cupar 1 

Dairsie 

Logie and Ganldry.. . 







Blairgowrie— First.... 

Cray 

Dundee— Chapelsbade. 

Hilltown 1 

St. David's o 

St. John's 

St. Paul's 1« 

Liff 

Loiiiepert 

Montrose — St. John's.. 1 

Arbroath — Ladyloan. . 

Cai noustie 

Colbston 

Panbride 

Laurencekirk 

Aberdeen — Woodside.. 

Banchory-Devenick ... o 

Skene 

Clunv 

Cro 



Turriff 

Cairnie 

Huntly 

New Marnoch 

Knockando 1 

Inverness— High 3 

Eilmorack 2 

Helmsdale 1 

Strathy 1 

Bruau 

Rcay 1 

North Ronaldshay 

Dunrossness 

Ladies' Associai ion, 
for Teachers in High- 
lands 306 



DISRUPTION TEACHKRS. 

Laurencekirk 10 



IV.— Home Mission. 

A Glasgow Merchant.. 10 

A. J. T 16 8 

Rev. H. Jaffrey 1 

Greenock — St. An- 
drew's, fur Mission- 
ary 15 

The late Mrs. M'Crack- 

an, Ayr.... 19 19 

Mr. A. Campbell 10 

F. 1 

S 1 



R. Romanes, Esq 


5 








Major Ross, Aberdeen, 








( 1st instalment) 


12 


10 





John Cowan, Esq. (2nd 










50 


,0 





Bank Church, New 










6 


6 


9 




2 










6 








V.— Highlands 






Rev. J. M'Pherson. . . . 


1 








MaryhiU Railway La- 


















Str.fr, for Cateckigt .... 




M 


6 


A. J. T 





16 


8 



Highlands — continued. 
Edinburgh — 

St. George's fO 10 

Crock 1 5 9 

Sbiness, Lairg, /or iVo- 

baUoner 17 18 6 

S 1 

BRDI.AS (KIIFiNiCIIEN) KHSOW- 

Collected by Mr. J. 

£>haw lo4 



VI. — Foreign. 

Rev. Dr. Duff, for Sun 

for Burmih 10 

Mr. A. Campbeil, Islay u 10 

F. (Dundee) 10 

E. M. K 5 

P.r Rev. 3. While, 

Carluke 5 

Mrs. D. M-CuH, Helens- 
burgh 10 

Mrs. Rrodie. Thurso.. SO 

The late Mr!. M'Crack- 

•a, Ayr 19 19 

S. 10 

HBV. N. SMRSHAPRl'S MISSION. 

Friends, per Mrs. T. 

Rosie 10 

Ter Rev. W. Reid, 'lo- 

ronto 2 





MISSION BUILD1NOS. 

Edinburgh— Grange — 
J. J. Muirhead {1st 

instalment) 25 

A. Bell {-.'nd do.) ... 5 
Mrs. Moncrieff (2nd 

do.) 2 

St. George's— 
P. Rannatyne (5th 

instalment) 5 

Newton-Stewart — 
Mr. Pickcn (4th in- 
stalment) 1 

Mr. M'Cutchcon (do.) 10 
Misses Hannay (do ). 10 

D. Kelly (do.) II 5 II 

Alidie, *c 7 10 

Cromarty— 

Captain Graham (4th 

instalment) 1 

J. Tavlor Ido.) 1 

A. A. Middleton (do.) 1 n 
Rev. J. R. Llder (do.) 1 U 

D. Muriav (do.) II 10 

A. P.aser(do.) 5 

Rev. J. jM'Dougall, Or- 

clnll (5th instalment) 50 
Per Dr. Stewart, for 
LoveUale 21100 



VII.— Colonies. 

Edinburgh— 
St. George's 



Mndeira Free Church . 



VIII.- Continent. 

Edinburgh— 

bt. George's 10 

Blair-Alboll 10 

Nigg 1 16 

Melness 1 

LochcarMii 10 



Continent — continued 
Cannes, per Key. J. E. 

Sonierville £»3 15 10 

E. M. E., for Churches 20 
A Glasgow Merchant. . 5 
John Cowan, Fsq., far 

'ntle-deeda, Naples.. 10 (I 
S 1 O O 



IX. — Jews. 

Edinburgh— 

St. George's 5 

Carraditle. In 

Kinnettles 10 

Dundee— St. John's... 9 5 

St Paul's 2 

Melnesa 12 7 

Fort- William 4 4 b' 

Per Rev. W. Reid, To- 



7 



A Glasgow Merchant.. 

A. J. '!' 16 

A Fiiend 1 

Mrs. Maciiider,/or Con- 
vert at Prague 1 

R. Macfie, Esq., /or do. 5 
A Friend, per llev. Dr. 
M. Stuai t,/or special 



50 



Anonymous, per do.. 
The late Mrs. M'Crack- 

an, Ayr 19 19 

S 2 



X.- College. 

Edinburgh— 



t-t. Stcpht 



Lam 



Ancrum 

Durrisdr-er 

Colnionell 

Paislev— Gaelic 1 

Culross 1 

Dun, lee— St. Paul's.. .. 



3 
14 




Auchterless 2 

Croy : 

MeKess 1 

I.ochciirron : 

Holm 

Dunrossness 

J. S 5 

S 1 



XL— Pre-Disruption 
Ministers. 

Edinburgh— 

fct. George's 10 

Pai-lev— Gaelic 7 

Fort-William 7 6 

Melnesa 1» 16 9 

Croj 5 

F 10 

S (j 



XII.— Building Fund. 

Edinburgh— 

St. George's fi 

Ironpray 10 

Hlair Atholl H» 

Kinnettlcs 10 

Melncss lii fl 

Lothcarron It 



rmi TKEirunumm ok 



MONTHLY RECORD. 



Edinburgh. 

Col in ton & Currie. 

C-Tstorphiue 

Cramoud 

Kdin. — Barclay.. . . 

Buccleuch 

Cow Rate 

Com gate Hend.. 

Pear. 

Fountainbridge. 

Grange 

Gi-eyftiars' 



Hit 

Holyrood 

Knox'a 

l ady Glenorchy 1 

M'Cne 

Moray 

NewiiiL'ton 

New North 

Pilri 



Pleasame 
Itoselmrn .... 
Roxburgh .... 

St. Andrew's.. 
St. Bernard's. 
St. Col umbn's 
St. Cufchbert's 
St. David's... 
St. George's.. 
St. John's... 
St. Luke- a... 



St. Mary's 
St. " 



aul'i 



St. Stephen's... 

Stockbridge.... 

Tol booth 

Troti 

VienTorih 

Westpot-t 

Let th— North ... . 

South 

St. John's 

St. Nlnian's . . . 

Trinity Church . 

Mberton 

Morningslde 

New haven 

Pnitobello 

Ratho 



Linlithgow. 

Abercovn 

Armadale 

Hath gate 



Croithead, &c. 



'alkii 
Grangemouth 

Harihill 

Kirkliston .... 

[.inlithROw ... 

I.ÌVÌURStnlie . . . 

Polinont 

Slanmnnnn ... 
Torphichen . .. 

Upball 

West Calder .. 

Whitburn 

UUickrutye. . . . 
Mitiravon .... 



Biggar and 
Peebles. 

Irougliton 



Peebles 

Sktrliug 

Dalkeith. 

Carl ops 

Cockeiisle 

Cock pen 

Dalkeith 

l,o hi head 

Musselburgh ... 

Peniciiick 

Iloslm 

Stohhill 

iple. Ac 

<h wUton 



Sustentation Fund. 



Haddington 
and Dunbar. 

Cockbiirnspath . . . 

Dirleton 

Dunlin 



aid 

Haddington — 

St. John's 

Mumble 

Innerwick 

North Berwick.... 

I'encititland 

i'i esionkirk 

Preston pans 

Snlion imd Bolton, 

Tranent 

Wester 

'Ilad'n — Knox'a. . . 

Dunse and 
Chirnside. 

Al buiioii 

Dunse 

Byemouth , 

Greenlaw 

ffoundtrood 

I-angton 

1 (iinrtnrmncuB . . . , 



















p. 
< 




- £ ^ j 




% ?2- 








. - ~ ~ 


5 


- i-'^'o 









^ ,£ C " 




~à £ 5 ** 












3 
^ c 2 
























*• 


rf. 




£ t. 


f' 


£ 


1 


IK 




7 


223 (1 


in 


189 12 


Hi 


IK 







150 17 


V 


147 7 


6 


!■) 


10 




1 18 14 


10 


110 15 


1 


*J 

99 


2 


1 


1400 14 


4 


1296 2 


2 


?o 




6 


2-25 


6 


215 2 


2 






5 


159 5 


1 1 


154 


1 


A 




2 


6'2 12 


5 


49 3 




m 




8 


1(17 16 


11 


154 17 


4 


To 
at 




11 


1H8 17 


5 


27 







1M 


111 


723 1 


1 


669 7 


4 




•J 


1 


296 3 


11 


2(19 


3 




1*' 


8 


1118 


8 


1057 3 


1 


"J 




1» 


138 


8 


123 4 




B 


17 


5 


»•2 19 


11 


80 10 




Q 
■* 


1 


4S2 5 





387 I 


1 1 






2 


156 2 


11 


151 


7 






4 


104 5 


2 


78 11 


2 






6 


S69 10 


6 


326 19 


111 


ill 


° 


9 


939 2 


3 






_ 




7 


422 5 


11 


391 11 


5 


10 


111 


9 


150 13 


7 


137 13 


11 


yo 


•t 


11 


253 1 


9 


224 9 


8 


in 


19 


3 


117 10 


11 


101 15 






O 


4 


1299 1« 





1194 18 


9 






4 


296 12 


7 


295 1 3 


7 




Q 


2 


210 4 


1 


198 11 


8 


ai 

nk 







271 14 


9 


253 3 


4 




la 


li 


224 4 


9 


213 5 


3 


43"' 


]" 


9 


J40U 





391 '0 





21 


1 


6 


374 17 


11 


331 3 


5 


15 


11 


6 


646 13 


1 


621 


4 




■* 


6 


62(1 10 


8 


619 16 


6 


Qfi 







•Hi 18 


2 


255 17 


11 


ofi 


10 


9 


69« 9 


1 


692 13 


1 


40 


j 


8 


386 8 


10 


345 


1 


30 


12 


2 


775 19 


4 


751 




40 


15 


c 


160 





155 7 


2 






3 


414 12 


4 


374 1 




15 


11 


t 


225 11 


2 


217 3 


11 


»5 


17 


5 


582 4 


6 


501 17 


7 


Hi 


11 


9 


159 2 


9 


157 10 


7 


27 


18 


2 


190 


7 


183 10 


5 


18 


2 


3 


77 


(1 


66 





31 


19 


1 


208 "i 


4 


185 "i 


3 


34 


17 





288 13 


9 


261 2 


2 


•27 


12 




219 5 


7 


237 11 


7 


20 


3 




342 12 


5 


305 6 


4 


12 


4 


I 1 


151 14 





153 4 


8 








•2152S 18 8 


19781 19 3 


■ 


17 





27 19 


6 


27 17 


6 




ft 


I) 


121 





93 4 







IK 


7 


153 17 





151 11 


3 






3 


149 12 


6 


139 4 


8 







(1 


85 


" 


61 


'' 


73 


9 


9 










33 


13 


2 


262 19 


2 


260 6 


1 


8 


7 


9 


126 1 


8 


62 10 





7 


3 





225 15 





195 13 


9 


3S 


(i 


111 


192 13 


10 


191 6 


5 


2 








48 14 





73 3 


11 


5 


3 


8 


119 3 


5 


8« 5 


s 


22 


12 


fj 


133 13 


9 


130 2 


8 


2 


1 


1 


59 15 


6 


75 19 


7 


30 


13 


6 


81 6 


3 


87 14 


5 


14 








81 





86 19 


Ii 






ft 


76 14 





51! 10 







J_ 




35 17 


6 


48 15 




4 


ii 




48 17 


9 


42 15 


7 








2401 8 


7 


2224 2 


7 


lo 




li- 


91 7 


6 


86 14 


7 




» 




15'2 1 


3 


129 8 





H 


10 


ft 


37 19 





2 




"19 


O 


8 


174 13 


1 


137 






'* 




107 7 




100 19 


9 






8 


2111 15 


8 


201 3 


1 1 


21 


11 


2 


100 1 





100 


1! 








874 5 


1 


757 6 


3 


13 


n 


6 


70 





68 




12 


15 


8 


115 





91 11 


1 


15 


11 





203 3 





216 2 


10 


16 





3 


200 4 


1 


215 4 


1 1 


20 








133 





91 





8 


3 


8 


205 9 


3 


20« 10 


11 


1 1 '-! 


8 


4 


401 4 


i' 


433 12 




11 


3 




86 14 


10 


88 15 


11 


7 


13 




87 1 


1 


44 17 


1 


8 


1 




75 15 


1 


76 7 


4 









50 





33 14 


11 








KÌ90 12 




1591) 17 








(1 


50 4 





50 





lr 




( 


6 ' 2 





50 1 




22 


7 


4 


2:'S 


4 


231 18 


3 


30 


1« 


6 


95 15 


( 


82 10 





47 


17 


8 


283 11 


6 


271 10 


6 


ii 


13 


9 


62 11 




26 12 




4 


;s 


6 


32 7 




31 10 


4 


5 


10 





85 2 


] 


83 9 


4 








18 6 


6 


26 5 





38 


ii 




231 9 


3 


213 12 


10 


10 





11 


1 11 5 


11 


130 18 


1 








71 19 


4 


«6 10 





12 





J 


91 




9« 10 











96 


( 


90 





2 


'0 


( 


41 12 


fl 


30 3 











1591 19 


1 


1481 11 


1 


6 


18 




159 9 





160 2 


in 


1 


18 


'. 


185 in 


4 


191 


5 


30 


6 




l:n 1 


3 


121 9 


1 








131 19 


9 


133 6 


9 


2 


14 





157 9 


2 


141 


1 


39 





6 


122 11 


6 


1211 6 


6 








87 19 


; 


: 85 17 





iè 



Kelso and 
Lauder. 

Coldstream 

Eccles 

Gordon 

Kelso 

Lauder 

Makerstonn 

Morebattle 

Nenthorn 

Sprmiston 

Westruther 

Vetholm ........ 



Jedburgh. 

J Ancrum 

Castleion 

CrailhiR 

Denholm 

Hawick 

Do., St. Andrew 
H» wick Territorial 
, edhurgh .... 
Wolflee 



Selkirk. 

A«hliirk 

Howtien 

Galashiels 

Do., Lailhope. 

Melrose 

Selkirk 

St. Uoswell's. . .. 

Stow 

Ya 



Robertun 



, AC. 



Lockerby 



Annan 


13 


13 


6 




12 


18 


4 




19 


1 


11 




17 





9 




















7 


2 


4 


Kirkp. -Fleming . . 


17 


10 


1 




20 


10 


9 




12 





4 




19 


8 


i 




73 


16 


3 



Dumfries. 

Corsock 

Dalbeattie 

Dalton 

Dumfries 

Do, Territorial 

Dunscore 

Glencaple 

Iioi'g'ay 

Kirk bean, &c. . . . 

Kirkmahoe 

Kirk p. -Din bam . 

bochend ' 

New Abhey .... 
Maxwelltown . . . . 
Itutbwell 



Penpont. 

Cbiseburn 

Glencairn 

Penpont 

Sanquhar 

Wanlockhead, &c, 
Diirrisiieer 



Stranraer. 

Calnirynn 

Glenluce 

Inch 

Kirk cum 

Kirk maiden 

Leswait 

Portpatrick 

Sheuchaii 

Stoneykirk 



Wigtown. 

N>« ton Stewart 
Port William. .. 



Whithorn Ì 

Do., Isle of.. 
Wigtown 



Kirkcudbright. 

Auchencairn... 

Halmaghie 

Borgue 

C.i^ tie-Douglas . 
Girthon, &c. .. . 

Glenltens 

Kirkcudbright. 
Tougland 

Ayr. 

Ayr 

Wallacetown 

liallautrae 

Rarr 

[San-hill 

Colmonell 

Crossbill 

Dailly 

Dalmcllington.&c 

Halrymple 

Dundonald 

Girvnn 

Kirkoswald 



SuBtematSon Fund. 



i-3'. 



12 4 

15 : 

38 12 



28 
42 10 
23 1 
27 17 
37 10 



22 19 
21 13 
13 l'l : 
8 12 



16 
5 3 

4 14 
13 3 11 
16 18 

5 



15 13 
30 19 
23 111 



52 12 In 

14 12 
6 7 10 
10 5 2 
22 17 



51 2 7 

14 1 1 
13 

17 17 
24 

15 10 
31 



ass*' 



109 12 6 
1152 < 



42 (I 
215 2 
99 16 
76 18 
126 11 
110 1 



1229 18 

61 1 2 

66 3 
3"5 8 
192 2 
18« 16 
148 7 10 
H4 10 9 

69 11 11 

81 

34 



121 

88 7 

60 6 
107 10 3 
109 

53 14 
203 11 
183 19 1 
16« 16 
179 2 11 

1112 14 
116 11 
111 6 

80 

265 12 5 

157 11 £ 

127 4 i 

80 2 e 

93 12 4 

79 11 ll 

1H6 13 t 

65 ( 

127 19 6 

221 16 
88 



1750 
76 11 
109 12 
212 2 



61 3 

79 3 1 
12« 14 

68 3 
115 5 11 
1.15 11 

72 3 10 
176 7 
120 9 
184 11 

41 7 11 



3 8 



1175 1 



616 3 
135 1 

60 17 

67 18 
236 8 
112 19 

91 19 1 
216 15 

63 3 

1015 2 
42« 14 
142 16 II 

72 10 

80 
101 12 

74 

611 6 6 



6 8 



12 15 
14 1 4 
8 7 8 
11 11 10 
17 16 11 



2"6 10 10 
84 6 10 
72 12 



1172 : 

61 2 10 

88 10 
122 3 
121 12 
251 17 
150 II 
105 
177 7 

82 3 



62 14 
281 2 

191 14 

192 10 10 
140 10 
H>3 14 

70 12 
80 
29 6 

1211 6 9 



108 16 
49 4 I. 
191 18 7 
183 12 



107 3 3 

80 10 
210 2 11 
141 1 
138 18 

80 

95 2 11 

75 9 
I115 1« 

65 6 
114 



1680 15 10 
71 6 
165 6 



131 17 3 
70 8 8 
172 14 11 
111 7 11 

178 9 
411 



1133 2 4 



90 11 1 

89 14 : 
71 12 

563 11 

128 13 1 

60 5 • 

68 1 



71 

80 4 

88 17 

71 10 

46 12 

87 2 

107 3 



60 



4 2 



&5 



1 15 

5 18 9 



10 

1 10 

1 18 



18 

1 'Ò 





c 5 


- 
>-> 




rr 
C 


3 




£ a. 






23 6 


2 




35 3 




New ton on- Ayr . . . 


26 2 


9 


New Cumnock . . . 






Old Cumnock .... 


47 "4 


10 




16 







27 15 


6 




20 


3 




42 






10 






Irvine. 





13 


15 


2 


Beith 


26 


17 


7 




30 








Dairy 


21 


10 







20 


2 





Feuwick 


21 


Hi 


9 




21 


4 


10 


Hurlford 


19 


2 




Irvine 


9 


17 


: 


Fullartiin 


10 


3 


1; 


Kilbirnie 


11 


10 


1; 


Kilmarnock— 








Jlcmlerson 


19 


7 


7 


High. 


37 


4 


4 


St. Andrew's . . . 


52 


5 


9 




12 










8 










19 


8 


3 




12 


19 


1 


Muirkirk 


12 





1 




26 


4 


2 




7 


17 


2 




14 










10 


4 


1 




34 


16 


10 


West Kilbride.... 


2 


9 


5 



Paisley. 

Harrhead 

Oiidge of Weir.. 

Houalon 

lnchinnnn 

Jolinstone 

Lochwinnoch ... 

Neilston 

Paisley— Gaelic. . 

High 

Mai tvrs' 

Middle 

South 

St. George's ... 
Pollocksliaws, Kasl 

West 

Renfrew 

NiUhQl 

Greenock. 

Cumliraes 

Krskine 

Fail lie 

Gourock 

Greenock— 

Crawfoi -dsburn 

Caelic 

Middle 

Mount Park . . . 

North 

St. Andrew's.. . 

St. Thomas' . . . 

"Well park 

West 

Inverkip 

Largs 

Port-Glasgow ... . 

Hamilton. 

Ainlrie — High . . . 

llroomknoll . . . 

We<t 

Bnillieston 

licllshill 

Blantyre 

Ilotliwell 

Camhuslane; 

Camhtisnethnn . . 
Chapelhall, &c. . 

Chapelton 

Coatbridge 

Dalziel 

Fastjtilbride ... 

Greengairs 

Hamilton 

ilolytO'vn 

Lark ball 

Shotta 

Stonehouse 

Strathnvcn 

Wishaw 

linrnbanh 

Cldand 

Whifflet 

Lanark. 

Abington "1 

Crawfordjohn... / 

Carluke 

C.irnwath 

Crossford 

Douglas 

Forth, &c 

Lanark 

Lesmabagow .... 

Dumbarton 

Alexandria 

Anocbar 

I 'ahleruock .... 

Ilonbill 

I'ar.lross .' 

Dumbarton .... 

2nd 

Duntoclier 



Sustentation Fund. 



t = : ? 



34 
21 
4 17 

36 
13 10 
45 4 
12 6 
7 
50 I 
23 4 9 
26 7 J 



13 6 : 

15 3 
12 

5 
8 5 
12 3 
25 10 

20 13 
12 7 

19 14 : 

7 14 . 
19 11 

21 12 
12 6 

8 7 

16 16 
8 17 

21 9 

14 9 
16 

22 5 
18 13 
10 8 

3 

4 



12 
12 
9 19 
7 11 



187 18 11 

104 15 

201 11 

179 

171 4 11 

70 

71 

68 7 11 

80 13 

120 

2723 19 9 
11« 6 
143 4 5 
9« 10 
151 10 
100 10 
65 9 II 
86 7 2 
138 3 6 
186 16 
133 
125 15 

157 2 2 



69 11 
65 12 
81 17 
114 

2614 18 11 
105 II 
155 16 1 
129 17 

151 
100 6 



97 11 3 
143 5 2 
15n 12 5 
152 11 6 

122 19 
82 14 4 

352 1» 6 
110 12 
311 13 
■2110 19 
476 15 
103 6 lo 

123 3 2 
191 7 



3028 4 
173 18 

97 18 

81 19 
202 1 

170 7 
257 10 
704 16 10 
152 10 111 
111 9 1 
413 8 
386 2 
17« 18 1 
596 1 2 
83 13 (1 
316 1 
292 2 

1246 18 
201 10 
177 15 
220 

60 

90 12 

71 2 9 
350 11 10 



413 8 
233 14 
108 11 
150 
136 16 
1112 2 
110 
134 12 
145 11 

98 
121 14 
157 
193 11 

3626 17 
177 6 

97 17 
119 17 
141 1 lu 
138 1 
152 10 
118 12 

82 9 
342 . 
108 9 2 
303 11 1 
20 6 5 
506 14 

97 Hi 11 
123 3 2 

180 14 5 

99 7 

2989 17 u 
172 6 
92 1 
99 19 

181 13 

167 6 



19 2 
3 11 
7 7 



221 10 

J678 1 2 2 
2(0 14 
177 9 
218 
5 
42 



181 10 
18H 11 
125 5 



96 7 
131 1 

85 6 in 

19 9 G 

8 

1517 11 

59 2 

53 17 1 

195 10 3 

134 11 

119 14 8 

121 17 6 

122 15 6 
178 
216 11 4 

1201 9 6 

4 '9 8 9 



151 13 6 
107 7 in 
70 I 



121 6 9 

41 

513 15 6 

101 17 10 

95 1 11 

153 15 1 

150 



33i9 7 
63 10 
49 19 
181 1 
111 6 
106 15 
111 14 
119 14 
175 17 
260 



172 7 
176 8 
459 11 
62 13 
83 12 



:■ 

■ 
■ 

- 

■ 

'• ■ 
; - 

■■- 



i-,. 

j*ti 



the 



FREE 



church oFScoTLANr^ToNTnL^!iWRr7 



fiarrlochhoad . 
HcMis'-'pli— r» 

Ki Meant A Half. 

Lira . 

Old Kilpamck . 

Ren ton 

I Gaelic 

flOS'iORth 

Shannon 

.raihblane .. . 

Glasgow. 

nisliopliriRgs . 

[htshy 

''ainpsie 

Cul. cut 



fìlnsp.— Anders toi 

ArRTll 

Augustine 

R*rony 

BridRegnte .... 

Pridcciou 

Brnmiiiclaw . . . 

Cnmlnctiie 

nhMI Str'-ft 
Candlish Mem. . . 

CbnlmeiV 

Coll"Ee 

Cowcmldem . . . , 
Cunningham . . 
Pennistoun .... 
: Street .... 

Finnie*ton 

Gorhnls 

II. .ne Street 

Hntchetoiitown 
John Knox's ... 

Kolrlnalde 

Kington 

m.ing Pa.k .. 
London Road. . . 

i Stieet 

Maiilaud 

M nrtv rV 

■vhill 

M'PonnM 

Mille. s'on 

■Iltnii 

I'arlirk 

Ilich 

Queen's Park — 

..field 

Siphtiiill 

St. Andrew's . . . 
St Pnvid'a .... 
St. Enoch's .... 
St. George's .... 
St. James's .... 

St. John's 

St. Luke's 

St. Mark's 

St. Mitttiiew's . 

St. Paul's 

St. Peter's 

St. Stephen's... 

Stock n ell 

Toll cross 

Tiinilv 

Tron * 

Union 

Victoria 

Wei I park 

West 

Whiteinch 

Wynd 

Young Street . . 

:<>van 

Gaelic 

St. Mary's 

lillhea.l 

Kilsyth 

ti irk. -St. Andrew's 
St. David's .... 

luthergleu 

Ml Street 

Slockaim 

^nfilesham 

lose Street 

■t. Matthew's Mis. 
•hettleatone 

Dunoon and 
Inverary. 

I'drisliaif; 

hinoon 

nnellau 

nverary 

Cil(inn»n 

t.imavtin & For.) 

Kllmodan, &c 

.ilmun 

ngnrth 

South 

ochflneside 

ochgilnhead .... 

orth Bute 

ortli Knapdale . . 

othesay— V. Far.. 

Gaelic 

Wert 

tndhank 

-rachur 

: raignish 

ockyoilheud .... 

Kin tyre. 

mipheltown — 

Lochend 

Lorn Street... . . 

ilber. y and 1 

>uth Knupdaltf 
Jjlbride 

ilcalmonell 

I Hean 

Imory 



Suitontattori Fund. 



Month. 


Y.ar 
1S74-7 


5. 


Year 
15Ì3-7 


4. 


Fund. 


£ «. 




£ «. 

151 5 


<t 



£ ». 

I3S 19 







£ 




ll 


SO "Ò 


2 


562 15 


2 


545 12 











41 )6 11 


637 14 


11 


618 











38 





S2 9 


9 


82 8 


8 








S 





62 2 


6 




10 








5 7 


5 


152 17 


8 


169 14 


c 


3 


9 10 


13 


t 


6' 12 





6 1 10 


6 








13 1" 





14:1 14 





14S 2 


4 








11 13 


7 


157 12 


5 


155 5 


8 








IS 17 


e 


124 12 


6 


108 10 


2 








7 15 




s 


77 1 


4 


117 16 


4 












SSI0 4 




3716 13 


7 








10 





1 50 ll 





li'8 











ly o 





1211 
106 19 



4 


no o 

97 9 



9 








is is 


] 


227 1 




232 2 


1 








19 11 




152 11 


162 2 


1 


16 


*7 


10 


10 





94 





92 











77 


8 


402 11 


2 


393 9 










13 IS 


2 


89 4 




94 2 11 








20 3 





S42 16 


6 


193 4 


4 


In 


"il 


6 


21 13 


3 


220 8 




2112 


3 








17 IB 


1> 


172 in 


6 


175 1 


3 


6 


is 


H 


U 15 


(1 


IS1 9 





169 16 


5 








41 8 


4 


86 


10 


73 11 











2' 


It 


lull 




110 




:> 


(j 


1 


8 [l 


(1 


89 10 





84 S 


8 








7 16 





101 lo 


4 


40 











8 1 


3 


113 II 


4 


97 10 


5 








MS in 


4 


1613 16 


6 


1586 15 


3 


49 


5 


i 


16 





147 





135 











11 





HiO 1 




113 6 


10 








21 17 


6 


172 7 


6 


151 IS 


s 








15 14 


4 


165 11 


3 


ISt 7 


8 












551 


ii 


502 14 


9 








10 U 


7 


176 17 


8 


158 12 


1 








25 12 


111 


334 4 


6 


301 1 


S 








23 13 


8 


245 16 11 


246 4 


11 








48 6 


3 


515 3 


8 


543 11 










244 13 


6 


1350 5 





1109 13 


7 








14 16 


8 


96 2 




92 17 


1 








15 15 


4 


2J0 8 


5 


220 19 11 








9 111 





73 14 


8 


44 6 


8 








21 13 


3 


125 5 


1 1 


125 











6 7 





96 15 


e 


91 11 


8 








9 8 


7 


86 in 


83 19 


1 








18 13 


u 


104 13 




163 12 


:f 


1 


i 


: 


10 1 


6 


117 IS 


5 


104 16 










22 


|l 


1U6 


ii 


li>5 











15 14 


7 


166 1 




160 3 


8 








13 19 


5 


167 6 


11 


160 15 


9 








24 8 


3 


255 17 


7 


278 


G 








3U 10 


ii 


273 11 




22S 12 











20 13 


s 


1023 7 




894 17 




3 


it 


i 


12 5 




112 7 


7 


105 2 










S3 11 


3 


202 14 


6 


212 15 


7 








as 5 


3 


235 17 


1 


2 9 9 


i 


7 


[i 


9 


14 5 


2 


416 7 


.'■ 


416 12 


4 








39 4 


6 


659 3 





512 14 










23 19 


i 


246 16 


8 


215 18 


3 








11 5 




I3"7 8 


6 


1329 12 


2 








9 13 


5 


156 9 


4 


216 3 


i 








20 





239 12 


11 












1J6 12 




1365 9 


10 


14SS 17 


10 


29 


i-i 


6 


14 19 


4 


219 8 


4 


368 11 


1 


6 


9 




136 14 




845 9 


4 


773 19 


ii 








46 15 




535 19 





5"0 18 


7 


i 0' 


*2 


, 


24 





301 11 
80 10 


s 
li 


115 


!, 


11 


15 


10 


16 3 


7 


191 13 




178 6 


Ill 








41 1 


i 


607 18 


i> 


594 10 


111 








38 10 


t 


544 10 


8 


434 13 


III 








19 5 10 


186 7 


e 


216 16 


5 








77 10 


1 


341 19 




343 16 


3 


14 


'è 




36 17 





257 4 


ii 


178 17 


2 








8 10 


u 


101 lo 





54 


4 








11 1 


8 


60 2 


3 


64 lo 


1 








io o 


ii 


121 11 


6 


108 6 


1" 








25 


i 


218 10 





188 1 


3 








13 o 


li 


149 17 


3 


68 19 


1 








18 12 


4 


22« 4 


3 


164 12 


7 








18 





87 


f 


50 


11 








27 7 


4 


203 14 


6 


171 12 


7 








9 8 


- 


167 5 




166 18 


8 








23 12 




226 18 


2 


226 16 


7 





i 


9 


46 14 


2 


259 14 




220 5 


li 








1 11 


6 


63 4 


10 


60 5 


1" 








7 19 


10 


40 4 
40 II 


In 




40 °0 










7 IS 





38 18 
82 11 


6 
1 


40 Ò 










io 'è 


I 


70 


l 


38 3 


(i 












22209 17 


4 


20861 15 


3 






- 


in 1 


3 


57 





52 18 


1 








33 14 


4 


264 7 


5 


260 15 


5 








11 5 


6 


157 3 


ii 


150 











17 3 


] 


71 4 11 


72 2 


11 








12 8 


6 


93 11 





96 15 


6 








64 6 


8 


114 3 
38 


4 


114 10 
38 11 


ii 

6 


2 







71 l'Ì 


6 


131 6 


7 


84 16 


9 








4 13 


5 


182 11 


5 


170 8 


10 








25 





100 
61 12 


ii 


li<2 
62 


II 








6 U 


11 


114 16 




123 17 


8 








26 19 





78 12 


6 


85 11 


3 








31 8 


6 


73 5 


6 


71 3 











76 5 


9 


461 6 


5 


466 15 


6 








12 1 


7 


90 13 


4 


82 12 











115 9 




35 I IS 


5 


350 6 


8 








16 





114 




119 14 


8 








28 15 


9 


85 9 
3 






86 7 
4 


6 










10 Ò 





40 





41 















26S5 6 


li 


2635 7 


3 








17 5 10 


278 2 


8 


277 J 9 


8 








15 (1 


(| 


212 





205 











15 9 



















15 3 


6 


60 6 




60 19 


4 








27 18 




120 


ii 


25 'Ò 











20 "o 


7 


80 °7 





76 5 


1" 





19 





21 10 





86 8 




121 16 


3 


4 


10 





13 





84 10 


8 


84 9 












Foreign 



Shtakan 

Tarbert 

Whiting Ray.... 
Carradale, &c. . , 
Gii//ia 

Islay. 

Rowmore 

Kilchnman , 

Rildàlton, &c. .. 
Killan ow, &c. . , 

Jura 

Furtnahaven . . 

Lorn. 

Appin, &c 

Ar.lcbnttan .... 

Glenorcliy 

Kilbrandon, Sc. 

Kilninver 

Mucknirn 

Oban , 

Kilchrcnan, .... 

Mull. 

Ardnamurchan 

Coll 

lonà and Ross. . 
Kilninian, Sc., 

Strontinn 

Tobermory 
Tornsay & Salen 

Kil'inichen 

Iforvffi 

Tyres 

Stirling. 

Allofi — Enst 

West 

Alva 

Raunockburn . . 
Cliickmannan . . 

Denny 

Dollar 

Dimipnce 

Gargunnock, &c, 

Lnriiei t 

St. Xinìan'n .... 
Stirling— Marykirk 
North 

Tullibody 

A irth 

Cambitsbarron . . . . 

Dunblane. 

Balqnhid.ler 

RrMge of Allan . . . 

Bticklyvie 

Callander 

Dunblane ■ 

Hartmore 

Kilmnilock 

Kippon 

Norrieiton 

Tillicoultry 

Dunkeld. 

Anchtergaven .... 

Blair-Atbol 

BniTflton 

Cargill 

Clunie 

Palgmse Ì 

Strathbrnan .... J 

Dunkeld 

Kirkmichael 

I-ethendy, &c 

Moulin 

Strwm 

Breadalbane. 

Aberfeldy 

Ardeonaig 

Fortingall 

'Jlenlyon 

Kenmoie 

Killin 

Lawers 

Logierait 

Strathflllan 

Tumrael Bridge . . 
.-1 midree 

Perth. 

A heme thy 

A riignsk 

CoMace 

Punbarney . . . . 

Errol 

Forgandenny .... 

Kinfuuns 

I.ogiealmond 

Melliven 

Perth — Knox's. . . . 

Middle 

St. Leonard's . . . 

St. Stephen's.. .. 

West 

Pitcairngreen .... 

Scone 

Stanley 

Anchterarder. 

Aberutliven , 

Auchterarder .... 

Blackford 

Braco 

Comrie 

Crieff 

Dunning 

Madderty 

Monzie 

MuLhill 

Dunfermline. 

Aberdour 

Carnock 

Cuirass 



S ustcn tati on Fund. 


Foreign 












M 1 


s-ions 


Month. 


Year 
1871-7 


5. 


Year 
187J-74. 


F 


uud. 


£ t. 


d. 


£ *. 


xU 


£ s. rì. 


£ 


8. 


rf. 


45 





16$ 
o2 8 




11 


155 
09 1 11 








6 6 





59 1 












15 14 


9 


24 14 

10 


$ 



29 17 
9 10 II 





12 


6 






1215 19 


4 


1107 19 








5 3 


2 


57 18 


11 


■44 12 11 








2 





51 11 




29 1 111 








7 3 


4 


123 6 


n 


126 i 3 





ifi 





iy 


U 


83 2 
4 2 


4 




133 4 lo 
3 17 10 





15 





19 8 


1 


32 12 


i 


16 5 7 












357 13 




353 4 3 








20 4 


10 


157 





132 15 








y is 


4 


48 6 
81 S 


8 
9 


51 J5 
82 17 9 








5 12 


9 


SI 
2ii 6 
98 6 


6 




74 7 1 
28 4 6 
81 15 6 








10 Ò 





21 5 
12 2 


6 


125 5 1 
14 10 












529 16 


3 


643 9 11 








15 





85 
23 10 


« 


57 
23 7 9 








1 


J! 


14 15 





16 10 








18 19 
*• 




83 2 
62 


2 



8U 15 10 
60 10 












77 15 


3 


715 8 








i ll 
5 1J 




60 17 
13 13 
24 14 
6 


6 
6 
4 



63 11 1 

16 
3) 19 7 
1J 












445 14 


3 


425 9 11 






— 


X 14 


10 


8^ 5 


2 


91 9 3 








17 5 


i 


224 1 


] 


202 10 5 








10 


(i 


121 17 


2 










34 4 


6 


19t 15 


x 


186 12 8 








9 18 


4 


121 11 




liO 5 2 








6 





1 12 10 





loS 13 6 








14 12 


6 


190 15 


1 


195 10 5 


g 


i'4 


6 


12 12 


6 


75 16 


2 


67 7 








2 11 


2 


30 


(i 


34 9 








45 


1 


171 18 


3 


176 1 10 








J7 15 


6 


76 1 





75 15 1 


1 


*3 





25 









100 








2D 13 


6 


581 13 


6 


537 17 7 








25 8 





25J 12 


6 


228 5 7 


3 


3 


(' 


U 7 


4 


)32 5 
51 


11 




136 3 3 
50 







9 







62 


1 


64 10 












2582 2 


1 


2475 10 9 








24 3 


8 


71 19 


1 


68 17 


1 


8 





24 18 


6 


18"2 4 


11 


187 3 








13 





57 f 





So 10 








121 9 





236 19 




•232 7 


2 




5 


17 1*2 


3 


124 19 


: ( 


94 5 8 








1 10 





67 30 


(i 


60 








69 


6 


2K0 19 


j- 


197 14 1 1 


g 


Ò 


7 


13 


4 


66 17 


l ■ 


61 J3 








its 




78 5 




76 8 








19 15 

■ 


7 


140 17 


j 


120 12 5 












1227 13 


1 


1149 11 








15 11 


2 














8 16 


U 


■ii 16 


ii 


4 ' 








10 IK 


u 


6» 19 


: 


64 18 2 








10 





120 





11(13 








18 9 


9 


106 




83 10 3 


1 


6 


l 1 


6 10 


6 


63 3 


n 


59 4 








32 


10 


109 14 


4 


118 16 








Ì5 1 1 


8 


75 13 


7 


61 3 6 








8 7 





73 14 


7 


74 9 3 








§2 16 




8 


136 7 
24 10 


3 

ii 


132 1 
22 14 1) 












8S3 2 


11 


793 15 10 








21 11 


11 


154 1 
54 7 


4 
ii 


147 13 i! 
16 6 7 





2 


3 


14 'è 





59 4 




60 2 3 








30 





J 02 17 


LO 


5 14 


5 


Ìo 





21 





70 


8 


67 6 3 








19 


tl 






111 








14 11 


6 


53 1 


7 


55 9 10 








30 16 


8 


77 4 


10 


81 1 2 


1 


io 


3 


26 6 





61 10 


6 


47 13 6 








28 





60 11 
27 2 


6 




51 5 8 
25 15 












829 2 





069 8 








15 14 





85 11 




85 16 6 








13 





60 8 





60 4 








3 2 


11 


62 3 


5 


51 11 7 








4 


1 


111 3 




1 09 3 1 








15 9 


5 


92 2 


1 


£8 17 3 








7 5 





91 7 


1] 


99 4 9 








12 7 


7 


118 10 




109 10 7 








6 13 


s 


65 19 


4 


70 10 5 





4 


t; 


9 9 


11 


61 


2 


46 8 6 












104 8 


1 


89 9 3 


1 


17 






. 


330 18 


7 


322 8 3 








of . ... 


1 1 


447 7 





440 6 7 








10 iy 




236 13 


5 


207 3 10 








9> 7 


3 


445 17 


10 


418 5 4 




■ • 




7 r-t 


J J 


251 15 


9 


249 « 8 


8 




r 


11 fl 




131 11 





135 3 1 


3 






S ii 


; 


98 3 





93 19 3 














2795 1 





2680 10 11 








19 11 





86 1 


1 1 


85 j (j 








4n 9 


4 


249 19 


J 


242 5 4 










™ 


110 10 


6 


113 16 7 








or n 

j™ J* 




150 10 


c 


190 1 3 


3 










" 


168 15 


9 


167 3 10 








49 3 


7 


252 14 


5 


244 4 1 








27 8 





91 1 


5 


96 11 4 








2 15 


1 


84 17 


7 


73 10 10 








28 5 


3 


146 


2 


140 4 9 








13 13 


Si 


1U2 13 


8 


81 3 1 












1443 5 





1397 3 7 








4 6 


9 


93 12 





91 19 








6 16 


2 


37 17 


8 


35 11 10 








7 2 


b 


121 4 





111 6 2 









Dunfermline — 

Abbey 

North 

St. Andrew's.... 

Saline 

Torrvburn 

TuUiallan 

Kinross. 

Cowdenbeath 

Fossaway 

Kinross 

Lassodie 

Orwell 

Portmoak 

Htratlnoiglo 

Kelly 

Kirkcaldy. 

Burntisland 

Dysart 

h'ast Wemysa 

Keniiouay 

Kingliorn 

Kingìassie 

Kirh calily — 

Abbot-Tiall .. .. 

Ihinnikier 

Invertfel 

Kirkcaldy 

l atbhead 

Leslie 

Lev en 

Lncligelly 

Mnrkinch 

Buckhavtii 

Gatatown 

Cupar. 

AbdieA New burgh 
Auchtermuchty .. 

Ceres 

Collessie 

Cupar 

Dairsie 

Falkland 

Flisk and Criech.. 
Kettle and Cults.. 
Lo s ie and Gnuldry 
Monimail 

St. Andrews. 

Anstintber 

C;»rnhee 

Crail 

Elie 

Ferry-Port '. 

Korgan 

Largo 

Leuchjirs 

8b. Andiews 

Sirathkiimess .. . . 

Meiele. 

Alrlio 

Alylh 

Blairgowrie— First 

South 

Coiipai-Angus .... 

Cray 

Gleni-la 

Meigle 

Nevvtyle 

Kattray 

Forfar. 

Alierlenino 

Dunnichen 

Forfar— First 

East 

Kinnettles 

Kirriemuir— Nortli 

Soulh 

Metmis 

Dundee. 

Aliernyle nn.i Rait 
Broii£hty-Ferr) — 

East 

Weat 

Dundee — 
AlUert Pqunre . . 
Bonnet Hill . .. 

Chalmers' 

Clmpehhade. . . . 

rimihope 

Hilltnwn 

M'Chevne 

St. Andrew's.... 
St. D.vid's 

St. John's 

St. Paul's 

St. Peter's 

Wallacetown ... 

AVellgate 

Willison 

i.iir 

Loohee 

Longforgan 

Mains 

Monifieth 

))o. South 

Monikie 

Tealing 

Wilson Territorial 

Brechin. 

Urechin — 

Enst 

West 

Craig 

Edr.cli 

I.ochlee 

hogiepert 

Mary town 

Men'muir 

Montrose — 

St. Georee's 



Sustentation Fund. 



28 18 
7 HI 
) 14 



113S 4 

eo 
79 10 4 
111 7 

87 )0 
117 12 
6f 10 
94 3 In 
41 



•263 13 
131) 
Ì5I1 3 1) 



6-1 2 9 

83 5 
105 a 

.'0 
111 16 

60 2 

93 13 

22 7 



9 



4 10 

10 2 

19 

20 
45 13 
15 7 

9 1« 1 

11 13 
ID 12 
25 16 

5 



9n 19 
70 



13-1 
175 7 
148 1 



153 18 
117 9 
177 11 



31 10 
24 17 
31 12 
23 12 
52 17 

10 19 
7 2 

11 9 



4 10 
18 11 
11 
2 2 
13 7 
18 7 



26?6 4 9 
125 IS 10 

8) 4 2 

95 9 
118 7 
J44 18 11 
112 IS ti 

60 6 1 

72 1 

94 3 

78 3 



1345 2 1] 
147 
71 5 2 
101 12 11 

1911 5 1 1 
1G7 12 11 
280 12 
8« 14 
)Sl) 
291 3 3 



2514 15 1(1 

129 S 9 

84 12 

60 
120 17 
444 15 

78 )7 1 

611 )8 



72 1 4 
92 1 

82 3 



1356 
14! 
75 10 6 
100 4 11 
191 11 



119 2 
291 1 
88 17 



13 16 
40 3 
27 14 
10 12 
10 6 
3a 12 



3»3 7 

108 5 

61 15 

136 4 

21 

80 

111 8 

14i>5 7 

86 15 
103 19 
264 3 
108 12 

H2 16 

96 1« 
123 9 3 
132 16 



671 3 8 
534 6 



639 3 
496 7 



47 13 9 
15 5 

39 10 2 
88 2 11 
95 10 10 
23 3 3 
81 17 
176 3 6 

40 2 11 

11 3 

8 2 
30 

37 18 

28 19 
46 10 

29 12 

5 14 1 

9 16 

12 14 

7 17 9 
23 16 1 



406 

306 
315 
192 

:m : 
imo : 



47 3 2 
944 

18 9 
20 S 10 
15 2 

6 7 

4 18 

27 4 



253 4 10 
364 14 
114 10 1 



265 17 
355 6 
179 8 11 
3)7 8 
11106 19 
346 15 

5 10 
100 4 lo 
315 10 
92 19 
131 14 3 
291 17 1 
111 1 1 
f5 2 i 
137 17 10 
150 12 
119 14 
73 13 

i 6072 14 8 

194 11 

3:10 18 



THE FREE CHURCH OF SCOTLAND MONTHLY RECORD. 



Suitentation Fund. 



Montrose — 

tit. John's 

Ht. Paul's 

Arbroath. 

Arbirlot 

Aril-oath-— Fast . 

Hiftli Street .. . 

Invcrhrofchock . 

Knox's 

Lad) loan 

Ilnrrr 

Carmylie 



Fordo an. 





9 


19 


6 




5 


1 






13 


1 


i 




26 


5 




(Henben ie 


2 


13 


li 




1 


5 


6 


Laurencekirk 


4 


n 


10 


Marykirk 


10 


7 


6 


»1. Cyrus 


17 


15 


1 


touehaven 


18 


10 






Aberdeen. 

A berdeen — 

Jim- Accord. ... 

Fast 

Ferry b ill 

Gaelic 

f>'al towgato .... 

Gikomsion .... 

Greyfriara' 

High 

Ilolburn 

Join. Knox'a.. 

Mai iners' 

Melville. ..... . 

North 

Old Abeideen. . 

Rutherford .... 

R it tliriest on ■ ■ 

South 

St. Clement's .. 

Trinity 

Union 

We-tl 

Wooii-side 

lianch.-Devenick. 

Ilellielvle 

I Hack bun 

Cults 

Dun is 

Dyce 

King-swells 

Marvcutter. Ac. . . 

Newhills 

Petei-culter 

Skene 

i'orry 

Kincardine 
O'XTeil. 





27 


3 






14 







Bauchory-Teriian.. 


65 


8 


10 










Climr 


5 


12 















12 


4 


6 


Èc'lW?.;. .... 


8 


7 




Kincardine O'Nei] 


11 


4 


2 


Lumrthanaii 


18 


10 






25 


3 













I'arhmd 


25 









Alford. 

Allb'd 

Aucliiuilnir .. .. 
I(i ig A Tough .. 
Kinnelhinont. . . 
Le.chel-Cushnie 

To«i« 

Rhvnie 

Stralhdon.s&c... 

Garioch. 

Illairitalf 

Cul almond . ■ . . 
Goiioch 

It'SCll 

ninture 

Leslie & Preinua) 
Ovne 

n»rii. 

Ellon. 

Oruden 

F.lloii 

Mctolic 

New Machnr . ■ • . 
Old Meldrum ... 

Slains 

Udny 

Deer. 

Clola 

Fraserburgh .... 

New Iicer 

New Pilsligo .... 

Ol.l Deer 

Peterhead 

Territorial ... 

PftaliKo 

Hulheu 

Stricbon 

Kt. rerguB 

.\uw Atterdour .. 



4 7 

15 
10 



:«> 8 11 

53 2 

17 11 2 

9 

9 15 

20 o 
12 10 
25 10 
61 2 2 

21 5 8 
15 17 8 
21 7 
30 6 

10 13 6 

11 14 



7 4 9 

14 6 1 

28 6 in 
12 16 (i 

29 19 7 

S9 Ì3 



35 7 11 
16 11 
27 9 6 
26 13 7 



14 13 

14 11 

32 11 
10 

15 
25 12 

21 1 
9 



23 
39 13 
31 1 



825 17 9 
343 12 11 
575 1 11 
167 11 6 
73 
105 15 (I 
157 16 10 

150 
257 10 I) 
200 3 9 
163 5 

65 8 1" 
120 15 10 
206 10 
100 9 11 
131 18 
172*17 1 
801 9 8 
2 6 11 2 
923 9 7 

96 15 6 
1164 7 II 
163 8 

86 4 in 

89 
102 14 2 
120 8 

80 10 

151 16 4 
150 

43 8 3 



18 2 3 
116 12 
160 1 



70 
70 
106 



256 12 6 

176 16 1 

163 4 2 

63 17 3 

124 12 o 

183 2 

105 7 7 

121 14 

165 18 1 

717 13 6 

198 3 

8H7 18 11 

93 8 7 

000 9 2 

157 11 4 

76 5 9 

81 

102 16 4 





80 




Koie'gn 
Missions 
Fund. 



Turriff. 

Aurhterlesa 
Drumbliide . .. . 

Forglen 

Forgue 

r>v'ie 

Macduar""."! 

Mnnquliitter .. 

Turriff 

Newbyth 



Fordyce. 

Banff 



Buckie .. 
Cullen .. . 
Heskford . 



Onliquhlll & ord. 

Portknockle 

Portsoy 

F ordyce 



Strathbogie. 

Bellie 

llotriphtiie 

Oair: 



Gartly 

Glasi 

Grange 

Huutly 

Keith 

New Marnoch.. . . 
Uuthietnay 

Abernetliy. 

A bernethy 

Alvie 

Cromdale 

Ilullilll 

Kingussie & Insh. 

Kirkniiebael 

Laggan 

Aberlour. 

Aberlour 

Boharm 

Inreraion 

KnocUaudo ..... 

Mortlach 

Rothes , 

Elgin. 

Alves 

Burghead 

Elgin- High 

South 

Gin month 

1 1 npemnn 

Lossiemouth 

Pluscurden 

Urquhait 

Forres. 

Dallas 

Dyke 

Edinkillie 

Fnrres 

Kinlnss 

'"afford 



Inverness. 

Haviot 

[lores and Bona. . 
Inverness— East . 

High 

North 

Queen St 

Went 

Kiltarlity 

liirkuill 

Moy 

Pettv 

Strathei rick 

Slraltiylass, Ac. . 

Nairn. 

Ardclach 

Ardersier 

Auldearn 

Cawdor 

Croy 

Nairn 

Clianoiiry. 

Avoch 

Cromarty 

Fortrose 

Killearnnn 

Knock bain 

Kesolis 



Dingwall 

Alness 

Dingwall 

Fodilertv & COntin 
Kilmomck . . . 
Kiltearn 



Urquhart . . . 

Drrar 

Slralhgarve. . 



Tain. 

Edderton ... 
Fearn .... . 
invcrgordoti 
Kilinuii-Easu 
Kini ardine . . 
I I.ogie-Easier . 

jNtgg 

Uosskeen ... 

Tain 

Tarbat 

L'roick 



Bustentatlon Fund. 



21 10 6 

19 17 

5 

37 19 6 

40 10 111 

18 9 

51 18 9 

11 3 9 

16 18 6 



4 8 9 

6 10 

4 16 
15 2 

8 10 

5 
27 17 
29 8 
17 

7 18 10 



25 10 
9 15 4 



15 12 
6 19 
11 



21 1 8 

lo 17 11 
2 12 4 



61 
157 10 
110 10 1 

8o e c 

161 5 
70 15 11 

125 11 10 
35 10 

933 17 6 



87 ! 

61 111 10 

47 17 
K0 

57 16 

35 19 10 
259 ( 



597 12 11 

70 18 

70 C 

ti 1 t 

80 1 

72 8 10 

104 12 



111 18 

78 
120 12 



81 3 4 

76 

211 12 2 

75 7 1 
93 10 

613 10 7 

116 19 4 

76 7 7 
155 6 
509 13 10 
186 5 



30 

1760 8 3 

72 2 

107 

90 12 1 

117 13 7 

90 

245 3 3 



722 10 11 



131 16 
72 14 
102 4 



224 1 4 

151 8 

73 14 3 

116 16 

14 7 

]J9 2 7 

85 



93 8 3 
76 10 
87 



890 10 
89 16 4 
50 10 5 
47 11 1 

86 9 11 
49 S 
44 11 1 

246 12 9 
160 12 2 
187 8 
128 19 11 

1091 12 4 
71 1 

94 

127 9 9 

87 2 2 
89 5 
60 IS li 
94 9 1 



121S 
67 10 
69 18 
84 18 

200 5 
71 13 

117 10 

601 15 



1193 6 
60 
172 16 
162 12 



77 
222 17 6 
265 4 11 



1463 2 1362 14 11 



Foroign 
Mis ioro 
Fund. 



12 
13 



14 
5 13 



Dornoch. 



Assvnt . . . 

Clyne 

Creich.... 
Dornoch. . 
Golspie ... 
Helmsdale 

Lairg 

Itot;art ... 
Hosehall . 
Stoi 



KildoHttn 

Tongue. 

Altuaharra 

E.ldiacliillis 

Fair 

Kinlocbbcrvle . 
Heluess & Errlboll 
Stratliy .. 
Malladale 
Tongue . 



Caithness. 

Berriedale 

Bower 

Bt nan 

Canisbay 

Diinuet 

Halkirk 

Kei-s 



Lathèron 

Olrig 

I'ultneytown 

Reay 

Thurso— First 

West 

Watten 

Westei'dale ) 

Halsary j 

Wick 

Do. Gaelic 



Lochcarron. 

Applecioss 

Coigach 

Gairloch 

Glenelg 

Glenshiel 

Locbalsh, Sec 

Lochbrooni 

Lochcarron 

Plockton 

Poolewe f. . . 

Shieldag 



Abertarff. 

Ballahulish. &c. . 
Fort Augustus, Stc 
Fort- William ... 
GknUrquhart ... 

Klimalie 

Kilmonivaig, &c 
Artisniy 



Skye & Uist. 

Mfacidiile 

Carinish, Jtc . ... 

Duirhtisli 

Harris 

Kiln 



icholl 

Noi th Uist, Sec. 

Pui tree 

Ransay 

Skat 

"-jnizort 

South Uist, &c. 

Htrath, &c 

Tiirbert 

Bor-rrmj & Berna 

Smdll Ixles 

St. Kilda 



Lewis. 



l-ocha 

Stoi noway 
Uig 



5 m 

5 



Orkney. 



Peerness 
fcvie 



Rendall 

Firth 

Harray, &c. . - . 

Ihilm 

Kirkwall 

N. RoniiId^hi>f . 

OrpLir 

1'ji pa- West ray . 
Roiisay, Ac. . . . 

Sundav 

St. Andrews .. . 

Sinmin-si 

Sunday stn.tian 
S. Ronaldshay. 

Strullis 



Shetland 

ConningSlnii-h 

DeltniL' 

l>unrossness . ■ . 

Fetlar 

Lerwick 

Unst 

Walls 

Weisdule 

Tell 

'Juarf, &c.. . . 



Bustentatiou Fund. 





MlBSiOl 


Month. 


Year 




Vear 




Fund. 




1874-75. 


1873-7 










£ i. 


d. 




£ s. 


rf. 


t. 




d. 










85 13 


6 
















122 16 


g 


119 


14 


3 










137 


U 


136 
















170 





168 











7 5 


1 


78 2 


3 


84 


2 


2 






23 3 





114 10 


9 


100 


17 


II 










65 


o 


66 
















95 10 


6 


48 


15 













70 




66 


17 









1 16 


6 


49 10 


e 


62 15 


6 











24 




24 


V 


V 










1112 4 


_ 




867 


C 


11 














80 















45 





45 


10 












48 





40 


11 


6 










54 




57 


2 













34 





36 


10 









28 i 


3 


60 4 


3 


63 


14 


7 


1 


Ì 






£9 16 





96 


15 













69 13 


6 


70 16 


2 










430 13 


o 


490 


19 


3 








6 


67 7 


6 


69 


7 









■i-i i 


y 


109 16 


1 


98 


19 


9 


7 


5 


20 13 





96 10 


7 


96 





10 




16 






91 3 


8 


90 


10 








25 7 





loo 




103 


14 


6 






23 1 


3 


135 6 


lo 


145 


17 


4 










60 




6i 


















I 


100 


2 


3 






20 ò 





55 




160 





U 


4 




4>J 





101 





100 












36 15 


4 


158 16 


6 


155 19 10 






4 




150 





151 


5 









34 9 





270 1 8 


lo 


270 


1 


3 






12 





156 





152 












40 





DO 





100 











17 16 


6 


76 6 


9 


80 


7 


3 






49 Ò 


(i 


203 11 





201 


8 


7 


2 








21 





20 
















2045 15 


3 


2155 13 


7 










53 7 





63 


5 


3 










105 10 





105 
















■• 




77 















33 5 




32 





9 










So 





80 




n 










61 11 




64 


2 


2 










156 10 


*' 


155 


8 













64 1^ 


(1 


65 


15 
















67 





(1 










110 





150 15 


6 










70 





110 
















797 1 8 


J 


941 




8 






4 10 


o 


79 




73 


4 


7 










75 10 




72 


9 


3 






27 "i 


o 


92 13 


e 


82 


11 












165 14 


2 


152 


16 


7 










100 11 


4 


90 


12 








2 13 


6 




n 


61 


16 


l) 










8 3 


o 


7 


10 


8 










533 12 


9 


541 





1 










40 





40 


5 















*o 


50 
















153 18 


* 


150 


7 


4 










25 4 


9 


16 


10 








9 18 


4 


111 17 


9 


109 


15 









4 13 





28 10 


7 


33 


5 


11 






12 19 





69 2 


2 


61 


4 


1 


3 


"i 










94 


17 


11 






9 




20 11 


6 
















85 3 


7 


82 


ii 


1 






1Q ir 




39 13 


4 


li'7 


7 


6 










19 16 


8 


41 


18 


2 










74 


6 


65 
















9 3 


4 


8 


9 

















3 


5 









9 Ì3 


4 


22 14 


8 


19 


15 


2 










833 


9 


834 


11 


7 










75 




77 












o is 


6 


63 2 


10 


70 


10 


8 





15 






43 3 


















PI 8 


9 


54 


4 









•• 




119 10 


o 


120 


9 


6 










75 17 






13 








14 6 




192 5 


1" 


201 


13 


11 


8 









80 6 


6 


96 


10 















7"5 13 


- 
11 


830 


1 


.5 






V 




105 J2 


11 


100 















80 





65 


12 












52 19 





55 


14 


6 






2/11 


o 


68 6 


o 


68 


6 











o 


72 





41 


16 









"'5 




95 





90 


19 


(1 






6 12 


11 


lol 9 


10 


87 


5 


11 






9 5 




34 6 




3:1 


3 


11 






16 






?, 


83 

















5 


50 




















53 


2 












47 11 


. 


47 





10 






11 ÌÒ 





40 


.V 


47 


5 








Ì8 


23 3 


3 






80 


1 






12 






"i-i 1 


_ 


' 48 


9 


3 






15 





5o n 




40 















30 n 


fì 


30 
















1153 


i 


1026 


16 












23 14 


-o 


29 


7 












21 


(1 


16 


1 


9 






9 18 


5 


28 2 


6 


27 


3 


7 






8 18 


6 


30 6 


5 


93 


3 


5 






6 


10 


70 2 


8 


71 


1 


8 










40 8 


9 


53 


11 


4 










30 





3D 





n 






5 '(I 





32 6 





33 


3 









10 





30 





30 


9 


4 










8 12 


10 


4 
















314 13 


3 


327 


1 


8 







JOHN MACD0NALD, Gen. Treasurer. 




IOMRADH AIR CRA OBHS GA OILEADH AN T-SOISGEIL LEIS AN 

EAGLAIS SEAOIR. 

AIR A CHUR A MACH UA1R 'S AN RAW/7. 



Air. 4.] 



OCTOBER 1. 1875. 



[A' Phris, Sgillinn. 



IOMKADH AIE CRAOBHSGAOILEADH AN T-SOISG-EIL LEIS AN 

EAGLAIS SHAOIE. 




HA Mr Meyer a bba roimbe so 'n a sboisgeulaicbe aig an Eaglais Shaoir am 
measg nan Iudbacb a' faotainn toradh a sbaotbar ann an Lunnun. cheann 
ghoirid gliabh e stigb aireanib de Iudbaicb do 'n Eaglais fhaicsinnicb le 
baisteadb. Aig baisteadb a b-aoin diubb sin an là roimbe, tbachair triùir 
dbaoine r 'a cbèile a bba ainmeil an co-cbeangal ri saotbair na b-Eaglais againn f'bein 
am measg nan Iudbacb. Bba an t-ordugb air a fbritbealadb 's aii Eaglais Pbrisbitericb 
Sbasunnaicb aig Notting Hill : agus an uair a fbritheil Mr Meyer fbèin am baisteadli 
rinn Mr "Wingate urramacb ùrnuigb, agus labbair Mr Adolpb Sapbir ris an neach a 
bbaisteadb. Nis, tba e ri cbombarraebadb gu' n do bhaist Mr Wingate Mr Sapbir aig 
Pestb o cbeann deicb bliadbna ficbead, agus bba Mr Sapbir a làtbair ann am Berlin 'n 
uair a bbaist Dr Sebwartz Mr Meyer, beagan bliadbnacban an deigh sin. Tba troeair aig 
an Tighearn do Israel. 

Is duilicb aitbris na tba 'g a dbeanamb airson craobb-sgaoileadb an t-soisgeil uile gu leir. 
Aeb tba e fior gu bbeil aig an dearbb àm, anns na tiribb nacb d'aidich an soisgeul fbatbasd, 
ceitbir mile àitean far am bbeil solus an t-soisgeil a' dealradb, da mbile 'us cuig ceud 
coitbional, dà eheud tri ficbead agus tri deug mile lucbd-comunacbaidh, agus aon mbuillion, 
'us tri cbeud agus letb cbeud mile luebd-leanmbuinn na b-Eagiais. Tba so a' nocbdadb nacb 
'eil saotbair Eaglais Dbè an diombanas. 

Tbe Eaglais Pbrisbitereacb America a' cumail suas sè ficbead 's a ceithir deug soisgeulaicbe 
a cbuireadb air leth cbum dreucbd na ministreileacbd. Cuide riu sin tba tri ficbead 's a 
seacbd deug teacbdairean de dbaoine nan dùtbcban fèin, agus ceitbir deug tbar fhicbead de 
dbaoine a fbuair comas searmonacbaidb, a' saotbracbadb. A tbuilleadb air sin, tba oclid 
ficbead 's a seacbd lucbd-teagaisg sgoile, ocbd ficbead diubb 'n am boirionnaicb ; agus cuide 
riu sin tri cbeud naoi ficbead agus a b-aon deug lucbd-teagaisg sgoile de mbuinntir nan 
dùtbcban fbein. Tba mar sin a' saotbracbadb fo riagbladb Buird na b-Eaglais ann an tiribb 
cbèin, tri cbeud 's a b-aon Americanaicb, agus cuig ceud 's a dba de mhuinntir nan dùtbcban 
f'bein. Tba iad sin a' cumail a macb fianuis an t-soisgeil ann an dà cbeud 'us dà fbicbead àite 
am measg Cbinneach agus Pbapanacb, an iomadb tir. Tba nis aca an ceangal riu seacbd 
mile lucbd-comunacbaidb 's na b-eaglaisibb, agus tuilleadb 'us da mbile dbeug sgoilearan 's 
na sgoilibb. Air a bbliadhna a cbaidb seacbad rinn iad mòran sgriobbaidbean diadliaidb a 
cblòbbualadb. Ann an Siria fbèin cbuir iad an clò corr 'us a b-ochd muillion duillea^an. 



JOHN GREIG AND SON,] 



PR INTERS, EDIN'Dl'KGH. 



50 



EAGLAIS SHAOR NA H-ALBA. 



[October 1. 1875. 



aims na h-Innsibh niu thuath aon muillion deug, agus ann an China cuig muillion deug. 
Tlia tighean-leighis agus tighean-dhilleachdan aig na braithribh ceudna, agus ann an aon 
tigb.-leigb.is dbiubh sin bha fichead mde de mhuinntir euslan o àm gu b-àm air a' bhliadhna 
'dk 'fbalbh. 

Tha sinn a' fogblum gu' n d' rainig na soisgeulaicbe, a tba 'dol a shuidheachadh meadhon- 
an teagaisg aig Livingstonia, ceann deas Africa. Aig Baile an Rubha (Cape Town) fhuair 
iad gabhail riu gu cairdeal, caomb, le muinntir a' bbaile. Bha Dr Stewart ann romha, agus 
thaisbean Mr Russell, minis tear na h-eaglais againn anns a' bhaile, agus mac Mhr. Russell, 
ministear na h-Eaglais Saoire ann an Gleanndaruail, mòran de chairdeas glic dhoibh. Bha 
na daoine a 's urramaiche anns an tir — Ceannsuidhe na Parlamaid, agus Ceannard an luchd- 
riaghlaidh, maille ri aireamh de dhaoine ainmeil eile, aig a choinnimh far an d' fhuair iad 
am beatha do 'n tir, agus far an do chuireadh suas ùrnuidh dhùrachdach airson soirbheachadh 
bhi leo. Gu 'm b'ann a dheònaicheadh an Tighearn e! Tha iad a nis, tha aobhar a bhi 
'creidsinn, aig ceann an turuis, agus cha bu shocrach mòran dheth, agus tha fuaim Soisgeil 
an t-saor-ghràis r' a chluinntinn far nach robh acb iodhol-aoradh agus mort a' chèile am 
measg nan daoine truagh a tha ag aiteachadh na tire. Is rnòr a tha a dh' fheum air gu 'm 
bitbeadb luchd-ùrnuigh cuimhneach air na daoine urramaeh, eudmhor ud, aig caithir nan 
gràs. Is mòr a rinn an Soisgeul airson na Gaidhealtachd anns na linnibh a dh' fhalbh. 
Carson nach deanadh e nithean cho mòr airson Africa ? 

Bheir ar luchd-leughaidh an aire gu bheil tional airgid gu bhi air a dheanamh, a rèir 
suidheachaidh an Ard-sheanaidh, airson maith spioradail na Gaidhealtachd agus nan 
Eileanan a chur air adhart, air an tritheamh Sàbaid de 'n mhios so, an seachdamh là deug 
de 'n mhios. Bitheadh na Gaidheil cuimhneach air aobhar an Tighearn n'an tir fèin air an 
là ud. 

Tba mòr fheum aig an aobhar air cuideachadh o'n leth mach. Cha n 'eil an tional air a 
dheanamh ach aon uair 's an dà bbliadlma, agus tha sin air fhaotainn ro bheag leis a 
bhuidhinn a tba riaghladh na cùise. Ghabhadh a' Ghaidhealtachd tional bliadhnail chum 
an t-aobhar a cbuideachadh gu freagarrach. Ach aig an àm nochdadh coithionalan an 
dùrachd mar a tba, agus cuireadh iad gu fialaidb anns an ofrail. Tha iomadh ni ri 
dheanamh leis an airgiod. Tha meadhonan gràis ri chur 'us ri chumail am measg iomadh 
coithional bochd 's an tir. Cha-n 'eil cearnaidh air moirthir no eilean 's nach fhaighear cuid 
diubh so. Tha daoine urramaeh o mheasg an t-sluaigh ri chumail mar luchd-ceasnachaidh, 
agrus is maith dhearbh a' nihòr-chuid diubh iad fbein air taobb aobhar Chriosd. Tha minis- 
tearan r' a chur a dh' ionnsuidh nan iasgairean, aig iasgach nan sgadan, an Inbhearùig, Ceann 
Phadruig, Baile nam Frisealach, 's an Ardghlas an Eirinn, agus iomadh àite eile a bbarracbd 
orra. Tha na h-iasgairean fhèin 'cur a stigh mu choinnimh an aobhair, agus ri bliadhna 
mhaith dh' fhaodadh iad an costus uile iocadh, ach ged a tha sin a' tachairt ann an cuid a 
dh' aitibh, tha àitean eile ann anns am bheil roinn mhaith de 'n chosgus 'tighinn air an 
Eaglais. Tha daoine òga gealltuinneach aig am bheil sùil ri ministreileachd an t-soisgeil ri 
cbuideachadh ann an oidhirp. Tha a' mhòr-chuid diubh sin aig an àm ag oileanachadh na 
h-òige ann an sgoilibh nam Baintighearn, agus tha iad mar sin feumail a nis, agus is e ar 
dòchas gu 'm bi iad feumail fhathast an co-cheangal ri searmonachadh an Fhocail. Tha 
crioch 'us criocb eile r'a fhreagairt leis an airgiod, ach tbubbairt sinn gu leòr gu bhi 
'nochdadh do ar luchd-dùthcha air a Ghaidhealtachd gu 'm bheil gairm laidir orra bhi fialaidh 
le 'n tabhartas air Jà a' chruinneachaidh, agus dùracbdacb a ghnàth le 'n ùrnuidh gu 'm 
beannaicheadh an Tighearn saothair na Buidhne-Eaglais air am bheil eùram na b-oibre so 
'n ar tir, agus gu 'm beannaicheadh e gach neach a tha 'saothrachadh aca. 



Òctoba' 1. 1875.] IOMRADH AIR CRAOBHSGAOILEADH AX T-SOISGEIL. 



51 



A' GHAIDHEALTACHD 

Tiia Mr Domhnullach ann an Inbhearnaruinn air a 
chomhavrachadh lc Buidhinn ar n-Eaglais, a tha 
chum an soisgeul a chur a dh' ionnsuidh ar coinh- 
luchd-dùthcha a chaidh uainne gu tiribb cèin, gu 
bin 'n a theachdair do cho thional Thuraig, baile a 
tba comh-cheangailte ri Melbourne ann an Aus- 
tralia. Rogbnaicbeadh e air son a' cho-tbionail sin 
le Mr MacBheathain, eildear o Australia d'an d' 
thug an co-tbional ùgbdarras chum niinisteir a 
ghleidheadh dhoibb. Cha robb teachdair suidhichte 
aca roimhe so ; ach tba dòehas gu-n soirbhich iad, 
agus gu-n tèid iad ann an lionmhoireachd fo 
mhinistreileachd an teachdair fhoghaintich so, a 
tha ann an ùine gheàrr fa ruin seòladh d' an ionn- 
suidh ; agus, ma 's e toil an Tighearna a chaomh- 
nadh ann an slàinte, gu-m bi e ro-fheumail cha-n 
ann doibh-san a mhàin, ach mar an ceudna do 'n 
Eaglais d' am bum iad. Goirid an dèigh dha cead 
searmonachnidh fhaotainn, shuidhicheadh Mr Domh- 
nullach ann an Inneilean, o'n d' atharraicheadh e, 
ann an ùine gheàrr, gu Inbhearnaruinn. Anns a' 
bhaile sin, shaothraich e gu dichiollach, gu com- 
asach, agus gu soirbheasach, air son aon bhliadhna 
deug ; agus tha e a' fàgail 'n a dhèigh ann co- 
thionail a tha a' lionadh an ionaid aoraidh gus an 
dorus. A thuilleadh air e bhi 'n a dheadb shear - 
monaich, tha e eallamh chum an t-eòlas soilleir a 
fhuair e a chur ann an sgriobhadh, mar a chlthear 
o leabhair beag a chuir e mach o chionn ghoirid air 
" Cùmhnantaich Mhoraidh agus Rois." Tha e 
fatbasd ann an treine a neirt; agus tha dòchas gu-m 
bheil iomadh là maith fathasd roimhe chum saoth- 
rachadh ann an seirbhis a Mhaighstir 's an tir chèin 
a dh' ionnsuidh am bheil e a' triall. Tha deadh 
dhùrachd nam milte 'g a leantuinn, ged nach 
urrainn na Gaidheil gun bhi duilich gu-m bheil iad 
fèin a' call duine co comasach ri Mr Domhnullach 
chum an soisgeul a chur an cèill doibh 'n an cànain 
ionmhuinn fèin. 

An Soisgeul an Inbhirms. 
Cbuireadh an litir a leanas le duine uasal, a 
bliuineas do 'n Eaglais Easbuigeich, a dh' ionn- 
suidh fir-deasacbaidh pnipeir-naigheachd ann an 
Lunnunn d'an ainm an " Rock." Thàinig i mach 
anns an Iomradh Ghallda mu ghnothuichibh ar 
n-Eaglais air son a' mhios a chaidh seachad. Tha 
an litir mar a leanas : " Air dhomh beagan làithean 
a chaitheamh gu ro thaitneach maille ri m' mhnaoi, 
air an t-slighe o Ghlascho, rathad an Obain agus 
Banabhaidh, &c, bha dòchas agam Sàbaid shuaimh- 



AGUS NA H-EILEANA. 

neach a chaitheamh ann an Inbhirnis ; agus chaidh 
sinn gus an Ard-Eaglais Easbuigeich 's 'a bhaile sin, 
an diiil gn-m feudamaid a bhi air ar cleacbdadh 
ann an aoradh Protastanacb innte. Ach, le mòr 
ioghnadb, fhuair sinn an Ard-Eaglais air a deasachadh 
le ' altair ' cloiche : air a chiilaobh bha coslas crois- 
sheunaidb air a ghearradh, am feadh a bha trl 
croisean eadar-dhealaichte 'n an seasamh air — an 
tè mheadhonach daithte gu h-eutrom, agus an dà 
chrois eile air an dath dearg. Bha mar an ceudna 
dà choinnleir mòr, agus coinnlean annta, air an 
' altair ' ; na nithe so uile an àit bùrd simplidh 
comunachaidh. A chionn gu-n d' rinn na nithean 
ud, a reir mo bharail-sa, an Eaglais a thionndaidh o 
bhi 'n a tigh urnuigh gu bhi 'n a teampull iodhol- 
aoraidh, dh' fhàg sinn i direach mu 'n do thoisich 
an t-seirbhis, agus chaidh sinn gu Eaglais Dhr 
Black, far an cuala sinn soisgeul Chriosd gu dileas 
air a shearmonachadh. Mar bball de Eaglas Eirinn, 
agus mar mhac ministeir Sasunnaich, tha mi a' 
guidheadh gu-n ceadaicheadh sibh dhomh tre bhur 
paipeir-'sa mo gbutb a thogail an aghaidh ait-aoraidh 
Protastanaich 'sam bith bhi air a ghnàthachadh 
chum an sluagb a chleachdadh ri dùigh aoraidh 
nam Pàpanach, ni d'an aon aomadh e an tionndadh 
a dh' ionnsuidh a' chreidimh sin, mar a chithear 
ann an staid na h-Eaglais Sasunnaich aig an àm so. 

" Ri aghaidh bòid an suidheachaidh, agus ri 
aghaidh an Dara Aithne, cionnus a 's urrainn do 
mhinisteiribb Protastanacb iad fèin a ghiùlan air 
an dòigh so? Is mi bhur seirbhiseach umhal. 

L. F. S. Maberly." 

" Tigh-òsda, Strom e." 

An Obair am Measg nan Iasgatr an Gallaobh. 

Air a' bhliadhna so, bha mu cheithir mile de 
Ghàidheil na h-àird-an-iar aig iasgach nan sgadan 
ann an Inbhiruig, agus 's na criochaibh sin, agus 
mu sheachd ceud ann an Liabost agus 's na bailtibh- 
mara dldth dha. Air iarrtus na Buidhne Gàidh- 
ealaich, dh' aontaich Mr MacPhail an Cill-Mhuire 
dol a shaothracbadh 'n am measg ann an Inbhirùig, 
aig toiseach an iasgaich, agus Mr Aird an Craoich 
aig a dheireadh. 

B' eigin do Mr MacPhail an obair fhàgail le 
bàs a mhnatha, an dèigh bhi an sin dà Shàbaid ; agus 
ghabh Mr Lament, Shniòsairt, agus Mr Li, Liabost, 
'àite gus an deachaidh Mr Aird d' an ionnsuidh. 
Ann an Liabost bha teachdair a' cho-tbionail, a tha 
e fèin a' searmonachadh 's 'a Ghaelig, air a chuid- 
eachadh le Mr D. Domhnullach, seariuonaich. 



52 



EAGLAIS SHAOtt KA H-ALBA. 



[October 1. 1875. 



Bha dà shearmon gach Sàbùd air an cumail anns 
gaoh aon de na bailtibh a dh' ainmicheadh, agus 
coinneamhan ùrnuigh air feasgair Dhe-satbuirn 
agus air feasgair na Sàbaid. Bha na Gàidheil, mar 
a 's gnàthach leo, a' frithealadh gu h-òrdail aig na 
meadhonaibh gràis a dh' ullaicheadh dhoibh ; agus 
bha an cleachdadh o 'n leth muigh rianail. Cha n 
urrainn sinn raòran a ràdh mu 'n toradh spioradail a 
bha a' leantuinn saothair nan teachdair ; ach tha 
sinn cinnteach nach bi seirbhis òglaìch an Tighearna 
gu tur an diòmhanas ; oir cha cheadaich Esan gu-m 
pill 'fhocal d' a ionnsuidh gun tairbhe ; ach coimh- 
lionaidh e an ni a 's àill leis, agus bheir e gu bull 
an ni mu 'n do chuìr E mach e. 

Bas Mhk Paruig MeicDnAiBQiDii, an Cill 

a BlIRIDE. 

Chaochail an Teachdair urramach so air a' cheath- 
ramh là deug de 'n Ghiblein, 1875. 

Tha Cleir Chinn-tire, d' am buineadh e, a' cur 
air chuimhne gu-m bheil mothachadh domhain aca 
de 'n chall a dh' fhuiling aobhar na firinn agus na 
naomhachd 'n an crìochaibh-san tre bhàs an duine 
fhiùthail so. Bha e 'n a bhall de 'n Chlèir sin air 
son dà bhliadhna dheug thar fhichead ; agus rè na 
h aimsir sin uile shaothraich e gu dileas 's an fhiort- 



ghàradh, a' searmonachadh Chriosd mar an t aon 
Fhear-saoraidh, agus a' cur an aghaidh peacaidh de 
gach seòrsa, agus anns gach dath 's an nochdadh se 
e fein. Bha mothachadh domhain aigc de àrd- 
uaohdaranachd Dhè, araon ann an teàrnadh pheac- 
ach, agus ann an gabhail seachad air an neach a 's àill 
leis ; gidheadh, bha e'na shearmonaich ro-dhùrachd- 
ach, agus ro-dhrùigh teach ann an cur an cèill 
slàinte shaoir do gach peacach air an ruigeadh a 
ghuth. An dèigh dha dol thar aois cheithir fichead 
bliadhna, chìteadh e gu minic, agus na deòir a' 
sruthadh slo3 o 'shùilibh, a' tagradh ri peacaich 
dùnadh ri Criosd, le leithid a dhùrachd 's mar 
nach gabhadh e diùltadh. Bu shith a chrioch. 
Beagan laithean roimh a bhàs, chuir e 'n cèill do 
bhall d' a theaghlach a dhian iarrtus gu-m faigheadh 
e aon cbothrom eile chum innseadh d' a phobull mu 
ghràdh Chriosd. Am feadh a ta a' Chlèir ri caoidh 
os cionn an calla, tha iad aig an àm cheudna a' cur 
an cèill an taingealachd do Dhia air son gu-n do 
choimhead E 'n am mea^g an teachdair urramach 
so, mar fhianuis air taobh na firinn, gu aois nan 
ceithir fichead bliadhna 's a seachd. 

Tha iad mar an ceudna ag iarraidh bhi a' tais- 
beanadh an eo-fhaireachaidh r' a theaglach 'n am 
bròn, agus a bhi 'g an tilgeadh air cùram an Ti sin 
a tha 'n a " Athair do na dilleachdaibh." 



SAOTHAIR NA H-EAGLAIS AIG A' BHAILE. 

HOME MISSION, 



Ar n-obair aig an tigh. 
Tha an raon so a' dol am farsuinneachd o bhliadhna 
gu bliadhna, seadh o mhlos gu mlos, agus tha am 
feum da rèir sin air gu 'm biodh saothair na h-eaglais 
a' meudachadh. Air tils, ann an iomadh ceirna d' 
ar tir ar am faicteadh o chionn ghoirid machraich- 
rean fo bhàrr agus treudan ag ionaltradh ann an 
sàmhchair,gheibhear a nis tuill ghuail, no oibrichean 
iaruinn no de sheòrsa èigin eile, agus luchd-oibre, 
air an tarruing o gach àird, air cruinneachadh 'nan 
coudan, 's 'n am mlltean, mar sgeapan sheillean. 
Tha e furasda thuigsinn gur lionmhor ribe agus 
droch bhuaidh d' am bheil muinntir anns na suidh- 
ichean so fosgailte, agus an cunnart 's am bheil iad, 
gu 'n tuit iad, mar tha cuid dhiubh cheana air 
tuiteam, dh' ionnsuidh suidheachaidh ni 's cion- 
taiche agus ni 's truaighe na eadhon na cinnich anns 
na tiribh coin Chum gu 'n tigear eadar iad agus 
dol fodha mar so, feumar a bhi aca gu dlùth leis na 
meadhonaibh. A ris, thà iomadh baile air fàs cho 



mòr a 's gu bheil iad a' cur feum air eaglaisean a 
bhi air an dùblachadh an àireamh. Agus fadheoidh, 
ma theid sinn uatha so dh' ionnsuidh nam bailtibh 
mora, gheibh sinn annta mill mhòra do shluagh a tha 
gu tur a dhiobhail eòlais agus mheadhonan na diadh- 
achd, 'nan tur choigrich do thigh an Tighearna, 
agus bàithte am mi bheus agus an truaillidheachd 
Ri aghaidh so uile tha feum air saothair agus 
foighidinn, maille ri ùrnuigh. 

Ach mar tha feum air dichioll anns an obair, tha, 
mu choinnimh sin, aobhar misnich làidir ann. 
Tha an Spiorad air a dhòrtadh am fad 's am far- 
suingeachd ; agus, an lorg so, tha aire agus dùrachd, 
agus ullamhachd gu gabhail ris an fhocal, ri bhi air 
am faicinn ann an tomhas neo-àbhaiseach. Tha na 
h-achaidhean geal a chum an fhogharaidh. Tha 
dorus fosgailte air a chur romhainn. Tha mòran 
toraidh air a thional, ach cia m Vr a tha fathast 
ullamh gu bhi air a thional le làmh a' chreidimh 
air a cur a mach ann an cleachdadh nam meadhon. 



(klober I. 1875] IOMRADH AIR CRAOBHSGAOILEADB AN T-SOISGEIL. 



53 



Tha mar an eeudna an luchd-fogharaidh air shoòl a 
bbi air an ullachadh. Tha iomadh aig an do bhcan 
an Tighearna ri 'n cridhe, agus a tha air an gluasad 
le gràdh do Chriosd agus do anamaibh chum iad 
fan a thoirt do obair an t-soisgeil aig an tigh agus 
an tìribh cein. Tha àireamh do dhaoin' òga air 
tionnsgnadh air fòghlum leis a' cbrioch so 's an 
t sealladh. Tha so 'n a aobhar taingealachd agus 
misnich, agus mar an ceudna 'n a aobhar brosnach- 
aidh gu dlchioll agus end. 

Gearr-chunntas le Dr Adam. 
Ar Soisgeulaichean. 
Tha ceathrar shoisgeulaichean ann an seirbhis na 
h-Eaglais. Tha meas mòr air an saothair anns gach 
àite d' ana bbeil iad a' d<>l, agus a rèir coslais, tha 
beannachd 'g an leantuinn, Tha dithis diubh air 
bhi a' saothrachadh ann an sgìreachdan thall 's a 
bhos air feadh Bhraidalbainn, agus thatar ag àrach 
dòchais gu 'm bi toradh r' a fhaicinn an lorg an 
coinneamhan. Tha fear eile dhiubh a' saothrach- 
adh an sud 's an so air a' mhachair ; agus am fear 
eile timchioll Abareadhain. Thacunntas fàbharach 
air a thoirt mu 'n timchioll uile. 

Eaglais Fairbairn an Glascuo. 
Tha am mission so air fhosgladh ann am Brichjeton, 
earann do 'n bhaile a tha ro fheumach, agus làn 
sluaigh. Air do chuideachadh bin air fhaotainn mar 
a dh' ainmicb sinn 's an àireamh mu dheireadh, o n 
chomunn air son togail Eaglaisean — tha Eaglais 'g a 
togail a cbosdas cuig mile punnd Sasunnach. Tha 
i air a h-ainmeachadh air Prinsipal Fairbairn a bha 
aon uair 'n a mhinisteir 's a' cheàrna so do 'n bhaile 
agus far am bheil e fèin agus a shaothair fhathast 
air an cuimhneachadh le mòr spèis. Ghairmeadh 
Mr Lawrie à Dundeagh do 'n Eaglais, agus dh' 
aontaich e ris a' ghairm. Tha a chliù agus an 
soirbbeachadh a lean a shaothair an Dundeagh, a' 
toirt aobhar dòchais gu 'm bi e feumail an Glascho. 



Rose Street, an Glascho. 
Thug Mr Tullo a bh' ann an Slamannan suas 'aite 
air S(.n tighinn a shaothrachadh anna an àite 
fheumach so ; agus tha dòchas, tre bheannachadh 
an Tighearna, gu 'n teid leis ann an coimhthional a 
chruinneachadh de na diobaraich a gheibhear ann. 
Thaisbean aon de mhinisteirean ar n Eaglais mòr 
fhialaidheachd ann an solar eaglais air a chosdus 
fhèin ; agus bithidh iomadh a' guidheadh gu 'm bi e 
air a dhuaiseachadh le bhi 'faicinn beannachd air a 
dheònachadh an co-cheangal ri saothair an teachdair 
a thainig ann. 

Oatlands an Glasciio. 
Tha a nis eaglais fir iaruinn, a chumas cuig ceu l, 
air a cur suas 's an àite so. Bha cuireadh air a 
thoirt, le aonta cleir Ghlascho, do Mhr Fullarton, 
à Bail' iir nan Granndach gu dol air ceann na 
h-oibre. Ghabh e an cuireadh ; dh' fhuasgail cleir 
Abairneithich e o choimhthional Bhaile nan Grann- 
dach ; agus tha e nis air dol do Ghlascho. Tha 
gibhtean Mhr Fullarton ro fhreagarrach air son na 
h-oibre air am bheil e a' tionnsgnadh ; agus tha 
aobhar a bhi 'sealtuinn ri e blii 'n a mheadhon air 
coimhthional lionmhor a chruinneachadh. 

Baile-Biioid. 
Tha cho mnith ri da cheud deug aig an am 's a' 
bhaile nach 'eil ceangailte ri eaglais air bith. Tha 
an dà choimhthional Gallda de 'n Eaglais shaoir, 's 
a' bhaile, a' cumail suas missionary, a tha 'saoth- 
rachadh 'n am measg air sàbaid, agus air seachduin, 
a' searmonachadh, a' cumail choinneamhan-drnnigh, 
agus a' dol o thigh gu tigh ; agus 'n a oidhirpean 
uile, tha e a 'faghail cuidcachaidh o chuid do bhuill 
nan eaglaisean. Ged nach urrainnear fìor mhòran 
a ràdh mu thoradh spioradail. gidheadh tha tomhas 
maith soirbheachaidh ann an toirt an t-sluaigh a 
mach dh' ionnsuidh nam meadhonan. 



IOMRADH 

Mu Eaglaisean Chanada, Australia, agus New Zealand, a tha an daimh ri Eaglais 

Shaoir na h-Alba. 



CANADA. 
Tha deagh sgeul air tighinn d' ar n-ionnsuidh 
thar a chuan. Air De-mairt, an cuigeamh-la-deug 
de IMhios Iuli mu dheireadh, bha ceithir eaglaisean 
Presbiterianach, ann am M6r Roinn Chanada^ nir 
an aonadh ri cheile. Tha iad a nis na 'n aon eaglais. 



Thugadh ceum a chum an aonaidh so, o chionn 
bliadhnachan air ais, agus riamh 'o so, bha mòr 
iarrtus air a nochdadh, airson aonadh na b'fhar- 
suinge, agus a bheireadh tuilleadh spionnaidh do 'n 
Eaglais, gu bhi 'cur air aghaidh aobhar an Tighearna 
anns aMhòr Roinn. Thaanni uime sin, airson an 



54 EAGLAIS SHA< 

robh iad mar so ag urnuigh, agus a' saothrachadh, 
a nis air tachairt. Tha Eaglaisean Presbiterianach 
Chanada na 'n aon ; agus tha e air innseadh dhuinn, 
gur i 'n Eaglais aonaichte so, an Eaglais Phrotes- 
tanach a' s mò, agus a' s cumhachdaiche ann an 
Canada gu lèir — mar a dh' fhaodair fhaicinn o 'n 
chunntas a leanas. 

Tha tuilleadh agus sè ceud ministear innte, agus 
urn thimchioll ceithir fichead agus deich mile de 
luchd-coinunachaidh, no "members" mar theirear 
'sa bheurla; agus so air chul a mhòr-shluaigh eile a 
tha 'ga lcantuinn. 

De 'n aireamh a tha' deanamh suas an aonaidh so, 
buinidh tri cheud agus ochd-deug thai- fhichead de 
na ministearan— sè ceud agus leth-cheud de na 
coithionalan, agus leth-cheud mile agus scachdeeud 
de luchd comunachaidh, do n Eaglais Shaoir. 
Buinidh fagus air ceud agus dà fhichead ministear — 
ceud, tri-fichead agus naoi coithionalan, maille ri 
seachd-mìle-deug, dà cheud agus dà fhichead luchd 
comunachaidh, do 'n Eaglais Steidhichte. Do'n 
Eaglais a tha anns na tiribh a th' air trkigh a' chuain 
mhòir — (Maritime Provinces) — buinidh aon-deug- 
thar-fhichead de mhinistearan, agus ceithir mile 
sè ceud agus a dhk thar fhichead de luchd com- 
unachaidh, agus ceud agus ceithir thar fhichead 
de mhinistearan, maille ri ochd mile deug de luchd 
comunachaidh, do'n Eaglais a tha chomhnuidh 
anns na cearnaidhean a's isle de Chanada (Lower 
Provinces). 

Dh' aontaich Seanaidhean nan Eaglaisean so ro 
laimh, gu 'n coinnicheadh iad, gach aon leis fein, 
ann am Baile mòr Mhontreal ; agus aig an aon km. 
An deigh dhoibh gach ni a cheartachadh, shuidhich 
iad eatorra fèin, gu 'n coinnicheadh iad a chèile, ann 
an aon ionad, agus an deigh sin gu 'n coisicheadh 
iad cuideachd, agus an deigh 'chèile, a dh' ionnsuidh 
tigh na coinnimh — Victoria Hall — mar a ghoireir 
deth. Rinn iad so. An sia ghluais Cinn-suidhe 
nan Seanaidhean - se, agus ann an ainm nan 
Eaglaisean, do ionad a bha air a shònrachadh 
dhoibh air leth, agus chuir iad an aicmean, am 
fianuis na coinnimh gu lèir, ris na cumbachan 
bgriobhta, air am bheil an t-aonadh air a bhonntach- 
adh. An deigh so, ghairmeadh air an f hear bu shine 
dhiubh, gus a chathair riaghlaidh a jjhabhail, gus 
am bitheadh ainmean buill na coinnimh air an 
leughadh gu follaiseach, Ard-sheanadh aonaichte air 
a 'shonrachadh, agus Ceann-suidhe air a thaghadh. 

Bha Dr Cook air a roghnachadh mar Cheann- 
suidhe ; agus air dha a' chathair a ghabhail, labhair 
e ris a mhòr chuideachd ann an doigh a bha 
freagarach, comasach, druighteach, mu na deuch- 
ainnuan a bha aca, anns an km a chaidh seachad ; 



|R NA II-ALBA. [October 1. 1875. 

agus mu 'n dichas a bh' aca 'thaobh na h-ùine 
ri teachd. Direach air dha sgur, thainig teach- 
daireachd — telegram — 'o Ard - sheanadh Eaglais 
Phresbiterianaich na h-Erinn, a' cur fàilte orra, 
agus a' guidhe deagh dhùrachd agus cinneachadh o 
Dhia dhoibh, anns an dlii aonadh anns an robh iad 
a nis d'a chèile. 

Faodaidh e bhi air a ràdh le firinn, gu 'm bheil a 
nis, an Eaglais Phresbiterianach ann am M6r 
Roinn Chanada, ann an suidheachadh ni 's comas- 
aiehe, na bha i riamh roimhe so. An kite ceithir 
Eaglaisean beaga, dealaichte 'o cheile, tha i nis 'na 
h-aon, air a riaghladh le aon Ard-sheanadh, agus 
uiread de mhinistearan innte, agus a tha ann an 
Eaglais Shaoir na h-Alba. Mar sin tha aobhar a 
bhi 'creidsinn tre bheannachadh an Tigh earn a, gu 
'm bheil fas mòr ann an aireamh roimpe, maille ri 
mòr chinneachadh spioradail, ann am fionlios an 
Tighearna, anns na cearnaidhean farsuing ud, anns 
am bheil a cuibhrionn air a thoirt di, le Ard- 
Bhuachaill nan caorach. 

AUSTRALIA. 

Tha Mr Rathein, ministear a bha air a chur a 
mach 'o chionn bliadhna, do Mhòr-Roinn Queens- 
land, a' sgriobhadh mar a leanas. Chaidh e air tir 
aig Bailie Toowoomba air an treas la deug de April, 
1875. 

" Bu ghann a bha 'n long uair a thim aig 
cala, 'n uair a bha fios air a chur a' m' ionnsuidh, 
gu 'n robh ministearan a' bhaile a' feitheamh orm, 
agus fadal orra, gus am faiceadh iad mi. Air dhomh 
dol gu tir, ghabh iad rium le mòr shubhachas. Air 
an Ik 'n deigh so, shearmonaich mi ann an Eaglais 
Mr Hay, agus bha e ro thaitneach dhomh coinneach- 
adh ri coithional, an deigh dhomh a bhi ùine cho 
fad air a chuan, far nach robh an t-sochair so air a 
sealbhachadh. Tha raon ro mhòr agus farsuing an 
so, agus tha gu cinnteach an luchd-saothrachaidh 
teirc. L T ime sin tha mi taingeil, gu 'n robh mi air 
mo chur a dh' ionnsuidh na cearnaidh so, oir cha-n 
eòl domh ionad na 's feumnaiche, agus tha mi 'n 
dòchas, tre bheannachadh an Tighearna, gu 'm bi mi 
'n a mo mheadhon air 'aobhar a chur air aghaidh. 
Tha a' cheist gu trie air a cur rium o na thainig 
mi 'n so, " C uin' a tha tuilleadh mhinistearan gu bhi 
air an cur a mach?" Tha an Eaglais, an so, gun 
fhios aice ciod a ni i, airson mhinistearan fa cho- 
mhar cho liutha kit' agus a tha nis falamh, agus e 
neo-chomasach dhi an lionadh. Tha an dùthaich so 
a' cordadh rium, agus tha 'n sluagh ro chaoimhneil. 
Bithibh ag urnuigh gu 'm bi an Spiorad Naomh air 
a dhortadh a mach oirnn anns a' chearnaidh so." 



October 1. 1875.] IOMRADH AIR CRAOBHSGAOILEADH AN T-SOISGEIL. 



55 



NEW ZEALAND. 

Tha Dr Stuart, aon de tnhinistearan Dhuineidin, 
aim am mòr roinn Otago a' sgriobhadh mar a leanas — 

" Ge d' a tha an Eaglais Phresbiterianach anns 
an Eilean so na dà eariainn, tha i gidheadh ann an 
seadh eile, na h-aon. Rinn an t-astar a tha sinn 
'o cheile, agus cosgus siubhail, tuilleadh na rinn 
dad sam bith eile, gu ar cumail dealaichte. Tha 
mòr fhadal orm, gus am faic mi 'nar n-aon sinn, an 
guai'.libh a cheile, chum aobhar an Tighearna a chur 
air adhart. Tha dorchadas cianail thuige so ann an 
iomadh àite timchioll oirnn, agus sinn gun chomas 
air dad a dheanamh chum a sgapadh. Tha 'n 
College againn, a nis, cuig bliadhna air a chois, agus 
tha gach seorsa foghluim air a thoirt ann direach 
mar a tha ann an Oilthighean Bhreatuinn. Tha 
dòchas agam, ge d' nach eil aireamh nan daoin' òga, 
a tha 'dol air an aghaidh gu bhi 'n m ministearan 
ach teirc fathast anns a chearnaidh so, gur ann an 
lionmhorachd a bhios iad a' dol." 

Tha an litir a leanas, air a sgriobhadh le Mr 
Iohnston, duin' òg, a bh' air a chuir a mach do 'n 
chearnaidh so, leis an Eaglais Sbaoir 'o chionn da 
bhliadhna air ais. Tha an litir a' nochdadh nach do 
shaothraich e gu diomhain. 

" D uned in, Otago, Neiv Zealand, 
An cuigeamh la de 'n Mhaidh 1875. 
" Mr Hope — A charaid ionmhuinn. 

" Theagaaih gu 'm bu mhaith le.it cluinntinn aon 
uair eile, cionnus a tha mi, agus ciod a tha mi 
'deanamh. Tha aobhar taingealachd agam. Tha mi 
'n dòchas gu 'm bheil na h-ùrnuighean a bh 'air an 
an cur suas as mo leth, air am freagradh. Tha mi 
ni 's fearr ann mo shlàinte, agus tha an Tighearna 
mar an ceudna a' beannachadh mo shaothar. Air 
chul mo shaothar anns a' bhaile so fein, tha mi air 
a bhi cumail coinncamhan gach oidhche, ann an 
ionadan eile, re naoi seachduinean, agus tha mi de 
'n bheachd, nach robh mo shaothair gun toradh ann 
an aon diubh so, ach a mhain ann an aon àite. 
Bha anaman air an dùsgadh, agus bha sluagh an 
Tighearna gu mòr air an ath-bheothachadh. Bha 
mu thimchioll tricheudpearsa air an toirt fo chiiram 
anama, agus ris an robh còmhradh agam a thaobh 
an slàinte shiorruidh ; air chul iomadh neach eile 
mu 'n cuala mi o sin, gun robh iad air an dùsgadh. 

" Bha gluasad sònruichte anns a' bhaile do 'n 
goireir Port Chalmers. Is minig a dh' fhan tri- 
fichead agus deich, an deigh do chàch falbh, gu 
bruidhinn riu a thaobh slàinte an anama. Bha 
iad so do gach seorsa — og agus sean, saoibhir agus 
bochd. Tha na daoin' oga a bh' air an dùsgadh air 
fàs ro eudmhor. Cha 'n eil long a tha' tighinn gu 



cala anns a' Plmrt so, a dh' ionnsuidh nach 'eil iad 
'a dol a lalihairt ris na seoladairean mu chor an 
anama. Agus ann an litir a fhuair mi o chionn 
ghoirid, tha e air a ràdh, gur gann soithcach a tha 
'tighinn gu tir an so, anns nach 'eil neach no dha, no 
tuilleadh, ris an do bhean an fhirinn. Chaidh an 
t-Urramach Mr Uilliam Iohnstone le' uile chridhe 
maille ris a ghluasad so; agus aig a chomunachadh 
mu dheireadh a bh' aige, bha seachd pearsa fiohead 
a bh' air an dusgadh, air an gabhail a steach gu 
comunn na h-eaglais. 

" Bha beannachadh mòr mar an ceudna air a 
dheònachadh an cois ar saothar ann am Bade 
Dhuineidin. 

"Bha Mr Wright, a tha 'namhissionaraidh ann an 
aon de eaglaisean a' bhaile so, 'na mhòr chomhnadh 
dhomh. Lean mòr bheannachadh na laoidhean a 
bh' air an seinn leis. Is mise do charaid ionmhuinn 
anns an Tighearna. W. Oorrie Johnstone." 

Tha litir againn mar an ceudna o Mhr Bannerman, 
a tha 'na mhinistear ann an Clutha, am Mòr Roinn 
Otago. Tha e ga 'r cur an cuimlme, air mar a dh' 
f has an Eaglais aca tre bheannachadh an Tighearna ; 
oir bha e fiiin a lathair aig a' cheud Chleir a choinn- 
ich anns a Mhòr-Roinn. Cha robh ach tri minis- 
tearan, aig an am ud, anns a Chleir ; ach a nis, tha 
ceithir Chleirean ann, agus fagus air da fhichead 
ministear. Tha e mar ar. ceudna a' deanamh 
iomradh air saotbair na h-Eaglais am measg na' 
Maories — daoine borba New Zealand — agus am 
measg nan Chineach ; oir tha sluagh ann' tighinn 
eadhon a China, a dh' ionnsuidh nan talmhainnean 
ud. Tha so a' nochdadh cho priseil, luachmhor, agus 
a ta saothair ar n-Eaglais ann a bhi' toirt comhnaidh 
anns na cearnaidhean ud a tha na mheadhon ann a 
bhi 'sgaoileadh eùlas an t-soisgeil am measg gach 
seorsa sluaigh. 

Tha Mr Bruce, ministear Auckland, an taobh 
tuath New Zealand, ag innseadh gu 'n d' rainig Mr 
Cathcart, agus Mr Neil, ministearan òga a bh' air 
an cur a mach leis an Eaglais againn. 

Tha iomradh mar an ceudna 'o Chanterbury — 
baile mòr aon eile de Mhòr-Roinnean New Zealand 
gu' n d' rainig Mr Uilson iad, a bha mar an ceudna 
air a chur a mach leis an Eaglais Shaoir. Tha e 
'toirt cunntas taitneach mu 'shaothair air an long ; 
am feadh is a bha e air a' chuan. Bha searmoin aca 
gach Sàbaid. Bha mar an ceudna sgoil Shàbaid air 
a cumail leis, airson na h-òigridh a bh' air an long. 
Bha mar an ceudna class aige, gu bhi 'leughadh a' 
Bhiobuill do nigheanan òga ; agus bha coinneamh 
ùrnuigh air a cumail. Tha e de 'n bhe.ichd gu 'n 
robh beannachadh air a dheònachadh. 



56 



EAGLAIS SHAOR NA H-ALBA. 



[October 1. 1873. 



T1R MIIOR NA ROINN-EORPA. 

Mar a dh' ainmich sinn roimhe so ann an air- 
eamhan eile, tha an Eaglais Shaor a' deanamh a rèir 
a comais air tìr mhòr na Roinn-Eorpa. Tha ann an 
iomadh cearnaidh de 'n tir-mhòr so, mòran d' ar 
luchd-duthcha fein — cuid a chomhnaidh ann, agus 
cuid air turus a' gabhail seallaidh. Tha e ro iom- 
chuidh uime sin, gum biodh iad air am buachaill- 
eachadh, cho fad is tha so an comas na h-Eaglais. 
Tuigear mar an ceudna, gum bheil so ro fhreagarrach 
gu bin ann an tomhas a' toirt luchd-àiteachaidh nan 
tirean ud fein, gu eòlas na firinn. 

Lisbon. — Baile mòr Phortugal. Tha Mr Stewart 
a bha air chuairt anns a bhaile so, airson a shlàinte, 
a' sgriobhadh, gu 'bheil coinninihean air an cumail le 
dithismhinistearan, Mr DeMattosagus MrCarvalho, 
a tha gu mòr air am beannachadh. Is ann am measg 
nam Pàpanach a tha na daoine so a' saothraehadh. 

Lausanne. — Aon de bhailtean mora Switzerland. 
Tha coithional suidhichte aig an Eaglais Shaoir anns 
a' bhaile so. Tha 'n coithional so, air a dheanamh 
suas de mhuinntir ar dùthcha, a th' airthurus, agus 
a tha' fantuinn anns a' bhaile. Tha mar an ceudna 
mòran de shluagh òg na h-Alba ann an sgoiltean a' 
bhaile so ; a tha a' dol a dh' eisdeachd, agus a th' 
air an teagasg gu h-uaigneach ami an "classes" — 
leis a mhiuistearagainn, Mr Buscarlet. Guidheamaid 
beannachadh air a shaothair. 

Interlacuen. — Aon eile de bhailtean Switzerland. 



Tha mòran de ar luchd duthcha 'sa bhaile so, tiom 
an t-samhraidh agus an fhoghair. Uirne sin tha an 
Eaglais againn, air se ministearan a shùnruchadh — 
aon an deigh aoin, gu dhol a shearmonachadh dhoibh 
re na h-ùine ud. 

Genoa. — Aon de bhailtean na h-Eadailt. Tha 
làrach eaglais air a faotainn anns a bhaile so, far 
nach fhaodadh, o chionn ghoirid, duine a bheul 
fhosgladh mur bu Phàpanach e. Tha Genoa na 
bhaile dh' ionnsuidh 'm bheil mòr shluagh a' tional 
o mhuir 's o thir. Gu 'n robh an Tighearna a' cur 
cinneachadh le saothair Mr Miller. 

Naples. — Aon eile de bhailtean mòra na h-Eadailt. 
Tha coithional aig an Eaglais againn an so mar an 
ceudna, agus tha dòchas gu 'm bi ministear air a 
shuidheachadh thairis air, ann an uine ghearr. 

Tha dithis de na ministearan againn air an 
sòniuchadh mar theachdairean o 'n Eaglais Shaoir 
— fear a dh' ionnsuidh Eaglais ath-leasaichte na 
Frainge ; fear eile a dh" ionnsuidh Ard-sheanadh 
Eaglais nan Ualdenses — far am bheil fianuisean 
dileas aig an Tighearna — agus far an robh iad 'n 
uair nach robh ach tiugh dhorchadas eadhon anns 
na rioghachdan so, far am bheil a nis a leithid do 
sholus agus do shochairean air an sealbhachadh. 

Eoin ix. 7. 
" Silòam ainm na tobrach so — 

No ' neacli air a chur le Dia.' 

Oir mar a h-uisg' tha cliù a' Mliic, 

'Sgaoileadh gu cian nan cian. 
" O deònaich mar tha 'n tobair so, 

Na cuimhneachan air 'ainm — 

Gun sgur, mu shlàint' gu 'n labhram-sa, 

O là gu là 'g a seirm." 



TEACHDAIREACHD CHETN NA H-EAGLAIS. 

NA II-INNSEAN AN EAR AGUS AFRICA. 

SaOTUAIR MHR SoilAIKBHIL. 



Tha Mr Radsagopàl a' toirt cunntas ro-thaitneach 
mu thimcbioll saothair Mhr Somaiibhil 's na h-Inn- 
sibh an Ear, rè nan sè miosan 'bha e air chuairt 
anns an tìr. Chaidh e air tìr ann am Madras air an 
20mh la de Nobhember, agus fhuair e dith-bheatha 
a bha sùnruichte o theachdairean, luchd-saothraich, 
agus luchd-aideachaidh. Ged tha a ghruag liath 
agus a bhliadhnachan ag aomadh gu h-aois, tha a 
chridhe blath, 'inntinn togarach, a shùilean geur, 
agus a cheum eutrom. Mar a thubhairt e fein b' 
fhior, " A Radsa," ars' esan, " thainig mi do 'n 
ddthaich so le aon mhiann, — anaman a chosnadh do 
Ghriosd." Bha e sè miosan a' siubhal na diithcha. 
Chuir e cuairt, 5583 mile air fad, o'n ear gus an 
iar, a' searmonachadh ann am priomh-bhailtean na 
tire — Calcutta, Lucnò, Alahabad, Agra, Deli, Mul- 
tan, Bombai, Nagpòr, agus Madras. Bha a shaothair, 



'sa cheud dol a mach, am measg a luchd-dùthcha 
fein, na h-Eorpaich, tha 'chomhnuidh anns na 
bailtean mora Dh' fhosgladh an cluasan, ; s an 
cridheachan, do' n t-soisgeul. Thainig moran 
eile bharrachd orra, chum an eisdeachd, Moham- 
madanaich, Parsis, Innsean Pundsabaich, agus na 
treubhan mòra, 'labhairt Gugùrati, Mahratta, Tamuil, 
agus Telugu. Dh' fhaoidte radh, le firinn, gu 'n do 
shearmonaich e soisgeul naor saor ghràsa do shluagh 
anns gach inbhe, de gach dath agus canain anns an 
tli'. Mar o shean, bha " claidheamh an Tighearna 
agus Ghideoin a' toirt buaidh." Mar sin bha gnuis an 
Tighearn le 'sheirbhiseach. B' e "Criosd na h-uile," 
toiseach, meadhon,agus deireadh atheagaisg — Criosd, 
am focal a rinneadh 'na fheoil ; Criosd air an do 
leigeadh smachdachadh ar sithe ; Criosd, Uan Dè ; 
Criosd, ar Oaraid agus ar Slanuighear. Bha buaidh 



October 1. 1875.] IOMRADH AIR CRAOBHSGAOILEADH AN T-SOISGEIL. 



57 



shonruiehte an co-cheangal ris an t-seinn. Bha 
sailm us dàin agus laoidhean air an seinn am 
bitheantas. 'S iomadh cridhe a thogadh suas, agus 
bha cloinn Sbioin da rireadh, a' deanamh gaird- 
eachas 'nan Righ, 'san earrain so de 'n t-seirbhis. 

Ni mo bha ar claim, no ar n-oigridh fo dbearmad. 
Bha e cho uidbeal, ealanta, geur, glan agus deas, ann 
a bin teagasg na cloinne, agus a bha e an ceann nan 
aithriehean agus nan seanairean, agus a rèir coslais 
bithidh toradh maireannach an lorg a sbaotbar. 
Rè an uine ghoirid bha e nam measg chuireadh air 
doigh coinneamhan dhaoin' òga air son rannsachadh 
nan Sgriobtuirean, seinn, agus ùrnuigh. Tha siiil 
aig ar Teachdairean, gum bi mòr thoradh anns na 
bliadhnachan ri teachd, o' n oidhirp so, am measg 
oigridh aideachail na dnthcha. Cumaidh Teachdair- 
ean agus sluagh, sean agus og, air chuimhne gu 
buan, na dheònaich an Tighearn dhoibh do mhaith 
troimh a sheirbhiseach, agus tha dochas nach beag, 
gu 'n giùlan an siol a chuireadh, an cuid, deich 
thar fhichead uiread, an cuid, a leth-cheud uiread 
agus an cuid a cheud uiread, 's a chuireadh. 

NA SANTALAICII. 
Bithidh cuimhne aig ar luchd-leughaidh, gu 'n 
robh sèanar de chinn-fheadhna nan treubhan so 
air an tabhairt fo chùram, agus gu 'n d' thainig iad 
air son teagasg a thaobh slighe na slainte, a chum 
ar Teachdairean aig Padsamba. Tha ceap-tuislidh 
air tighinn a cheana 's an rathad. Tha e 'na riagh- 
ailt am measg nan Santalach posadh 'nan treubhan 
fèin. Tha iad ag aicheadh cleamhnas a dheanamh 
ri treubhan eile. Tha cuid de 'n treubhan, air 
diultadh ceangal posaidh 'bhi aca riu ma 's e 'us gun 
aidieh iad Criosd gu follaiseach. Tha urnuighean 
pobull an Tighearn air an iarruidh gu durachdach 
as an leth, chum 's gu 'n seas iad gu daingean 's an 
la ghàbhuidh agus olc. Tha e 'na aobhar buidh- 
eachais do 'n Tighearn, gu 'n d-thainig fear de na 
daoine a dh' ainmich sinn air aghaidh air son baistidh, 
agus gu 'n d' aidich e Criosd gu follaifeach, fo 'n 
ainm, Kareo Manji. Tha-sa an duil gu 'n lean a' 
bhean agus a chlunn eiseimpleir an ùine ghoirid. 
Bhasacramaid Suipear an Tighearnaair a frithealadh 
an so air son a' cheud uair, mu mheadhon an t-samh- 
raidh. Shuidh seachd pearsa fichead sios aig bord 
an Tighearna. Bha aireamh mhòr de 'n luchd- 
diithcha 'lathair agus 'nan luchd-amharc agus eitd- 
eachd air an là so, bha 'na là mòr do chuid. Cha-n 
'eil an diugh 's na Innsean, earrann no fine a 's 
gealltuinnich, na tha dàthaicli agus sluagh nan San- 
talach. Guidheamaid gun rùsgadh an Tighearn 
a ghairdean, agus gu 'n deanadh e gniomharan mòr' 
agus iongantach air nach robh sinn fiosrach. 



CALCUTTA. 
Baisteadh. — Tha Mr Robison a' toirt cunntas air 
baisteadh òganach, do 'n ainm, " Akshay Kumar 
Chandhuri." Tha e naoi bliadhna deug a dh' aois, 
agus na fhoghlumach 's an oil-thigh an Calcutta. 
Tha c soilleir gu 'n robh Spiorad agus focal an 
Tighearna 'stri ris, o cheann ùine fhada. 'S iomadh 
dion breige 'dh ionnsuidh an deachaidh e mu 'n d' 
thainig e gu umhlachd a thabhairt do 'n fhocal, 
"Seallaibh riumsa agus bithibh air 'ur tcarnadh, oir 
is raise Dia, agus cha 'n 'eil atharrach ann." Bha 
e an iomaguin mhòr, 's an am 's an d' thainig Mr 
Somairvil, ach chaidh e mach g' a èisdeachd. Dh' 
fhuasgail an Tighearn a cheanglaichean agus na 
buinn bha 'g iadhadh uime, agus thainig e air ball 
air aghaidh air son laistidh. Mar a rinn Philip ris 
a' chaillteanach Etiopach rinn Mr Somairvil ris 
an òganach so. An deigh eeasnachaidh, leugh e 
Uniomharan nan Abstol, Caib viii. 25-40, agus air 
do 'n òganach aideachadh follaiseach a dheanamh, 
bhaisteadh e. Chuir na foghlumaich air ball, a 
mach o 'n comunn e, agus chuir iad fios gu 'athair. a 
tha 'teachd 'ga ionnsuidh, an duil a thabhairt air ais. 
Guidheamaid, gu 'm bi " neart o neamh air a chur 
g 'a dhion uathasan le 'm b' ail a shlugadh suas." 

Baistidhean Eile. — Tha 'n siol a chaidh chur air 
uachdar nan uisgeach'in, 's na bliadhnachan a dh' 
aom, a nis a giiilan toraidh agus air a thional an 
deigh mhòran laithean. Tha cuid de na gillean dgn 
a chaidh 'thogail ann an Calcutta, fo theagasg Dr 
Duff, a nis iad fèin 'nan lu;hd teagaisg : us tha' n 
Tighearna ag aideachadh an saothar. " Chi do 
chlann an sliochd." Tha am focal so air a choimh- 
lionadh ann an dithis a chaidh bhaisteadh mu 
dheireadh an earraich, Ilara Lai Mukardsi, agus 
teakh Moti Lai. Tha deuchainnean aca ri sheas- 
amh o chàirdean, agus luchd-daimh, agus tha ur- 
nuighean pobull an Tighearn air an iarraidh as an 
leth. 

AFRICA. 

Lobhdal. — Tha gnùis an Tighearna fathasd a' 
dealradh air Lobhdal. Thog naoi pearsa fichead an 
t-aideachadh ann an sacramaid a bhaistidh, mu 
thoiseach an t-samhraidh. Tha dùsgadh mar an 
ceudna aig Bochanan dluth do Lobhdal, far am 
bheil aireamh neach fo chùram anama. Tha luchd 
urnuigh agus Teachdairean a' cur na ceisde, "Am 
bheil an t-àm taitneach air son Africa air teachd, 
an t-àm a shònruich an Tighearn ? " 

Natal. — 'S mor call an aobhair ann am bàs Mr 
Ailison. Co a thogas a' bhratach a thuit o 'n laimh 
ud? Guidhibh air Tighearn an fhogharaidh luchd- 
saothraich a chuir a mach chum fhogharaidh fèin. 
" Rainig Dr and Mrs Dalzell Durban, agus toisich- 
idh iad an saothair air ball. 0, gun robh an Ti a 
thionndaidheas sgàile a' bbàis gu maduinn a' dcal- 
rachadh air Africa doicha, agus Grian na fircantachd 
a' teachd le leigheas fo a sgiathan." 



58 



E AG LAIS SHAOIi NA H-ALBA. 



[October 1. 1375. 



SAOTHAIR NA H-SAGLAIS AIR SON IOMPACHADH NAN 1UDHACH. 

JEWISH MISSION. 



Tha ar teachdairean a' buanachadb 'n an saothair 
air son nan ludhach, a tha sgapta air feadh riogh- 
aehdan na Koinn-Eòrpa. Mar is aithne do gach 
aon aig am bheil a bheag a dh : fhiosracbadh, tha 
sliochd Israeil, o chionn iomadh linn, a dh' easbhuidh 
dùthcha iad fein,agus tir an sinnseara air a sealbh- 
achadh le oigrich, agus ann an tomhas mòr, gun 
bhi air a sealbhachadh idir. Tha iad mar so air an 
sgapadh air feadh an t-saoghail ; agus gheibhear 
iad a' tuineachadh an lionmhorachd gu h-àraidh ann 
an cuid do bhailtibh mora nan rioghachdan. Tha 
an Eaglais, uime sin a reir mar dheònaichear 
cothrom, a' deanamh dichill air meadhonan an 
t-soisgeil a chur mu 'n tuaiream a chum nam 
bailtibh mora sin anns an lionmhoire a gheibhear 
iad, direach mar a shuidhiche iasgairean an lin 
far am pailte an t-iasg. Tha mar so teachdairean 
aig an Eaglais Shaoir anns na priomh-bhailtean a 
leanas : — Amsterdam, 's an Olaind; Breslau, an 
Silesia ; Constantinople, 's an Tuirc ; Pesth, an 
Hungary ; agus Prague, am Bohemia. Tha cuid 
a' saothrachadh mar mhinisteirean, cuid mar 
luchd-teagaisg sgoile, aon mar leigh-theachdaire 
(medical missionary); agus cuid mar luchd-reicidh 
agus craobhsgaoilidh Bhiobull agus leabhraichean 
diadhaidh. Tha iad a' gabhail fàth air na h-uile 
cothrom, agus a' gnafchachadh na h-uile meadhon 
freagarrach chum eòlas na firinn a dheanamh 
aithnichte, agus an am an a chosnadh do Chriosd. 
Tha an obair mòr ; tha na h-Iudhaich fhathast gu 
mòr fo bhuaidh mi-chreidimh, agus cruais-cridhe, 
agus naimhdeis do ainm Iosa o Nasaret. Ach tha 
aobhar misnich agus neartachaidh aig na. teach- 
dairean ann an geallaidhean na firinn (mar ann an 
Isaiah xlix. 4, 5); agus cha-n 'eil iad aig am 's am 
bit h gun taisbeanadh air deadhghean agus cumh- 
achd an Tighearna, an dà chuid ann an toirt a stigh 
ludhach, agus ann an iompachadh chinneach — araon 
Pàpanach agus Protestanach. 

Bheir sinn beagan eisimpleirean air s-.othairibh 
ar teachdairean o na litrichibh a thàinig uatha o 
chionn gboirid : — 

BaISTIDIIITAN ANN AN GaLATA. 

Anns an Iomradh bhliadhnail a chuireadh air 
beulaobh an Ard - Sheanaidh bha triuir air an 
ainmeaehadh a thaobh an robh dòchas maith air 
àrach. Tha e taitneach a chluinntinn a nis nach 
d' thug aon diubh mealladh-dùil. Tha di this 
adhoine, aon bhcan agus triuir chloinnc, do shliochd 



Abrahaim, air bhi air an gabhail a stigh do 'n 
eaglais tre 'n bhaisteadh. Tha Mr Tomory, an 
teachdair a th' ann an Constantinople a' sgriòbhadh 
mu 'n timchioll mar a leanas : — 

" June 17, 1875. 
Air an t-Sàbaid so chaidh bha an tàillear, Bern- 
hard llranenstein, agus a thriuir cloinne, air an 
gabhail a stigh do 'n eaglais tre 'n bhaisteadh. B' 
eigin a bhean fhàgail air deireadh ach tha sinn an 
dòchas nach bi e ach air son uine bhig. Cha-n 
fhuiricheadh an duine ni b' fhaide, agus anns na 
suidhichidhean, cha b' urrainn sinn iarraidh air. 
Bha aigriidhean agus ùrnuighean a choimhthionail 
air am beothachadh gu h-àraidh le baisteadh na 
cloinne. Tha an giullan, Isaac, aon bhliadhna 
deug a dh' aois ; tha e a' frithealadh na sgoile 
Gearmailtich ; agus bha na freagraidhean a fhuair 
mi uaithe cho cothromach a 's gu 'm faodainn a 
bhaisteadh air 'aideachadh fhcin. Tha an da 
chaileig ro 6g, — Deborah tri bliadhna, agus Esther 
tri miosan. Tha dùil gu 'm bi Mose, a bhean, agus 
an dithis chloinne air am baisteadh air an ath 
mhios. Tha a' bhean a nis air tighinn gu bhi 
ciuin, so-theagaisg mar leanabh, agus a rèir na h-uile 
coslais, fo bhuaidh gràis." 

" July 1875. 

Bithidh tu toilichte a chluinntinn gu 'n do bhais- 
teadh air an t-Sabaid so chaidh Mose Duke, agus a 
bhean, agus an dithis chloinne, Bellina agus Sarina. 
Maille riutha-san bhaist sinn Rosina bean Bhern- 
haird, agus mar an ceudna Israel Bechar. Bha e 
'n a shealladh da rlreadh, a' cheathrar a' sea'samh 
suas am meadhon a' choimhthionail dhòmhail, gu 
bhi 'g aideachadh gu follaiseach an creidimh anns 
an Fhear-shaoraidh. Binn faicinn an dithis mhna- 
than a' deanamh an aideachaidh so drùigheadh air 
leth air an luchd-èisdeachd, agus 's iomadh ùrnuigh 
a chuireadh suas gu h-uaigneacb as an leth. Gu 'n 
dèonaicheadh Dia gu 'm bi iad da rireadh 'n an 
ceud-thoradh fogharaidh mòire do iompachain à 
measg nam ban ! 

Thainig Mose thugainn o chionn chùig bliadhna, 
agus bha, aig an àm sin, 'inntinn ag aomadh dh' 
ionnsuidh na firinn. Ach cho-èignich na h-Iudh- 
aich, agus a mhaighstir e gu ar seachnadh ; agus 
rè chuig bliadhna bhuanaich e 'na staid sheach- 
ranaich, mar chaora chaillte. Chuala Rebecah, a 
bhean, an Soisgeul an toiseach o Dr Zukerkandel à 
baile Phestb, ann an Adrianople, agus 'n a dhèigb 
sin ann an Kuaskenn ; agus an uair a chunnaic a 
càirdean gu'n robh taobh aice ris an fhirinn, thug 
iad oirro pòsadh gu grad chum gu'm biodh i air 
falbh à rathad nam Protestanach, mar shaoil iadsan. 
Ach 1/ ann ri Mose a phòsadh i ; agus 'n uair a 
thàinig esan gus a h-inntinn a thuigsinn a thaobh 
a' chreidimh Chriosduidh, an dèigh dhoibh bhi 
bliadhna no dhà cuideachd, dh' athbheothaicheadh 
a dhearbhaidhean fhèin, agus, an dèigh iomadh 
gleachd-inntinn, chuir e roimhe 'aghaidh a chur air a' 
chunnart, agus dh' iarr e gu' m biodh e fhein agus a 



October 1. 1875.] IOMUADH AIR CRAOBHSG AGILE ADH AN T-SOISGEIL. 



59 



bbean air an gabhail fotheagasgle shil ri baisteadh. 
Cha robh e furasda cothrom fhaotainn oirre-se, air 
dhi bhi ceangailte le cùram teaghlaich. Acb bhean 
an Tighearna ri a cridhe, agus tba aice an creidimh 
simplidti do 'm bbeil iomadb gealladb. Air latha 
a baistidh bha a b-agbaidb a' lasadb le aoibbneas. 
Shàraich a seanmhathair i gu mòr rè na seacbduin 
roimhe siu, agus bhagair i ainneart eadhon, ach 
ghabh ise a' chuis gu foighidneach, agus chaidh i 
air a b-agbaidb gu dàna a db' aideacbadh a Tigh- 
earna. Tha iad le chèile 'g a' m motbacbadh f'ein 
sona a nis, agus a' deanamh gàirdeachais anns an 
Tigbearna. 

Se tli' ann an Israel Bechar òganach o Thiberias, 
am Falestin. Cbual e an soisgeul glè òg, agus is 
beag nach eil an Tioninadh Nuadh Eabhruidheach 
aige air a theangaidb. Cbuir a phàrantan air f'albh 
o lerusalem e, gu bbi à rathàd nan teaclidairean, 
agus cbuir iad e fo làmhaibh an-iocbdmhor ann an 
Alecsandria. Ach bhris a shlàinte, agus thàinig e 
do 'n Tigb-eiridinn Gbearmailteach an so. Bha a 
bhan-altruin, a tba 'na fior bbanacharaid do 'n 
aobliar, ro chaoimhneil ris ; chum i dlùth air tri 
niiosan e, agus an sin chuir i e do 'r n-ionnsuidhne 
an so. Thàinig e toiseach a' gheamhraidh. Bha 
pailteas eolais-cinn aige, ach gun dad tuilleadh. 
Acb bheannaich an Tighearna na ineadhonan a bha 
air an cleachdadb, agus gu h-àraidh eisimplear 
dhiadhaidh Mhr. Sage, a bha 's an aon tigh ris. 
Dhùisg e chum beatha creidimh nach fhaca mi ach 
tearc a leithid ann an Iudhach Spàinneach. 'Ilia e 
briste, aithreachail, agus, a reir coslais, air ath- 
bbreitb. Tha a chuid eòlais 's an Sgriobtur a nis 
chum mòr fheum dha, agus tha e cheana air a 
ghairm gu dleasdanas aig a' choinnimh-chomunnail 
air feasgar na Sàbaid. Tha e suas ri cànainean 
nan Arabach, nan Turcach, nan Spàinneach, nan 
Eadailteach, agus nan Iudhach am Palestin, agus 
tha e a' fòghlum na cainnte Gearmailtich. Tha e 
comasach ni 's leòir air e fhein a thoirt troimhe. 
Tha, mar so, deich anaman air bhi air an gabhail a 
stigh air a' mhiòs so chaidh. Gu 'm meudaich an 
Tighearna an àireamh ceudfillte ! Earbam iad ri 
ùrnuighean chairdean Israeil aig a' bhaile. 

soluis agus dubharan am prague. 
(0 litir Mhr. Moody.) 

Tha fios a cheana aig ar càirdean gu' n robh an t- 
oganach lacob Scbiff,air son an robh sinn ag iarraidh 
cuideachaidh chum 'fhòghlum, ann am freasdal 
diomhair an Tighearna, air a cbur gu h-obann an 
taobh thall do ar cùraman agus ar n-iomaguinean. 
Ceithir làithean roimh an t-Sàbaid air an robh e gu 
bhi air a bhaisteadh, thugadh uainn e leis a' bhàs. 
Bha so 'n a fhreasdal glè sholuimte. Is urrainn 
sinn cuid do na leasanaibh a tha e 'teagasg dhuinn 
a leughaih, ach cha-n urrainn sinn an t-iomlan a 
thuigsinn. An ni nach aithne dhuinn bithidh fios 
againn air an deigh so. 

An uair a chual 'athair mu 'bhàs, bba cùram 
mòr air gu fios fhaotainn an do bhàsaich e an 
creidimh nan Iudhach ; agus sgrlobh e thugainn ag 



ràdh nach b' urrainn e, do bhrigh an astair agus 
a bhochdainn, tighinn chum an adhlacaidh, ach 
gu 'n robh e ag àrach an dòchais mhilis gu 'm 
biodh e air adhlacadh a reir gnath nan Iudhach. 
Chuir mi fios-freagraidh thuige ag innseadh gu 'n 
do ghabh an coiaihthional Iudhach os làimh adhla- 
cadh. Thug mi mar an ceudna fainear am beagan 
aodaich a dh' fhàg a mhac a chur thuige saor o 
chosdus ; agus fhuair mi litir fhaireachdail uaithe, a' 
cur an ceill 'n a bhriathraibh fhein, agus am briath- 
raibh nan Salm, a mhothachadh air a chaoimh- 
neas a nochd sinn dbàsan nach maireann, agus 
a dhùrachd gu 'm faigheamaid tomhas saoibhir de 
bheannachadb an Tighearna. O nach robh briatliran 
an t-Salmadair, air am bheil e cbo eòlach 'san litir, 
air an deanamh 'nan spiorad agus 'nam beatha dha ! 

An t-airgiod a cbuireadh thugainn air son Iaeoib 
tha sinn a' toirt na cuid a 's mO dheth air son 
cuideachadh Rabi Frankl agus a theaghlaich. Tha 
an Rabi a' tighinn thugainn gu riaghailteach air 
son teagaisg agus a' frithealadh na seirbhis anns an 
Talla. Tha e 'taisbeanadh mòr dluirachd, agus a' 
teachd air aghaidh gu maith. Tba sinn air son a 
chur do Dhuneidin, an deigh dha bhi air a bhaisteadh, 
chum gu 'm fritheil e anns an Oil-thigh ùr, agus gu 
'm faigh e cothrom air beatha agus oilean na diadh- 
achd fhaicinn ann an Albainti ; agus tha dòchas 
againn, an deigh sin, gu 'm bi e ieumail dhuinn 
mar shoisgeulaiche 's an kite so. 

Beagan mu Biireslau". 

Tha Mr Edward a' deanamh iomraidh air caoch- 
ladh nithe a tha airidh air beachd a thaobh à bhaile 
so anns am bheil e fhein a' saothrachadh. 

'S a' cheud dhol sios, tha e 'gairm gu cuimhne gur 
ann air son Shilesia (a' mhùr-roinn anns am bheil 
am baile) a chaidh Frederick mòr righ 1'hrussia 
an ceann a' chogaidh ainmeil ri Austria, ris an 
abrar "cogadh nan seachd bliadhna," agus gu 'n 
do mheas e cbo cudthromach sealbh fhaotainn air 
an àite a 's gu 'n do chuir e a rlogbachd uile an 
cunnait air a sgàth. B' e a' bhuaidh a fhuair ceud 
thoiseach a' cheannais a fhuair Prussia, air chor 
'us gu bheil Austria Phàpanacli air a tilgeadh a 
mach, agus Prussia Phrotestanach 'n a ceann air 
uile rioghachdan agus dhiithchanna na Gearmailt. 
Riamh o 'n a thàinig i fo riagbladh Phrussia 
shoirbhich Breslau, ionnus gu 'm bheil a nis da 
cheud mile anam 's a' bhaile ; agus dhiubh so tha 
fichead mile 'nan ludhaich, agus cuid diubh aig am 
bheil neart saoibhreis. 

Eeudar dol beagan air ais air latha Frederick gu 
iomradh a dheanamh air ni comharraichte a thachair 
ann an Eachdraidh na h-eaglais. Anns a' bhliadhna 
1708 bha a chlann ann an iomadh ceàrna air feadh 
Shilesia air an glacadh gu b-obann le dian-thogradh 
air bhi 'cruinneachadh 'n am buidhuibh clium 



69 



EAGLAIS SHAOR NA H-ALBA. 



[October 1. 1875. 



ùrnuigh mochthrath, feasgar, agus meadhon-lathà. 
Tliaisbean an gluasad so ann an aitean fad o cheile, 
agus aig an aon àm, air chor a's nach b' urrainnear 
a ràdh gu 'n robli iad 'g a thogail o cheile. Gha 
robh gluasad sam bith am meaig an t-sluaigh 
mhòir, acli cha b' urrainnear a' chlann a chumail 
eadhon le ainneart o' n coinnimhean-ùrnuigh ; agus 
'n uair a dh' fheòraichteadh dhiubh, 's e an t-aobhar 
a bheireadh iad, gu 'n robh iad ag ùrnuigh ii Dia 
air son eaglaisean agus sgoilean. Feumar a thoirt 
fainear gu 'n robh roimhe sin na h-eaglaisean air 
an toirt o na ceudan de choimhthionalan Protest- 
anacb, le Austria, agus air an toirt tbairis do na 
Pàpanaich. Tharruing an gluasad so am measg na 
cloinne a leithid a dh' aire a 's gu 'n do chuireadh 
a' chuis air beulaobh caochladh cholaisdean 's a' 
Ghearmailt air son am barail. Ach bha an linn 
dorclia, agus b'i a' bharail a thug iad uile ach aon, 
gu 'm b' ann o Shàtan a bha e. Ach chuir Dia 'na 
fhreasdal solus air, 'n uair a chuir e Frederick a 
thoirt saorsa do Shilesia, agus an ginealach a bha 
'n an cloinn ag ùrnuigh air son eaglaisean agus 
sgoilean, fhuair iad iad fèiri, air dhoibh fas suas,ann 
an seilbh air freagradh an urnuighean, f'o riaghladh 
Protestanach. 



NITIIE NUADII AGUS SEAN. 

" Mur creid sibh gu 'r mise e, gheibh sibh bàs 
ann bhur peacaibh." (Eoin viii. 24.) 

Bha Voltaire 'na dhuine 'bha foghlumta, ain- 
meil 'na là, ach na fhior nàmhad do 'n fhirinn. 
Rinn e na b' urrainn e, gu aobhar an Tighearna a 
chur bun os ceann. Fadheoidh thainig e gu crioch 
a thurais. 'N uair a bha e aghaidh ri aghaidh ris a 
bhàs, bha e air a lionadh le mòr uamhas, agus fèin 
dhiteadh. Dhhisg a choguis air, agus sgaoil i 
mach fa' chomhair rola mòr, fada, làn de dhroch 
dheanadasan a bh' air an deanamh leis, — agus a 
chuir e fo mhòr eagal e. " 0' ait am faigh mi 
fasgaidh ? Ciod a shithicheas an diteadh eagallach 
'a tha an fbianuis so a toirt a' m' aghaidh," ars esan. 
Aig amana bha e mar gu 'm biodh cuthach air. 
Aig amana eile bha e air a chromadh sios gu làr le 
an-earbsa. Ars' esan ris an leigh a bha mailie ris, 
" a leigh, bheir mi dhuit leth na 's fhiach mi, ma 
chuireas tu sè miosan ri m' bheatha." Fhreagair 
an leigh, "cha 'n eil so a' m' chomas ; cha bhi thu 
beò sè seachduinean." Fhreagair Voltaire, " nach 
bi ? '1'heid mi ma ta gu cinnteach gu ipnad na 
dòruinn. Tha ifrionn air toiseachadh a cheana' na 
mo choguis." 

Cha 'n eil ni a ghlanas, no a shithicheas a' choguis, 
ach fuil an Tighearn' Iosa. A leughadair, thig 
thusa, gun dail d' a h-ionnsuidh. Na cuir dhiot so, 
<ru leabaidh bias. " Is e nis an t-àm taitneach." 

"An sin chain iad c, agus thubhairt iad. Is tusa 



a dheisciobul, ach is sinne deisciobuil Mhaois." 
(Eoin ix. 28.) 

Bha Mr Whitefield ainmeil, aig àm araidh, a' dol 
air a shlighe, ri taobh aimhne, far an robh longan. 
Bha seòladair an sin air mhisg, agus deònach air 
faladhà a dheanamh dha fcin. Chaidb e thuige agus 
uaith, a' tuisleachadh anns an t-slighe air an robh 
Mr Whitefield ag imeachd. Rug Mr Whitefield air 
ghualainn air, 'ga chur a thaobh. " Ciod a tha thu 
'ciallachadh" arsa 'n seòladair, nach eil fios agad gu 'r 
mise aon de d' dheisciobuil. "Tha mi 'gabhail 
cagail gu 'm bheil sin fior," arsa Mr Whitefield; oir 
na 'm bu dheisciobuil do m' Mhaighstir thu, bhiodh 
dcichas na b' fhearr agam diot. 

" Agus ge b' e air bith nithe a dh' iarras sibh ann 
bhur n-urnuigh, ma chreidcas sibh gheibh sibh iad." 
(Mata. xxi. 22.) 

Anns a chunntas a th' againn air beatha Mr 
Raibeart Blair, aon de mhinisteirean ainmeil an 
Ath-leasachaidh, tha so a leanas air ainmeachadh. 

Thachair gu 'n robh foghar ro fhliuch ann, 
agus gu 'n do lean an t-uisge air tuiteam rè mios. 
Bha an siol a' gintinn anns an sguaib, agus bha am 
bàrr gu loir ann an cunnart dol a dholaidh. Chuir 
an sluagh uime sin là air leth airson irisleach- 
aidh, agus a thagradh ris an Tighearna, gu 'm 
pilleadh e a dhiomb air falbh. Air a cheart là 
so fèin thaom an t-uisge 'nuas, o mhoch gu dubh ; 
mar gu 'm biodh an Tighearna a' diultadh eisdeachd 
riu. Ach air an oidhche 'n deigh sin, sheid gaoth 
laidir bhreagha, a lean gu ceann da là, air sheòl 
agus gu 'n do thiormaich na h-adagan gu h-iomlan. 
Bha an sluagh a latha agus a dh' oidhche a tional a 
steach a bharra, gus an robh an t-iomlan air a 
chruinneachadh. " Rè an da là so," arsa Mr 
Blair, " bha mi fein 'us da mhinistear eile, fad na 
h-ùine a sior thoirt buidheachais do 'n Tighearna, 
airson an doigh chomharraichte, anns an do fhreagair 
e ar n-ùrnuighean," 

NAIGHEACHDAN-EAGLAIS 'S A' 
GHALDIIEALTACHD. 

MINISTEARAN AIR AN GAIRM. 

Mr M. Domhnullach, à Inbhearnaruinn,gu Australia. 

Mr Eoin Baillidei, 's a Mhaigh, gu Gearrloch. 

Mr Alasdair Fullarton, à Baile nan Granndach, 

gu Glascho. 
Mr P. Colaidh, à Inbhearnaoise, gu Raffard. 

MINISTEIREAN AIR AN SUIDHEACHADH. 

Mr Alasdair Li, an Liabost. 

MINISTEARAN A CHA0CHAII,. 

Mr Seumas Mac Gilliosa, an Cilleabhearaidh. 

DAOINE Ò«A A FHUAIR SAORSAINN SEARMONACHA1DH. 

Mr D. Domhnullach, le Clèire Ghlascho. 

Mr Paruig Mac Iojihair, le Clèire Bhreidealbainn. 



THE FREE CHURCH OF SCOTLAND MONTHLY RECORD. 



LADIES' SOCIETY FOR FEMALE EDUCATION IN INDIA AND SOUTH AFRICA. 

Contributions from 1st to 31st July 1S75. 
Note. — TUe Juvenile Offerings are, or will be, acknowledged in the Children's Record. 



Associations, Congregations, 
and Collections. 

Aberdeen — 

North £2 C 

Ayr Free Church 1 -1 

Berwick 4 1 

Dunbar 2 



I Edinburgh — 

Per Mi s. CIrghorn £6 

St. Mary's 10 17 

North Leilh Ill 17 

Fairlle 1 14 

Fettercairn, for Zenana Work 

in Western India 1 8 

Forgan 1 12 



Forres £10 6 

Galashiels 15 

Girthon and Anwoth 3 

Irvine and Fullarton 19 3 

Lochlee 16 

Logiepert 7 10 

Melrose 5 7 6 

Memus 8 



Stranraer Hi 1 

Wigtown 10 



Donations. 
Canada, per 



A Friend, 

Mitchell, Esq 

Two Sisters, Montrose 



Communications for Dr. John Prinolh, Treaau 



■ Mr. Anorbw Wvllib, Secretary, to be addressed to Freo Church Ofllces, Edinburgh. 



JOHN PRINGLE, Treasurer. 



Contributions ^cceibcìD bn the treasurer of tbe Jrce Cbuvcjj, 

From 15th July to 16th August 1875. 



I — Snstentation. 

Balance of Share of 

Residue of late Mrs. 

Latta £14 8 10 

M 1"0 



II. — Aged and Infirm 
Ministers. 

Balance of Share of 
Residue of late Mrs. 
Latta 22 4 6 

A Fi i. nd. per A. Mit- 
chell, Esq 5 



HI.— Edncati 

Cramond 

Edinburgh— 

Barclay 

De.n 

Grange 

Creyfriars' 

High 

Lady Glenorchy's . . . 

Newin-ton 

New North 

Pleasance 

St, Andrew 's 

St. Columba's 

St. Cuthben's 

St George's 

Bt. Marv's 

St. Stephen's 

Leilh — North 

Morningshie 

Innerleilhen 

Dalkeith 

Penicuick 

Stobhitl 

Temple, 4c. 

Ormlston 

Dunbar 

Prest.mkirk 

Prestonpans 

Portpatrick 

Kirkcudbright 

Ayr . . 

Dundonald 

Symington 

Troon 

Irvine 

Kilmarnock — High . . . 

Fairlie 

Greenock — Middle .... 

St. Thomas's ....... 

East Kilbride 

Hamilton 

Larkball 

Helensburgh— 

Park 

West 

Old Kilpalrick 

Glasgow — 

College 

Hutchesontonn .... 

John Knox's 

Kingston 

Kinning Park 

JMaryhill 

Tartick 

Renfleld 

JSt. David's 

ISL George' 

Bt. James's 

St. Matthew's 

Bt. Peter's 

West 

Kilsyth 

Dunoon 

Kilmun 

Rothesay — 

F. Parish 

West 

Dunipace 

Stirling- 
North 

South 

Balquhidder 

Callander 

Dunbarney 

Forgandenny 

Perth— West 

Scone 



1 

1 14 

o io 



12 1 
2 16 
110 
18 
9 
7 
10 
10 
4 



15 10 
6 

2 

1 15 6 
17 6 



Education — continued, 

Stanley £0 

Blackford . 



Mo 



tie 10 



7 6 
15 3 
1 10 



Aberdour 

Culross : 

Dunfermline — 

Abbey 1 

East Wemys 1 

Kirkcaldy- 
Kirkcaldy 1 < 

Palhhead - 

Leslie ' 

Markinch ! 

Collessie 

Cupar 

Logie and Gauldry 
Blairgowrie— 

First 

Dundee— 

Chapelshade 

St. David's 

St. John's 

Montmse — 

St. John's 1 

Carnoustie 

Collision 

Panbride 

Laurencekirk 
Aberdeen — 

Trinity In 18 

Woodside..- 4 

Bnnchory-Devenick 1 

Skene 6 

Cluny 8 

Lumpbanan 1 10 







Turriff 
Cairnie... 

Huntly 

New Marnoch 

Birsay 

Dunrossness 

The late Mrs. Latta, 

Share of Residue .. .. 22 
Ladies' Association, 
for Teachers in 
Highlands 259 



6 
10 
1 11 
16 
8 8 
5 



IV.— Home Mission. 

Edinburgh — 

Grevfriars' 9 

Armadale 2 

Allanton 5 8 5 

Symington 17 6 

Campsie 1 

Sandbank . 11 5 

Rotbesay — 

West (addl.) 10 

Kilchoinan 12 

Killin 5 

Lochlee 5 

Aberdeen — 

Kno* 1 10 

Woodside 2 

M^thlic 6 

Alvie, 4c 18 

Petty ... 1 5 6 

Knockbain 2 5 

TJrquhart, Dingwall... 3 18 

Rogart 1 10 8 

Dunnet 1 6 



Kiln 



. 4c. 



Birsay 2 ] 

Dunrossness 

Fetlar 

T 2 

M 250 

J. B 50 

Dundee— Dura Street, 

for Missionary 20 

Legacy by MissM. Aire, 
Springfield, and in- 
terest, less duty. 4c. 45 
Legacy by Mrs. Latta, 
Share of Residue ... 11 



Campbeltown — 
^ Lochend. 



V.— Highlands. 

T £1 

The late Mrs. Latta, 

Share of Residue.... 11 2 
The late Miss M. Aire, 
Springfield, and in- 
terest, less duty, 4c. 45 



VI. — Foreign. 

Y 1 

W. M. Cadell, Esq , for 
Madras Christian 
College 100 

A Friend, per A. Mit- 
chell, Esq 5 

D. J., for Santals 1 10 

Collected by Miss Orr, 
for Two Boys at Nag- 
pore l'l 

M 250 

Greenock— 
St. Andrew's Mission- 
ary Association, for 
Lovedale 3 

J. B 50 

Langton, for Native 

Preachers 9 1 

Legacr bv Miss M. Aire, 
Springfield, and In- 
terest, less duty, 4c 45 9 

Legacy by Mrs. Latta, 
Share of Residue.... 44 8 11 

MISSION BUILDINGS. 

Collected by Miss 
Brown, Iniierrloy... 8 3 

M 100 

The late W. Collins, 
Esq , Glasgow, for 
Calcutta, per Trus- 
tee 130 



NIS910N. 

The Misses Wellwood, 

Pitliver 2 

Dr. J. Miller, Helens- 
burgh 2 2 

A Wellwisher, per Rev. 
J. White 5 

A Friend, per A. Mit- 
chell, Esq 5 

D. J 1 10 

Contributed and col- 
lected by Minister's 
Bible Class, Grange- 
month 30 7 

Craignish 15 

P. Bannalyne. Esq 5 

James Stewart, Esq., 

C.E 10 

Collected by Dr. Mit- 
chell, after address 
at Moffat 13 4 9 

A Glasgow Friend, per 

Dr. Duff 5" 

Mr. Isbister, Stennis.. 5 

L. C. M. W 10 

Mis. Williamson. Fair- 
stow 10 

Stromness 10 



VII,— Colonies 

Edinburgh — 

Buccleuch 5 

St. George's 55 

Leith — St, John's 5 

Newhaven 3 

Portobello 4 

Bathgate 1 

Innerleithen 2 

Loanhead 

Penicuick 8 

Dunbar 6 

Garvald 

Pencaitland 

Tranent 1 

Langton 1 

Lauder 





5 10 

)9 





1(1 



15 II 

10 



15 

5 6 

ll ll 



Colonies— continued. 



St. Andrew's £0 10 

Jedburgh 2 10 



Wolfl. 

Ashkiik 

Galashiels— 

Ladhope 

Stow 

Halfmorton 

Kirk patrick -Fleming 

Moffat 11 

Kirkpatrick-Durham .. 1 7 

Sanquhar 2 11 

Wan lock head 6 

Durrisdeer 4 

Port William 6 

Sorbie 1 

Borgue 15 

Glenkens 1 2 

Kallantrae 1 8 

Han-hill ... 
Dal.ymple 

Kirkoswald 15 

Stair 1 

Symington 12 



1 

2 9 
14 
o 19 
(l 5 





1 



ick. 



Bridge of Weir II 17 

Lochwinnoch 2 

Paisley- 
Martyr: 



Newhills 4 

M 100 1 



St. George's 8 16 

Erskine 1 16 

Gourock 6 

Greenock— 

Crawfordsburn 10 

Rellshilt 2 5 

Holytown 6 

Larkhall 10 

Busby 16 9 

Glasgow — 

Bridgcgate 13 

College 10 

Sighthill 16 

Shettlcstone o 10 

Lochranza 10 

Shiskan 4 15 

Coll 12 6 

Bannockbuin 4 

Clackmannan 15 

Gargunnock, 4c 7 

Tullibody 15 

Bucklwie 6 

Callander 8 10 

Clunie 10 

Killin 2 10 

Lawers 19 

Tummel Bridge 110 

Errol 16 

Forgandenny 3 

Perth— 

St. Leonard's 10 

Knox 14 

Culross 16 

Kennoway 

Kinglassie 



1,. si 



1 

10 
17 



Falkland 

Kettle and Cults 2 13 

Elie 2 

Blairgowrie— 

First 5 10 5 

Clenisla 17 

Dundee— 

St. Andrew's 4 4 

Lougf.rgan 3 5 

Momkie 3 15 

Tcaling 1 15 

Marytown 2 2 

Carmylie 10 C 

Bcrvio 11 

Aberdeen — ■ 

Bon Accord 1 11 7 

Gallowgate 5 6 

John Knox's 17 6 

Old Aberdeen 18 

Trinity 32 

Banchory-Devcnick.... 10 



Colonies — continued. 

Colts £1 

Durrls o 

Marvculter, 4c 

Crs.mar 

Kincardine O'Neil.... 0: 
Strathdon, &c u 



nay. 



Kintore 1 

Strichen 1 



Boiriphnie 



Alv 

Dulhill : 

Kirkmichael 

Laeean 2 : 

Knockando 1 

Elgin- 
South 2 

Garmoutta 2 

Edinkillie 

Petty 1 

Cromarty 5 

Knockbain 2 

Alnes 3 

Drquhart 4 

1 



Kit 



ardii 



1 ogle-Easter tl : 

Nigg 2 

llogart 1 

Roseholl 1 

Haladale 

Bruan 1 

Watten 3 

Plockton : 

Fort-William 3 

Arasaig. 

Portree 1 . 

Barras : 

Knock 2 

Birsay 2 

Deerness 1 

Orphir 1 : 

St Andrews U ; 

Stromness 2 

Dunrossness 2 

Mrs. P. Guthrie, Bre- 
chin 



Legacy by Miss M. Aire, 
Springfield, and in- 
terest, less duty, &c. 45 

Legacy by Mrs. Latta. 
Share of Residue 22 



9 
4 5 



VIII.- Continent. 

Collected by Mrs. Mac- 
lagan, for Aix-lcs- 
Sams 15 

A Friend, per A. Mit- 
chell, Esq 5 

M 50 



IX.— Jews. 

Alyth 1 

A Friend, per Dr. M. 
Stuart, for Special 
Purpose 15 



T.... 



1 



, Lau 



A Friend, per A. Mit- 
chell, Esq 5 

Professor Bah.gh, for 

Hungarian Bursary 4 

I's. Ixv. 1, 2, for Prague 1 

Legacy by Miss M. Aire, 
Springfield, and in- 
terest, less duly, 4c. 45 

Legacy by Mrs. Latta, 
Share of Residue ... . 22 4 



X.- College. 



ENDOWMENT. 
The late Miss M. Aire, 
Spriuglb ld, and in- 
terest, less duty, 4c. 90 3 8 



Note. —In the Annual Accounts appended to the July Record, Morningside Congregation is printed, for Sustentation Fund, £172 
instead of £272 ; and Perth St. Stephen's, £33S instead of £238. 



FREE CnUIlCII OF SCOTLAND MONTHLY RECORD. 



Edinburgh. 

Col in ton & Currie 



Suatentation Fund. 



phh. 



nond 

V din, — Barclay.. ■ 

Bnecleucli 

Cow £.it>; 

Co" p;^te Head. . 

Dean 

Fountainbnidge. 

Grange 

Greyfi iars' 

High 

Holyrood 



J adv Glenorchy' 

M die 

M i >ray 

Ne« iiil- ton 

New Noith 

Pilri B 

Pleasan^e 

Itoiehurn ...... 

Roxburgh 

Bt. Andrew's.. . 
St. Bernard's. 
Bt. Columha's . 
St. Cuthberl'a. . 

Ht. David's 

86. George's 

St. John's 

St. Luke's 

St. Mnry's 

St. Paul's 

St. Stephen's.. . 
Stookbndge.... 

Tolbontli 

Tron 

View forth 

Westpoi t 

Uith— North 

Houtli 

St. John's 



Nln 



ty Church . 

Mherton 

Morni upside 

tTewlinva 

P.irtoltelto 

Untho 

Mayfield 

Linlithgow. 



Arma-hile . 

Mathgate . 

Ho'neBS ... 



CroTthead, Ac. 

FnHu.k 

Grangemouth . 

Flanhill 

KirUlhLon 

Linlithcow . .. . 
Livingstone . . . . 

Polmont 

Slamnnna 

Torphichen . . . . 

Unhall 

West Calder .. . 

Whlthurn 

Til arkr I dye 

Mitiravon 



Biggar and 
Peebles, 

BrouRhton 

Cultcr 

ElUridgehn. 

Innerleithen 

lilrkiinl 

Peebles 

Rk I it lug 

Dalkeith. 

Cnrlopa 

Cock en El e 

C^cltpen 

Dalkeith 

Fioanhead 

Mnssellmrgh .... 

Ormistnn 

Penicuick 

Host in 

stobhin 

temple. Ac 

Haddington 
and Dunbar, 

CockhuriiBpath . . 

Dirleton 

Dunbar 

Gnrvald 

Haddington— 

St. John's 

Ilmnbie 

[nnerwick 

North Berwick... 

I'encafilanii 

I'i'eatottKirk 

Prcuonpnns 

Ballon mid BoUoi 
Tranent 

Tlad'n — Knox's. . 

Bunse and 
Chirnside. 

Allanton 



■s 3g 
- Z 5 V- 



11 16 : 

8 14 1 
7 11 

36 16 i 

18 18 

10 14 

3 13 10 
6 5 3 

9 
46 13 6 

15 10 5 
57 5 6 

6 8 

5 1 

16 15 3 

11 15 2 

7 6 1 
11 1« 11 
20 7 9 

19 4 7 
13 10 6 

7 I 



18 7 4 
6 1 1 
2H8 19 

22 17 
6 18 

49 1 
8 16 6 

52 16 

11 t> 

6 '6 6 
20 6 

12 14 
30 19 

4 18 11 

13 13 
3 18 

20 'i 2 



Greenlaw ... 
Moniiduood. . 

Langton 

Longloriiiaru 



28 15 
17 
9 13 



7 
17 18 
7 1 



6 17 
17 13 : 
23 

8 
101 15 

6 13 
34 19 



H r4 



71 6 

21 17 

22 17 
284 12 

58 10 9 

41 5 11 
15 16 3 
3 i 1U 4 

23 
135 19 10 

64 14 6 
297 15 6 

24 12 5 
18 8 in 

119 18 li 

42 16 11 
27 8 1 
67 13 
37 16 9 
74 17 2 
34 7 10 



44 4 

30 5 
317 3 

78 5 11 

63 13 11 
49 15 4 
33 10 1« 

796 12 5 
1112 16 4 
235 2 2 
163 6 9 

51 7 3 
171 18 3 

94 7 1 
179 3 1 

31 2 2 
98 4 1 

64 I) 111 
101 I 

25 17 6 
39 11 
13 12 

43 3 S 
6i 14 
37 17 



24 
129 3 8 
16 13 
53 5 10 
16 10 
23 6 
22 3 



12 8 
51 
4il 16 
21 2 9 
23 14 
47 li 
10 15 

428 16 11 

62 17 

63 11 6 
23 17 II 
67 7 in 
53 19 8 
27 6 ll 
23 7 6 



241 8 1 
52 14 1 

40 18 4 
16 2 5 
35 11 3 
29 6 : 

140 17 

76 12 
282 5 10 

26 12 
18 14 

116 13 3 

41 14 (i 
25 6 1 
68 13 6 
81 8 6 

77 7 2 
34 5 5 
40 13 6 

27 12 6 
352 1 

73 12 

59 17 
45 13 

33 17 
945 18 1 
M5 15 
231 1 
106 10 

48 7 
1114 15 
1"3 10 
213 7 

34 16 
92 14 

60 12 
73 9 
33 6 2 



30 15 111 
94 16 
34 1 



10 (I 
12 7 



22 17 8 Mordlngton 
SwintoU 



20 1 6 

ii 

13 18 u 

4 19 2 

10 

6 6 

15 



60 

19 15 1 

31 3 6 

22 iÒ 6 



16 17 7 

214 3 
9 II II 
18 6 11 
54 11 7 
69 14 4 
24 

126 6 
in ll 
39 11 11 
14 4 li 
2(1 111 1 
20 15 10 

407 14 

14 5 

59 13 



26 12 7 

56 10 7 
32 10 
14 
25 8 
43 



hi 



61 11 
6» 17 
20 16 
58 12 
51 12 



1 

o : 

3 4 
11 



1 13 
9 11 
1 12 

10 
3 10 



Kelso. 

Coldstream . ... 

Kccles 

Gordon 

Kelso 

Makerslonn .. 
Morchattle . . . 
Nenthorn .... 

Spronston 

Westruther .. 
Yelholui 



Sustentation Fund. 



■ Is 



Jedburgh. 



Castle'On • 
Craillng . . 
Denholirt . 



ick . 



Ha 

Do., St. Andrew'. 
Hawick Territorial 

Je.lbnrgh 

Wolflee 



Selkirk. 

Ashklrk 

Bowden 

Galashiels 

Do.,' Ladhope. 

Under 

Melroie 

Selkirk 

St. Boswell'a 

Stow 

Harrow, *c 

UchtrCon 



Lockerby. 

Annan 

Ciu.oi.ble 

Kc< tefechan 

HiUfmorton 

Johnstone "I 

Wampliray ( 

Klrkmichael 

Kirkp. -Fleming . . 

Langholm 

Loclunnhen 

Lockerbie 

Moffat 



Dumfries. 

forsock 

Dalbeattie 

Dolton 

Dumfries 

Do. Territorial 

Dniiscnre 

Glencaple 

Irongray 

K irkhean, &e. . . . 

Rirkniahne 

Kirk p.-Dni bam . 

Locbend 

New Abbey .... 
Maxwelllown . . . . 
Eluthwell 



Penpont. 

Closebnrn 

niencalrn 

I'enpont 

Sanquhar 

Wanlockhead. &c. 
Dwt'iatleer 



Stranraer. 



Glenluce .... 

Inch 

Kirkcolm . . . 
Kirk maiden . 



■-alt 



Portpatrlck 
Shenchan .. 
Stoneyliirk . 
Strnnraer . . 
A'cMjIuca .... 



Wigtown. 

tfcivton Stewart .. 

Port William 

Sorhie 

Whithorn 1 

Do., Isle of., i 
Wigtown :. 

Kirkcudbright, 

A nchennairn 

Hal maghie 

Morgue 

Castle-Douglas .. . 

Glrihon, Ac 

Glenkeits 

Kirkcudbright.. . 
Tongland 



22 12 
34 8 
22 14 
40 



26 10 7 
14 10 1 
9 14 1 



Ayr. 



Ilarr".'".! 6 . 
Ban-hill .. 
Colmonell 
1'rossliill . 
Dailly ... . 
Dalmellington,.&e^ 
llalrrmple 
Dundonald 



Klrkoewald 



353 17 
11 2 



61 13 
19 4 
16 



22 1 

34 18 
76 7 
37 in 

11 17 1 
24 3 

12 7 

233 8 

4 3 

21 7 4 

68 9 7 
56 11 
31 11 

27 18 11 
48 7 

45 8 

14 3 







352 8 


If! 


348 16 6 






8 10 


2 


45 16 


4 


46 18 2 










26 11 


1 


28 16 






5 ÌÒ 


n 


19 1 




20 11 


4 ÌÌ 


E 


14 





14 


Ii 


11 7 










24 15 


Ii 


25 1 9 






7 6 


3 


21 7 in 


25 4 in 






13 4 


3 


13 4 


3 


9 6 10 










3il 10 




47 9 2 






9 5 


S 


40 2 


I 


52 15 2 










25 10 


I I 


20 2 1" 




i 1 


21 8 




26 8 


1 


28 19 8 


7 '5 








290 7 


3 


323 2 4 










35 





38 5 






7 "e 


1" 


18 6 


1 


19 10 7 






6 II 


ii 


18 





19 5 


ii 


,: 


12 2 


7 


42 13 


6 


46 7 3 


3 1 









23 8 


ii 


26 4 11 






32 15 




32 15 




















20 2 6 










32 9 


9 


37 9 9 


4 Ì8 


7 


4 1 


3 


16 6 


!' 


19 18 10 


1 




25 10 


6 


25 10 


6 


25 6 ll 






15 8 


3 


15 6 


3 


11 16 9 


1 Ì5 


6 


4 9 





33 8 


6 


31 1 6 


2 " 


11 


1 is 




(3 3 


6 


61 9 






11 18 


6 


11 18 


B 












378 6 


4 


395 17 7 






111 9 


9 


16 9 


5 


17 9 8 


2 10 


8 


2 7 




21 11 


11 


27 5 5 






6 15 




81 3 


4 


Bl 16 3 


1 3 


ii 


15 15 


3 


53 6 


6 


48 1 10 


4 111 


1 


16 10 


3 


16 10 


3 


15 13 6 






5 19 


6 


5 19 


6 


5 16 6 


"i 


11 






195 


11 


196 3 2 










2 6 




1 2 8 






2 Ì8 


2 


10 7 


6 


11 13 9 






10 8 





30 15 


7 


28 18 11 






1 11 





6 1 





5 2 






13 9 


a 


23 11 


4 


23 7 in 






12 5 


ii 


33 15 


8 


33 8 4 


Ì6 


1 


12 9 





21 9 


4 


15 111 lo 






13 13 


6 


42 12 


2 


42 






3 5 




16 3 


6 


21 17 10 


1 17 


4 


13 5 


4 


50 9 


7 


51 3 9 










10 





10 


1 'Ò 


11 






247 11 


8 


241 5 11 






9 1 


10 


27 12 


6 


36 17 7 






8 14 


4 


28 16 


8 




"li 




12 11 





12 11 





13 'Ò 6 






4 14 


4 


20 17 


3 


19 4 9 






6 13 


9 


21 13 





21 10 9 






5 8 


1 


16 13 


3 


16 18 8 










128 3 


K 


117 12 2 






4 12 





32 18 


8 


31 9 






2 9 


2 


8 17 





8 6 9 






II 6 





12 10 


ll 


12 16 6 


ii 





8 5 


10 


18 9 10 


16 14 2 






12 11 


3 


23 17 




19 18 1' 






9 2 


10 


9 2 


10 


10 10 i 






27 1 





52 1.) 


7 


51 11 1 






1 2 


2 


7 18 10 


5 18 10 










166 8 





1S7 5 2 






27 13 


1 


Sli 6 


4 


81 16 8 






7 16 


1 


48 13 





45 7 3 






19 (l 





19 





1« 10 






11 8 


10 


11 8 


10 


22 16 10 


1 13 


3 


23 1 


6 


23 1 


6 


23 4 


1 16 


9 


IS 10 


( 


18 10 





18 10 










13 19 





14 4 6 






8 'à 


! 


21 5 


7 


30 6 






15 9 




15 9 





14 5 9 






7 19 


i: 


25 18 


10 


21 11 9 


1 ii 


3 


11) 1C 





19 3 


11 


16 16 9 


2 1 


6 


14 


i 


19 





19 







3 ] 10 
5 12 11 

3 



2 14 9 
1 *3 



Jtfavhote 

Monkton 

New ti»n on-A >r . 

Cumimuk . 
Old Cumnock .. 

Ochiltree 

Stair 

iugtou 

Tariiolton 

Troon 



Irvine. 

Arilrossan 

Ueith 

Catrine 

Dairy 

Dunlop 

Fciiwick 

(ialston 

•I ford 

Irvine , 

Fullarton... , 

Kilbirnie 

Kilmarnock — 
Henderson . . . 

High 

St. Andrew's 

Kilmaura 

Kilwinning .... 

Loudoun 

MnucMine ..... 

Mutrkirk 

Perceton 

Salt' outs 

Gaelic 

Stevenston 

steu urton 

West Kilbride., 

Paisley. 

Harrliead , 

Bridge of Weir. 

Houston . 

Inctiinnan 

Johnstone 

hochwlnnoch 

Neilston 

Paisley— Gaelic. 

High 

Martyrs' 

Middle 

South 

St. George's ., 
Po'locksiiaws, East 

West 

1 lei if rev 

NUskili 



Greenock. 

Cum braes 

Krskine 

Kafrlie 

fiourock 

Greenock — 

Crawfyrdaliurn , 

Rafllic 

Middle . , 

Moiuit Park .. . 

North . 



fciusti ntaiion Fund. 



si oS 

u — " J 



5WJ 



16 5 5 
40 

14 14 10 

15 
6 15 
6 16 

8 6 
10 



30 6 3 

14 17 

42 6 10 

40 

41 10 

15 
6 15 6 

11 3 10 
8 

30 

575 1 

27 8 

2« 15 

2'l 



14 
5 15 
12 3 



St. Andrew'i 

St. Thomas' 

Wellpark .. 

West 

Inverk Ip 

Largs 

Port-Glasgow . 

Hamilton. 

Airdrle — (1 igh 
Hroomk noil .... 
We<t.. 

Biillieston 

Bell.hill 

Blantyre 

Hotliwell 

Bnrnbank 

Cambuslang 

Camhiisiiethtin 

Chapelliall, &C. . . 

Chapelton 

Coatbridge 

Dalziel 

Ea3t Kilbride 

Greengairs 

Hamilton 

Holytown 

Larlthall 

Shotts 

Stonehouse 

Strathsveii 

Wiflhaw 

Clelavd 

WMffltt 

Lanark. 

Abington \ 

Crawfoidjohn... J 

Carluke 

Cirnivath 

Crossford 

Douglas 

Forth, &c 

Lanark 

Losniahagow 

Dumbarton. 

Alexandria 

Anochar 

Ilaldernock 

Bonbill 

Cardron 

Dumbarton 

Worth 

Duntocher 



14 16 11 
■J 17 
14 3 

11 16 
24 16 
37 15 



13 17 
27 16 : 
7 12 
3Ì 15 
10 17 



16 16 
14 12 
12 



23 8 
30 4 
26 10 
47 4 

26 
15 12 

27 11 



15 2 
14 11 





13 7 

5 16 

22 9 

6 19 11 

23 13 1 

11 11 

13 11 11 

7 10 
in 

12 " 

3 19 



6 16 
8 1 

14 

7 6 

8 7 

21 9 
8 4 in 

8 16 
13 

6 9 
6 1 

9 15 

3 2 

4 



27 5 9 

624 19 
32 16 2 

14 16 11 

15 3 
48 16 

35 2 2 



1 2 11 1 
79 15 
46 13 



866 1 1 
45 18 
47 19 
8'1 
25 6 
25 2 
16 19 
55 15 
68 7 
42 7 
31 
! 16 9 



16 10 
35 



26 8 
16 17 
38 12 1" 



858 19 11 
28 17 2 



39 18 
5 14 
3 19 



81 
33 2 
13 17 



THE FRI'.E CHURCH OF SCOTLAND MONTHLY RECORD. 



Su-U'Ti'r»tion Fund. 



16 19 
12 19 



11 15 
6 11 7 
3 2 11 



43 4 4 
9 112 

IS 7 7 

12 9 9 
: 19 B 

3:i 4 2 

13 2 2 
1(! 13 5 

6 

6 5 1' 
11 5 3 

9 11 11 

10 2 1 
8 2 3 

7 
15 <J 11 

11 5 9 
7 11 " 

21 1 4 

14 14 1 



20 6 

13 i 
43 8 
22 18 
13 17 1 
32 7 1 
13 9 1 
S 10 

7 ÌÒ 

18 13 
12 111 

19 6 
10 

12 7 6 
7 7 in 

10 1! 3 
9 10 10 



7 2 

15 10 10 

16 
12 2 



3 2 
8 6 
25 



11 15 
10 'Ò 



17 10 
12 



M 19 


I'- 


93 8 


ll 


183 12 


n 


16 3 


3 


12 





26 17 


-1 


6 





13 15 


6 


29 18 


V 


14 12 


8 


52 9 


G 


71S 14 in 


30 





SO 





33 4 


1 


46 1 


1 


37 6 


11 


22 


|| 


72 4 


9 


24 6 


4 


50 19 





61 14 


5 


23 6 


5 


38 7 


5 


30 8 




9 10 




15 





20 10 





22 6 


3 


28 3 


9 


158 3 




35 





21 


n 


34 12 




40 12 


111 


96 14 




37 8 


: 


71 17 


7 


44 5 




125 4 


1' 


130 15 11 


20 11 


1 


40 9 


111 


21 





19 9 


3 


18 8 


1 


17 9 


4 


21 16 


9 


27 6 


3 


12 





38 2 10 


30 18 


4 


23 13 11 


50 13 


1 


264 8 10 


22 17 


2 


31 13 





18 10 


2 


32 2 


8 


13 1 


6 


8S 8 





58 11 


2 


93 14 




16 8 


10 


45 3 


3 


145 16 


S 


42 4 


9 


loj 1,. 


11 


93 1 


Ti 


66 7 


I' 


36 





41 8 


2 


1"4 18 




103 16 10 


42 3 


11 


70 3 


11 


47 2 


9 


25 10 





4 1 





28 2 


8 


47 7 


8 


37 10 





55 18 11 


42 





44 6 


1 


22 12 


7 


41 14 


5 


36 4 


2 


10 'Ò 





2o 





13 8 


10 


3737 15 


5 


7 2 


2 


57 10 


8 


31 




12 3 





16 *4 





53 13 






85 13 
20 19 11 
45 2 



742 19 3 

30 

30 

26 7 6 
59 10 11 
38 6 7 
22 

65 1 

Sn 13 9 

47 12 II 

50 19 9 

40 18 
32 

6 11 10 

21 

22 6 
12 15 1 

27 13 5 
195 3 

34 
6 6 

24 3 



41 3 5 

78 4 2 

48 12 8 

117 19 ID 

124 3 

26 19 6 
41 12 3 
in 18 8 
32 3 4 

18 13 3 
17 2 
32 3 4 
29 14 1 

12 
41 10 10 
41 17 2 
28 18 3 
39 10 

233 15 2 

27 8 

19 15 
34 15 

13 14 
69 11 



46 19 8 

146 11 1 

48 14 3 

112 3 1 

95 6 8 

75 19 6 

14 10 

46 12 10 

65 15 1 
102 6 
41 13 
61 12 

31 1 4 
24 18 



41 11 10 
)7 10 
53 1 



24 11 
45 8 
49 13 



16 o 16 l(i 



55 5 1] 
19 10 
14 8 



16 10 
9 12 3 
11 13 10 



84 4 10 
21 8 
49 111 1 
2? 10 
14 6 9 

10 



10 
3 io 




Shtslcnn 

Tarhert 

Whiting Bay. . 
Carradale, <£e. . 
Oii/tut 



Islay. 

Roirmore 

K 1 1. hnman 

KiWlnlton, Ac. .. 
Killarrow, &c. . . 

Jura 

Porinaliaven . . 

Lorn. 

Appin, &c 

Ar icliattan .. . . 

Glenorchy 

Eulbrandon, &c. 

Kilninvar 

Muckalru 

Ol.an 

Kilcfirenan. .... 



Mull. 

Ardnamurchan . 

Coll 

lona and Ross.. 
Kiluinian, &c. .. 

Strontlnn 

Tobermory , . . . 
Tomsay ASalen . 

K itfinichen 

.Wonwi 

Tyree 



Alloa E»st 


3 


17 


7 


West 


27 


11 


3 




10 








Bannoclcburn .... 


34 


12 


10 


Clncltniannan .... 


7 


10 







9 








Dollar 










3 


'6 


9 


Gnrcunnock, &c. . 


5 


6 


4 


Larhert 


10 


11 


1 




8 


9 




Stirling— Maiykirk 


26 








North 


47 


10 


4 


South 


24 


15 


:: 


Tullibody 


7 


12 


2 











CmnOusbarron . . . 

Dunblane. 

Balquhidder 

Bridge or Allan . . 

Bucklyvle 

Callander 

Dunblane 

Gartinore 

Kilmadock 

Kippeu 

Norrifgton ...... 

Tillicoultry 



Dunkeld. 

Auchtergaven . . 

Blair-Atbol 

BniTelton 

Cargilt 

Ciutde 

Dal guise 

StrMbbmari 

Dunlteld 

Kirkmichael ... 
Lethemly, Ac. . . 

Moulin 

Stnian 



Bread lbane 

Aberfeldy 

Ardeonaic 

Fortingall 

Glenlyon 

Ii enmore 

Killin 

Law era 

Logierait 

.Strath fill nn 

Tummel Bridge- . 
A JKJtlree 



Perth. 





8 


12 


S 




2 










2 


2 


8 




5 


4 


7 


End 


3 


16 


7 


Forgandeniiy .... 


7 










12 


6 


7 




4 


14 


11 




:i 


12 


6 


Perth — Knox's 


17 


4 


9 


Middle 


21 


L5 


6 


St Leonnrd'i . , . 


19 


14 


6 


St. Stephen's.... 


14 


8 


5 


West 


29 


10 


( 


Pltcaime;reen .... 


10 


6 


4 




9 


12 


1 1 




2 


19 


1 



AucMerarder, 

Ahdiutliven 

Auchterarder . . . 

Blackford 

Braco 

Cnmrie 

Crieff 

Dun 



ing 



Maddirty ... 

Monzie 

Muthill .. . 



Dunfermline 



Sustcntation Fund. 



35 
18 '5 2 



18 2 In 

5 1 

3 10 6 

3 5 10 



11 17 3 
13 17 



233 14 5 
12 18 9 
10 9 



36 10 
21 11 
6 5 
18 16 



3 
15 1 10 
22 12 



71 8 2 
20 12 11 
63 19 1 1 
30 U 
34 12 10 
25 3 
30 



7 10 
29 16 1 



28 9 
13 
17 



37 15 5 

39 17 11 
17 10 11 
22 10 
41 17 9 

234 18 10 

5 'Ò 
16 10 
3o 



12 17 
25 17 11 
14 8 2 
16 2 6 
5 17 8 
12 10 



103 5 10 
34 16 I 
9 6 11 
13 17 



6 8 



Foreign 
Missions 
Fund. 



29 17 5 1 3 



7 


Ì7 10 


9 10 

10 9 


1 




4 


4 


6 


5 13 


6 


12 


"Ò 





13 '2 


V 


82 


•: 


4 


71 17 




19 


19 


4 


19 18 




7 





II 


6 





20 


10 


7 


18 11 


2 


27 





8 


23 18 


10 


23 


6 


7 


20 5 


2 


oil 








20 15 





37 


8 


11 


35 9 


3 


23 


10 


10 


20 8 


4 


10 


s 




8 12 


3 


23 


15 





24 3 


2 


77 


18 


7 


96 5 


i 


119 


5 


5 


12li 16 


i 


74 


8 


11 


81 12 


7 


114 


8 





92 18 





51 


9 


6 




11 


33 


6 


2 


39 18 


4 


15 


8 


6- 


16 9 


6 


704 


5 


2 


712 S 


8 


16 


9 


6 


19 2 


9 


50 


19 


6 


51 2 


a 


21 





6 


20 13 




24 


7 


8 


2« 14 


4 


26 


14 


5 


25 2 


11 


51 


9 


2 


50 6 


8 


12 


5 


2 


12 2 


11 


11 


14 




11 111 


4 


24 


13 


1 


25 8 


7 


31 


14 


5 


14 It 


1 


271 


5 


5 


256 18 


10 


26 


16 


S 


28 13 


1 


7 


1 1 


11 


8 9 


•2 


311 


14 


e 


33 15 


ii 



3 
13 



nunffrmline- 

A bbey 

North 

St. Andrew'- 

Saline 

Torrvburn ... 
Tuiliallan 



Kinross. 

Cmvdenbeath.. . 

Fossaway 

E inross 

Lassodie 

Orwell 

l'ui tmoak 

Strathmiglo.. . 
Kilty 



Kirkcaldy. 

Buckhaven 

Burntisland 

Dysart 

Ea<t Wemyas..., 

Galatown 

Reuno«ay 

Ringhorn 

Mi in; lassie 

Ivirk calily — 

Abbotsball .. , 

Dunuikier 

Invertiel 

Kirkcaldy 

1'athhead 

Leslie 

Leven 

LucliRelly 
Markincb ■ 



Cupar. 

AbdieA NewbnrgL 
chtermucbty . . 

Ceres 

Coltessie 

Cupar 

Dairsie 

'alkland 

Flisk and Criecb . 
Kettk- and Cults 
Loiile and Gauldn 
Montuiail 



St. Andrews 

Anstrmber 

Carnbee 

Crail 

Klie 

Ferry-Port 

Forgan 

Largo 

Leuchars 

St. Andrews 

Sirathkinness . . . 



Meigle. 

Alrlie 

Alylb 

Blairgowrie — Fi 

South 

Counar-Angus . 

Cray 

Gleni-la 

Meigle 

Newtyle 

Rattray 



Forfar. 

Abcrlemno . . . 



On 

Forfar— First 

Fast 

Kinneitles 

Kirriemuir— Nortl 

South 

Memus 



Dundee. 

Abernyle and Rait 
Brounh ty-Ferry — 

t£a*t 

West 



Dundee — 

Albert ^fjiini 

Bonnet Hill 

Chalmers' . . 

Cbapel^hade 

Dudbope . . 

Hillt.nvn .. 

M'Cbeyne . . 

St. Andrew's 

St. David's 

St. John's . . 

St. Paul's .. 

St. Pel-er's.. 

Wallacetnwu 

Weligate .. 

Willfson ... 

LifT 

Lochee 

Lmigforgan .. 

Mains 

Moniiieth .... 

Do. South . . 

Monikie 

Tea ling 

Wilson Territorial 

Brechin. 

Brechin — 

East, 

West 

CraiR 

Edrell 

Louhlee 

Ixiiiirpert 

Mar> to^li 



Sustentation Fund. 



£ ». 


1 


£ 1. 


rf. 


£ «. 




£ 


8. 


ii. 


17 9 


2 


43 19 


1 


42 14 


8 








10 





30 


1 


20 


1 








6 


e 


10 


1 


24 6 


1 


1 


'I 





7 


4 


27 6 


11 


31 13 


2 


4 


7 


6 


3 10 


G 


12 2 


8 


12 6 


1 1 





18 









20 3 


3 


36 


'.' 












209 3 


9 


237 19 


3 








5 2 10 


10 7 


1 


21 2 


5 








4 15 


' ' 


12 19 





16 8 


1 





ii 


6 


11 2 


3 


35 5 





41 16- 


11 





16 


9 


7 10 





22 10 





15 


11 








10 7 


1 


24 19 


3 


27 


'. 


1 


19 


1 


3 3 





10 12 


J 


1" 19 


3 








6 11 


3 


29 16 


9 


30 1 


10 








3 Q 




10 





9 5 


II 












156 10 


7 


170 14 


2 








5 


1 


lfi 


- 


IK 




. 


_ 




8 2 


1 


O^ 1 




iu 










10 





30 O 




OQ O 


( ' 




in 




6 7 


1 


07 Q 




rm 


** 












y A 




10 10 










13 'e 


1 


9 


* 


OK 8 


1' 


_ 






5 O 





10 11 




13 9 










6 





16 





17 10 


(i 





iò 


(I 


10 10 


7 


31 11 


7 


31 10 


6 








7 





35 




34 10 







16 





10 2 


9 


42 6 


1 


41 3 


3 








44 8 


6 


159 11 


8 


152 13 


8 


11 


13 


11 


!fi 


^ 


51 7 


in 


54 17 


6 










I. 


19 15 


4 


13 7 


1' 


1 


i 


3 




* 


2« 13 


7 


30 6 


3 








7 6 




21 14 


A 


24 16 


7 


3 










L 


37 7 


6 


37 6 


4 














589 13 


3 




589 11 











6 4 


8 


20 2 


•J 


25 13 


6 








2 16 





17 14 


- 


16 7 




9 








7 10 




14 10 





8 15 







2 




15 9 




24 12 


3 


29 14 


9 


2 


10 


7 


23 12 




mi 5 


6 


87 2 


s 








? ]? 


\ 


22 19 


3 


33 2 


9 










J* 


14 5 


I 


13 15 


1 












19 5 


7 


17 15 


2 


3 


"e 


fi 


Q 1ft 


Ì 


14 10 


'.' 


12 3 


9 





9 


9 


Oj d 

*■ _ 




33 16 


i> 


14 10 


6 








d 1/ 




6 10 


.' 


5 13 


S 


2 


"2 


9 






289 11 


7 


264 14 


" 












19 5 


6 


24 1 


M' 












13 19 


11 


9 2 


• I 








5 " 


O 


24 15 





22 




2 


12 


O 


24 10 


2 


61 8 


11 


45 5 


3 


11 In 


(1 


11 15 


11 


36 3 


3 


27 S 


8 








11 1 


3 


60 6 


9 


1.7 18 


11 








7 2 


5 


16 12 


9 


15 10 


7 


1 16 





5 111 


9 


18 17 


3 


16 6 


4 










19 3 


4 


61 17 


4 


60 19 


1 


6 












14 15 


2 


14 13 


ti 












323 


11 




303 12 


5 








15 




2B 18 


6 


26 15 


6 


1 


s 





14 12 


H 


60 8 


'.' 




• 


1 


4 




18 13 


2 


66 2 


7 


C7 K 




6 


12 








82 17 11 






5 


11 




20 11 


1 


61 IS 


10 


* 




2 


4 








13 3 


9 


1 j i 


A 








36 'i 


4 


36 1 


4 


9.3 r 






*8 








21 3 





To ^ 














19 





20 














17 3 


3 


11 8 


2 












407 2 


4 


362 U 


" 








6 3 


10 


23 3 


9 


SO 19 




1 








15 16 




24 17 


4 


22 1 


8 


6 


10 





16 16 


10 


62 2 


5 












7 15 


1 


25 14 


6 


25 


S 








5 




12 in 


Ii 


18 4 





3 


Ò 




7 2 




22 4 


11 












7 2 


J 


24 1 





oo 10 














33 1 





34 1 


J 












237 14 11 












7 15 


4 


36 7 10 


•11 ll 
34 14 




1 





_ 


47 10 


3 


121 5 


11 






9 


19 




8 16 10 


159 1 


6 


140 10 
139 














19 9 


7 
















20 





Òl lr 










10 4 


4 


35 14 


5 


O ' A 







io 




17 1 


11 


611 16 10 


Ir- fi 










13 6 




37 8 


8 












21 17 


4 


90 1 


11 


w-i 1 










1J 13 


8 


40 9 


1 


ill 










14 9 




49 7 


10 


d7 O 










10 19 


lb 


39 3 


11 


J3 R 




2 


16 10 


23 2 


4 


69 16 


8 


fi't 10 
1-1 ii) 














110 13 


4 






5 


ii 




22 '9 


7 


79 8 




ft 1 ' i- 










7 18 


6 


31 7 


b 


33 17 















25 6 


3 


19 5 


8 








26 9 


3 


86 1 


9 


87 10 


< 








13 19 


9 


24 11 





20 14 




3 


iò 




10 12 


2 


24 5 


9 


26 12 


Ì 








63 18 


] 


68 18 


1 
















10 9 





10 lfi 

Ì.Z 


fi 








6 4 


8 


21 1 


4 




! 








1(1 


11 


38 10 11 


"•t A 




1 








1» 11 


9 


25 13 


4 


Or 7 




3 


7 1 


8 IS 11 


24 16 


9 


*tll 7 


; 








21 





2i 7 


4 


OJ » 


^ 












1375 14 


1 1 


1219 11 


G 








8 16 




101 1 


3 


58 19 


1 








24 2 


u 


116 4 


6 


114 4 


! 












So 8 


1 


52 3 










1 3 





7 10 


3 


9 13 


i 




















1 


i 





5 6 


1 


50 Ì4 


( 


51 ':i 


a 








6 3 


4 


34 




35 12 


e 








4 3 


9 


24 8 




23 15 


t 








8 


1 


33 9 


9 


rj 3 











THE FREE CHURCH OF SCOTLAND MONTHLY RECORD. 



Montmse— 

St. John's 

St. Paul's 

Arbroath. 

Arbirlot 

Arbroath— East . 

High Street .. . 

Invorlirotiiock . 

Knox's 

Ladyloan 

liar i- v 

Carmylie 

Carnoustie 

Colliston 

Friockheim 

Inverlccillor 

Panbride 



Fordo an. 





4 


8 


5 




3 





11 




8 


4 


2 




4 


7 


9 












3 


"e 


4 




3 


is 


11 


Mnryldik 


7 


l 


10 




5 


3 


8 


Stonehaven 


10 








Aberdeen. 

Abe de?n — 

Bun- Accord 

East 

Ferryhill 

Gaelic. - 

Gal lowgato 

Gilcomstoti 

Greyl'riars' 

High 

Holburn 

John Knox's ... 

Mariners' 

Melville 

North 

Old Aberdeen... 

Rutherford 

Ruthiieston .... 

South 

St. Clement's ... 

Trinity 

Onion 

West 

Wooilside 

Ranch. -Devenick .. 

Uelhelvie 

Blackburn 

Cults 

Dunis 

nyce 

KinRsweils 

Mnrvcnltcr, Ac. 

New li ills 

Peterculter 

Skene 

Torry 

Kincardine 
O'Neil. 

Aboyne 

Bal later 

Banchory -Ternan 

Bracmar 

Cluny 

Ciathie 

Cromar 

Echt 

Kincardine O'Neil 
Lumj.lmnan. . 

Mi dinar 

Stmclmn 

Tarhmd 



Alford. 

Alfoid 

Auchindoir 

Keig & Tough .... 

Kinnethmont 

Leocliel-Cuahnie 1 

Towie / 

flhynie , 

Strathdon, &c... . 

Garioch. 

BlalnlafT 

Cuhalmond 

Gnrioch 

Iusch 

.Inverurie 

Keinnay 

Ktntore 

Leslie & Premnay. 

Oyne 

Ray no 

Ellon. 

Crndan 

Ellon 

Foverati 

Metlilic 

New Machar 

Old Meldrum 

Slains 

Udnj 

Deer. 

Clola 

Fniaei hurgu 

l.ongslde 

New Atrerdour..., 

New Deer 

New Pilsligo 

Old Deer 

Peterhead 

Territorial .... 

Pltsligo 

Hathcn 

Strlcbcn...; 

St. Fergus 



Sustentation Fund. 



12 

12 8 

15 12 II 

23 12 4 

8 12 1 
4 15 II 

14 2 6 

4 2 2 

9 4 



17 6 9 
6 
8 

12 itl 
15 
15 8 
11 17 11 

3 11 10 
5 5 

13 5 
2 15 

11 14 
15 HI 
62 13 (I 
15 5 3 



13 11 
7 2 



14 
17 4 



5 4 6 

2 14 
11 17 

9 6 10 

17 8 11 

6 

5 19 8 

6 2 7 
4 4 10 

6 



10 
13 II 10 
5 



a in 
11 1 

10 12 11 



37 

42 5 6 

4!) 13 5 

106 6 

28 6 11 

41 11 1) 

47 6 3 

19 19 4 

49 11 4 

24 13 9 

35 2 8 



2'i 5 10 
22 II 
22 7 10 



91) 18 
116 4 
54 2 



50 10 
21 19 
35 2 



217 13 
40 3 1 
15 13 10 
21 
28 3 
34 
13 11 
33 8 1 
40 
8 13 1" 
17 6 11 



8 11 
16 
16 2 
10 14 
14 
14 13 








41 5 1 
26 
20 19 fi 
17 12 
14 2 
19 



231 9 7 
16 15 
23 3 111 

25 17 
34 8 

26 16 6 
34 12 

15 17 
30 



Quarter 



86 8 5 
114 12 
33 
18 
21 1" 
35 6 
37 10 II 
57 

33 17 

30 8 6 
13 3 6 
21) 19 4 
47 18 9 

17 1 
32 11 
41 n 

180 18 
41 19 
221 18 

18 1 3 
225 18 5 

51 11 11 
16 5 3 
20 15 n 
30 7 
30 
11 10 

34 15 
40 
1" 11 
13 16 1 
32 18 

32 7 6 



9 4 i 
15 i 
41 8 1 
15 18 i 
23 2 ! 
10 6 • 



183 
22 14 

15 11 

19 18 
21 2 

14 7 

20 

16 18 



130 11 
13 10 
10 
31 17 
26 7 
38 9 
29 10 



21 4 4 
31 8 
30 13 
34 15 11 
20 
30 



37 14 

18 '9 

38 7 
11 16 
14 3 
21 12 

24 19 
18 



293 13 II 8"« 19 1 



210 11 
41 10 



39 12 
25 
II 13 



11 7 

i 3 



2 19 
2 16 



3 6 5 
1 I 



Turriff. 

Auohterless .... 
Drumlihide .... 

Forglen 

Forgue 

Fyvie 

Gamrie 

MacdufT 

Monquhltter .. 

Turriff 

Newbyth 



Fordyce. 

Banff 

Boyndie 

Buckie 

Cullen 

De^kford 

Enzie 

Fordyce 

Ordiquliill & Ord. 

Portknockie 

Portsoy 



Strathbogie 

Bellie 

Botrlphnle 

Cairnie 

Gartly 

Glass 

Grange 

Huutly 

Keith 

New Mnrnocb. . . . 
Rothicinny 



Abernethy. 

Abernetliy 

Alvie 

Cmmdale 

Duthill 

Kingussie & Insh. 

Kirkmicbael 

L agg<"' 



Aberlour. 

Aberlour 

Boharm 



Knockando . 
Mortlach . . . 
Rothes 



Elgi: 



in. 

Aires 

Burgliead 

Elgin-High.., 

South 

GarmootH 

Hopeman 

Lossiemouth . . . 
Pluscarden 
Urquhart 

Forres. 

Dallas 

Dyke 

Edinkillie 



Inverness. 

Paviot 

Dores nnd Rona . 
Inverness— Bast 

High 

North 

Queen St. 



W« 



Kiltarlity .. 

Hirkhill 

Mov 

Pettr 

Stratberrlck 
Slralhylass, 

Nairn. 

Ardclach .... 

AtdersiT 

Auldearn 

Cawdor 

Croy 

Nairn 



Sustentation Fund. 



Clianonry. 

A voch 

Cromarty 

Fortrose 

Killearnan 

Kirockbain 

KeaoliB 



17 17 
4 15 



Dingwall. 

Alness 

Dingwall 

Fodderty A Contin 

Kilmoruck 

Kiitearn 

Marrburgh 

Strathconan 

Strathgarve 

Urquhart 

Urray 

Tain. 

Fdderton 



Fo 

Invergordon .... 
Eilmuir- Easier . . 

Kincardine 

Logio-Easter 

Nigg 

Rosskeen 

Tan. 



14 7 

6 17 



25 
8 



19 11 10 
e 11 9 
6 19 



9 
42 18 6 
19 



24 9 1 
5 16 

8 2 



3 
2 's 7 



Quarter Quarter 
1875. 1874. 



12 2 11 
17 7 
15 
37 15 7 
14 18 
17 5 
25 4 9 



18 13 
5 12 
3 18 



270 



III 



20 11 

11 15 

12 3 
26 3 
15 11 

2 15 
56 6 10 
22 13 1 
41 18 



40 



25 19 
22 17 
54 12 (i 



4 13 

19 14 

20 9 



33 
20 
6» 15 
45 15 11 
37 11 
12 13 8 
23 8 2 
19 7 
29 17 



52 13 
15 10 
32 



40 

149 10 
45 10 



410 12 11 
17 13 
27 
34 15 8 
42 18 6 

65 'Ò 2 



18 10 
24 9 1 
47 2 



75 4 3 
39 18 11 
42 17 9 



42 19 
104 II 
52 16 



£ I. a. 

12 
16 8 2 

15 
36 11 4 

13 10 

16 15 9 
19 3 7 
12 14 3 
31 2 2 
10 



183 5 
110 17 



19 
5 5 
12 15 
10 
33 8 
10 



10 14 
12 2 2 
2:1 3 
9 18 

10 

60 16 II 

25 10 ' 

42 17 1 
41 17 

257 2 



33 11 
32 11 
67 12 



80 
38 10 
38 14 



319 17 
27 
85 17 
39 10 
33 3 4 



' 17 

4 3 



4 10 3 

6 \S 3 



4 



3 2 8 
7 4 4 



Dornoch. 

Assynt 

Clyne 

Crelch 

Dornoch 

Golspie 

Helmsdale 

Lairg 

Itogart 

Rosehull 

Stoer 

Kildoiian 

Tongue. 

Altnaharra 

Durness 

Eddiachillis 

FaiT 

Klnlochbervie .... 
Meluess & Enlbol 

Strath; 1 

Ilalla.lale J 

Tongue 

Caithness. 

Berrfedale 

Bower 

Brunn 

Canishay 

Dunnet 

Halkirk 

Reiss 

Latberon 

Lvhster 

01 rig 

Pultneytown .... 

Reay 

Thurso— First ... 

West 

Watten 

Westerdale .... 1 

Halsary J 

Wick 

Do. Gaelic .... 

Lochcarron. 

Appleci oss 

Coigach , 

Gairloch 

Glenelg 

Glenshiel 

Lochalsh, &c 

Loclihroom 

Lochcarron 

Plockton 

Pool ewe 

Shieldaig 

Kirtlochews 

Ahertarff. 

Ballabulish, &c. .. 
Fort-Augustus.&c 
Fort- William ... 
Glen-XT rquhart . . . 

Kllmallie 

Kilmoni vaig, Sic. . 
Arasaig 

Skye & Uist. 

Rracndale 

Carinish. Stc 

Duirinlsh 

Harris 

Kilmuir 1 

Stenscholl J 

North Ulst, 4c. 

Portree 

Raasay 

Sleat 

Snizort 

South Ulst, Ac. .. 

Strath, &c 

Tarhert 

Boreray & Dtnwra 
Small Isles .... 
St Ktlda 

lewis. 

Rack 

Barvas 

Carloway 

Cross 

Knock 

Lochs 

Sloi noway .... 

Do. English 
Dig 

Orkney. 

Blrsay 

Deerness 

Eyie 

Hernial 1 

Firth 

Harray, &c. ... 

Holm 

Kirkwall 

N. Ronaldshuy. 

Orphir 

Pupa-Westray . 
Rousay, ifec. . . . 

Sandav 

St. Andrews . . . 
S. Ronaldshay. 

Stromnesi 

Sanday Station 
Steiinis 

Shetland. 

Conningshurgh 

Delting 

Dimrossncss . . . 

Fetlar 

Lerwick 

Unst 

Walls 

Weisdaifl 

Tell 

Quarff, &o. . . . 



Sustentation Fund. 



18 8 
11 3 



10 
40 
12 
26 19 
2u 



11 10 10 

10 14 

11 16 
15 

23 5 6 



14 4 

7 10 
20 



23 
30 
7 10 



4 1 11 

5 14 



JOHN MACDONALD, Gen. Treasurer. 




IOMRADH AIR CRA OBESGA OILEADH AN T-SOISGEIL LEIS AN 

E AG-LAIS SHAOIR. 

AIR A CHUR A MACH UA1R 'S AN RA1DH. 



Air. 5 ] IANUARAIDH 1. 1876. [A' Phris, Sgillinn. 



IOMEADH AIE CEAOBHSGAOILEADH AN T-SOISGEIL LEIS AN 

EAGLAIS SHAOIE. 

ITTA turns Phrionnsa Uales do na h-Innsibh 'n a ni anns am bheil mòr chudthroni. 
Ma theid a sheòladh gu glie, chi e na 's fheairrd e fhèin, agus faodaidh gu' m Li 
cumhachd Bhreatuinn chum maitli air a dhaigneachadb. 's an tir. Ach mur bi, 
faodaidh call mòr a thighinn an cois na ni e. Is mòr am feum a th' ann air 
ùrnuighean pobuill Dhè as a leth. Thug e leabhraichean luachmhora leis mu ghnothuichean 
na h-Airde an Ear, chum gu 'm faicear gu' m bheil taobh aige ri ionnsachadh na tire. An 
uair a ghabh a' Bhan-righ oirre bhi 'n a Ban-iompairear air na h-Innsibh an Ear, dh' 
aidich i Iosa Criosd. Is bochd inur dean a mac mar an ceudna. 

Tha e ri chomharrachadh gu bheil clach-chuimhne gu bhi air a cur suas ann am baile 
Haddington, mar ehuimhneachan air an duine mhòr sin leis an Tighearn, Eoin Knox, duine a 
chuir coman air Alba, agus nach urrainn dol à cuimhne a luchd-àiteachaidh fhad 's a bhitheas 
meas air an diadhachd. 

Cha bhi e na 's neo-thaitniche leis na Gaidheil a bhi 'cluinntinn gu 'n deachaidh clach- 
chuimhne eireachdail, thlachd mhor, a chur suas aig Ceann Locha Eanach mar ehuimhneachan 
air Dughal Bochanau, ùghdar diadhaidh nan laoidhean spioradail air am bheil na h-uiread 
de mheas aig sluagh na Gaidhealtachd. Cha-n 'eil Gaidheal do 'n eòl saothair a bhaird 
chumhachdaich ud, nach abair le acn ghuth gu 'm bu mhaith an airidh. 

Is maith bhi 'faotainn fìanuis o neach aig nach 'eil dad de chairdeas ruinn. Thubhairt 
Canon Liddon ann an Lunnun, ministear ainmeil 's an Eaglais Shasunnaich, o cheann 
ghoirid mu 'n Eaglais Shaoir, " Cha-n iarrainn bhi air dheireadh ann am bhi ag aideaehadh, 
gu bheil fiaehan air an cur, cha-n ann a mhàin air Criosduidhean Albainn, ach air Eaglais 
Chriosd air feadh an t-saoghail, leis an eisempleir urramach, chliùthoilltinneach, tha Eaglais 
Shaor na h-Alba a' toirt doibh, ann a fèin-àicheaidh agus ann a h-eud airson aobhar an 
Tighearna." An uair a labhras a leithid-sa mar sin, cha b' e an là gu bhi 'iuarachadh rithe 
'us ri a fianuis. Tha sinn a' faicinn roinn de 'n t-sluagh aice ann an Sgireachd Ghaidh- 
ealaich 'g a treigsinn, agus a' gairm mhinisteir de 'n Eaglais againne a dh' ionnsuidh na h- 
Eaglais Steidhichte, agus esan ag aontachadh leo. Ach tha aon ni soilleir o na thachair 
'sa chùis, nach urrainn ministear saor dol a stigh do 'n Eaglais Steidhichte gun a bhi 'cur cùl 
a chinn ris an Eaglais Shaoir ; agus rinn am ministear ud sin. Ciod a theireadh Maighistir 
Mac Leoid urramach nach maireann, a bh' aca, nam faiceadh e an car a chuir cuid de 
mhuinntir Uige dhiubh ? 



JOHN GREIG AND SON,] 



[l-KINTEKS, EMNbURGH. 



66 



EAGLAIS SHAOR NA H-ALBA. 



[lanuaraldh 1. 187G. 



Bha là mòr aca aig ceann drocliait Alanais air Sàbaid dheireannaieh raliios Sheptembeir, 'n 
uair a bha cuimhne air a cumail air an ordugh a fhrithealadh ann an sud o cheann da cheud 
bliadhna, ri linn a' gheur-leanmhuiinn, le ministearaibh urramacb a db' fhan dileas am 
measg iomadb deucbainn. Bha searmoin 's a Ghailig air a deanamb le Mr Airde a 
Craoicb, aims a' Bheurla le Dr Oeanadaidb à Inbbearfeotbarain, agus 's a Bbeurla m' 
fbeasgair, an Eaglais shaoir Roscuinidh, le Mr Nicson à Monròs. Bha sluagh mòr ann, ged 
a bha an là flinch. Bha dà ni soilleir 's an teagasg. Bha moladh mòr air na daoinibh 
fiùthail a dh' fhuiling airson nam firinnean a rinn Alba na tha i, agus coaontachadh dileas 
leo n' am beachd ; agus bha e air aithris gu solamach, ponngail, nach] urrainn sinn a 
bhuineas do 'n Eaglais Shaoir dol stigh do 'n Eaglais steidhichte mar a tha i, gun a bhi 
midhileas do fhianuis nan aithrichean, agns do'n fhianuis againn f'hein. 

Tha cath mòr aig an àm 'san Fhraing eadar an Eaglais Phapanaich agus a' chuid a tha ri 
gleachd airson saorsainn 's an tir. Is mòr a tha a dh' f heum air gu'm bitheadh sluagh an 
Tighearna ag urnuigh airson na rioghachd mòire, roinnte ud, gu'n tugadh e air tuilleadh 'us 
tuilleadh de sholus an t-soisgeil a bhi 'dealradh oirre. 

Cha ruig sinne leas na 's mò a radh an so. Chi ar luchd-leughaidh anns na leanas na tha 
ri aithris mu chraobhsgaoileadh an t-soisgeil air an raidh a dh' fhalbh. 

A' GHAIDHEALTACHD AGUS NA H-EILEANA. 

Coinneamh chuimhneachain air frithealadh Sàcramaid Suipeir an Tighearna ann an 
Roscuinidh ri àm a' Gheur-leanmhuinn. 



Air an treas Sàbaid de mhiiis mheadhonach an 
Fhoghairidh s' a chaidh, bha cuideachd mhòr air 
cruinneachadh aig Ceann drochaid Alanais, an 
Siorramachd Rois, chnm cuimhne a chumail air 
comunnacbadh a bha 's an àite sin ri linn a' 
gheur-leanmhuinn. Ged a bha an là glè fhliuch 
chruinnich eadar tri agus ceithir mile sluaigh, de'n 
d' thàinig àireamh nach bu bheag o Bhaile-dhuthaich 
air an taobh an ear, agus o Inbhir-feothairean air 
an taobh an iar, agus cuid o 'n Eilean Dubh., 

Thòisicheadh seirbhis an là le Mr Aird, à Oraoich, 
a shearmonaich anns a' Ghaelig, le diirachd 'us 
buaidh, o na briatbraibh so, " Agus croehaidh iad 
air-san uile ghlòir tighe 'Athar" (Isa. xxii. 24). An 
dèigh labhairt gu dmighteach o 'n bhonn teagaisg 
so, rinn an teachdair urramach luaidh air aobhar 
cruinneachaidh 's an àite sin. Mu 'n am sin de 'n 
bhliadhna 1675 bha coithional air cruinneachadh, 
dluth do 'n àite 's an robh iadsan a nis 'n an suidho 
chum Suipeir an Tighearna a fhrithealadh. Cho- 
C'ignicheadh iad gu cruinneachadh gu h-uaigneach 
air sgàth a' gheur-leanmhuinn a rinneadh orra, a 
chionn nach ceadaicheadh iad do ghlòir tighe an 
Tighearna bhi an crochadh air Righ Tearlach an 
Dara, agus air na h-easbuigibh. Mhinich Mr Aird 
gu-n do thòisich an t-Ath-leasachadh an Alba o 
chionn tri cheud bliadhna 'us cuig deug. Ach, 
cionnus a ritinig teagasgan an Ath-leasachaidh air 
Ros, agus co beag de chomh-cheangal 's a bha aige, 



an tràth sin, ris an taobh deas? Thachair e mar 
so. Bha Padruig Hamilton, a' cheud mairtireach 
Albannach, 'n a aba ["abbot"] ann am Manachainn 
Rois ; agus an uair a loisgeadh esan ann an Oill- 
ribhinn, bhitheadh muinntir an taoibh tuatha gu 
nàdurrach a' feòrach' c'ar son a chuireadh gu bits 
duine òga, fiùghail, agus de theaghlach ainmeil, mar 
a bha esan; agus dheanadh an rannsachadh air 
a' chùis an treòrachadh gu aithne fhaighinn air 
teagasgaibh an Ath-leasachaidh, agus gu spèis a 
thoirt doibh. 'S an àm ud, bha mòr chumhachd, air 
son maithe, no air son uilc, aig na h-uachdaranaibh ; 
agus mar 'bu trice bha gach fine a' leantuinn stiùiridh 
a Cheann-cinnidh. Eadar Inbhearfeothairean agus 
Rubha Thairbeairt bha dàCheann-cinnidh — Rothach 
agus Rosach — aghabh ri teagasgaibh Protestanach. 
Bha cleamhnas eadar an dà theaghlach ; agus mar 
sin chaidh iad an gaaillibh a chèile, a chumail suas 
an Ath-leasachaidh. Anns a' chuid mhòir de na 
sglreachdaibh eadar Inbhearfeothairean agus an Tair- 
beairt bha cumhachd aca a ghnàthaich iad a chum 
na criche so. Mu 'n am so, bha am Biobull air a 
leughadh gu riaghailteach ann an seann Eaglais 
Bhaile-dhuthaich — 's an Eaglais a tha fathasd 'n a 
seasamh 's a' chladh an sin, agus a thogadh ceud 
bliadhna roimh am an Ath-leasachaidh. Bha Biobull 
mòr air a cheangal le slabhruidh 's an Eaglais, agus 
duine air a chomharrachadh chum a leughadh do 'n 
t-sluagh air da la, no tri, de 'n t-seachduin. Tha e 



lanuaraùlh 1. 1S76.] IOMRADH AIR CRAOBHSGAOILEADH AN T-SOISGEIL. 



(37 



air aithris gu-m b'abhaist do mhòran teachd g' a 
disdeachd o Thairbeairt agus o Eadardun. Bha Iarla 
Mhoraidh — "an Tàìni&tear Maith," mar theirteadh 
ris — co toilichte le staid Bliaile-dhuthaich 's gu-n 
d' thug e cùbaid do 'n sglreachd, de 'm bheil mìrean 
a làthair fathasd. An dèigh do 'n cheud rìgb. Seumas 
cathair Shasuinn fhaighinn, thug e toil do 'n Eaglais 
easbuigich ; agus dh' fheuch a rnhac— a' cheud rìgh 
Tearlach— r'a cur suas ann an Alba, ni a threòruich 
gu geur-leanmhuinn cuid de na daoinibh 'bu mhò a 
bha riamh 'n ar dùthaich— Melville, Welsh, Bruce, 
Rutherford, agus an leithide sin. Mar sin bha an 
Cùmhnant air ath-nuadhachadh an Duineidin 's a' 
bhliadhna, 1638. B' e Iarla Chataoibh an ceud 
duine a chuir 'ainm ris : agus b' ann tre Sheanailear 
Munro — mac Sheòrais Munro Obsdail— a chuireadh 
e tre Shiorramachdaibh_Bhainbh, Mhoraidh, Inbhir- 
nis, Rois agus Chataoibh, chum ainmean a chur ris. 
Mar so thilgeadb easbuigeachd bun os cionn ; ngus, 
's an aimsir a thiiinig an dèigh sin, shuidhicheadh 
ministearan urramach an Seanadh Rois, am measg 
an robh Mr Tomas Ros, Ghinn a' chàrduinn ; A. 
Ros, Bhaile-dhuthaich ; Tomas Hog, Chill- tigh earn; 
Ian M'Mhaolagain, Fhoirididh ; Uisdean Andarson, 
Chrombaidh ; agus Ian M'Culoch, Aird nan saoir, 
a bha an tràth sin an Clèir na Cananaich. An uair 
a dh' aisigeadh righ Tearlach II. do 'n righ-chaithir, 
dh' ath-shuidhicheadh an Eaglais Easbuigeach, agus 
thilgeadh ceithir cheud de mhinisteiribh diadhaidh 
Alba mach as an eaglaisibh ; agus chuireadh suas 
na ' : frith-mhinisteirean dubha " 'n an ùit. Lean 
na ministearan a thilgeadh a mach air searmon- 
achadh, aig cunnart am beatha ; agus lean mòran 
de 'n t-sluagh air an èisdeachd. Air do dhian 
iarrtas a bhi aig pobull an Tighearna gu-m bitheadh 
Sàcramaid na Suipeirair a frithealadh dhoibh, chuir 
cuid de na teachdairibh ud rompa an t-òrdugh 
naomh a choimhead aig Obsdail. Bha Mr Mac 



Mhaolagain, Mr Andarson, agus Mr Friseal, Dheabh 
aidh, air ceann na seirbhis. Le h-òrdugh an eas- 
buig, chuir an Siorra cuideachd shaighdear a ghla- 
cadh Mhr Mhic Mhaolagain ; agus an uair nach d' 
fhuair iad an duine còir n' a thigh fèinan Alanais 
thòisich iad air spùinneadh a ghàraidh ; ach am 
feadh a bha iad-san a' goid ùbhlan a' mhinisteir, 
chaidh teachdair a dh' innseadh do 'n choithional 
m' an cunnart. A chionn so, bha' a' cheud chuid 
de 'n t-seirbhis thairis, agus dh' fhalbh iad g' am 
folach fein. Fhuair Mr M'Mhaolagain fasgath an 
tigh Obsdail, fo chaithir an Ridir Iain Munro, a 
rinn, ìe 'chalpachan mora, fholach air chor as gu-n 
d' fhàg an saighdear an tigh gun 'fhaotainn. An 
uair a dh' fhalbh na saighdearan, thional an sluagb 
a ris, agus chviochnaicheadh seirbhis an là ann an 
sith. Mar thoradh oibre an la sin, bha dùsgadh 
mòr air feadh na dùthcha. 

Chomh-dhùin Mr Aird an t-searmon le bhi ag 
ràdh gu-n robh iadsan, a nis, air cruinneachadh 
chum cuimhne a chumail air na nithibh a thachair 
's na laithibh ud, air chor as gu-m bitheadh òg 'us 
sean a' gabhail gu cridhe nam flrinn mora agus ro 
chudthromach ud d' an d' thug ar n-aithrichean 
spèis, agus air son an d' fhuiling iad geur-lean- 
mhuinn. 

An dèigh na Gaelig, shearmonaich Dr Ceanadaidh, 
à Inbhirfeothairean, 's a' Bheurla, o thoiseach an dara 
Sailm thar dha fhichead. Labhair esan gu deas- 
bhriatharach agus gu drùighteach, mar a 's gnàthach 
leis. Is doilich leinn nach urrainn duinn cunntas 
aithghcarr a thoirt d' a shearmoin-san, no de shear- 
moin Mhr Nicson, Mhonròs, a labhair e 's an fheas- 
gair o 'n earrainn, 1 Cor. iv. 20. 

Bha iad le chèile ag earalachadh a' choithionail 
cumail dlùth ris an fhirinn, agus gun a trèigsinn 
air son ni, no neach 'sam bith. 



SAOTHAIR NA H-EAGLAIS AIG AN TIGH. 

HOME MISSION. 



Tha e iomchuidh a thoirt fainear, 'n uair a tha sinn 
a labhairt mu shaothair na h-eaglais aig an tigh, gur 
e tha againn gu h-àraidh 's an t-sealladh fo 'n 
cheann so, an obair air a Mhachair, no a' Ghalldachd, 
mar a their sinn. Mar a chithear le'r luchd-leugh- 
aidh, tha, ann an àit eile de 'n phaipeir so, iomradh 
air a dheanamh air leth, o am gu am, air cùisean 's 
a' Ghaidhealtachd. 

Tha Albainn, gun teagamh, ainmeil am measg 
rioghachdan an t-saoghail air son cothroman fògh- 



luim, agus meadhonan nan gràs ; agus tha aobhar a 
bhi 'creidsinn gu bheil eòlas agus diadhachd a' 
bnadhachadh innte, a dh' aindheoin gach cùis- 
bhacaidh, ann an tomhas cho mòr a 's a gheibhear 
iad ann an tir'fo 'n ghrèin. Gidheadh tha e 'n a 
aobhar bròin agus cianalais do neach aig am bheil 
spèis d' a dhuthaich gu' bheil mòran ionadan fàsail 
innte, — mòran de 'n t-sluagh ann an dorchadas agus 
sgàile a' bhàis. Tha iomadh ceàrna air an dùthaich, 
an sud 's an so, anns am bheil cothroman an t-soisgeil 



68 



EAGLAIS SHAOR NA H-ALBA. 



[lauuaraidh 1. 1870. 



garni, agua an sluagh aineolach agus mi-churamach. 
Ach 's ann ga h-àraidh 's na bailtibh mora a gheibh- 
ear lionmhorachd sluaigh 's an t-suidheachadh so. 
Ann an cuid diubh so tha na hcheadan mile, agus 
air feadh an iomlain diubh na ceudan mile, nach 
eil a tadhall àit-aoraidh, no a' frithealadh meadhon 
's am bith. Dhiubh so tha niòran a dh' fhàs suas 
mar na Cinnich o 'n a rugadh iad ; agus mòran a 
fhuair togail ni b' fhèarr, ach ann an lionmhorachd 
bhuairidhean agus ribeachan nam bailtean ud, a 
chaidh air seacharan, agus a thuit air falbh o na 
h-uile oilean agus cleachdadh a bhuineas do dhiadh- 
achd, agus mar sin, a thàinig gu bhi mi-chùramach 
agus truaillidh 'n an caithe-beatha. Ach ciod air 
bith an eachdraidh no an fhàistinn, — co dhiubh a dh' 
fhàs iad suas an taobh a mach de na meadhonaibh, 
no a bhris iad air falbh uatha, — 's e an càs gu bheil 
iad lionmhor ann, agus mur tèidear air an tòir, nach 
tig feum air dol a mach gu litireil " gu sràidean agus 
caol-shràidean a' bhaile," agus an co-eigneacbadh 
gu teachd a steach gu tigh an Tighearna, agus 
cuirm an t-soisgeil. 

Glascho. 

Anns a' bhaile mhòr so tha a nis mu thimchioll 
sè ceud mile anam, agus tha mu thuaiream tri mile 
deug a' dol ris an àireamh gach bliadhna. Ohithear 
o so cia cho bras a 's a tha am baile a' fàs ; agus tha 
e furasda a mheas cia mòr an t-saothair a dh' 
fheumas eaglais Ohriosd a dheanamh chum meadh- 
onan a sholar air son lionmhorachadh cho mòr. 
Cha lugha na de:ch no dusan englais ùra gach 
bliadhna a dh' fhoghnadh mu choinnimh fàs a' 
bhaile a mhàin, gun luaidh air na chuireadh e feum 
air ged nach biodh e a' meudachadh idir. Tha an 
obair an co-cheangal ri ar n-eaglais-ne a' dol air 
aghaidh gu cunbhallach, seasmhach. Ann an cridhe 
a' bhaile tha tri eaglaisean ùra fagus do bhi ullamh. 
Tha fios aig gach neach do'n aithne Glascho gu 'm 
bheil am bhaile a' sgaoileadh a sgiathan a mach air 
gach làimh ann am fo-bhailtean mar tha Paisley 
Road, Great Western Road, P'ollockshields, &c. 
Annta so tha eaglaisean agus meadhonan 'gan ull- 
achadh. 

An Iar-Rathad mòr (Great Western Road). — An 
so tha eaglais ùr iaruinn air a cur suas a dh' fhos- 
gladh o chionn ghoirid; agus air an t-Sàbaid air an 
dh' fhosgladh i, thàinig an tional gu corr 'us leth- 
cheud punnd Sasunnach. Tha àireamh mhaith a' 
buanachadh o'n àm sin air bhi a' frithealadh innte ; 
agus tha aobhar misnich agus dòchais gu 'm bi, an 
aithghearr, coimhthional lionmhor agus cothromach 
air a chruinneachadh 's an earrainn so a tha cho 
cudrhromach, agus a' meudachadh cho ealamh. 



Rathad-mòr Phàislig (Paisley Road). — Tha eag- 
lais ùr 'g a togail an so. Aig an am tha an sluagh 
ag aoradh ann an talla a bhuineas do 'n eaglais, gus 
am bhi an eaglais fhein ullamh. Ghairmeadh Mr 
Riddel, ministear eaglais Augustin, 's a' bhaile, 
chum an àite, agus dh' aontaich e ris a' ghairm a 
ghabhail, agus dol a shaoithreachadh chum coimh- 
thional a chruinneachadh ann. Tha raon farsuinn 
ann ; sluagh lionmhor, agus a' sior dhol an lion- 
mhorachd ; agus mòr fheum air an eaglais uir, 
maille ris gach meadhon a bhios air a chleachdadh 
an co-cheangal rithe. Bho 'n t-soirbheachadh a bha 
aig Mr Riddel 's na h-aitean 's an robh e roimhe so, 
— araon an Dundeagh agus an Glascho, tha aobhar 
a bhi 'g àrach duil gu 'n lean mòr thoradh a shaoth- 
air 's an àit ùr so 's am bheil e nis a' tionnsgnadh. 

Pollokshields. — Tha an t-àite so air an iomall an 
iar do 'n bhaile. Tha e air leth cudthromach gu 'm 
biodh cothroman an t-soisgeil air an cur air chois 
ann. Ghabh Mr Wells, aon eile de mhinisteirean a' 
bhaile, gairm chum an àite ; agus tha so air toirt 
mòran misneachaidh agus noartachaidh do na càir- 
dean a ghabh os làimh eaglais a chur air chois ann. 
Tha cleachdadh aig Mr Wells rè iomadh bliadhna, 
a bhi 'saoithreachadh ann an tionail a steach diob- 
araich neo-chùramach, agus bha a shaothair air a 
h-aideachadh gu mùr. Dhiùlt e gairmean o chuid 
de na coimhthionalan a 's feàrr 's an eaglais, chum 
e fèin a thoirt do 'n obair cheudna 's an iiite so ; agus 
tha dòchas nach bi 'fhèin- àicheadh gun duais ann 
am beannachd air 'obair. 

Abaireadhain. 
Tha Dr Adam a' deanamh iomraidh air na chunnaic 
e de'n obair 's a' bhaile-mhòr so, rè beagan laithean 
a chaith e ann, o chionn ghoirid. Cha robh aon a 
bu chridheile a dh' fhàiltich e fèin agus a chompan- 
ach-turuis, an aobhar an t-soisgeil, na Principal 
Lumsden urramach, aig an robh a chridhe ann an 
craobh-sgaoileadh an t-soisgeilagus an soirbheachadh 
na h-eaglais 'n ar tlr, ach a bha aig an dearbh am 
sin, air a ghairm chum 'fhois shiorruidh. Bha 
coinneamhan aig Dr Adam agus Mr Wells ann an 
caochladh eaglais 's a' bhaile gach oidhche, agus aca 
so bha a làthair na ministeirean, na soisgeulaichean, 
agus gach soorsa luchd-saoithreachaidh, a' toirt 
iomraidh mu gach oidhirp a tha air an gnàth- 
achadh. Bha mar an ceudna ceisdean air an cur, 
agus comhairlean agus earailean air an tabhairt. 
Bha am fiosrachadh a bha mar so air fhaotainn gu 
trie ro thaitneach. Tha tri coimhthionalan ùra 's 
a' bhaile, — Gallowgate, Torryburn, agus Rutherford, 
agus iad uile, bhrigh coslais, a' soirbheachadh, agus 
a deanamh deadh oibre. 



Imutaraidh 1. 1876.] IOMRADH AIR CRAOBHSGAOILEADH AN T-SOISGEIL. 



69 



l\Iar eisimpleir air so, feudar gearr-chunntas a 
thoirt mu aon diubh — Eaglais Rutherford. cliionu 
dà bhliadhna dheug, thòisicliaon de choimhthionalan 
a' bhaile, an Ear Eaglais Shaor (Free East Church), 
air talamh a bhriseadh 's a' chearna sin, le àite- 
searinonachaidh fhosgladh, agus soisgeulaiche a 
chumail suas ann. Ccithir bliadhna an dèigh sin 
(1867) chaidh am ministear a tha nis air a shuidh- 
eachadh thar a' choimhthionail ann, agus cheangail 
dithis de sheanairean na h-Eaglais Shios iad fein ris 
chum a chomhnadh 's an obair. Bha am ministear 
air a shuidheachadh an ath bhliadhna (1868). Dh' 
fhosgladh an Eaglais iir 's a' bhliadhna 1870. Tha a 
nis tri cheud, tri fichead, agus ochd luchd-comunach- 
aidh ann, sè seanairean, agus cùig deaconan. Maille 
ris an luchd-dreuchd tha còir 'us fichead pearsa eile, 
firionn 'us boirionn, a' deanamh cuideachaidh : na 
mnathan, le bin 'gabhail, gach aon diubh, oisinn 
àraidh fo'n cùram, agus a' fiosrachadh nan teagh- 
laichcan ann, agus a' sgaoileadh" thracaichean 'n am 
measg ; agus na fir, le bid 'cumail choinneamhan- 
urnuio;h an sud 's an so. Tha tri sgoilean-sàbaid 
ann, le dà cheud, da fhichead, agus cùig sgoilear, 
agus aon deug 'ar fhichead de luchd-teagaisg. Tha 
searmoin air son na h-òigridh air atoirt gach Sàbaid, 
aig am bheil tri cheud a' frithealadh. Tha an eaglais, 
a nis tuilleadh a's beag, agus tha iad a' tionnsgnadh 
air lobht a chur innte, ged a dh'f heumas iad sealltuinn 
ri càirdean an taobh a mach de 'n choimhthional 
air son còmhnaidh chum an cosdus a phàigheadh, 
do bhrigh gu' bheil a' mhòr-chuid dhiubh fhèin gle 
bhochd. 

So direach saimpleir de 'n obair a tha 'g a deanamh 
ann an iomadh àite. Cha-n ann gun saothair mhòir, 
agus buanachadh gu foighidneach an deadh obair a 
bheirear buaidh, le beannachadh an Tighearna. Is 
iomadh iarunn a dh' f heumas a bhi 's an teine ; 
iomadh innleachd, 'us oidhirp, 'us urnuigh bhi air 
an gnàthachadh ; agus ri aghaidh iomadh ni a 
dhearbhas creidimh agus foighidin an luchd-saoith- 



reachaidh. Gidheadh is fior an ni a tha sgriobbta? 
" Na sgithicheamaid de mhaith a dheanamh ; oir an 
am iomchuidh buainidh sinn mur fannaich sinn." 

Coatbridge, &c. 

Anns a' cheàrna de 'n rioghachd 's am bheil am 
baile so tha mòran oibrichean iaruinn 'us guail, 
timchioll air am bheil sluagh lionmhor a' tuineach- 
adh. Ann an Coatbridge fhèin tha fichead mile 
auam, agus anns an sgireachd 's am bheil e, dà 
fhichead mile. Chaidh clach-steidh eaglais ùir a 
shuidheachadh 's a' bhaile, 's an fhoghar, leis a 
Mhorair Aidmillan, aon de na morairean dearga, 
duine eudmhor, comasach, a tha, mar an ceudna, 
'na sheanair 's an eaglais. Anns an òraid dheas- 
bhri.ithraich, chomasaich, a thug e seachad aig an àm 
dh' earalaich e gu'n cumamaid gu daingean ris an 
steidh-theagasg air an d'thug sinn fianuis mar 
Eaglais mu shaorsa spioradail eaglais Chriosd, agus 
nach bitheamaid air ar gluasad bhàrr a' bhuinn 
air am bheil sinn. 

Tha Cleir Hamilton, an taobh a stigh do chrioch- 
aibh am bheil Coatbridge, a' toilltinn mòr chliù air 
son a dichill agus nan oidhirpean a tha iad air bhi 
'cleachdadh o cheann bhliadhnachan airson leasach- 
adh uireasbhuidh spioradail nah-earrainn de 'nfhion- 
lios a tha fo 'n cùram. cheann beagan 'us bliadhna 
tha cuig ministeirean air bhi air an suidheachadh 
ann an coimhthionalan ùra, — AVishaw, Greengairs, 
Bellshill, Baillieston, agus Burnbank. Tha tri 
àitean-searmonachaidh eile ann, a' bhàrr orra so, 
anns am bheil dùil gu 'm bi ministeirean air an 
suidheachaidh ri ùine. 'N uair a dh' ainmicheas 
sinn gur e seachd coimhthionalon a bh' anns a' 
chlèir aig am an Dealachaidb, agus gu bheil a nis 
tri 'ar fhichead ann, chithear ciod am fàs a rinn ar 
n-Eaglais 's an kite. Agus cha-n e fàs eaglais a 
mhkin a th' ann, ach fàs air rioghachd Chriosd, agus 
sin an lorg frithealaidh an Spioraid Naoimh, agus 
saothair fhèin-àicheadhail a sheirbhiseach. 



IOMRADH 

Mu Eaglaisean Clianada, Australia, agus New Zealand, a tlia au dairnh ri Eaglais 

Sliaoir na li-Alba. 



CANADA. 
Tha, mar a tha fios aig 'ar lucbddeughaidh, ccithir 
Eaglaisean Presbiterianach na Mor Roinn so, a bha 
roimhe dealaichte, a nis air an aonadh ri-cheile ; 
agus mar so, na 'n aon Eaglais mhor chomasach, a 
chum aobhar an Tighearna a chuir air aghaidh anns 
an earrann so do 'n fhion-lios. Tha na h-Eaglaisean 
iad fèin a nis, a' faicinn, ni 's soilleire na chunnaic 
iad riamh e, gur e ceum air an t-shligh cheart a 
thug iad, a thaobh na cuis so; agus cha 'n eil 
aithreachas orra gu 'n d'thug iad e. Gun teagamh, 
bithidh feum aca air gliocas gu 'n stiuireadh, anns an 
uine ri teachd ; agus mar an ceudna, air caithrean- 
achd, maille ri dian oidhirp, agus a bhi dh 'aon 
inntinn. Ach tha sinn a Kin chreidsinn, gu 'm 



faigh iad na bhios a dh' fheum orra, airson so, o na 
Cheann ghlòrmhor. Bitheadh ar luchddeughaidh 
ag iirnuigh air an son, gu 'd ann mar so a bhios a' 
chilis. Bithidh an cuigeamh là deug do Mhios 
meadhaonach au t-samhraidh, anns a' bhliadhna 
1875, na mhios comharaichte an deigh so, ann am 
Mòr Roinn Chanada. 

Tha sinn cinnteach, gu 'm bheil gaol màthar do 
hdghinn, aig an Eaglais Shaoir, do " Eaglais Phres- 
biterianach Chanada," agus gu 'm bi a soirbheach- 
adh na mhòr ghàirdeachas dhi. Agus tha sinn 
a làn chreidsinn, tre bheanuachadh a Tighearna, gu 
'm bi soirbheachadh nach gann aice, am flondios 
an Tighearna, ann an an tearnadh anaman priseil 
neodjhiisinhor. 



7o 



EAGLAIS SHAOil KA H-ALBA. 



[/anuamiiJ/t i. 1870. 



VICTORIA. 

Tha an eaglais anns a Mhòr Roinn so, mar a tha 
sinn a' cluinntinn, air call fhulang, a bhrigh bàis 
Mr Iletherington, a bha na Mhinistear ann am 
baile Mhelbourne. Bha Mr Iletherington air a chur 
a mach leis an Eaglais, anns a bbliadhna 1837. 
Uime sin, tha e air a bhi, re ochd-bliadhna-deug 
thar fhichead, a' saothracbadh anns a chearna ud 
do 'n fhion lios. '0 àni aonaidh nan eaglaisean 
Presbiterianach ann an Australia, 'sa bhliadhna 
1859, gu là a bhàis, b 'e Mr Iletherington 
Cleireach an Ard-Sheanaidh, a tha 'nochdadh an 
earbsa a bh' aig an Eaglais ann. B' fhiach se e ; 
agus bithidh e gu mòr air ionndrain. Bha Mr 
Hetherington tri fichead bliadhna agus a h-ochd, 
'n uair a chaochail e. 

NEW SOUTH WALES. 
Tha an sluagh a' dol an lionmhorachd gu mòr 
anns a chearna so. Rè nan deich bliadhna mu 
dheireadh, chuireadh fagus air leth-cheud pearsa 
ris na h-uile ceud. Tha aig an àm so tuilleadh 
agus cuig ceud mile anam anns a Mhor-Roinn so; 
agus cha 'n iongantach ge dò bhiodh mor iomagain 
air an Eaglais, cionnas is urrainn i orduighean 
an t-soisgeil a fhrithealadh na 'm measg. Tha 
cho liutha co-thional ann, a tha gun Mhinistear 
suidhichte, agus gu 'm bheil a' bhuidhean air am 
bheil an cùram, a' cur fìos gu dùrachdach dhachaidh 
airson luchd-saothrachaidh ; agus a' tagradh aig an 
am cheudna, ris na h-eildearan na' measg fein, na 
's urrainn doibh a dheanamh, gu bhi' cumail choimi- 
eamhan air an t-Sabaid, a chum aran na beatha 
a bhriseadh do 'n t-sluagh. 

QUEENSLAND. 
Tha 'n t-iomradh a tha air fhaotainn as a chearn- 
aidh so, mar a leanas. " Tha sinn taingeil do Dhia, 
airson a mhaitheas dhuinn air a bhliadhna a chaidh 
seachad. Gidheadh tha an raon cho farsuing, agus 
gu 'm bheil mùr dhoilgheas oirnne, cho beag us a th' 
againn do luchd saothrachaidh, fa chomhair na h- 
oibre moire a tha ri dheanamh. Uime sin, tha suil 
na h-Eaglais anns a Mhor-Roinn so, gach lit, ris an 
Eaglais aig a' bhaile, airson cabhair, araon ann am 
bhi 'cur luchd-saothrachaidh, agus mar an ceudna 
maoin chuideachaidh do ar n-ionnsuidh. Tha raon 
gu leor ann, airson cuig deug ministear, a thuill- 
cadh air na tha againn a cheana, na 'na faigheamaid 
iad ; agus gu 'm b 'urrainn sinn an cumail suas. 
A chum so, ghabhamaid o leith-cheud gu ceud pund 
Sasunnach, do gach aon diubh, a thuilleadh air 
na 's urrainn sinn fèin a dheanamh ; do bhrigh agus 
nach 'eil an sluagh anns na h-àitean ud fathast 
lionmhor gu leor, a chum ministearaha chumail suas 
mar bu choir dhoibh. Tha e ro chudthromach, 



gu 'm faigheamaid so, a chum agus gu 'm biodh 
ministeai - an gun dàil air an suidheachadh. A 
dh 'easbhuidh so, cionnus a bhios sacramaid a 
bhaistidh air a frithealadh ann an iomadh ait — 
na pòsaidhean air an deanamh. Agus mar toir 
sinne dhoibh na socbairean so, theid an sluagh a 
chuid agus a chuid gu ministcaran a bhuineas do 
Eaglaisean eile. 

NEW ZEALAND. 

Tha ceud, agus seachd thar fhichead seorsa aid- 
eachaidh ann an New Zealand- Tha an dara kit 
aig an Eaglais againn fein a thaobh na h' aireamh a 
tha 'ga leantuinn. Tha mu thimchioll tri cheud 
mile do luchd-aiteachaidh anns an tir so gu leir. 
Tha a chuid a 's mo a leantuinn na h-Eaglais Sa- 
sunaich ; agus an deigh sin, did air ceud mile, no 
an ceathramh cuid do 'n t-sluagh ceangailte ris an 
Eaglais Shaoir. Buinidh a' chuid eile do Eaglais 
na Roimhe— do na Wesleyans, do na Baistich, na 
h-Independents, na Lutherans, na Methodaich, 
agus do na h-Iudhaich. Tha sinn an dòchas mar a 
theid sluagh New Zealand an lionmhorachd, gu 'n 
tig iad gu bhi 'faicinn ni 's soilleire, mar a tha teag- 
aisgean agus doigh riaghlaidh na h-Eaglais againn 
fèin, air am bonntachadh air focal l)e ; agus a chuid 
agus a chuid, gu 'n dlùthaich iad, agus gu 'n ceangail 
siad iad fèin rithe, ann an aireamh ni 's mo. 

Tha an cunntas a leanas, air a thoirt le aon de na 
ministeirean anns a chearnaidh so, a' nochdadh a' 
mhisneach a th' air a toirt do dhaoine òga gu dhol 
a mach an sud. " chionn tuilleadh agus cuig 
bliadhna deug," ars' esan, " tha mi 'Da mo mhinis- 
tear ann an lnvercargill, ann am Mor Roinn Otago. 
Is e so baile mòr Southland, air traigh a' chuain, 
agus timchioll air, tha dùtthaich fhearainn, a tha 
ro fharsuing agus beartach. Uime sin, tha e 
soilleir gu 'n tig mòran de 'n t-sluagh a tha' dol 
gu New Zealand, a dh' ionnsuidh na cearnaidh so. 
Tha a cheana ceithir mile sluaigh anns a bhaile so ; 
agus iad a sicr dhol an lionmhorachd. Uime sin, 
tha sinn a 'cur co-thional eile air chois; agus a' 
sealltuinn a mach airson ministear eile. Anns a 
cheud dol a mach, feudaidh gu bi eallach no dha 
aig mainistear a thig an so, ri ghiùlan ; ach a 
chuid agus a chuid, gheibh se e fèin air a ghoireas, 
agus pailteas do dh' obair thaitneach an fhion-liosa 
ri 'laimh. '0 thus chuir Synod Otago agus South- 
land air chois, Sustentation Fund, mar a tha 'san 
Eaglais aig a' bhaile. Mar sin, bha £200 do mhaoin 
chuideachaidh againn 'o thoiseach. Tha a nis 
£350 againn, agus co-thional a tha làn deònach, air 
tuilleadh a thoirt dhomh, ma dh' iarras mi e. 
Gheibh ministear air bith, a tha deònach a thighinn 
a mach an so, £200 gach bliadhna, gus am bi e air 
a shuidheachadh, agus an deigh sin, £220, no 
£240. Tha sinn a chean air toiseachadh air daoin' 
òga a mhuinntir an àite so fein eideachadh, airson na 
ministreileachd ; ach gidheadh re iomadh bliadhna 
ri teachd, bithidh sinn an eisimeil còmhnaidh o'n 
Eaglais aig a bhaile. Aon air bith, uime sin, a tha 



1 u.uamidh 1. 1876.] IOMRADH AIR OKAOBHSGAOILEADH AN T-SOLSGEIL. 



71 



"rùnachàdh a thighinn a mach an so, agus leis am 
bu mhaith còmbradh a dheanamh rium, cuireadh 
e a litir gu 92 Park Road, Glasgow. 

AlNDREA W. StOBO." 

Tha cuuntas ro thaitneach air a thoirt anns an 
Record Bbeurla, a bb' air a cbur a mach ann am 
mios October mu dbeireadh, air an doigh saothrach- 
aidh a th' aig na ministearan, air dboibh ùr-thois- 
eacbadb ann an co-tbionalan. 

Tha fear dbiubh aig radb — 

"Rainig mi Otago, ann am Februaraidh 1854. 
Tbugadb dhomh mar raon saothracbaidb, an dùtbaich 
gu leir. eadar ' Green Island,' agus Tokomairiro, agus 
eadar foir na mara an ear, agus foir na mara 'n iar. 
Fhuair Mr Banarman an tlr an taobh thall do 
so. Mu 'n d' rainig mi, cba robh uiread a tbalamh 
aig an t-sluagh gu leir fo bbàrr agus a tha 'nis 
aig aon diubb. Gidheadb, chuir iad suas tigb 
sgoil, agus tigh maighistir sgoile, agus fhuair iad 
maigbistir sgoile. Is anns an tigh bheag so, a 
choinnich mi air tùs ris a cho-thional ; agus a bha 
mi air mo shuidbeacbadh os an ceann. Cha robh 
an seòmar làn, ged' a thainig iad as gach cearnaidh 
gu bhi làthair. Rè fichead blindhna gu leth, bba 
agam ri coiseachd eadar nan iiitean searmonachaidli, 
fo tbeas mor na grèine ri am samhraidh, agus troimh 
làthaich ri àm geamhraidb. Bha na tri àitean 
searmonachaidli agam fad o cheile. Fadheòidh 
cheannaich mi each, agus bba so na mhòr ghoireas 
domh, agus na chaomhnadh saothair. A chuid, agus 
a chuid, mar a cbaidh an sluagh an lionmborachd, 
thainig iad gu bhi na 'n tri co-thionalan, an aite 
'bhi 'nan aon cho-thional ; agus thog a' chuid do 'n 
t-sluagh am nieasg an d' fhan mi fein, eaglais a 
chosd £2500. Tha so a' nochdadh, mar a tha an 
sluagh a dol an lionmborachd anns an dùthaich so ; 
agus mar an ceudna, a' fas ann an saoibhreas. 
Thainig na co-thionalan eile, a bha air tùs ceangailte 
rium, gu bhi mar an ceudna lionmhor ann an sluagh, 
agus saoibhir ann am maoin, agus gu ministearan a 
bhi air an suidbeachadh 'na 'm measg. Anns a 
bhliadhna 1854 cha do chruinnich an co-thional 
agam ach £54, 0s. 7d., gu ministear a chumail suas. 
A nis tha iad a cur ri cheile £873. Mar so chinn a' 
cheud cho-thional fadheoidh, na chuig co-tbionalan ; 
agus tha gach aon diubh a nis, làn chomasach, air 
ministear a chumail suas." 

WELLINGTON. 
Air mios meadhonach an t-samhraidh mu dheir- 
eadh, leag Marquis Normanby, Ard-Uachdran New 
Zealand, bunait aon de na h-eaglaisau againn anns 
a 'bhaile so, far am bheil Mr Senmas Paterson 'na 
mhinistear. 

Labhair Mr Paterson aig an km so, mar a leanas. 
" Thainig mòran dhinn, araon ministearan agus 
sluagh as an diitbaich a tha gu tuath air an amhuinn 
Tweed, ann an Alba; agus tha cuimhne thaitneach 
againn, air an daimh, anns an robh sinn uaireigin, ris 
an Eaglais Phresbiterianach anns an dùthaich sin. 
Gidheadh, is c a nis ar n-iarrtus agus ar n-oidhirp, 



Eaglais Phresbiterianach eile a chur suas anns an 
diitbaich so — dùthaich ar n-uchdmhacachd. Tha e 
'na thoileachadh dhomh a ràdh gu 'm bheil an 
Tighearna a' soirbheachadh leinn gu mòr, a thaobh 
so. Tha sinn mar an ceudna air ar misneachadh 
leis a cho-aontachadh a th' eadar gach earrainn do 
'n Eaglais againn anns an tir so. Uime sin tha mi 
a nis an ainm a cho-thionail ag iarraidh air do 
Mhorachd gu 'n deònaicheadh tu dhuinn clach 
bhuinn na h-Eaglais a tha sinn a nis gu thogail a 
leagadh." 

Fhreagair Marquis Normanby agus thubhairt c, 
"' Tha mi ro-thoilichte sin a tha nis air iarraidh orm 
a dheanamh. Tha fios againn cia cho ealamh, agus 
a tha sinn 'n uair tha nithe aimsircil a' soirbheachadh 
leinn, nithe spioradail a dhi-chuimhneachadh. Agus 
uime sin, tha gàirdeachas orm a bhi 'faicinn anns an 
tir so, cho liugha eaglais agus a tha togta, na tha ga 
togail. Tha so a' nochdadh, nach 'eil sin neo-mhoth- 
achail do mhaitheas an Tighearna, a tha e 'nochdadh 
dhuinn, anns an tir so, agus gu cinnteach, tha sinn 
fo iomadh comain dha. Tha mi 'n dòchas gu 'm bi 
an eaglais a tha nis 'ga togail, 'na meadhon air 
mòran a thoirt a dh' ionnsuidh crò Chriosd agus an 
oigridh ann a' chearnaidh so a thogail suas anns an 
eagal agus ann an oilean an Tighearna." 

HAWKE BAY. 
Air mios deireannach an earraich fa dbeireadh, 
chaidh Mr Patrick Riddle a mach, a dh-ionsuidb an 
àite so, gu bhi 'saothiachadh anns an fhion-lios. 
Rainig e, agus tha e taitneach ri radh, gu 'm bheil, 
a reir eoltais, a shaothair air a h-aideachadh leis an 
Tighearna. 

Mar so, tha na h-Eaglaisean aig a' bhaile, agus o na 
bhaile, a' deanamh saothar a chum leas spioradail ar 
luchd-di'ithcha a chur air aghaidh anns na dùchanna 
cèin ud. Biodh ar luchd-leughaidh a' guidhe ris an 
Tighearna, gu 'n cuir e a bheannachadh, a chum 
agus mar a tha an slnugh an sud a' dol an lion mhor- 
achd, gu 'm bi iad gu leir, air an toirt a chuid agus 
a chuid, fo bhuaidh bheannaichte na firinn mar a ta 
i ann an Criosd. 

TIR MHOR NA ROINN EORPA. 
Ann am Paipear-naigheachd, a th' air a chur a 
mach le Mr Pilatte, a tha na mhinistear ann am 
Baile Niece, 'san Fhraing, tha iomradh ro thaitneach 
air a dheanamh leis, cionnus a tha sgoiltean Sabaid, 
agus comunn dhaoin' oga, gu bhi 'rannsachadh nan 
Sgriobtuirean, a' dol am mothaid. Tha mile agus 
ochd thar fhichead do sgoiltean Sabaid, gu bhi 
'teagasg na h-oigiidh, 'san Fhraing, aig an àm so. 
Tha aig an am cheudna tri fichead agus a naoi de 
chomunnan dhaoin' og' ann. Cha b' urrainn dearbh- 
adh na bu shoilleire bhi againn, gu bheil deagh 
obair a' dol air a h-aghaidh 'san Fhraing — far an 
robh dorchadas na Papanachd cho fada 'riaghladh. 



72 



EAGLALS SHAOR NA H-ALBA. 



[Ianuaraklh 1. 1870. 



AN EADAILT. 

Tha Eaglais namWaldensians na Eaglais ro sheana 
— agus a' saothrachadh ann an glinn na h-Eadailt o 
chionn ceudan do bhliadhnachan. Glileidh i a saorsa 
rè na h-uine so, a dh' aindhcoin geurleanmliuinn na 
Papanachd. Agusanis, tha i air toiseaohadh air 
an t-soisgeul a shearmonachadh ann an ionadan far 
nach bu dana leatha gus an am so, sin a dheanamh. 
Tha an Tighearna a' soirbheachadh leatha, agus rè 
tri bliadhna air ais, tha da fhichead eo-thional air an 
cur air chois a tha air an toirt à measg nam Papan- 
ach. 'N uair a cbuireadh a' cheisd riu so, co an 
Eaglais do 'ni bitheadh iad, fhreagair iad gu 'n 
robh iad gu h-iomlan deònach a bhi do 'n Eaglais 
Phresbiterianaich, agus ceangailte ri Eaglais nam 
Waldensianaeh. So mar a tha an Tighearna ag 
oibreachadh, ann an dearbh mhcadhon rioghachd 
an Anacriosd. 

LAUSANNE. 
Tha am bhaile so, ann an Switzerland, agus tha 
ionad-searmonachaidb aig an Eaglais Shaoir ann. 
Is e ainm 'a mhinistear a tha aig an am so a' 
saothrachadh, Mr Buscarlet. Tha Mr Walker, aon 
de na ministearan againn, a tha air dol o chionn 
ghoirid a mach an sud, a' sgriobhadh mar a leaDas^ 
mu shoirbheachadli an aobbair. Ars' esan, " Tha 
sluagh a' bhaile so a' tighinn a mach a dh' eisdeachd 
ni 's mò, agus ni 's mò. Tha class do shluagh òg aig 
Mr Buscarlet, do 'm bheil 'e a teagasg a Bhiobuill, 
agus coinneamh ùrnuigh an ceangal ri so. Tha mar 
so, siol maith air a chur, agus rioghachd Chriosd a' 
dol am farsuingeachd. Ach aig an am cheudna, tha 
naimhdean an t-soisgeil ro lionmhor an so, mar ann 
an ionadan eile." 



LUCERNE. 

Aon eile do bhailtean Switzerland. Tha an 
Eaglais againn a' cur ministearan a dh' ionnsuidh a' 
bhaile so mar an ceudna — far a bheil mòran do 
mhuinntir nadùthchaso airchuairttroimhant-samh- 
raidh, agus an fhoghair. Air an t-samhradh ma 
dheireadh, chaidh Mr Bell, aon de Mhinistearan 
Abaireadhain, a mach a shearmonachadh ann. Tha 
e ag radh, nach robh a shaothair gun toradh ; agus 
gu 'm bheil e' meas mar dhleasdanas air an Eaglais 
againn, na 's urrainn i a dheanamh, anns an uine ri 
teachd, gu cothrom eisdeachd an t-soisgeil a thoirt 
do mhuinntir a' bhaile so, 

INTERLACHEN. 
Aon eile de bhailtean Switzerland. Bha Mr 
Nicson, ministear na h-Eaglaise Saoiro ann am 
Barrhill, air a chur a dh' ionnsuidh a' bhaile so, air 
an t-samhradh mu dheireadh. Tha mòran de ar 
luchd dùthcha air chuairt anns a' bhaile so mar an 
ceudna. Agus tha Mr Nicson a' deanamh iomradh 
'na litis air an taitneas, agus a' bhuannachd a th' 
aca, mar a tha iad fèin ag radh, a ris agus a ris, ann 
am bhi' faotainn a leithid a shochairean anns 'an 
til* chèin so. 

Eaodaidh sinn a ràdh, ann an co-dhunadh, gu 'm 

bheil saothair ar n-Eaglais anns na cearnaidhean 

ud, air aon doigh, mar " shiol air a chur air mullach 

nam beann." Gidheadh, tha an Tighearna comas- 

ach air fàs a thoirt air, agus ann an leithid a thomhas 

agus gu 'm bi — 

" A tlioradh tròm air chrith, 
Mar Leabonan nan crann." 



TEACHDAIREACHD CHETN NA H-EAGLAIS. 

NA H-INNSEAN AN EAR. 
Saothair Mhr Sojiairbhil. 



Tha Mr Badsagopàl,a 'leantuinneachdraidhanteach- 
dair urramaich so, anns na h-Innseanan Ear. Tha 
e 'toirt fianuis, gur iad na coinneamhan bu thaitnich 
a bha aca air fad, 'n uair a thional sluagh na dùthcha, 
agus gu sonruichte an òigridh, chum eisdeachd an 
t-soisgeil. Thainig iad as gach cearnaidh, agus 
dhùmhlaich iad na tighean-aoraidh chum na dorsan. 
Thug iad eisdeachd do theachdaireachd na slainte, 
le aire, stoldachd, agus cùram, a bha so-aithnichte. 
Aig aon de na coinneamhan so, thainig cùig ceud 
an ceann a cheile, air bheag rabhaidh. 'N uair a 
thòisich Mr Somairbhil air "slighe Dhe' chum 
slainte" fhosgladh dhoibh, o iompachadh fear- 
glcidhidh a' phriosanam Philippi, bha e soilleir gun 



robh cumhachd a' leantuinn an teagaisg, gun robh 
fonn an cridheachan g' a fhosgladh le crann an 
lagha, agus gun robh soisgeul nan saor-ghras, mar 
dheagh shiol a' tuiteam air anama fo iomagan. 
Guidheamaid gun tigeadh toradh trom, an lorg an 
t-sil-chuir. Tha na saighdearan air blar-catha, 
na seoladairean air airde cuan an stoirm, agus luchd- 
saothrachaidh nach 'eil gu h-ealamh a' faicinn toradh 
an saothai - , ullamh gu bhi di-mhisneachail. 'S ann 
co-ionnan tha e maille ri ar teachdairean 's na 
h-[nnsean, agus 'an tirean cèin eile. Cha mhisd iad 
air uairean gu'm faiceadh daoineeile an saothair, gun 
amhairceadh iad air cleachdaidhean truagh saobh- 
chràbhaidhagusiodhol-aoraidh an t-sluaigh, agus gun 



fctnuamhlh 1. 1876.] IOMRADH AIR CRAOBHSG AOILEADH AN T-SOISGEIL. 



73 



d'thugadh iad faiuear buaidh an t-soìsgeil air cridhe, 
'us cleachdadh, — 'us gu 'n d' thugadh iad seachad 
rabhadh, combairle, no misneachd a reir agus mar 
dh' fheudadh sin a bhi feumail. Chum na criche 
so chruinnich an t-Urr. Mr Stebhenson na teach- 
dairean niu 'n cuairt air Madras, gu coinneamh a 
thoirt do Mbr Somairbhil, agus aidicbidb gacb 
neacb bha làthair, gu'n d' fhuair iad mòr mhis- 
neacbd agus cuideacbadli air son an dreuchd agus 
an obair, agus gu 'n robh e 'n a ùracbadb ruòr dboibh 
bhi aun an comunn a' cbeile aig a' cho-ghairm so. 

An deigh na chaidh ràdh, feudaidh daoine bbi 
ullamh gu bhi cur na ceisde, Ciod e an toradh 'tha 
'n lorg saothar nan sè miosan ud, am measg bhail- 
tean, agus mhachairean nan Innsean ? Leigidh 
sinn le Mr Badsagopàl freagairt a thabhairt. 1. 
Tha c ri fhaicinn gu bheil saigbdearan a' chroinn- 
cheusaidh, na "s aonaichte 'an cridhe, an combairlc, 
agus an' cath na bha iad roimbe. Fhuair e deagh 
dbi-bheatha o theachdairean gach Eaglais, agus an 
lorg sin, bha iad uile air an tarruing na 's dlùithe ann 
an seirbhis am Maighistir. 2. Bha a shaotbair air 
aideachadh, ann am bhi 'n a mbeadbon ùrachaidh, 
beothachaidh,agusneartachaidhdo phobullan Tigh- 
earna, amis gach cearnaidh de 'n dùthaich mhòr 
airsnealach ud. 3. Bha e 'n a mheadhon mòr 
dùsgaidh do dhaoÌDe, a fhuair eòìas litireal air an 
fhocal. 4. Bha milltean an air dùsgadh suas gu bhi 
'rannsachadh nan sgriobtuirean, — ag iarraidh fior 
bhunait dochais, agus gu bhi 'faicinn truaigh an 
staid an ceangal ri 'n iodhol-aoradh agus saobh- 
chràbhadh. Tha na daoine is sine, is coraasaich, 
agus is fhaide 'shaothraich, ann an teas an là a' 
meas gu 'm faicear aig an là mhòr, iomadh neamh- 
nuid a' dealrachadh ann an crìin glòrmhor Im- 
manueil, mar thoradh air oibreachadh Spioraid 
naoimh a' gheallàidh an coimh-cheangal ri saothair 
nan sè miosan ud. 

Tha Mr Badsagopàl a 'guidhe gu durachdach, 
airson teachdairean eile 'bhi air an cur a mach an 
lorg Mbr Somairbhil, daoine eagnuidh, tuigseach, 
comasach, Màn de 'n Spiorad naomh agus cumh- 
acbd." Guidheamaid air Tighearn an fhoghair 
luchd-saothraich deasaichte a chur a mach gu 
'fhoghair fein. 

AFRICA. 
Ltbhinnstonia (Duthaich Mhic-an Leighe). 
BiTHiDn cuimhne aig ar lucbd leughaidh, gu 'n 
deachaidh teachdairean agus luchd-saothraich chur 
air leth airson ionad-saothrachaidh ùrair taobb sear 
Africa. Tha 'n t-ionad so air ceann deas Loch Nyassa, 
agus air gach taobb do 'n ainhuinn mhòr Dsambaisi. 
Tha naigheachd air tighinn 'o n chuideachd a dh' 
fbalbh, gu 'n d rainig iad beul na h-aimhne mu thois- 
eacb an fhoghair, ann an slaintepearsa,ann an cothrom 
freasdail, agus gun chall 's am bith air an t-slighe. 
Is mor an t-aobhar molaidh do 'n Tighearn, a th' aig 
a shluagh air son a mhaitheis mhoir do' ar braithrean, 
fad an turuis-cuana, Ach 's fheudar a chuimhn- 



eachadh, thaobh slainte, gur ann a nis a tha 'n 
deuchainn ri sheasamh agus cruàchas ri fhul- 
ang. 'S ann tha 'n cunnart a' toiseachadh, o 'n là 
a dh' fhag iad an cuan mòr, agus cha teid e 'n lughad 
gus an ruig iad an Linne mhor Nyassa, tha mu 
cheithir cheud mile o 'n fbairge. Air an aobhar 
sin, buanaicheamaid, ann an asluchadh agus cirnuigh 
maille ri breth-buidheachais. air son gu 'n coimh- 
lionadh an Tighearn na tha dhith orra. Tha litri- 
chean air teachd o Mhr Young agus Dr Laus, tha 
'toirt cunntas mu thimchioll na chaidh seachad de 
'n astar. Dh' fhag iad Mòr-Roinn Natal mu thois- 
each mios deireannach an t-samhraidh, agus an ceann 
fichead la, sheòl iad a stigh aig beul na h-aimhne. 
Cha-n fhac iad baile 's am bith mu 'n cuairt, ach 
mu bheul na h-oidhche, nochd triuir dhaoine iad 
fein, a thug deagh-dhith-beatha do 'r cairdean — a' 
bualadham basan mar chomharaclh air an toileachadh . 
Air an ath la thainig muinntir eile dlùth agus 'nam 
measg, bha Portugach, o 'n choimhearsnachd aig an 
robh ceathrar thràillean mar luchd firithealaidh. 
Bu truagb e fein, agus cha b' fhearr a bhuin e 
riu-san, nach do mheas e na b' airde na na 
h-ainmhidhean. A' coiseachd air an traigb, 's ag 
amharc air son aite, 's an cuireadh iad ri cheilc am 
bàta-smuid (thug iad leo i na h-earannan), ehunnaic 
iad claigeann lom agus cnamhan bàn, a thug orra bhi 
'guidhe gu durachdach, gu 'n d' thigeadh laithean 
soirbheachaidh agus soilleireachaidh air sluagh na 
tire, tha fathasd ann an dùbhar sgail' a' bhais, An 
ceann seachduin chuir iad ri chèile am bàta-smuid 
— " Ilala," agus ged 'nach robh i mòr, bu luireach 
i fein air uisgeachan Chongonidh. Thug sluagh na 
tire mòr-thaitneas dhoibh mar luchd-saothraich 
agus mar luchd-iuil. Tha iad deas chum oibre, 
tuigseach, agus comasach. Tha iad ard n' am 
pearsa, le fait ban, ach tha an druim 's an uchd 
air am milleadh le gearradh-craicionn agus dath. 
Nochd iad mòr-chaoimhneas, agus thug iad na 
h-uile cuideachadh, ann a bhi giulan bathar, 'us 
luchd nan coiteachan-cladhaichte (canoes) fein. 
Bithidh sùil againn ri 'chluinntinn a 'dh aithghearr 
cionnus a chaidh leo re na ceithir cheud mile bha 
air thoiseach orra. 

Oaffraria. — Tha'an t-Urr. Mr. M'Leoid (cliamh- 
ainn Mhr M'Ritsie 'an Leodhas) 'toirt cunntas ro- 
thaitneach mu thimchioll an earainn so de dh' 
Africa. Tha naoi sgoilthean air an cur suas air son 
teagasg na h-ùigridh. Tha 35 bho Bhurnshil aig ard- 
thigh-foghlum Lobhdal air a' gheamhradh so. 'S 
gann a gheibhear Station an ceangal ris a choi- 
thional, gun chuid-eigin bhi fo chùram anama, agus 
fadheoidh a' teachd air an aghaidh gu aideachadh 
follaiseach. Thachair gu 'n robh aon Station, anus 
nach deachaidh neach 's am bith a bhaisteadh, o 'n 
chaidh Mr M'Leoid a shuidheachadh. cheann 
ghoirid thainig aon de na seanairean agus deacon 
'g a ionnsuidh ag radh, " 's fheudar gu 'm bheil ni- 



74 



EAGLALS SHACK NA H-ALBA. 



[Iamaraidh 1. 1870. 



eigin uach 'eile ceart : nar measg. Tha sinn a' 
saothrachadh, ach cha 'n 'eil comharradh air 
mhaith ri 'fhaicinn, Ciod e ni sinn? Ciod e tha 'm 
mearachd?" Bha iad a meas gu 'n robh a choire 
maille riu fhèin. Cha 'n urrainn iad an sgriobtur a 
leughadh iad fein, acli tha iad ro chomasacli ann am 
mineachadh an fhocail. Thug Mr M'Leoid comh- 
airle. " Tha mòran de nithean mcarachdach maille 
rinn uile, ach rachamaid chum ar gluincan aig 
caithir grids, agus thigeamaid a mach aig aithne a' 



mhaighstir, a' tilgcadh ar lin air taobh eile na 
luinge, mar a rinn Peadar." 'N uair chaidh Mr 
M'Leoid air ais bha dithis a' feitheamh airson 
baistidh. Nach d'thubhairt, agus nach do choimh- 
lion e ; fhocal " Gairm orm agus freagraidh mi 
thu." Tha mu cheud pearsa an trath-sa aig Mr 
M'Leoid fo theagasg air son aideachadh follaiseach, 
ann an sàcramaid a' bhaistidh. Feudaidh sinn a 
radii le firinn, " Rinn an Tighearn nithean mora 
air ar son-ne ; bha sinn aoibhneach." 



AN TEACHDAIREACHD CHUM NAN IUDHACH. 



JEWISH 

PRAGUE (BOHEMIA). 

LlTIR MnE. FURST, AN TEACHDAIRE. 

Thachair mi airiomadh Iudhach ann an suidheachadh 
àrd 's an t-saoghal. Thachair aig an am gu 'n robh 
iomradh 's na paipeirean-naidheachd mu Iudhach 
àraidh a chuir làmh 'n a bheatha fèin. Roimhe so, 
is gann gu 'n cluinnteadh a leithid a ni am measg 
nan Iudhach ; ach 's an là so, cluinnidh sinn a 
nis 's a rithist e. Air do aon de na h-Iudhaich bin 
a' labhairt uime so mar ni nuadh, bha e 'na cheisd 
air ciod a b' aobhar dha. Thug Iudhach eile am 
freagradh so, gur e anacreidimh an t-aobhar. I)h 
aontaich a' chuid bu mhò gu 'n robh e ceart; ach an 
sin chuir iad a' cheisd, "Ciod a tha sinn gus a 
dheanamh ?" " Cha riaraieh an creidimh Iudhach 
sinn, fhad 's nach tig atharrachadh mòr air, a cho- 
chùrdas ri feum na linn adiartaich so," &c. 
&c. An sin thòisich iad uile air an teachd-goirid 
aideachadh. Thuirt aon fhear nach fhac e taobh a 
stigh sionagoig o chionn bhliadhnachan ; agus fear 
eile, nach robh e fein a' faireachduim tograidh 's am 
bith an rathad sin. 'N uair a sguir iad do labhairt 
dh' eirich duine uasal Iudhach, agus thubhairt e, 
"Dh' fheòraich sibh ciod a tha sinne a tha 'nar 
n-Iudhaich gus a dheanamh ann an suidhichean 
cho cràiteach ? Innseam dhuibh nach eil feum 
ann an ath-leasacbadh air an ni so, no an ni ud 
eile 's an aidmheil Iudhaich, do bhrigh gu bheil a 
là seachad. 'S e an t-aon chreidimh a riaraich- 
eas uireasbhuidhean spioradail dhaoine, creidimh 
Chriosd. 'N uair a tha mi ag ràdh creidimh Chriosd, 
cha-n 'eil mi a' ciallachadh, aidmheil na h-eaglais 
so, no na h-eaglais ud, ach teagasg Chriosd mar 
gheibhear e 's na Soisgeulan." Agus an sin, a' 
tionndadh riumsa, dh' fheòraich o, "Ciod i bhur 
barail-se? Am bheil mi ceart no cli? Cha ruig 
mi leas a ràdh gu 'n d' thug mi mo bharail ; agus 
thrcòraich so sinn gus an tuilleadh reusonachaidh , 



MISSION. 

mu chreidimh Chriosd. Tha e 'n a ni comharraichte 
gu bheil Iudhaich aig am bheil fòghlum 'n ar là 
a' teicheadh ni 's mò agus ni 's mò 'n an inntinn o 
'n aidmheil fhein, agus a 'tòiseachadh air a' cheisd a 
chur riutha fèin, " Ciod a tha sinn gus a dheanamh ?" 
Gu ma h-ann a bhios iad air an toirt le Spiorad an 
Tighearna gu bhi a' cur na ceisde a 's dlùithe, " Ciod 
a 's coir dhomh a dheanamh chum gu 'n teàrnar mi ?' 

Na h-Iudhaich an Ruisia. 
Tha an rìoghachd mhòr so air teachd air aghaidh 
gu mòr o 'n t-suideachadh bhorb 's an robh i aon 
uair. Tha eòlasagus ealadhain,laghannacothromach 
agus cleachdanna na siobhaltachd air soirbheachadh 
maith a dheanamh innte. Gidheadh ann an aon ni 
àraidh tha i mar gu 'm biodh i ag aomadh air ais, 
ni 's mo na air aghaidh, — agus 's e an ni sin, an 
càramh a tha air na h-Iudhaich. Ann an rioghachd 
an dèigh rioghachd 's an Boinn-eòrpa, thàinig na 
laghanna a bha 'g àicheadh saorsa agus sochairean 
do na h-Iudhaich gu bhi air an cur air cùl ; ach ann 
an Ruisia tha na laghanna so fhathast an cleachdadh. 
Cha-n 'eil e air a cheadachadh do na h-Iudhaich 
fearann a bhi aca, agus cha-n 'eil dhoibh, uime sin, 
ach beò-shlaint èigineach a dheanamh, mar dh' 
fheudas iad, mar luchd-ceird, no le frithcheannachd. 

PESTH (HUNGARY). 
Tha Mr Koenig, an teachdaire 's a' bhaile so a 
toirt iomraidh mu 'n obair air ceann am bheil e 
agus mu nithibh a thachair ris air a thurus, air dha 
bhi air falbh car ùine air son a shlàinte. Am feadh 
a bha e air falbh, bha Dr Lippner, an lèigh-theachd- 
aire a' sgrlobhadh thuige mu òganach Iudhach a 
tha 'cur ri àrd-fhòghlum teagaisg nan Iudhach, agus 
rogha sgoileir Eabhra, ris am bheil mòran conaltraidh 
air bhi aige. Tha e eòlach air an Tiomnadh-Nuadh ; 
agus air uairibh bheir e air aghaidh earannan deth 
a tha e 'meas nach 'eil a' còrdadh ris an t-Seann 
Tiomnadh, ach tha c riaraichtc leis a' mhineac adh 



fanmraidh 1. ISTii.] 10MEADH AIR ORAOBHSGAOILEADH AN. T-SOISGEIL. 



a bheirear dha. Aidichidh c earaunan de 'n Talmud 
a bheirear air aghaidh a bhi amaideach agus do- 
chreidsinn. Tha e 'g aithneachadh gu 'blieil a 
cbreidimh ami an aidmheil nan Iudbacli gu mòr 
air a gbluasad : tha e làn theagamhan, agus deònacb 
a bhi 'dearbhadh nan uile nithe, agus rannsachadh 
ni 's iniou a dheanamh mu dhearbhaidhean air firinn 
a Cbreidimh Chriosduidh. 

"Air bòrd Soitheacb-na-Smùid gu Panesova," 
tha e ag ràdh " thachair mi air ditbis luchd-oibre, 
daoine èga diadhaidh, agus thionnsgain sinn air co- 
labhairt mu' n diadhachd ; agus tbkinig na bha làthair 
mu 'n cuairt duinn. Cbuir e iongantas orm na 
daoine òga-sa de shliocbd Israeil, a chluinntinn ag 
aideachadh gu saor an creidimh ann an Iosa Criosd, 
mar Shlànuidhear an t-saoghail, am Mesiah a tha 
da rlreadh air teachd, agus Mac Dhè. Kkinig iad air 
so tre rannsachadh nan Sgriobtur. Ach bha caithe- 
beatba muinntir a tha 'g aideachadh Criosduideachd 
'n a cheap-tuislidh dhoibh, mar bha. mar an ceudna, 
iodbol-aoradh eaglais na Ròimhe. Sheòl mi iad a 
db' ionnsuidh nam bailtean anns an robb fios agam 
an soisgeul bhi air a shearmonachadb gu dileas, agus 
dh' earalaicb mi orra frithealadh air òrduighean 
tigbe an Tighearna, agus, ma bha iad a' creidsinn 
le 'n uile cbridbc, gu'm bu chòir dhoibh aideachadh 
follaiseach a dheanamh. 

Ann am Frauzfeld thachair mi air Iudhach a 
bha 'na fhear-teagaisg an lagha, agus a bha eòlach 
air iomadh aon d' ar teachdairean. Cheannaicb e 
Biobull Gearmailteacb, ag rkdh nam briathar comh- 
arraichte so, "Tha mi 'g iarraidh buidheachas a 
thoirt do Dhia nan uile gbrks, air son mo threòrachadh 
ann an slighibh na firinn, agus mo dheanamh na 
m' fhear-comhpairt do gbeallaidhean glòrmhor an 
Tighearna Iosa Criosd." 

Bha mòr ioghnadh air Iudhach òg a sheas lkimh 
ruinn, agus a chuala na briathra so, agus thubhairt 
e, "Cionnas a 's urrainn aon d' ar cinneach aleithid 
sin a bhriathran a radh ? C kit an d' fhoghluim e 
na teagasgan so?" Shin mi Tiomnadh Nuadh 
dha, ag ràdh, " Leugh an leabhar so gu ciiramacb ; 
iarr air Dia an creidimh ceudna a thoirt dhuit a 
thug e d' ar caraid so ; an sin treòraichear thu 's na 
h-aon cheumaibh, agus thig thu gu rkdh mu 'n 
Tighearn Iosa, " Is leam-sa e, agus is leis-san 
mise." Ghabh e an leabhar le gkirdeachas, a' cur 
an airgid air a shon a' m' làimh. Gu 'n deònaicheadh 
Bia iomadh allabanach sglth de shliochd Israeil 
a threòrachadh chum fois ann am fior oighreachd 
Israeil 

Ann an Temesvar, far an earbainn nithean a b' 
fhear-r a choinneachadb, thachair mi air iomadh 
duinc saoibbir, cothromach, a chuala mu'n Bhiobull. 



ach a bha tur aineolach air na nithe a th' ann. Mar 
eisimpleir air so, chaidh mi steach do bhùth feòla- 
dair, agus tbairg mi Biobull a reic. Dh' eigh am fear 
ri a bhean, "Ceannaich Biobull air son ar feum fhein ! 
Ciod mu 'm bheil e?" "0," ars' ise, "tha mu 
Mhaois agus mu Chriosd, agus faoin-sgeulachdan 
mar sin : ciod uime a chaitheamaid ar n-airgiod gu 
diombain. Nam biodh agad ursgeulan, no sgeul- 
achdan àbhachdach, cheannaichinn gu toileach e." 
B' urrainn mi iomadh eisimpleir de 'n t-seòrsa so 
a thoirt am measg na cuid a 's saibhire ; ach tha mi 
subhach a rkdh, gu 'n èisd an sluagh cumanta gu 
toileach fhathast ri cluinntinn uime-san mu 'm 
bheil Maois, agus na fàidhean, agus na soisgeul- 
aichean a' toirt fianuis. Reic mi mòran Bhiobull 
ann am muillnean, an tighean-grùdaireachd, agus 
an oibrichean eile. Bha aon Phàpanach bochd o 'n 
dùthaich a rinn mòr ghkirdeachas ri m' fhaicinn, 
agus a cheannaicb. Biobull. " 'Se so," ars' esan, 
'' an treas oidbirp a thug mi air focal priseil Dhd 
bhi agam. Loisg mo bhean agus mo phkrantan a 
cheana dà Bhiobull orm : agus tha iad ag aslachadh 
orm, as uchd na h-oighe Muire, gun ghnothuch a 
bhi agam ris a' chreidimh Mr." Dh' innis e an sin 
domh mar a dh' fhosgladh a shùilean, tre leughadh 
nan Sgriobtur, gu bhi 'faicinn mearachdan teag- 
aisg na Ròimhe ; agus, air dha bhi air a dhùsgadh 
le Spiorad Dhè mar a bbuanaich e air bhi a' sireadb, 
agus mar a rinn an fhirinn mar tha i ann an Criosd 
saor e. Dh' innis e dhomh, ni b' fhaide, gu' bheil 
anns an sgireachd Phkpanaich do 'm buin e, iomadh 
a bha air an dùsgadh, agus air an saoradh o dhor- 
chadas na Pkpanachd, tre leughadh focail an Tigh- 
earna. Cia mòr a' mhisneach dhuinne, 'n ar ceum 
a tha gu trie tùrsach, bhi mar so a' faghail dearbh- 
aidhean air cumhachd an fbocail, a' toirt fkis air 
an t-siol, a' maothachadh a' chridhe reòta, agus a' 
fuadach an dorchadais ! 

Tha e ro chomharraichte r'a thoirt fainear an 
cudthrom agus a' bhuaidh a tha aig Iudhaich am 
measg lucbd-malairt an domhain. Mar eisimpleir 
air so, gheibh sinn an am paipeir-naidheachd, am 
mios deireanach an fhogharaidh (October 11) gu 'n 
robb coinneamh an lucbd-malairt, anns an kite- 
choinnimh ris an abrar an Exchange, gle thana air 
an là sin. 'Se an t-aobhar a tha e 'toirt- air a 
shon, gu 'm be sin latha-cuimhneachain latha mòr 
na rèite ann an Israel, agus gu 'n robh e air a 
cbumail leis na h-Iudbaich, mar is gnàth leò, 'n 
a là naomh ; uime sin cha do thathaich iad 
coinneamh nan ceannaichean. Tha an ni ceudna 
air aithris a thaobh New York an America. Chan 
'eil teagamh nach robh cudthrom nan Iudhach anns 
na guothnichean so air fbaireacbadh air a mhodh 



76 



EAGLAIS SHAOR NA H-ALBA. 



[Iunuaraidh 1. 1876. 



chcudna, aig an aon am, ann am Paris agus an 
Vienna. Cia iongantach r' a smuaineachadh gu 'm 
biodh a leithid a bhuaidh air gnothuichean nan 
Oinneaeh aig sluagh a tha rè uine cho fada sgapta 
gun bhi 'nan sluagh, agus gu 'm biodh luchd- 
malairt an t-saoghail mar so air an co-èigneachadh 
<m cuimhneachadh air Jatha mòi' na Rèite ! Ann 



an co-clieangal ri so, agus mar eisimpleir eilc air 
cudthrom nan Iudhach ann an gnothuichean nan 
rioghachdan, feudar a thoirt fainear, ma tha aon 
de rioghachdan na Roinn-eòrpa aig àm air bith, mar 
a 's trie a tha, an eisimeil airoiod a ghabhail an 
iasad, gu bheil a' mhùr-chuid dheth air a ghabhail 
o na h-Iudhaich. 



AN SOISGEUL AN TIRIDH. 



Tiia Mr Li, à Liabost, ann an litir gus an Ollamh 
MacLachlainn, ag innseadh mu thurus air an 
deachaidh e do 'ji eilein so, am meadhon an 
fhoghairidh s' a chaidh, agus mu na chunnaic e ann. 
An deigh labhairt mu chaoimhneis agus mu 
shaothair Mhr D. Caimbeul agus Mhr D. Stiubhairt 
's an eilein, tha Mr Li ng ainmeachadh gu-n do 
chumadh coinneamh air an fheasgair a rkinig e, aig 
Eaglais Shaleim ; agus ged a bha an slungh ann an 
teas an fhoghairidh, gu-n robh an tigh-aoraidh co 
làn 's a chumadh e. Air an ath Shàbaid — an 5 mh - 
là de September— shearmonaich e 's a' mhaduinn 
an ceann tuath an eilein, do thigh lku. Air feasgair 
an là sin, chaidh e gus a' cheann an ear ; ach cha 
chumadh an tigh-coinnimh loth an t-sluaigh a bha 
air cruinneachadh ; agus b' èigin searmonachadh 
dhoibh air an raoin. An uair a bha e an sin an 
uiridh, b' àbhaist doibh tional anns na tighibh- 
aoraidh comh-cheangailte ris an Eaglais Stèidhichte. 
Ach, a chionn gu'n robh cuid ag iarraidh a dheanamh 
mach dhoibh gu-n d' thug Achd na Patronachd 
air falbh an t-eadar-dhealachadh a bha eadar an dà 
Eaglais, agus gu-n robh iad a nis co-ionnan, mheasadh 
iomchuidh le luchd-leanmhuinn ar n-Eaglais-ne gun 
dol an gar do 'n Eaglais Steidhichte, air eagal gu-n 
d' thugadh neach 'sam bith creideas do 'n mhearachd 
ud. Chumadh coinneamh air gach feasgair de 'n 
t-seachduin sin. Air an ath Shàbaid — an dara lk 
deug de 'n mhios — bha Suipeir an Tighearna gu bhi 
air a frithealadh leis fèin agus le Mr Friseal, Choll, 
aig Eaglais Bhaistich Heanais. Bha seirbhis an lk 
gu toiseachaclh aig dà uair dheug ; ach fada roimh 
an uair sin, cha chumadh an tigh-aoraidh leth an 
t-sluaigh a bha air cruinneachadh ; agus fathasd 
bha iad a' teachd as gach àird. Mar sin, chuireadh 
seòl suas mar bhuth, agus sgaoileadh buird a mach 
s a' mhnchair, dlùth air àit ris an abrar fathasd 
" Toman [cnoe] Mhic Rath," mar chuimhneachan 
air seirbhis chumhachdach a chumadh an sin, aig 
àm an Dealachaidh, le Mr M'Rath a bha an Carlobh- 
aidh, agus leMrM'Leathain abha an Steornabhaidh. 
Mheasadh gu-n robh còrr 'us sè ceud pearsa a lath air ; 
actus coithional ni bu stùlda, no ui' b' fhurachaire 



cha-n fheudtadh fhaicinn. 'S an fheasgair chum- 
adh seirbhis aig Heanais, agus aig Salem, for am b' 
èigin, leis an dòmhalachd sluaigh, gloineachan a 
bhriseadh 's na h-uinneagaibh, chum gu-n cluinn- 
eadh na bha am muigh, agus nach bitheadh na ba 
stigh air am mùchadh. 

Aig an km so, chuireadh naoi pearsa deug ri air- 
eamh an luchd-comunnachaidh ; agus cuig pearsa 
fichead aig frithealadh an òrduigh le Mr Friseal, 
Choll, an toiseach an t-samhraidh. Tha ann, a nis, 
dhiubh, tri fichead 'sa ceithir. 

Air De-luain bha seirbhis thaingealachd air a 
cumail aig Baile-mhkrtuinn, aig Heanais, agus aig 
Salem. Aig na coinnimhibh gu lèir, nochdadh 
mòr dhùrachd chum an soisgeul èisdeachd. Is 
gann gu-n robh aon diubh aig nach rohh cuid no 
cuid ann an iomagain domhainn anama, a' cur na 
ceisde, " Coid a dh' fheumas mi a dheanamh chum 
's gu-n teàrnar mi ? " Aig a' choinnimh mu 
dheireadh, air feasgair Dhe-luain, bha aon phearsa 
deug a dh' fhan, a dh' iarraidh fuasglaidh do 'n 
cheisd so. — Re' nan deich là a bha Mr Li 's an 
eilein, shearmonaich e tri uairean deug. A thaobh 
nithe spioradail, tha an t-atharrachadh a 's mò air 
teachd air an t-sluagh, o 'n dusgadh a bha 'n am 
measg an uiridh. De 'n dream a bha an tràth sin air 
an dùsgadh, tha cuid, a rèir coslais, air tuiteam a ris 
'n an codal : ach dhiubh-san a dh' aidich gu-n d' 
iompaichendh iad, cha-n 'eil e coltach gu-m bheil aon 
'sam bith nach 'eil a' leantuinn air aghaidh a ghabh- 
ail eòlais air an Tighearn. Fliuaradh lkrach ro 
fhreagarrach air son tigh-aoraidh, a tha air a 
rùnachadh air son ceithir cheud sluaigh a chumail ; 
agus tha oidheirp air a thoirt chum airgid a thional 
g : a chur suas. 



NAIGHEACHDAN-EAGLAIS 'S A' 
GHAIDHEALTACHD. 

MINISTEARAN AIR AN GAIRM. 

Mr M'Pharlain, gu Strathchonain. 

Mr I. T. M'Gilleathain, a Ceannloch gu Boide. 

Mr S. M'Gillemuaoil, à Cillechoman gu Uibhist. 

MINISTEARAN AIR AN SUIDHEACHADH. 

Mr S. Dempster, à Torasaidh an Renton. 
Mr E. BaiIjLid0, Stratheirinn an Gearrloch. 

MINISTEARAN A CHAOCHAIL. 

Mr Daibiiidii Sutherlan, an Inbhearnaoise. 



THE F1IEE CHURCH OF SCOTLAND MONTHLY RECORD, 



LADIES' SOCIETY FOR FEMALE EDUCATION IN INDIA AND SOUTH AFRICA. 

Contributions from 1st to SOth October 1S75. 
Note. — The Juvenile Offerings are, or will be, acknowledged in the Children's Record. 



Associations, Congregations, 
and Collections. 

Avr Free Church £1 18 3 

Dunblane 4 1" 6 

Edinburgh— Per Miss Eraser... 7 10 



Edinburgh— 

Per Miss Milne.. £7 

Forean I ll 3 

Moffilt, for Zenana Work, 

Western India, 3 7 6 



Perth— 

St. Leonard's «11 4 

Thurso— 

West 1 5 11 

Wigton 10 



Donations. 
A Young Lady.Barony, Glasgow £i> 10 
Mrs. Bremner and Miss E. Yool U 2 
Dr. James Rcid, Torquay, for 

Madras 1 



JOHN PEINGLE, Treasurer. 

Communications for Dr. John Prikolb, Treasurer, or Mr. Andrbiv Wylmk, Secretary, to be addressed to Free Church Oflices, Edinburgh. 



(Contributions Jleceibeo brt tbe feasttm of % jfree Cburcj), 



From 15th October to 15th November 1S75. 



I Sustentaiion. 

"Unwittingly receiv- 
ed" £1 5 

Col. R. Morrieson 20 

Key. Dr. Keith 75 t) 

Air. J. Adamson :i 

Miss Briggs 1 I! 

Trustees of late James 

Ewing, r Esq. of 

Btrathleven, half 

year's annuitv, Uss 

income-tax, Ac 24 15 9 

The late Mr. William 

Willis. Glascow ....500 
The late Miss M. 

Carnpbcll.'Grecnock.liO 
The late Mr. W. 

Graham, Glasgow 281 18 9 

The late It. 0. Bell, 

St Andrews 50 

The late Miss Baird, 

Irvine 9 7 4 

II. — Education. 

Cramond 3 

Edinburgh- 
Barclay 1 17 9 

Dean 10 

Grevfriars' 2 16 8 

High 2 17 6 

Lady Glenorchy's. ... 17 

Newington 1 19 2 

New North 16 19 6 

Pilrig 12 6 

Pleasance 16 

St. Andrew's 1 6 

St. Bernard's 14 

St. Columba's 7 6 

St. Cuthbert's 9 6 

St. David's 12 

St. George's 26 13 8 

St. Man's 6 1 

St. Stephen's 4 14 

Leith— North 2 4 6 

Morningside 2 7 

Innerleithen 1 9 

Dalkeith 4 3 

Musselburgh 3 

Penicuick 10 

Temple, Ac 4 

Ormiston 1 6 

Dunbar 3 

Prestonkirk 14 9 

Prestonpans 3 3 

Halfmorton 10 

Portpatrick 6 1 

Kirkcudbright 4 6 

Ayr 1 6 

Duudonald 1 6 

Symington 1 9 6 

Troon 5 

Catrine 4 6 

Galston 5 

Irvine 9 

Fullarton 2 6 

Kilmarnock — High ... 3 4 

Perceton 3 10 

lairlie 3 9 

Greenock— Middle .... 18 6 

St. Thomas's 10 

Airdrie— West 8 

East Kilbride 1 6 

Hamilton 17 

larkhall 1 

Strathaven 1 14 

Helensburgh — 

. Park 15 10 

• West 3 6 

Old Kilpatrick 2 

Glasgow— 

Candlish Memorial . . 4 

College 2 6 6 

Finnieston 8 

Hutchesontown 14 6 

John Knox's 1 15 6 

Kingston 8 6 

Kinning Park 2 

Partick 4 10 

Renfleld 18 2 

Rose Street 1 

St. David's 1 1 8 

St. George's 2 

St. James's 12 

St. Matthew's 2 2 



Education — continued. 

Glasgow— St. Peter's.. £1 8 

Union 5 

Young Street 2 6 

Govan 18 

Kilsyth 2 

Dunoon 1 3 

Kilmun 2 2 1 

Rothesay — 

F. Parish 2 

Denny 2 6 

Dnnipaoe 16 

Stirling— South O 1 1 

Balquhidder 4 6 

Callander 3 6 7 

rorgandenny 2 5 

Perth— St. Leonard's.. 16 

Scone 9 10 

Stanley 19 

Blackford 1 3 4 

Monzie 10 

Aberdour »19 2 

Carnock 3 4 

Culross 3 

Dunfermline— 

Abbey 7 2 

East "Wemyss 2 5 4 

Kinghorn 1 3 

Kirkcaldy — 

Pathhcad 4 

Markinch 3 6 

Collessie' 7 6 

Cupar 1 3 3 

Blairgowrie— First.... 7 10 

Cray 8 9 

Dundee— St. David's.. 9 

St. John's 9 

St. Paul's 19 2 

Montrose — 

St. John's 1 7 10 

Carmylie 7 7 

Carnoustie 1 8 

Paubi'ide 3 6 

Laurencekirk 8 

Aberdeen — Trinity.... 10 12 6 

Union' 19 4 

Woodside II 8 7 

Banchoiv-Devcuick... 16 

Skene ..' 8 1 

Clunv 7 6 

Turriff 6 

Cairnie 10 

Bumly 6 9 

New Marnoch 6 4 

Laggan 3 

Urray 3 5 

Helmsdale 2 

Lairg 1 17 8 

Reav 10 

Dùirmish 3 

Back 3 10 

Carloway 1 O 

Stornòway 7 

Birsay 9 6 

Deerness 1 6 3 

Dunrossness 5 

The late Mr. W. 

Graham, Glasgow ...281 18 9 



III.— Aged and Infirm 
Ministers. 

Trustees of the late N. 
Stevens m, Esq., Glas- 
gow 151 12 1 

Miss Colquhoun 10 

The late Miss M. Camp- 
bell, Greenock 50 

The late Mr. W\ 

Graham, Glasgow ...231 18 9 

The late Miss Sarah 
Gillespie, 1 Gilmour 
Place 498 17 4 



IV.— Home Mission. 

Edinburgh— Grange... 17 11 

St. Luke's 15 

Longformacus 1 4 

Irvine.. - 3 

Pollockshaws— East... 10 

East Kilbride 3 12 111 

Glasgow— Partick 4 

St. Enoch's 7 



Home Mission— continued. 

Glasgow— St. Luke's .. £1 17 

St. Matthew's 19 15 

St. Paul's 6 

St Peter's 35 7 2 

Trinity 3 

Ardrishaig 10 

Arngajk' 9 

Dunfermline — Abbey.. 11 15 

Invertiel 2 4 5 

Crathie o 12 

Lumphanan 8 6 

Mcthlic 2 10 

Dores 1 5 

Cawdor 2 8 6 

Assynt In 

Golspie 2 

Favr. 1 

Eddrachillli 1 o 

Fishermen at Fraser- 
burgh 9 18 

The late Mr. W. 

Graham, Glasgow)... 281 18 9 
Dundee— Dura Street, 

for Missionary £0 

MINER ' MISSION. 

M. S. S 1 

LAV EVANOBI.1S7S. 

Uphall 1 10 2 

Echt 1 10 

Aberdeen— Galiowgate 1 10 

HOMB EVANGELIZATION. 

Edinburgh— 

Buccltuch 6 3 

Grange 27 

Lady Glenorchy's... Id 

Tolhooth 6 16 7 

Leith— St. John's..... 2 10 

Crofthead, Ac 5 U 

Muhovon 3 

Innerwick 8 8 

Tester 16 

Langton 10 

Longformacus 13 1 

Morebattle 2 7 

Ancrum 5 

Kirkpatrick-Eleming.. 10 

Kirkpatrick-Durham.. 12 

Ruthwell 2 5 

Durrisdeer 5 

Girthon 2 10 

Glenkens 119 

Barrhill 10 7 

Dalrvmple 9 

Kirkoswald 15 

Tarbolton 12 6 

Fenwick 2 8 

Irvine 4 

Erskinc 19 

Cambusnethan 10 

Chapelhall, Ac 7 6 

Larkhall 10 

Lesmahagow 1 14 

Rental 18 

Glasgow — 

Campbell Street 1 1 

Martyrs' 1 

Moryhill 3 4 

St. Enoch's 5 

St. Luke's 16 

St. Matthew's 5 13 

St. Paul's 6 

Kirkintilloch — 

St. David's 1 15 

Innellan 1 

North Knapdale 15 

Kilcalmouell 5 

Strontian 18 

St. Ninian's 12 4 

Bucklyvie 15 

Callander 11 4 

Garunore 10 

Strathffllan 4 

Perth— St. Leonard's.. 10 

Culross 2 1C 

Burntisland 2 10 

Kinghori 10 

Kirkcaldy — Invertiel.. 1 J 

Glcnisla 1 12 

Dundee — 

Chalmers' 14 

Carmylie 10 



Home Mission — continued. 

Marykirk £0 13 

Aberdeen- 
Melville 10 

Dui'ris 10 

Ncwhills 1 4 10 

Torry 2 1 

Cluny 13 li 

Crathie 1 3 

Cromar. 10 

Kincardine O'Ncil 10 

Luinphanan 8 6 

Auchindoir 15 

Strathdon, &c u 8 3 

Rayue 10 

Fovcran 110 

Auchterlcss 2 2 

Drumblade 1 4 

Ganirie O 14 

Alvic 2 15 2 

Edinkillie 10 

Kiltarlity 2 10 

Petty 1 4 6 

Auldearn 1 3 8 

Killearnan 110 

Golspie 2 4 

Helmsdale 10 

Stocr 11 

Farr 14 10 

Halkirk 2 10 

Plotktori 10 

Harray, Ac 1 5 O 

Holm 14 

N. Ronaldsbay 14 

Stromncss 2 2 

Dunrossness 8 10 

Miss Briggs 5 



V.— Highlands. 

Helensburgh — 

Park, donation 8 6 

Part of a Tithe 2 

It. Macfie, Esq 2d 

East Lothian, for Cate- 

chist 9 15 

Shinness, Lairg, for 

Probationer 3 6 

Stoer, for Catechist.. . . 13 
A Friend, per Kev. J. 

Munro 3 

{Collections in next No.) 
yon debt or.' higiii.akh congre- 
gations. 

Forgan 6 10 

Portmoak 5 

TVREE ENDOWMENT. 

Misses Abercrombie. . , 20 

A Friend to the Cause. 8 

K 1 



VI. — Foreign. 

Rev. George Chute 1 1 

From Win. Whyte's 
Trust Estate, for Bur- 
sary to Student at 
Bombay 15 

Per Mrs. Beith, for 
Santuls 330 

Col. 11. Morrieson, Lon- 
don 5 

J. C. White. Esq 50 

The late Mr. James 
Wood, Evie 10 

The late Mr. W. 
Graham, Glasgow ...281 18 8 

MISSIONARIES 1 IVIIiOiVS. 
Mrs. Cleghom 2 

MISSION Hull.UINOS. 

P. Logan, Esq., Kelso. 10 
Oli'ig 5 

LIVINGSTONIA MISSION. 

P. Logan. Esq., Kelso.. 10 
A Friend, per Dr. Duff 

(addl.), for Special 

Purpose connected 

with Lake Nyassa 

Mission 200 



Foreign — continuctU 
T. Hamilton, Esq., 

Quebec £2 

J. K. Wishart, Esq.. . . 5 

A. J 10 

Mr. Shepherd, Free 
St. John's, per Dr. 

Young 1 

A Friend, per Mrs. An- 
derson 10 

MemberofF. C, Moffat 5 

REV. N. SUESIIADRI'S MISSION 

MemberofF. C.Moffat 10 



VII.— Colonies 

Edinburgh-Grange... 18 

St. Luke's 6 

Innerwick u 10 6 

Longformacus 1 11 

Morebattle 2 13 6 

Ruthwell 2 10 

Wigtow 15 

Colmonell 15 

Cambusnethan 15 

Lesmaliagow 1 

Garclochhead 15 5 

Renton 15 

Glasgow— Finnieston.. 6 

St. Peter's 15 10 11 

St. Enoch's 6 

St. Paul's 3 10 

St. Matthew's 7 

St. Luke's 1 8 

Kirkintilloch— 

St. David's 4 

Ardrishaig 10 

North Knapdale 15 

Gartmote 1 2 6 

Dunkcld 2 5 

Invertiel 10 9 

Assvnt 10 

Helmsdale..... 15 

Farr 10 

Stoer 11 

Cralhic II 18 

Torry 5 

Eddrachillis 10« 

Holm 5 



VIII.- Continent. 

Glasgow— St. Peter's.. 11 11 f 
Lucerne, per Rev. "W. 

K. Hamilton 4 11 S 

Do., per Rev. H. W. 

Bell 5 17 3 

Interlaken, per Rev. J. 

Nixo 11 

A Widow, /or An- 

grogna 2 6 

F. C. M. W 10 



IX. — Jews. 

J. B 1 

A Friend, per Rev. Dr. 
M. Stuart, for Special 
Purpose 40 

Do., do CO 

Miss Brown, for Con- 
verts at Prague 10 

Mrs. Berwick, fordo.. 

Mrs. M'Nultv, Ruther- 
glcu 10 



X,- College. 



Tholato Miss Sarah Gil- 
lespie, for Edinburgh 
(less expenses) 493 17 



XI.- Pre-Disruption 
Ministers. 

R. Macfle. Esq 2M ( 

Miss Briggs 5 ( 



THE FREE CHURCH OF SCOTLAND MONTHLY RECORD. 



Sustentation Fund. 



Sustentation Fund. 



Edinburgh. 

Col in ton & Cuiiie. . 

torphhie 

Cramoml 

ICdiu, — I larday — 

Buccleuch 

Cowgate 

Cowgatc Head.. . 

Dean 

Fountainbi idge. 

Grunge 

Grey friars' , 

High 

Holyvood 

Knox's 

Lady Glenofchy'; 

M'Crie 

Moray 

Newington 

New North 

Pilrig 

Pleasanre 

Hoseburil 

Roxburgh 

St. Andrew's. . . 
St. Bernard's. 
St. Columba's . 
St. Cuthberl's, . 

St. David's 

St. George's. . . . 

St. John's 

St. Luke's 

St. Mary's 

St. Paul's 

St. Stephen's... 
Stockbridge. .. . 

Tol booth 

Trou 

Vlewfbrth 

Westport 

Ul Mi— -North..... 

Soutli 

St. John's 

St. Nlnltiii's . . . 
Trlnlt; Church. 

Llherton 

Morningstde 

[fen-haven 

Pmtobello 

Rntho 

MayfLeld 

linlitligow. 

Abei-corn 

Armadale 

Mathgate 

no' i 



41 3 8 147 4 11 



103 2 9 



12 



6 111 (i 



11 17 

2 12 
26 9 

7 15 1) 
62 11 
32 1 11 
118 14 
24 10 

6 10 " 

47 7 9 
13 3 
11 15 10 
41 11 3 

333 li £ 
30 1 3 

18 1» in 

48 3 8 
11 6 II 
56 2 

29 7 
13 4 10 

19 15 



41 18 
40 2 

9 11 
68 9 
21 Hi 1 
73 10 

9 9 



33 14 3 
19 9 1 
11 10 



Crofthead, *c. . 

Falkirk 

G ran gain oulh 

Harlhill 

Kirkliston 

Linlithgow ... 
Livingstone . . . 

Polmont 

Slaoiannan ... 
Torphlchen . . . 

Ophall 

West Calder . . 
Whitburn'.... 
Blackridye . . . . 
ifuiravon . . . . 



Biggar and 
Peebles. 



Broughton . . . 

Cultcr 

Ellsrldgehill'.. 

Innerleithen 

Klrl'urd 

Peehles 

Skirling 

Dalkeith. 

Cnrlops 

Cockeiizlc 

Cockpcn 

Dalkeith 

Loanhead 

Mnsselhurgh 

Ormistoll ........ 

Penlcutck 

itoslin 

Stobhill 

Temple. Kc 

Haddington 
and Dunbar. 

Oockburnspath ... 

Dlrleton 

Dunbar 

Garvuld 

Haddington — 

St. John's 

Mumble 

Inncrwick 

North Berwick 

I'cncailland 

I'restonkirk 

Prestonpans 

Salton nnd Bolton 

Tranent 

V" ester 

SaoVn — Knox's. . 

Dunse and 
Chimside. 

Allanton 

Dunsc 

Eyemouth 

Groenlaw 

Iloundwood, 

l.angton 

Longformacufl 



76 6 2 
29 7 3 
71 9 (i 
47 15 9 

289 

137 19 10 

537 1 4 
64 16 
39 10 11 

216 15 
79 8 
53 11 

164 18 1« 

443 11 

198 19 
71 16 

124 18 9 
64 5 3 

400 

145 19 1 

101 4 7 
96 8 

101 6 
1752 12 

156 5 

4"1 15 

276 11 

110 17 

326 6 

199 3 10 
3118 8 

59 1 
242 14 8 
120 12 
251 2 

59 19 

84 10 3 

33 3 1 



9539 
14 2 
66 18 
72 7 
8 5 7 73 1 6 
41 
1" 155 14 3 
124 
26 9 
101 17 
119 

10 40 5 
6 10 

18 18 
10 11 
25 10 
14 10 

19 16 



69 6 46 1 
9 72 3 9 04 3 9 
36 IS 5 33 12 10 



4 2 24 4 10 23 15 7 



15 10 
8 19 
37 15 



8 17 
19 11 

16 12 : 



3 

17 
24 17 
31 

26 19 6 



7 9712 16 10 
Ii 14 
62 

75 19 

76 8 
42 

154 14 11 
122 
61 1 11 
104 
81 19 
32 14 



41 10 
38 17 
17 10 



1174 4 6 1126 5 11 



43 2 2 



8 126 4 2 lno 



44 4 41 15 1 
39 4 33 9 4 



65 8 
57 9 
97 16 8 
31 17 



330 8 
28 11 
40 



195 19 3 8 13 11 



19 11 
30 19 
114 12 



141 18 in 

19 19 
14 3 
45 15 
12 8 

103 
67 15 
39 7 
49 19 
47 

20 15 



777 19 5 737 11 

79 3 
87 3 11 
68 11 



i Mordlngton 

| Swinton 

Kelso. 

I Coldstream 

1 Eccles 

i Gordon 

Kelso 

Makerstoun .... 

Morebatlle 

3 Nenthovn 

5 Spruuston 

j Westruther .... 
I Yelholm 

Jedburgh. 

lucrum 

I Castleton 

Craillng 

Ilenholm 

I Hawick 

1>0., St. Andrew's 
Hawick Territorial 

j Jedburgh 

j Woldee 

Selkirk. 

I Ashkirk 

j Bowden 

I Galashiels 

Do., Ladhope, 

I Lander 

j Melrose 

Selkirk 

j St. Boswcll's. . .. 

J fltow 

] Yarrow, &c 

Ttoberton 



Lockerby. 

Annan 

Canonble 

Bcclefechan 

Halfinorton 

Johnstone ' 

Wamphray 

Kirk niichael 
Kirkp. -Fleming . 
Langholm ....... 

Loclimaben 

Lockerbie 

Moffat 



Dumfries. 

j Corsock 

Dalbeattie 

Daltnn 

I Dumfries 

Do. Territorial , 

j Dimscore 

I Glencaple 

I Irongray., 

j Ii irk bean, Ac. . . . 

Kirkniahoe 

j Kirkp.-Durbam . 

Lochend ' 

New Abbey 
j Maxwelliown . . . . 

Ruthwcll 




Buatentatlon Fund. 



19 
3 7 



Pcnpont. 

Cioseburn 

Glencairn 

1'cnpont 

Sanquhar 

Wanlockhead, &c. 
Ditrrisdeer 



Stranraer. 

Cairnryan 

Glcnluce 

Inch 

Kirlccolm 

Kirkmaideu 

Leswalt 

Pnrtpatrick 

Slieuchan 

Stoneykirk 

Stranraer 

iVnuIiice 



Wigtown. 

Nom tonStewivrt 
Port William.. 

Sovbie , 

WIH thorn 1 

Do., Isle of.. t 
Wigtown 

Kirkcudbright. 

A ucaencairn 

Malmaghie 

DorRue 

Castle-Douglas . . . 

Girthon, &c 

Glenkcns 

Kirkcudbright. . . 
Tongb.ud 



8 10 





Ayr. 

Ayr 

Wallacetown . . , 

Ballautrac 

Barr 

IlaiThill 

Colmonell 

Crossl.il! 

Dailly 

Dalmeltington.&c 

Dalrvmple 

Dundonald 

Girpaii 

Klrkoswald 

Maybole 



23 


9 


4 


97 




5 


6 


1 


44 17 


1( 


30 


16 





63 11 











40 


( 








35 6 


9 


12 


19 




38 16 





2« 







53 10 


6 


16 


6 


i 


31 13 





5 


4 


6 


58 18 





11 


4 





70 5 


6 


39 


S 


e 


51 4 











737 15 




15 


13 


i 


38 6 





9 14 
10 15 
14 19 

12 8 
9 2 

13 s : 



13 2 
13 19 
19 11 
12 14 

36 Hi 
51 3 
31 3 



26 

22 15 

23 12 
18 10 



8 7 

11 12 

9 12 

12 
16 
12 1 



22 11 
53 7 10 
63 11 11 



529 17 11 
86 10 10 
48 19 
20 18 
43 17 
45 15 
39 9 



40 13 6 

37 
15 
33 18 

42 19 1 

27 1 6 

48 5 4 



Monkton 

New ton on-Ayr . 
New Cumnock , 
Old Cumnock . . 

Ucliiltree 

Stair 

Symington 

I arliolton 

Troon 

Irvine. 

axdrossan 

Beith 

Catrine 

Dairy 

Dunlop 

Feirwick 

Galston 

Hurlibrd 

Irvine 

Fullarton. .. . 

Kilbirnic 

Kilmarnock — 

Henderson . . . 

High 

St. Andrew's . 

Kilmaurs 

Kilwinning .... 

Loudoun 

Mauchline . ... 

Biulrkirk 

Perceton 

Saltcoats 

Gaelic 

Bterensfcoà 

stc-warton 

West Kilbride.. 



Paisley. 

Barrhead 

Bridge of Weir. 

Houston 

Inchinnan 

Johnstone 

Lochwinnoob. . . 

Neilston 

l'aislcy— Gaelic. 

High 

Martyrs' 

Middle 

South 

St. George's . 
Pollocksliaws, East 

West 

Itenfrew 

NitshiU 



33 15 9 
59 11 11 
20 10 
53 17 6 
65 6 10 
3(1 4 11 
84 17 11 
64 14 6 
91 5 2 
26 7 11 



539 12 1 

94 17 1 

10 

33 6 5 

43 13 10 

41 18 5 

33 17 8 



255 13 5 

56 11 2 

23 12 7 

33 12 2 

62 2 -4 

43 6 4 

44 5 3 
llli 14 9 

15 2 4 



400 5 11 
168 13 1 
78 4 10 
44 10 
37 1 4 
46 19 
37 
15 
33 11 
02 16 5 



44 10 
54 14 
35 
79 16 



3 12 11 
is 



1 15 2 

1 14 11 

2 



13 
2 
4 



Greenock. 

Cumbraes 

Erskine 

Fairlie 

Gourock 

Greenock — 

Crawfordsburn 

Caelic 

Middle 

Mount Pal k .. . 

North 

St. Andrew's.. 

St. Thomas' . . . 

Wei I park 

West 

Inveikip 

Largs 

Port-Glasgow 

Hamilton. 

alrdrie— 
Broomlcnol] 

High 

West 

BaiUieston 

Hellshill 

Blantyre 

Ilothwell 

Cambuslang 

Cambusnethan . . .. 
Chapelhall, &c. .. 

Chapeltnn 

Coatbridge 

Dalziel 

East Kilbride 

Greengairs 

Hamilton — 

St. John 

Burnhank 

Holylown 

Lark hall 

Shotts 

Stonehoute 

Stralhavcn 

w 'shaw 

Cu^.,d 

Whtfflit 

Lanark. 

Abington 1 

Crawfordjohn . . . / 

Carluke 

Carnwath 

Croasford 

Douglas 

Forth, Ac 

Lanark 

Lcsmahagow 

Dumbarton. 

Alexandria 

Arrochar 

Haldernock 

Bonbill 

Canlross 

Dumbai ton— High 

North 

Duntocber. ....... 



; ~ Z » 
' 5 o -■ 
= ^ £ 5 




3 5? « 




2 

1 




: Z 




3 5 -3 




















°^ is 








£ i. i 




£ «. d. 


£ ». 1 




£ «. d. 


10 10 


9 


32 3 


2 


34 14 


5 






10 17 


6 


73 15 10 


80 4 11 


3 Ì9 









'.0 













17 '8 


'J 


96 3 


9 


42 15 


9 


5 


fj 


23 


fl 


33 




31 





1 9 




24 11 





31 6 


1. 


34 8 


6 






17 16 


(> 


33 


4 


39 19 


7 






13 3 


6 


21 9 


1, 


24 


1; 






10 





00 





00 













1176 14 


.' 


091 3 


4 






4 18 


2 


41 19 




41 17 11 






6 17 


4 


4'i 14 


i 


61 5 


I 






38 13 


5 


75 10 


5 


4'i 









13 





63 3 





70 10 









6 4 




39 15 11 


42 17 









13 10 


3 


31 10 


6 


28 13 11 






20 7 


4 


42 3 


2 


43 14 


•1 






23 12 


2 


68 17 


(1 


68 8 


4 






13 


4 


77 13 


li 


96 13 


•1 


id '4 


6 


25 8 


6 


65 4 


4 


44 11 


t 


2 4 


f J 


HI 





63 10 





58 13 





1 13 


6 


17 2 


s 


66 3 


7 


70 16 


E 






39 35 


1 


208 1 





214 13 


5 






46 15 





110 11 


!) 


115 13 


E 






8 





56 16 


6 


55 18 









12 





70 


u 


70 









22 4 


1 


56 5 


Ì 


62 18 




1 38 


7 


8 12 


6 


43 6 


11 


46 17 


lii 


1 y 


6 


7 15 





60 14 


2 


66 16 


2 






8 5 


Ii 


51 7 


1! 


56 10 


7 






7 12 


9 


66 14 


2 


67 11 


3 9 


9 


7 10 





49 HI 





44 









10 17 





39 17 


4 


59 7 


6 






6 2 





47 S 


1 


65 19 









6 6 


t 


93 12 


1" 


94 19 














1639 10 


5 


1685 1 10 






12 


10 


67 2 





80 4 


11 






20 5 


2 


45 13 


4 


45 2 









11 12 


9 


66 5 


11 


60 15 









28 





66 





65 15 









12 





70 12 


9 


74 10 









11 15 





47 2 





47 1 


6 






9 S 


6 


61 19 





59 14 









7 8 





37 19 


6 


37 17 


4 






30 15 


3 


158 4 


4 


159 5 









13 14 




54 8 


5 


51 18 


1 










161 14 


10 


169 14 


2 






17 4 


3 


95 17 





100 7 








42 14 


9 


225 4 


2 


224 4 


8 


10 *4 


5 


6 4 


8 


41 11 


4 


43 17 








10 





60 





62 17 


6 






15 11 


6 


83 19 


1 


87 8 


2 


7 





5 19 




51 18 


9 


4» 2 


5 










14H 12 


5 


1412 14 


5 






11 6 


1 


66 2 


1} 


69 12 


4 


3 5 


6 


13 13 


4 


28 10 


3 


42 12 11 






3 13 


4 


36 10 10 


37 11 


9 






9 4 


2 


83 11 


2 


93 17 


5 






12 16 


8 


70 16 11 


76 4 10 






21 7 


1 


127 3 


8 


121 14 


8 






110 6 


2 


3'.6 9 


2 


364 15 


] 


34 9 


] 


11 12 


8 


75 8 


4 


75 8 




4 4 


I 


6 14 


.! 


33 19 





39 7 


5 










196 4 


6 


215 4 


6 






7 


i 


153 3 


10 


165 15 


8 










90 11 


< 


84 1 


4 


5 5 


( 


29 1') 


i 


265 2 




264 16 


11 






7 11 


4 


45 3 


1 


42 6 


S 






17 17 


e 


102 4 


! 


153 8 


9 






15 10 


9 


132 11 




137 10 


1 










1669 13 


C 


1357 8 


10 






13 6 


a 


91 ID 


7 


90 17 


J 






18 7 


4 


99 17 


11 


93 2 


1 






15 





133 





127 


11 






8 5 





49 19 


f 


30 


t 






8 7 





50 1 





42 









7 10 


6 


36 13 


11 


S7 6 


3 






15 2 


4 


137 9 


? 


141 10 


S 


9 18 


C 


12 18 


! 


83 12 


4 


82 18 


4 










63 


C 


59 





1 *5 





7 4 


] 


48 12 


1 


46 7 


9 






5 4 


9 


32 12 


6 


S3 4 10 






13 15 


11 


78 3 


1 


75 6 


E 






13 





90 


( 


89 1 


4 


4 "S 


s 


12 11 


6 


50 16 




57 4 









8 7 





50 2 


i 


50 1 









16 9 


1 


130 17 





234 1 


10 






11 11 




102 


E 










8 19 




62 


S 


55 IS 








11 19 


I 


44 4 


11 


45 4 


1 






14 2 




78 10 




78 9 




1 *3 


s 




' 


78 1 


1 


61 1 


! 






11 15 




37 


4 


46 11 




1 15 11 


10 10 


11 


60 13 


1C 


68 18 


i 






4 2 




19 11 


e 










6 


1 


24 


c 














1738 11 


s 


1640 4 


li 






13 13 


8 


37 16 


: 


36 2 


3 






4 10 It 


£6 7 


] 


22 11 


S 






12 


C 


92 


1 


88 1 









11 


t 


63 15 




64 18 


s 






9 14 


S 


56 7 


i 


5H 19 


2 






10 


c 


69 




6f 10 













49 9 


1 


62 









15 'Ò 


c 


84 


c 


81 









54 17 


4 


89 15 11 


102 7 


6 


9 Ì7 


4 






573 10 


8 


581 9 li 






16 18 


1 


84 16 It 


71 19 


( 










46 2 


6 


45 11 


3 






6 '4 


s 


38 11 


t 


39 1 


11 






15 19 


7 


50 (i 11 


49 14 


10 






10 4 


4 


56 2 


4 


5.1 3 


( 






42 


) 


102 13 


1 


2S0 19 




i 13 


(t 


11 12 


2 


105 12 


3 


59 3 


i 






11 14 


! 


37 9 


] 


' 35 4 










THE FREE 



CHURCH OP SCOTLAND MONTHLY RECORD. 



arelochhcad.... 
lelcnsb'gh — l ark 
West 

[iUcarn A lìalfroii 



'Id Kilpainck • 

teuton 

Gaelic 

losneatb. 

hand on 

(trathblaue . . - 



Glasgow. 



ampsie 

athcnrt 

hvyslou 

umbernauld . . . 

lasg.— Anderstor 

Argyll 

Augustine ■ 

Bnronv 

Blocbalrn 

Hri.lccgftte .... 

Ilridgeton 

Broouilclaw ... 

Qunlacltle 

Campbell Street 

Candlish Mem... 

Chalmers* 

College 

CowcuJdens 

Cunningham . . 

Pennistoun .... 

Duke Street 

Fairbairn 

Finnieston 

Gorbnls 

Hope Street .... 

Hutchesontown 

John Knox's . . . 
I Kelvinslde 

Kingston 

i Kinning Fark . . 
a London Road. . - 

wLyon Street 

M Maitland 

Martyrs' 

Maryhlll 

M'Donald 

i Millerslon 

I Milton 

Par-tick 

i High 

Queen's Park.... 
> Itenfleld 

Rose Street .... 

SighthilL 

B 3t. Andrew's . . . 
Kst. David's .... 

H3t. Enoch's 

■St. George's 

ih St. James's . . ■ 

H§t. John's 

I St. Luke's 

Mit. Mark's 

'« it. Mdttliew's . - 

■ St. Paul's 

Wit. Peter's 

mit. Stephen's... 

■ iitockwell 

i .Tollcros?. 

[Yinitv 



Victoria 

Vellpark .... 

[West 

I Yhiteinch.... 

|»Vjnd 

Moving Street 



Jaelic 

>t. Mary's... 

Ibead 

syth 

•k.-St.Andrew's 
t. David's . . . . 

thergleu 

I Street 

ilesham 

■lands 

Matthew's Mis. 
Ulestone 

nnoon and 
Inverary. 

Irishaig 

'ioon 

eMail 

;erary 

innan 

Martin & Ford 

nodan, &c 

-nun 

I garth 

1 JUth 



; bfineside 

I igilphead . . . 

i'th Bute 

!th Knapdale. 
Ipesay — Jr . Par. 



elic. 



* ibank 

|il chur 

[<! 'gnisk 

M 007i Gaelic, 
\i -QoWiead 

hiCintyre. 

[C pbeltown— 

t chend 

I'm Street... 
|£, erry and 

Knapdale 



ride. 



■ ilmonell . 



Sustentation Fund. 



16 7 9 

1'2 10 

20 2 2 

10 

2* iy io 

12 

20 3 7 

27 19 G 



20 
15 U 5 



6 12 11 
40 
16 7 



£ t. d. 

75 

2nS H 

272 

3<> 

23 15 

Bi> IS W 

2<i 5 

54 15 



69 19 2 
104 S 9 
74 11 1 



115 2 11 

73 
y3 19 5 

74 12 7 
85 12 9 
94 14 10 

20 "o 



15 8 


In 


22 11 





23 6 


il 


120 


3 


5 10 





76 10 





16 7 


6 


31 1 11 


18 9 





22 4 


6 


51 1G 


8 


51 16 


8 






23 4 





18 15 





83 6 


6 


7 15 


11 


78 1 


~i 


25 


c 


50 





35 a 





35 





8 17 


4 


57 19 


2 


46 14 





62 3 





42 





42 


|| 


33 5 


7 


131 19 11 


12 6 


6 


45 19 




28 10 


104 7 


5 


15 





60 





34 7 


6 


46 2 


9 


4 





4 









15 





10 'Ò 





20 






1231 7 7 
105 18 



31 14 11 
80 
26 14 4 



60 

56 7 2 

115 10 3 

78 12 1 

43 

154 13 1 

S3 19 9 
l'i4 18 



Foreign 
Missions 
Fuud. 



19 


10 


114 5 


1 


103 IS 


10 








9 11 





49 15 















15 1 




84 4 





85 4 11 








11 12 


7 


67 11 


4 












15 Cl 


9 


31 16 


6 


n 










10 





45 















7 





41 10 





Jl 1 « 


'J 


1 


ij 


g 


12 14 





50 


2 


•1 11 

Ì\ o 










9 17 11 


56 14 


1 












I* 


10 


653 9 


C 


?° 7 










17 16 





7o 





' °| o 










13 





50 















12 6 




69 19 




«7 n 
oi 2 


o 








15 12 Id 


89 9 10 


81 7 










4 12 


6 


13 7 


6 










34 14 


4 


213 16 


1 


210 .18 










13 13 


8 


75 6 11 


80 13 


5 








26 1 




153 3 


8 


153 10 


* 








20 1 




99 2 


9 


107 16 










37 10 


243 7 11 


265 14 


6 








253 19 




5S5 11 11 


5S8 13 


3 








4 7 


5 


33 12 


7 


41 8 


G 








17 16 


5 


96 




97 8 


6 








17 




50 
35 17 



3 


28 14 
59 16 


8 

3 








19 17 


9 


50 9 10 


41 1 


8 








13 18 11 


40 9 


1 


43 9 


10 








S3 1 


3 


71 12 


E 


86 









G 


10 


6 


54 12 





59 IS 


3 








33 





50 


(i 


50 











19 17 


4 


84 7 


5 


83 4 


3 


7 


's 





11 10 


4 


70 14 


ii 


80 7 


6 








33 8 





140 6 


1 


140 1 


11 








29 3 




127 


4 


124 5 


2 








23 7 


9 


3S9 19 




375 12 


8 





è 





13 17 




61 4 


9 












10 16 10 


61 18 


4 


55 17 


7 








23 8 


8 


61 18 11 


64 17 


1 








19 14 




81 11 


4 


82 7 


8 


7 


i 


10 


12 11 





-11 7 10 


111 19 










81 8 


6 


229 1 


6 


214 9 


2 


41 


is 


G 


22 7 


9 


119 11 


1 


119 18 


3 








32 11 


6 


356 14 


li 


36) 1 


6 








17 1 




46 7 


4 


86 1 


2 








24 13 


8 


108 14 




104 9 


1 


8 


4 


8 


181 9 




509 15 


1 


518 10 


7 


42 


16 





31 8 


6 


111 18 


3 


110 










l'S 13 


3 


284 13 


8 


292 17 


5 








51 16 




225 13 


9 


233 9 


1 





ii 


6 


25 16 


!• 


147 


r 


154 19 


6 


14 


s 


3 


31 




81 10 


li 


50 10 











14 6 


2 


84 12 





94 18 


1" 








54 9 


4 


243 19 


4 


212 S 


4 








33 16 





260 5 


8 


265 1 


J 


7 


Ì9 


6 


24 16 




100 9 


6 


93 1 


7 








37 10 





153 10 


1 


143 14 11 


2 o 


9 


9 


61 5 


5 


160 17 


7 


90 11 


6 




7 





8 10 


(i 


51 4 


9 


50 10 











4 10 


6 


19 5 


8 


23 13 


2 








10 1 


6 


60 4 


4 


57 7 


3 









42 11 1 

22 



9203 4 5 

18 15 6 

119 17 9 

66 10 

37 4 11 

41 6 

49 16 8 
22 3 
44 18 2 
72 5 11 

50 
25 10 (l 
Cl 2 11 
39 3 6 
31 6 

195 9 9 

44 8 3 

106 6 3 



113 11 
97 



1 10 
10 id 4 



Kilmory 

Lochranza 

Suisknn 

Tarbert 

Whiting Bay 

Carradale, &c... . 
Qiglux 

Islay. 

Bowniore 

Kik-horoan 

Kildallon, &c. .. 
Killarrow, &c. . . 

Jura 

Portnahaven . . 

Lorn. 

Appin, &c 

Ardchattan 

Glenorcliy 

Kilbrandon, &c ■ 

Kilninver 

Muctiairn 

Oban 

Ktlchrenaiu 

Mull. 

Ardnaniurchan . . 

Coll 

Iona and Ross.. ■ 
Kilninìan, &c. .. • 

Strontian 

Tobermory 

Torosay & Salen . 

Kilfinichen 

Morveii 

Tyrte 





4 


5 


4 


West 


26 


19 


9 




7 


9 


5 


Bannoclcburn .... 


15 








Cambusbarron .... 








Clackmannan .... 


9 


ii 


4 




11 








Dollar 


24 


a 


2 




3 


16 


e 


Gargunnock, &c. . . 


2 


10 


f 


Larbert 


9 


3 


9 


St. Sinian'! 


20 


12 




Stirling— Marjkirk 


25 





ii 




26 


12 




South 


18 


12 




Tullibody 


11 


9 


3 



Airth 

Dunblane. 

Balquliidder 

Bridge of Allan . . . 

Bucklyvic 

Callander 

Dunblane - , 

Gartmore 

Kilmndock 

Kippen 

Norricston 

Tillicoultry 

Dunk eld. 

Aucbtergaven .. .. 

Blair-Athol 

Burrellon 

Cargilt 

Clunie 

Dalguise ) 

Strathbrian .... J 

Dunkeld 

Kirkmichael 

Lethendy, &c 

Moulin 

Struan 

Breadalbane. 

Aherfeldy 

Ardeonaig 

Fortingall 

Glenlyon 

Kenmore 

Killin 

Lawers 

Logierait 

StrathlUlnn 

Tummel Bridge . . 
Amulree 

Perth. 

Abernethy 

Arngask 

CoMace 

Dunbarney 

Brrol 

Forgandenny . . . . 

Kinfauns 

Iogiealmond 

Methven 

Perth — Knox's:. . . 

Middle 

8t. Leonard's . . 

St. Stephen's.... 

West 

Pitcairngreen .... 

Scone 

Stanley 

Anchtenrcler, 

Aueruthven 

Auchterarder 

Blackford 

Braco 

Comrie 

OriefT 

Dunning 

Maddtrty 

Monzie 

Muthill 

Dunfermline. 

Abcrdour 

Carnock 



Sustentation Fund. 



11 18 

12 1 
1 5 



13 17 8 



9 IS 4 

4 'i 1 

6 6 



24 18 4 

2 '6 
28 17 

10 15 O 

4 11 1 

5 19 



15 
20 "b 



5 10 
10 
14 12 

4 18 



17 11 

17 Ì6 
23 ÌÒ 

11 'è 

22 3 
32 3 



15 15 2 

18 (I 

2 8 

4 17 7 
12 11 5 

7 5 

11 19 1 

5 7 2 

12 16 11 
4 15 6 

25 10 10 

27 1 

U 17 2 

29 6 1 

7 14 9 



6 2 
31 15 

7 11 

40 

41 4 
20 4 : 
25 10 

3 10 
31 11 
19 9 



6 Months 


6 Months 


Fund. 


1875. 




1S74. 








£ ». 


d. 


£ i. 


(i. 


£ 3. 


d. 


29 18 





21 19 









47 3 


9 


47 19 


8 






80 





80 













14 9 


6 






36 5 


S 


40 









6 ÌÒ 





5 Ò 









538 4 


2 


473 11 


5 






32 6 


11 


19 6 


8 






30 13 


6 


17 17 


6 






18 6 


9 


57 6 


c 


'3 





41 1 


1 


30 10 





11 


6 


3 1 


7 










47 16 


7 


3 6 









173 11 


5 


123 


6 






68 18 


4 


G6 9 


8 






19 IS 


4 


9 IS 


4 






36 10 


3 


36 4 


6 






34 7 


4 


34 7 


8 






12 5 


6 


11 6 


6 






49 2 


6 


43 10 


6 










n 5 


3 






6 





7 2 


6 






226 2 


3 


225 10 11 






54 7 


S 


25 








11 12 





10 









7 





6 8 


6 






55 19 


6 


28 16 10 






33 7 





24 





• • 




66 14 


9 


52 18 


4 


1 10 


7 


21 6 


6 


28 13 









■■ 

13 9 


7 


11 14 


4 






6 













264 2 


6 


187 11 









32 16 


1 


60 13 


3 






120 12 


11 


106 15 


> 






57 5 


- 


60 7 


3 






87 16 


7 


91 


5 


Ì7 


3 


34 





28 









56 IS 


10 


49 IS 


4 






64 10 


(1 


60 5 









108 19 


11 


95 


2 


3 7 





27 10 


3 


29 3 


1 






15 





15 









57 15 


1 


69 5 


9 






35 14 


2 


38 




1 ii 





50 


| 


50 









2-51 6 


1" 


253 7 


1 






109 12 


9 


110 11 


8 


2 4 


6 


59 12 


10 


59 15 


11 


1 6 





25 





24 











1194 11 


5 


1200 4 







- 


39 3 


8 


38 10 


11 


15 


6 


86 17 


3 


70 6 


!' 






45 


(1 


28 





1 8 


0' 










4 4 


3 


71 Ì3 


G 


EG Ì2 


7 






33 





34 


V 






57 


2 


74 18 


6 






33 10 





29 17 


11 










45 









SO 10 




1 


66 14 








508 9 


8 


443 19 11 






10 3 


4 


34 15 


4 


4 17 


1 


18 





15 









33 





32 








60 


ii 


60 









44 19 


6 


49 5 11 


1 18 


7 


20 14 





23 3 


G 






58 3 


4 


37 7 11 






34 G 


2 


34 4 









39 10 


i 


37 15 10 






83 3 


1 


77 15 









12 10 


li 


12 









419 9 


5 


413 7 


11 






71 11 


9 


73 6 


9 






11 19 


11 










31 13 


6 


13 "7 









7 19 


6 


60 19 10 


5 Ì3 


10 


33 10 


n 


35 13 


2 






20 


i 1 


20 


1. 






8 11 


ii 


21 6 


1 






20 1 


10 


21 7 


8 






28 7 


6 


5 13 









37 3 


6 


32 11 


6 






12 





13 2 


(■ 






291 18 


6 


297 7 


1. 






45 16 


:i 


44 


5 






29 10 





29 









26 10 


6 


24 5 


4 






41 18 


9 


37 15 


3 


i 


3 


45 


1 


42 4 


3 






42 7 





42 5 









59 7 


8 


58 3 


G 






39 13 


1' 


36 3 


4 










27 3 








37 10 





50 9 


■1 






157 10 


4 


181 4 








201 IS 


S 


204 3 


1" 


36 ÌÒ 


1 


117 17 


9 


126 2 


fi 


1 7 


4 


227 1 2 


7 


214 5 









77 4 





106 4 


3 






61 12 


11 


69 8 


8 


3 15 


9 


41 1 


4 

- 


38 17 





4 





j 


10 


1331 14 


11 






31 16 


1 


37 6 


S 










110 1 








45 1 


1 


44 19 


I 






73 6 


1 


74 12 


11 


3 Ò 





77 2 


6 


08 4 


7 








7 


I09 3 








43 9 




42 19 


7 






42 11 


6 


41 8 


3 






63 9 


8 


C4 2 








63 4 


ii 


50 19 


11 






6ti7 17 


7 


613 10 


6 






40 7 


I. 


45 2 


10 






18 2 


3 


19 13 


8 







Foreign 

Missions 



Culross 

Dunfermline— 

Abbey .... .... 

North 

St. Andrew's. . 

Saline 

Torrvburn 

Tulliallan 

Kinross. 

Cowdenbeath 

Fossiuvay 

Kinross 

Lassodie 

Orwell 

I'ortmoak 

8ti'fitlimiglo .... 
Kelty 

Kirkcaldy 

Buckhaven 

Burntisland .... 

Dysart 

East WemysM . . . 

Keiinoway 

Kinghoru 

Kirm lassie 

Kirkcaldy — 

Abbotsball . . 

Dunnikier. . . . 

Galatown .... 

Invertiel ..... 

Kirkcaldy .... 

lathhead .... 

Leslie 

Levcn 

LncliKClly 

Markinch 

Cupar. 

Abdlc & Newburgh 
Auchtermuchty 

Ceres 

Colltsiie 

Cupar 

Daiisie 

Falkland 

Flisk and Criecli . . 
Kettle and Cults.. 
Lo^ie and Gauldry 
Moniuiail 

St. Andrews. 

Anstrulher 

Carnbee 

Crail 

Elie 

Ferry -Port 

Forgan 

'.argo 

euchars 

:. Andrews 

ratbkinness .... 

Meigle. 

rite 

rih 

lirgowrie— First 

-■'ii t h 

'-par-Angus .... 

y. 

..^.vtyle 

Rattray 

Forfar. 

Aberlemno 

Dunnicben 

Forfar— First 

East 

Kinnettles 

Kirriemuir— Noitb 

South 

Memua 

Dundee. 

Abernyte and Rait 
Broughty-Ferry' 

East 

West 

Dundee — 

Albert Squnrt 

Bonnet Hill . 

Cbalmers" ... 

Chapelshnde. 

Dudbope ... 

HiUtown ■•• 

M'Cheyne... 

St. Andrew's. 

St. David's . 

St. John's ... 

St. Paul's ... 

St. Peter's.. . 

Wallacetown 

"Wellgate .. . 

Willison .... 

LifT 

Lochec 

I.ongforgan ... 

Mains 

Monifleth 

Do. South.. . 

Moniklc 

Tealing 

Wilson Territorial 

Brechin 

Brechin— 

East, 

West 

Craig 

Edzell 

Lochlce 

Logiepert .... 

Marytown. . . . 

Mcnmuir .... 

Montrose — 
St. George'" 



Sustentation Fund. 



£ .. 


d. 


£ 1. 


(1. 


£ 






£ s. 


d. 


7 6 


4 


55 3 


6 


59 


10 10 




29 13 


4 


109 1 10 


108 


14 


8 






13 1 


8 


63 1 


8 


53 











10 10 





32 10 


O 


60 


1 


6 






6 


10 


45 IS 


° 


70 




3 






6 17 


6 


27 8 


* 


28 


G 


7 






24 8 


8 


77 11 


10 


6G 


9 


8 


G "3 









469 5 


3 


516 


2 









2 12 


6 


21 8 


' 


36 


4 11 






9 17 


6 


20 11 


3 


27 




4 


1 'i 





8 17 





55 8 


9 


63 10 10 






7 10 





45 





42 


10 









15 13 





43 16 




50 


IS 


2 


1 19 


6 


8 5 


10 


25 5 


8 


26 





4 






9 3 


11 


48 7 


5 


52 


2 


] 






5 





22 




20 
















£01 18 


Ji 


318 


8 


8 






9 





34 




30 












13 9 


11 


61 15 


3 


60 


18 


9 






10 









59 












7 19 





47 2 





46 


18 


4 


3 





29 19 





60 3 


10 


46 


5 









8 1 


7 


31 6 


7 


30 


2 


2 






4 





40 10 





43 
















62 17 


9 


62 


11 


10 






15 10 





75 10 


e 


71 


9 


6 


1 





8 O 





46 





27 


10 









9 17 


5 


70 3 


3 


67 


12 


6 


3 


3 






287 





316 


13 


11 


14 4 




11 'h 


7 


98 7 


8 


lull 


2 


8 




6 11 


1 


39 1 


1 


36 


7 


9 






10 IS 


8 


54 18 


11 


'72 


12 


8 






8 11 


2 


47 




48 


8 









23 11 


10 


81 13 


4 


80 


6 


u 










1197 9 10 


1205 


19 


1 






32 7 


11 


GO 7 


3 








18 


9 


6 10 





32 7 


8 


29 


13 


9 










21 10 





17 





c 






17 Ì5 





53 12 


3 


58 


6 


11 


2 *9 


7 


44 19 


6 


221 13 


8 


224 










11 10 





56 5 


4 


53 


17 


8 






4 19 


9 


28 17 


4 


26 




11 






13 


2 


41 10 




34 


9 


1 






25 15 


6 


51 2 10 


28 


12 


7 






3 10 





45 12 


10 


49 


6 


10 






8 19 


3 


17 14 


4 


17 


18 


10 










633 19 


1 


601 


18 


~ 7 






26 12 


9 


75 15 


10 


76 


4 


8 







10 O 





36 1 


11 


30 


18 


] 


4 .". 


10 





44 15 




42 












3 19 


4 






84 


7 








20 13 


9 


87 10 


1 


83 


8 


10 






17 19 


2 






120 


16 


8 






17 11 


3 


42 5 


10 


41 


4 





1 Ì3 


4 


10 





46 11 




44 


8 


4 






43 11 10 


144 5 


7 




16 




9 ili 


8 


12 7 


4 


36 2 


6 


36 





9 








730 13 


9 


698 


4 


7 










23 1^ 




27 


3 


6 






8 Ì7 




87 16 




84 






Ì4 





27 





141 5 


10 


138 


13 




7 5 


7 


26 4 


7 


161 2 


5 


153 


8 


3 


5 


Ò 


13 


6 


79 15 


2 


85 


15 


7 


3 9 


8 




1 


25 1 




27 


8 


V 




33 19 


6 


70 


ii! 


70 


8 


3 










25 13 





19 


5 













39 





40 












13 ÌS 





44 6 


7 


45 


13 


2 










702 19 


8 


696 


17 


6 






5 14 


7 


45 6 


6 


48 


17 


tl 






4 12 


1 


43 16 


9 


43 


8 


6 






22 4 


2 


130 18 




130 


5 









19 7 


7 


19 12 


3 


55 


14 


7 






10 





22 10 





23 


4 









7 3 11 


45 15 





40 


14 


8 






HI 9 


7 


47 15 


1 


47 


6 


6 


2 *5 





33 1 





71 2 





67 


14 


6 


3 12 









466 15 


10 


461 


4 


9 






7 11 


8 


01 4 


4 


60 


16 


( 






59 10 


3 


307 12 


9 


317 


13 


8 


12 18 


(1 


SJ 


4 


228 16 


6 


218 


9 


7 






10 11 


11 


60 8 


10 


61 


18 


8 






10 


1 


62 





62 


15 


4 






6 12 


'J 


55 4 


111 


48 


12 


3 






25 





137 11 


4 


149 


19 


7 






14 16 


11 


83 16 


2 


91 




:■: 






33 3 


11 


178 7 


9 


165 


3 


4 


10 "5 


3 


86 10 


9 


146 9 


4 


146 


4 


1 






17 5 


■; 


101 10 


11 


101 


10 


9 






13 5 


8 


86 11 


1 


96 


4 


8 






45 15 


■: 


162 IS 


7 


151 


3 


1 






147 5 


1 > 


414 4 




137 


14 


5 


33 Ò 


1 


25 4 





152 8 


3 


172 


17 


11 






8 8 


1 


55 11 


11 












8 7 





50 IS 


2 


50 


7 


6 






33 4 


2 


180 3 


10 


181 


6 


!' 






11 14 


8 


4'i 13 


6 


43 


17 


11 






7 11 


8 


52 9 




55 





6 










63 IS 


1 


91 


2 


4 










25 19 


3 


26 


3 


4 






5 Ì3 


1 


30 9 


1 1 


35 




1 






7 4 


7 


62 8 


9 


57 


15 


E 






13 3 


1 


47 1 




44 


10 


r 


2 10 


7 


11 12 





47 10 


.'. 


55 


17 


11 






21 G 


1 


51 9 


5 


43 


5 


4 










2958 18 


11 


2767 


18 








7 17 


3 


129 7 


3 


14S 


8 


4 






23 12 


5 


178 1 


1 


171 




io 






17 19 


3 


6) 16 


8 


59 


10 


D 






1 8 





11 4 


11 


11 


4 








30 5 


!■' 


30 5 


]■> 


31 


13 








15 4 


1 


1"3 19 





115 


5 









7 10 


4 


,'il 1 


C 


55 


13 


4 






4 1 


^ 


37 G 





SJ 


2 


8 


'2 


It 


13 6 




63 13 




70 


18 


S 







Foreigr. 
Mission; 
Fund. 



THE FREE CHURCH OF SCOTLAND MONTHLY RECORD. 



Montrose — 

tic. John's 

tit. Paul's 

Arbroath. 

Arblrlot 

Arbroath — East . 
High Street .. , 
Invcrl'i'OtliocU . 



Lady loan . . . 

Barry 

Carmylie 

Carnoustie 

Collision 

Friockheim .. 
Inverkoillor . . 
ranbrido . ... 



Fordoan. 

lienholm 

Ilervie 

Fettercnirn 

Forduiiii 

Glcnbervio 

Kinno/r ... 

Laurencekirk 

Mnrykiik 

St. Cyrus , 

Stonehaven 

Aberdeen. 

Aberdeen — 

Bon-Accord 

East 

Fcrryhill 

Gaelic 

Gallowgate 

Gilcomston 

Grev friars' 

High 

Hoi burn 

John Knox's . . . 

Mariners' 

Melville 

North 

Old Aberdeen... 

Rutherford 

Rutlnieston 

South 

St. Clement's .. . 

Trinity 

Union 

West 

Woodside 

Banch.-Devenlek,. 

Bel be! vie 

Blackburn 

Cults 

Dunis 

Hycc 

Klngswells 

Maryculter, &c. . . 

Newhills 

Peterculter 

Skene 

Torry 

Kincardine 
O'Neil. 

A boy no 

Ballater 

Banchory -Ternan.. 

Braomar 

Cluny 

CratIHe 

Cromar 

Echt 

Kincardine O'Ncil 
Lumplumnii.. 

Midmar 

Struchnn 

Tarland 



Alford. 

Atfoid 

Aucliindoir .. 
Kcig ft Tough 
Kinnethmont. 
teochel-Cushnie ) 

Towie J 

Rhyiiie 

Bfcrathdon, &c. 



Gariocli. 

BlatrdafF 

Culsttlmond 

Gin loch 

hisch 

Inverurie 

Kemnny 

Kintore 

Leslie & Premnay 

<>yne 

Rayna 

Ellon. 

Ciuden 

Ellon 

Foverau 

Methlic 

New Machar 

Old Meldrum .... 

Slains 

Uduy 

Deer. 

Clola 

Fraserburgh .... 

Longslde 

Now Aberdour . . . 

New Deer 

New Fitsligo 

Old Deer 

Peterhead 

Ten itorial . . . . 

Pitsligo 

Rathen 

Strlcben 

tit. Fergus 



Sustentation Fund. 



13 
14 17 
14 II 

6 17 
IB 9 3 

8 17 5 



1 15 

s is 

7 17 



69 2 3 

18 5 2 

6 II (i 

7 10 
46 18 3 
12 10 
21 II 

15 5 

12 7 



17 1 
7 15 
11 14 
1(1 II 
53 16 6 

11 8 II 
80 12 11 

8 3 
43 19 
23 11 
19 13 9 

7 15 

6 15 

26 9 

12 8 6 

3 l'j 2 

13 13 7 

7 12 11 
19 9 11 
26 15 



29 1 ; 
17 11 

11 15 

5 15 

12 2 
8 4 

16 12 : 
21 8 
15 

15 Ò 



9 

4 12 II) 
6 9 
4 



3 10 
18 14 1 



7 16 
7 8 
15 9 
26 



46 1!) 

3 15 

4 7 



Month* 6 Month. 
1875. If74. 



79 

81 19 9 

98 3 7 

171 9 2 

63 12 4 

03 19 7 

113 19 

33 4 5 

78 16 ii 

30 3 9 
65 12 3 

99'J 5 8 

31 8 9 
12 5 
22 16 3 
28 19 

5 

26 4 

44 4 10 

20 11 4 

38 7 7 

63 5 



299 1 9 

175 16 9 

267 9 4 

103 (i 5 

36 (I 

49 2 6 

58 3 11 

75 
122 

74 19 5 

76 15 1 
24 3 5 
24 13 5 
9S 10 11 
46 4 1" 
70 4 
8(1 19 11 

361 9 4 

8.3 12 8 

4)3 8 2 

43 5 

55S 15 3 

85 19 9 

35 7 7 

42 15 I) 

43 17 6 
64 
40 
72 16 4 
80 
17 1 4 
40 I 



4T 16 10 
32 17 t 
74 19 £ 



20 13 
30 4 
32 15 
32 2 
29 
28 6 
25 



235 16 10 



30 



27 8 10 
67 1 
52 11 

91 1 1 

60 14 
45 3 

41 12 

36 6 9 

37 



469 7 11 
56 7 
"6 12 



68 13 
77 2 
50 3 



D55 9 2 

40 8 1 

13 14 

20 17 6 

33 6 3 

51 3 3 

24 11 



49 



69 3 11 
75 

121 

64 16 

70 9 5 
25 15 1 

51 10 7 
91 17 (i 
62 11 11 

65 2 n 
82 17 5 

378 12 11 

95 9 6 

467 4 9 

48 14 8 

560 3 2 

88 7 8 

34 7 

42 10 

43 17 

60 

40 
72 14 

80 

20 19 3 

39 5 1 

52 3 10 
48 13 

24 10 



35 4 1 
34 
82 10 11 
43 6 6 
38 19 11 
311 I 
20 14 

29 

30 16 9 

28 7 6 

29 
25 17 
20 



448 5 
44 19 
27 19 
S3 13 

39 8 

- 24 7 

40 
34 18 



33 



70 12 
7 12 

36 12 
89 19 
23 16 
46 7 

71 11 
45 5 



Foreign 

•Mis s 

Fun I. 



2 4 4 
1U 1 



457 17 
66 12 
35 1 10 
35 13 8 
52 8 
72 17 11 
76 5 II 
40 
56 



Turriff. 

j Auchtcrless 
Diumbladc 

Forgleii 

Forgue 

I **yvie 

Gamrie 

I Macduff 

Munqubitter . , 

I Turriff 

wbyth 



Sustentalion Fund. 



Fordyce. 

1 Banff 

Boyndie 

j Buckie 

Culleu 

Deskford 

j Enzie 

Onliquhill & Ord.. 

j Portlmockie 

j Portsoy 

I Fordyce 



Strathbogie. 

Bcllie 

Motrlphnie 

Cairuie 

Gartly 

Glass 

Grange 

Huntly 

Keith 

New Marnoch 

Rolbicmny 

Ab erne thy. 

Auernethy 

Alvle 

Cromdale 

Duthill 

Kingussie & Insh.. 

Kirkmichael 

Laggan 

Aberlour. 

Aberlour 

Bohi 



Inveravon 

Knockando ... . 

Mortlach 

Rothes 

Elgin. 

A Ives 

Burghead 

Elgin- High... 

South 

Garmouth 

Hopeman 

Lossiemouth. . . 
Pluscardeu ... . 
Urquhart 

Forres. 

Dallas 

Dyke 

Edinkillfe 

Force 

Kinloss 

RaOoi-d 



424 19 (I 

88 II 

90 15 9 

30 

30 

66 17 11 

14 12 4 

38 13 5 

82 8 3 

50 2 7 

48 7 

70 16 3 

42 9 9 

38 10 10 



4 1 
2 '9 



Inverness. 

Pavlot 

Dorcs and Bona. 
Inverness — East 

High 

North 

Queen St 

West 

Kiltarlity 

Kirkhill 

Moy 

Petty 

Stratherrlck .... 
Stfdthglaas, Ac. 

Nairn. 

Ar.lclach 

Ardcrsier 

Auldearn 

Cawdor 

Croy 

Nairn 



Chanonry. 



Avoch 
Cromarty . . 
Fortrose . . .. 
Killearnan . 
Knockbain 



Uesolis 

Dingwall. 



Aim 

Dingwall 

Fodderty & Contin 
Kilmorack . 
Kiltearn ... 
Maryburgh 
Strathconan 
Urquhart . . 

Urray 

Strntkgarve. 



Tain. 

Edderton 

Fearn 

Invergordon ... 
Kilmùir-Easter . . 

Kincardine 

bogie- Easter ...I , 

Nigg 

Rosskcen 

Tain 

Tarbat 

Croick 



9 3 
7 18 

34 6 
7 9 

12 5 



7 ! 

6 17 9 

35 1 S 

6 13 9 

6 12 6 

19 1 6 

4 16 11 

10 '9 4 



21 
19 3 1" 
13 4 10 
6 10 



19 5 
15 14 
14 
26 2 
10 

6 9 

9 18 (I 



5 17 7 

16 15 6 
20 

10 13 3 

3 4 1 



50 
23 '3 



2 9 
1 'i 6 



6 Months 6 Mou lin 
1875. 1874. 



70 12 5 

30 2 3 

25 4 3 

74 9 II 

30 4 5 

56 9 9 

20 



162 



in 



2 

52 14 lu 
39 6 
24 

34 
46 9 7 

35 
58 16 1 
24 13 6 

510 13 5 

33 19 7 

22 18 9 

23 19 

50 5 4 
30 12 
9 13 
114 1 
54 14 



94 : 



11 



64 3 



255 4 
17 10 

16 12 
19 14 in 

40 17 

41 2 9 



13^ 16 in 
62 1 
40 

120 19 I 
92 5 1 
78 18 II 
61 4 3 
55 16 
38 15 
58 7 10 

60S 8 
28 14 
38 12 
40 

113 
34 10 11 
32 

286 18 3 

54 1 7 

20 

67 10 
283 1 10 

45 10 

50 

60 3 

67 3 11 

76 



27 18 3 
54 
41 3 10 
62 
30 
114 



329 16 



71 3 
75 15 
24 



78 9 
78 8 
46 12 



116 2 
111 19 

78 9 



421 11 11 

156 10 5 



30 19 
50 14 

20 



492 1 5 

33 11 
21 
24 3 
41 13 

23 8 6 
20 10 
125 1 11 
48 1 7 
91 6 2 
05 3 6 



45 7 
65 12 
22 11 
38 3 6 
40 11 in 



49 



273 11 
35 18 



329 15 

34 15 
140 3 

62 4 

35 16 
51 16 
21 12 

346 7 11 

53 3 
150 
111 18 4 

74 2 10 



Foreign 
Mis ions 
Fund. 



4 11 



Dornoch. 

Assyut 

Clyne 

19 (I I Crcicb 

Dornoch 

Golspie 

Helmsdale 

Lairg 

Itogart 

Rosehall 

Stoer 

KiUtuiiaii 



11 



Tongue. 

Altnabarra 

Durness 

Eddrachillis .... 

Farr 

Kinlochbervie . 
Melness & Errlboll 

Strath; ) 

Halla.lale / 

Tungue 

Caithness. 

Berrledale 

Bower 

I Bn 



51 17 
7 

74 

75 



005 2 4 
27 4 
83 17 10 
81 16 8 

35 3 10 

36 Ò 



621 8 31 591 8 9 



::::} 



Canisbay 

Dunnet 

Halkirk 

KefES 

Lathcron 

Lybster 

Hi I Olrig 

I'ultney town . . 

Reay 

Thurso— First . 

West 

Wattcn 

Westerdale 
Halsary . . . 

Wick 

L>o. Gaelic ... 

Lochcarron. 

Applecross 

Coigach 

Gairloch 

Glenelg 

Glensbiel 

Lochnlsh, Ac 

Lochbroom 

Lochcarron 

Ploclcton 

Pool ewe 

Shk'tdaig 

Kinlochewe 



AbertarfF. 

Balliihulish, &c. .. 
Fort- Augustus, &c. 

Fort-William 

Glen-Urquhart . . . 

Kilmallie 

Kilraonivaig, &c. . 
Arasaig 

Skye & Uist. 

Bracadale 

Carinish \ 

Benbecula j 

Duirinish 

Harris 

Kilmuir, &c . . . 
North Uist, &c. 

Portree 

Raasay 

Slcat 

Suizort 

South Uist, &c. 

Strath. &c 

Tarbert 

Boreray & Berncra 
Small Isles . . . 
St. Hilda .... 



lewis. 

Back 

Barvas 

Carloway 

Cross 

Knock 

Lochs 

Sloinoway 

Do. English . . 
Dig 

Orkney. 

Blrsay ;. 

Deerness 

Eric 1 

Rendall 

Firth 

Karray, &c 

Holm 

Kirkwall 

N. Ronaldshay. . . 

Orpbir 

Papa-Wcstray . . . 

Rousay, &c 

Sanday 

St. Andrews 

9. Ronaldshay. . . 

Stroinness 

Sanday Station . 
,£> tennis 

Shetland. 

Conningsburgh . . 

Del ting 

llunrossness 

Fctlar 

Lerwick 

Unst 

Walls 

Weisdale 

Tell 

Quartf, &c 



Sustentatlon Fund. 



22 11 6 
1 

5 



14 1 
4 1 

24 12 



15 
20 II 
23 5 



13 6 6 
5 '6 6 



291 10 

40 

20 

22 11 6 

2 3 

5 



61 
15 4 6 



I 
17 



19 12 
70 4 



4"2 15 
60 
55 18 11 



470 13 10 
40 2 11 

40 



51 

10 



144 Hi 6 
6 

51 11 10 

32 16 1 

47 

44 e 

59 19 6 

18 3 11 

20 

56 Ò 

66 13 8 

38 

119 17 7 

74 



F..r«l_ 
Missions 
Fund. 



87 

16 4 6 
40 (I 
33 7 II 
83 10 

33 'Ò 



293 2 5 

32 2 

36 14 

36 11 1 

69 2 3 
7 19 

10 



191 11 1 

20 
23 17 10 
75 17 
2 10 
53 19 



19 16 
9 IS 
50 



60 
75 12 
97 



16 6 
41 
6 10 



8 10 
11 16 
15 10 



133 14 4 114 12 10 



JOHN MACDONALD, Gen. Treasurer. 




IOMRADH AIR CRA OBHSGA OILEADH AN T-SOISGEIL LEIS AN 

EAGLAIS SHAOIR. 

AIR A CHUR A MACH UAIR 'S AN RA1DH. 



Air. 6.] APRIL 1. 1876. [A' Phris, Sgillinn. 



IOMRADH AIR CRAOBSGAOILEADH AN T-SOISGEIL LEIS AN 

EAGLAIS SHAOIR. 




CHUIREADH an àireamh mu dheireadh a mach, dh' fhuiling an Eaglais Shaor 
call ann an dithis dhaoine urramach bin air an toirt air falbli an Duinèidin. B 'e 
an ceud f hear dhiubb. sin Mr Tomas Mure, fear tagraidh am fianuis na h-Ard- 
chuirte, duine òg agus measail. Bha e air an t-slighe gu Lunnnn air gnoth- 



ucb a ghaircne. Bba an sreath-charbad a' siubbal gu luath, mu mbeadbon Sbasuinn ; acb 
bba sreath eile gu tubaisteach air an rathad, agus bbuail iad air. Cbaidb na carbadan tbairis 
'us luidb iad air taobb eile an rathad-iaruiunn, leis an t-sluagh annta ; agus ciod e a thachair 
gu muladacb, acb gu 'n d'thainig carbadan o dbeas 'n an dian ruitb, agus gu 'n do ruith iad 
stigb 'n am measg. Bba Mr Mure air fear dbiubbsan a fhuair gortacbadh eagallach, 'us an 
ceann da là bba a 's an t-siorruidbeacbd. 'Us bu mbòr am beud. De tbeagblacb a bba 
ainmeil ann an Siorramacbd Adhair,bha e cbo iorasail 'us an deigb na searmoin air an t-Sàbaid, 
gu 'n racbadb e sios am measg nam bocbd ann an sraidibb cùil Dbuineidin, 'us chruinn- 
icbeadb e 'a chlann cbum an teagasg. 

B'e an duine urramacb eile, an ligbich measail, Dr Uarbuvton Begbie. Cba robb ligbich 
an Dùineidin cbo ainmeil ris. Chuireadb 'g a iarraidb a db' fhaicinn Prionnsa Uales, 'n uair 
bba a bheatha an cunnart so o cbeann beagan bbliadbnacban. Bu mbòr a cbomas 'n a 
gbairm fèin, 'us bhitheadh iad a' tigbinn as gacb tir a db' iarraidb combairle air. Acb cba 
b' urrainn e a bheatha fhein a ghleidheadh 'n uair a thainig an uair, agus a nis tha e 's an 
t-siorruidheachd. Ach is e bàs an fbirein a bb' ann. Bu charaid aobhair Chriosd e, agus bu 
charaid nam bocbd e. Cba robb e 'n a fhear-dreuchd ach bu Chriosduidh mòr e. Cba mhòr 
bha cbo fialaidh ris 'n a tbabhartas do aobhar an Tigbearna, agus bithidb ionndrain air a 
thabhartais ann an iomadb àite. Is maith an leitbid a dhaoine a bhi againn, ach is cruaidh 
bhi 'g an call. Oh nam b' urrainn sinn a ràdb " Toil an Tigbearna gu robh deanta." 

Tha mòran bruidhne o cheann ghoirid air an t-suidheachadh ministeir a rinneadh ann an 
I T ige, an Leòdhas. 'Us cha-n iongantach e. Is ni ùr bhi 'faicinn ministear de 'n Eaglais 
Shaoir 'dol a stigb 's an Eaglais Steidhichte, agus ni na 's iongantaicbe, 'bhi 'faicinn cuid de 
'n t-sluagh a' dol leis. Ach, " Is iomadb ni a chi am fear a bhitheas fada beò." Tha an 
Eaglais Steidhichte ag ràdh gu bheil sinn 'lis iad fhèin 'n an aon nis. Ma tha, carson nach 
leigeadh iad leinn ? Cha robh là riamh 's an robh iad na 's iarrtuinniche air ministeiribh 
agus sluagb fbaighinn uainne. Cba-n 'eil sinn 'n ar n-aon, agus cha-n 'eil e coslach gu 'm 
bi. B 'e ar creidimh-ne gur ann o Chriosd a fbuair sinn ar sochairean, 'us cba-n fhaod duine 



JOHN GREIG AND SON,] 



[PRINTERS, EDINBURGH. 



82 EAGLAIS SHAOR NA H-ALBA. [April 1. 1870. 

an toirt uainne ; ach an dearbh Phatronachd a tha iaclsan ag ràdh a fhuair iad, is ann o 'n 
Pharlaniaid a fhuair iad i, agus faodaidh a' Pharlauiaid a' toirt uatha a rls. Agus cha-n e 
sin uile, ach am fear a chuireadh an Eaglais Shaor fo chuing na Staid a ris, gun aithreachas 
no tionndadh o na rinn iad oirre roimhe, cha d' rugadh e fhèin 'us gliocas air an aon là. 
Faodaidh bhi gu 'n do chleachd iad samhladh air a bhi 'toirt an còirichean do 'n phobull, 
ach cha chuala sinn guth o aon neach 'nam measg, air a bhi 'toirt a chòirichean do Chriosd. 
Agus gidheadh, ehaidh cuid de mhuinntir Sgireachd Uige stigh leo gu h-iongantach. 
Cha-n urrainn sinn a ràdh ach gur beag tha a choslas orra gu 'm b' aithne dhoibh am fhianuis 
a bh' aca, no ma 's e 'us gu 'm b' aithne, is beag bha a cheangal aca rithe. 

Bha cruinneachadh airgid air a dheanamh o chionn ghoirid airson oilthighean (colleges) 
na h-Eaglais Saoire. Bithidh cairdean toileach a bhi 'cluinntinn ciamar a tha 'dol doibh air 
a' bhliadhna, oir tha fios air a so, nach bi sluagh na h-Albainn gu bràth riaraichte le minis- 
teiribh nach bi foghlumta, cho maith ri gràsmhor. Tha aig an àm ann an oilthigh Dhuineidin 
126 foghlumaiche. Dhiubh sin tha 26 o eaglaisibh eile, cuid o Staidibh America, cuid 
o Chanacla, cuid o na Presbiterich Aonaichte, cuid o Eaglais Phresbiterich Shasuinn, cuid o 
Eirinn, cuid o Uales, cuid o na Baistich, agus cuid o na h-Independents. Tha feadhain ann 
o Hungaraidh, o Bhohemia, o 'n Eadailt, o 'n t-Suain, o 'n Chajie of Good Hope, o New 
Sealand. Tha 60 ann an Oilthigh Ghlascho, agus 24 ann an Abaireadhain, cuid diubhsan mar 
an ceudna o eaglaisibh eile. Tha 's an iomlan 210 foghlumaiche aig an Eaglais Shaoir, mu 
choinnimh 194 a bh' ann an uiridh. Tha so 'n a aobhar molaidh do 'n Tighearn, a tha 'toirt 
luchd-saothrachaidh air adhart chum oibre an fhoghair mhòir. Agus is taitneach a bhi 
'faicinn Eaglaisean eile a' cur a leithid a mheas air teagasg nan oilthighean againn. Tha 
meas aig an tir fhathast air teagasg glan. 

Chualas a chionn ghoirid o na daoinibh urramach a chaidh mach gu Livingstonia ann an 
Africa, chum an Soisgeul a shearmonachadh do na daoinibh dubha. Eainig iad an t-àite, an 
deigh saothair mhòr a dheanamh, a' dìreadh aimhnichean casa, 's a' siubhal coilltean dlùtha, 
fo theas a bha anabarrach. Tha an soitheach beag toite aca a nis a' seòladh air Loch mòr 
Nyassa, agus fuaim an t-soisgeil ri chluinntinn far nach cualadh riamh e. Thu luchd-reic 'us 
ceannach nom tràillean fo eagal mar tha. Gu 'm b' ann a shoirbhicheadh an Tighearn leis na 
daoinibh fiuthail, 'us gu 'm bitheadh a bheannachd 'g an leantuinn gach taobh a theid iad. 

A' GHAIDHEALTACHD AGUS NA H-EILEANA. 



An Soisgeul an Eilean I agus an Ros Mhuileach. 

Tha Mr D. C. Ross, ann an litir gus an Ollamh 
Mac Lachlainn, ag innseadh gu-n do chaith e trl 
Sàbaidean, a thuilleadh air Mthibh seachduin, anns 
na h-àitibh iid, a' searmonacbadh an t-soisgeil. 
Ann an leabhar air "Dùsgadh agus obair Dùsgaidh" 
le Mr Mac Phearson an Dun-deagh, tha Mr Ros ag 
ràdh gur aon chomhara n thugadh air fìor dhùsgadh 
"gu-m bheil dàrachd neo-ghnàthach air a thais- 
beanadb chum focal De eisdeachd." " Cionnus ma 
ta," tha Mr Ros a' feòrach, " a sheasas Eilean Mhuile 
an deuchainn so?" Ann am freagradh na ceisde, 
tha e ag ainmeachadh gu-n robh an aimsir, an uair 
a bha esan an sin, anabarrach stoirmeil : ach air 
oidhchibh gun ghealach, gun reult, 's iad gailbh- 
each le tairneanach agus dealanach, le gaoith agus 



uisge, bha an sluagh a' cruinneachadh 'n an cuid- 
eachdaibh mora. Aig sgaoileadh na coinnimh, 
chlteadh iad a' sgapadh thar monadh 'us mòintich, 
cuid diubh le lochranaibh, agus cuid eile le fòid 
mùine air a' lasadh, agus a' ghaoth a' seideadh 
sruth'a de shradaibh a 'a cosmhuil 's an dorchadas 
ri earball reult-chearbaich. 

Air aon oidhche cha d' fhuair cuid de 'n t-sluagh 
dhachaidh gus an robh e dà uair dheug. Air 
oidhche eile bha cuid diubh nach d' ràinig an 
tighibh fein gus an ath mhaduinn. Air an oidhche 
sin bha triùir air an dùsgadh fo theagasg Mhr 
Oaimbeil. 'N am measg-san bha seann bhean, 
dliith air ceithir fichcad bliadhna 'us deich, a shuidh 
sios goirid an dèigh sin aig bòrd an Tighearna. 
Bha mòran de 'n t-sluagh a' fulang o chnatan a 



April 1. 1876.] 



IOMRADH AIR CRAQBHSG AGILE ADH AN T-SOISGEIL. 



83 



fhuair cuid duibh, gun teagamh, ann am frithealadh 
nan coinneainh : ach cha b'iad na ministeirean a 
bba "g an sparradh d an ionnsuidh, acb an sluagli 
fein a bba ag iarraidh tuillidh searrnonachaidh na 
bba ministeirean comasacb a thoirt doibb. Is beag 
is eòl do luchd-àiteachaidh nam bailtean mora, le 
'n cuid sràidibh glana, soilleire, na doilgbeadasan a 
bha r'an coinneaebadb, gu b-àraidh le fiòr sheanu 
mhuinntir agus le muinntir glè og, ann am fritheal- 
adh nan eoinneamb ud aeb gann gacb oidbche. 

Tba Mr Eos a' toirt cunntais thaitDÌch mu dhream 
àraidh ris an robh combluadair aige mu chùisibh 
an anama. Air feasgair De-h-aoine àraidh, thàinig 
cuignear nigbeana òga air an aghaidh cbum bin air 
am baisteadb. An uair a bba an coitbional a' 
sgaoileadh, cbaidb leth-chiallach gille suas a dh' 
ionnsuidb an t-soithich bhaistidh ; agus sheas e 
dlùth dha, le aghaidh a' nochdadh dùrachd a 
chridhe gu-m bitheadh an t-ordugh air a fhritheal- 
adh dha fèin. Bha cridhe an t-sluaigh air a ghluasad 
le dian thogradh an òganaich. Thòisich cuid air 
sanas ri chèile gu-m feudadh e bhi air a bhaisteadh, 
agus gu-m bu chruaidh a dhiùltadh. Ach ann a 
cheasnachadh roimhe sin, fhuair Mr Eos e cho 
aineolach agus gu-n do mheas e iomchuidh dàil a 
chur ann a ghabhail a steach do 'n Eaglais fhaic- 
sinnich tre 'n Bhaisteadh, gus am faigheadh e 
tuilleadh teagaisg. Feudaidh a mhiann airson an 
orduigh a bhi 'n a mheadhon chum a bhrosnucbadh 
gu eòlas iarraidh agus fhaighinn tre 'm bi e air a 
dheanamh glic a chum slàinte. 

Is iomadh neach, nach faca riamh e, a chuala 
mu "Aonghas nam beann," a bha an Leòdhas, 
duine de bhuadhaibh laga, ach a rinneadh tre ghràs 



'n a fhior fhear-leanmhuinn air an Uan. Ann an 
slighe na naomhachd, " cha tèid am fear-turuis no 
na daoine baoghalta air seacharan." 

Far am bheil fior dhùsgadh, tha an sluagh ullamh 
gu labhairt agus gu eisdeachd mu dhèighinn nan 
nitho a bhuineas do theàrnadh an anama. Air gach 
làimh anns na ceàrnaibh ud, tha òg 'us sean ro 
dheigheil air seirbhisich an Tighearna labhairt riu 
mu chidsibh na siorruidheachd. Tha cunntas air a 
thoirt mu chomhluadair a chumadh ri cuid diubh 
tre 'm bheil e coltach gu-n do threòraicheadh iad 
gu teicheadh as airson didein chum greim a dhean- 
amh air an dùchas a chuireadh romhainn, agus tre 'n 
d' ràinig iad air sith trid creidimh anns an Tighearna 
Iosa Criosd. 

Fhrithealadh Sàcramaid Suipeir an Tighearna 
am feadh a bha Mr Eos an sin ; agus bha mu 
thimchioll fichead pearsa a thug ùmhlachd, airson 
na ceud uaire, do àithn' an t-Slànuighir, " Deanaibh 
so mar chuimhneachan ormsa." 

Tha Mr Mac Bheathain, teachdair a' choithionail, 
ro anmhuinn gu searmonachadh ann am fuachd a' 
gbeamhraidh ; ach tha e a' deanamh na dh' fheudas 
e ann an cumail suas lamhan a luchd-cabhrach ; 
agus b'ann air èigin a chumadh e o dhol a mach an 
aghaidh an doininn chum gu-m faigheadh e cothrom 
suidhe sios aig Bord an Tighearna maille riu-san a 
bha e co dichiollach a' ceasnachadh agus a' seoladh 
air na làithibh roimhe sin. Tha Mr Caimbeul, 
'fhear-cuideachidh, deadh shearmonaich Gaelig agus 
oibriche ro shaothrachail, fa run an t-àite sin 
fhàgail : ach ma ghabhas sin idir deanamh, bu 
mhaith na 'm bitheadh daoine agus costus air an 
ullachadh leis an Eaglais air son a leithid a dh' oibre 
thaitnich a thoirt air a h-aghaidh, 's a tha nis air 
toiseachadh anns na h-Eileanaibh iomallach ud. 



SAOTHAIR NA H-EAGLAIS AIG A' BHAILE. 
HOME MISSION. 



Tha a' mhuinntir a tha chòmhnuidh am bailtibh I 
mora ullamh gu smuaineachadh nach 'eil an sluagh j 
a tha beò mar na cinnich r' am faotainn ach anns 
na bailtibh a mhàin, am measg dhòmhlasan nan 
caol-sraid, agus nan chiltean leth-taobhach a tha 
lionmhor annta. Ach tha atbarrachadh sgeòil aig 
ministeirean air an dùthaicb r' a innseadh. Cha-n 
'eil aobhar bròin agus eagail na 'smòa thaobh ar 
tir na gu' bheil mòran de cheathairne na duthcha a' 
tighinn a dh' ionnsuidh suidheachaidh anns nach 
'eil buaidh diadhachd a' ruigheachd orra. Is ni 
nach gabh àicheadh nach eil cuid d' ar coimhthion- 
alan cho mòr 's a bha iad aig am an Dealachaidh. 
Agus ciod a 's aobhar da so? Cha-n c, mar shaoileas 



cuid, gu bheil iad a' dol air an ais do 'n Eaglais 
steidhichte : oir tha an gearan ceudna aig an 
Eaglais Steidhichte a thaobh coimhthionalan air an 
dùthaieh. 'Se mìneachadh na cùise gu' bheil mòran 
de 'n mhuinntir, gu h-àraidh cosnaichean, cho gluas- 
adach, luaineach. Tha mòran diubh-san a tha mar 
so a ghncàth air ghluasad o kite gu àite, nach 'eil ach 
gann a' coinneacbadh ministeir idir, no a' tighinn 
ann an daimh air bith ris. Tha iomadh dhhibh 
nach faigh dol do eaglais ach Sàbaid mu 'n seach ; 
agus tha an t-Sàbaid a tha saor aca gu trie air a 
caitheamh ann an dol a dh' amharc an cuideachd, 'n 
uair a tha iad far an ruig iad orra, air son eudaichean 
glana, feudaidh c bhi. Tha fios, co dhiubh, aig 



84 



EAGLAIS SHAOR NA H-ALBA. 



[April 1. 1870. 



ministeirean air an duthaich, gu bheil mòran de 
sheirbhisich nan tuathanach a' tighinn agus a' falbh 
mu 'n cuairt doibh, agus do bbrigh am fuireach 's 
an sgireacbd a bhi cho goirid, gu bheil iad fèin agus 
iadsan aineolach air a chèile. Mar so tha àireanih 
mùran diubh so a tha air briseadh air falbh o na 
h-uile ceangal ri eaglais Chriosd. Dh' fhàg iad an 
dachaidh aig an dearbh am de' m beatha 's am mò 
bba dh' f heum air cùram agus eisimpleir dhiadhaidh ; 
agus a nis, an àit oideachaidh diadhaidh, tha iad air 
am fàgail dhoibh fhèin : tha am maighstirean, mar 
a's trice, caoin-shuarach mu 'n timchioll, agus 
ministeirean aineolach orra. An ioghnadh ged dh' 
fhùsadh na daoine agus na mnathan òga so cruaidh, 
iargalt, reasgach ; gun aideachadh, gun fhaireach- 
adh air cuing na diadhachd ; agus araon beachdan 
agus cleachdanna air am faotainn 'n am measg, agus 
sin gun bhi an còmhnuidh an uaignidheas, a tha 
gràineil eadhon r' an innseadh. 

Feudaidh ri ùine gu 'n tig maith do 'n dream 
tre oibreachadh achd Mr nan Sgoilean, ann an 
craobh-sgaoileadh fòghluim 'n am measg. Feudaidh 
dùil a bhi mar an ceudna gu' bheil na ddsgaidhean 
spioradail a tha 'gabhail àite 's na bailtean a 
ruigheachd ann an tomhas dh' ionnsuidh nan 
cearnan a 's iomallaiche do 'n tir. Ach aig an am, 
tha an t-olc mu 'm bheil sinn a' labhairt 'n a aobhar 
cùraim agus smuaineachaidh. 

Ar Colaisdean. 
Tha e 'na aobhar taingealachd agus comh-ghaird- 
eachais nach 'eil 'n ar n-eaglais-ne, co dhiùbh 
easbhuidh fhijghlumaichean air son ministreileachd, 
mar tha an Eaglaisean eile, agus gu h-àraidh 's a' 
Ghearmailt. Cha-n e a tha 'g aobharachadh cùisean 
bhi na 's feàrr maille ruinne gu' bheil cothroman 
saoghalta na 's feàrr againn r' an tairgseadh — oir 
cha-n urrainn sinn uaill sam bith a dheanamh a 
thaobh so — ach an di-bheatha a bh' air a toirt do 
ghluasad gràsmhor an Spioraid, agus an t-ath- 
bheothachadh a lean mar thoradh air sin. Anns a' 
Cholaisd ùr an Duneidin, tha air a' bhliadhna so sè 
fichead agus sè fòghlumaiche. Dhiubh so tha ceud 
a' sealltuinn ri dreuchd na ministreileachd 'san 
Eaglais Shaoir. Maille riu so. tha sè 'ar fhichead 
o eaglaisean eile — aon o 'n Eaglais Chleireachail 
Aonaichte an Albainn; aon o Eaglais Chleireachail 
Shasuinn ; aon o Eaglais Chleireachail Eirinn ; agus 
aon o Eaglais Chleireachail Wales. Tha tri o na 
Baistich agus na h-Independents, Ceithir à Canada, 
agus cuig à Stàitean America. Tha tri à Hungary, 
dithis ;i Bohemia, dithis as an Eadailt, aon à riogh- 
achd na Suaine, aon à Ceap an Dòchais, agus aon à 
New Zealand. Aontaichidh ar luehd-leushaidh 
leinn ann bhi 'g ràdh gu' bheil againn an so fianuis 
chomharraichte do 'n Eaglais Shaoir, agus do 
fheobhas an fhòghluim a th' air a thoirt 'na 
Colaisdean. Mu tha beatha agus cumhachd aig an 
tobar so, ni na sruthan a thèid a mach as iomadh 
tir ait. Cha d' thainig o am an Ath-leasachaidh 



àireamh cho mòr a 's so do Albainn an aon bhliadhna 
o Eaglaisean agus o dhùthchan eile, air son fòghluim. 

Anns na Colaisdean eile a bhuineas do'r n -eaglais 
tha mar an ceudna àireamh mhaith a' frithealadh. 
Ann an Glascho tha tri fichead ; agus dhiubh so 
tha tri o eaglaisean eile — aon o Eaglais aosda 
urramach nan Waldeuses, aon o 'n Eaglais Chleire- 
achail Aonaichte, agus aon o na Reformed Presby- 
terians, sliochd nan Cùmhnantach. Ann an Abair- 
eadhain tha ceithir 'ar fhichead, de 'm bheil aon 'na 
Bhaisteach, agus aon de 'n Eaglais Chleireachail 
Aonaichte. 

Annta gu lèir tha a' frithealadh am bliadhna se 
deug a bharrachd air na bha annta an uiridh. Tha 
sinn a' toirt an iomraidh so air aghaidh, cha-n ann 
a mhàin chum fiosrachadh a thabhairt, ach mar an 
ceudna le dòchas gu 'm bi ar foghlumaichean agus 
an luchd-teagaisg air an cuimhneachadh gach 
Sàbaid ann an urnuighean ar coimhthionalan. 

coiliiairle choitchionn nan eaglaisean 
Cleireachail. 
Tha na h-Eaglaisean Cleireachail, no Presbi- 
teriànach air feadh an t-saoghail uile air aontach- 
adh air Comh-chruinneachadh coitchionn bhi aca 
ann an Duneidin air a' bhliadhna so. Bhathar a 
smuaineachadh air bailtean eile, mar tha Geneva, 
Lunnuinn, agus Philadelphia — mar àitean a dh' 
fheudadh bhi freagarrach air son na Coinnimh, 
ach mu dheireadb, 's e an co-dhunadh a thàinig iad 
'n a ionnsuidh, gur i Albainn Phresbiterianaah an 
dùthaich anns am b' iomchuidh tionnsgnadh air a 
leithid so do Chomhairle. Mar so bithidh cruinn, 
air bheagan uine, ann am baile Iain Knox, cuid, 
tha sinn an dùil as na h-uile Eaglais Phresbi- 
terianach air aghaidh an t-saoghail. Tha sinn an 
dòchas gu 'n gabh ar luchd-dùthcha mòr shuim de 'n 
Chruinneachadh urramach a bhitheas ann ; gu 'n 
taisbein iad am meas air an aobhar ; agus gu 'm bi 
e 'na am air am bi cuimhne, agus a dh' oibricheas 
chum maith do aobhar na firinn air feadh an t- 
saoghail. 

Bheir sinn a nis geàrr-iomradh, mar a 's àbhaist 
mu chuid de na h-oidhirpean a th' air an gnàth- 
achadh an co-cheangal ri 'r n-eaglais chum aobhar 
an t-Soisgeil a chur air aghaidh an àitean feumach 
'n ar tir. 

Craoibh. 

Ged nach 'eil e so 'na bhaile flop mhòr, agus ged 
nach faighear ann mill cho mòr còmhla de dhìob- 
araich neo-chùramach a 's a gheibhear 's na bàiltibh 
a 's mò, gidheadh tha àireamh ann diubh, an sud 's 
an so, a tha 'cur feum air gu 'm biodh, mar a tha, 
missionary air a chumail gu bhi 'saothrachadh 'n 
am measg. Tha am missionary a tha ann, Mr 
Allan, 'n a dhuine eudmhor, saothrachail, anns am 
bheil làn mhuinghin aig na h-uile a tha 'gabhail 
suim de 'n obair. Tha e a' toirt mòran de 'uino 



April I. 1870. J 



10M.UA DH AIR C1Ì AOBHSG AGILE ADH AN T-SOISGEIL. 



S5 



agus de 'neart do n òigvidli ; ach tha e mar an 
ceudna s' saothrachadh, am raeasg na muinntir a 
tha dearmadach air na nieadhonan, le bhi 'dol a 
dh' ionnsuidh an tighean, agus a' cumail choinnimh- 
ean ùrnuigh agus searmonachaidh air seachduin, 
cho maith a 's air Sàbaid. Agus tha e 'faotainn 
còmhnaidh 'n a obair o bhuidhinn eudmhoir de 
bhuill a' choimhthionail. Tha toradh air bhi air a 
thional, ach tha aobhar bhi 'creidsinn gu' bheil 
rathad 'g a idlachadh air son mòran tuilleadh. 

Banchory- Devenick, an SiORRAMAcnD Abaireadhaix. 

Tha aon de ar Soisgeulaichean air bhi an so, air 
iarrtus a' mhinisteir ; agus tha am ministear a' 
toirt fianuis mu thimchioll eifeachd oidhirpean 
sònruichte de 'n t-seòrsa so. Tha e ag innseadh 
gu 'n robh air àmaibh drùigheadh sònruichte aig 
an fhocal air an luchd-eisdeacbd, agus gu 'n robh 
àireanih a' fuireach air son labhairt gu h-uaigneach 
ris mu chuisean an anama, an dùigh an t-seirbhis 
bhi air a criochuachadh. Tha dòchas maith aige 
gu 'm bi toradh fallan, agus a sheasas dearbhadh 
r' a fhaicinn ; ged dh' fheudar coimhead air nach 
robh cuid ach air an dùsgadh a mhàin, gidheadh, a 
thaobh cuid eile, gu 'm bi e r' a fhaicinn, gu 'n do 
dhùin iad ri Criosd, agus gu 'n d' fhuair iad slth 
annsan. Tha e 'g aithris ni eile, a tha 'na chomh- 
ara maith, gu 'n robh iadsan a bha roimhe ann an 
Criosd air an ath-bheothachadh agus air an ùrach- 
adh tre na Coinneamhan. 

Hawick. 

Territorial Church. — Tha an t-ainm '• Terri- 
torial " air a thoirt air eagiaisean iiraidh 's na 
bailtean mora, a tha air an suidheachadh ann an 
ceàrnaibh feumach, far am bheil a' chuid mhòr de 
'n luchd-còmhnuidh an taobh a mach de gach 
eaglais agus meadhon gràis, aineolach, mi-chùram- 
ach, agus gu trie bàite am mi-bheus. Anns an 



earainn — no an territory — sin a thàrlas bhi air a 
shònruchadh, tha an teachdaire, maille ris na h-uile 
luchd-cuideachaidh a gheibh e, agus leis gach 
meadhon freagarrach, a' saothrachadh, chum bhi 
mar theireadh Dp Chalmers, a chuir air chois an 
rian-oibreachaidh so, agus a thug an t-ainm — a' 
cladhachadh a mach nan cinneach a tha chòmhnuidh 
ann, agus 'g an toirt fo fheartan Criosdail. 

Tha eaglais de 'n ainm so ann an Hawick. Bha 
a ceud thòiseachadh gle anmhunn. Cha robh, mar 
ann an oidhirpean do 'n t-seòrsa so an àitean eile, 
uiread a 's aon fhear-dreuchd, no aon bhall de 'n 
choimhthional fo sgiathaibh an do thionnsgnadh air 
an obair, a tlnunig gu bhi mar bhuillsgean, no mar 
ubh nid timchioll air am biodh coimhthional air a 
chruinneachadh. Bha an coimhthional gu h-iomlan 
air a dheanamh suas dhiubh-ran a bha air an tional 
o mheasg nan diobarach thruagha an taobh a muigh. 
Ni eile a bha 'nan aghaidh, nach robh àit-aoraidh 
freagarrach aca : cha robh aca ach seann aibheis 
tighe 's an robh roimhe sin Obair-stocainnean air a 
giiilan air adhart, agus e mach as an rathad, agus 
gun slighe 'na ionnsuidh ach troimh chaol-shràid 
shàlaich, dhorcha. Gidheadh, a dh' aindheoin so 
uile, shoirbhich leis an obair, air chor a 's anns a' 
bhliadhna 1866, gu 'n d' fhuair an coimhthional 
cead ministear a ghairni. 

Tha a nis ochd fichead luchd-comunachaidh 's a 
choimhthional, de 'n robh deich 'ar fhichead air am 
baisteadh an dèigh dhoibh am fhirinn aideachadh. 
Tha dà sgoil shàbaid aca, anns an bheil dh cheud gu 
leth sgoilear, agus dà fhicheud luchd-teagaisg. Tha 
tracaichean air an craobh-sgaoileadh agus meadh- 
onan eile mar an ceudna air an cumail air an 
aghaidh. Tha eaglais ùr 'g a togail a chumas cuig 
ceud, agus tha a' chuid a 's mò de 'n airgiod air son 
a pàigheadh air a chur cruinn, eadar tabhartasan a' 
choimhthionail fhein, agus na cliruinnich am minis- 
tear an àitean eile. 



IOMRADH 

Mu Eaglaisean Chanada, Australia, agus New Zealand, a tha au daimh ri Eaglais 

Sliaoir na li-Alba. 



CANADA. 
Mar a dh' ainmich sinn roimhe so, ann an air- 
eamhan eile de 'n phaipeir so, tha a nis, na roinnean 
a bha ann an Eaglais Phresbiterianch Chanada air 
an leigheas. Tha iad a nis tre bheannachadh an 
Tighearna, agus ann am freagairt ùrnuigh, na 'n aon 
eaglais mhòr, a' dol gualainn ri gualainn ann an 
seirbhis an Tighearna. A chum so, tha paipear, no 
Record, air a chur a mach leo, anns am bheil 'o 
iim gu àm, iomradh air a thoirt, air saothair na 
h-Eaglais, agus cionnus a tha an Tighearn 'a soirbh- 



eaehadh leatha. Bumhiann leinn, 'n 'am biodh àite 
againn dha, an t-iomlan a chur sios do sgriobhadh 
a tha air a thoirt anns a Phaipear so, fo ainm " The 
Restrospect " — sin ri radh, " sealladh de na chaidh 
seachad." Ach cha cheadaich 'ar comas dhuinn, ach 
beagan deth a chur fa chomhar ar luchd-leughaidh. 
so fèin, chithear gu ro shoilleir an doigh iongant- 
ach, anns an do shoirbhich an Tighearn le 'aobhar 
fèin, o chionn ceud bliadhna air ais, ann am Mòr 
Roinn Chanada. 

Thoisich Eaglais Chleireil Chanada air a bhi 



86 



EAGLAIS SHAOR NA H-ALBA. 



[April 1. 1870. 



'saothrachadh ann am fion-lios an ighearna mar 
Eaglais aonaichte, air a choigeamh la duug do Iune, 
arms a bhliadhna 1875. Ceud agus deich bliadhna 
roimhe so — 'sa bhliadhna 1765, thoisich Mr Seorus 
Henry, a cheud mhinistear a chuir Eaglais na 
h-Alba a mach an sud, air saothrachadh ann am 
Baile Chuibec. Air a bhliadhna 1803 choinnich a' 
chcud chleir de mhinistearan, ann an Canada 
Uachdarach. Aig a choinnimh so, cha robh ach 
triuir — dà mhinistear, agus aon eildear. Anns a 
bhliadhna 1840, bha cho liugha ri ceithir fiehead 
agus dà mhinistear aims an Eaglais so. Mar a dh' 
ainmich sinn roimhe so, thainig Eaglais Phresbi- 
terianach na Mor-Roinne gu bhi fadheòidh na tri 
earrainnean. Ach a nis, air dhi a bhi air a h-aonadh 
ri chèile tre mhaitheas an Tighearna, tha cho liugha 
ri sò ceud ministear innte, maille ri ceithir fiehead 
mile agus a deich do shluagh, a tha an làn chomium 
rithe, air chul an aireamh lionmhor de mhuinntir 
eile, a tha an ccimgal rithe le bhi a' feitheamh air 
orduighean an t-soisgeil, a th' air am frithealadh 
leatha. Tha so a' nochdadh, cionnus a shoirbhich 
an Tighearn le a saothair — agus maille ri sin, 'na 
aobhar taingoalachd agus misnich do 'n Englais 
mhàthaireil aig a' bhaile. Tha ni eile a' nochdadh 
finneachadh na h-Eaglais so — sin ri radh, a mòr 
chialaidheachd, ann am bhi 'compartachadh de 
'maoin, 'chum aobhar an Tighearna 'chur air agh- 
nidh. Air a bhliadhna so fein, tha urrad agus 
deich maile pund Sasunnach air a shonruchadh 
airson " Foreign Missions " — no, gus an soisgeul a 
chur gu rioghachdan ceine— aon mile deug pund 
Sasunnach airson, " Home Missions," an àitean 
feumach 'na measg fèin — mile agus cuig ceud 
pund Sasunnach, chum an soisgeul a chur gus na 
Papanaich Trangach ann an Canada Iochdrach — 
agus seachd mile punnd Sasunnach, gu bhi 'cumail 
suas Cholegean, no " oil-thighean," airson mhinis- 
teirean, Tha maille ri so, deich ceud mile dolair 
airgid air an toirt, mar nihaoin chuideachaidh, do 
mhinisteirean ; agus a chum Eaglaisean nuadha a 
thogail. Uime sin, ma tha fialaidheachd sgriob- 
tuireil na chomhara air beò spioradalachd, feudaidh 
sinn fhaicinn, nach eil Eaglais Phresbiterianach 
Chanada a dh' easbhuidh a' chomharaidh so. Tha 
cho liugha ri cuig " oil-thighean " mhinistearan 
aca — aon, anns gach baile a leanas— Halifax, Cuibec, 
Montreal, Kingston, Toronto. Tha so a' toirt làn 
chothrom do dhaoin' òga a tha toileach iad fein a 
thoirt do 'n obair so, air sin a dheanamh. 

A U S T R A L I A. 
Tha an t-urramach Dr Cairns a tha 'o chionn da 
bhliadhna fiehead 'na mhinistear ann am baile 
Mhelbourne, air leigeadh dheth a brigh aois agus 
laigse. Tha Mr Seumas Beattie, ministear coithional 
Pitcairngrcen fagus air baile Pheart, air aontachadh 
kite ghabhail thar a choithional a' bh' aig Dr Cairns. 
Bha Dr Cairns ro mheasail aig an t-sluagh am 
measg an do shaothraich c. Bha a shaothair mar 



an ccudna, na meadhon air mòr mhaith a dheanamh 
air fad agus leud na Mor-Roinne ud gu leir ; agus 
tha dòchas tre bheannachadh an Tighearna, gu'm 
bi mar an ceudna buaidh a' leantuinn an cois sao- 
thar an f hir a tha gu' àite a ghabhail — agus a bha 
ro mheasail aig a choithional a tha e 'fàgail. 

Australia mu dheas. — Dh' f hàg bean uasnl fhia- 
laidh — Mrs Smith, a bha ann an Dunish, earrainn 
de a maoin aig a bhuidhean air am bheil cùram nan 
" Colonies." Tha a' bhuidhean so air suim de'n 
airgiod so a thoirt a chum an soisgeul a chur a dh' 
ionnsuidh daoine borba na cearnaidh so a tha chomh- 
nuidh aig Point Macleay. Tha am ministear a tha 
a' saothrachadh an so, a' sgriobhadh mar a leanas. 
" Tha mi air mo mhisneachadh gu mòr, leis mar a 
tha an sluagh borb so a' fàs ann an eòlas na firinn. 
Tha na coithionalan araon a shàbaid agus a sheachd- 
uinn a sior dhol am meud — ag eisdeachd le mòr 
aire, agus mi an dòchas gu 'bheil dcagh obair a' dol 
air a h-aghaidh' nam measg." Tha an naigheachd a 
leanas a' nochdadh toradh an soisgeul far am bheil e 
'faotainn buaidh air an inntinn — eadhon am measg 
dhaoine borba. 

" Bha " arsa 'm ministear so, " cuidde'n t-sluagh 
bhorb a tha 'tighinn a dh' eisdeachd an fhocail, air 
an tuarasdalachd le am maighstir, gu talamh fiadh- 
aich a thoirt gu staid àiteachaidh. Dh' innis e 
dhoibh, gu 'm b' e a 'bheachd gun robh mu dha acair 
dheug f hearainn ann. Ach a rèir na h-uine a bha 
iad 'ga oibreachadh, mheas na daoine borba, mar a 
ghoirte dhiubh, nach robh uiread a dh' f hearann agus 
a shaoil leis ann, agus uime sin, nach robh coir aca 
air pàigheadh fhaotainn, ach airson na dh' oibrich 
iad. Thomhais e am fearann ; agus ceart mar a 
thubhairt iad, an àite da acair dheug, cha robh ann 
ach naoi acraichean. Cia cho liugha neach, a tha 
ann an tiribh far am bheil mòran tuilleadh aideach- 
aidh, nach giulanadh iad fein air doigh cho onarach. 
" Air an toraidhean aithnichear iad." Tha mu 
cheithir fiehead agus a deich do'n t-sluagh bhorb so, 
a' feitheamh gach Sabaid air meadhonan nan gids. 

TASMANIA. 

Is o so an t-Eilean do'n goirte roimhe so " Yan 
Dieman's Land." Goireir Hobart-town do phriomh 
bhaile an Eilein so. Bha Mr Webster a bha uair- 
eigin 'na mhinistear ann am baile "Mhiddlesburgh,'' 
air a shonruchadh gu bhi 'na mhinistear anns a 
bhaile so, an kite Dhr Nicolson a bha roimhe so na 
mhinistear anns a' bhaile. Tha sinn an dòchas gu'm 
bi so chum mòr mhaith do aobhar an Tighearna 
anns a' chearnaidh so. 

Tha Dr Nicolson a' sgriobhadh mar a leanas. 
*' Tha sinn a' feitheamh gu dùrachdach ris an long, 
air am bheil Mr Webster a' tighinn, " Bithidh e 'na 
mhòr chomhurtachd dhomhsa mu 'm fàg mi an 
saoghal so, ministear fhaicinn air a shuidheachadh 



April 1. 1876.] 



10MRADH AIR CRAOBHSGA01LEADH AN T-SOISGEIL. 



87 



am measg a phobuill so, agus a bhriseas dhoibh aran 
na beatha. Agus aig an am cheudna, eutromaicbidh 
e m' eallach fèin, a tha nis gu maith tròm orm, aig 
an ac.is aig am blieil mi — tha mi nis a' dol 'na mo 
cheithir fichead bliadhna. Thuige so, mheas mi c 
mar dhleasdauas seasamh mach an agbaidh aonadh 
nan Eaglaisean, a bh' air iarraidh le cuid 'nar measg. 
Ach a nis feudaidh mi radh, gur e an ni bu mhò a 
bheireadh a thoileachadh dhomh, na 'm b'e toil an 
Tighearna e, gum faicinn mu'n rachadh fòid air mo 
cheann, gu'm biodh an t-iomlan de na h-Englaisean 
Presbiterianch anns na Colonies so, air an aonadh 
ri cheile, ann an ceanglaichean a ghràidh, ann an 
aou Eaglais." 

NEW ZEALAND. 

Tha Mr Alasdair Stewart air dol a mach a dh' 
ionnsuidh na cearnaidh so a shaothrachadh am 
measg an t-sluaigh. Tha Mr Stewart a' sgriobhadh 
mar a leanas : — 

" Tha mi, o na thainig mi do 'n tlr so, a' toirt 
comhnaidh do Mhr Ross, a tha 'na mhinistear anns a 
chcarnaidh do 'n ainm ' Lake Wakatip.' Tha ceithir 
àitean searmonachaidh againn. Tha tigh-aoraidh 
anns gach aon diubh. Feudair a thuigsinn uime 
sin, cia cho feumach agus a bha Mr Ross air cobh- 
air 'n uair dh' innseas mi dhuibh, gu 'n robh e 
thuige so, 'na aonar, ge do bha iad astar seachd mile 
o cheile. The a chuid is mò de shluagh an àite a Alba. 
Thuige so, chab' urrainn searmonabhi gach Sabaid 
anns gach kite dhiubh so, ach a nis tha sinn an 
dòchas, gu 'm bi e mar sin ; agus a thuilleadh air 
so, gu 'm bi e 'nar comas an sluagh fhaicinn air 
leth, mar theaghlaichean. Tha tuilleadh feum air 
so anns na cearnaidhean so, an a tha aig a' bhailc ; 
do bhrigh suidheachadh an t-sluaigh. Tha sinn 
mar an ceudna an dòchas gu 'n ruig sinn an sluagh 
a tha' bdrach airson an òir. Tha feum mòr aca air. 
Cha 'n 'eil a reir coltais, an aire air ni air bith eile, 
ach a bhi a' cur saoibhreis ri cheile. Gu 'n toireadh 
an Tighearna a bheannachadh an cois ar saothar." 

Feudaidh mi ainmeachadh, gu 'n do mhothaich 
muinntir an kite so, buaidh an dùsgaidh a bha an 
Alba o chionn ghoirid. Bha an cunntas a thainig 
anns na paipearan mu 'thimchioll, air a bheannach- 
adh, agus ann an cuid a dh' ionadaibb, thainig 
frasan o shuas a nuas oirnn. Dh' innis aon de na 
ministearan dhomh, gu'n robh uiread agus leth acho- 
thionail aige air an dixsgadh, agus ag iarraidh ann 
an comunn ris an Eaglais iad fèin athoirt suas do 'n 
Tighearna agus aobhar a chur air aghaidh. Is e ar 
n-ùrnuigh gu 'm faigh an tir so beannachadh cho 
saoibhir, agus a dheònaich Dia anns na cearnaidh- 
ean a dh fhàg sinn as ar deigh." 

T A G 0. 

Tha Dr Stuart, aon de mhinistearan Dhuineidin 
anns a' chearnaidh so a' sgriobhadh mar a lcauas : — 



" Aig coinneamh a bh' air a cumail anns a bhaile 
so 'o chionn ghoirid, far an robh luchd dreuchd a 
làthair o chuig Eaglaisean, dh' aontaicheadh lo mor 
thoil, gu 'm biodh cuig ionadan searmonachaidh air 
an suidheachadh ann an cearnaidhean nuadha, far 
nach robh meadhonan nan gràs fathast air. am 
frithealadh, agus gu 'm biodh eaglais eile air a 
togail ann am baile Dhuineidin fèin." Tha so a' 
nochdadh nach eil Eaglaisean na cearnaidh so na 'n 
codal, ach gu 'm bheil iad le mòr dhurachd a' cur 
rompa, gu 'm bi an sluagh a tha 'dol o àm gu àm a 
mach an sud, air an toirt fo bhuaidh eisdeacbd an 
t-soisgeil. Gu 'n robh an Tighearna ga 'n neart- 
achadh agus a' soirbheachadh gu saoibhir leo. 

Tha Dr Stuart mar an ceudna a' sgriobhadh mar 
a leanas. " Tha mi air pilltinn o bhaile Innercar- 
gill. Ghabhadh rium, agus ri mo shaothair, le mor 
dhùrachd. Tha an Eaglais againn, anns a' bhaile 
o, a' soirbheachadh agus a nis tuilleadh agus beag 
airson an t-sluaigh, agus cha 'n fhada gus am feum 
sinn eaglais eile a thogail. 

CANTERBURY. 

So cearnaidh fharsuing eile de New Zealand. 
Agus chithear 'o 'n iomradh a leanas, cia mar a tha 
aobhar an Tighearna a' soirbheachadh anns a chear- 
naidh so mar an ceudna. Tha na leanas, air a 
tharruing o litir a sgriobh Mr Douglas a tha 'na 
mhinistear anns an àite so : — 

" Tha ceithir aitean searmonachaidh agam ; far 
am 'bheil coinneamhan againn air an t-skbaid. Air 
chùl so, tha cuig ionadan eile ann, far am bheil mi 
a' searmonachadh air laithean seacliduin. Tha mi 
mar is trice, a' marcachd fichead mile gach la Sabaid, 
a bhrigh an astair a th' eadar na h-aitean searmon- 
achaidh. Feudaidh mi rkdh, eadar gach kite th' 
ann, nach eil seachduin air nach 'eil mi a' searmon- 
achadh se no seachd searmoineah. Chithear o so, 
gu 'm bheil obair gu leòr anns an raon so airson 
dithis mhinistearan. Tha an sluagh am measg am 
bheil mi a' saothrachadh, de gach seorsa — as gach 
cearnaidh de 'n t-saoghal. Tha iad à Alba, à 
Sasunn, a Erinn. as a' Ghearmailt, à America, as an 
Eadailt, à Portugal, agus à Lochluinn. . Agus mar 
a tha an sluagh as gach cearnaidh, mar sin tha iad 
de gach seorsa aideachaidh. Tha iad ann, de 'n 
Eaglais Shaoir, de 'n Eaglais Steidhiehte, do na 
h-ITnited Presbyterians, de na Wesleyans, de na 
Methodists, de na Lutherans, de na Baistich ; agus 
eadhon de na Pkpanich. Tuigidh tu o so, ciod an 
seòrsa obair a th' aig ministear anns na cearnaidhean 
so ri 'dheanamb, agus an seorsa sluaigh am measg 
am bheil e a' saothrachadh. Tha mi 'faighinn gu 'm 
bheil an Eaglais Shaor ro fhreagarrach air son an 
raoin so. Tha spiorad na saorsaleis am bheil i air a 
riaghladh, a creud, agus a doigh riaghlaidh, ro 
fhreagarrach, mar a tha sinn a' faotainn chum an 
sluagh a chruinneachadh a 'stigh fo a brataich. 



88 



EAGLAIS SHAOll NA H-ALBA. 



[April I. 1870. 



II R MIIOR NA ROINN EORPA. 
An Eadailt. 

Ann am Baile "Genoa," a bhuineas do'n Riogli- 
aclid so, tha Mr Miller 'na Mhinistear, an ceangal 
ris an Eaglais Shaoir. Tha Mr Miller aig an àm 
so, a' cruinneachadh airgid gu eaglais a thogail an 
sud. Tha e fèin agus a choithional, air làrach eaglais 
fhaighinn, ann an doigh anns nach d'thugadh làrach 
riamh roimhe. Sin ii ràdh, tha làraeh air a toirt 
le coirichean 'o'n Righ agus a' Pharlamaidaige. Is 
i 'n Eaglais Shaor a' cheud Eaglais Phrotestanach, 
a fhuair a leithid a choir, o chionn iomadh latha. 

Tha Mr Miller an dòchas gu'm bi a leithid air 
a dheònachadh am bailtean eile, anns an Eadailt — 
am Baile Florence, ann an Naples, agus faodaidh e 
bhi 'san Roimh, far am bheil a Righ chathair aig a 
Phapa fèin. 

Naples. 

Tha Mr Gordon Gray, a' saothrachadh anns a' 
bhaile so, agus a' sgriobhadh mar a leanas. " Tha 
focal an Tighearna air a shearmonachadh gach 
Sàbaid — coinneamh ùrnuigh air a cumail gach 
seachduin — na sgoiltean againn air an cumail suas ; 
ach is i a' cheist, cionnus a gheibh sinn an sluagh òg 
a tha air an teagasg annta, gu iad fèin a thoirt do 
obair an Tighearna, 'n deigh dhoibh an sgoil fhàg- 
ail. chionn cuig bliadhna deug air ais chaidh na 
ceudan diubh so troimh na sgoiltean againn ; agus 
bu mhiann leinn gu mòr, gu'm biodh iad na'm 



meadhon, air muinntir eile a thoirt gu eòlas na 
firinn. Guidheamaid air an Tighearn gu'n deòn- 
aich e an inntinn so dhoibh. 

An Roimh. 

Is e am baile so priomb. bhaile na Papanachd — 
agus far nach bu dana le neach air bith, gns o 
chionn ghoirid, an soisgeul a shearmonachadh. 

Tha an Eaglais Shaor a' cur Mhinistearan o àm gu 
àm a dh' ionnsuidh a' bhaile so. Tha a nis eaglais 
againn ann. Tha Mr Cusin a' sgriobhadh, gu'n robh 
o chionn ghoirid, seachduin air a shonruchadh air- 
son coinneamh ùrnuigh, a dh' iarraidh beannach- 
adh an Tighearna air an saothair. " Cha'n fhada," 
tha e 'g radh," gus am bi iomadh tigh aoraidh Pro- 
testantach anns an Boimh. Air chul na h-Eaglais 
againn fèin, tha 'n Eaglais Shasunnach, an Eaglais 
Americanach, na Wesleyans, na Baistich, agus na 
Waldensians gu àitean aoraidh a bhi aca anns a' 
bhaile so. Feuch uime sin mar a tha an soisgeul 
a' faotainn buaidh ! " 

A Bailtean eile. 
A Cannes, Mentone, Stettin, Lausanne, agus Paris, 
baile mòr na Frainge, tha sinn a' faotainn deagh 
iomradh mar an ceudna, cionnus a tha an Tighearna 
'soirbheachadh le saothair na h-Eaglais againn. 
Guidheamaid gu'm bi so air a dheonachadh ann an 
tomhas ni's mò, agus mar sin, gu'm bi an sluagh 
anns na h-ionadan dorcha ud, air an soillseachadh 
le eòlas slainteil an t-soisgeil, 



TEACHDAIREACHD CHETN NA H-EAGLAIS. 

NA H-INNSEAN AN EAR. 



An t-Ollamh Eoin Uilson, Bombai. — Chaochail 
an Teachdair urramach, an t-ollamh Uilson, na 
thigh fèin, air a' cheud la de mhios mheadhonach 
a' gheamhraidh so. B'e an teachdaire bu shine, 
agus b' fhaide shaothraich, a bh' aig an Eaglais, 
air tìr mhòir nan Innsean an Ear. Rugadh e 
an Laudair, an siorramachd Bharraic 's a bhliadhna 
1804. An laithean 'oige, araon 'an sgoil 's an oil- 
thigh, thaisbean ebuadhan inntinn a bha barraichte, 
agus mun d' thug e thairis 'bhi na fhoghlumach, 
bha taobh sònruicht aig ri " Teachdaireachd chein 
na h-Eaglais." Chuir e 'n clò eachdraidh beatha 
Mhr Eliot, an teachdair mòr a shaothraich am 
measg Innseanach America mu thuath. Chuir e 
•'Comunn Craobh-sgaoilidh an t-soisgeil" air chois 
ann an Oil-thigh Dhuineidinn. Chaidh e fèin a 
chur air leth chum dreuchd na ministreileachd le 
cleir Laudair mu mheadhon an t-Samhraidh 1828. 
Goirid an deigh sin, phòs e nighean do 'n Urr. 



Coinneach Ban, a bh'ann an Grianaig, boirionnach 
aig an robh buadhan inntinn a bha sonruichte am 
measg bhan, agus cridhe làn eud air son aobhar 
agus gloir a' Mhaighistir. Dh' fhàg iad tir an 
dùthchais air son nan Innsean an Ear mu mheadhon 
an fhoghair sin fèin, agus rainig iad talamh an 
aineol' mu thoiseach an earraieh 1829. Thòisich iad 
air ball air a' chainnt Marati ionnsachadh, agus ann 
an ochd miosan, bha iad deas air son saothrachadh 
am measg" nan Cinneach ann am Bombai. Maillc 
ri cuideachadh o dhaoine eagnaidh agus tuigseach, 
'bha ann an serbhis Bhreatuinn 's an àite, bha a 
bhean f ein, a ghnàth na cobhair deas dha ann am bhi 
'cur suas tighean-sgoile air son gillean 'us nigheanan. 
Bha e fèin, 's na laithean ud, air 'chois de Shàbaid 
's de sheachduin, a' searmonachadh, 's a teagasg o 
àitc gu àite mu 'n cuairt. Cha b' fhad gus an do 
chuir e 'lamh ri sgriobhadh agus cur an clò teagasg 
sgriobtuireal, soillear, mu shlighe na slainte. Air 



April I. 1870.] 



IOMRADH AIR CTvAOBHSG 



AOILEADH AN T-S01SGEIL. 



89 



dha saorsainn fhaotainn ann au labhairt agus an 
sgriobhadh na canain Maràti, thoisich e ri foghlum 
Gusiuràti agus Hindustani. An deigh sin cliaidh 
e air aghaidh gu oidhirp a thoirt, seana chainnt nan 
Innsean, agus maille rithe, seana chainnt Phersia, 
ionnsachadh. Bha e mar so deasaichte air gach 
laimh air son teagasg agus air son dion na firinn 
mar a tha i ann an Iosa Criosd. Ann am bàs a 
mhna urramaich ann an 1835, fhuair a fein buille 
ghoirt, agus am mision call mòr. 

Mu thoiseach an fc-Samhraidh 1830, chaidh air 
tir 'an Calcutta Mr Alastair Duff, a' cheud teachdair 
'chaidh a macli an ceangal ri Ard-sheanadh na 
h-Eaglais. Thoisich e air sgoil a chur suas air son 
foghluim agus ard-fhoghluim, 's an robh am Biobul 
mar bhunait, agus chlach-steidhe. Mar a rinn 
Calum-Cille an I, rinn Duff's na li-Innsean, 's cha b' 
fhad gus an robh toradh ri 'fhaicinn. Mu dheireadh 
Da bliadhua 1838, shoirbhich le Mr Uilson agus a 
cho-luchd-oibreachaidh, air leithid a dhoigh 's gun 
robh mu 300 acafo theagasg. Thug an fhirinn buaidh 
air dithis thainig gu luath air an aghaidh air son 
baistidh. Ghabh each eagal mòr, agus theich a mhòr- 
chuid diubh dhachaidh. An kite nan 300 cha robh 
ach 45. Am measg na muinntir a dh' fhan, bha 
oganach d' am b' ainm Naraidhean Seseadraidh, a 
dh' aidich, nach ruigeadh esan leas falbh — nach robh 
teagamh 's am bith ann gu'm bitheadh esan air a 
ghlacadh ann an lion an t-soisgeil. Cha b' fhad an 
deigh sin gus an robh e ann an deuchainn agus fo 
iomagain anama, ag eigheach " Ciod ani mi chum 's 
gu 'n tearnar mi?" Goirid an deigh so sgriobh Mr 
Uilson leabhar air "Saobh-chrabhadhnam Parsach" 
agus mu thoiseach na bliadhna 1843, ghabh e cuairt 
air tirean na h-aird an Ear agus gu sonruichte ann 
an dùthaich Phalestin. An deigh a chuairt a cho- 
dhunadh, thainig e do dh' Alba beagan laithean an 
deigh do 'n Eaglais slàn a ghabhail de 'n Staid, ann an 
1843. Sgriobh e aig an am sin leabhar, nach facas a 
lethbhreac fathasd, fo ainm " Tirean a Bhiobuill." 
Phùse'n dara uair Miss Denistoun(1846),boironnach 
diadhaidh, eudmhov, a bha dhasan agus do 'n aobhar, 
dileas 'us saothrachail air son iomadh bliadhna. Air 
son deich bliadhna an deigh sin, bha e 'saothrachadh 
gu cunbhallach am measg nan treubhan mun cuairt, 
agus a' cumail suas agus 'cur am farsuinneachd eolas 
sgriobtureil araon 'an sgoil 's an Oil-thigh. Lion 
beag 'us beag, thug 'eiseimpleir dliiadhaidh, buadhan 
inntinu bha barraichte am measg nan ceud, foghlum 
a bha neo-chumanta, agus gu h-àraidh eòlas air 
sluagh na dùthcba,an cainntean, an eachdraidh, agus 
an cleachdaidhean, maille ri saothair agus eud bheò 
air son leas an anania, dha aite 'us inbhe am beachd 



sluaigh, agus sgolairean, nach d' fhuair neach sois- 
geulach riamh roimhe, 's an tir ud. Bha e 'n 
comhnuidh deas gu eòlas, a choisneadh leis fein le 
mòr shaothair, a thabhairt seachad saor do mhuinntir 
eile. Thug a chliii, a bhuadhan, 'fhoghlum agus 
fhein aicheadh, 'leithid de bhuaidh air cairdean, co 
luchd-saothraich, agus muinntir eile, 's gu 'n do 
chuir iadri 'chèile suim mhòr airgid, mar thaisbean- 
adh air am meas air fein agus air 'obair. Bha riadh 
an t-suim so gu bhi air a phaidheadh dha fein ri a 
bheò, agus an deigh sin, air son cumail suas fear- 
teagaisg " Co-chordadh nan Cainntean," ann an oil- 
thigh Bhombai. Chaochail a bhean an 1867, agus 
o'n uair sin bhris a shlàinte. Ann an 1870 thainig 
e rithisd do dh' Alba, agus rinneadh e na Cheann- 
suidhe air ard-Sheanadh ar n-Eaglais. Chaidh e air 
ais rithisd an ath bhliadhna. Bha 'shaothair cho 
dion agus cho dlùth 's a bha i riamh, ach cha robh a 
neart a reir a mhiann. Thug an Tighearn air falbh 
morande choimh-aoisean 'n ar measg, agus dh' fhàg 
so e ann an tomhas aonarach. Bha iarrtus a sior- 
bheothachadh, 's e 'g osnaich airson an tigh agus 
an àite comhnuidh shuas. Threig a neart e ro 
luath, ach ged a bha 'n duine o 'n leth mach a' 
caitheamh as, bha 'n duine o "n leth a stigh air ath- 
nuadhachadh o là gu là. Mu dheireadh thainig an 
teachdaire, agus thionndaidheadh sgdile a bhàis gu 
maduinn oirdheirc na siorruidheachd. Do 'n ollamh 
Uilson, buinidh cliii an dream mu 'in bheil e air a 
radh, " Dealraidh iadsan a tha glic mar shoilleircachd 
nan speur ; agus iadsan a thionndaidheas morau 
gu fireantachd mar na reultan, fad saoghail nan 
saoghal." 

Dealna — Mr Seasadrai. — Tha ar caraid ion- 
mhuinnMr Seasadrai 'toirtcunntasro-thaitneach mu 
thimchioll fàs an aobhair ann an Dealna agus anns 
na bailtean mu 'n cuairt. Aig a choinneamh leth- 
bhliadhnail air son gabhail a steach luchd-aideach- 
aidh òga, chaidh deich pearsa fichead chuir ris an 
Eaglais a' deanamh aideachadh follaiseach agus iad 
air am baisteadh. Tha nis mu leth-cheud pearsa air 
an gabhail a steach do' n-Eaglais le Mr Seasadrai, 
's an ùine ghoirid o 'n phill c dhachaidh. Tha c, 
mar is cubhaidh, 'deanamh gairdeachas mor, maille 
ri breith-bhuidheachais air son maitheas an Tigh- 
earna. ''Rinn an Tighearn nithean mora air ar son. 
Bha sinn aoibhneach." Tha luchd-aideachaidh an 
àite air toiseachadh da rireadh air saothrachadh 's an 
fhion-lios, 'saothrachadh as leth au luchd-dùthcha 
tha fathasd aineolach 'us dorcha- 

CoMUNN CRAOBIISGAOILIDH AN T-SoiSGErL. — Chuil - - 

eadh air chois a' chomuinn so mu dheireadh an 
t-samhraidh, le ceannsuidhe agus luchd-dreuchd o 



90 



EAGTAIS 8HAOR NA H-ALBA. 



[April 1. 1S7U- 



mheasg sluagh an iuto. Tha iad a 'cruirmcachadh 
air son soisgeulaich a chumail suas gu bhi 'searmon- 
achadh o aite gu h-itite. 

Comunn nan daoin' oga. — Mu thoiseach an t- 
samhraidh tha meanglanan dosrach Dan craobh 
comhdaichtc le duilleach tarruing na 's dluithe air 
comunn a' cheile, 's co ionnan, 'n uair tha an Tigh- 
carn pilleadh bruid a shluaigh tha 'n òige 'teachd 
gu cheile air son ùrnuigh, agu? rannsachadh nan 
sgriobtuirean. Tha mu dha fhichead dhiubh so a 
nis ann an " Comunn nan daoine oga" 'coinneach- 
adh gach seachduin 's a Bhetel, airson lcughadh 



agus rannsachadh focal Dhe. Bharrachd air so, tha 
dà choinneamh gach seachduin 's a choithional ; 
air feasgar Dheceudain, air son searmonachadh 
an fhocail agus fàs ann an gràs agus air feasgar 
Dhe-baoine airson urnuigh, airson dortadh a mach 
Spiorad naomh a gheallaidh. Air laithean feille, 
agus amana sonruichte co-chruinneachaidh sluaigh, 
tha Mr Seasadrai agus a chuideachd air sraid 
agus air margadh an ceann an oibre, a' mineachadh 
's a teagasg an ainm an Ti a tha 'g radh, " Thigibh 
a m' ionnsuidh-sa, sibhse uile tha ri saothair, 
agus fo throm uallach." 



AN TEACHD AIREACHD 
JEWISH 

Is cinnteach gu' bheil fios aig cuid d' ar luchd- 
leughaidh mu 'u obair mhòir sin, a chriochnaich- 
eadh o chionn beagan bhliadhnachan — an Canal 
eadar an Eiphit agus a' Mhuir Ruadh, troimh am 
bheil slighe aithghearr air son loingeis a dh' 
ionnsuidh nan Innsean agus uile dhiithchaibh na 
h-Aird an Ear ; agus gu 'n do cheannaich Brea- 
tunn, o chionn mios no dhà, o ard-uachdaran na 
h-Eiphit, a choir anns a' Chanàl air chcithir muill- 
ean punnd Sasunnach. Le so tha tomhas ughd- 
arrais aig ar rioghachd ann an riaghladh a' Chanàil 
Bithidh so 'n a chothrom gu h-aimsireil ; oir mar 
is ann aig Breatunn a 's mò tha de ghnothuch do 'n 
aird an ear, de uile rioghachdan an t-saoghail, is iad 
a cuid loingeis a 's lionmhoire a tha 'gabhail na 
slighe sin. Ach clia-n ann air a' bhuannachd 
aimsireil a dh' fheudas leantuinn o 'n bharagain a 
rinn ar luchd-riaghlaidh a tha sinn a' sealltuinn an 
so. Cha-n urrainn sinn gun bhi 'smuaineachadh 
air a' bhuntainn a th 'aig a' ghnothuch ris na 
h-Iudhaich. Tha an Iompaireachd Thurcach, fo 
riaghladh am bheil tir Pbalestin, a' tuiteam as a 
cheile ; agus cha-n 'eil e eucoltach nacli faicear, 
mu 'n teid mòran bhliadhnachan thairis, cha-n e 
mhàin an Eiphit ach mar an ceudna Palestin, fo 
dhion Bhreatuinn. Ma thachras sin, tha e furasd' 
fhaicinn gu' bheil aon ni a leanas. Le rathad fos- 
gailte gu Jerusalem, agus barandas airteàruinteachd 
do bheatha agus do mhaoinan sin — ni nach 'eil aim 
a nis — tòisiehidh imrich nan Iudhach — " an cin- 
neach sgapta," air ais do 'n tir fhein ; agus thig cor 
Israel 'san am ri teachd gu bhi 'na ceisd mhòir do 
rioghachdan eile. Cha ruig sinn a leas tuilleadh a 
ràdh ; ach na h-uile a tha 'creidsinn nach do chrioch- 
naicheadh fhathast eachdraidh a' chinnich Eabh- 
ruidhich, bheir iad gu dùrachdacli fainear cùrsa nan 
sruthan a tha air tòiscachadh air ruith. 



CHUM NAN IUDHACH. 

MISSION. 

Na ii-Iudhatch an Sasunn. 

Tha leabhar a tharruing tomhas mòr aire air bhi 
air a sgrìobhadh o chionn ghoirid air Eachdraidh nan 
Iudhach Sasunnach, le aon diubh fhein. Thàinig 
na ceud IudhaichTa thuinich 's an rioghachd so as 
an Spàinn, agus bha iad de slieòrsa na b' uaisle na 
iad sin a thàinig, aig amaibh na bu deireannaiche, à 
Poland, agus as a' Ghearmailt. Do bhrigh an eadar- 
dhealachaidh so cha d' thàinig an dà shruth riamh 
gu bhi air an làn cho-measgadh. Tha iad eadhon 
fhathast fo eadar-dhealachadh ainmean — na Seph- 
ardim (an Eabhra air son Spainnich), agus na 
h-Askenazim (ainm aig nach aithne dhuinn a 
bhrigh). Bha an t-asdar eatorra so cho mòr aon 
uair a 's gu' bheil " Ban-Iudhach Shasunnach," ann 
an litis gu paipeir Lunnuinneach mu 'n chùis, 'g a 
choimeas ris an dealachadh a bha aon uair an 
Sasunn eadar na teaghlaichean uasal a thàinig a 
nail à Normandy le Diùc Uilleam a cheannsaich 
Sasunn, agus an sluagh cumanta a bha mu 'n 
cuairt doibh. Ach tha gun teagamh an dealachadh 
so a nis air dol ann an tomhas mòr as an t-sealladh ; 
oìr ged thàinig Mr Disraeli, Prlomh-chomhairliche 
na Ban-righ de na Sephardim, tha teaghlaichean 
saoibhir, inbheach, nan Rothschilds, nan Goldsmids, 
agus nan Cohens, de na h-Askenazim. Cha-n 'eil 
iighdar an leabhair a dh' ainmich sinn a' creidsinn 
ann am flor iompachadh o 'n chreidimh Iudhach gus 
a' chreidimh Chriosduidh. Tha e ag ràdh ged fheud 
iomadh aideachadh a dheanamh, gidheadh, gu' bheil, 
an tràths' 's a rithist, nithean a' tighinn gu solus a 
tha 'dearbhadh iad a bhi 'nan Iudhaich 'nan cridhe. 
Ach tha e cheart cho daingean a' cur an ceill nach 
eil Iudhach 'sam bith ag iarraidh Criosduidh iom- 
pacliadh chum 'aidmheil-san. 'Na shuilibh-san tha 
na h-Iudhaich 'nan comunn naomh, agus cha-n 'eil 



April 1. lS7ò-] 



IOMRADH AIR CRAOBHSG 



AOILEADH AN T-SOISGEIL. 



91 



c 'na bhuanuachd no 'na clniram dhoibh, air dhòigh 
air leth, gu n cuirteadh ri 'n àireamh. Ach ged 
tha iad mar so caoin-shuarach mu shluagh eile, tha 
iad a' sealltuinu le fuath guineach air aon air bith 
a threigeas an comunn fhèin : tha iad 'g am meas 
mar mhuinntir a tha "cur cùl, cha-n e mhàin ri 'n 
cinneach, ach mar an ceudna ris a' chreidimh a 
thugadh dhoibh r' a chumail. Is aim air a' bhonn 
so a tha a' " Bhan-Iudhach Shasunnach" a' reason- 
achadh agus a'- fireanachadh fuath nan Iudhach 
dhoibh-san a dh' iompaichear gu Criosduidheachd. 
Tha, mar anns na làithibh o shean, eudaca a thaobh 
Dhe, ach cha-n ann a rèir eòlais. Ach is mòr an 
t-eadar-dhealachadh a tha eadar Iudhaich an latha 
'n diugh agus Iudhaich latha Isaiah. Bha 's an latha 
sin an cinneach a' giùlan soluis, cha-n an a mhàin 
air an son fhein, ach mar an ceudna, air son nan 
Cinneach, air son an t-saoghail ; ach a nis, cha-n 
'eil iad a' sealltuinn an taobh a mach dhiubh fhèin, 
no ag iarraidh gu 'n comh-pàirticheadh an saoghal 
de 'n sochairean. Ged nach biodh ann ach so fèin, 
tha e 'n a dhearbhadh soilleir gu leòir air gu 'm 
bheil a' gheug air a gearradh de 'n chrann-olaidh. 
Cha-n ann an sin a tha fior eaglais an Dè bheò 
ri bhi air a h-iarraidh, ach maille riu-san a tha 
'leantuinn cos-cheuman Mhic Dhaibhidh, agus an 
" Eabhruidhich de na h-Eabhruidhich " sin, Abstol 
mòr nan Cinneach, agus a tha a' guidheadh agus a' 
saothrachadh air son gu ; m faiceadh gach iomall 
tire slàinte ar De-ne. 

PESTH (Hungary). 

Tha Mr Kocnig, an teachdaire 's a bhaile so, a' 
sgriobhadh mu nighinn òig de chloinn Israeil a 
bhaisteadh o chionn ghoirid. Tha a h-iompachadh 
'n a eisimpleir air mar tha an obair a' soirbheachadh 
le buaidh shàmhaich ann an cosnadh chridheachan. 

Bha Miss B a' frithealadh gu riogh- 

ailteach air an t-Sàbaid re dhà bhliadhna, agus bha 
i fo theagasg rè na cuid bu mhò de 'n ùine sin. 
Thogadh i am measg a sluaigh fhèin a bha 'nan 
Iudhaich theann. An dèigh bàis a màthar, bha i 
air a toirt do Phesth, agus air a cur fo chùram 
baintighearna dhiadhaidh de choimhthional Mhr 
Koenig. Thàlaidh buaidh na h-eisimpleir dhiadh- 
aidh a chunnaic i 'n sin i dh' ionnsuidh a' chreidimh 
a ghiulain a leithid do tboradh, agus dhùisg e iarrtus 
innte air son eòlas na bu choimhlionta fhaotainn mu ^ 
n t-slighe sin. Ach b' ann aig am dhi bhi fianuis- 
each air baisteadh bhi air a fhrithealadh do aon eile, 
a thàinig an driiigheadh gu blii domhain, agus a 
mhiannaich i 'n a cridhe bhi 'n a h-aon de chloinn 
an Dè bheò. 

'S an t-samhradh so chaidh, air dhi bhi 'g amharc 
a càirdean, dh' innis i gu saor dhoibh nach robh i 
'na ban-ludhach na b' fhaide, agus gu'n robh i 'n 
dùil, an àm iomchuidh, i fein a cheangal ri coimh- 



thional Criosduidh. Ghnàthaich a sean-mhathair 
gach beadradh agus aslachadh a b' urrainn di. chum 
a h-inntinn atharrachadh, ach bha a h-oidhirpean 
diòmhain ; agus mu dheireadh spìon i a fait liath ii 
a dhòrlaichean, mar dhearbhadh air a doilgheas. 

Fhreagair Miss B nach b' urrninn a dearbh- 

achd air an fhlrinn bhi air an atharrachadh air son 
gràdh talmhaidh a chosnadb, agus gu 'm feumadh i 
seasamh amis an ni air taobh an robh a coguis a 
toirt fianuis an sealladh Dhè. Phill i do Phesth, 
agus chaidh a baisteadh. Cha d' thàinig a cùirdean 
a thoirt fianuis, ach fhritheil cuid clo a dilsibh a tha 
's a' bhaile aig an t-seirbhis gu stdlda, stuama. Tha 

Miss B seachd bliadhna deug a dh' aois. Tha 

gàirdeachas aig an tcachdair ann an creidsinn gu 'n 
d' fhoillsich Criosd e fèin dhi 'na ghràs, agus gu 'm 
bheil an t-aideachadh a riun i gu follaiseach, " Is 
leam-sa fear mo ghràidh, agus is leis-san mise," a 
reir na firinn. 

PRAGUE (am Bohemia). 
Litir o Mhr Fukst an Teacddair. 

' Am measg mo bhràithrean Iudhach tha mi a' 
coinnneachadh an ullamhachd cheudna a 's àbhaist 
gu deasboireachd a dheanamh mu 'n t-soisgeul, ach 
an neo-shuim cheudna do nithibh spioradail. Tha 
cuid gu h-iomaguineach a' feòraich mu 'n aon ni 
fheumail ; agus iadsan a dh' iarras e gu ddrachdach 
gheibh iad e gun teagamh. 

' Choinnich mi anaite-reicidhnam Biobull Iudhach 
neach a tha 'n a fhear-lagha. Cheannaich e Tiomn- 
adh Nuadh Eabhruidheach ; agus thug so cothrom 
dhomh air labhairt ris mu 'n Chreidimh Chriosduidh. 
Dh' aidich e gu saor gu 'n robh e 'n a anacreideach, 
ach nach robh fois aige. Thogadh e 'na Iudhach 
teann, ach tre leughadh leabhraichean a sgriobhadh 
le saobh-chreidich agus anacreidich mar tha Strauss, 
Bauer, agus Renan, chaill e a chreidimh ann am 
beul-aithris nan aithrichean, agus maille ri sin, a 
chreidimh ann am Foillseachadh air bith o Dhia. 
Dh' earailich mi air an leabhar naomh a cheannaich 
e a rannsachadh gu dùrachdach agus gu m' faigh- 
eadh e Esan a 's c ar sith-ne. "0," ars' esan, "tha 
farmad agam ris gach neach a tha 'creidsinn ann an 
diadhachd, agus aig am bheil an t-sith so." Gu 'm 
beaunaich Dia 'Fhocal fhcin clo mhac so Abrahaim ! 

' Air dhomh bhi a' gairni air teaghlach Iudhach a 
b' aithne dhomh, choinnich mi an sin fear-teagaisg 
Iudhach. Air dhomh ainm Iosa a luaidh, thuirt e 
gu sgeigeil, 's a' chànain Eabhruidhich, " Am fear 
sin ! " Air dhomh so a chluinntinn, agus fios a bhi 
agam ciod a bha e 'ciallachadh, dh' oidhirpich mi 
fheuchainn dha co e da rireadh an Duine sin mu 'n 
do labhair e cha tàireil. Air do fhear-an-tighc 
fhaicinn gu 'n d' fhàs sinn blàth aim an deasboir- 
eachd, chomhairlich c dhuinn sriiid a ghabhail ri 



92 



EAGLAIS SHAOR NA H-ALBA. 



[April 1. 187C. 



taobh na h-aimhne, far am feudamaid ar n-argumaid 
a leantuinn gun neach a chur dragha oirnn. So 
rinn sinn : agus o nach urrainn mi na h-uile puing 
a laimhsich sinn ainmeachadh, is leòr dhomh aràdh 
gu 'n deach agam air 'aire a cheangal ri sgeul iong- 
antach a' chroinn-cbeusaidh. R6 tuilleadh a 's uair 
an uaireadair, dh' èisd e ris na bb.' agam r' a ràdh ; 
agus dh' innis fear an tighe aig am bheil e air 
chairtealan gu 'n robb e fad an latba 'n a dhèigh 
sin air a gbluasad leis na chual e. Air dhomh so a 
chluinntinn, bha dùil agam gn' m faicinn e aig mo 
thigh, o 'n a dh' innis mi dha c' kit an robh mi 
chùmhnuidh, agus gu 'n d' innseadh dhomh gu 'n 
robh e an run gairm orm : ach gus an latha 'n diugh 
cha d' thàinig e. Cia iongantaoh an toimhseachna 
mac an duine ! 

' Thachair dhomh bhi an comunn beagan ludhach 
mu 'n àm an d' thkinig an latha ris an abair iad là 
mòr na Rèite. Thòisich sinn air seanachas mu 'n 



latha, agus chuir na chuala mi mòr iongantas orm. 
Ars' aon, " Cha-n 'eil raise 'dol do 'n t-sionagog air 
an latha sin, do bhrlgh nach 'eile togradh 'sam bith 
agam gu dol ann." Ars' an ath fhear, "Tha sinne 
'dol ann, o nach 'eil an latha a' tachairt ach aon uair 
's a' bhliadhna, agus tha sinn 'g a dheanamh air 
sgkth an neach so, no an neach ud eile." Air do 
aon diubh a rkdh nach robh aige an leabhar-urnuigh 
freagarrach air son an latha, thairg an ceud fhear 
dha coingheall do 'n leabhar aige-san, do bhrigh 
nach rachadh e fhèin air chor air bith do 'n t-siona- 
gog. Ma 's iad sin beachdan agus faireachdainnean 
nan ludhach mu thimchioll an latha a 's sòluimtea 
ch' aca 's a' bhliadhna, feudaidh neach a bhreith- 
neachadh ciodan suidheachadh 's am bheil an creid- 
imh 's a' choitchionn. Seargadh agus bàs — 's e so 
a tha 'sealltuinn oirnn 's an aghaidh. Gu' n dòirt- 
eadh Dia a Spiorad Naomh air nacnamhaibh tiorma 
so, chum gu 'n tig iad beò chum a ghlòire ! 



BAS MHR DAIBHIDH SUTHAIRLAIN AN INBHIRNIS. 



B'ann le mòr dhuilichinn a chuala luchd-iiit- 
eachaidh Inbhirnis, agus iomadh neach a thuilleadh 
orra, mu bhàs an teachdaire urramaiche so, a 
thachair aig a thigh fèin an Inbhirnis, air an 
ochdamh là deug de October. 

Gus an d' thkinig na beagan mhlosan deireannach 
d' a bheatha, bha e 'n a dhuine slkn, fallan ; agus 
bhitheadh a luchd-eòlais ullamh g'a smuaincachadh 
gu-n robh iomadh bliadhna roimhe fathasd anns a' 
ghkradh. Ach chunnaic Tighearn a' ghàraidh iom- 
chuidh a ghairm air falbh. 

Bu mhac e do thuathanach, de 'n aon ainm ris 
fòin, ann an taobh soir Rois, mu thimchioll am b' e 
teisteas Uisdein Muilleir gu-m "b' fhear de 'n 
ghinealach de dhaoinibh fiiidhail e bha nis gu luath 
a' caitheamh as." Bha e air fear de sheann eildeiribh 
ainmeil Rois, agus 'n a dhuine lkn de chaoimhneas, 
de fhialaidheachd agus de eud air son cinneachaidh 
aobhair an Tighearna. Rugadh a mhac, m' am 
bheil sinn a' sgriobhadh, ann am Manachainn Rois, 
's a' bhliadhna 1814. Mar sin aig am a bhàis, bha 
e tri fichead bliadhna 'us aon a dh' aois. An dèigh 
na fhuair e de theagasg o 'athair fìùdhail, dh' 
fhòghlumadh e air son na miuistreileachd, an tois- 
each ann an Obaireadhain, agus an dèigh sin an 
Duinèidin, far an robh e fo theagasg Dhr Chalmers. 

Shuidhicheadh e 's an Eaglais an ear ann an 
Inbhirnis, 's a' bhliadhna, 1839 ; agus an sin dh' 
fhan, agus shaothraich e gu dichiollach, a' chuid eile 
d' a bheatha, air dha fèin agus d' a choithional an 
Eaglais Shaor a leantuinn aig dm an Dealachaidh. 
'Na shearmonachadh bha e soilleir, dileas, agus 
dùrachdach ; agus n 'a obair am measg òigridh 



a' choithionail, bha e air leth gniomhach ann 
an cleachdadh gach meadhon freagarrach chum 
am fkgail san 'n am buill fheumail de 'n Eaglais 
air thalamh, agus an uidheamachadh air son na 
h- Eaglais air neamh. Am meadhon a shaothar 
agus 'fheumalachd, ghairmeadh dhachaidh e, a 'fàgail 
coithionail agus teaghlaich aig am bi ionndran air 
rè iomadh lk ri teachd ; agus a' fkgail bearna ann 
am miuistreileachd na h-Eaglais Saoire, 's a' bhaile 
's an robh a chòmhnuidh, nach bi furasd a lionadh. 
An uair a tha aithrichean dileas an Dealachaidh 
mar so, aon an dèigh aoin, air an toirt uainn, is 
mithich dhuinn tagradh ri Ceann beò agus mairean- 
nach na h-Eaglais air son coilionaidh a gheallaidh ; 
" Agus bheir mi dhuibh aodhairean a rèir mo 
chridhe fein, agus beathaichidh iad sibh le h-eòlas 
agus le tuigse." 



NAIGrHEACHDAN-EAGLAIS 
GHAIDHEALTACHD. 



'S A' 



MINISTEARAN AIR AN GAIRM. 

Mr M. M'Cuinn, gus an Tairbeart. 

Mr T. Grannd, a Baile Dhuthaich, gu Glascho. 

Mr Ruaraidh M'Ratha, gu Carlobhaidh. 

Mr D. M'Neacail, a Loch Raonasa, gu Dunomhainn. 

MINISTEARAN AIR AN SUIDHEACHADH. 

Mr EoiN M'AoiDn, a Gleannliobhainn, 's an Oban. 
Mr. I. S. M'Leathainn, à Ceannloch, am Boide. 
Mr D. M'Pharlainn, an Srathchonainn. 
Mr M. M'Cuinn, 's an Tairbeart. 
Mr R. M'Ratha, an Carlobhaidh. 

MINISTEAR A DH* FHAG AN EAGLAIS SHAOR. 

Mr M. M'Iojihair. an Glascho. 



THE FREE CHURCII OF SCOTLAND MONTHLY RECORD. 



Contributions Betetbeù lin tbc feasum* of tin ifvee Cbuvcb, 

w G o tii| ' 

From I5f7t January 1S76 to 15th February 1S7G. 



I. — Sustentation. 

Ladr H. Tharp £100 

}- L. D 2 11 

J. H 15 

C, C 4 

j. a w o io o 

The late Miss M. 
Cameron, Glasgow, 

proportion 238 3 8 



II.-— Education. 

Ciimond 3 

Edinburgh — 

Barclay 13 4 

Dean 10 

Greyfriars' 2 8 

High 12 6 

Lady Glenorchy's ... 2 4 6 

Newington 11 6 

New North 6 10 6 

Filrig 2 6 

Pleasanoe " 1 6 

6t. Andrew's 1 14 6 

St. Bernard's 1« 6 

St. Columba's 7 6 

St. Cuthbert's 4 14 3 

St. George's 25 

St. Mary's 1 13 7 

St. Stephen's 2 16 

Leith— North 14 

Morningside 1 13 

West Calder 10 

Innerleithen 1 3 

Dalkeith 2 3 

Temple, 4o 4 

Ormiston 2 

Dunbar 3 

North Berwick 3 4 

Prestonkirk 15 

Prestonpans 6 6 

Wanlockhead 2 2 1 

Porlpatrick 8 8 

Kirkcudbright 4 

Ayr 14 2 

Dailly 1 1 8 

Symington 5 

Troon 5 

Galston 5 

Irvine 8 

Fullarton 1 

Kilmarnock — High..., 1 13 4 

Saltcoats 1 

Paisley— High 3 

Faiilie 4 9 

Greenock— Middle .... 13 6 

St. Andrew's 4 

St. Thomas's 10 

Coatbridge 10 

East Kilbride 1 6 

Hamilton— 

St. John's 15 

Larkhall 1 

Forth, &c 10 

Dumbarton— High.... 7 
Helensburgh- 
Park 15 10 

West 4 6 

Old KUpatrick 2 

Glasgow — 

College 119 

Finnieston 4 

Hutchesontown .... 17 

John Knox's. 2 10 3 

Kingston 8 6 

Binning Park 2 

Partick 7 8 

Renfield 10 4 

Rose Street 1 

St. David's 1 1 8 

St. George's 3 6 

St. James's 10 

St. Matthew's 16 6 

Union 2 6 

Goran 18 

Kilsvth 10 

Kilmun 1 10 

Denny 2 6 

Dunipace 1 6 

Stirling— South 1 1 

Forgandenny 2 6 

Penh— St. Leonard's.. 16 

Scone 9 10 

Stanley 3 6 

Blackford 8 

Monzie 5 

Aberdour 1 

Culross 3 

Dunfermline — 

Abbey 6 8 

East Wemyss 13 1 

Kingborn 5 

Kirkcaldy 1 3 10 

Pathhead 4 

Markinch. 3 2 

Collessie 7 6 

Cupar 5 

Logie and Gauldry.... 10 

Blairgowrie— First 5 7 

Dundee — Dudhope .... 1 2 9 

St. David's 9 

St. John's 14 6 

St. Paul' 8 

Montrose — 

St. John's 1 9 10 

Carnoustie 1 8 

Collision 5 9 

Panbrlde 3 6 

Aberdeen- 
Trinity 11 6 



Education— continued. 
Aberdeen — 

Woodiide £0 3 

Banchory-Devenick.. .. 1 

Skene 8 

Cluny 9 

Turriff 

Cairnie Hi 

Huntly 6 

New Marnocn 6 

Cross 15 

North Ronaldshay 4 

Ladies' Association,/or 
Teacltcrs in High- 
lands 160 



III. — Aged and Infirm 
Ministers. 

Mis. Col. Procter. 5 

Mrs. M'Lagan-Wedder- 

burn 1 

J. H 5 u 

Dr. Fleming 110 

Per Miss Colquhoun... 10 



IV.— Home Mission. 

Edinburgh — 

St. George's 4-10 

Hawick — 

Territorial 10 

Cairnryan 10 6 

Chapelton 10 6 

Glasgow — 

Cunninfham 10 

P.rtick— High 12 10 

Ceres 7 

Aberdeen— West 4 12 11 

Aboyne 1 II 

Dyke 1 5 

Moy 2 

Lairg 2 

Fort-Augustus 1 10 

Anonymous, per Dr. 

Macdouald 10 ll 

J. H 5 

Mrs. Hog, sen 100 

Birnio Mission, for 

Missionary 10 

miners' mission, 
Mr. R. Young (3rd in- 
stalment) 1 

J. Garment, Esq., do.. 10 

D.Watson, Esq., do... 5 

John Miller, Esq., do.. 25 

W. Henderson. Esq., do. 50 
J. B. M'Combie, Esq. 

(2nd instalment) ... . 6 
Mr. W. Alexander (3rd 

instalment) 5 

Bank Iron Church, 

New Cumnock 9 

Rev. C. G. Scott (3rd 

instalment) 20 

LAV EVANGELISTS. 

Slamannan 2 

Inveravon 2 

HOS1B BVANGBXIZATtON, 

Dirleton 16 

Hawick— Territorial... 10 

Partick— High 6 15 11 

Govan— St. Mary's 8 10 

Lochee 1 10 

Aboyne 10 

Dyke 1 

Moy 2 13 6 

Knockbain 3 

Lairg 1 15 



Highlands — continued. 

Stoer, for do. £2 

S'.ewai ton Railway La- 
bourers 3 C 

J. H 5 

X. Z 2 



V,— Highlands. 

Edinburgh— 

Greyfriars* 8 

St. George's 4 4 

St. Stephen's 14 1 

Tolbooth 10 

Penicuick 10 

Dirleton 14 

Greenlaw 5 

Kelso. 10 

Cairnryan 6 6 

Pollockshaws— 

East 2 

Greenock— North 2 6 

Glasgow — 

Andeiston 11 8 11 

Milton 2 11 6 

Partick— High 11 5 

Ceres 3 9 

Lochee 1 6 

Mains 2 10 

Torry 5 

Aboyne 1 

Buckle 17 

Knockando 1 

Dyke 1 1 t) 

Forres 5 10 

Knockbain 2 15 

Lairg 2 

Fort-Augustus 2 

Kilmuir, &c 1 14 9 

Bhiness, for Proba- 
tioner 10 

PerRer. J. G. Mackin- 
tosh, for do 7 11 

Crops, for Cntechist. ... 1« 



VI.— Foreign. 

Anonymous, per Dr. 

Macdonald 20 

J. H 5 

Per Rev. J. "White, 

Carluke 3 G 

Pitsligo, for Lovedale.. 7 

Marytown, for do 16 3 

MVINGSTONIA MISSION'. 

Mr. M'Farlane ..100 

Miss Storckenieldt. . . . 2 14 1 

Two Ladies 4 

Ho.vager-Ladv Oulram 1 
A Friend 12 

REV. N. SIIKSIIADBI'S MISSION. 

S. Harwood, Esq 5 

UISSION BUH.Dlr.OS. 

Kennoway — 
J. Anderson 2 

missionaries' widows. 
Colonel Young 5 



VII.— Colonies. 

Edinburgh — 

St. George's 4 4 

Kelso 7 3 

Hawick — 

Territorial 7 6 

Glasgow — 

Milton 10 

- Cunningham 10 

Partick— High 5 18 5 

Lochee 1 5 

Moy 2 

Lai'ig 1 10 

Fort-Augustus 17 

A Well-wisher, for 

Madeira. 5 

J. H 5 



VIII.— Continent. 

A Friend, for WaU 

K denses 5 

J. M., for do 1 

L. L 2 6 

Florence Congregation 50 

A Friend, Tarbert.... 6 

Mentone 7 6 

Cannes 65 

(Collections in next Number.) 



IX.— Jews. 

Edinburgh — 

Greyfriars' 8 10 

Lady Glenorchy's... 15 12 6 

New North. 2 

Roseburn 6 8 

Roxburgh 2 

St. George's 99 

Tolbooth 10 

Crofthead, &c 5 

Polmont 1 17 

Humbic 9 

Salton and Bolton 1 

Allai.ton 2 12 

Greenlaw 3 

Langton., 6 

Kelso 11 13 

Westruther 2 2 10 

Ancrum 5 

Crailing 2 12 9 

Denholni 1 18 

Hawick— St. Andrew's 1 10 

Territorial 10 

Ashliirk 15 

Bowden 13 b 

Halfmorton 10 

Kiikpatiick-Flenring.. (I 14 6 

Moffat 8 16 

iiirkpatrick-Durham.. 2 

Maxwelltown 2 10 

Rutbwell 1 10 

Sanquhar 2 10 

Durrisdeer 4 

Cairnrvan 10 4 

Inch IS 4 

Leswalt 1 13 3 

Sheucban 10 9 

Ncwluce 1 y 

Glenkens 10 

Barrhill 13 

Colmoucll 3 8 

Dailly 1 14 

Dalrymplc II 6 

Kirkoswald 10 

Stair 1 10 

Dairy 1 8 

Fenwick 2 2 6 

Hurlford 15 

Kllbirnie 10 

Loudoun 1 10 

Incbinnan 3 lli 

Johnstone 14: I" 



Jews — continued. 

Paisley— South £2 15 

Greenock — ■ 

Crawfordsburn 1 10 

Airdi-ie— Broomknoll.. 17 

Holylown 10 

Larkhall 10 

Fcitb, Ac 10 

Lanark 2 5 

Lesmahagow 3 9 

Dumbarton— High 14 10 

Garelochbead 13 9 

Cathcai t 6 16 1 

Glasgow — 

Andeiston 17 1 5 

Argyle 10 

Bridgcgate 1 11 9 

Bridgeton 2 3 5 

Camlachie 10 

College ... 29 

Cunningham o II) 

Finnieston. 21 

Partick— High 13 5 

St. David's 5 10 

St. George's 13 

St. Mark's 4 9 2 

St. Matthew's 21 6 6 

8tockwell 4 10 

Tron 6 1» 

Union 9 8 6 

Govan 2 

Kirkintilloch — 

St. Andrew's 1 13 

Intiellan 10 

Rothesay— Gaelic 1 17 9 

Campbeltown — 

Lochend 7 

Kildalton, &C 14 6 

Gleiiorcby 1 5 t> 

Alva 18 

Bncklyvie 1 in 

Blair-Alhol 12 

Ardeonaig 14 3 

Kenmore 1 10 

Lawers - 10 

Slrathlillan lli 

Tummel Bridge 14 3 

Collace 10 

Errol 15 

Perth— Middle 5 

West IS 

Pitcairngreen 4 15 6 

Fosfaway 15 

Kinross 15 

Dysart 1 10 

Kirkcaldy — 

Duiinikier 2 3 

Ceres 5 

Collessie 2 6 

Falkland 10 

Strathkinness 110 

Glciiisla 14 

Aberlemno 10 

Kirriemuir — South.. •• 1 15 

Dundee— Dudhopc 3 

Longforgan 4 5 

Mains 3 5 

Wilson Territorial. .. . 13 

Locblee 0. 8 3 

Arbroath— East 1 12 

Ladyloan 7 10 

Carmylic O 10 

St. Cyrus 15 

Aherdeen — North 10 

Old Aberdeen 1 5 

St. Clement's 2 7 

Trinity 46 

Banchory.Devenick... 1 16 

Durris 10 

Maryculter, &c 14 2 

Newhills 18 5 

Torry 5 

Aboyne 10 

Ciomar 10 

Kincardine O'Neil.... 10 

Stratbdon, &c 6 6 

Insch 1 10 

Kintore 1 n 

Longsidc 9 

llathen 15 3 

Auchterlèss 2 4 6 

Forglon 5 

Bncuie 1 2 9 

Deskford 110 

Enzie 2 12 (i 

Portsoy 15 

Glass 12 

Huntly 5 

Keith 8 

Inveravon 118 

Knockando 2 

Dyko 2 

Forres 2 4 

Killarlity 3 

Kirkliill 4 

Moy 3 ]5 

Petty 1 10 3 

Avoch 14 

Killcarnan 1 10 

Knockbain 3 8 II 

Resolis 1 

lairg 2 10 

Eddrachillis 18 6 

Strathy 2 10 6 

Halkirk 3 2 

Keiss 10 6 

Waticn. 3 9 

Plockton 2 

fchicldaig 1 2 6 

Fort-Augustus, 4c. .. . 2 

I- ort- William 4 10 

Kilmonlva'g Ac 2 



Jews — continued. 

Arasaig £0 5 

Biacadalc 15 

Kilmuir 1 . . 

Stenscholl j 1 lu 

Portree 10 

Lochs 1 8 

Deerness 16 

Papa-Westray 1 7 

Ronsay, &c. 1 

Yell 1 2 

A Friend 5 

Do., for Sufferers at 

Constantinople 5 O 

A Member 3 

Mr. J. B. Gillies 1 

Friends of Israel in 

Norway, per Rev. P. 

L. Haerem, Chris. 

tiania 20 

Keig and Tough Work- 

ing tociety 10 

J. H 5 

X. Z 3 

A Friend 10 

Rom. x. 1 JO 

Rev. C. Stewart, for 

Mr.Moody's Work.. 1 
A Friend in Aberdeen, 

per llev. Dr. Duff, 

for Jewish Student ..5 
A Friend, for Special 

Purpose 20 

A Friend, Glasgow, 

for Special Purpose . 12 
l'aisley Ladies, for 

Peslh 5 

Do., for Prague 10 

Mrs. A. J. Black, for 

Prague 10 



X.- College. 

Edinburgh— 

Tolbooth 1 

Partick— High 8 4 2 

L. L 2 6 



XI.— Pre-Disruptioii 
Ministers. 

Edinburgh — 

Greyiriars' 8 

St. George'a 1 u 

Dirleton 10 

Ancrum (j 5 6 

Hawick — 

fit. Andrew's 10 

Halfmorton li 17 

Kirkpatrick- Htming. . 12 

Kirkpatrick-Duiham.. lo 

Rutbwell 1 ii 

Closeburn 4 6 

Durrisdier 2 

Glcnkens 1 4 

Barrhill 7 G 

Dali-ymple 6 

Kirkoswald O 15 

Stair..... 15 

Fenwick 2 

Kilwinning 1 

Johnstone, Paisley. .. . U 14 b' 

Paisley— Martyrs* 10 

Greenock— North 2 6 

Dalziel 1 ]5 

Forth, .fee 1 

Lesmahagow 1 14 

Aiuierston 7 4 

Argyle 10 

Btidgeton 2 2 9 

St. George's 2 

St. Mark's 4 10 ti 

St. Matthew's 14 5 O 

Kilmodan 1 

Bucklyvie 1 10 

Lawers 10 

Dysait 10 

reny-Port (J 10 

Glenisla 1 

Locbcc 14 

Mam- 3 

Locblee 9 (i 

Ciirmylie 10 U 

Marvkirk 5 

Torry 4 11 

Aboyno J 7 C 

Braemar. 5 

Cromar 8 

Kincardine O'Neil .... I) lu 4 

Buckie 16 

Huntly 5 

Laggft 3 8 6 

Knockando 10 

Dyke 11 

Forres 3 

KiltaiTity 17 

Petty 15 2 

Knockbain 1 9 

Kilmorack 1 

Lairg 10 

Halkirk 2 3 

Keha 12 1 

Plockton O 10 

Biacadalo 10 

Fort-Augustus 1 B 

Kilmuir, Ac 1 2 u 

Yell 3 9 

The late Miss Cameron, 

proportion 233 3 8 



THE FREE CHURCH OF SCOTLAND MONTHLY RECORD. 



Edinburgh. 

Colinton & Cun ie. 

Curstorphine 

Cramond 

Kdin. — Barclay.. . 

Buccleuch 

Cow gate 

Colgate Head.. 

Dean 

Fountainbi idge 

Grange 

Grey friars" 

High 

Holyrood 

Knox's 

I.ndy Glenorehy's 

M'Ci-ie 

Moray 

Newington 

New North 

Pilng 

Pleasanee 

ltoseburn 

Roxburgh 

St. Andrew's. . . . 

St. Bernard's . . 

St. Columba's . . 

St. Cuthbert's. ,, 

Bt. David's 

St. George's 

St. John's 

St. Luke's 

St. Mary's 

St. Paul's 

St. Stephen's,,.. 

Btockbridge 

Tolbooth 

Tron 

View forth 

Westport 

l.elth— North 

South 

St. John's 

St. Ninian's .... 

Trinity Church. . 

Liber to u 

Morningside 

Newhavon 

Portobello 

Rntho 

Qranton & Wardie 
May field 



Linlithgow. 

Abercorn 

Armadale 

Bathgate 

Bo'iipss 

Crofthead, &c. . . 

Falkirk 

Grangemouth ... 

Harthill 

Kirkliston 

Linlitligow 

Livingstone 

Polmont 

Slamnnnan 

Torphlohen 

Cpball , 

West Calder 

Whitburn' 

Blaokridge 

Hfuiravoii 

Biggar and 
Peebles. 

Broughton 

Cultar 

Ellsridgehlll 

Innerleithen 

Kirkurd 

Peebles 

Skirling 

Dalkeith. 

Corlops 

Cockenzle 

Cock pen 

Dalkeith 

Loan bead 

Musselburgh ... . 

OrmiBton 

Peniculck 

Roslin 

Stobhlll 

Temple, Sic 

Haddington 
and Dunbar. 

Cockburnspath . . 

Dlrlcton 

Dunbar 

Garvald 

Haddington — 

St. John's 

Ilumbie 

Innerwlck 

North Berwick. . . 

I'encaitland 

I'restonkirk 

Prcatonpans 

Salton kiiI Bolton. 

Tranent 

Y ester , 

.Had'n — Knox'a. . 

Dunse and 
Chir.iside. 

A'lanton , 

Dunse 

tCyemouth 

Greenlaw 

Houndwood' 

Lang ton 

tiongformacus . . . 



Sustentation Fuhd. 



















i2 - « "5 




















ms rccc 
Month 
Jan. tc 


n 


1 § ~ ^ 

§ S £ H 

2 5j fi 2 


s 
/ 
M 


; = 2 -5 

r ] ^ " 
^ £ " ° 


10" 

So 


^ o in 








1 ^ > 












^ 






d 


£ >. 


<i. 


£ ». 


it. 


14 1 




201 3 




176 8 


9 


11 4 


1 1 


69 8 


J 


74 4 


1 




11 


81 


J 


87 4 


4 


191- vi 


8 


1050 19 


6 


1031 10 


2 


12 5 





174 12 


9 


171 14 


5 


1° 10 


4 


121 3 10 


121 8 


3 




8 


41 7 


3 


46 14 11 


i ? 


1 


117 6 


4 


125 2 









62 18 





81 12 


9 


59 14 




541 





536 16 


6 


w) J g 


2 


215 6 




227 16 


1 


«! 





84:i 6 


4 


896 4 111 




11 


91 2 




90 3 


7 


7 R 




61 5 




59 19 


8 


9r r 


10 


374 18 


5 


36'! 16 


6 


Vi n 





120 17 


2 


120 11 


ly 19 


1 


89 5 


1 


75 15 


11 


10 Q 


4 


236 1J 




245 7 


J 


1(19 17 


8 


5S6 


11 


613 11 


3 


31 t; 


4 


306 15 


9 


315 16 




15 17 




107 4 


il 


106 4 


3 


S9 ] li 


9 


207 3 


9 


200 9 


9 


11 18 


5 


98 17 


il 


67 




85 18 





8:14 IB 


4 


875 12 


1 


22 9 


9 


233 4 11 


228 6 


2 


15 19 


8 


169 11 


8 


107 2 


2 


45 16 


2 


179 6 


y 


149 11 


11 


11 7 


6 


143 3 


11 


150 13 




579 II 


g 


3:i23 Ki 


5 


33u3 





24 15 


7 


272 12 


10 


293 9 




28 13 





528 1 


10 


522 7 


1 


42 (J 


6 


425 17 




448 12 


4 


12 1(1 


9 


175 16 


1 


198 4 




71 9 


1 


536 2 




530 


5 


23 16 


1 


300 5 


3 


298 12 


6 




4 


598 17 




622 13 


11 


11 19 


6 


95 16 


2 


lno 12 


9 


49 15 


3 


376 5 


8 


331 1 


7 


19 14 


9 


ISO 5 


11 


177 11 


11 


51 7 


11 


397 17 


8 


;;s9 15 


8 




5 


103 4 


10 


124 10 11 


19 17 


3 


133 2 




134 


6 


5 8 


8 


48 17 


tj 


51 6 


2 


35 19 




158 2 9 


] 


149 18 




39 17 


9 


2.06 15 


9 


212 3 





7 6 


1 


149 5 


6 


145 10 


1 


21 16 


2 


245 3 




273 16 




(; 4 


6 


123 9 





116 5 





32 13 


e 


32 13 


6 










15831 3 


8 


15847 3 


9 


7 5 





21 7 





21 5 





10 11 





98 9 





97 5 





11 19 


9 


116 13 


6 


119 


9 


10 12 


2 


109 7 


] 


111 16 


8 


8 11) 





59 10 




62 





61 8 


8 


SiiO 2 


10 


257 17 


7 


20 





180 





179 





12 1 





50 19 


6 


98 12 


8 


5 10 





203 


9 


203 8 


ii 






141 10 


2 


129 17 


1 


7 7 





61 17 





41 14 





8 5 


10 


104 11 




76 




y 13 




1'6 3 


1 


95 10 


2 







51 7 


3 


47 7 1" 


3 4 




50 6 


8 


45 1 


1 1 


13 lli 


6 


68 6 




60 





4 6 





50 9 





43 11 









28 15 




25 7 





4 '(I 





36 4 


10 


35 15 


7 






1801 19 


7 


1755 10 10 


4 f; 




59 18 


6 


63 8 




6 6 




94 9 


1 


102 17 


9 


5 





51 19 


4 


16 


11 


29 18 


8 


150 4 


5 


119 6 


3 






102 11 


G 


107 7 


7 


11 3 


4 


118 11 


2 


146 G 


1 


6 IS 








56 17 








602 16 


2 


012 3 


a 


4 1 


6 


40 16 


6 


40 1 





14 5 


4 


69 5 





73 5 





15 ti 




108 1 


5 


158 5 


6 


15 5 


11 


195 S 


6 


183 5 


3 


8 





72 





72 





9 4 


9 


187 18 




178 3 




9 o 


9 


67 19 10 


35 




e 4 


7 


271 8 




254 14 11 


10 10 





71 5 


3 


58 111 11 


7 10 





66 14 





64 5 


1 


2 15 11 


53 


3 


62 


i 






1263 16 


10 


1179 11 




1 12 


6 


39 16 


6 


44 1" 


1 


15 





47 6 





42 19 





14 15 




192 17 


6 


182 IS 


9 


5 





44 12 





52 4 





21 6 





220 15 


4 


199 16 





3 19 


6 


41 12 


3 


42 6 


3 






17 4 





20 5 





4 'b 


3 


67 18 


11 


60 19 


4 


6 2 


6 


25 14 





18 6 


6 


15 8 


e 


163 19 


J I 


169 O 


8 


16 14 





109 17 


1 


107 3 


8 






55 4 


9 


46 7 




8 3 


« 


73 3 


9 


70 12 


% 






' 95 O 





96 O 





3 10 





30 15 


V 


30 17 


6 






1225 17 





119TU 




6 12 





143 18 


6 


141 2 


6 


1 6 


1 


147 


10 


159 18 


1! 


5 10 


1) 


96 4 


11 


92 16 


:i 


G6 4 


(1 


126 4 




115 16 


10 


2 10 


6 


130 16 


il 


128 14 


6 


28 3 


( 


82 17 





83 









68 11 





68 2 


D 



5 

'tì 4 

*2 9 

'Ì 6 

"z 2 



13 8 
11 9 
8 10 

'0 3 

it) 6 



Kelso. 

Coldstream . .. 

Kccles 

Gordon 

Kelso 

Makerstoun . . 
Morebattle . . 
Nentborn . . . . 
Sprouston - . .. 
Westrulher . 
Yelholm 



Suetentation Fund. 



4 5 
3 '8 2 



Jedburgh. 

Ancrum 

Castletou 

Craillng 

Denholm 

Hnwick 

Do., St. Andrew's 
Hawick Territorial 

Jedburgh 

Wolflee 



Selkirk. 

Ashkirk 

Bowden 

Galashiels 

Do., Ladhope,, 

Lander 

Melrose 

Sellcitfe 

St. Boswell's.. . . . 

Stow 

Yarrow, &c 

Robertim 



Lockerby. 

Annan 



Cane 



ibie 



Kculefechan 

Halfmorton 

Johnstone 

Wamphray 

K irknilchael . . . . 
Kirkp.-Flcmlng . 

Langholm 

Lociimnbeii 

Lockerbie 

Moffat , 



Dumfries. 

Corsoclc 

Dalbeattie 

Dal ton 

Dumfries 

Do. Territorial . 

Dnnscore 

Glencaple 

Irongiay 

Kirk bean, &c. . . . 

Kirkmahce 

Klrkp. -Durham . 

Lochend ' 

New Abbey 

Maxwelltown . . . . 
Rutbwell 



Penpont. 

Closebuvn 

Glencaiin 

Penpont 

Hanqnhnr 

Waulockhead, &c. 
Durriadter 



Stranraer. 

Cairnryan 

Glculuce 

Inch 

Kirkcolm 

Kirkmaiden 

Leswalt 

I'ortpatrick 

Sheuchan 

Stoncykirk 

Stranraer 

Neivluce 



Wigtown. 

Newton-Stewart .. 

Port William 

Sorbie 

Whithorn 1 

Do., Isle of., t 
Wigtown 

Kirkcudbright 

A ucbencairn 

Halma^hie 

Borgue 

Castle-Douelas 

Girthon, &c 

Glenkens 

Kirkcudbright. . .. 
Tongland 

Ayr. 





39 


15 


8 


Wullacetown ... 


8 


10 







15 








Barr 


22 


2 






24 


6 


6 




18 


10 


11 


Crossbill 


5 









15 


15 




Dalmellington.&c. 


7 


12 


8 


Dalrymple 


15 


9 




Dundonald 


5 


5 


5 




11 


14 







13 










12 


19 


8 



3 16 . 

16 is : 



13 5 

25 12 
13 15 
22 14 
40 
15 15 



3 10 

4 9 



13 16 

13 



12 6 
17 13 
15 12 



£ 




il 


£ t. 




52 


s 


7 


49 14 





95 


9 





94 17 





01:: 


1 1 


3 


934 2 


4 


138 


2 


1 


131 18 


1 


61 


7 


3 


65 8 





38 








42 





178 10 


11 


177 8 





38 


15 


6 


38 6 





102 


5 





94 12 





112 








110 1 


7 


143 


3 


3 


140 14 


7 


70 


4 


6 


66 9 


6 


50 








CO 18 





932 


8 


6 


927 15 10 



10 5 u 

75 6 6 
101 3 11 
241 13 
120 

70 15 1 

92 6 

45 12 



801 9 6 

31 4 

46 10 
2<3 17 



142 



80 14 
133 1 
141 18 

97 12 
48 11 
62 
23 IS 

1061 10 3 
132 4 In 
82 13 6 
70 4 
45 12 
74 19 

81 16 3 
42 S 

127 16 
136 1 
114 



- 1 -'S 
Is" 



•A 10 

16 

1 19 

8 12 

9 11 C 



11 18 
13 15 
6 12 



2 16 

3 



8 9 

7 9 9 

9 11 7 
4 9 11 
2 8 



62 4 (i 

149 1 
75 9 10 

913 6 

60 

78 7 9 

53 13 9 

82 6 

47 13 (i 

94 2 6 



40 11 

32 16 

t7 19 

98 19 
242 7 
112 10 

69 12 
101 17 

51 7 



43 2 
232 11 
141 16 Id 

76 9 11 
139 14 1 
119 13 

97 2 

53 6 4 

01 



1031 18 
137 9 
82 10 
56 1 
43. 5 
74 7 
82 17 
36 4 
125 11 
136 3 
113 13 
102 5 



67 11 
60 12 
116 17 



79 11 
47 2 



1190 1 4 1216 15 
53 16 

1115 17 9 
186 16 (i 
126 14 

51 19 

18 14 



60 
56 6 2 
71 
55 10 
23 13 
69 13 11 
66 7 7 
42 10 6 
68 9 10 
78 16 5 
48 
124 6 



83 6 7 

97 14 6 

50 12 

123 11 

77 16 

142 17 2 

31 7 11 



802 15 
139 8 
24 
47 10 
62 17 
07 13 
58 11 



83 8 
68 15 
54 19 
166 10 
36 12 



596 1 6 

299 6 11 

112 3 6 

59 10 

62 2 10 

70 14 6 

05 10 

21 9 6 

49 18 4 

77 10 5 

42 8 2 

68 6 4 

74 9 4 



£ s. rt. 
5 'b 1 



7 18 

13 

1 'i 



Monuton 

Newton on-Ayr . 
New Cumnock . 
Old Cumnock .. 

Ochiltree 

Stair 

Symington 

Tafbolton 

Tt-oou 



Irvine. 





11 


37 


S 




14 


14 


8 




8 








Dairy 


10 


13 








7 


£ 




14 


14 







21 


9 


8 




24 





c 




12 





11 


Fullarton 


20 


a 


8 




12 








Kilmarnock — 










10 


12 


9 


Hieii 


52 


14 


7 


St. Andrew's ... 


13 





5 




10 








Kilwinning 


12 










17 


17 


9 


Mnucliline 


13 


3 







11 


10 







11 


3 


8 




29 


7 


3 




7 










8 





3 




6 


7 


f 


West Kilbride.... 


2 


16 





Paisley. 

Barrhead 

Bridge of Weir... 

Houston 

Inchinnnu 

Johnstone 

Locliwinnoch ... , 

Neilston 

faisley— Gaelic. . . 

High 

Martyrs' 

Middle 

South 

St. George's . . . 
Pollockshaws, East 

West 
ltenf 



NUshilt 

Greenock. 



Cumliraes 


10 


10 


2 










Falille 


3 




10 




13 


12 


5 


Greenock — 








Crawfoi'dsburn . 


10 


7 


4 




21 


18 


1 


Middle 


51 


12 


( 


Mount Park 


17 









4 






St. Andrew's . .. 


28 


6 


( 


8t. Thomas' 


9 


19 


4 




16 


B 






20 


13 


10 




6 


17 


2 




15 


3 


6 


Port-Glasgow 


12 


3 






1 

2 lb- 



Hamilton 

Airdrie — 
Broomknoll 

iligb 

West 

Buillieston . . . 

BclUhiU 

Blautyre , 

liothwell 

Cmibuslang ■ - . 

Cambusnetban 

Chapelhall, &c. 

Chapelton 

Coatbridge .... 

Dalziel 

East Kilbride . 

Grecngatrs .... 

Hamilton — 
St. John's. . . 
Burnbank. . . 

Holyloun 

Larkhall 

Sbotts 

Stonehouse . . . 

ytrathavcn . . . 

Wishaw 

CMand 

Whifflet 

Lanark. 

Abington ) 

Crawfordjohn... J 

Carluke 

Carnwath 

t'rossford 

Douglas 

Forth, &c 

Lanark 

~ Il Lesmahagow .... 

Dumbarton 

Alexandria , 

T> Arrochar > 

Italdernock ... • , 

Bonbill 

Cardross 

Dumbarton— High 

North 

Duntocher. ... 



Sustentation Fund. 



<5 ^ 



£ ». 

25 7 2 

10 10 

18 'i b 

20 

7 4 

(i 6 9 

12 6 6 

10 



14 7 

5*11 

5 11 
24 
12 
11 9 
10 2 

5 10 
32 6 

6 6 
26 13 ; 
16 8 
50 1 
23 19 



13 10 
IS 2 
18 



17 11 
HI 
5 10 
3 8 
14 3 
14 

7 1 

8 7 

24 15 
19 7 

10 10 : 

3 18 
13 7 
7 7 



£ 




tl. 


61 


19 


1 


134 12 


11 


40 





i' 


144 


1 


7 


58 








38 


10 


6 


44 


12 


] 


33 


16 


'1 


90 








I"- I 


2 





79 


17 


r 


95 


7 


9 


102 


17 


10 


93 


in 





63 


9 


11 


46 


4 


6 


63 


12 


10 


104 


6 


1 


126 


6 


7 


98 


8 


4 


9? 








97 


18 


11 


341 





9 


151 


18 


2 


87 


4 


6 


106 








90 


9 


9 


70 


15 


8 


9* 


2 


11 


89 








113 


18 


2 


70 





Ò 


£6 


15 


9 


77 


16 


2 


141 


10 


3 


2559 


19 


2 


110 





3 


62 


16 


10 


82 


g 


6 


97 


10 





105 


12 


9 


81 


1Ù 


9 


92 




C 


59 






2 12 


7 


8 


7 1 


1 


(1 


244 


13 





147 


g 





345 


13 


11 


78 


1 I 


4 


90 








124 


16 




75 


10 


s 


2114 


15 


2 


100 




4 


51 


2 





50 


3 





131 


17 


5 


103 


15 


6 


188 


10 


1 


492 


17 


5 


116 


12 


1 


57 


17 


1 


329 


9 


4 


273 




8 


136 


10 


391 


18 


4 


65 


5 


9 


196 


9 


8 


166 


4 


9 


2871 


19 10 


133 


a 




153 


5 11 


177 





I 










75 





6 


54 


19 





275 


14 


2 


123 


12 


8 


93 








74 


3 




44 


12 


2 


116 


7 


3 


129 


11 


4 


66 


12 


5 


75 


3 





212 


18 


7 


151 


4 


2 


90 


5 





59 


12 


2 


116 


1 




113 


2 


6 


54 


15 




93 


10 


a 


31 


11 


6 


42 








2655 


14 





49 


7 


5 


36 


1 


11 


138 18 


8 


106 


5 


11 


82 


16 


7 


100 








79 19 





136 








151 


IS 


9 


881 


8 


3 


125 


2 


7 


65 19 


6 


56 


1 


8 


136 


17 


1 


81 


10 


4 


247 


6 


7 


147 10 





55 


c 


11 



62 15 
131 10 
70 



76 6 


9 


1 10 





95 3 








61 









97 13 


4 






63 5 









43 13 


2 






65 2 


4 






1U3 10 








13 11 


9 






93 11 


5 






92 4 


6 


1 io 




102 3 


1 


•a 1 


6 


353 13 









153 12 




6 "i 


!.| 


86 14 


6 






1(6 








93 6 


5 


2 '9 


9 


75 11 


1 


1 7 


i 


97 7 


7 






96 6 


4 






115 10 


1' 


1 Ì6 


7 


65 10 









75 17 


8 






95 1 10 






148 3 









245 11 
72 15 
268 2 
152 7 
321 15 
81 2 
93 13 
123 13 
80 4 



142 3 5 

112 19 5 
190 2 
509 11 11 
112 9 

60 I 6 
353 12 11 
293 2 
131 13 
418 6 

66 12 
272 10 
196 12 9 

3084 19 7 

133 4 10 
151 11 
171 

45 

63 15 

55 19 
284 15 
127 9 
103 12 



68 



48 11 11 
111 16 8 
127 19 

90 16 10 
75 2 

314 7 11 

57 9 
81 10 
61 2 10 
110 7 10 
99 4 4 
65 14 10 

91 1 9 
9 9 6 



2553 19 

50 15 1 

40 11 
146 1 

99 2 

86 18 11 

95 10 

89 13 
136 
159 2 



903 14 
ir-8 19 

70 12 

66 17 
133 12 

72 6 
33) i 

91 IS 



THE FREE 



CHURCH OP SCOTLAND MONTHLY RECORD. 



Sustamtatiou Fund. 



Garclochhead . 
Helena b'gii — l" 

W«t 

RiUcs.ru A BalnoK 



OhlKilp&tnclc... 

Reuton 

Gaelic 

Rosuealh 

Shannon 

Straibbtane 



Glasgow. 

BÌBiiopi>rigga .... 

Uueby 

CampsiQ 

Cdlhcai t 

Chryston 

Cumbernauld .... 
Glasg. — Anderston 

Argyll 

Augustine...... 

Barony 

Btoohairn 

Brftlgcgnte 

Brldgcioii 

Brooniielaw .... 

Camlnchie 

Campbell Street 

Candlìsb. Mem. . . 

Chalmers* 

College 

Cowcaddens .... 

Cunningham .. 

Dennistoun .... 

Dulie Street .... 

Fait bairn 

Flnnieston 

Gorlmls 

Hope Street .... 

nutcbesoutown 

John Knox's . . . 

Kclrinslde 

Kingston 

Kinning Fai k . , 

London Road... 

Lyon Street 

Wait! and 

Martvra* 

Marvbill 

M'DonaU 

JlillcrStOIl ...... 

Hilton 

Paisley Road.... 

Parti tit 

High 

Pollokshields... 

(Jueen's Park 

Rentleld 

Rose Street .... 

Sightliill 

St. Andrew's ... 

St. David's .... 

St. Enoch's .... 

St. George's .... 

St. James's .... 

St. Jolm's 

St. Luke's 

St. Mark's 

St. Mntthew's .. 

St. Paul's 

St. Peter's 

St. Stephen's... 

Stock well 

Toll cross 

Trinity 

Tron 

Union 

Victoria 

Wellpark 

West 

Whiteinch 

Wynd 

Young Street .. 
3ovan 

Gaelic 

St. Mary's 

lillbead 

Cilsyih 

v irk. -St. Andrew's 

St. David's .... 

tutherglen 

tell Street 

ìuchtnian Mem. . . 

taglesham 

ft. Matthew's Mis. 
-.'luttleatone 

Dunoon and 
Inverary. 

. rdrishaig 

•unoon 

ianellan 

averary 

iilflnnnn 

!ilmartin & Ford 

llmC'Kn, <&c 

;!ilmun 

tihgartli 

! South 

ochflneside 

ochgilphead .... 

forth Bute 

I orth Knapdale. . 
! othesay — F. Par.. 

j Gaelic 

: West 

uidbank 

;rachur 

raignish 

unoon Gaelic... 

ovhyoilhead 



Kintyre. 

impbcltown— 

I Lochend 

i Lorn Street. 



1 ilberry and 1 
>uth Knapdale J 



**-nth. 


9 Months 


9 Months 


Fund, 




1S7Ì-7 


: . 


1874-7 


5. 


— • 








■ 


£ '. 


d. 




£ «. 


(I. 


£ 


tf. 


(i. 


;' 


6 


JnS 14 





1C0 7 


6 










6 


367 14 


6 


299 13 


6 








71 it 


7 


502 12 


9 


514 12 


4 








S 


1 


43 3 


1 


37 10 


4 












34 15 


6 


30 2 


6 








41 2 


- 


13! 13 11 


99 11 


6 








•• 




32 5 


il 


32 2 











13 13 


6 


95 9 





106 











33 4 


1 


125 13 


5 


128 1 










21 13 


6 


126 3 


8 


79 14 


3 








6 17 


6 


78 IS 




46 3 


2 












2682 IS 


1 


.420 1 


— 












95 





90 











ii i 
I o 





90 




90 













8 


90 3 10 


87 2 


10 








1R 1 


^1 


152 5 


7 


108 O 


7 


7 


1 11 


11 7 

10 7 




110 13 


4 


119 11 


6 












65 





04 











17 




214 8 


11 


283 10 


11 








IK A 

lb 4 


™ 


80 8 


1 


59 10 


3 












72 13 





161 4 


3 


4 17 





19 is 


S 


161 17 





161 3 


3 








9 2 





71 18 


•1 


17 11 


10 








14 4 




127 IS 


1" 


125 13 


9 


7 




8 


22 1 




137 3 


1 


139 11 


7 








3 6 


8 


41 8 


7 


40 7 











10 


C 


70 





73 





3 


9 


6 


7 





62 12 


6 


66 3 


G 








9 5 





76 16 


8 


78 2 


8 








9 1 


6 


84 11 


2 


83 7 


] 








103 IS 10 


1032 6 





1057 10 


6 








10 





109 10 





109 10 











7 




72 





70 17 


9 





iò 





10 15 


2 


114 6 


9 


100 9 










2ii 7 


11 


138 4 


6 


125 6 


4 








6 6 




31 10 


8 












29 1 


s 


314 9 




348 6 10 


30 13 





12 3 


5 


110 


e 


119 5 


4 








33 19 


4 


249 2 


9 


250 8 


1 




18 


s 


17 2 




173 17 


1 


181 10 


4 








39 6 


8 


365 7 





406 14 


1 








114 4 


6 


901 19 




644 3 











4 8 


1 


53 9 




70 17 


4 








15 IS 




140 7 





146 14 10 


6 19 


6 


6 


11 


67 





52 4 


8 








6 7 


2 


68 3 


3 


86 18 


4 








o 18 


3 


73 5 


4 


61 


£ 








14 17 


10 


64 5 


9 


57 2 











11 14 11 


105 16 


4 


86 


7 


0* 


Ii 









54 12 





87 13 


5 








5 





65 





65 










12 11 


1 


124 12 


5 


124 10 


1 








9 5 


3 


22 13 















15 


1 


123 


2 


116 9 


ì 








25 8 


8 


196 15 11 


189 4 


9 


23 12 


7 


13 10 





51 2 














23 10 


3 


201 17 


!■ 


199 ii 











84 8 


: 


916 5 10 


853 18 


4 


15 


6 





6 2 


8 


83 3 





15 8 


6 








11 10 


5 


99 8 


2 


82 10 










11 5 10 


86 1 


8 


93 9 


6 


39 


"0 





13 2 




12S 15 




131 6 










IS 4 10 


160 3 


]'] 


180 13 




9 


s 





22 1 


6 


379 5 





367 9 


2 


14 


7 


3 


19 15 


10 


175 15 


3 


173 10 


9 








20 





635 17 




647 7 


3 








8 9 





72 


2 


110 8 


10 








21 8 


1 


184 2 


5 


159 16 


4 


7 


"s 




224 7 




910 14 


2 


1065 2 


9 


77 


4 


9 


16 14 


9 


165 15 


: 


153 19 


1 








(ii n 


9 


572 8 


5 


619 










47 10 


11 


364 16 


9 


386 18 


10 


7 




6 


21 9 




218 5 


2 


223 12 


Ii 












88 10 





57 10 











14 'i 


C 


126 4 


9 


143 16 










70' 13 


9 


392 11 


5 


397 12 











33 


6 


3S0 10 


393 18 


3 








15 17 


3 


158 4 


11 


141 4 


:. 








29 


J 


236 2 


5 


218 16 lo 








23 11 


5 


242 13 


1 


183 7 











8 10 


1 


78 14 


9 


76 











4 8 




39 10 


1 


38 7 










10 13 


10 


91 12 


3 


91 19 


9 








18 





153 10 




157 15 











12 10 


5 


112 10 


5 


110 17 


3 








21 10 


177 16 


1 


168 18 










12 





113 





38 











20 15 


7 


140 10 




155 1 


9 








10 





108 16 


1 


127 16 10 








6 3 


7 


13J 14 


8 


132 4 


7 








9 15 


3 


143 3 


8 


156 17 


4 
















51 5 


4 








7 'Ò 





37 'Ò 


D 
















30 





30 "0 














60 





62 11 


1 








17 's 





77 19 


8 


51 


c 












15167 1 


3 


15085 1 


9 












28 9 


1 


38 14 










13 '6 


9 


1S1 3 11 


184 11 


9 








10 





101 15 





86 18 











3 8 





49 16 


6 


52 2 


3 












4S 7 





52 4 


6 












51 16 


8 


49 16 


8 












29 10 





29 15 


6 








3 is 


2 


91 11 


10 


53 12 










10 6 




91 11 


10 


118 18 


2 








23 





75 O 





75 















35 





25 10 





13 





8 '9 


1 


89 10 


11 


69 7 


6 








17 12 


9 


79 15 


9 


51 13 


6 












42 





41 17 














254 3 


8 


299 13 10 








10 "s 





69 2 


3 


68 2 


9 








23 


8 


157 3 


6 


160 17 


1 


9 12 


10 


9 





86 5 





81 











13 9 





59 11 


9 


43 17 















4 





3 















30 















10 'Ò 





30 





30 


11 












1185 14 


7 


1036 12 


4 








18 1 


7 


166 2 





169 18 10 


19 12 


9 


18 





154 





155 



















28 


8 








5 8 


4 


76 12 


8 


81 14 











lulcalmonell 

Kil lean 

Kilmory 

Lochranza 

Shiikan 

Tarhert , 

Whiting Bay.... 
Curradale, Ac... 

Qigha 

Islay, 

Rowmore 

Kilchoman 

Kildalton, &c. .. 
Killarrow, <fcc, .. 

Jura ... 

Portnaliaven . . 

Lorn. 

Appin, &c 

Ar Jchuttan .... 

Glenorchy 

Kilbraildon, &.C. 

Kilninvei- 

Muckairn 

Oban 

Kilchreiiaiu .... 

Mull. 

Ardnanmrchan . 

Coll 

lona and Ilosj. . 
Kitninian, &c. .. . 

Stronlinn 

Tobermory 
Torosay & Salen , 

Killinichm 

Morveii . 

Tyre* 

Stirling. 





4 


10 





West 


12 


16 


1 




10 








Haunockbtirn 


16 


10 


8 


Camhusbarron. . . , 








Clackmannan .... 










9 


5 







12 


16 


9 


Dunipace 


3 


6 


3 




S 


17 


1 


St. Ninian's 


16 


19 


4 


SlirliiiK— Marykh'K 


25 










30 


10 


6 


South 


24 


18 





Tullibody 


20 


9 


2 










Gargunnock, &c . ■ 


3 


"i 






Dunblane. 





11 


2 


Bridge of Allan . . . 


7 


8 




30 













8 


i:i 3 


Gartmoro 


20 







13 


18 9 


Kippen 






Norrieston ....... 






Tillicoultry 


14 


6 9 



Dnnkeld. 

Auchtergaven 

niair-Athol 

Burrelton 

Cargill , 

Clunie 

Palguise ) 

Strathbraan .... J 

Dunkeld 

Kirkmichael 
Lethendy, &c. 

Moulin 

Strua.71 

Breadalbane 

Aherfeldy 

Ardeonaig 

Fortingall 

Glenlyon 

Kenmore 

Killin 

Lawers 

Logierait 

Btrathflllan 

Tummel Biidge . 
Aviutrce 

Perth. 

Abernethy 

Arngask 

Col I ace 

Dunharney 

Errol 

Forgandenny . . . 

Klufauns 

I.ogiealmond .... 

Methven 

Perth— Knox's... 

Middle 

8t. Leonard's . . 

St. Stephen's.. . 

West 

Pitcaii-ngreen ... 

Scone 

Stanley 

Auchteiarder, 

Aberuthven 

Auchteiarder ... 

Blackford 

Braco 

Comric 

Crieff 

Dunning 

Madderty 

Monzie 

Muthill 



Bustctltation Fund. 



5 11 4 

1 '4 10 

2 9 

3 6 




24 17 

4 16 

14 IS 
12 10 

1 



8 
5 10 
10 10 
10 3 11 
5 10 

15 



11 1 7 

15 i'i 

15 'ii 
2 17 



6 1 

2 11 

2 9 

11 10 

3 17 

7 5 

12 1 

4 14 

5 7 
4 15 

26 4 
30 15 
12 7 : 
29 10 



20 17 
16 10 
4 11 
3 S 
10 7 



9 Months 


1875-6. 


£ «. 


rt. 


117 3 


6 


26 14 


4 


72 3 


6 


67 9 


9 


123 





54 '7 11 


iò 





863 3 


. s 


52 17 


6 


37 19 


6 


24 


1 


62 4 


*j 


3 1 


7 


61 5 




241 9 


_ 
8 






25 IS 


■1 


84 10 


6 






21 5 


6 


64 


Q 


25 7 


10 


10 





403 


g 


54 7 


2 


18 4 


ii 


10 3 


;i 


66 14 





48 7 





79 15 


] 


27 9 




26 'Ò 


s 


7 


10 


338 1 


6 


l"? t^ 






- 


Rfi 10 




\'ì n 








B-l Ifl 
8- IS 




92 5 




^fr -1^7 


3 




□ 


97 11 




52 13 


6 


75 





399 3 


4 


179 3 


2 


103 12 




33 





22 11 





1852 1 




50 6 




129 5 


Ii 


75 




113 5 


II 


114 16 


7 


51 





1!2 15 


B 


40 10 


1 


69 15 




137 7 10 


896 1 


9 


26 15 


6 


31 




49 10 





90 15 





76 S 


3 


33 8 


6 


83 1 




55 9 


9 


59 4 





69 16 


9 


26 10 





626 19 


4 


119 3 


6 


4S 19 


11 


47 7 


6 


7 19 


ii 


38 10 





80 




19 6 


4 


42 19 


4 


31 7 


6 


37 3 


1. 


23 13 


1. 


498 10 


7 


61 5 


3 


36 9 




50 18 


1 


69 1 


4 


07 2 


1 


64 7 





95 19 


11 


03 16 




43 11 


7 


66 


10 


221 11 


- r ) 


359 3 


2 


197 2 


1 


346 18 




1C0 15 


6 


101 


6 


66 O 


1 


2073 2 


5 


51 7 


6 


181 17 


8 


09 13 


7 


OS 3 


6 


115 18 


7 


164 19 





57 6 10 


56 14 





99 17 


9 


90 6 


1 


986 3 


ii 



222 
114 IS 
16 18 



11 14 

6 



5 1 



303 19 

73 18 10 

175 1 2 

90 17 3 

128 2 8 

46 V 
86 15 M 
85 

149 5 8 

52 17 4 
108 
55 

75 

418 6 

179 IS 

100 12 8 

37 

22 8 6 

1887 5 10 

47 15 5 

129 11 6 
44 

115 10 

83 4 

34 

98 G 10 

41 17 

62 5 



43 10 5 
90 
SO 8 9 



601 4 7 
110 3 2 
46 17 
27 11 6 
72 17 10 
35 13 2 
85 
21 6 1 
39 12 10 



55 4 
175 11 

70 12 

98 14 
106 3 
166 7 

56 2 
54 8 

108 10 1 
72 



Foreign 
Missions 
Fund. 



16 6 10 
1 '3 



2 2 3 
4 



15 3 
3 6 



34 4 


ii 


3 


"4 





32 11 


II 








27 2 











532 19 










60 1 


5 


1 


12 


4 


35 











54 16 


5 








64 13 


1 





it> 





66 16 


11 








64 5 











95 16 


9 


4 




9 


36 3 


4 








42 8 


1 





Ì4 





75 18 


9 








247 4 










372 11 11 








200 7 


5 








315 


10 








206 4 


9 


7 


9 10 


103 3 10 


4 








69 9 


9 


'i 


15 


s 



Dunfermline. 

Aberdour 

Carnock 

Culross 

Dunfermline — 

Abbey 

North 

£t. Andrew's. . . . 

Saline 

Torryburn 

TuUiaUon 

Kinross. 

Cowdenbeath 

Fossaway 

Kinross 

Lassodie 

Orwell 

['oitinoak 

Strathmiglo 

Kelty 

Kirkcaldy. 

Buckhaven 

Hurutisland 

Dysarfc 

East Wemyss 

Kennoway 

Kinghorn 

Kinylassie 

Kirkcaldy — 

AbboUiall . . . . 

Dunnikier 

Galatown ... 

Invertiel 

Kirkcaldy 

l'athhead 

Leslie 

Leven 

Locbgelly 

Uarktnch 

Cupar, 

Ahdie& Newbmgb 
Aucbtermuclily .. 

Ceres 

Collessie 

Cupar 

Dairsie 

Falkland 

Flisk and Criech . . 
Kettle and Cults. . 
Lo^ie and Gauldry 
Monimail 

St. Andrews. 

Anstruther 

C;irnbee 

Crail 

Elie 

Ferry-Port 

Forgan 

Largo 

Leu chars 

St. Andrews 

Suathkinness .... 

Meigle. 

Alrlic 

Alyth 

Blairgowrle-Fiiit 

South 

Coupar-Angus 

Cray 

GleuHa 

Meiglo 

Newtyle 

Rattray 

Forfar. 

A be r tern no 

Dunniclien 

Forfar— First 

East 

Ktunettles 

Kirriemuir— North 

South 

Meuius 



Dundee. 

Abernyto and Rait 
Broughty- Ferry — 

East 

West 

Dundee — 

Albert Square . 

Honnet Hill . . 

Chalmers' 

Chapelshade . . . 

Dudhope 

Hilltown 

M'Cheyne 

St. Andrew's. . . 

St. David's ... 

St. John's 

St. Paul's 

St. Peter's 

Wallacetown . . 

Wei 1 gale 

Willison 

Llff 

Lochce 

Longforgan 

Mains 

Monifieth 

Do. South 

Monikie 

Tealing 

Dura. Street 

Wilson Territorial 

Brechin. 

Drechin— East ... 

West 

Craig 

Edzell 

Lochlce 

Logicpert 

Mary town 

Menmuir 



Sustentation Fund. 



Month. 


y Months 
1S75-6. 


y juomhs 
1874-5. 


















3 8 


8 


66 


10 


5 




19 


3 






24 10 


5 


28 


It 


4 


12 3 


10 


84 13 


4 


94 13 






7 


193 15 


5 


200 


5 


8 


ii 




106 


1 


8 


102 





" 


r u 




54 


7 




87 


19 1 1 


r l<t 




72 


17 


3 




7 


9 


, ,7 




38 


13 


6 


40 


14 


'. 


S IS 




113 





8 




3 


5 






751 


9 10 












33 


2 


7 




13 


11 


a a 






10 





46 


9 


7 


7 


2 
*j 


88 


7 


3 


92 


19 


3 


•7 in 




67 


10 





65 








10 r. 


9 


85 


1 


'.1 




5 


5 


■i n 




36 


14 




V7 


16 


2 


5 6 




72 


7 


11 


7J 


13 


2 


7 





41 





1 


/.9 
62 





1 






467 


13 


9 


._ 1 
a\ 


17 


1 


a n 




59 


11 







n 




11 1^ 


In 

V 


115 


15 


p 


ill 


14 


11 




J: 




18 





89 








7 in 




76 


12 


4 


76 


1 


6 


19' Id 
Ì j 




86 


15 


4 


83 


15 


6 




J" 


63 


15 


7 


™ 


6 


4 


c a 





65 


10 


1 


58 








10 10 


5 


94 






01 


3 


6 


19 





131 


10 







5 





1? d 




70 








A*i 


10 





r 




111 


8 


9 


109 


12 








513 


2 


8 


465 


7 


11 


ii* 1 




151 


12 


8 


162 


5 




15 




60 


19 


8 


57 


1 l 




a 11 
l^ 1^ 




101 


16 


1 


109 


13 


1 1 






75 


4 


3 


86 


■J 


4 


IS 111 


in 
10 


118 


4 


3 


118 




1. 






19Ki 


11 


9 


1902 


11 


1 1 


8 3 




71 






66 


5 


1. 


4 7 


4 


55 


6 


10 


51 


8 


1 


5 3 





30 


13 







4 









79 


7 




87 


8 


1 


99 K 




313 


15 


1 1 


310 


17 




n "5 




88 


4 


8 


89 


5 








44 


12 


8 


39 13 


9 


4 3 




61 


7 




^'i 






n a 




62 


11 


4 







' 


2 lfi 




71 


9 


4 


ri 


10 





4 2 


g 


23 


15 


11 


03 


9 

■ 


** 






914 


11 


li 


(!]■■ 






7 9 





103 









1 A 


8 


4 5 


4 


52 


7 


11 


A-Ì 


A 


f 


6 





63 







in 






14 3 


1 


173 


IS 




141 




4 


21 16 


9 


123 


3 


u 


115 


13 


1 1 






190 


a 


4 


209 


11 


4 


7 V; 


1 


57 


19 


3 


55 


16 


2 


5 15 10 


71 


19 


9 


68 


12 


1 


19 16 


8 


194 


17 


1 


192 




u 


13 7 





59 


16 


9 


59 


2 


6 






1095 


10 


2 


1053 


7 


~~ 

1 






64 13 





60 


15 





9 '4 





141 


13 


•J 


139 


19 





16 17 11 


212 


9 


5 


210 


9 


g 


25 5 


i 1 


242 IS 


7 


244 


15 


1 


4 16 


3 


153 


12 


4 


143 


1 


9 






39 15 11 


39 


9 




37 10 11 


107 


11 


9 


107 


16 


11 


6 7 





50 


16 





24 











58 


10 


11 


GO 







10 ti 


6 


70 





2 


74 


6 


(1 






1141 


19 


4 


11 '1 


13 




10 19 


2 


70 17 


6 


71 


13 


11 


6 10 





77 16 





76 


7 


4 


26 12 


9 


810 


1 


10 


208 


8 


: 


8 6 11 


86 


7 


6 


80 


2 


8 


7 '3 




42 


10 





49 


4 








67 


13 





65 


9 


11 


8 14 





71 


18 


4 


71 


10 









103 17 


6 


102 


18 


1 


10 15 




7:1; 


1 


8 


7'::. 


9 


5 


8 


100 


16 


4 


95 


10 


4 


25 6 


3 


431 


11 


10 


444 


9 


2 


72 4 


5 


456 


3 


5 


453 


12 


6 


11 16 


7 


92 


9 


3 


91 


1 


7 


12 





94 








93 


15 


4 


7 6 


7 


78 


4 


9 


71 


16 


1 


19 16 


2 


211 


8 


10 


230 


19 


> 


26 1 




125 


16 


1 


136 


17 


4 


31 6 





304 


4 


11 


:; 11 


4 


r. 


13 16 


3 


166 




1 - 


193 


7 




15 1 


1 


185 


16 


11 


1M 


11 


1, 


13 1 


] 


142 


6 




139 





1 


29 12 




253 


6 




249 


13 


11 


71 12 


9 


594 


13 


fi- 


534 


4 


'.' 


26 6 


6 


378 


1 


ll 


283 


17 


8 


20 4 


4 


90 


9 


8 


98 


5 


'j 


10 4 


6 


87 


4 





83 


7 


8 


31 11 





281 


17 


8 


£80 


12 


4 


16 2 


3 


79 


9 




69 


9 


1. 


17 12 10 


93 


1 


9 


91 


11 


4 


36 10 


9 


90S 


IS 





183 


15 








47 








50 


1 


3 


25 18 


8 


76 


16 


11 


74 


1 




8 2 


8 


1"! 






96 


9 


: 


4 12 


9 


7 1 


10 


3 


73 


3 


1 


6 1 


5 


77 


4 


8 


86 


17 


1 


25 5 


4 


35 


14 


6 








32 4 


1 


75 


9 


9 


72 


is 


1 






4*7 11 


7 


J76'i 14 


; 


8 14 10 


185 12 


e 


211 


4 


G 


21 11 


6 


21 


1 


1 


SS6 16 


i' 


7 15 


8 


89 


6 


10 


91 


11 


! 


10 15 


1 






5 


31 


8 








30 




10 


31 


13 




6 1 11 


161 


8 


8 


165 


9 





6 4 


4 


87 


11 





85 


9 


6 


4 3 


b 


a 


3 


'-' 


' 


7 


'.: 



Foreign 

MiSiiuns 
Fund. 



2 3 6 
35 Ì2 



12 1 

'7 



16 9 
17 



7 16 
1 'Ò 10 



THE FREE CHURCH OF SCOTLAND MONTHLY RECORD. 



Montrose— 
St, George's . . . 

8c. John's 

St. Paul's 

Arbroath. 

Arbirlot 

Arbronth — Vast , 

High Street .. . 

Invcrbrotliock . 

Knox's 

Lady loan 

Hurry 

Carmylie 

Carnoustie 

Colliston 

Friockheim 

tnvcrkoillor 

Pan bride 



Fordo an. 

llenholni 

Hervie 

Fettercairu 

Fordoun 

Qlenbervlfl 

Itinneff 

Laurencekirk 

Mnvykirk 

St. Cyrus 

Stonehaven 

Aberdeen. 

Abei deen — 

Bon-Accord 

East 

Ferry hill 

Gaelic 

Gallowfjate 

Gilcomstou 

Greyfriars' 

High 

Holburn 

John Knox's . . . 

Mariners' 

Melville 

North 

Old Aberdeen.*. 

Tttithei'ford 

Ituthrleslon 

South 

St. Clement's ... 

Trinity 

Union 

West 

Woodside 

Banch.-Dcvcnick.. 

Relhelvie 

Blackburn 

Cults 

Dimis 

Dyco 

Kingiwells 

Marycultcr. Ac. . . 

Newhills 

Peterculter 

Skene 

Torry 



Kincardine 
O'Neil. 

Aboyne 

Dal Inter 

Banchory-Ternan. . 

Rraemar 

CI uny 

Ciatliie 

Cromar 

Echt 

Kincardine O'Neil 

Lumphanan 

Mid mar 

Stracbnn 

Tarlund 

Alford. 

Alfoid 



Aucbi 



Kcig& Tough ... 
ICinnetbunont. .. .. 
Le"chel-Ciislniic Ì 

Towie ( 

Rhvnie 

Strathdon. &c 

Garioch. 

Blalrdaflf 

Cuhaimond 

lioch 

Insch 



Keinnay 

Kintore 

Leslie & Frcmnay. 

Oyne 

Ufvjne 

Ellon. 

Cruden 

Ellon 

Foveran 

Methlic 

New Machar 

Old Met drum .... 

Stains 

Udny 

Deer. 

Clola 

Fraserburgh 

Longside 

New Aberdour... 

New Peer 

Pitsligo 



Old Deer . 
Peterhead 
Territorial 

PitSligO 

KathcQ 

Htricben... .. 
St, Fergus . . . 



Sustentation Fund. 



9 Months y Months 
187J-7b'. 1874-75. 



n li 


'? 


105 3 


3 


110 19 


'7 








21 19 


5 


275 7 


8 


273 1 










10 11 


6 


91 8 11 


94 4 


t 












14i 8 13 


10 


1134 4 


i 








8 4 


i 


93 12 




90 










12 13 


5 


111 10 


S 


118 2 11 








12 


I 


123 





123 











12 5 


] 


127 9 


3 


141 12 


4 








15 11 


7 


14 i 7 


7 


152 15 


a 








35 16 


6 


318 5 





320 7 


8 


12 14 


2 


9 7 


e 


84 16 


8 


81 3 


4 








7 11 


2 


104 5 


8 


102 11 


8 


1 


iò 


e 


13 


7 


161 14 


4 


165 14 11 








4 2 11 


51 15 10 


40 1 










9 17 


u 


133 3 


3 


135 1 


3 


3 


13 


2 


4 





61 7 


3 


61 


3 








8 2 11 


108 17 


4 


111 19 


9 












— 

1031 5 


4 


1049 1'i 


9 








6 17 


in 


54 15 


2 


60 3 


6 








2 16 





20 15 


3 


20 13 


6 








13 2 


1 


42 2 


7 


29 14 


9 








4 16 


9 


63 13 


3 


56 12 


9 








6 1 


6 


32 2 


6 


75 7 


2 








7 7 


4 


40 In 


8 


34 8 










2 2 


6 


71 6 




79 1 1 


9 


5 


12° 


g 






20 11 


4 


62 18 





1 


2 


1C 


7 'è 





07 16 


8 


65 11 


7 








11 10 





99 


6 


97 19 


6 












608 14 


1 


583 


10 








24 7 


2 


2K4 2 





261 17 


5 


10 16 


5 


108 14 


10 


450 17 


2 


458 17 










18 19 


7 


167 11 


1 


112 





16 




10 






48 





52 











25 




80 8 


6 


79 5 











9 1 


11 


95 15 


2 


108 4 


8 








12 10 





112 10 





112 10 











17 





186 





183 











18 8 


i 


127 11 


4 


108 2 





7 








12 8 


7 


116 2 


4 


110 19 


3 








3 16 


7 


. 39 9 


1 


40 


2 








9 19 





59 15 


1 


85 2 


7 








12 


11 


149 1 





145 5 





7 


'i 





11 5 


9 


73 3 


6 


77 17 











11 14 





105 





97 13 











17 1 


3 


133 13 11 


127 16 


7 








65 3 11 


581 12 


1 


530 11 


7 


37 13 


3 


29 15 


lu 


148 2 




160 2 


2 








74 9 


1 


631 16 





693 5 


5 


53 


4 


4 


9 10 


2 


68 9 




74 2 


n 


1 


11 


9 


20 1 


11 


892 14 


1 


877 17 


3 


4 


12 


11 


11 14 10 


128 12 


5 


124 15 


6 








59 19 


6 


65 7 


1 


57 18 





2 


'Ò 


3 


7 





03 15 





63 


u 








4 1 


3 


66 4 


7 


66 7 














94 





90 


II 








10 '7 





'50 7 





50 7 10 








11 6 




117 2 





117 1 


6 












120 





120 











5 19 


9 


33 16 


5 


29 1 


11 








12 16 


3 


66 6 




59 10 


3 








5 


3 


75 1 


10 


76 5 


4 


1 12 


8 


20 11 


5 


102 


5 


112 17 


10 








3 17 


9 


57 4 





57 17 


1 





io 


6 






5023 3 





5571 a 











10 17 





51 13 


Hi 


45 8 


8 








11 8 


5 


51 5 


11 


46 







'3 




11 9 


4 


134 5 


6 


142 a 


10 












66 11 


6 


63 2 


6 


1 


12 


i 


7 'Ì 


9 


60 7 


3 


57 1 


10 












10 





37 18 


u 








9 16 


6 


30 9 


6 


30 3 


6 








5 13 





47 7 10 


49 8 











18 5 





51 


7 


50 2 


1 








8 9 


1 


40 11 


11 


36 











13 





42 





42 















43 15 


9 


40 7 


6 












25 





20 















654 9 


8 


600 3 


11 








8 10 




73 4 


3 


68 7 


10 








3 6 


3 


43 11 


5 


44 10 











4 6 


3 


56 15 


11 


51 6 


9 








5 9 


6 


63 3 


3 


66 


1 1 












30 6 





43 7 











6 10 





39 13 


6 


59 18 











16 12 


11 


52 10 


9 


52 5 


10 












304 4 


11 


385 10 


4 








5 





45 9 


7 


42 13 







4 





4 4 


2 


44 11 


9 


43 14 


9 








9 4 





35 17 




89 9 











8 18 11 


91 8 


4 


91 


a 


2 


8 




23 13 


6 


144 6 


1 


140 11 










8 7 




75 15 


11 


37 14 










5 13 


10 


67 2 


11 


64 15 










4 12 


8 


57 12 


4 


55 10 


1. 








3 2 


9 


49 15 


1 


43 10 















47 





53 




3 


ii 









706 18 


1 


711 19 


4 








8 11 


3 


80 9 


9 


77 14 


6 








5 19 


6 


64 2 




61 3 










4 15 





70 12 


11 


59 11 


6 








6 12 


9 


84 6 


3 


82 12 


3 








9 13 




107 


8 


106 9 










12 15 


t 


112 11 


1 


114 3 


4 


2 


14 








05 Oil 


60 

















11 


90 


11 












079 3 


5 


651 14 


i 








15 





125 





130 











19 10 




100 11 


9 


153 11 


3 








6 





45 





45 















60 





45 











61 '6 


111 


131 13 


1 


110 7 


2 








8 





35 9 


4 


33 13 





1 


'Ò 





12 9 


(j 


61 4 


K 


62 13 


5 








17 9 


2 


128 19 


10 


117 18 


5 


5 








6 9 


1 


74 16 


7 


75 


4 








11 4 


li 


62 6 




65 1 





3 


10 


16 3 


6 


95 1 


9 


92 1 


6 








3 15 


4 


07 13 


1 


60 5 


'.' 








6 12 


3 


59 6 


9 


62 19 


10 












1110 2 


9 


105:1 a 8 









Foreign 
Missions 
Fund. 



Turriff. 

Auchterlens 

Drumlihde 

Porglen , 

Forgue 

ryfie 

('Uinrie 

Macduff 

Monqubitter ... 

Turriff 

Nmvbylh 

Fordyce. 

Ran IT 

Uoyndie 

Buckie 

Cullen 

Deskford 

Enzie 

Ordiquhill&Ord 
Poitknockie .... 
Portsoy 



Strathbogie. 

Bellie 

Ilotriphnie 

Cairnic 

Gartly 

Glass 

Grange 

Huntly 

Keith 

New Maruoch 

Rothiemay 

Abernetliy. 

Ahernethy 

Alrie 

Cromdalo 

Duthill 

Kingussie & Insh.. 

Kirkmichael 

Laggai 

Aberlour. 

Aherlour 

Boliarm 

Enveravon 

Knockando ....... 

Moitlacb 

Rothes 

Elgin. 

Alves 

Rurghead 

Elgin-High 

South 

GarmoutH 

Hopeman 

Lossiemouth 

Pluscnrdeti 

Urquhart 

Forres. 

Dallas 

Dyke 

KdinkilUe 

Forres 

Kinloss 

Rafford 

Inverness. 

Daviot 

Dores and Bona. . . 
Inverness— East . . 

High 

North 

Queen St.. 

West 

Kiltnrlity 

Kirkhill 

Moy 

Petty 

Stratherrick 

Struthylass, &c. . . 

Nairn. 

Ardclach 

Ardcrsier 

Auldearn 

Cawdor 

Croy 

Nairn 

Chanonry. 

Avoch 

Cromarty 

Fortrose 

Killearnan 

Knockbain 

ILesolis 

Dingwall. 

Alness 

Dingwall 

Fodderty & Contin 

Kilmor.ick 

Kiltearn 

Mary burgh 

Strathconan 

Urquhart 

Urrav 

Struthgarve 

Tain. 

rdderton 

Fcarn 

Invergordon 

Kilmuir- Easier . . . 

Kincardine 

Logie-Easter 

Rosskeeu 

Tain 

Tarbat 

Croick 



Sustentation Fund. 



Foreign 
Missions 





9 Months 


9 Months 


Fund. 


Mouth. 


1375-76. 


1874-75. 








£ t 


rf. 


£ 1. (i. 


£ t. d. 




9 


(i. 


14 6 


7 


77 4 5 


71 3 8 


6 


i 


: ' 


5 15 


8 


58 4 9 


56 9 11 








5 


C 






1 


'i 


9 


18 18 




109 15 9 


105 16 10 


3 


15 


5 


7 4 


1 


55 3 6 


51 14 3 








16 6 


3 


55 7 1 


61 11 6 








9 6 


7 


104 10 11 


91 1 t 








7 9 


1 


47 7 5 


47 2 I 


i 


"3 




10 3 


2 


91 17 11 


91 18 7 












30 C 


30 10 












~ 7 
074 18 1) 


655 8 'ì 








8 3 11 


274 19 7 


258 14 8 


6 


4 


6 


5 10 


i 


59 13 5 


50 19 5 


1 15 


3 


6 16 


i 


73 4 i 


72 7 8 


1 





8' 


7 19 


s 


77 14 


67 








3 17 


c 


32 19 9 


27 17 2 


14 


5 


9 8 


4 


71' ^9 \ 


51 3 i 








9 5 


1 


r ì \ . 


74 14 1 












R^ 19 11 


30 1 








13 !Ò 







88 5 7 








6 




39 16 11 


30 












8-2 1 


~ v~~ 
707 2 11 








10 a 


4 


63 10 li 


63 1 3 








4 18 


8 


41 8 


S3 14 11 








4 14 


2 


35 1 1 










8 





77 8 a 


71 10 £ 


1 


ii 


1. 1 


9 


( 


42 12 


39 6 6 


1 












10 3 4 


26 9 5 








20 1 





177 6 1 


192 5 


4 14 


r 


10 17 


5 


85 3 2 


88 17 5 








18 19 


6 


142 11 4 


137 16 6 


8 


'è 


3 


8 19 


4 


107 19 11 


105 5 8 


























28 10 


'30 C 












70 3 


70 8 7 












58 13 11 


99 11 7 






I 








22 11 4 












81 ii 6 


80 16 6 








4 ii 


7 


49 13 7 


54 12 8 








6 15 


6 


115 10 


102 7 






1 






406 15 10 


461 7 6 






~ j 






35 


35 18 












30 


35 








4 13 


8 


24 5 


25 14 3 








39 12 


5 


59 7 3 


41 11 3 


3 


ii 


3 


6 3 


8 


64 9 


47 11 6 








5 14 


9 


61 15 2 


70 6 2 












274 3 7 


256 4 2 












95 16 1 


93 6 








20 'Ò 





102 










21 9 





169 10 


22S 8 8 


5 a 





15 12 


5 


147 11 7 


53 10 








13 14 


1 


115 11 6 


114 10 


2 


6 10 


8 3 


(1 


85 19 8 


79 6 10 


2 








12 13 


6 


84 4 8 


79 3 4 








6 9 


2 


53 2 6 


58 2 6 


1 


"s 


11 j 


9 16 


2 


88 19 10 


89 19 6 












907 6 8 


894 8 11 








5 17 


6 


45 6 6 


46 4 3 


17 


11 1 


5 15 10 


54 13 2 


53 10 10 





8 


:; i 


21 





60 


60 








21 11 


5 


172 1 9 


167 10 4 


5 


iò 


1 


6 





55 10 11 


57 10 £ 








14 


1 


71 10 


79 10 












459 2 4 


461 6 1 












85 4 


82 13 lu 












47 2 


39 10 10 












67 10 


115 14 6 








37 ÌS 





396 18 9 


388 4 2 












138 16 


138 11 


























90 18 8 


65 17 6 








20 Ì6 


6 


88 5 


84 12 1 












122 10 2 


117 6 6 








5'l Ìò 


6 


50 10 C 


56 1 








3 5 


6 


36 5 6 


30 10 












98 7 2 


SO 18 5 


6 


'è 


E 






20 


20 












1291 19 6 


1269 8 I" 












49 9 


47 1 C 








9 'Ò 





81 


78 


4 






2 a 


1 


80 7 6 


78 12 7 


1 


4 


j 






106 13 8 


96 1 7 












60 


72 








22 'i 


4 


184 3 7 


180 2 


6 




1 j 






561 13 9 


551 15 10 








22 12 


6 


89 1 6 


88 10 6 








10 12 





237 19 11 


243 12 


5 




1 


4 18 


1 


118 15 8 


106 2 7 


11 


3 




13 8 


4 


70 5 3 


67 a 3 












83 14 4 


87 14 1 


3 


1 1 


J 






54 6 


59 17 












659 2 8 


608 13 5 












125 11 9 


117 10 








21 *5 





527 7 


232 in 


6 


ii 


li 1 


15 16 


6 
















117 9 7 


113 4 7 












158 14 


73 11 3 












81 8 2 


82 17 9 














14 7 












127 i:j 11 


121 2 1 












150 


85 












24 
















1172 4 11 


936 4 












56 10 


59 12 6 












151 12 


172 4 10 








8 ÌÌ 




121 12 lu 


1211 6 5 




'3 


2 1 




















40 


41 












79 10 


71 












94 18 6 


101 3 6 








8 4 





231 5 8 


230 13 












109 5 8 


103 12 6 







8 I 






73 9 


69 14 6 












9 18 


12 










112' 1 10 11 


1,1(9 19 7 









Dornoch. 



Clyne 

Creich 

Dornoch 

Golspie 

Helmsdale 

Lairg , 

Itogart , 

Rosehall 

Stoer 

Kitdonan 

Tongue. 

Altnaharra 

Durness , 

Eddiachillis .. . 



Sufitentatiòn FuoU 



Kinlochbervio , 



Strathy . . . 
Halladale . 
Tongue . . , 



Caithness. 

Beriic-dale 

Bower 

Bruan 

Caniabay 

Dunnet 

Halkirk 



Keijs 

Latheron 

Lybstcr 

Olrig 

Pultney town . . 

Reay 

Thurso— First . 

West 

Wntten 

Westeidale .. . 

Halsary 

Wick 

Do. Oaelio . 



Lochcarron. 

Applecioss 

Coigach 

Gairloch 

Glenelg 

Glenshiel 

Locbalsh, &c 

Lochbroom 

Locbcarron 

Plockton 

Pool ewe.. „ 

Sbieldaig 

Kinlocksive 



Abertarff. 

I Ballfthulish, Ac. . 
Fort-Augustus,&( 
Fort-William . . . 
Glcn-Urquhart . . 

9 Kilmallie 

j Kilmonivaig, &c. 



Skye & Uist. 

j Bracadale 

j Carlnish 1 

] Benbecula j 

] Duii inish 



Kilmuir, &c.. ■ • 
North Uist, &c. 

Portree 

j Raasay 

i Sleat 

B Snizort 

B South Ui^t, &c. 

1 Strath, Ac 

j Tarbert 

j Boreray & Bernei 
I Small tales 



Lewis. 

I Ba. k 

j Barvas 

Carlo 



way 



Cro 



j Lochs 

J Stoi noway 

Do. Eìujlì-ìi . 
J Uig 



Orkney. 



Dceiness 

Evie 

Kendal! 

Firth 

Hurray, &c 

Holm 

Kirkwall 

N. Ronaldi-hay.. 

Orpbir 

l':ipa-\V>str.iy . . 

Rousay, &c 

Sanday 

St. Andrews .... 
S. Ronaldshay. . 
Stromneas 



Sunday Stutiou 

S tennis 

Westray 

Shetland. 

Conningsburgh . 

Del ting 

I'uiirossness .... 

Fetlar 

Lerwick 

Unst 

Walls 

WVudale 

Yell.. 

Quarf, &c 



y Montli3 y Months 
1875-70. 1S74-7-3. 



£ >. d. 






£ $ 










20 


( 


80 Ò 


6 


85 13 


6 




,', 








124 7 





122 10 


6 














* 


81 















19« u 


* 


1211 


u 








3 3 


( 


fla lr 


- 


69 18 


2 












1 


■ 


52 18 


9 








3 3 




ai 11 




10 3 


6 












r 's 'r 


' 


77 11) 















4(1 8 




50 3 











10 'i 





45 6 


c 


40 14 















25 





24 















734 


i 


764 17 11 












^ n 




40 



















34 















99 11 
R 




17 10 


6 








11 *i 







c 












J 




30 O 




21 O 















9-i n 


** 


32 











2 10 


Q 


77 10 


e 


70 12 







" 




a 




^4 




u 


y 












rr \ 




90" n 


n 
















V7 n 










9 





9J 11 

-\ -j 




91 10 






'* 




17 









70 17 




- 










70 




711 Cl 














81 1 


6 


74 13 










5 5 


p 


80 4 





37 11 










16 17 


9 


37 4 


5 


32 15 


















70 











15 


. 


135 





35 















62 





lul 1^ 




2 


Ò 




8 4 


5 


^«ìi n 






? 




18 




7 


t) 


~ ( . JJ 




86 H 










11 12 


(j 






1PR 9 










16 




193 n 
fit ti 


J; 


nq n 










20 





60 


















58 14 


ii 


58 10 


3 


° 






14 10 





19T 11 


J; 


130 











5 





Till n 




15 















IWR lfi 




1389 1 


6 












38 16 




25 13 















t3 





87 














40 



















fiO ^0 


? 


99 "1 


- 
















vr> n 














49 8 




fn 9 














85 





R-i in 










11 *Ò 


o 


33 





9 










16 10 





49 10 


u 


4R 10 


















on n 










61 2 


_ 


61 2 


7 


d9 










25 10 


6 


43 15 


8 
















587 4 





5'4 6 


_ 








4 2 




69 9 


2 


66 3 


4 








41 2 




75 2 


6 


36 14 










10 7 




05 17 11 


56 7 


] 












123 14 




121 14 


3 












80 3 


8 


59 19 


7 








15 




44 16 


6 


45 10 



















3 3 















4:9 4 





394 a 


3 








15 





29. 4 





30 


(1 












34 3 


6 


37 15 


4 












103 


6 


112 12 


6 












13 8 


h 


12 2 


6 








23 12 





82 15 


1 


80 1 


5 


1 


ii 


3 






16 3 




16 16 


3 












48 6 


8 


41 9 


6 












51 19 


1 


51 


4 


6 


'i 


6 


28 '4 





51 11 


11 


11 1 


6 


1 


7 11 






65 5 


11 


47 















19 5 


7 


19 16 


8 












33 3 


10 


9 18 


4 












48 





50 


11 












11 





9 3 


4 












2 14 


6 
















9 18 


4 


12 16 


4 












625 2 


1 


541 14 















76 




70 















55 is a 


45 14 



















43 3 


11 








15 ii 





63 16 





32 14 


9 












80 





90 10 















50 





75 12 











12 19 


8 


141 10 


2 


143 12 10 








15 10 


; 


128 7 


1 
















44 





55 'Ò 











— ■ 




639 IS 


2 


556 6 


7 












40 2 


11 


55 4 


5 








20 





60 





60 















42 15 


11 


37 9 


8 








10 15 


(, 


40 15 





40 15 















50 10 





50 10 





1 


'i 


D 


16 1 1 


11 


61 1 


6 


60 











6 9 


1 


60 15 


4 


65 13 


6 


4 


'i 





8 1 


6 


24 10 


3 


25 1 


1 








20 





64 


1 


61 4 











12 





33 





30 16 











14 


1 


39 6 


1 


39 5 


2 












25 17 


1. 


29 2 


8 








12 ÌÒ 


1 


38 10 


1 


37 10 











15 


1 


45 





35 















45 a 


10 


94 2 


8 












45 





38 1 


9 












22 10 





22 10 















10 



















755 6 


4 


762 5 11 








2 6 


.0 


21 16 


6 


23 14 















12 13 


6 


13 14 


7 








4 'i 


9 


12 6 


lu 


13 4 


1 












13 15 


1 


19 14 


4 








g è 


2 


51 14 


1 


53 7 














18 





16 















15 





15 















16 




16 10 











6 'i 




27 19 a 


8 













192 5 


11 


184 4 


2 









JOHN MACDONATjD, Gen. Treasurer. 




IOÌIRADE AIR CRA OBHS GA OILEADH AN T-SOISGEIL LEW AN 

EAGLAIS SEAOIR. 

AIR A CHUR A MACH UA1R 'S AN RA1DH. 



Air. 7.] IULAIDH 1. 1876. [A' Phrìs, Sgillinn. 



IOMEADH AIR CBAOBHSGAOILEADH AN T-SOISGEIL LEIS AN 

EAG-LAIS SHAOIE. 

IE a' clieud mliios de 'n t-sanihradh, air an ochdamli là de 'n mhios, an dearbh là 
de 'n rahios air an do thachair an dealacliadh 's a bbliadbna 1843, choinnicli 
Ard-sbeanadh na h-Eaglais Saoire an Duineidin. Bha niòran shiaigh cruinn air a' 
clieud là, agus mar a b' àbhaist, rinneadh searmoin an tòiseachadh na li-oibre le 
Dr Moody Stuart, an ceann-suidke a bb' air an Ard-sbeanadh mu dbeireadh, o 'n 
earrainn Eoin xvii. 21-23, anns an do bbuin e ri nor aonaebd Eaglais Dbè. An sin 
cbombarraicb an t-Ard-sheanadb, le aon gbutb, Dr Tomas MacLacblainn ministear na 
h-Eaglais Saoire Gaidhealaich an Duineidin, mar cheann-suidhe air a' bbliadbna so. Air do 
so bhi air a sbuidbeacbadb, cbaidb Dr MacLacblainn suas do 'n cbaitbir, agus mar a b' 
àbhaist labbair e ris a' cbruinneacbadb mhòr. 

Bba gnotbuicbean na h-Eaglais air an toirt air adhart gu rianail, taitneacb. an là 
's na dbealaich an Eaglais ris an stàid cba robb na 's mò de dh' aonachd inntinn no de ghràdh 
bràthaireil ri fhaicinn 's an Eaglais na air a bbliadbna tha so. Bba braithrean " a' gabbail 
combnuidb cuideacbd ann an aonachd," agus bu thaitneach an sealladh e. Bha comharradb 
ann air an Tighearn a bhi làthair, 'us cha-n urrainn sinne tuilleadh 'us gu leòr a chliù a 
thoirt da airson a mhaitheis. Gur ann a bheireadh e 'ur n-eaglais ionmbuinn gu bhi na 's 
eudmhor airson a ghloire. 

Bha aon ni soilleir am measg nithean a bhuineas do chor na h-eaglais o 'n leth mach. 
Is e sin nach do sgithich an sluagh de mhaith a dbeanamh ann a cumail suas le 'n tiodblaicibb. 
Is iongautach e r' a aithris nach robb bliaclhna riamh o bha i ann, anns an robb na 's mo de 
fhialaidheachd air a thaisbeanadh do 'n Eaglais Shaoir no air a bhliadhna so, agus sin o 
thuath 'us o dheas, o bbochd 'us o bheartacb. Agus nach airidh Criosd agus 'aobbar air ? 
Tba aobhar eagail ann gur beag a tha cuid a' toirt de' m maoin do Chriosd, agus ma 's eadh, 
cha-n fheairrd iad fbèin e. Cba-n 'eil sgillinn a tha iad a' caitheamh a 's tarbbaiche dhoibh 
na na bbeir daoine le 'n cridhe do aobhar Chriosd. 

Ach b' e gnothuch mòr an Ard-sbeanaidh, an t-Aonadh beannaichte a rinneadh eadar an 
Eaglais Shaor, agus an Eaglais Phresbitereach Athleasaichte. Bba rian 'g a chur air so 
o cheann àireimh bhliadhnachan, agus fhuaireadh na h-uile ni air a shuidheachadh gu 
freagarrach, air chor 'us gu 'n robh e soilleir gu 'n robb an dà Eaglais air an aon bhonn 
aideacbaidb. An sin shuidhicheadh air a' bhliadhna so gu 'n tigeadh iad cuideachd, agus 



JOHN GREIG AND SON,] 



[PRINTERS, EDINBURGH. 



98 



EAGLAIS SHAOR NA H-ALBA. 



[Maidh 1. 1S7G. 



gu 'm bitheadli iad air an aonadh ri chèile. Agus bu bhreagh an sealladb e, 'n uair a thachair 
e. Bba an talla mòr 's a bheil an t-Ard-slieanadh a' cruinneachadh làn sluaigh air chor 'us 
nacli gabhadh e aon neach eile. Bha aon inntinn 's an Eaglais gu lèir. Cha robb guth an 
aghaidh an ni. Agus an uair a thainig niinistearan agus seanairean na h-Eaglais Presbiterich 
Athleasaiclite stigb gu riaghailteacb do 'n talla, ghabh an cruinneachadh mòr riu le aidhear. 
Cha-n e, 's a' cheud àite, nach robh tosd mòr am nieasg na cuideachd. Cha mhòr gu 'n robh 
anail r' a chluinntinn. Lean so gus an robh an duine mu dheirearlh aca a stigh, ach n' uair a 
dh' èirich Dr Goold, an ceann-suidhe aca, chum bruidhinn, dh' èirich an sluagh suas agus bhris 
an t-aoibhneas mach gu h-iongantach. An sin chuir an dà cheann-suidhe an ainni ris a 
cheangal-aonaidh, agus labhair iad gu caoimhneil r' a chèile, agus ris na braithribh air gach 
taobh. Is ann mar sin a thainig siol nan Oumhnantach mòr, diadhaidh, agus nam Mairtireach 
a dh' fhuiling na h-uiread airson Chriosd an Alba, a stigh do 'n Eaglais Shaoir, mar an Eaglais 
a bha a' giùlan am fianuis. Cha b' urrainn aideachadh air a fìor suidheachadh thighinn o 
f hianuisean na 's comasaiche air fianuis fhior a thabhairt no na daoine ud. Gu 'm b' ann a 
bheannaicheadh an Tighearn an t-Aonadh so, 'us gu 'm b' ann a dheanadh e an Eaglais 
againn na 's eudmhoire na bha i riamh, chum craobhsgaoileadh an t-Soisgeil, aig an tigh 
agus ann an tìribh chein. 

Cha ruig sinn a leas tuilleadh a ràdh mu chinneachadh an aobhair. Chithear mùran deth 
anns na leanas. 

A' GHAIDHEALTACHD AGUS NA H-EILEANA. 



Aig coinnimh Ard-sheanaidh ar n-Eaglais, air an 
robh caraid maith nan Gaidheal — an t-011amh Mac 
Lachlainn — air a' bhliadhna so 'na Cheann-suidhe, 
thugadh seachad cunntas taitneach mu thimchioll 
oibre na h-Eaglais 's a' Ghaidhealtachd, araon leis- 
san agus le càirdibh eile aig am bheil leas ar 
dùtheha dlùth d' an cridhe. 

Air a' bhliadhna a chaid seachad, rinneadh an 
tional airgid air son na Caidhealtachd, a 's abhaist 
a ùheanamh gaoh dà bhliadhna. Thionaileadh air 
8on na criche sin £3147 — suim a tha £114 os cionn 
an tionail a rinneadh roimhe. Bithidh feum dha 
uile, agus do mhòran a thuilleadh air; oir tha 
àireamh nam ministeir òga, a tha ann an seirbhis 
Buidbne Gaidhealaieh ar n-Eaglais co lionmhor 's a 
bha e riamh ; agus tha pailteas oibre ann doibh uile, 
agus do 'n chòrr na 'n robh iad ann, shuidhich- 
eadh a' Bhuidheann Ghaidhealach an toiseach, cha 
robh co liugha gairm aca air son theaclidairean agus 
a tha aca nis. Tha na h-aitean mjra iasgaish ri 
ullacha lh a dheanamh air an son ; agus cha-n fhurasd 
do 'n lihuidlieann luchd-searmonachaidh a ghleidh- 
eadh dhoibh, no daoine òga a dh' fheudidh àite 
theachdairean, a tha suidliichte, a thoghl am feadh 
a rachadh na teachdairean sin fèin a shaothrachadh 
am measg nan iasgair. Air feadh na Gaidhealtachd 
aig an p,m so tha ochd Eaglaisean deug a tha ban. 
Am me.isg an airehnh sin 'n an? raeasg sin tha 



Eaglaisean Bhaile-nan-Caimbeulach, Bhaile-nan- 
Granndach, Inbhir-naruinn, an Eaglais an Ear ann 
an Inbhirnis, agus caocbladh eaglaisean eile. 

Tha mòr fheum air tagradh ri Ceann glòrmhor 
na h-Eaglais gu-n uidheamaicheadh agus gu 'n 
cuireadh E mach luchd-saothrachaidh a ni seirbhis 
dha am measg nan Gaidheal. Ach am feadh is 
tiodhlac o Chriosd gach fiòr theachdair a tha ann, 
agus am feadh a ta iad air an toirt ann an freagradh 
do urnuigh (Matt. ix. 38), is còir do 'n Eaglais fèin 
oidheirpeandùrachdachachleachdadhchumòganaich 
ghealltuinneacli fhaotainn a dh' fheudar fhòghlum 
air son na ministreileachd. Thugadh aire do 'n 
dleasdanas so a cheana. chionn ghoirid dh' fhàg 
Baintighearn choir an Duiueidiu suim mhaith 
airgid gu bhi air a bhuileachadh ann an euideaeh- 
adh le daoinibh òga o 'n Ghaidhealtachd, a chum 
am foghlum air son oibre na ministreileachd : agus 
tha Buidhnean-sgoile nam Baintighearn a' deanamh 
còmhnaidh nach beag 's an deadh obair so. Aig aa 
dearbh am so, tha tri fichead fbghlumach 'us deich 
aig na Baintighearnaibh 'n an seirbhis. 

Tha a' Ghaidhealtachd fo chomain mòr do Mhr 
Mao Phail, ministeir Philrig, air son na dòigh a 
ghabh e, agus na saoithreach a rinne, 's a tha e a' 
deanamh, chum na gillean a' s gealltuinnich am 
measg a luchd dùthcha a chuideachadh gu foghlum 
fhaotainn. Tha cuid de na h-òganaich sin a cheana 



lukùdh 1. 1S7C] IOMRADH AIR CRAOBHSGAOILEADH AX T-SOISGEIL. 



0!) 



snìdhichte air an toirt fan suas do sheirbhis an t- 
soisgeil ; agus air taisbeanadh comasan inntinn 
nach gann anns a' Cholaisd. Tuilleadh piseich orra 
gu lèir! 

A thaobh Innleachd an Ollaimh MhicLachluinn 
a churn cuideachidh le coithionalaibh bocbda, le 
mile punnd Sasunnach, no an còrr, a bhi air a chur 
a niach air riadh air an son, dh' innseadh do 'n Ard- 
sheanadh gu-n d' ràinig dà choithional eile air an 
t-suim sin rè na bliadhna a tba air dol seachad. 'S 
e aon diubh sin Tiridh, eilean anns anrobb dùsgadh 
mòr, agus anns an do chuireadh àireamb nach gaun 
ris an Eaglais. "S e an coithional eile, an t-Ard 
dubh ann an Cleir Mhuile. Tba coithionalan eile 
ann atha ro-fheumach air leithid so de cb.dmb.nadh ; 
agus tba dòchas aig a' Bhuidhinn gu-n tig càirdean 
nan Gaidheal air an aghaidh as ùr a cbuideachadh 
leis an aobhar mliaitb so. 

Cha-n urrainn do 'n Ghaidhealtachd a bhi ro 
thaingeil do Mhr MacFhionghuin ann am Baile-na- 
Cille air son na dòigh a chuir e air chois a chum na 
fiachan air Eaglaisibh 's a' Ghaidhealtachd a 



phàigheadh. Rinneadh tional airgid fialaidh air 
feadh na h-Eaglais air son na crlche so ; agus tha 
Mr MacFhionghuin agus càirdean dha gus an t-suim 
a dhublachadh ; air chor as gu-m bheil e nis ro- 
choltach ann an ùine gheàrr gu-m bi gach peighinn 
ruadh de fhiachaibh air a sguabadh air falbh de 
thighibh-aoraidh agus de tbighibh-mhinisteirean air 
feadh na Gaidhealtachd. 

Tha sinn fo chomain do-labhairt dha-san d' am 
buin an t-airgiod agus an t-òr air son gu-n do chuir 
e ann an cridhe na dream ris an d' earb e iad 
cuideachadh a dheanamh air an dòigh fhialaidh so 
r' a aobhar fein, agus air son gu-m bheil e mar so a' 
glaodhadh gach earrainn de 'n Eaglais, tuath 'us 
derts, ri chèile. " Sith gu-n robh an taobh a stigh 
do d' bhallachaibh," Ierusalem, " suaimhneas a' 
d' lùchairtibh." 

Cha-n 'eil an Eaglais idir gun chombaraidhean air 
làthaireachd an Tighearna bhi mailler' a sheirbhisich 
ann an caochladh ceàrnaidhean, ajrus air a bheann- 
achd-san a bhi a' comhchuideachadh an saoithreach. 
Air an son gu lèir, moladh Ierusalem an Tighearn, 
moladh Sion a I)ia, Salm cxlvii. 12. 



AR N-QBAIR AIG A' BHAILE. 

HOME MISSION, 



Mar tha fios aig na h-uile, bba Avd-sheanadh at 
n-Eaglais cruinn am mios a' cbeitein so chaidh. Is 
iad nithean àraidh mu 'm bheil mòran de nine agus 
aire an Ard-sheanaidh air a thogail, bhi a' faghail 
iomraidh phungail mu ghnothuichean aobhair 
Chriosd anns gach earann deth, araon aig an tigh, 
agus an tiribh thairis ; agus a' gabhail comhairle 
mu gach meadhon agus inneal a tha, no a mheassr 
iomchuidh a bhi air an cleachdadh, anns gach àite 
agus suidheacbadh fa loth. Tha mar so mòran de 
fhiosrachadh feumail agus taitneach air a thabhairt 
agus air fhaotuinn, — fiosrachadh a tha 'toirt aobhair 
taingealachd agus misneachaidh, agus a tha, mar an 
ceudna, freagarracb gu bhi 'dùsgadh eud agus spiorad 
athchuinge. Cha chomasach do neach aig am bheil 
inntinn cheart mion aire a thoirt do obair craobb- 
sgaoilidh eolais Chriosd, — an t-seòltachd, an dicbioll, 
agus an fhoighidin a dh' fheumar a chleachdadh, an 
cathaihadh a dh' fheumar a dheanamh an aghaidh 
naimhdeis agusas-innleachdan dhaoineagusdheamh- 
an, agus a' bhuaidh a tha air a toirt tie chumhachd 
•'an Spioraid o' n-aird," — gun a spiorad bhi air a 
ghluasad an taobh a stigh dheth. Agus cha mhò a 
ruigear a leas smuaineachadh gu 'n tig an gnothuch 
dhachaidh air mhodh driiiglitcach air neach, no gu 



'm bi e air a shealbhachadh le trom ehùram mu 
thimchioll, as eugmhais gu 'n iarr agus gu 'm faigh e 
fiosrachadh leis am bi 'inntinn agus a chridhe air 
an tarruing. Agus ni eòlas mionaidheach air aon 
earainn de'n obair tuilleadh aire agus suimaghluasad, 
na beachd tana, coitchionn, air an iomlan. Chi sinn 
o Ghniomhara nan Abstol cia mòr an suim a bha 
Criosduidhean 's a' cheud linn a' gabhail de iomradh 
mu shoirbheachadh an t-soisgeil, agus mu staid nan 
eaglaisean. Agus tha sinn an dùil gu 'm beachdaich 
ar lucbd-ddthcha air gach iomradh de 'n t-seòrsa a 
thig f an eomhair, chum iad a bhi ann an làn cho- 
fhaireachadh ri eaglais Chriosd 'na h-oidhirpean 
uile. Mar so thig an t-aobhar, no earann fa leth 
dheth, gu bhi ni 's mò air an spiorad, agus. an lorg 
sin, bithidh iad air an cur thuige gu còmhnadh a 
dheanamh le 'n ùrnuighibh, agus mar an ceudna le 
'm maoin. 

A thaobh craobh-sgaoileadh an t-soisgeil agus 
cinneachadh na h-Eaglais 'n ar tlr, tha an t-lomradh 
a chuireadh air beulaobh an Ard-sheanaidh a' feuch- 
ainn gu bheil an obair a' dol air a h-aghaidh gun 
lasachadh, agus mar an ceudna a' meudachadh. 
Tha mòran r' a dheanamh : mòran àitean fàsail ri 
bhi air an toirt a stigh. Tha na miltean agus na 



100 



EAGLAIS SHAOR NA H-ALBA. 



[IulaAdh 1. 1876. 



deieh miltean 'n ar bailtibh mòra 'n an coigrich do 
thigh agus do òrduighean an Tighearna, beò an mi- 
bheus, 'n an creich do uilc eugsamhla, gu h-àraidh 
do mhi-stuamadh, an dubhailc agus am masladh a 
's mò a tha 'n a luidhe air an tir. Tha mar an 
ceudna slaugh lionmhor a' cruinneachadh anns gach 
àite 's am bheil oibrichean de ghnè air bith a' dol 
air aghaidh, agus tha iad fosgailte do iomadh ribe 
agus cunnart spioradail. Tha an cunnart o 'n 
àireamh de shluagh reasgach, fuasgailte, a gheibhear 
'n am measg, o liònmhorachd thighean-òil, o na 
bheil de obair Shàbaid a' dol air aghaidh, agus o na 
bheil de Pbapanaich, a nail à Eirinn, a' measgachadh 
leò. aobharan mar so tha suidheachadh cuid a 
dh' àitean air tighinn gu bhi oillteil. Agus eadhon 
air an dùthaich, far an earbtadh rian agus beusachd 
a bhi, tha cùisean air tighinn gu suidheachadh a tha 
ag aobharachadh eiiraim agus eagail. Tha seirbhis- 
ich nan tuathanach a' tuiteam air falbh ni 's mò 
agus ni 's mò o eòlas agus o chleachdadh diadhaidh. 
Tha caoidh air son so a' tighinn o iomadh ceàrna, 
cha-n ann a mhàin anns an Eaglais Shaoir, ach o 
mhuinntir eile mar an ceudna. 

Cha-n 'eil buaidh ri bhi air a toirt air na h-uilc so 
ach a mhàin tre na meadhonaibh a tha an eaglais a' 
gnàthachadh. Tha meadhonan eile air son foghlum 
agus deadh-bheus a chur air an aghaidh ri bhi ait- 
am moladh agus air an cumail suas 'n an àite fèin 
— meadhonan mar tha Comuinn-stuamachd, Taisg- 
eachan-caomhnaidh (Savings Bank), agus tighean- 
còmhnuidh ni 's feàrr ; gioheadh is e an aon leigheas 
èifeachdach an soisgeul bhi air a thoirt gu tighean 
agus cridheachan an t-sluaigh le luehd-saoithreach- 
aidh eudmhor, beò. Tha so tre bheannaehadh an 
Tighearna cumhachdaoh chum daingnichean a thilg- 
eadh sìos. Uha-n e dòighean no teagasgan ùra air 
am bheil feum, ach na seann teagasgan agus na 
seann dòighean bhi air an leanmhuinn leis an tuill- 
eadh end, an tuilleadh creidimh, an tuilleadh saoth- 
air gun sgitheachadh, agus le seòltachd agus gliocas 
a rèir mar tha amanna agus suidhichean ag agradh. 
Is ann dlreach le dol air ar n-aghaidh a shaorar 
sinn o ni 's miosa na feachd Pharaoh, agus a 
ruigeas sinn tir a 's feàrr na Canaan. 

Agus tha aobhar misnich nach beag aig seirbhis- 
ich agus pobull Chriosd gu buanachadh agus dol air 
an aghaidh anns an obair. Thainig beannachd 
comharraichte an lorg nan oidhirpean a rinneadh 
's an am chaidh seachad, lag agus fàilinneach 's 
mar bha iad. Tha mòran chomhthionalan air bhi 
air an cur ris an eaglais de mhuinntir a thionaladh 
a steach tre 'n t-saothair a tha air a deanamh ; agus 
cuid dhiubh am measg nan coimthional a 's lion- 
mhoire agus a 's tarbhaiche th' anns an Eaglais. 
Ann an iomadh àite thar an robh roimhe so oidhch' 
a' bhais spioradail ag iadhadh, agus gun uiread a 's 
reul r' a fhaicinn, tha nis an solus a' dealrachadh. 
agus a' seòladh ceuman iomadh seachranaiche ann 
an slighe na sithe. Tha na ceudan, agus na miltean 
air bhi air an toirt a stigh o aineolas, o mhi-churam, 
agus o mhi-bheus, agus iad a nis 'n am buill thuig- 
seach, mheasail de eaglais Chriosd. Is ann do 'n 
Tighearn a mhàin a 's aithne an cridhe ; ach tha 
mòran a tha 'toirt dearbhaidh, cho fad 's a chith- 
ean, air gu 'n deach iad thairis o bhàs gu beatha, 
agus gu 'm bheil iad 'n an creutairean nuadha ann 
an Criosd. 'S o an là, mòr a ni aithnichte cia lion 



iad am measg aois agus òigridh aig ann bi aobhar 
molaidh air Cia tre 'n t-siorruidheachd air son a' 
mhaith a fhuair iad troimh na meadhonaibh a tha 
an eaglais a' gnàthachadh 's an earrainn so de 'n 
obair. 

WOODSIDE (AN GLASCno). 

Tha an t-Iomradh a 'toirt cunntais phungail mu 
àitean-searmonachaidh ùr' a tha air am fosgladh 
agus mu choimhthionalan ùr' a tha air an cruinn- 
eachadh, mu nach urrainn sinn aig an km so 
labhairt air leth. Tha cuid air an cladhach a mach, 
gu bhi 'labhairt mar sin, à slochd a' mhi-chitraim 
agus na truaillidheachd dh' ionnsuidh an do thuit 
iad, an taobh a mach de na h-uile meadhon. Tha 
cuid eile air an deanamh suas, ann an tomhas mòr, 
dhiubhsan a bha, do rèir coslais, air an t-slighe dh' 
ionnsuidh an t-suidheachaidh sin. Mar shaimpleir 
gabhamaid Woodside, an Glascho, far an d' f hosgladh 
eaglais ùr 's an earrach. Anns na cùig bliadhnachan 
so chaidh tha seachd mile de shluagh air tighinn 
a thuineachadh 's a' cheàrna so — air chor a 's gu 
'bheil ionann a 's bail' tir ann. Thainig a' chuid 
mhòr dhiubh so as an dùthaich, air dhoibh bhi air an 
tàlaidh le pailteas cosnaidh, agus tuarasdail mhòra. 
Bha mòran diubh ann an gnè cheangal ri englaisean 
ann an àitean an dàchais ; ach nam fàgtadh iad 
dhoibh fèin am meadhon na h-uile buaireadh do 'm 
bheil beatha ann am Baile mòr fosgailte, tha ar 
gnàth-aithne ag innseadh dhuinn gu 'n tuiteadh 
mòran diubh air falbh gu bhi mar mi Cinnich. Tha 
e soilleir, uime sin, gu' bheil e ro chudthromach gu 
'm biodh ministear eudmhor air a shuidheachadh 'n 
am measg chum am buachailleachd. 

Ach cia mar a gheibhear mu 'n cuairt orra? An 
toiseach, feumar eaglais ; ach tha iad fhein tuilleadh 
's aineolach air a cheile gu oidhirp aonaichte dhean- 
amh chum iad fèin a ehuideachadh ; agus is dòcha 
nach 'eil ach ro bheag 'n am measg aig am bheil an 
dùrachd, no an t-eud, no an ceannas gus a' chùis a 
ghabhail os làimh. Ciod ma seadh a ghabhas dean- 
amh ? So mar a chaidh a dheanamh a thaobh 
Woodside. 'S a' cheud àite, fhuaradh ministear, 
maille ri earann de 'n choimhthional aigo, a bha 
deònach aghaidh a chur air an t-saothair agus a' 
chosdus a bha feumail chum eaglais a thogail, agus 
aobhar r f h osgladh 's an àite. A rithist, bha ull- 
achadh air a dheanamh air son nach biodh am 
ministear a dh' easbhuidh cumail suas am feadh a 
bhiodh e air a chlcachdadh ann an tional coimh- 
thionail itir. Bha a rithist cuig ceud deug punnd 
Sasunnach air a thoirt gu cuideaehadh eaglais a 
thogail, leis a' Chomunn an Glascho a tha air son 
aobhair mar sin. Agus fadheoidh, cha-n e mhàin 
gu 'n d' thug a chuid a' thionnsgain air a ghnothuch, 



Iulaklh 1. IS715.] 



IOMRADH AIR C'EAOBHSG 



AOILEADH AN T-SOISGEIL. 



101 



maille rì cuid a tha 's an àite fein, seachad gu fialaidh 
de 'm maoin, ach thug daoin'-uaisle an àitean eile 
seachad mar an ceudna. So saimpleir air mar dli' 
fheumas an lion bhi air a thilgeadh an cuid a dh' 
àitean. 

TEACnDAIREACUD AM SIEASG MnEINEADAIREAN. 

So saothair shònruiclite a thoisich a chionn beagan 
ùine air ais. Bha làmh àraidh ann an tionnsgnadh 
air an t-saotbair aig duin'-uasal òg, eireacbdail, Mr 
Mure, tighearna Pherceton, a cboinnich ri teachdair 
a bbàis 's an tuiteamas chianail a thacbair, 's a 
gheamhradb, air an rathadiaruinn a'g Abbot Pup- 
ton, an Sasunn, agus air son an robh bròn mòr air 
a dbeanamb, 's cha b' iogbnadh e. Timchioll air 
an àite 's an robb a cbomhnuidb, an Siorramachd 
lonairàir tha mòran mhèineadairean ; agus bha, mar 
sin, cothroman sònruichte aige air son eòlas fhaot- 
ainn air an uireasbhuidhean spioradail; agus bha a 
chridbe blàtli air a gbluasad air an son. Thug e an 
eiiis air beulaobh Dr Wilson, ceann-suidhe comuinn 
an Home Mission; agus, air a chomhairle-san, chaidh 
e air aghaidh a dh' fhaotainn agus a chraobh-sgaoil- 
eadh fiosrachaidh ni 's miona, agus ni 's farsuinne 
mu thimchioll an t-sluaigh so, agus a chur airgid 



eruinn mar an ceudna air son meadhonan a chur 
air chois 'n am measg. Rinn e mòr sheirbhis ann 
an dùsgadh aire muinntir a dh' ionnsuidh, agus ann 
an cruinneachadh airgid air son an aobhair shòn- 
ruichte. Ghairmeadh air falbh e gu h-obann ; ach 
le shaothair 's an ni so, agus an nithibh eile, air dha 
bhi marbh, tha e fathast a' labbairt. 

Shonruicheadh an toiseach deich mile fichead 
punnd sasunnach a chur cruinn, ach cha d' fbuaradh 
fhathast ach mu leth na suim so. Cha n 'eil an 
t-saothair uime sin cho farsuinn 's a bha air a 
shònrachadh. Gidheadh tha mòran air bhi air a 
dheanamh, agus tha toradh 'n a lorg a tha 'n a 
aobhar taitneis agus taingealachd. 

Tha cùig eaglaisean iaruinn air an cur suas 's na 
h-àitean a leanas : — Bank (New Cumnock), Baillie- 
ston, Whifflet, Newtongrange, agus Addiewell. 

Tha comhnadh air a thoh't air son eaglaisean eile, 
agus sin aig ruith deich tasdain an suidbeachan, ann 
an Coatbridge, Wishaw, agus Greengairs. 

Tha cuid de na coimhthionalan so air an cruinn- 
eachadh an co-cheangal ris an oidhirp mu 'm bheil 
sinn a' labhairt : agus ged nach biodh ann ach 
ministreileachd dhileas, shoisgeulach, bhi air a 
planndachadh ann an àitean mar tha Wishaw agus 
Greengairs, b' fhiach e na h-nile saothair agus 
cosdus a chaidh a dheanamh. 



IOMRADH 

Mu Shaothair ai* n-Ea2;lais Anns na Colonies. 



"Na iarradh neach air bith an ni sin a bhuineas 
dha fèin, ach iarradh gach aon, an ni sin a thig ri 
maith neach eile" (1 Cor. x. 24). Tha an earail so 
a' labhairt ri eaglaisean mar eaglaisean, direach mar 
a ta i 'labhairt ris gach ball air leth de 'n eaglais. 
Ge d' nach buineadh iad idir dhuinn a tha 'chòmh- 
naidh anns na cearnaidhean ud, bhiodh e mar 
dhleasdanas oirnn mar a bheireadh an Tighearna 'n 
comas dhuinn, maith a dheanamh dhoibh. Gu 
cinnteach uime sin, tha e na dhleasdanas da-fhillte 
so a dheanamh, 'n uair a bheachdaieheas sinn gu-r 
iad ar luchd dùcha iad, ar daimhean a dh' fhàg ar 
tir fein, ar coimhearsnaich agus ar càirdean, a tha 
'tagradh ruinn mar eaglais, a chum an soisgeul a 
chur do 'n ionnsuidh. Agus am feadh agus a dh' 
fheumas sinn mar eaglais aideachadh, gu 'n d' 
thainig sinn air iomadh doigh gearr air glòir an 
Tighearna, gidheadh tha e na thaitneas a ràdh, 
riamh 'o àm an Dealachaidh anns a' bhliadhna 
1843, gu 'm bheil tuilleadh air a dheanamh airson 
ar luchd-dùcha ann an tìribh cèin, no bha riamh 
roimhe. De na ministearan Presbiterianach a 



tha a nis a' saothrachadh anns na Colonies, bha an 
aireamh a 's mo air an cur a mach leis an Eaglais 
Shaoir ; ach gidheadh, tha tuilleadh mòr air an 
iarraidh, 's a tha sinn comasach air a dheònachadh. 

Their cuid, " Solaireadh na Colonics air an son 
fèin." 'Nis na 'm biodh a' chuis mar so, nach biodh 
na Colonies a' deanamh dad air an son fèin, ach a 
leigeil an taice gu h-iomlan air an Eaglais Shaoir, 
cha bhiodh smid againn ri rkdh air an son. Ach 
cha 'n ann mar so a tha a' chuis. Is ann a tha iad 
a' deanamh an uile dhichill, gu ministearan oilean- 
achadh agus ullamhachadh air an son fèin. A chum 
so, tha oil-thighean air an cuir suas anns gach aon 
diubh — ann an Canada, ann an New Zealand, Vic- 
toria, New South Wales, South Australia, agus 
ann an Queensland. Ach is e a' chuis daoin' òga 
freagarrach fhaotainn, a tha deònach air iad fèin a 
thoirt do 'n Mhinistreileachd. Thuige so, cha d' 
fhuaradh gu leòr dhiubh anns na Colonies fein 
agus uime sin, tha na h-eaglaisean ud, a sior chur 
teachdaireachd dbachaidh do 'r n-ionnsuidh-sa, air 
son tuilleadh mhinistearan. Uime sin, tha sinn 'ga 



102 



EAGLAIS SHAOR NA H-ALBA. 



[Ivlaidh 1. 1876 



mheas mar dhleasdanas oirnn, na dh' fhaodas sinn a 
dheanamh, gu cabhar a dheanamh orra, agus luchd- 
saothrachaidh a chur a dh' ionnsuidh nan raointean 
mora farsuing ud. 

A reir so tha sinn a cur fa chomhar na h-Eaglais, 
o àm gu am anns an Record, iomradh mu thim- 
choll nan cearnaidhean ud ; agus mu na h-oidhir- 
pean a tha air an toirt leinn mar eaglais, gu corah- 
nadh a dheanamh leo. Ainmichidh sinn cuid de 
'n iomradh a thaobh so, a bha air a chur fa chomhar 
ar n-Ard-Sheanaidh air a Mhios a chaidh seachad. 

AN ROINN EORPA. 

GlBERALTAR. 

Tha Ministear againn anns a' bhaile so nirson nan 
saighdearan againn ; agus mar an ceudna a tha 
'saothraehadh am measg muinntir eile, a bhuineas 
do 'n Eaglais againn, a tha aon chuid a' comhnach- 
adh, no air chuairt anns a' bhaile so. Tha am 
ministear, Mr Coventry, a' toirt iomraidh thaitnich 
mu na coinneamhan a th' air an cumail leis o àm 
gu àm. 

Malta. 

Bha tuilleadh a 's aon de na Reisemeadan Alban- 
ach anns an daighneach so, air a' bhliadhna a chaidh 
seachad. Tha Mr Wisely aon de na Ministearan 
againn, agus mar an ceudna Mr Ramsay, a' sauth- 
nachadh na' mcasg. 

Madeira. 

Tha an Committee air an Urramacb. Mr Angus, 
a shonrachadh a 's ùr re bliadhna eile, gu bhi anns 
an Eilean so. Tha iad mar an ceudna air beagan 
comhnaidh a thoirt do Mr De Mattos, gu bhi 
'saothraehadh am measg na Portuguese. Tha iom- 
radh ro thaitneach a tighinn o àm gu àm, o Mhr 
Angus, mu dhùsgadh a tha dol air agliaidh am measg 
luchd-àiteachaidh an Eilein so ; agus a tha 'nochdadh, 
gu 'm bheil beannachadh an Tighearna an lorg a 
shaothar. 

Odessa. 

Chuir Mr Clark, am Ministear a tha 'saothraehadh 
anns a' chearnaidh so, cunntas ro thaitneach, fa 
chomhar na h-Eaglais againn, mu thimchioll a 
shaothair am measg 'ar luchd-dùcha a tha anns a 
chearnaidh so ; agus ann an Russia-mu-dheas. Tha 
e o chionn ghoirid air dol do 'n dùthaich do 'n 
goirear Caucasus, far am bheil mar an ceudna cuid 
de ar luchd-dùcha air an sgapadh an sud agus an 
so. Tha an Committee a' deauamh na dh' fhaodas 
iad, gu lamhiin Mhr Clark a neartachadh anns an 
t-saothair ghràidh so. 

AMERICA. 
Canada. 

Mar a bha roimhe air ainmeachadh, bha Eaglais 
Phresbiterianach Chacada air a h-aonadh ri cheile 



air a' bhliadhna chaidh seachad. Tha a nis sè ceud 
Ministear anns an Eaglais so. Tha an Eaglais 
Shaor fathast a' toirt beagain comhnaidh dhoibh ; 
ach tha dòchas nach fada bhios iad an eisiomail a 
bhi 'ga fhaotainn — ni a tha ro thaitneach dhuinn, 
do bhrigh gu 'n robh an Eaglais Shaor 'na meadhon 
cho mòr, ann an laimh an Tighearna, ann am bhi ga 
'n còmhnadh a dh' ionnsuidh na h-inbhe aig am bheil 
iad a nis. 

Tha Ard-Sheanadh ar n- Eaglais, air Mr Somer- 
ville, aon de Mhinistearan Ghlascho, a shonrachadh 
gu dhol a chur fàilte air Eaglais Chanada an ainm 
na h-Eaglais Saoire ; agus a dh' innseadh an gàir- 
deachas a th' air an Eaglais Shaoir, a chionn a bhi 
'cluinntinn mar a tha an Tighearna a'soirbheachadh 
le Eaglais Chanada. Tha an Committee an dòchas, 
gu 'm bi so na mheadhon air a cheangal a th' 
eadar an da Eaglais a neartachadh gu mòr. 

Bermuda. 

A chionn nach b' urrainn Mr Thorburn a tha 
'na Mhinistear an so, aon air bith fhaotainn a 
sheasadh àite, cha robh e na chomas a thighinn a 
dh' Alba air a bhliadhna 'chaidh seachad ach bithidh 
docbas againn gu 'n d' thig e air a' bhliadhna so. 

NA II-INNSEAN AN IAR. 
Tha tri ionadan anns na cearnaidhean so, far am 
bheil an Eaglais Shaor a'toirt comhnaidh — Trinidad, 
Belize, agus Falkland Islands. Tha ministear aig 
ar n-Eaglais anns gach àite dhiubh so ; agus iomradh 
a tighinn o gach aon diubh, gu 'm bheil an Tigh- 
earna ann an tornhas eigin a' soirbheachadh leo. 

AFRICA MU DUE AS. 

Tha a' chearnaidh so fo na chrùn Bhreatuinneach. 
Uime sin, tha mòran de shluagh nan rioghachdan 
so, a' dol a mach agus a' còmhnachadh ann am 
bailtean na tire so. A bhrigh so, tha ar n-Eaglais 
a' deanamh na 's urrainn i, gu còmhnadh a thoirt 
gus am bi iad comasaeh air meadhonan nan gràs, 
a chumail suas air an son fein. 

Tha a nis cuig bailtean anns a chearnaidh so, a tha 
'gamharc risan Eaglais Shaoir, airson Ministearan a 
chur do 'n ionnsuidh — sin ri ràdh King Williams- 
town, Petermaritsburg, Durban, Cape Town, agus 
East London. Bithidh an t-iomlan diubh so ann 
an ùine aithghearr na 'm bailtean mora ; agus uime 
sin, tha e ro fheumail gu 'n dean sinn na 's urrainn 
sinn, a chum ministearan fhao:ainn dhoibh. Tha 
an dùthaich, tha e air a radh, ro fhallan. 'lhadithis 
de na bailtean ud fathast gun mhinistearan. 

AUSTRALIA. 
Tha glaodh dùrachdach 'a tighinn as gnch cearn- 
aidh de 'n tìr mhòir so, air son mhinistearan — 



Iiihhìh 1. 1S76.] IOMEADH AIR CRAOBHSGAOILEADH AN T-SOISGEIL. 



103 



New South Wales, Victoria, Queensland agus 
Australia-mu-dheas. Air a 1 bhliadhna a chaidh 
seacliad, chuir sinn a mach tri ministearan. Ach 
tha iad deònach mòran tuilleadh fhaotainn — ni a 
tha 'noehdadh cho farsuing 'us a tha an raon ud, agus 
maille ri sin am feum rnor a th' air luohd-saothrach- 
aidh. 

NEW ZEALAND. 
Tha an da earrainn de 'n Eaglais Phresbiterian- 
aich a tha ann an New Zealand, air aontachadh ri 
bhi air an ceangal ri chèile 'nan aon Eaglais. Tha 
sinn duilich a radh, nach robh e 'nar comas air a 
bhliadhna 'chaidh seachad, ach ceithir ministearan 
a chur do 'n ionnsuidh — ge d' tha iad a' guidhe gu 
dùrachdach airson tuilleadh. Ach tha an Eaglais 
Shaor deònaeh air na dh' fhaodas i a dheanamh. 
Air a' bhliadhna chaidh seachad, chaidh cho liutha ri 
ochd-deug de luchd-saothrachaidh de gach seorsa, a 
chur a mach a dh' ionnsuidh nan Colonies ; ni a tha 
'noehdadh gu 'm bheil sinn deònach, ged nach 'eil 
sinn cho comasach agus bu mhaith leinn. A chum 
misneach a thoirt do mhinistearan òg a dhol a mach 
do na Colonies, tha a' bhuidheann air am bheil cùram 
a' ghnothaich so, air sonrachadh, gu 'm bi an cumha 
so air a dheanamh riu. Tha maoin-chuideachaidh rè 
thri bliadhna gu bhi air a thoirt dhoibh a theid a 
mach, gus am hi iad air an suidheachadh thar coi- 
thionalan. Agus mar tachair gu 'm faigh iad gairm 
rè na h-uine so, agus gur toil leo, gheibh iad comas 
pilltinn dhachaidh a dh' ionnsuidh an dùcha fèin. 
Tha dòchas gu 'm bi an rian so, 'na mheadhon air 
tuilleadh de na ministeirean òga a mhisneachadh, 
chum iad fèin a thoirt do aobhar an Tighearna ann 
an dùchanna cein. Air a' bhliadhna mu dheireadh, 
chaidh fagus air ceithir mile punnd Sasunnach a 
thional leis an Eaglais Shaoir, gu bhi 'comhnadh 
aobhar an Tighearna ma measg ar luehd-dùcha anns 
na Colonies ; agus gu bhi 'cur mhinistearan do 'n 
ionnsuidh ; agus is cinnteach sinn, nach ann gun 
toradh a chum glòir an Tighearna, ann an tearnadh 
anama. 

TIR MHOR NA ROINN EORPA. 
Tha an obair a th' air a h-earbsa ris a' Chommittee 
air am bheil càram na cearna so, ann an ceangal ris 
an Eaglais Shaoir, mar a leanas. 



1. 'Bhi 'toirt comhnaidh do Eaglaisean Protestan- 
ach air Tir Mhòir; agus mar a bhios an comas aca 
do Bhuidheannan eile, a tha 'craobhsgaoileadh an 
t-soisgeil. 

2. A bhi 'cur air chois co-thionalan ùra, agus ga 
'n cumail suas, am feadh 'us a tha iad an eisiomail 
so. Tha ministearan nan co-thionalan so mar is 
trice, ceangailte ris an Eaglais Shaoir, air sheòl agus 
gu 'm bheil cleirean Eaglaiseil againn an Tir Mhòir> 
mar th' againn aig a bhaile. 

3. A bhi 'cumail suas meadhonan nan gràs ann 
an àitean far am bheil cuid de ar luchd-diicha air 
chuairt aig amana àraidh de 'n bhliadhna. 

Bha mar an ceudna comhnadh airgid air a thoirt 
leis a' Chommittee so air a' bhliadhna'chaidh seachad, 
do dheich Eaglaisan eile — a tha, ged nach 'eil iad 
ceangailte ris an Eaglais Shaoir, dllis ann am bhi 
'searmonachadh an t-soisgeil am fallaineachd ; agus 
sin gu trie am builsgean mòr fhulangas. Anns an 
Fhraing, am Belgium, 'san Eadailt, 'sa Spainn, am 
Portugal, tha a leithid a chumhachd aig Eaglais na 
Roimhe thairis air an t-sluagh, agus gu 'm bheil e 
anabarrach duilich cothrom fhaighinn gus an sois- 
geul a thoirt fa 'n comhar. Ach gidheadh, tha so a' 
tachairt o àm gu àm tre shaothair ar n-Eaglais, 
agus ann an caochladh ionadan. Tha dà thoradh an 
lorg so. Tha anns a' cheud àite, moran a' cluinntinn 
an t-soisgeil nach cluinneadh idir e air sheòl eile, 
agus air an toirt a dh' ionnsuidh an t-Slànuidhir. 
Air chul so, air bhi do Eaglais na Roimhe a' moth- 
achadh ant-soluis a'tighinn dlùorra,agusa'nochdadh 
cho beag sa tha i fèin a toirt do 'n t-sluagh, do bhiadh 
fallan na firinn, tha na Sagartan air ball ag ath- 
leasachadh nan leabhraichean teagaisg aca. Tha so 
a' noehdadh cho feumail 'us a tha e, gum biodh an 
solus air a leigeadh a steach air na h-ionadan 
dorcha ud. 

Ann an co-dhunadh, faodaidh sinn ainmeachadh, 
gu 'm bheil naoi co-thionalan air Tir Mhòir na 
Roinn Eorpa, ann an ceangal ris an Eaglais Shaoir ; 
agus thairis air gach aon diubh, ministear as an 
dùthaich so fèin. Tha maille ri so, seachd àitean 
eile ann, a dh' ionnsuidh am bheil sinn a' cur mhinis- 
tearan rè cuid de 'n bhliadhna; agus a thig fadheòidh, 
tha sinn an dòchas, gu bhi 'seasamh air am bonn 
fèin ; agus na 'm meadhon air a bhi 'cur aobhar an 
Tighearna am farsuingeachd anns na cearnaidh- 
ean ud. 



TEACHDAIREACHD CHEIN NA H-EAGLAIS. 

NA II-INNSEAN AN EAR. 



CRAOBII-SGAOILEADII AN T-SOISGEIL. 

Nagpor. — Mu dheireadh na bliadhna, ghabh Mr 
Cilbar agus Mrs Cubar, maille ri cuid d' an 
co-luchd-saothraich 'cuairt air na bailtean dlùth do 
Nagpòr, gu sònruichte air son searmonachadh an 



fhocail dha 'n t-sluagh 'n an canain fèin. Bha 
na ròidean air an gearradh agus air am milleadh, 
leis na tuiltean uisge a bha cho leanmhuinneach 
mu dheireadh na bliadhna. Chuir so bacadh 
orra, bhriseadh an carbadan, agus b' fheudar dha 



101 



EAGLAIS SHAOK NA H-ALBA. 



[Julaidh 1. 1876. 



na fir triall air chois, agus thugadh Mrs Cubar 
agus a chlann-nighean air aghaidh ann am 
feua o bhaile gu baile. Bha Mr Cubar a' sear- 
monachadh a t-soisgeil do na fir, agus Mrs Cubar 
a' leugbadh agus a' mineachadh an fbocail am 
measg nam ban. Thainig an sluagh a mach 'nam 
buidhnibh chum an eisdeachd rè an là, ach 's an 
fheasgar 'n uair a chuir Mr Cubar suas a bhùth, 
agus a dh' fhalbli teas an là, thainig iad mach 'n an 
ceudaibh. Anns na bailtean beaga, agus air an 
dùthaich, fhuaradh an sluagh ealamh gu tighinn a 
mach, agus le fior aire agus smachd fo 'n eisdeachd. 
Anns na bailtean mora, bha cuid ro-dhàna agus air 
uairean 'cur an aghaidh an t-seartnonaiche. Bha iad 
dàna air taobh an iodhol-aoraidh, — creideamh an 
aithrichean. Dh' aidich iad gu 'm feudadh am 
Biobull bhi na leabhar maith, ach cha robh iadsan 
gu diadhachd an aithrichean fhàgail air son teagasg 
nanSgriobtairean. Aig amaibh chuireadhiadceisdean 
ag ràdh ; — An robh ar n-aithriehean 'nan amadana? 
An robh an creidimh am mearachd ? Cionnus 
is comasach do Chriosd 'bhi 'na Dhia, agus 'na 
Mhac Dhia aig an aon am? Ri fad mios chaidh iad air 
chuairt mar so a' searmonachadh agus a' co-labhairfc 
am measg leth-cheud de na bailtean timchioll air 
Nagpòr, a' teagasg maduinn agus feasgar gach là. 
Guidheamaid gu 'n cinnich an siol 'chaidh 'chur 
mar so, gu foghair làn-abuich, agus mòr. 
" Iadsan a chuir gu deurach siol, gu subhach ni iad buain. 
An neaoh gu cur a thèid a mach, le siol ro phriseil caoin, 
Air bhi dha gul gu muladaeh, 'g a iomchar sud gu form, 
Le h-aiteas pillidh e gu dearbh, a' giulan sguaban trom." 

Bengal. — am an dealachaidh, chaidh na 
h-Innsean an Ear a chur fa chomhair na h-Eaglais, 
air dhoigh sonruichte, mar fhearann neo-àitichte, 
agus o 'n am sin tha am fearann-treabhaidh air a 
bhriseadh suas, agus siol na rioghachd air a chur 's 
an fhonn. Chum cosdais an t-shaothar so, chruinn- 
icheadh £6402 's a bhliadhna 1843, agus thug an 
Tighearna fàs air aobhar, agus farsuiugeachd do 
chridheachaibh a shluaigh, air chor 'us gu 'n do 
chruinnicheadh air a bhliadhn' a chaidh seachad, 
mu £30,000. 'N uair a thòisich ar teachdair 
urramach Dr Duff a shaothair an Calcutta 's a 
bhliadhna 1830, cha robh ach cuig pearsa aig an 
robh do dhànachd teachd air an aghaidh air son 
teagaisg. Ann an deich bliadhna chuir an Tighearn 
na cuigear an lionmhorachd, air chor 's gun robh 
faisg air mile fo theagasg gach bliadhna. Dh' aidich 
cairdean, agus naimhdean, uachdrana 's na Innsean, 
agus luchd-comhairle agus cinn-fheadhna na h-Alba, 
gu'n d' rinncadh nithe iogantach chuir orra gaii-- 
deachas. Maille ri teagasg sgriobtuireil anns na 



sgoiltean, bha an soisgeul air a shearmonachadh 
air feadh na dùthcha le teachdairean d' an gineal fein. 
Ann an Tsinura, Colna, Maqanad, Bansbaria, agus 
Patsamba, tha ar saothair am measg cruinnichidhean 
mòr sluaìgh. Am measg nam bailtean a 's lugha tha 
'n obair cheudna dol air aghaidh ann an dà aite 
dheug. Tha mu leth-cheud pearsa a nis ann an 
seirbhis na h-Eaglais ann am Bengal, a' mineachadh 
agus a' searmonachadh. 

Mission Soisgeulach. — Tha 'm mission so air a 
chumail suas gun chuideachadh 's am bith o 
Bhreatuinn no o America. Tha duine uasal do 'n 
àite, a thugadh fo bhuaidh an t-soisgeil g' a 
chumail suas le beagan cuideachaidh o chairdean 
eile, 's tha Mr M. Basu a' saothrachadh air son dà 
bhliadhna, am measg dheuchainean agus thrioblaid- 
ean, 'n leth mach, ach tha 'n Tighearn a togail 
dealradh a ghnuis air an obair, agus bhaisteadh aon 
phearsa deug air a' bhliadhna so a chaidh. 

Cuairt am measg nam bailtean. — Mu dheireadh 
na bliadhna, ghabh na teachdairean, Mr Maitra, 
Mr Banurji, agus Bisvas, cuairt air son mios air an 
dùthaich agus am measg nam bailtean a' sear- 
monachadh an fhocail. Tha Mr Maitra 'toirt an 
cunntas a leanas mu thimchioll na h-oidhirp so : — 

1. Lean duine a chual' am focal an aon bhaile na 
teachdairean o bhaile gu baile, agus mu dheireadh 
thainig e air aghaidh ag iarraidh baistidh, ag radh, 
gu 'n robh e fèin agus a theaghlach ullamh gu 
Criosd aideachadh gu follaiseach. 2. Fhuair iad an 
sluagh ealamh chum eisdeachd. 3. Bha an sluagh 
treibhdhireach ann an co-labhairt, agus deidheal 
air bunait na firinn a ruigsinn. 4. Ann an eoinn- 
imhean follaiseach agus nan tighean fein cuideachd, 
thainig na mnathan a mach chum an eisdeachd. 5. 
Anns gach àite, fhuaradh cuideigin a bha deas gu 
fios a thabhairt agus cothional a chruinneachadh. 
6. Fhuaradh cuid a thug cuireadh dha na teachd- 
airean dh' ionnsuidh an tighean. 7. Ann an 
cuid de àitean chuir an sluagh impidh orra fuireach 
na b' fhaide an dèigh dhoibh bhi deas gu falbh. 8. 
Craobhsgaoileadh nan sgriobtuirean agus leabhraich- 
ean eile. Bheir an còmhradh a leanas beagan soill- 
eireachd d' ar luchd-leughaidh air na h-argumaid- 
ean thasa 'cleachdadh an aghaidh na firinn : — 

Ceisd. " Ciod e peacadh ? Freagairt. 'S e am 
peacadh briseadh air lagh Dhè." 

C. "Cionnus tha e comasach do dhuine 'bhi sona 's 
an t-saoghal so?" F. " Troimh chreidimh anns an 
Tighearn Iosa Criosd ; 's ann o pheacadh tha ar 
truaighean uile a' teachd, agus d' a thridsan tha 
maithcaijas peacaidh r' a fhaotainn." 



IuLikìh I, 1S7G.] 



IOMRADH AIE, CKAOBHSGAOILEADH AN T-fcSOISGEIL. 



105 



Innseanach. "Ach nach saor Mohamad sinn — nach 
e caraid Dhia e — direach mar tha breitheamhan a' 
maitheadh no 'peanasachadh luchd-brisidh laghan 
na Banrigh? " F. " Cha-n urrainn breitheamh maith- 
eanas a thoirt do n chiontach, ach a' Bhanrigh a 
mhàin. Mar sin cha-n urrainn Mohamad maitheanas 
a thoirt, ach do Dhia a mhàin buinidh maitheanas a 
thoirt seacbad." 

C. " Carson tha sibh a' gabhail dragh cho mòr, a 
theachd an so gu impidh a chuir oirnne bhi 'n ar 
Croisduidhean ? Nach bi gach duine air a thear- 
nadh ann am bhi leanntuinn a chreidimh fhèin. 
Tearnaidh ar creidimh sinne, agus bhur creidimh 
fèin sibhse." F. "Cha-n 'eil ainm eile air a 
thabhairt fo neamh, trid an comasach dhuinne bhi 
air ar tearnadh, ach ainm Iosa. 'S e an creidimh 
Criosdaidh an t-aon chreideamh a dh' orduich Dia. 
Tha gach creidimh eile ag eiridh o innleachdan 
dhaoine." 

Innseanach. " Mathaneach air uidhe dol gu Cal- 
cutta, tha iomadh rathad air a ruigsinn, cuid tha 
socair, 's cuid nach eil, ach ruigidh na h-uile am 
baile fa-dheoidh. Mar sin tha iomadh creidimh 's 
an t-saoghal, ach tha iad uile 'treorachadh chum 
neamh mu dheireadh." F. " Faodaidh ròidean eadar- 
dhealaichte neach a threòrachadh gu Calcutta ach 
cha-n urrainn sinn à cho-dhunadh o sin, gun tabhair 
creidimh 'sani bith sinn gu flaitheanas. Cha d' 
orduich Dia ach aon ghrian gu solus a thoirt do 'n 
t-saoghal, agus cha d' orduich e ach a mhàin creid- 
imh 'an Iosa Criosd, chum peacaich a thearnadh. 
An ath-bhreith tha o Dhia, agus obair naomhachaidh 
an Spiorad, 's iad sin tha 'g ullachadh air son 
flaitheanais. Cha-n urrainn creidimh eile ar cridh- 
eachan aingidh atharrachadh, agus air an aobhar 
sin cha 'n ann o Dhia a ta iad." 

Innseanach (Brahman). ' Shonruich Dia 'n ar 
measg-ne inbhean (castes) àraidh. Ma bhriseas neach 
's am bith laghan 'inbhe, agus a thig e gu bhi 'n-a 
Chriosdaidh, agus a dh' itheas e nithe (feoil) nach 
dligheach dha itheadh, an sin tha e 'toirt easurram 
do Dhia, agus tha e'ga dheanamh fèin deas air son 
ifrinn.' F. 'Chad' orduicheadh nah-inbheanagaibhse 
le Dia. N' an d' orduicheadh iad leis, bhitheadh 
comharadh àraidh trid an cuireamaid dealachadh 
eadar na h-inbhean. Cha-n eil Brahman air a bhreith 
le snaidh mu mhuineal. Tha e air a bhreith, 's tha 
e beò, 's tha e 'faotainn a' bhàis cosmhuil ri daoine 
'eile. Ciod e an dealachadh tha eadar Brahman 
(an t-inbhe 's aird) agus Sudra (inbhe iosal) ? ' 
Innseanach. ' Cuisd, amadain. Thug bhur n-aith- 
richean o chian urram agus aoradh dhuinne. Am 
bheil sibhse na 's glic no bhur sinnsearan. Cha 
toigh learn 'bhi g' a d' eisdeachd idir.' Dh' fhalbh 
an t-Innseanach truagh a' mallachadh nan teachdair- 
ean. Ach 's ann tha ar suil ris an Ti a rinn Sear- 
monaiche de fhear-geur-leanmhuin, agus a ni 'tha 
eucomasach maille ri daoinibh, tha fhios againn gu 
bheil e so-dheanta maille ri Dia. 

Beanntaichean Chassia. — Tha mission aig 
Eaglais Phresbiterich Uales air na beanntaichean 
an so. chionn ghoirid sgriobh Ka Durabon, 
bean U. Borsing, oighre ceann-feadhna nan 
Cassianach, litir chum an luchd-teagaisg (Mr 'us 
Mrs Lewis) bha fad a' saothrachadh am measg a 



shluaigh. Tha i 'g radh mar a leanas : — " A luchd- 
teagaisg ionmhuinn, 'n 'uair bha sibhse an Cassia, 
bha mise agus mo theaghlach 'n ar braighdeanaich 
aig Satan, ach troimh mòr throcair agus gradh ar 
De-ne, ar n-athair neamhaidh, tha sinn a nis ann 
an aonadh ri Eaglais an Tighearn Iosa Criosd a 
ghridhaich sinn le gràdh cho mòr. Saoilidh mi gur 
mo gradh Dhia dhomhsa no do Deach *s am bith eile. 
Is ann do m' chompanach (U. Borsing) a bhuineas 
gu dligheach 'bhi na cheann-feadhna air na 
treubhan an so, ach tha naimhdean an t-soisgeil air 
son a chumail uaith do bhrigh gur Criosduidh e. 
Tha sinn air ar geur-leunmhainn, agus tha gaire 
fanoid aca ri ar creidimh anns an Ti 'thainig a thearn- 
adh saoghail caillte, ach tha mise sona, do bhrigh gu 
bheil e air a cheadachadh dhomhsa fulang air sgath 
m' fhear saoraidh beannaichte, agus sin do bhrigh 
gu 'n robh e fèin air a dhimeas, air a chur air chùl 
le daonaibh, air a sgiursadh, agus air a chur gu 
bàs air ar sgàth. Is taitneach leam innseadh dhuibh 
gu bheil aobhar Chriosd air tilgeadh rioghachd 
Shatain bun os ceann air na beanntaichean so. Is 
e tha dhith oirnn doirteadh an Spioraid mar air la 
na Cuingis. 0, gu faicinn an t-iarrtus so air a cho- 
lionadh rè mo la, &c. Ka Durabon." 

AFRICA. 
Baile Mnic Dhun-Leibhe (Livingstonia). 
Tha e ro thaitneach a chluinntinn gu bheil cùisean 
dol air an aghaidh gu taitneach le ar cairdean air 
cladaichean na linue moir Nyassa — slainte pearsa 
misneachd cridhe, agus buanachadh 'nan saothair, 
agus iad 'nan cùis eagail do na daoine an-iochdmhor 
mu 'n cuairt orra. Tha an t-Ollamh Stiubhard o 
Lobhdal air a shlighe 'g an ionnsuidh, agus gu àite 
a thogail mar cheannard agus comhairleach am 
measg an luchd-saothrachaidh. Tha Dr Black, 
an lighich òg air falbh, maille ri fidheadar 'us 
saor. Tha iad a' toirt leo bathar 'us storas, biadh us 
eudach, 'us innealan a dh' fheudadh a bhi feumail 
an co-cheangail ris an obair. Guidheamaid gun 
dionadh an Tighearna iad air muir 'us air tlr, agus 
gun aidicheadh e an oidhirp so air son cinneachduinn 
'aobhar fdin agus leas anama, agus gun luathaicheadh 
e air an uair 's an eirich grian na fireantachd air an 
t-sluagh bha co fada fo dhorchadas agus sgàile a' 
bhiiis. 

[Tha e air iarraidh gu 'n cuimhnichoadh pobull an 
Tighearna, ann an urnuigh, diomhair agus follais- 
each, Teachdaireachd chèin na h-Eaglais — agus gu 
sonruichte aig an am so, Libhingstonia, Lobhdal, 
Dealna, Bombai, agus Cassia, maille ri Damascus 
agus na criochan mu 'n cuairt ] 



105 



EAGLAIS SHAOR NA H-ALBA. 



[lulaidh 1. 1676. 



AN TEACHDAIREACHD CHUM NAN IUDHACH. 

JEWISH MISSION. 



Cha-n 'eil ni a 's comharraichte r' a thoirt fainear 
'n ar latha, ra an suim a th' air a ghabhail de 'n 
chinneach ludhach, scach mar bha roimhe so. Re 
ochdceuddeugbliadhnacharobh mòran suim dbiubh 
fhein, ged blia an eacbdraidh agus an leabhraichoan 
creidimh 'nan cuspairean aire agus rannsachaidh. 
Riamh o 'n latha 's an do chuir iad cùl ri Criosd, 
tbainig iad gu bhi ionann a 's marbh, no nan cusp- 
airean tàire agus geur-leanmhuinn. Ach tha caoch- 
ladh iongantach air tighinn mu 'n cuairt. Tha a' 
gheur-leanmhuinn air sgur. Tha na h-Iudhaich ag 
èiridh gu onoir agus meas anns na rioghachdan, — a' 
frithealadh ann an ard-inbhean agus oifigean, mar 
Bhuill Phàrlamaidean, agus mar chomhairlichean 
righrean. Tha an àrdachadh 's an t-seadh so a' 
toirt an leasachadh cudthrom do gach meadhon 
soisgeulach a tha air a' chleachdadh as an leth. 

Ach aig a' cheart km, tha iad nir fas las agus fuar 
a thaobh na h-uile aidmheil diadhachd. Ann an 
àitean iomallach, mar tha cearnan de Ruisia, tha 
iad a' cumail ri 'n seann aidmheil, agus an eud ; ach 
anns na h-àitean 's am bheil iad a' rneasgadh ni 's 
mò le sluagh agus barailean na linn, tha iad air call 
mòran de 'n chreidimh ; s an t-Seann Tionmadh. 
Tha so 'n a aobhar brosnuchaidh dhuinne an sois- 
geul a chur d' an ionnsuidh, agus a sparradh orra. 

AN CAOIN-SniTARACHAS MU" CHRAOBH-SGAOILEADH AN 
AIDMHEIL FEIN. 

Tha e comharraichte mu 'n timchioll nach. 'eil suim 
aca proselitich, no deisciobuil, a dheanamh d' an 
creidimh fein. Ann am paipeir-naidheachd ludhach 
— an Teachdair ludhach — tha a' cheist air a cur, 
"An cum sinn suas an creidimh ludhach?" agus 
tha am freagradh air a thoirt 's na briathran a 
leanas : — " Tha ar creidimh air a shònruchadh, cha-n 
ann a mhain air ar son fein, ach tha a theagasgan 
freagarrach air son an t-saoghail uile. Mar thàinig 
am Biobull gu bhi 'n a fhear-teagaisg an domhain, 
is amhuii a 's còir do 'n ludhach, le 'chaithe-beatha 
stuama, agus a ghniomharaibh diadhaidh, bhi 'n a 
fhianuis air taobh firinn focail De : cha-n 'eil sinn 
gus ar creud a sgaradh o na h-òrduighean agus na 
deasghnàthan sin anns am bheil a h-eachdraidh 
agus a h-aitheantan paisgte suas, ach tha sinn gus 
an gnàthachadh 'n uair a ghabhas sin deanamh. 
Tha sinn gu ùmhlachd a thoirt do lagh Mhaois, oir 
is e sin ar tearuinteaclid agus ar glòir." 

Ma 's e 's gu bheil iad a' creidsinn gu' bheil an 
creidimh ludhach cha-n ann air an son fein a mhàin, 
ach freagarrach air son an t-saoghail uile, c'ar son 
nach feuchadh iad ri 'chraobh-sgaoileadh? Gidheadh 
tha an dearbh phaipeir a dh' ainmich sinn an aghaidh 



oidhirpean bhi air an toirt Icis na h-Tudhaich gu 
muinntir eile iompachadh chum an aidmheil fein. 
Tha e a' co-dhùnadh mar so, " An àite iomj achain 
a dheanamh a chum ar creidimh, 's e tha sinn fo 
fhiachaibh ar camp, ar dachaidh, agus ar clann, a 
dhion o oidhirpibh luchd-iompachaidh, do bhrigh 
gu' bheil sinn cunntasach an làthair Dhè air son 
gach anain a chaillear sinn le ar mi-chùran." 

Ib'DnAICH O' N TAOBH A MACfl. 

Tha paipear ludhach eile — an Treòraicbe Eabh- 
ruidheach — a' deanamh fianuis 's na briathraibh a 
leanas, mu chor nan ludhach a thaobh creidimh, 
agus tha 'fhianuis fior: — 

" Tha sinn a' deanamh uaill à sinn a bhi 'n ar 
n-Iudhaich, agus gidheadh tha sinn 'g ar giùlan 
fèin mar gu 'm biodh nàire oirnn dheth. Tha sinn 
a' togail theampull agus shionagog greadhnach, 
agus cha tèid sinn a steach annta ach aon uair 's a' 
bhliadhna. Tha sinn a' stri air son organan, agus 
cha tèid sinn 'g an cluinntinn. Tha sin a' toirt 
paidheaidh mhoir d' ar luchd-teagaisg, agus cha tèid 
sinn 'g an èisdeachd. Tha sinn a' tagradh air son 
ath-leasachaidh, agus 's ann a tha sinn a' dol air ar 
n-ais. Seadh, cha-n 'eil an aidmheil Tsraelich an 
latha 'n diugh ach sgaile, f'anoid, agus mealladh. 
' bhonn na coise gu mullach a' chinn cha-n 'eil 
fallanachd ann,' agus tha Cos againn air. Cha-n 
'eil ach aon leigheas air an olc mhòr so, aon rathad 
air sinn fein a shaoradh o dhaorsa, agus air am feud 
ar n-ainm, ar cliii, agus ar n-onoir, bhi air an aiseag 
air ais dhuinn, agus is e sin aithreachas. 'Pill, o 
Israel, ris an Tighearna do Dhia, tha teachdaireachd 
an fhàidh ag ràdh." 

Ged tha so theagamh a' dol tuilleadh a 's fada, 
agus a' tarruing an dealbh le dathaibh tuilleadh 
a 's dorcha. gidheadh tha ea' comharrachadh a mach 
na firinn a thaobh a' chinnich Iudhaich, agus 's e 
sin, gu bheil an inntinn ann an tòmhas mòr falarnh 
agus anacreideach a thaobh gach uile aidmheil 
creidimh. 

Tha Iudhaich an latha so, mar tha ùghdar 
fiosrach a' toirt fainear, air tighinn a dh' ionnsuidh 
suidheachidh ùir-suidheachadh dol thairis ; tha iad 
a' snàmh eadar sin a chaidh seachad agus sin a tha 
ri teaehd. Cha-n 'eil iad ag iarraidh Criosduidh- 
eachd, agus tha iad a' geur-leanmhuinn le eud guin- 
each a' bheagain diubh a ghabhas ris a chreidimh 
so. Gidheadh anns gach àite, tha mar gu 'rn biodh 
gluasad am measg nan cnàmh. A reir na h-uile 
coslais, 's e th' anns an àm a tha làthair suidheach- 
adli dol thai ris o neo ghluasadachd nan ochd ceud 
deug bliadhna a chaidh seaehd, gu ath-leasachadh 
's an àm a tha romhainn — athleasachadh nach gabh 
bhi air a dheanamh ach leis an t-soisgeul. 



Iulaidh 1. 1876.] 



IOMRADH AIR CRAOBHSGA01LEADH AN T-SOISGEIL. 



107 



An t-Saothair as an leth. — Na meadhonan agus 
an toradh. 

Bha air a' bhliadhna 'chaidh seachad dà phearsa 
dheug air am baisteadb air dhoibh gabbail ris an t- 
soisgeul. Ged tba an uiread luachmhor, gidheadh 
tlia aobbar bbi 'creidsinn gu' bheil e fad o bbi 'n a 
thonihas air an iomlan de 'n mbaith a tba 'g a 
dheanamb n am measg, cha-n ann a mhàin le sear- 
monachadh, ach mar an ceudna le craobh-sgaoileadh 
Bbiobull agus leabhraichean diadhaidh, le comh- 
labbairt, agus le sgoilean air son na cloinne. Tba 
an solus mar so a' sgaoileadb, am beagan de thaois 
gboirt a' sior-oibreachadh 's a' mbeall. Cruaidh 's 
mar tba cridhe an ludbaicb an aghaidb ainm' agus 
soisgeil Iosa o Nasaret, gidheadh gheibh am focal 
air uairibh dol a steach ann an rathad iongantach, 
a' gineamhuin gu dòchas an t-soisgeil cuid air 
nach 'eil aithne air bitb a thaobb aideacbaidh. 
Tha Sir Van Andel, an teachdaire a tha an Am- 
sterdam, 's an Olaind, ag innseadh mu Iudhach 
àraidh 's a' bhaile sin a bba ri uchd bàis. Dh' 
fheòraieh caraid a tbainig 'g a amharc dheth ciod 
an djchas agus an comhfhurtachd a bh' aige. 
Fhreagair e ann am briathraibh Leabhar Cheisd na 
h-eaglais Protestanaich 's an tìr sin, gu 'm b' e 
'aon solas am beatha 's am bàs, gu 'm buineadh e 
eadar anam agus chorp, cba-n ann dba fèin, ach 
d' a Shìànuidhear dileas Iosa Criosd, a rinn le 'fhuil 
luachmboir, dioladh air son 'uile pheacaidhean, agus 
a sbaor e o chumhachd an diabhuil. Cha bu duine so 
a bha aithnichte do na " missionaries," ach gidheadh 
ann an rathad èigin tha e coltach gu 'n d' fhuair e 
eòlas air an fhirinn, ged "air eagal nan Iudhach" a 
cheil e e gus an uair shòlaimte mu dbeireadh. 

Sgoilean. 

Ann an Constantinople tha dà sgoil againn anns 
am bheil suas ri ochd fichead de chloinn Iudhach, 
a tha, maille ri fòghlum eile, a' faghail eòlais air an 
t-seisgeul a tha comasach air an deanamh glic chum 
slàinte. Air sgàth an fhòghluim, tha pàrantan 
Iudhach a cur an cloinne do na sgoilean. Tha iad 
measail air fòghlum, agus ro uasal, agus ro tbaingeil 
ri bhi 'faicinn an cloinne 'g a thogail cho maith. 
Tha pàirtidh 'n am measg a tha 'g amharc le droch 
shùil air a chothmm a tha aobhar an t-soisgeil 
a faotainn le ochd fichead sgoilear a bhi 'fritheuladh 
sgoilean nam missionaries. Dh' fheuch iad so ri 
sgoilean a chur air chois iad fèin chum na sgoilean 
againne a lagacbadh. Choir iad suas ditbis; ach 
chab' fhada gus an do dbimadh aon diubh.agus cha-n 
'eil an aon eile a' cur draghas am bitli oirnne. 

Craobii-egaoileadii Bhiobull agus 
Leathraicuean eile. 
Tha so air fhaotainn 'n a mheadhon ro fheumail 
am measg nan Iudhach, mar tha e air a dhearbhadh 
a bhi ann an iomadh àite 'n av dùthaich fhèin. Tha 



na leabhraichean iad fèin a' toirt clcachdaidh agus 
foghluim do 'n inntinn ; agus tha na daoine a tha 
dol mu 'n cuairt leo — colporteurs, mar theirear 
riutha — 'n an daoine eudmhor, diadhaidh, aig am 
bheil an cridhe ann an craobhsgaoilcadh eùlais 
Chriosd ; agus tha iad a' gabbail na h-uile fàth air 
focal àmail a labhairt riu-san ris am bheil iad a' 
coinneachadh, no a' deanamh guothuich. 

Tha Mr Koenig, an teachdaire a tha am Pestb, 
a' deanamh iomraidh air an obair mbaith a tha 'g a 
deanamh air feadh Hungary leis na colporteurs so. 
Air a' bhliadhna chaidh seachad tha iad air tri mile 
Biobull agus Tiomnadh Nuadh, agus cùig 'us da 
fhichead mile de leabhraichean agus de thracaichean 
maithe a reic feadh na rioghachd sin, agus a' chuid 
a' s mò dhuibh so ris na h-Iudhaich. Anns an 
lomradh a chuir Mr Koenig dhachaidh air son an 
Ard-sheanaidh tha e 'toirt earannan à cuid de na 
litrichean a tha e 'faotainn o mhios gu mios o na 
colporteurs. Cha-n urrainn sin a bheag dhuibh a 
chur sios an so aig an am, ach bheir sinn oidhirp 
air àit' fhaghail air an son an deigh so. Tha aon 
diubh a' sgriobhadh mar a leanas : — 

" Thacbair Iudhach orm an diugh a cheannaich 
uam Leabhraichean Mhaois air son a mhic. Cha 
robh e riaraichte, or bu mhaith leis am faotainn an 
cànain Hungary. Thuirt mi ris gu 'm b' urrainn 
domh a thoirt dha 's a' chànain sin nan gabhadh 
e am Biobull gu h-iomlan. Rinn e sin. Beagan 
làithean an dèigh sin, air dhomh bhi 'gabhail seachad, 
ghairm e orm tighinn a stigh, agus dh' fheòraich e an 
robh Biobuill Eabhra agam. Thuirt mi gu 'n robh.'' 
" Thoir dhomh dithis ars'esan ; tha feadhainn agam 
a cheannaicheas iad." Thuirt mi ris gu 'n robh mi 
toilichte e bhi cho measail air Focal an Tigheama, 
gu 'n robh e a' deanamh còmhnaidh riumsa 'n am 
obair. "Chabhuin buidheachas dhomh-sa," ars'esan, 
" 's e mo dhleasnas còmhnadh ann an craobh- 
sgaoileadh nan Sgriobtuirean Naomha." Aig àm 
eile tha e a' sgriobhadh : — "Bha mi ann an tigh 's 
an do choinnich mi Iudhach a thaisbean dèigh bhi 
aige air cùmhradh cràbhach. Leugh e Eachdraidh 
na h-Eaglais, agus Eachdraidh an Ath-leasachaidh, 
agus thuirt e rium gu 'm b' fhearr leis an creidimh 
Protestanach na on creidimh Pàpanach. 'N uair a 
dh' fhiosraichmi an t-aobhar,thug e an làthair Tiom- 
nadh Nuadh, ag radh, "Leugh mi an leabhar so 
troimhe dà uair, agus iomadh eile de leabhraichean 
nan Criosduidhean, agus uime sin, tha mi 'labhairt 
mar tha mi." Thuirt mi ris, "Ma's aithne dhuit 
an leabhar sin, c 'ar son nach 'eil thu a' tuigsinn cò 
ris am bheil e ag amharc?" "Tha mi a' tuigsinn 
gu làn mhaith," ars' e ; "tha an leabhar uile a' 
toirt fc'anuis mu 'n Mhcsiah ris am bheil ar cin neach-ne 
a' feitheamh gus an là an diugh. Ach feumaidh mi 
mo Thiomnadh Nuadh, agus m' eòlas air a chumail 
am folach : oir nam biodh fios aig na h-Iudhaich gu 
'bheil mi a' creidsinn, chlachadh iad mi, oir cha-n 
'eil annam ach duine bochd gun charaid, agus cba-n 
'eil fhios agam c' àit am faighinn fasgath." Thug 
an colporteur dha ainm Mhr Koenig, a' gealltuinn 
gu 'm faigheadh e comhairle uaithe ; agus gheall e 
sgriobhadh thuige. 



108 



E AG LAIS SHAOR NA H-ALBA. 



[lulaidh 1. 1S7C : . 



BAS THEACHDAIREAN. 



Bas Mhr MiiicLeoid, a b:ia an Ardchlach. 

Air aa naoitheamh là deug de cheud mhios an 
Earraich, chaochail an duine urramach so aig Baile- 
ùr-nan-Caimbeulach, anns an robh a chòmhnuidh 
an dèigh do theachdair òg bhi suidhichte 'n a àite 
an Ardchlach. 

Rugadh e ann an sglreachd Rogbairt ; ach an am 
'oige chaidh an teaghlach d'am buineadh e air imrich 
gu Inbheargordon, far an d' fhuair e ionnsachadh 
maith fo theagasg Mhr T. Ros. M'an bhliadhna 
182-1 thòisich e air teagasg sgoile ann an sglreachd 
Ruith-sholuis,faran do mheal e ministreileachd,cair- 
deas, agus teagasg Mhr Sage urramaich, a chleachd 
da, fheasgair de 'n t-seachduin a chaitheamh 'n a 
theagasg. Trid nan cothrom a shealbhaicheadh 
agus a chuireadh gu deadh bhuil leis, bha e 'n a 
sgoileir maith an uair a chaidh e an toiseach do 
Cholaisd Obaireathain, 's a' bhliadhna 1820. Ann 
an sin bha mòr mheas air aig a luchd-teagaisg uile, 
air son a dhichill, a chomasan inntinn, agus a ghluas- 
aid deadh-blieusaich. Dhiùlt e tairgse mhaith o 
Dhr Gordon agus o Dhr Dickson gu dhol do Dhuin- 
èidin, a theagasg agus a dh' ionnsachadh, a' meas 
gu-m b' e a dhleasdanas fantuinn 's an taobh-tuatha : 
agus anns a' bhliadhna, 1833, shuidhicheadh e mar 
mhaighistir sgoile sgireachd Chinn-a'-charduinn, far 
an d' fhan e gu km an Dealachaidh 's an Eaglais. 
Ehritheil e Talla na Diadhaireachd ann an Obair- 
eathain, far an d' fhoghlum e Eablira fo theagasg 
Dhr Kidd, Diadhair ainmeil, a thug mòr speis da. 
Trid a mhothachadh domhain air a mhi-airidhcachd 
fèin, agus air cudthrom dreuchd na ministreileachd, 
cha d' iarr e o 'n Chlèir cead searmonachaidh gus 
an d' thàinig bliadhna an Dealachaidh. Thugadh 
an ceadsindhagu toileach leCleireBhaile-dhuthaich, 
aig a' choinnimh dheireannaich a bha aca m' an 
do bhriseadh an ceangal eadar Eaglais na h-Alba 
agus an Stàt : agus air aon de Shàbaidibh Ard- 
sheanaidh na bliadhna 1843, thug Mr M'Leoid 
seachad a cheud searmon ann an Eaglais Bhaile- 
dhuthaich. Air an ath bhliadhna, shuidhicheadh 
e ann an Ardchlach, far an do shaothraich e gu 
dichiollach agus gu coguiseach gus an d' fhàilnich 
a thrèoir gu buileach- 

Tha o coltach gu-n robh eagal De air o làithibh 
'oige. Bha breithneachadh soilleir aige de theag- 
asgaibh agus de àitheantaibh a' Bhiobuill, air an 
robh a mheadhrachadh oidhche 'us là. 

Is e an tcisteas a thugadh m' a thimchioll le 



ministear urramach, a bha mion eolach air còrr 'us 
dà fhichead bliadhna, gu-n robh Mr M'Leoid a' 
maiseachadh teagaisg Dhè agus a Shlànuidhir anns 
na h-uile nithibh ; gu-n robh e comharraichte air 
son 'irioslachd, agus 'fhein-àicheadh, air son a 
ghràidh do phobull an Tighearna, agus 'eud a thaobh 
glòir an Fhir-shaoraidh, agus cinneachaidh 'aobhair- 
san ; agus gu-n do ghleidheadh a thrusgan gun 
smal gus a' chrich. 

Bas Mhr Domhnullaich a bha am Baile-a'-chaolais. 

Air an treas là deug de cheud mhios an t-samh- 
raidh, ghairmeadh an teachdair so a dh' ionnsuidh 
'fhoise, aig aois naoi bliadhna deug thar fhichead. 
Rugadh e ann an Siorrachd Rois ; agus dh' fhogh- 
lumadh e air son na ministreileachd ann an Colais- 
dibh Ghlascho agus Dhuineidin. Bha kite àrd aig 
am measg a chompanach air son fòghluim ; agus 
bha e 'n a dheadh sgoileir Eabhra. Air a' bhliadhna 
1867, shuidhicheadh e mar mhinisteir ann an sgir- 
eachdaibh aonaichteBhaile-a'-chaolais agus Ghlinne- 
comhainn. Air d' a shlàinte briseadh o cheann da 
bhliadhna, chaith e an geamhradh so a chaidh 
ann am Bournemouth an Sasunn, a' pilltinn gu 
Duineidin ann am meadhon an earraich ; agus an 
sin chaochail e. Bha greim daingean aige de theag- 
asgaibh mora an t-soisgeil; agus bha araon a shear- 
monachadh agus a chaithe-beatha a' deanamh aith- 
nichte gu-n robh e fèin fo am buaidh. Mar theach- 
dair bha e taitneach don t-sluagh ; agus bithidh 
bròn nach beag air son a bhàis air feadh na Gaidh- 
ealtachd, far àn robh mòr spèis dha. Bha e pòsda 
ri nighinn do Mhr Mac Aoidh nach maireann, a bha 
an Liabost ; agus dh' fhàg e bantrach agus dithis 
chloinne. 



NAIGHEACHDAN-EAGLAIS 'S A' 
GHAIDHEALTACHD. 

MINISTEAR AN AIR AN GAIRM. 

Mr Eachainn Cameron, o Thigh na bruaiche gu 

sgire nan Loch. 
Mr A. Murchison, a Bun Ilidh gu Glascho. 

MINISTEARAN AIR AN SUIDHEACHADH. 

Mr Domhnull Mowat, aig Dunait, an Gallthaobh. 

MINISTEARAN A CAOCHAIL. 

Mr William Domhnullach, à Baile a' chaolais. 
Mr Eoin Fletcher, à Bràcadail. 



THE FREE CHURCH OF SCOTLAND MONTHLY RECORD. 



LADIES' SOCIETY FOR FEMALE EDUCATION IN INDIA AND SOUTH AFRICA. 

Contributions from 1st to 30th April 1S76. 
Note. — The Juvenile Offerings are, or will be. acknowledged in the Children's Record. 



Associations. Congregations, 
and Collections. 
Aberdeen — 

Holburn Bible Class £0 15 (I 

Avr F.ce Church 1 17 9 

pklkeilh 2 18 V 

Edinburgh— 
Per -Mrs. Dalmahoy 4 7 6 



Oommiinicattn 



Edinburgh — 

Per Mia Praser £15 14 

Per Miss Mackintosh It 5 

Pilrig 8 (I 

Fo.riui 1 10 7 

Gnrioch 7 18 

Glasgow— 



ony. 







Glasgow — ■ 

Wellpark £5 

Montrose— 

St. John's 9 3 5 

Perth— 

St. Leonard's 5 12 9 

Prestonkirk 2 

Thurso 9 1 C 



Donations. 

Anonymous, for Zeruma Work 

in India £5 

Alexander Mitchell, Esq., 
Hamilton, for "Daisy' 1 at 
Jnlna fi 

R. N. 10 It 



JOHN PRINGLE, Treasurer. 



, Secretary, to be addressed to ¥r 



ch Office*, tdinin 



(£outributions |\ccciticb bn tin treasurer of tlje Jree Cburcjj, 



I. — Snstentation. 

Mrs. Johnstone £H> 

Miss Hriggs 1 

A Friend 2 

W. Davidson, Esq., 



4=- 



A Friend, Hclm;Jale 

'Jh .nk otl'enng, H. J.. 5 

E. M. & 20 

Mr. J. Adamson 3 

Nemo 100 U 

Trusties of late Mrs. 

Joseph Hmcinson. - 100 

Late Mi^es Ann and 
Margaret Mitcmillan, 
Uothesay 4J0 

Late Miss Ann John- 
ston. Edinburgh ... .60) 

Trustees of late James 
Ewing, Esq 24 15 9 

Late Miss Helen Bur- 
gess, Aberdeen lu 



II. — Education. 



Dean 

Grcvfriars* 

High 

Lady Glenorchy's . 
Newingtou - 



North 



Plea>ance 

St. 1Ì raord's 

St. Cuthbcrt's. -. . 

St. t.eorge's 

St. Mary's 

St. Stephen's 

'i'olbooMi 

Leith— North 

uin^side 

Innerleithen ...... 

Dalkeith 

Ormiston 

Temple, &c , 

Dunbar 

Prestonkirk 

Prestonpans 

Dunsc 

Houmiwood. 

Langtnn 

Moffat 

Kirkmahoe 

Portpatrick 

Kirkcudbright 

Ayr 

Dailly 

Symington 

Troon 

Ca trine 

Galstun 

Irvine 

Kilmarnock — 

High 

Perceton 

Paisley — Gaelic 

Fairlie 

Greenock— Middle . 

St. Thomas' .... 
Hamilton — 

St. John's 

Larkhall 

Hrlensburgu — 
Park 



1 u 
7 17 



14 9 

16 

4 

1 l'l 

5 12 (1 
5 19 

2 12 6 
6 fi 
4 

15 2 
2 7 3 

1 10 



Old Kilpatrick 





2 





Slasgow — 








College 


14 





Hutcbesontown .... 




5 







1 


15 


3 




1 













1 










2 


b" 







6 


6 




1 







St. David's 







8 







7 


6 


St. James's 


11 





St. Matthew's 


3 


2 


6 







2 


6 
















li 10 


Rothesay— F. Parish.. 


5 












2 


6 







1 


6 







1 





Callander 


3 


4 


2 


Porgandenny 





2 


5 


Perth— 













4 










9 1" 







3 


6 







4 



8 




II 


6 



From 15th April to 15th May 1S7G. 



Education- 

Carnock 

Dunfermline — 

Abbey 

East Weniyss .. 

Kinghorn 

Kirkcaldv 

Putlihcad 

Leslie 

Markinch , 

Collesste 

Cupar 

Blair-owrie— 

First 

Cra 



Broughty-Ferry — 

East 5 10 

Dundee — 

Cbapelshade .. 1 6 

St. David's 5 6 

St. John's 14 6 

St. Paul's 13 10 

Montrose — 

St. John's 1 7 2 

Carnoustie 2 2 

CoUilLon 12 

Panbride 3 6 

Aberdeen — 

Wond>idc 2 

Banchory-Devenick ... 16 

Skene 7 9 

Cluny 5 

Turriff 6 

Cairnie <» 10 

Huutly 6 9 

Inverness- 
High 3 4 5 

Urrav 3 4 

Helmsdale 2 

Thurso— First 3 17 6 

Carlowav 1 18 

Harray, &c 8 

Kirkwall 1 6 

A Friend, for Disrup- 
tion Teachers 5 

Mrs. J onus tone, Lan- 
ark 1 

Ladies' As;ociation, for 
Teachers in Uiyh - 

lands 356 10 



III.— Aged and Infirm 
Ministers. 

Miss Colquhoun 10 

Trustees of late W. 
Ohphaut, Esq 100 



.4"'0 



IV.— Home Mission. 

Late Miss R. Berwick, 
Dumfries . . 

Anonymous 8 

Anonymous, Tarbert.. U 9 11 

Mrs. Johnstone, Lan- 
ark 2 O fl 

C. F 1 

A. B 10 u 

A Memher of Free High 

Church, Edinburgh.. 10 

A Friend.... 1 

D. A. D 1 

Y 5 O 

MINERS' SIISSHiN, 

H. Mosman, Esq. (4th 
instalment) 6 



Hnrthill n 

Bowmore 

Melness 1 

Weisdale : 

Miss Bnggs 



V.— Highlands. 

Norrieston 

Arbroath — 

Ladyloan... 

Melness 

Mrs. Johnston 

Shiness Labourers 13 10 

D. A. D., Broughty- 

Ferry 10 

Kilmarnock Railway 

Labourers 3 

Mi's. Thomas, for 

Grimsay 15 

FOB DEBT C 



7 5 
1 10 3 
10 



A Member nf Free High 
Church, Edinburgh. 5 



Highlands — continued. 
Robert Shankland, 

Esq., Greenock £180 

William Alack imioii, 

Esq 2000 



29 



VI.— Foreign. 

Edinburgh — 
Grevfriars'.. 

High 

Holyrood 1 

Knox's 

St. Andiew's 26 

St. Bernard's 9 

St. Cutbben's 

St. George's 110 

St. Man's 2! 

St. Stephen's 35 

T(rtbooth 21 

Tiewlorth 18 

"Wcstport 1 

Portobeilo 7 

Grangemouth 5 

Torphichen 

Innerleithen 1 

Kirkurd 1 

Dunbar 1 

Dunse 3 

Eyemouth 4 

Swiuton 3 

Hawick 7 

St. Andrew's. 1 

Galashiels 8 

Selkirk 2 

Maxwelkown 4 

Ruthwell 2 

Sanquhar 5 

Sorbie O 

Borgne 

Tongland 

Ayr— 

Wallacetown 1 

Barr 1 

Ban-hill 2 

Dalrymple 

Dundonald 

Old Cumnock 4 

Ochiltiee 1 

Irvine— 

Fullarton 2 

Kilmarnocli — 

St. Andrew's 4 

Mauchline 1 

Saltcoats 2 

I ochwmnoch 

Paisley— 

South 6 

St. George's 9 

Renfrew 6 

G re e nock- 
Middle 23 

Mount Park 3 

"Wellpark 7 

Bothwell H) 

Dalziel 4 

Wohtown 3 

Shotts 1 

Bishopbriggs 1 

Cathcart.r 4 

Chryston 6 

Glasgow — 

Argylc 1 

Augustine 5 

College 52 

Hope Street 2 

Renfield 3 

St. David's 8 

St. tnoch's 7 

St, George's 31 

St. Matthew's 18 

St. Stephen's 1 

Tron 2 

Wellpark 11 

Wynd 1 

Kirkintilloch— 

St. David's 1 

Inverary 1 

Locbgitphead 1 

Kuthe say — 

West 20 

Kilbride 1 

Killean 

Kildalton, &c 

Killan ow, &c 

Appin, &c 1 

Ardcbatian 

Dollar 4 

St. Ninian's 1 

Stirling — 

South 4 

Tullibody 1 

Callander 4 

Rilmadnck 4 

Cluuie 1 



Foreign — continued. 

lethendr, &c £1 6 ( 

Glenlyon 5 14 ( 

Kiiifauns 3 - ■ I 

Scone 3 t 

Braco 3 I 

Muthill 8 

Tulliallan 2 9 ( 

Kossaway 7 < 

Orwell 2 6 S 

Dysart 2 15 i 

Kirkcaldv — Dunnikier 1 12 ( 

Kirkcaldy 18 7 i 

Leslie 1 5 < 

Leven 2 14 i 

Abdie and New burgh.. 7 10 ( 

ColleEsie 2 5 i 

Anstruther 2 15 J 

Largo 1 12 K 

Stralbitinuess 1 f 

Alvth 1 10 t 

Bhur-owrk— First .... 7 4 4 

South 5 C 

Mcmua 3 10 t 

Dundee — 

Hilltown 8 5 £ 

St. Paul's SO 2 i 

Willison 8 8 C 

Monikie 2 14 4 

Tealing 2 8 £ 

Carimlie.. 1 13 i 

Benholm U 17 £ 

Aberdeen — 

Bon-Accord H ifl È 

Ferryhill 15 16 t 

Trinity 49 1 ? 

Marvcuher, &c 15 4 

Peterculter. 1 11 K 

Echt 18 4 

Blairdaff. 4 (I 

Inverurie (i 16 6 

New Machar 2 6 {] 

01.1 Meldruin 3 8 S 

Clula...- 5 

longside 1 5 (1 

Pete, head 5 

Drumblade 3 

Fyvie 2 1" 2 

Monquhuter 1 4 31 

Enzie 5 10-1 

Ordiquhill and Old ... 2 15 6 

Botriphuie 16 3 

Cartlv 1 16 " 

New Marnoch 5 17 1 

Inveravou 8 

Knocluindo 2 7 8 

Burghead 1 12 5 

Garmouth 2 5 

Lossiemouth 2 13 7 

Pluscarden.. 16 4 

Dallas ]5 11 

Dyke 3 9 

Kdmkillie 17 3 

Inverness— High 5 19 4 

Auldearn 14 6 

Nairn 6 3 5 

Dingwall 6 13 

Kincardine 4 19 5 

Stoer. lo 

Bruan 18 

Wick 3 13 6 

North Uist, &c 5 

Portree 4 10 

Barvas 14 

St Andrew's 12 4 

Stiomness 3 19 5 

Mrs. Johnstnne, Lanark 1 

Do., for India 3 

C. F 1 

Do., for Madras Chris- 
tian College 1 U 

Free Evangelical 

Church of Oermany, 

Breslau 6 2 

Mr. Ufers, S. S., Silesia u 3 

Johann Matzkc.Gorlitz (I 15 8 

Daniel Matzke, Gor itz 13 
Legacy by Mary 

M'Court, Erin, Co. 

Wellington. Ontirio. 4 10 
Further to account of 

late Mrs. Charles 

M'Neill. Ohan 'J00 

Dr. Archibald White, 

London 2 2 

Late Miss C. S. Sands, 

less duty 45 

MISSION BUILDINOS. 

Newton-Stewart — 
A. M'Cutcbeon, 5th 

year 10 

Mrs. Hannay, 5& 

year 10 

Mr. Pickcn, 5th year i u 



Foreign — continued. 



i £1 



LIVINGSTON I A MISSION. 

Mrs. Stewart and Mil 

Macfarlane, 2nd suu. 
Sir J. W. Alexander.. 

A. L. S 10 

James Sinclair, Esq. 

pet- Dr. Duff, for 

Special Object. 20 

Do., per Dr. Black.... 5 O 

D. Paton, Esq 10 (' 

A I nend, Carluke 4 n 

Late Mr. W. Tail, 2nd 

instalment 10 

John Cowan, Esq., and 

Misses Cowan, 2nd 

instalment. £0 

REV. N. SHRSHADIU'S 5IISSION. 

Govan— 
St. Mary's 2 2 

MISSIONARIES* WIPOWS, 

J. Dalmalioy, Esq 1 

Misses Duncan 2 U 



VII.— Colonies. 

Harthill 5 

Melnes. P 19 10 

Mr;. Johnstone 2 



VIII.- Continent. 



Leith— 








Trinity 





S 




Alva 





10 





Foroa 


3 




(1 


Melness 


u 


17 


10 


North Uist 





7 






1 








C. F 




10 


s 


Do. , for Waldenses. . . . 


Ì 





Pillau 


3 








E. M. B„ for Churches 










10 








D. A. 11., liroughty- 













10 






IX. — Jews. 

leith— 

Trinity 5 

Alexandria. 10 o 

Welness II 17 4 

North Uist 12 

Mrs. Johnstone 1" 

CP 10 6 

A Friend, for Special 

Purpose 20 

A Friend, Ruthei- 
glen . 



James Bl&ir, Esq 

The late Mis. C. 
M'Neill, further to 
account of residoe. . . 100 

The late Mrs. Willie, 
Abeidcc-n 21 







10 



X.- College. 

Leith— 

Trinity 

Ancruii 

Crailing 

Durrisdecr 

Lesmahagov 

GliiSgOW — 
Tro ' 



Bowmore 

Fossawar 

Anchieilcss 2 

Melness 1 

Lochallh 1 

Not th Uist. 

Kirkwall 1 



Per Principal Rainy, 
to 6« invented ftrr 
Special Purpose. ...mOO 



XI.— Pre-Dismption 
Ministers. 

Edinburgh — 

St. George's (arid).).. 10 

Melness 

Not tli Uist 

Miss Btiggl 



15 2 
2 



THE FREE CHURCH OF SCOTLAND MONTHLY RECORD. 



Edinburgh. 

Colinton A Ciin ie. 

Corstorphine. 

Craiiioml 

Kdln.— Maixlay.. . . 

lint-clench 

Cowgate 

Congats Ilend. . 

Dean 

Fountainbridge. 

Grunge 

Gicvfrlars' 

High 

Ilolyrood 

Kiuix'n 

1 ndv Gleiiorchy' 

M "One 

Moray 

Newiuuton 

New North 

I'Milg 

Pleitaan' e 

Itosehurn 

lloxbiugli 

Hi. Andrew's.. . 
St. [lei n aril's. 
St. Colnmhii'a . 
St. (Million's.. 

St. David's 

St. Georgo's..., 

Si. Ji.Ihi's 

St. Luke's 

St. Mnry's 

St. Paul's 

St. Stephen's... 
Rtorklnidge.... 

Tolbooth 

Tron 

ViewTorth 

Westpott 

I el tli— North 

South 

St. Jnhn's 

St. Nlliiau's ... 

Trinity Clmvch. 

I.lherton 

Morningskle 

sirhavnli 

irtoheUo 

Itntho 



Stayfiidd 

Linlithgow. 

Aileron) 11 



Itathgate 



leeniouivh 

Hanhlll 

Kirkliston 

Linlithgow ... 
Livingstone . . . 

Polmotu 

Slanutimati ... 
Tornhloheii ... 

[Ipliall 

West Calder .. 

Whithurn 

Blaekridyi 

.lfi.ir.ii.OH 

Biggar and 
Peebles. 

JrougUton 

'nl ter 

lillsrldgehlll 

•ileitlien 

Klrknrd 

Peebles 

Skirling 



Dalkeith. 

Cnrlops 

Ciickeuale 

Coolipen 

Dalkeith 

I.onnhead 

Musselburgh .. 

Ormistnn 

Penicuick 

itoslhi 

Stol.hill 

temple, Ice. ... 

Haddington 
vnd Dunbai 

('.irkliiiriisiiath . 

Dirleton 

Ilunbar 

Garv.ild 

[laiidington — 
St. John's.... 

Ilnmbje 

[nnerwick ...... 

North Berwick.. 
I'.nc liilanii .. .. 

I'restonmrk .... 

Prestonpans .... 



Tranent 

V ester 

Had'n — Knox's. . 
Dimse and 
Chirnside. 

Allnniou 

Dunne 

K. cm. .nth 

Oieet.law 

Hoimdwood- 

Langton 



[ Sustentation Fund. 


■a rt 
t - 






1 |l 




•5 - < 




5 bis 


-■ 

ft 






Sums 
for 




H *s 




-z'o'Z 
5" -* 
^ £55 




£ 






£ s. 


it 


£ n. 


, 


IS 


2 


- 


248 15 


3 


223 


10 


12 


8 


5 


151 13 


1 


159 17 


7 


12 


18 


10 


109 12 




1 18 14 


In 


lfi:l 


17 


1 


1417 17 





140(1 14 


4 


21 


16 


(I 


23« 2 


1 


225 


6 


11 


19 


8 


158 13 


1 


159 5 


11 


1 


IS 


8 


57 13 





62 12 




25 12 


9 


158 9 li 


167 1« 


11 


9 








103 15 


1 


103 17 




112 


16 


8 


736 5 




723 1 


1 


30 


9 


1 


283 12 


10 


•296 3 11 


77 


11 


6 


1051 17 


4 


11 18 


8 


29 


8 


4 


138 2 




133 


8 


8 


17 




83 9 


■1 


82 19 


11 


38 


7 


E 


4111 10 Id 


452 5 





12 17 





loll 11 


2 


15« 2 


11 


11 


HI 


5 


119 6 


9 


104 5 


2 


37 


8 





38'l 2 


3 


369 10 




289 


9 


9 


952 5 


11 


989 2 


3 




14 


5 


429 16 11 


422 5 


l! 


13 


12 


9 


150 17 


3 


150 13 


7 


22 


11 


1 


255 





253 1 


S 


26 ia 


7 


147 12 


3 


117 l'l 


11 


25 


15 


(1 


1:1118 3 


4 


1293 18 




21) 


3 


1 


303 9 


3 


296 12 


7 


13 


6 


6 


207 in 111 


210 4 


1 


37 


16 


7 


278 7 


4 


271 14 


9 




10 


1. 


221 9 


3 


224 4 


9 


518 


14 


7 


450 





44' '0 




18 


11 


10 


358 12 


1(1 


374 17 11 


30 





1' 


613 111 ID 


(146 13 


1 


152 


6 


4 


«20 10 


4 


021 10 


8 


111 


10 




225 Hi 




274 18 


2 


8:1 18 


8 


194 11 


1 


096 9 


1 


37 


11 


9 


307 3 


2 


086 8 


HI 


25 


5 




756 5 


8 


775 19 


4 


45 


15 


2 


160 6 


2 


18D 





i;u 


2 


4 


5 9 12 


2 


444 12 


4 


15 


16 




22S 9 


7 


225 11 


2 


811 


19 


7 


583 4 


6 


582 4 




18 


2 


3 


155 10 


5 


159 2 


9 


38 


14 


C 


2011 2 


2 


190 


7 


12 


1 


6 


76 3 


5 


77 





25 


'7 


1 


224 '4 


11 


208 "5 


4 


27 


1 




321 5 


8 


288 13 


9 


32 


18 111 


226 15 


7 


219 5 


7 


17 


16 




310 9 


7 


342 12 


5 


11 


14 




157 2 


(i 


151 14 





i 






71 15 


6 












21734 9 


3 


21526 18 8 




18 





28 2 


6 


•27 19 


6 


111 








119 





121 




7 


18 


I) 


1511 15 


4 


153 17 





8 


8 





141 11 


6 


149 12 


6 


6 








91 





85 





73 


6 


4 


:<75 8 


8 


371 7 


9 


411 







270 





2112 19 


2 


. 20 








121 10 


9 


12« 1 


8 










223 14 


3 


225 15 




54 


1 


8 


239 6 


li 


11)2 13 10 










89 17 





48 14 






19 




132 7 


9 


119 3 




28 15 


11 


157 5 


2 


133 13 


9 




1 


3 


69 Hi 


.9 


59 15 


6 


. 28 


7 


8 


84 17 


8 


81 6 


3 


. 14 


4 


S 


92 3 





SI 





. 6 


IS 




79 12 


8 


7« 14 











37 15 





35 17 




4 


'Ò 





48 4 10 


43 17 


9 








2552 9 


S 


2401 8 




10 


1 




81 9 


8 


91 7 


6 


50 


11 


8 


151 7 




152 1 


3 


8 


19 




72 18 


È 


37 19 




21 


17 


11 


194 1 


6 


174 13 


1 








ln(i 1 


8 


107 7 




17 


9 


11 


211 8 




210 15 


8 


27 





8 


100 1 


(1 


10J 1 











917 7 


9 


874 5 


1 


13 







70 3 





7(1 





. 27 


6 


8 


115 




115 




. 27 


12 


11 


•:i9 3 


Id 


2(13 3 






5 


S 


283 5 


5 


2(10 4 


1 


. 4b' 







12« 





131 





9 


15 


1 


218 10 


9 


•21(5 9 


3 


. 5 







91 11 


7 


50 





. 112 


7 




421 12 


5 


4 4 4 


10 




10 




|H2 15 


3 


8li 14 In 


. 7 


15 


( 


811 14 


6 


87 1 


1 


8 


17 


11 


72 7 


1 


75 15 


1 








13J8 13 




1690 12 




3 


4 




64 16 





50 4 




12 


17 


( 


60 3 


( 


60 2 





. 20 


17 


11 


2B2 12 




238 


4 


. 39 





( 


89 


( 


95 15 


6 


. 46 


16 


h 


304 8 


1 


283 14 


5 


8 


17 




52 





52 





5 





I 


32 7 


c 


32 7 


5 




15 




8« 1 




85 2 


1 


! e 


10 





32 4 





18 6 


6 


. 36 


7 


3 


255 3 


b 


231 9 


2 


10 




9 


140 Hi 


1 1 


141 5 


10 








70 3 


3 


71 1!) 


4 


12 


'Ò 





94 4 


1 


94 











95 


■( 


96 




3 


io 





40 15 





41 12 


6 








1649 15 


2 


1591 19 


1 


. 7 15 




162 13 


6 


159 9 





. 3 


15 


1 


175 5 


2 


ISO Id 


4 


. 23 


3 


1' 


133 8 


5 


138 2 


3 








1112 4 


6 


131 19 


9 


2 


ill 


6 


155 12 


11 


157 9 


2 


. 33 


14 


t) 


121 11 


( 


1-22 


6 








!I0 5 




87 19 


3 



Ì5 

'5 



l) 
18 



M ordlnRton 

Swintuti 

Kelso. 

Coldstream 

Kccles 

Gonlou 

Kelso 

Mukersioun 

Morebattle 

Nonthorn 

Sprouston 

We^truther ..... 
Yelliulm 

Jedburgh. 

Ancnim 

Ca-ileion 

C'niilins 

Dcnhoim 

Hi.wick 

I'o., St. Andrew 1 
Hiiwick Territorial 

Jedburgh 

Wolllee 

Selkirk. 

Ashkirk 

Bowden 

G:dasiiiels 

Do., Ladhope.. 

L.mder 

Melroie 

Selkirk 

St. Ros well's 

Stow 

Yarrow, &c 

Rolwton 

Lockerby. 

Annan 

Canoobfe 

Fclefechiui 

Hnifmorton 

W'nnipliray. 

Kirkmichael .... 
KirUp.- Fleming . 

Langholm 

Loch ran ben 

Lockerbie 

Moffat 

Dumfries. 

forsook 

Dall>ea(tie 

Dal ton 

Dumfries 

Do. Territorial 

G'eiicaple 

Irongray 

Kirkhmii, *c. ... 
KiiUmahoe ..... 
IC i n. -Durham 

I ochend 

New Abl-ey .... 
Mnxwelliown .... 
Ilutbwell 

Penpont. 

Closebiirn 

l*enpont 



Sustentation Fund. 



Stranraer. 

Caiinrran 

Glenluce 

Inch 

Kdrkcolm 

li irk maiden . . . . 

I.es«alt 

Pm-tpalriclc .. . . 

Sheuchan 

StoiK-ykirk 



Wigtown. 

Pfewlon-Rtewnit 
Port William... 



Wigtown ;. 

Kirkcudbright 

Ancliencaivn 

Halmaghie 

BorKiie 

Cnstle-Douulas.... 

Cirtlion, Ac 

Glenkens 

Kirkcudbright . . . . 
Tonghuni 

Ayr. 

Ayr 

Wallacetown . . . 

Rallantrae 

Barr 

BlMThill 

Coimonell 

< rossniU 

Dailly 

Dalmeilington, Ac 

Dalrvmple 

Dundonald 

Girvnn 

Ku-liofiwrilil 

.Mavbole 

















g 


a. _ C 7, 




> lS" 








§ - ^ 




3 « j-S 






■g 
IÈ3 


°Ì -~ S 








E £ a 


f 


5 3 j3 




2<3 =" 




CO £ 


■3 























£ ». 


d. 


£ «. 


rf. 


£ n. 


li. 






60 3 





60 2 




11 'i 





lu7 11 


1 


lu9 12 


6 






1133 15 


11 


1152 4 


9 


11 17 11 


154 17 


4 


159 17 


11 






74 15 


a 


65 8 









42 





42 








2 4 8 


3 


215 2 


9 


38 1« 11 


79 19 


11 


70 18 


6 






125 




12« 14 


6 






112 





llll 1 


7 






181 13 





18« 3 


1 






70 4 





66 12 


6 


20 Ò 





100 





100 











1147 IS 


3 


1148 18 10 


20 3 





61 10 





61 11 


7 


10 5 





35 7 


6 


80 1« 


8 


49 2 




121 9 


(1 


130 9 




28 17 


9 


130 1 


8 


122 


1 


24 13 


1 


319 1 


10 


318 8 


11 


45 




165 


li 


157 


II 


2« 1 


2 


110 


(1 


110 





04 8 


1 


1«7 12 


10 


Kill IS 


1. 


20 5 


6 


79 6 




82 13 






5 2 
17 15 
34 17 



1192 8 

6» 6 

64 10 8 
33) 12 
194 111 

95 11 
191 9 10 
1011 12 
108 

62 4 

82 0' 

33 15 

1398 15 
177 6 



103 



l'i7 10 
60 1 
199 7 
19 19 8 181 18 
24 1« 5 16« 6 11 
04 12 !1 167 15 



13 i 11 

3 10 (l 
6 15 11 



10 16 
14 18 
311 



60 
261 1 

93 15 
111) 10 



70 17 
110 
65 2 



52 14 10 


202 


1 




213 


6 




5 12 


4 


89 


19 


< 


51 




( 


12 6 


6 


72 




11 


75 


7 





9 5 


4 


90 


14 




88 


3 11 


10 4 


1 


94 


9 




911 


6 





11 13 


1 


97 


16 


f 


91 


19 


10 






647 


6 


7 


616 


3 


2 


6 4 


7 


142 


8 


9 


135 


1 




20 10 


3 


61 







60 


17 


( 


3 19 


4 


«3 19 


6 


67 


18 


4 


45 13 


.0 


211« 10 


3 


236 


8 


4 


29 1 





1U 11 


J 


112 


19 


9 


34 12 


9 


90 


3 


6 


91 


19 


1 


51 17 




269 


5 




'246 


15 


7 


14 


6 


83 


5 


( 


03 


3 


e 






1058 


9 


4 


1015 


2 


9 


63 5 




457 


13 




42« 


14 


7 


18 7 1" 


143 


2 


5 


142 


16 


u 


14 





74 








72 


10 




2(1 8 


10 


76 


15 





80 







24 14 


6 


101 


4 


6 


101 


12 





20 




77 


10 




74 








3« 12 





60 


s 





6(1 


5 


(1 


1« 11 


6 


92 


18 


3 


85 


6 


8 


12 2 


8 


90 


8 


1 


111.1 


2 





12 15 


6 


60 


5 




1.0 


4 


6 


10 9 


3 


91 


19 




94 


in 


< 


11 10 





100 





t 


9« 







1« 15 





70 


15 





70 


13 




30 7 


9 


191 


7 


1 


187 


18 


11 



1343 18 10 
175 
121 

83 

60 6 3 

I117 10 3 

109 I) 
53 14 5 
2(3 11 
183 19 1 
161 1« 8 
173 2 11 



fO 
265 12 
157 14 5 
127 4 3 

80 2 

93 12 

79 11 Id 
106 13 (i 

65 

127 19 6 



12(1 14 3 
68 3 5 

116 5 11 

135 11- 
72 3 IK 

176 

120 9 4 

184 11 
41 7 11 



Monliton 

Nen tun on-Ayr.. 
Neiv Cnmuoek . . 
Old Cumnock ... 

Ochiltree 

Stair 

Symington 

Tarbolton 



Irvine. 

Ar.lrossau 

Beith 

Catrine 

Dairy 

Uunlop 

Fenwick 

Ualstou 

Hurlfbrd 

Irvine 

Kullarton... . 

Kllbirnic 

Kilmarnock — 

lleu.lei-don ... 

High 

St. Andrew's . 

Kllmaurs 

Kilwinning .... 
Loudoun 



5 10 
1 5 
15 



1 1 

2 2 



1 W 

15 



Mnuclilme ...... 

Muirkirk 

Perceton 

Sal troi.ts 

Gaelic 

Stevenston 

Stewurton 

West Kilbride.., 

Paisley. 

Barrhead 

Bridge of Weir.. 

IlouBlon 

Inchinuan 

Johnstone 

Lochwinnoch . .. . 

Neilston 

1'aisley— Gaelic. . 

High 

Jlartvrs' 

Middle 

South 

St. George's .. . 
Follocksliaws, Kai 

West 

Renfrew 

Nifhitt 

Greenock. 

Cuuiliraes 

Enklne 

Kairlie 

Gourouk 

Greenock — 

Crawf.ndsburn 

Gaelic 

Iliddle 

Jlount Park .. . 

North 

St. Andrew's . 

8t. Thomas' .. . 

TVellpark 

West 

luverkip 

Lnrgs 

Port-Glasgow .... 

Hamilton. 

Airdrie— 
I'.roomknoll . . . 

High 

West 



lllantire 

llothwell 

Cainhuslant; 

(Tainliusiietlian . . .. 
Chapelhall, ic. .. 

Chapeltnn 

Coathridge 

I 1 / 1 <• I 

East Kilhride 

Greeneairs 

Hamilton — 

St. John's 

Bui nbank 

Holvlo.in 

Li.rlihall 

Shotts 

Stonèhouse 

Strai haven 

Wishaw 

Cleland 

Whijjjet 

Lanark. 

Abinuton "1 

Crawforjjohu... / 

Carluke 

Ciirnuath 

Crossford 

n.iutrlai 

Knrih. &c 

Lanark 

I.esuiahagow .... 

Dumbarton 

Ale.xan.iria 

Anochar 

I'aM.riiock 

Bonhill 

Cardross 

Hum l a 1 ton — High 

North... 
Duntooher 



Sustentation Fund. 






&! 




















1 


'S ^ — 




t % - ^ 




S = - 

9 Z - 


z 














P >• Ss - 




— rt ~ c 




£ 3 = 




? J I - 




5 i3 E - 






£ 










£ ... 




£ 




£ ». 


ti. 


35 5 


4 


101 6 


I' 


104 15 




34 10 
















171 18 


11 


179 


u 


19 


1 


192 10 





171 4 


J 1 


16 




75 





70 


' 


29 11 


ti 










21 6 




71 11 


4 


68 7 


11 


40 13 





80 9 


' ! 


ion 




10 

















„--~~" 


jj 


2723 19 


!' 


13 15 


s 


133 1> 




116 6 












141 4 


5 


31 8 


2 


1-4 11 


• 


96 10 





27 





1^2 




151 10 




25 4 





100 1 




1110 


1 


21 9 


7 


67 14 


i' 


1.5 9 11 


211 12 


6 






8« 7 


2 


19 4 


6 


i 




138 3 


6 


14 15 


8 


18'2 7 




18« 16 





5 12 


4 


^n 





133 




13 





134 




125 15 





21 2 


9 


a-i li 




157 2 




39 19 


7 


'À-t \ 




473 5 


2 


55 11 


8 






•2-27 12 


2 


13 


(1 


ill n 

i--i n 




110 5 


n 


12 









150 





16 14 





i-vl O 




129 9 


9 


12 1« 


2 


92 11 




93 


8 


111 14 


4 


120 14 


2 


12« 7 11 


18 15 


11 


133 4 


5 


1119 10 


8 


13 3 


1 


157 2 


e 


150 2 


4 


7 


(' 


97 





95 





5 16 


( 


72 3 


8 


102 9 


.) 


34 12 


1 


157 11 


9 


157 9 


S 


4 7 


11 


183 12 





194 S 


6 







3714 5 10 


3659 3 


2 


35 1 


5 


173 1« 


10 


17« 16 


10 


13 8 


5 


101 15 




94 5 


7 


5 16 


2 


1(12 4 11 


97 11 


11 


35 12 


8 


137 2 


fi 


143 5 


2 


21 10 


9 


152 7 


3 


150 12 


5 


55 9 


a 


157 2 


c 


152 11 


6 


13 3 





127 8 




122 19 





7 


i 


83 10 


c 


82 14 


4 


5-2 9 


( 


351 18 


11 


352 19 


6 


23 8 




112 3 




110 12 




32 16 


3 


320 


3 


344 13 


4 


2D 7 


6 


2nl 13 


7 


llO'l 19 


4 


65 17 


6 


477 13 


2 


476 15 


3 


9 4 


1 


104 16 





103 6 


10 


10 


( 


120 




123 3 


2 


17 7 


( 


193 19 


6 


llll 7 


8 


4 


7 


101 19 


3 


103 11 


3 










3028 4 


8 


51 12 


9 


175 3 


7 


173 18 


2 


14 12 


6 






97 18 


3 


11 7 


4 


87 13 


e 


81 19 


5 


14 19 


3 


191 2 




202 1 


8 


10 15 


3 


151 10 




17') 7 


3 


19 14 


3 


250 3 




257 10 


8 


118 18 


4 


«ss 2 


2 


704 16 


10 


12 6 


4 


151 16 


9 


152 10 


10 


35 17 


3 


1U3 12 





111 9 


1 


55 15 


8 


416 5 


1 


413 8 


4 


7 in 


3 


3.'8 6 


11 


386 2 





13 7 


) 


180 1 


11 


176 18 


1 


3-2 19 11 


600 3 


5 


59« 1 


2 


li II 




85 14 


6 


83 13 





32 8 


(1 


308 13 


3 


316 1 


2 


10 11 


1 


274 e 


7 


232 2 


2 






4184 11 


4 


4246 18 


3 


14 10 





177 19 


1 


177 15 


2 


13 12 


9 


201 16 





201 10 


8 


12 


( 


22« 




221 




8 7 





100 1 





(.0 





8 13 


4 


100 7 


10 


9u 12 


6 


111 18 


7 


83 16 




74 2 


9 


14 8 


1 


341 7 


10 


3511 11 


10 


21 17 


6 


211 19 


11 


105 6 


(1 


20 




156 17 


3 


152 5 


3 


6 19 


5 


107 13 


4 


104 2 


3 


11 11 


10 


«7 15 


in 


71 5 


4 


IS 1« 


8 


184 7 





184 10 




3'2 8 


8 


194 





180 11 


6 


6 19 


11 


1-22 5 




125 5 





8 7 




160 4 





100 3 





33 9 


in 


3K9 8 




372 10 


3 


19 6 


1 


2118 16 





85 6 10 


8 14 


10 


116 





1(9 9 


4 


2(1 1 




95 4 


8 


lliO 2 


1 


11 1 


1 


154 


8 


155 17 


1" 


8 16 


3 


160 





151 4 


5 


34 1« 


11 


1(12 





96 7 


5 


10 7 




135 8 




131 1 


7 


3 


6 


45 14 


6 


19 9 





4 





54 





8 


11 






3757 3 




3d, 7 11 


7 


2 6 





62 8 


9 


59 2 


3 


5 15 


8 


52 


7 


63 17 


1 


12 





1110 18 


8 


195 1(1 


:< 


12 




141 9 


S 


134 


u 


20 4 


7 


112 


1 


119 14 


8 


7 11 


6 


123 





121 17 


6 


9 15 





1-21 14 





122 15 


6 


16 


II 


178 




178 





4.5 6 




103 5 


2 


•21« 11 


4 






I18I 10 


8 


1201 9 





113 12 


4 


430 8 


5 


409 8 


» 






89 2 





93 1 


3 


5 13 


8 


78 


8 


97 2 





23 13 


9 


171 1« 


4 


15!) 


5 


13 14 


11 


102 5 


10 


167 9 


11 


6 5 


li 


325 11 


1 


445 14 


2 


9 5 


11 


212 18 


1 


142 6 


li 


15 17 


1 1 


91 11 


16 


83 5 


7 



THE FREE CHURCH OF SCOTLAND MONTHLY RECORD. 



. Hal r, . 



Id . 

|tnsg. — Amlerslo 

Kb" 

istine 

i? 

iBlochairn 
,|lii<1ec::nte 
llrMueton . . 
HginoniielBff 
|r»nilft'l'ie 

Ittll Street 
idlish Mem 
;'bnliiiei 

.Men* 
■finnliigli&tn 

[Otike Street . 

Kmi«*ton . . 
Sorl'als 
li.pe Street . 
Ilutcl.- 
,.h.i K 
liclvlnalle 

t 

kiutiiug Park 
lOntlo'i ltnad. 

Street . 
jlaillaml 
tartvtV.. 
InVlh.ll . 
1'Ponal.l 
1 illei si on 
liilb.ii 
'orth Woodside 
aisley Road. 
Imlrk 
1 1 icll 
ollokshie'ds .. 

rlt.... 

ei.iie'd 
l ose Street . 
jhtliill 
Andr. 
David 
. Enoch 
[. Geoi'„ 
James 

. Jul 

lilt 

|. Mark 
Mnltl 
Paul 
Peter 
Stei.l 
ocknell 
llcross. 
inltv 



.Ion . . . 

I ctnria . 
?llparll 



!lic. 
Mur.'s 
' ea.l.! 
1 Ih . 



, .St.Andt 
I llavid 

|«6'- 

I '<j>ef 

giunn Men. . 

B althexs's Mis 

r^oon and 
L uverary. 

v jliaiK . 



inn 
■ tin & For.l 

iilaii, &c 
rti'i' 



: n.. B i,le 
1 liOiea.l 
Bote 
Ruapdal 
". Par. 
I ic 

■I ink . 



I ilhtad 

jntyre. 

1 .'Itown — 

snd. 
[ Street. 

f and 
I Knapdale 



Sustcmation Fund. 



31 19 
22 )6 
38 19 
37 18 



20 IS 2 

III In 

54 18 

is i; y 

15 8 3 

13 ti 

9 7 7 

17 3 E 

13 13 8 
6J 
20 

7 11 
10 



12 IS 8 
25 17 



83 1 9 
81 
S3 3 11 
IS 1 1 
19 10 U 
3 11 1 
G 1 II 
9 2 ti 
18 13 

22 Ò 



12 3 1 
34 17 1 
19 12 3 
38 10 9 
60 3 
4 17 1 

14 15 2 
87 8 5 
19 6 1" 
12 6 in 
27 la" ill 
34 !9 9 

2 IS n 
7 13 2 

15 2 II 
129 15 I 

11 1 l.i 
142 7 £ 



27 9 
46 19 
33 17 



S 10 
9 6 

11 7 
24 1 

12 10 
34 15 



19 12 
3! 13 
G2 14 



6 10 

31 3 

32 13 
7« 14 
16 18 



15 



203 6 
99 5 
174 8 
178 10 
MS 12 
101] 



5t,l 14 
177 14 : 
338 in j 
216 7 
545 is : 

N02 13 
93 14 
240 6 



180 
54 12 



285 14 : 
1107 17 
101 11 
13S 19 
204 12 
227 7 
250 : 
653 14 : 
247 16 
1272 19 : 
117 13 : 
561 19 : 
1217 19 



352 17 
343 9 
1112 14 
58 7 
123 10 
212 13 
150 
260 5 
130 



Year 
1874-75. 



Pel.ts on 

Highland 
Churches 



7 
i'i 
3 



1 4 



3S10 4 7 

120 

12(1 

106 19 4 

227 1 

1S2 11 

94 I' 

402 11 2 

89 4 n 

242 IS li 

220 8 

40 4 lo 

172 10 ( 

1W 9 ( 

86 ]i 

1110 

89 ID 

1"1 10 4 

113 4 

1013 IS 6 

147 

100 1 7 

172 7 t 



551 
176 17 8 
331 4 li 
245 IS 1) 
545 3 8 
1350 5 

96 2 
210 8 

78 11 8 
125 5 11 

96 15 s 

86 1" 
104 13 7 
117 18 5 
106 
106 1 t 



273 11 7 

1023 7 7 

38 13 li 

112 7 7 

20-; 14 (i 

235 17 1 

416 7 5 

1159 3 I' 

246 16 8 
1307 8 
151 9 

2-9 12 1 

1365 9 10 
219 8 

845 9 4 

535 19 (I 

3o"i 11 8 

80 10 ( 

191 13 : 

607 18 i 

544 10 1 

1S6 7 ! 

344 19 : 

257 4 1 

101 10 I 

60 2 ; 

121 11 6 

218 10 
149 17 



226 18 
259 14 
63 4 : 



85 
114 11 

33 
125 15 
152 18 
100 

62 
113 17 
110 19 

74 13 



157 3 6 

71 4 11 

93 11 
114 3 

38 
131 6 
182 11 
100 

61 12 
111 16 

73 12 

73 5 
4S3 6 

90 13 * 
350 18 £ 
114 li 

85 9 
3 I' 

40 



2 10 

7 a 



60 6 

01 ISO 



Kilralnionell . 

Killean 

Kilmory 

l.ocuransn.... 



Tarl.en 

Whiting Bay. . 
CtiiTaUuie, <fcc. . 
Qiyiia 



Islay. 

Rowmore 
Kilehoman . .. 
Ktidaltsn, 
Killarrow 



4c. . 



Portna/tawn .. 

Lorn. 

Appin. Ac 

Ar.lcbnttan .... 

Glcnorcliy 

Kilbrandon, Ac. 

KKninrer 

Mmkairn 



ifilc/irenan. .... 
Mull. 

Ardnannirchan . 

Coll 

lona and Ross. . 
KUuiniau. Ac... 

Strontfnn 

Tobci moi'y ■ • ■ ■ 
Tnmsav & Sa'.cn 

Ackaracle 

lidiiniclien 



Mor 

Tyree 

Stirling. 

Alloa — East 

West 

Alva 

ttannockhurn .. . 
Cambusbarron. . . 
Clackmannan . 

Dennr 

Dollar 

Dunipace 

Lnrl'd't 

St. Ninian'a 



North , 

South 

Tullibody 

A irih 

Gargunnock, &c . 

Dunblane. 

Balquhidder. . . . , 
Dridpe of Allan . . 

Uucklyvie 

Callander 



ubla 



C&rtinorc 

K iimndock . . . . 

Kippm 

N.-iiTH'Stoii 

Tillicoultry .... 

Dunkeld. 

Aiichtergnveti . . 

Ulair-Atliot 

BlIlTfllOU 

Cnrgill 

Clunic 

Dal guise 

Stnithbrrtan 

Dunkeld 

Kirkmichael ... 
1 eiliendy, &C. . . 

Moulin 

Sfnmn 



Ereadalbane 

Aberfildv ■ 

Ardeonaig 

Foitinsnll 

Gleulyon 

Kenniore 

Killiu 

J.awers . ■ 

Logferait 

Strathlillnn 

Tummel lii tdge . 
Anntlree 

Perth. 

Abernethy 

Aruirnsk 

Co! lace 

Duntiiirney 

Enol 

F'irgandenny . . . 

Kiiduuns 

Io^iealmoud .... 

Methven 

Perdi — Knox's... 

Middle 

Pt. Leonnrd'x . . 

St. Stephen's.. . 

West 

Pitcan ngrcen . . . 

S. one 

Stanley 

Aucuterarder. 

Abel utliveu 

Auchteiarder .. . 

Blackford 

Braco 



Crietf 

Duunin;; . 
Maddcrty . 



Sustentation Fund. 



Month. 


Year 
1875-76. 


Vrar 
1374-75. 




•. rf. 


£ 


ti. 


£ a. 


ri. 


35 








152 3 


i; 






25 


19 


1 


82 18 


4 


F0 ~7 





24 







1)6 10 

67 y 


1. 
;i 


86 8 
84 10 





4-: 








1115 


(i 


163 




6 







13 17 


ii 


32 8 


1 1 


S 





1 


72 9 





69 1 


2 








8 




24 14 


1 








9 10 


o 


10 11 










1260 IS 


i, 


1215 19 


4 




12 


1 


79 17 


l 


57 18 


1 1 








60 1 


i 


51 11 





1 


"l 


2 


38 9 


in 


123 6 


11 





10 





9 1 6 

5 5 


8 

% 


88 2 
4 2 


4 




IS 


ti 


9 


85 3 


S 


32 12 


1 








359 3 


6 


357 13 


3 


19 





ii 


157 


4 


157 




9 


18 


4 


52 16 
84 10 


6 


43 6 
84 8 


8 
9 


4 17 


3 


81 10 


11 


82 










2 i 6 


g 


26 6 


6 








98 13 





93 6 


(1 


9 


6 


R 


52 13 


In 




3 








io o 




12 S 


6 








563 16 


9 


529 16 


1 


24 


18 


4 


H.9 5 
24 10 


ii 
6 


83 
21 10 



6 








23 




14 15 





S3 


Yl 


3 


105 12 
S3 


8 
Ii 


83 2 
62 


2 



5 


7 


9 


94 18 


4 


77 15 


3 


5 


10 




33 8 
9 12 





60 17 


6 








14 





13 18 


6 








26 


8 


24 14 


4 








7 


10 


6 











510 9 


_ 



445 14 


3 








87 15 


7 


88 5 




14 




3 


232 8 


6 


224 1 


1 


11 


7 




118 





121 17 




23 


7 


10 


185 5 


6 


191 15 


1 




•» 




68 


11 


62 





9 




s 


121 16 


6 


121 11 


2 


6 


10 





117 





112 10 


11 


13 


13 


lj 


192 19 


1 


lyo 15 


1 


SO 


8 




89 1 





75 16 


S 


40 


14 




156 18 




171 18 


3 








76 8 




76 1 




25 






1(10 


(1 


100 





7 


1 




509 12 In 


581 13 


6 


23 


8 




24b 2 


10 


250 1 2 


6 


9 


8, 




136 7 


11 


132 5 


11 








52 





51 







13 




30 5 


2 


30 









. 


2572 1 


3 


2782 2 


1 


SS 


17 




73 3 


1 






17 







173 3 


9 


1S3 4 


11 


28 


13 




103 13 





57 





125 


18 




239 3 


6 


236 19 





18 








151 19 


4 


124 19 


9 


1 


10 




67 10 




67 10 





19 


2 


11 


201 15 


S 


200 19 


8 


12 





u 


67 10 
.-3 15 




66 17 


10 


21 




1 


18) IS 


s 


140 17 


10 








1313 9 




1227 13 




17 


5 


„ 


51 19 1" 


61 18 


I 


23 


8 





60 6 





41 16 




10 


10 




71 II 








9 


15 


c 


121 





12(1 





20 





f ' 


1(15 3 10 


iUS 6 






18 


t 


61 11 


6 


63 3 


G 


15 


Ì5 




135 14 


p 


109 14 


4 


IS 


6 




77 2 


6 


75 13 


7 


111 


3 


° 


76 15 


8 


73 14 


7 


58 


12 


D 


151 8 
26 10 


10 



136 7 
24 10 


3 








937 12 


2 


883 S 


11 


2( 12 


7 


165 16 lo 


154 1 


4 




8 


6 


61 2 




64 7 


9 


15 




6 


62 10 





59 4 











7 J9 


6 


102 17 


10 


22 





6 


71 IS 





70 


8 


19 








105 16 





109 





15 


S 





53 13 


4 


53 1 


7 


32 12 


4 


83 8 


11 


77 4 


10 








31 7 


6 


61 10 


6 


S3 


'i 





60 10 


6 


SO 11 


6 








23 13 


6 


27 S 











727 14 


6 


829 2 





17 


15 


3 


83 5 


1 


85 11 




15 





(i 


60 9 





60 8 


(1 


2 


7; 


6 


63 3 


1 


62 3 


5 


4 


1 


1 1 


118 15 


3 


111 3 


S 


13 


12 


1 


90 4 





92 S 


1 


5 


5 





89 


11 


91 7 


11 


12 


8 


7 


118 9 


2 


113 10 


7 


6 


19 


7 


80 6 




65 19 


i 


10 


12 


9 


(11 1 


8 


61 


2 


IS 







1"S 9 


9 


}^ 


■[ 


24 


5 


11 


3'i2 10 




1 7 


7 


24 


9 


6 


434 1 


4 


« i^ 




11 


q 


6 


242 IS 





236 13 


iri 


24 


19 





461 7 


8 












212 16 


8 


nal j - 


e 


11 


ii 


1 


134 5 




ltìl 11 
oì a 




7 


IS 


3 


97 3 


S 


93 J 











2750 5 


7 


279) 1 





IS 


11 


7 


78 10 





86 1 


11 


41 





i 


263 


7 


249 19 


] 


12 10 




Ii6 9 




11(1 10 


e 


40 


11 


G 


150 


Ì 


150 10 


6 


40 


12 


4 


174 10 




163 15 


9 


45 


17 


7 


250 1 8 


1 


252 14 


5 


S7 


14 11 


91 3 




91 1 


5 


3 


4 




86 13 


( 


84 17 


7 


37 





! 


147 6 


4 


146 


s 


17 


15 


3 


132 6 


3 


102 13 


8 




14M0 18 


7 


1413 5 





Debts on 
Highland 
ChurcUes 



S 11 
1 11 



Dunfermline 



Ca: nocK 

Cuirass 

Dunfermline- 

Abbev 

.North 

St. Andrew's 
Saline. . 



Ton 1 bum 

Tullinllan 

Kinross. 
Cowdenbeath.... 

Kos-.nn ay , 



Lnssodie , 

Orwell 

tmoak 

Strnthiniglo 

Kelty 

Kirkcaldy. 

Buckhaven 

liurntislnnil..,. 

Djsart 

Ka--t Wcmyss . . . 
Keunoway ...... 

Kinghorn 

Kmylasiie 

Kirk cal.ly— 

AbbotMiall .. 

Diinttikier. . . . 

Galotown .. .. 

Iuvertiel 

Kirkcaldy.. ., 

1 athhead .... 

r.eilie 

Leven 

Locbuelly 

Miirknich 



Cupar. 

Al-dieA New burgh 
Auchtermuclity . 

Ceres 

Cotleule 

Cupar 

Dairsie 

SaUtland 

Flisk and Critcli . 
Kettle nn.l Cults. 
Lo^ie Jind G:iuldr_y 
M on i mail .... 



St. Andrews 

A tistruUier 

Curnbee 

Crail 

Kile 

Ferry -Port 

Fori;.Tii 

Largo 

Lcuchurs 

at. And.ews 

Siratlikiumss ■ 
St. Monance 



Meigle. 

Alrlio 

Alyth 

Blairgowrie— Fntt 

South 

Coupar-Angus 



Gle 



Ma . 



Meigle 

Nen ty le 

Uattiay 

Forfar 

Ahertemno , 
Dunntclien . 
Forfar— First 

Kast , 

KinneLtles. . . , 
Kirriemuir— North 

South 

Memus 

Dundee. 

Abernyte and Hail 
Broui;hty-Ferry- 

iSast 

West 

Dundee- 
Albert Square 

Bonnet Hill . 

Chalmers' .... 

Cliapel'hade . . 

Dudbope .... 

Hilltown .... 

M'Chevne .... 

St. Andrew's.. 

St. David's .. 

St. John's .... 

St. Paul's 

St. Peter's.. .. 

WaUaci."town . 

■\Vellgaie 

WilliMm 

HIT 

Locbee 

Lnngbirgan 

Mains 

Monilieth 

i.<o. South.. .. 

Munikio 

Tcalihz 

Dura Street 

Wilson 'Jerrttorial 

Brechin. 

Brechin— East. . 

"West 

Craic 

Edzell 

Lochlee 

Lo^iepert 

Miiry town 

Menmuir .. . 



Sustentation Fund. 



Year 
187-1-75. 



Debts on 
Highland 
iches 



£ a. 


d. 


£ a. 


ri. 


£ 


». 


''. 


£ 


f. 


<t. 






















4 8 




35 


9 


37 


17 


8 








7 7 


4 


111 14 


2 


121 


4 





1 





IS 


29 1 


1 


281 18 


2 


285 





1 








8 


ii 


134 1 




130 


y 


II 








6 6 


3 


71 


1 


148 


10 


1. 








S 8 




»1 5 


8 


1S4 


1 


5 








3 


2 


59 18 


4 




3 


5 








8 12 


s 


133 10 


2 


13S 


15 


3 












1017 8 


6 


1138 


4 


4 








4 17 in 


113 2 


5 


8'l 





3 












77 


3 


79 


10 


4 


15 





^5 1 




1"6 3 l.i 


111 


7 


(i 








7 




90 




87 


10 











18 1 




117 5 


6 


117 


12 


7 








21 1 


1 


65 10 


8 


118 


10 


2 








11 S 1 


1 


91 4 





94 


3 


10 


: 


'2 


6 


5 IS 





57 IS 





41 


















670 18 


8 


679 11 


2 








8 





84 

















20 11 


6 


163 3 


5 


162 


17 


1 








8 10 


(j 


120 





1 16 


2 











13 (1 





106 5 


1 


105 


17 


(1 








17 16 





128 4 


4 


145 


7 


1 








5 2 


5 


92 10 




90 19 


3 








6 





60 





70 














27 8 


8 


151 


5 


130 







10 





15 10 





175 10 





175 


7 


II 


1 


7 





9 




98 




57 


10 











23 8 


3 


161 7 


3 


148 


1 


4 








47 7 


3 


655 


6 


606 


Ò 


1 








16 4 


5 


21« 4 


4 


219 


4 










7 7 


10 


88 10 10 


90 





i5 








13 9 


3 


154 17 


I 


153 


18 


9 








8 13 


2 


110 8 


1 


117 


9 


5 





'5 





33 6 11 


171 4 1(1 


177 11 


1 












2751 5 


7 


S626 


4 


9 








32 18 





117 17 


6 


125 16 


In 








22 14 


S 


87 14 


6 


83 


4 










3 10 




93 13 


7 


95 





9 








24 15 




111 2 


6 


118 





7 


2 


i:i 


1 


56 4 


11 


4J8 3 


S 


444 


18 


11 


14 








12 13 


5 


112 19 





112 


18 


6 








4 11 


11 


62 





60 


6 


1 








S 12 


II 


72 11 


7 


72 


1 


7 








26 5 





94 3 


1 


94 


3 










a 7 


4 


82 4 


4 


78 


3 


2 








35 3 11 


61 


10 


60 


9 


2 












1343 10 


1 


1345 


2 


11 








27 4 


3 


152 3 


7 


147 





4 








20 11 


9 


80 14 in 


71 


5 










SO 1 


1 


101 17 10 


in] 


12 


11 


1 10 





6 12 


7 


21S 12 


5 


110 


5 


11 








37 19 


9 


190 4 


8 


167 


12 


11 








47 13 





27S 3 


9 


280 


12 


2 








22 1 


2 


90 7 


1 


86 


14 


(j 








35 19 


11 


120 2 


6 


120 














54 17 


8 


S!'l 6 


4 


291 


3 












lc 


82 2 


7 


83 


13 


1 


1 


"i 


li 


4 3 


3 


J6 8 


6 


















1618 4 


1 


151 11 


19 


9 












67 8 


6 


64 


6 










7 13 


9 


178 13 


4 


175 


12 


3 








41 





300 1 


3 


295 


18 


y 








26 15 


7 


322 11 


9 


325 


14 


9 








9 14 




170 17 





173 


3 


11 








10 16 


2 


60 5 


4 


60 


12 


10 








33 11 


9 


141 3 


6 


14i 


9 


8 


1 











62 





28 


5 


ii 












70 


11 


71 














23 li 


5 


1(8 14 





111 


10 


11 












14S1 19 


8 


1449 


14 


— 








5 6 


4 


91 12 


3 


97 




1 








10 





104 18 


S 


103 


17 


1 








18 6 


1 


277 13 


5 




3 










8 14 


4 


115 11 


11 


109 


8 


11 












56 3 




60 


10 


4 








11 'Ò 


S 


101 S 


7 


98 


15 










40 3 


8 


125 13 


4 


128 


10 










31 1 


b 


142 19 





1 .1 


4 














KD5 17 


lo 


1017 


12 


3 








8 18 


s 


143 )7 


6 


142 


8 


9 








56 1 


1 


628 18 


10 


671 


3 


£ 








33 13 




533 4 


4 


534 


6 


5 








14 9 


8 


124 1 


II 


127 


5 


6 








11 


1 


127 




124 


15 










17 3 


3 


1-/0 6 


S 


67 




1 








55 3 


8 


320 17 




3S3 


10 


9 








17 17 


5 


172 1 


5 


180 


7 


7 








33 12 


4 


396 14 


3 


406 





9 








100 


I 


3116 13 


3 


306 


1 


1 


4 18 


9 


90 16 


6 


335 6 


5 


345 


6 


5 








30 13 


1 


2IIO 13 


] 


192 


8 


8 








85 7 


11 


391 6 


6 


l'«i 


19 


8 








211 3 


11 


911 15 


2 


H'l'i 


15 


7 








53 6 




375 19 


S 


373 


13 


5 








li 14 


! 


117 


9 


1S5 


7 


1 








8 13 


7 


113 6 


1 


111 


7 


9 








38 9 


7 


375 9 


9 


37.1 


6 


4 








34 4 




122 6 


4 


121 


18 










30 2 


9 


142 15 


11 


140 







1 


'i 


1 


47 6 


( 


3r9 6 


4 


302 


19 




3 


b 




24 8 


2 


118 


8 


115 


6 










6 19 


8 


90 




86 












3 10 


7 


123 


3 


119 


6 










11 1 


3 


97 1 


(i 


98 


7 


In 








14 9 


4 


115 6 


M 


129 







1 


"s 




25 1G 


9 


72 4 

















22 16 


li 


101 4 


4 


104 


is 


n 












70,3 18 


4 


>..!! 


1 










13 15 




2 6 15 


8 


2 3 


4 


10 








46 4 


! 


363 13 


9 


3S4 


14 


s 








8 12 


6 


115 19 


4 


1!4 


111 


1 








1 8 


11 


36 17 


6 


37 


2 


9 








29 13 


10 


60 S 


S 


01 


13 


10 





'f 


« 






2112 10 




243 













11 "l 


2 


1.7 





IDS 


10 


6 








4 





91 9 





86 


1 1 


10 









THE FREE CHURCH OF SCOTLAND MONTHLY RECORD. 



Montrose— 

St. George's . . . 

St. John's 

St. Paul's 

Arbroath. 

Arbirlot 

Arbroath — Kast . 

High Street .. . 

Inverbrotliock . 

Knox's 

Lady loan 

Barry 

Carmylie 

Carnoustie 

Collision 

Frioclthehn 

Inverkeillor 

Panbride 



Fordo an. 





5 


19 


11 




3 


10 


9 




10 


11 






13 


IS 


I 




2 


18 


1 




1 


7 


8 




11 


11 


9 


Maryltirk 


6 








St. Cyrus 


15 


17 


7 


Stonehaven 


1» 


19 


6 



Aberdeen. 

Aberdeen— 

lion-Accord 

East 

Ferry hill 

Gaelic 

Gal low gate 

Gilcomston 

Greyfriars' 

High 

Holbui-n 

John Itnnx's . . . 

Mariners' 

Melville 

North 

Old Aberdeen... 

Rutherford 

Ruthrlestou 

South 

St. Clement's ... 

Trinity 

Union 

West 

"WooJside 

Banch.-Devenick.. 

Bel he! vie 

Blackburn 

Cults 

Durris 

Dyce 

Kingswells 

Mnryculter, &C. . . 

Newhitls 

Peterculter 

Skene ■ 

Toi vy 

Kincardine 
O'Neil. 

Aboyne 

Bal Inter 

Banchory -Ternahy 

Hraemar 

Cluny 

Ciatlne 

Cromnr 

Edit.' 

jardine O'Neil 

Lumphiinail 

Midmar 

Strachnn 

Tarlnnd 



Alford. 

Alford 

Auuhiudmr 

• & Tough 

Kinnethmont 

Lenchel-Cnsliuie ' 

Towie J 

Rhvnie 

Strathdon, &c, . 

Garioch. 

BlalrilaiT 

Cuhalmond 

locli 

IllflCl) 

[liTerlu-ie 

Reiunay 

Kin tore 

Leslie & Premnay, 

Oyne 

Ray he 

Ellon. 

Cruden 

Ellon 

Foveran 

cthlic 

New Machar 

Old Meldrum.... 

Slnim 

Udny 

Deer. 

Clolfi 

Fraserburgh 

1 ongaide 

Now Aberduur. . . 

New Deer 

New Fltsligo 

Old Deer. 

Peterhead 

Territorial 

Pltshgo 

llathcn 

Btriohen 

St. JKergm 



BuBtentallon Fund. 



5 9 
25 19 
10 
10 7 

8 14 
28 1 
10 9 

5 n : 

39 
8 14 

27 9 
4 7 
8 5 



19 12 8 

6 
9 15 

8 1« 
12 10 
25 10 
68 6 
19 3 
21 II 
23 6 
1» li 5 

15 18 
12 11 

16 
25 1 
16 17 4 
77 10 ] 

7 3 7 
28 2 10 
l'l 17 

27 3 
11 
30 3 11 



7 19 
96 10 

e i> 10 



9 10 li 
3 10 ' 

7 4 e 

16 7 1 



5" 11 
S 7 
32 
25 15 



Yeai 




Year 




1875-76. 


1874-75. 


— 
£ n. 


rf. 


£ ». 


rt. 


152 7 


i 


llil 12 


4 


373 1 


'- 


369 G 


7 


135 2 


li 


133 14 


10 


1867 2 


8 




1932 7 


!l 


118 3 


10 


115 14 


1 


160 9 


10 


160 2 


8 


163 




160 




186 11 


< 


215 9 


10 


181 2 


7 


204 


11 


405 8 


5 


409 3 


1 1 


112 12 


7 


109 10 


J; 


12li 3 


9 


121 4 


6 


231 9 ]( 


234 19 


7 




] 


65 7 


1 


187 11 




ISO 15 


1 


"1 O 




69 11 


3 


J? 




143 7 





•11 r i to" 
7<! j it 


1 




2192 5 


— 
1 1 






80 4 





29 O 


t 


30 8 





Kii o 


[ 


50 8 


I 


H" 14 




93 4 




fii q 


\ 

; 


97 14 









60 13 


8 


qo l'q 


■ 


95 9 





<w ii 




80 1 


10 


06 14 




101 5 


2 


14 1 




136 9 


6 


79fi 1 


1 


825 17 


'.) 


349 3 


8 


348 12 


11 


5lil 13 


2 


575 1 


11 


224 


8 


167 11 


6 


72 





73 





1115 15 





105 15 





137 15 


6 


157 16 10 


150 





150 


o 


260 10 





257 10 





231 2 




200 3 


9 






163 5 





65 9 





63 8 




103 8 


1 


120 15 


1" 


ìo-> in 




206 10 









1"0 9 


11 




y 


131 18 





1 R lfi 




172 17 


1 


«9^ O 


1 


8ol 9 


8 


lOfi 17 


7 


2"6 11 


2 


qio o 


J 1 ' 


923 9 


7 


07 O 




98 15 


6 


looq 13 

' ly 




1161 7 11 






103 8 





09 in 




86 4 


lo 


89 




89 




102 14 




102 14 


2 


125 " 





120 u 







•J 


80 


10 


153 j 




151 10 


4 


o'lt rl 




150 




1 8 




43 8 


3 


104 7 


5 


103 1 




1"6 19 


4 


1"6 17 


4 


151 


:i 


157 




71 14 




94 14 


10 


7677 17 


11 


7637 16 


8 


77 19 


o 


72 11 


in 


71 5 


U 


60 






g 


230 7 


3 


"g7 n 




86 13 







o 


72 3 


5 


10 




45 8 




48 5 


9 


49 1 




71 10 


] o 


72 


9 


63 1 




63 5 


6 


114 19 


6 


64 10 




67 3 





67 3 




60 





53 




67 10 


D 


65 







997 15 


3 


991 4 


6 


91 17 


6 


91 4 


■2 


61 


111 


62 9 


4 


75 12 


11 


74 




93 





92 17 


7 


6) 2 





60 8 









75 16 


il 


8(1 




80 II 




541 14 





536 15 


10 


60 10 


9 


60 4 


10 


73 13 


7 


68 7 




121 6 




125 10 


5 


111 10 





120 3 




205 10 




2o5 7 


lo 


1110 16 


o 


115 14 




112 1 


o 


118 





91 16 


1 


90 13 


5 


88 





75 





70 





72 




1035 4 


3 


1051 1 


1 


163 O 





157 





74 13 


10 


72 14 


6 


9il 9 


3 


83 3 





121 10 





122 1 




164 17 





166 6 


1 


182 16 


8 


180 8 




80 





86 2 


1 


14« 





135 


(i 


1017 6 


9 


1002 14 10 


170 





170 





197 16 


3 


195 12 


3 


73 




71 10 





80 





60 





154 1 


7 


147 2 


2 


70 


u 


70 


11 


104 10 





118 11 


1 


161 3 


2 


157 8 


4 


1«1 12 


1) 


96 4 


7 


75 





77 12 





115 6 





111 4 


3 


91 7 





89 13 





89 1 


3 


91 6 





HK3 18 


o 


1456 3 


8 



llehts on 
Highland 
Churches 



3 10 3 
3 17 



Turriff. 

Auchterless .... 
Drumidade ... . 

Forglen 

Forgue 

Fyi-ie 

Gamrie 

Macduff 

Monquhitter .. 

Turriff 

Newbyth 



Fordyce. 

Banff 

Hoyndie 

Buckle , 

Cullcn , 

Desk ford , 

Enzie 

Ordiquhill&Onl. 

Poitknockie 

Portsoy 

Fordyce 



Strathbogie 

Bel lie 

Botriphuie 

Cairuie 

Gartly 

Glass 

Grange 

Huiitly 

Keith 

New Marnoch. . . . 
Rothiernay 



Abernethy. 

Abernetby 

Alvie 

Cromdale 

Duthill 

Kingussie, &c, , . , 

Kirkmichael 

Laggan 

Aberlour. 

Aberlour 

Boharm 

Inveravon 

Kuockaiido 

Mortlach 

Rothes 



ElgÌ! 



. in. 

A Ives 

Burgh end 

Elgin-High... 

South 

Garmouth 

llopeman 

Lossiemouth . . . 
Pluscjudeu . . . . 
Urqubart 

Forres. 

Dallas 

Myke 

EdiitKiHie 

Forres 



Inverness. 

Paviot 

Dores and Bona. 
Inverness — Ka'it 

Hinh 

North 

Queen St. 

West 

KilUrlity 

Kirkhill 

Moy 

Pettr 

Stintheirick .... 
Strathylaas, &q. 

Nairn. 

Anlclitch 

Ardcrsier 

Auldearn 

Cawdor 

Croy 

Nairn 



Chanonry. 

Avoch 

Cromarty 



Killearnnn 
Knockbain 
Resolis .... 



10 
1 ÌÒ 



15 



Dingwall 

Alness 

Dingwall 

Fodderty Si Contin 
KilmoiMck . . . 

Kiltearn 

Maryburgh . . 
Htrathconan.. 
Urquhart .... 



Sustentation Fund. 



Urr 



Strutkgarve. . 

Tain. 

Kdderton . . . 



Inverirordon ... 
Kilmuir-Easler . 

Kimardine 

I.ogie-Kaster ... . 



Rosskeen 

Tain 

Tarbnt.... 
Croick.... 



£ 






24 


8 


8 


19 


3 





5 








37 


8 


11 


43 


9 


1 


SO 


10 


9 


46 


15 


8 


16 


11 


3 


17 


4 


7 



15 17 
10 13 
34 9 



3 5 
6 11 
5 12 
12 6 
9 18 

29 'Ì 



20 
29 11 



IS 15 
2 10 
40 15 



Year 




1875-76. 


£ ». 




101 13 


1 


92 2 


1 







158 




111 


I 


i 75 18 




; 166 16 


2 




„ 


124 17 


10 


40 


y 


1008 13 




i 301 


7 


l 77 9 


7 




11 


7 101 3 


10 


Ì 60 2 


6 


' 88 16 


4 


J 122 




80 





7 124 2 


5 


) S3 5 


@ 


ni.a 4 


10 


7 87 15 


4 


2 69 7 


2 


i 47 7 


2 


1 103 





i 59 10 




11 12 


8 


i 249 18 


li 


5 180 


B 


2 189 17 


1 


) 138 19 


g 


1137 7 


9 


68 





95 o 





76 4 


7 


100 '!) 





68 17 


£ 


117 3 


JU 


525 5 


7 


70 





70 





68 18 


8 


85 13 


2 


91 13 


3 


106 10 


10 


492 15 


11 


127 5 


4 


130 11 


3 


311 9 


>■ 


193 14 


9 


151 16 


9 


128 15 


5 


118 9 




78 


o 


121 4 


8 


1364 7 


2 


72 16 


11 


81 2 


9 


76 





220 


5 


73 14 


6 


94 





617 14 


7 


118 IS 


8 


83 10 





87 10 





527 16 




190 7 


6 


10 





121 18 


8 


88 


5 


156 9 




50 10 


6 


70 2 


10 


117 17 


5 


30 





1743 1 




87 11 


Ò 


112 





91 12 


10 


126 16 




105 9 




213 7 


1 


741 15 11 


108 7 




270 





141 8 


8 


75 19 


1 


105 1 


4 


83 16 





784 12 


1 


145 11 


9 


290 11 





227 15 


6 


157 9 


7 


158 14 





117 2 


2 


52 lo 





150 


1 


150 





40 





1489 14 


1 


63 1 


6 


192 12 





169 3 


2 


92 16 





80 15 




89 8 


6 


101 6 




238 2 


3 


285 3 


8 


151 




15 18 





1479 6 


1 1 



157 10 

110 10 1 

80 
161 5 

70 15 11 

123 11 10 

3") 10 



£98 13 8 
75 12 li 
81 8 I 
95 

60 2 5 
93 17 

93 9 
40 
123 1 10 
40 II 

1001 5 3 

87 2 

61 19 10 
47 17 

100 

57 16 

35 19 10 
259 6 
179 3 
187 10 
130 15 1 



97 5 
132 7 

22 11 
100 

63 14 9 
107 4 2 

597 12 11 
70 18 
70 



1264 8 
73 18 
81 3 
76 
213 12 
75 7 



97 9 6 
84 12 1 
150 16 6 



1760 
72 



283 8 1 
131 16 8 
72 14 9 



Debts on 
Highland 
Churcliei 



3 3 
12 Ì4 



Dornouh. 

Assynt 

Clyne 

Creich 

Dornoch 

Golspia 

lli'l nisdale .... 

Lairg 

Rogart 

Rosehall 

Stoer 

Kildoitaii 



Tonerue. 

Altnaharra. . .. 

Durness 

Eddrachillis ... 

Farr 

Kinlochbcrvle 
Melness & lirribull 
Stratiiy &c. . . 
Tongue 



Caithness. 

Ben iedale 

Bower 

Bruan 



3 11 
1 'Ì n 



Canisliay 

Dunnet 

Halkirk 

Koi*s 

Latheron 

Lyhster 

Olrig 

I'ultueytowu . . . . 

Reay 

Thurso— First .. . 

West 

Wutten 

Wester dale .... 
Halsary 

Wick : 

Do. Gaelic . . . 

Loclicarron 

Apptecross 

Coigach 

Gairloch 

Glenelg 

Glenshiel 

Lochulsh, 4c 

Locliliroiou 

Loclicarrim 

Plockton 

Poolewe 

Shfeldaig 

Kinloohttwe: ..... . 

Abertarff. 

Ballahullsli. 4c. . 
Fort-Augustus, 4( 
Fort- William ... 
Glen-Urquliart .. 

Kilroallie 

Kilmrmivaig, &c 
Arasaig 

Skye &Uist. 

Ilracailale 

Carinish 1 

Benbecula J 

Duirinisli 

Harris 

Kilmuir, Ac 

North Uist, 4c. . 

Purtree 

Raasay 

Sleat 

Snizort 

South Uist, 4e. . 

Strath, 4c 

Tarbert 

Borernp & /famrri 

Small l*les 

St. Hilda 



Lewis. 



Ba.k 

Barvai 

Carlo* 



rick 



lochs . 

Sloinownv 

Do. BnglUh. 
Dig 



Orkney. 

Blrsay 

Deei ness 

Evie &c 



Firth ... 

Harrav, 4 c 

Holm 

Kirkwall 

N. Ronaldshny . . 

Orpbir 

I'npa-Westray .. 
Rousay. 4c 

Sandaj 

St. Andrews 

S. Ronaldshay.. 

Stromness 

Sonriav Station 

Stennie 

Westray 



Shetland. 

Conningsburgh . 

Del ting 

Jtunrossness .... 

Fetlar 

Lerwick 

Unst 

Walls 

Weisdale 

Yell 

'.iuar'J, 4C 



Sustentation Fund. 



7 13 
22 10 



15 2 
40 
37 11 



13 
40 
19 18 



82 10 
124 7 
140 
172 

93 8 

91 13 



10 13 
13 12 
19 16 



11 

8 7 
27 



91 1 
133 15 

60 2 

93 2 
178 16 
102 
158 16 
150 
280 1 
163 
100 

78 12 
205 
20 



2182 14 3 

60 1 

105 
70 
32 11 
80 

69 3 9 

157 
59 18 

66 10 

77 8 11 

4.! 15 8 



33 12 
83 3 
M 13 



150 5 6 

27 14 7 

120 10 6 

26 16 8 

71 6 5 

83 9 5 

60 1 2 

90 5 I. 

39 9 6 

IS 12 

71 o 

11 

2 14 6 

19 16 6 



923 5 3 
90 



Year 
1874-75. 

£ «. d 

85 to ' 

122 16 6 
137 
170 

78 2 3 

114 lo 9 

65 

95 10 

7o 

49 10 6 

24 



18 
54 
31 



480 13 

67 7 

109 16 1 

93 10 

91 3 
loo o 

135 5 li 

60 C 

92 18 t 
55 i 

lul is C 

158 16 

150 I 

270 18 11 

15B 

loo 'j 

76 6 9 



2045 15 
53 7 
105 10 



80 
63 11 
156 10 



Debts ( 
Huhla 
Uhurcues 



75 10 
92 13 
105 14 
100 II 
62 
8 3 



I 10 7 
i 2 1 

4 11 
11 6 

3 



21 



17 

70 18 8 

54 18 4 

27 

27 6 6 

36 10 4 

8 13 7 

330 5 5 



75 

68 2 10 

43 3 C 

51 8 i 

119 10 li 

75 17 

192 5 lo 

80 '6 6 



101 9 10 

34 6 

90 

51 1 

53 5 2 

47 11 

49 

50 
124 5 11 

53 1 9 

30 



30 
32 6 (i 
30 
8 12 10 



JOHN MACD0NALD, Gen. Treasurer. 



IOMRADH AIR CRA OBHS GA OILEADE AN T-SOISGEIL LEIS AN 

EAGLAIS SHAOIR. 

AIR A CHUR A MACH UA1R 'S AN RA1DH. 



Air. 8 ] OCTOBER 2. 1876. [A' Phris, Sgillinn. 



IOMEADH AIR CEAOBHSGAOILEADH AN T-SOISGEIL LEIS AN 

EAGLAIS SHAOIE. 

CHUIEEADH an àireamli mu dheireadli a macli cha-n 'eil mòran ri aithris de 
na tha nuadh an coimhcheangal ri obair na li-Eaglais. Tha an obair a' dol air 
adhart aig a bhaile agus an cèin, agus tlia sinn ag iarraidh blii ag altruni an 
dòchais gu bheil an Tigbearn 'g a b-aideacliadb. 

Tlia nitliean ri 'm faicinn amis an t saogbal timchioll, a bbuineadb uile 
chàirdean Chriosd a cbumail 'n an dùisg. Tba an namliad ag oibreacbadb air iomadb 
doigb. Air an dara taobb tba saobb-cbreidimb, agus air an taobb eile tha ana-creidimb a' 
togail an ceann, agus cba-n 'eil fbios co dbiubb a 's fearr. Ann an Sasunn tba saobb- 
cbreidimb 'g a fbeucbainn fhèin gu ladurna, mi-nàireacb, anns an Eaglais Sbasunnaicb, a' 
sparradb air daoinibb dol air ais a db' ionnsuidb eleachdaiclheaii a cbuir ar n-aitliricbean 
natba le beò eud, ag agradb o dhaoinibh iad f bein fhaosaid ris na sagartaibh aca, mar a 
their iad riu, agus ag aoradh le coinnlibh agus tuiseiribh, agus gach ni eile tha 'coinharrach- 
adh aoradh nam Eapanach. Is cianail an ni so am measg Ehrotestanach. Aeh tba e r' a 
fhaicinn. Agus nach iongantach bhi 'faicinn Tigh-mhanach 'g a chur suas an Cillechuim- 
ein an teis-mheadhon na Gaidhealtachd ? Tha Mac Shimidh air seann aitreabh Gearasdain 
Chille-chuimein a thoirt do na Eapanaich, cuide ri màl baile no dhà air an oighreachd, gu 
manaich a cbumail suas 's an àite. Chunnaic sinn moladh mòr 'g a dheanamh air fialaidh- 
eaehd Mhic Shimidh le cuid de Ehaipeirean-Naigheachd na tire. Is ann a sguaib ar 
n-aithrichean an leithid as an tire mar phlàigh 'n a meadhon, agus cha-n 'eil tir far am 
bheil iad, nach 'eil na Eapanaich fhèin 'g am fogradh aisde a chionn an droch bharail a th' 
aca air an toradh. C àite am bheil an tir againn, 'n uair a gheibbteadh a leithid a' toiseach- 
adh a ris innte, agus Erotestanaicli 'g a mholadh. Cha-n 'eil sinn a' creidsinn gu' n toir 
Frotestanaich air a' Ghaidhealtachd mòran èisdeachd do theagasg nam Eapanach. 

A thaobh ana-creidimh, tha daoine ann a bheireadh uainn, fo ainm ard-eòlais, na h-uile 
Rochair spioradail a th' againn, agus a bheireadh oirrnne nach b' fhearr sinn, a thaobh 
dòchais an anama, na na h-ainmhidhean. Is mòr a tha a dh' fheum air gu' m bitheadh 
daoine a' cathachadh agus ag ùrnuidh an aghaidh an leithid sud, agus ag iarraidh, le 
dùrachd o' n Tigbearn, gu' n cuireadh e dion m 'a aobhar ghlòrmhor fèin. 

Tha soirbheachadh le aobhar an t-soisgeil, an coimhcheangal ris an Eaglais Shaoir, ann 
an iomadb cearnaidh. Is iongantach na doighean a tha an Tighearn a' gabhail airson a bhi 




JOHN CREIG AND SON,] 



[PRINTERS, EDINBURGH. 



114 EAGLAIS SHAOR NA H-ALBA. [October 2. 1876. 

'misneacliadli cridheaclian a pliobuill, agus gun amharus, clia-u 'eil aon ni a bheir na 's mo 
a inhisneach dhoibh na cinneachadh bhi air an aobhar. Tlia an naigheacbd" à Livingstonia 
taitneaeh, agus tha sùil ris gu 'm bi mòr thoradh ah? saothair na h- eaglais againn an sin. 
Bha cuimhneachan air Livingstone air a cbur suas o cbionn gboirid ann an Duineidin, le 
dealbb eloicbe, gu ro ealanta air a shnaigbeadb, bbi air a cbur suas an àite follaiseacb. Agus 
bu mbaitb an airidb. Bba dealbb Prionnsa Ailbeairt air a chur suas mu 'n àm cbeudna, 
'us cba-n 'eil duine a 's fiù 's an rioghacbd leis nacb maitb sin. Acb ged nacb bu 
Phrionnsa Livingstone, cba mbòr d 'a letbbbreac a gbeibhteadb am measg mbòr no bbeao- 
'n ar là. Agus bithidb saorsa mbuinntir Africa 'n a cbuimbneachan air Livingstone a 
mbaireas 'na 's fbaide no cloicb, a db' aindheoin a cruais. 

Tba fear an so 'us an sucl a' togradb fbatbasd teicbeadh as an Eaglais Sbaoir a stigh do 
'n Eaglais Steidbicbte. Cba- n 'eil sinn ag àicbeadb nacb 'eil socbairean aig an Eaglais 
Steidbicbte. Tha Stipean 'us gleibe aca, 'us or 'us airgiod gu leòr. 'N am b' ann ri sud a 
lean na h-aitbrichean againn, cba do tbog iad am fianuis riamb, mar a rinn iad, air taobb 
glòire Cbriosd agus saorsainn a pbobuill. Agus is truagh mu tba an sliocbd gu dol air 
sbeòl eile. Cba cbreid sinn gus am faic sinn e gu bbeil dad de mbinistearan no de 
sbluagb na b-Alba a tbrèigeas an Eaglais Sbaor airson na b-Eaglais Stèidbichte, no ann am 
focail eile, a reiceas an còir-bbreitb air greim arain. Bba roinn de 'n spiorad sin air a 
nochdadh aig àm an dealacbaidb, agus tha e coltach gu bbeil beagan de 'n mholl fhathasd 
againn, ach tha sinn de 'n bheachd nacb 'eil ann acb am beagan. 



A' GHALDHEALTACHD AGUS NA H-EILEANA. 

AN 0BA1R AM MEASG NAN IASGAIR ANN AN GALLTHAOBH. 



Am a' bhliadhna so bha àireamh nan Iasgair Gaidh- 
ealach ann an Gallthaobh co lionmhor 's a b' 
iibhaist da ; agus mar 'bu ghnàthach leo bha an 
giulan o 'n leth muigh stuama, rianail. 

Ann an Inbhear-uig aig toiseach an iasgaich, 
bha Mr Sinclair o Inbhear-gordon a' saothrachadh 
"n am measg. Air dha-san falbh, thàinig Mr Mac- 
Leathainn, o Shrath Fharaigeag 'n a kite ; agus dh' 
fhan esan maille riu dh' ionnsuidh na criche. Bha 
coimhthionalan de thri no ceithir de mhiltibh sluaigh 
a' frithealadh scarmonachaidh an t-soisgeil leis na 
teachdairibh so air an t-Sàbaid : agus ged nach 'eil 
cunntas mion againne de thoradh an saothrach 
cha-n 'eil teagamh againn nach robh focal luachmhor 
Dhe a' dearbhadh, mar o shean, 'n a " shiol neo- 
thruaillidh" na h-athghineamhuinn do chuid, agus 
'u a "bhainne fior ghlan" do dhream eile trid an 
robh iad air an ùrachadh, agus air an cuideachadh 
gu dhol air an aghaidh 's an t-slighe gu Sion. 

Air a' bhhadhna so, air son na ceud uaire, 
chuireadh ministear Gaidhealach leis an Eaglais 
Sfcèidhichte dh' ionnsuidh a' bhaile ; ach an dèigh 
gach oidheirp a thugadh chum na Gaidheil a tharr- 
uing d' a ionnsuidh, b' e an coimhthional 'bu mhò 
a fhuair e, air an cuala sinne iomradh. ceithir fichead 



'us aon. Aireamh nan coimhthional : bu lugha 
cha-n innis sinn. Is atharrachadh so fèin o staid 
chùisean 's na bliadhnaibh a dh' fhalbh, an uair a 
bha na Gaidheil uile dileas do 'n Eaglais Shaoir. 
Ach tha e air aithris nach robh aon sam bith a' 
frithealadh na seirbhis ud ach daoine o Uig ann an 
Leòbhas, a thrèig an Eaglais Shaoir a cheana, 
Rinneadh soilleir e, do thaobh nan Gaidheil gu 
coitchionn, gu-m bheil an ceangal ris an Eaglais 
Shaoir co daingean 's a bha e riamh ; agus is cruaidh 
leinn a chreidsinn nach tig na h-Uigich fèin, a 
thrèig i, gu bhi a' pilltinn gu h-aithghearr d' a 
h-ionnsuidh, an uair a gheibh iad tuilleadh soluis 
air a' cheum a ghabh iad. Cha-n 'eil e a' cur dad 
a dh' eagal oirnn gu-m faigh iad mùran an Leòbhas 
a thèid 'n an dèigh gu crò nam 11 Moderates." Na 
'n robh ar pobull air feadh an Eilein a' cur feuma 
air daigneachadh 'n an dilseachd do 'r n-Eaglais, 
dh' fheudadh iad ruigheachd air, le beannachadh an 
Tighearna, tre 'n teagasg shoilleir, dhrùightich, a 
thugadh seachad leis an Urramach an t-Ollamh 
Ceanadaidh, air De-luain an Orduigh ann an Steòr- 
nabhaigh. Ann an searmoin mhòir air Rom. xvi. 
17, thubhairt an Teaehdair urramach m' an tim- 
chiollsan a dh' fhàg an Eaglais Shaoir, agus a 



October 2. 1876.] IOMRADH AIR CR AOBHSG AOILEADH AN T-SOISGEIL. 



115 



cheangail iad fein ris an Eaglais Stèidhichte, gu-n 
robh iad toillteanaeh air cronuchadh agus air 
diteadh — an toiseach, a cliionn naeh d' thàinig 
atharrachadh sam bitfa air an Eaglais Shaoir, agus 
's an dara àit a cbionn nach d' thàinig Ieasachadh 
"s am bith air an Eaglais Stèidhichte. Cia b' e air 
bith teachd-geàrr a dlv fbeudar fhaicinn ann an 
cuid d' a buill, tha an Eaglais Shaor fathasd dileas 
d' a seann teisteas air taobh Chriosd mar Cheann 
na h-Eaglais, agus mar Cheann nan uile nithe do 'n 
Eaglais. Air an làimh eile, noehd e nacb robh aon 
chuid teagasg. no dòigb aoraidh na h-Eaglais Stèidh- 
ichte a leithid 's gu-m feudadh neach sam bith a 
tha gu coguiseach a" leantuinn na h-Eaglais Saoire 
dol thairis d' a h-ionnsuidh. Dh' earalaieh e, mar 
an ceudna. air na h-uile cumail dlùth ris an fhirinn. 



cia b' e air bith innleachd a dh' fheudadh bhi air a 
cleachdadh chum an fcàladh gu cùl a chur rithe. 

Air do dhearbhadh bhi air a chur ann an 
Inbhear-uig air dìlseachd Leòbhais d' ar n-Eaglais, 
is taitneach leinn fhaicinn gu-m bheil iad co fìrinn- 
each air a taobh 's a bha iad riamh. 

Ann an Liahost agus 's na criochaibh m' a thim- 
cbioll, bha mu she ceud Gaidheil aig an iasgach ; 
agus bha Teachdair na sgireachd air a chuideaehadh 
ann am frithealadh d' an uireasbhuidhe spioradail 
le Mr Friseal o Xig, agus le Mr Sutharlan o Cbil- 
moiniobhaig. Anns an àite so, mar ann an Inbhear- 
uig, bha na Gàidheil a' frithealadh gu h-ordail 
meadhona nan gràs ; agus bha an giùlan cubhaidh 
am fianuis an t-saoghail. Is doilich leinn e bhi 
againn r' a ainmeachadh gu-n do bhàthadh seathnar 
dhaoine aig an iasgach 's an àite so, d' am buineadh 
ceathrar do na h-Earadh, agus dithis do Liabost. 



AR N-OBAIR AIG A' BHAILE. 

HOME MISSION. 



Tha a' chuid eile de na fiosan a chaidh asgriobhadh 
airson an aireimh so de n Iomradh Raidheil Ghaidh- 
ealaich air sineadh a mach cho fada, 'us nach 'eil kite 
againn do dhad a chur an clò mu 'n aobhar air a' 
Ghalldachd. Ach theid so a Ieasachadh 's an ath 
aireamh, ma gheibh sinn saoghal. Ach faodaidh 
sinn a ràdh gu bheil an obair a' dol air aghart gu 
rianail, cinneachdail. Tha eaglaisean ùra 'g an cur 
air chois, agus 'g am fosgladh, agus coimhthionailean 
ùra 's an tionnl a stigh. Agus cia b' e àite anns am 



bheil eaglais ùr air a cur suas leis an Eaglais Shaoir 
tha togradh aig an t-sluagh d' a h-ionnsuidh. Tha 
toradh na saothar so ri fhaicinn anns gach cearnaidh 
far am bheil a' Bheurla 'g a labhairt, o Eileanan 
Shealltuinn gu Maoile Ghallthaoibh mu dheas. 
Gur ann bhitheadh an Tighearn a' beannachadh an 
aobhair gu mòr, agus a' fiosrachadh araon Galldachd 
agus Gaidhealtachd na h-Alba le frasan d' a Spiorad 
gràsmhor. 



IOMRADH 

Mu Eaglaisean Chanada, Australia, New Zealand, agus Africa mu dheas, a tha au daimh 

ri Eaglais Shaoir na h-Alba. 

Tha sinn cinnteach, gu 'n leughar le deagh 
thoil, an litir a leanas. Tha i air a sgriobhadh le 
Ceann-suidbe Ard-Sheanadh Eaglais Phresbiterian- 
aich Chanada, a dh' ionnsuidh Ceann-suidhe,no Con- 



vener, na Buidhne a shonraich an Eaglais Shaor gu 
cùram a ghabhail de na " Colonies." 

Toronto, June 23. 1876. 
A Bhrathair Urramaich agus ionmhuinn, — Bha 
an litir a chuir thu ann an ainm na buidhne, thairis 
air a 'bheil thu, air a cur fa chomhair Ard-Sheanadh 
Eaglais Phresbiterianaich Chanada. Anns an litir 
sin, tha thu 'g ainmeachadh, am mòr thoilinntinn 
leis an cualas leibh, mu 'n aonadh a tha 'nis eadar 
na ceithir Eaglaisean. a th' air an ceangal ri cheile. 



Tha e agamsa ri innseadh dhuit, ann an ainm an 
Ard-Sheanaidh, gu 'n robh do litir air a leughadh, 
agus air a cluinntinn leinn, le mòr thaitneas, agus le 
mòr thaingealachd. 

Tha sinne, anns na cearnaidhean so, a' deanamh 
gairdeachais anns an aonadh so ; agus tha dòchas 
againn, gu 'm bi toraidhean. an lorg an aonaidh, 
air am faicinn a chuid agus a chuid ; agus gu 'm 
mothaichear leinne ann an Canada, mar a fhuavadh 
le Eaglaisean ann an cearnaidhean eile a bh' air an 
aonadh, gu 'r beannaichte an ni a bhi a' dol gualainu 
ri gualainn. a chur air aghaidh aobhar an Tighearnas 
Tha e air iarraidhormso iunseadh dhuit ; agus mar 
an ceudna, buidheachas o 'n Ard Sheanadh a chur 



116 



EAGLAIS SHAOR NA H-ALBA. 



[October 2. 1870. 



a' d' ionnsuidh, agus a dh' ionnsuidh na buidhne 
thairis air am bheil thu — mar an ceudna do 'n Eaglais 
do 'm buin thu, airson an deagh-gbean a tha sibh a' 
sior nochdadh do na " Colonies "; agus bhur n' eud 
airson leas spioradail ar lucbd dìicha, a tha air 
tighinn a dh' ionnsuidh nan cearnaidhean so. Chuir 
thu gu minig, an ainm a Chommittee thairis air am 
bheil thu, a dh' ionnsuidh caochladh earrainnean de 
'n Eaglais so, tiodhlacan priseil de airgiod ; agus 
mar an ceudna daoine gu bhi 'saothrachadh, ann an 
lOmadh cearnaidh de 'n Mhor Eoinn so. Tha uime 
sin an t-Ard Sheanadh, a' deanamh gairdeachais, a 
chionn gu 'm bheil an gràdh agus an deagh-ghean 
a bha thuige so air an nochdadh, gu bhi 'leantuinn — 
gu 'm bheil sinn gu bhi air ar n-aideachadh leibh, 
anns na h-oidheirpean a bheir sinn an deigh so, 
airson leas spioradail sluagh na tire so — a chum, 
trid beannachadh an Tighearna air 'ar saothair, 
" gu 'm bi am fàsach na mhachair thorraich, agus 
gu 'm measair a' mhachair thorrach 'na frith" (Isa. 
xxxii. 15). — Le mòr urram, 's mi do sheirbhiseach 
dileas, 

Alexander Topp, D.D., 
Ceann-Suidhe Ard Sheanadh Eaglais 
Phresbiterianaich Chanada. 

VICTORIA. 

Tha an t-iomradh a leanas, air Eaglais Phresbi- 
terianaich na Mor-Roinn so, air a thoirt le Dr Mac- 
donald, aon de Mhinistearan na h-Eaglais so. 

Is e Victoria aon de chuig Colonies Australia. 
Is iad sin — Australia an iar, Australia mu dheas, 
Victoria, New South AVales, agus Queensland. 
Tha Mor-Roinn Victoria cho farsuing ri Sasunn 
agus Alba air an cur cuideachd. Tha tuilleadh 
mòr de theas greine ann am Victoria, na tha 
an earann air bith de Alba no Sasunn. Tha Vic- 
toria cho teith ri taobh deas na Frainge. Tha 
mòran de 'n tir so fo choille, agus cuid de 'n fhear- 
ann na 's fearr, no na 's measa, mar a tha ann an 
Alba, agus an Sasunn. Tha mu mhuillean sluaigh 
againn, agus an t-iomlan ach ro bheagan, aon chuid 
a Breatuinn no air am breith anns a Mhòr Roinn 
fein. Tha iad na 'n sluagh tapaidh, deanadail. 
Chaidh luach cheithir muilleannan deug puinnd 
Shasunnach, a reic leis a Cholony so, air a' bhliadhna 
chaidh seachad. Thainig sè muilleannan puinnd 
Shasunnach do bhaile Melbourne a mhàin, air a 
bhliadhna chaidh seachad airson olainn ; agus ceithir 
muilleannan airson oh*. Tha so, air chul na bh'air 
a ghabhail leis a Mhòr-Roinn air a son fein. Tha 
beatha sluaigh, agus an cuid storais cho tearuinte 



am Melbourne, agus a tha iad ann an Duncidin 
Albannach. 

Buinidb an seachdamh cuid de shluagh na Mor- 
Roinn so, do 'n Eaglais Phresbiterianaich. Tha 
gach mile dhiubh so, deònach agus comasach air 
ministear a chumail suas. Tha tri cheud punnd 
Sasunnach air ainmeachadh leis an Ard-Sheanadh 
mar an t-suim a 's lugha, 'bu choir a thoirt mar 
dhuais anns a bhliadhna do mhinistear ; air chul 
tigh comhnuidh. Cha teid an Eaglais an urras 
air co-thionalan gu 'n toir iad so ; ach tha gach 
Cleir a' buntuinn ri co-thionalan a tha 'tighinn gearr 
air, agus far am bheil co-thionalan a tha ro bhochd 
tha iad a' faotainn comhnaidh o mhaoin chuidcach- 
aidh na h-Eaglais. Tha uiread agus mile punnd 
Sasunnach air a thoirt le iomadh de na co-thionalan 
againn mar dhuais do na ministearan aca, air chul 
tigh comhnuidh. 

Tha ceud agus da fhichead co-thional againn ann 
am Victoria. Tha dha thar fhichead diubh so, gun 
mhinistearan. 

Air chùl nan co-thionalan so a tha falamh, tha 
ionadan cile ann far am faighte maoin chuideach- 
aidh gu ministearan a chumail suas — gu sonruichte 
" Riverina " dùthaich mhòr fharsuing, an taobh 
tuath na Mòr-Roinn. Faodaidh sinn ainmeachadh, 
gu 'm bheil Eaglaisean eile a tha timchioll oirnne, a 
sealltuinn ri Victoria airson mhinistearan. Tha 
dara leth nam ministearan a tha a nis ann an 
Tasmania, air dol à Victoria ; agus tha iomadh 
ministear a tha a nis a' saothrachadh ann am Baile 
Adelaide, an Sydney, agus ann an Duneidin, New 
Zealand, a bha roiinhe so a' saothrachadh ann am 
Mor-Roinn Victoria. 

A sior dhol am meud mar a tha sluagh na tire 
so, agus maille ri so air dhuinn fhaicinn mar a tha 
Eaglaisean eile a' toirt ministearan uainn, tha e 
soillear gu 'm bheil e eucomasach do Eaglais na 
Mor-Roinn so, aon chuid na co-thionalan a th' aice 
a riarachadh, no orduighean a fhrithealadh ann an 
co-thionalan ùra, mar faigh i cobhair — sin ri radh, 
mar bi ministearan air an cur amach d 'ah-ionnsuidh 
leis na h-Eaglaisean Breatuinneach. Le deagh rùin 
bheir i deas laimh a' chomuinn do mhinistear air 
bith air am bheil deadh theisteas air a thoirt, 
agus a dh' aontaicheas ris na firinnean a tha an 
Eaglais a' teagasg. Tha i nis a' tairgse raon, agus 
maoin -chuidoachaidh dhoibh uile, a tha deònach 
iad fein a cheangal rithe anns an Tighearna, gu bhi 
'cosnadh na tire do 'n t-Slànuidhear. Tha i gu 
sonruichte a' cuireadh mhinistearan òga, eudmhor, 
airson aobhar an Tighearna, a thighinn a mach gun 
dail, a chomhnadh nam braithrean a tha a cheana 



r 2. 1876.] IOMRADH AIR CRAOBIISG 



•AOILEADH AN T-SOISGEIL. 



117 



a' saothrachadh aims an raon so, agus a' cur "siol 
na Rioghachd" am measg sluaigh, aim an tir a 
bhitheas fathast mòr agus curnhachdach am measg 
Rioghachdan an domhain. 

Tha Mr Davidson a tha na Mhinistear ann am 
baile Adelaide, ann an Australia mu dheas, a' 
sgriobhadh mar a leanas. Tha an litir air a cur a 
dh' ionnsuidh Mr Hope, cleireach a Cholonial Com- 
mittee. 

" Ceadaich dhomh iomradh a cbur a' d ionnsuidh 
mu na dùchana a tha gu tuath air so. chionn sè 
bliadlma air ais, bha na cearnaidhean so gu h-iomlan 
fo chaoraich. An sin thainig iad gu bhi air an 
tairgse do thuathanaich — mu thimchioll sè ceud 
acair do gach fear a b' urrainn an gabhail. Agus a 
nis, mile an deigh mile, chithear raon an deigh raon 
fo bhàrr gu bhi air a thional a steachdo na saibhlean. 
Bha an sluagh ro dheònach air eaglais a thogail, 
agus ministear a bhi aca. Agus tha mi 'cluinntinn 
gu 'n d' rinn iad so, o na chunnaic mi iad. Tha 
sluagh na cearnaidh so a sior dhol an lionmhorachd, 
agus cha 'n fhada gus am bi aca ri Eaglaisean 
as ùr a thogail. Chaidh mi gu Laura — an deigh sin 
gu tuath, rathad Wirahara — dùthaich ro bheartach 
agus ro mhaiseach. Bha mi an sin air aoidheachd 
aig Mr Scott Murray, a tha ro shaoibhir ann an 
treudan chaorach. Bha iad a' lomairt aig an àm, 
agus shearmonaich mi do aireamh mhòr de chiob- 
airean a bha 'na sheirbhis. Air an t-sàbaid an deigh 
sin, shearmonaich mi ann am Baile Mhelrose, agus 
air Deluan phill mi dhachaidh. 

Cha 'n 'eil ach beagan à Alba de shluagh na 
cearnaidh so. "Dime sin, gus an tig tuilleadh 
dhiubh, cha 'n fhaigheadh sinn co-thionalan an so 
ged' bhiodh ministearan againn. Agus ged' a 
bhiodh co-thionalan ann, feumaidh sinn ministearan 
foghluiinte a chur do 'n ionnsuidh, a tha deònach 
air iad fèin a thoirt gu h-iomlan do aobhar an 
Tigbearna. Uime sin tha sinn fad air deireadh air 
Eaglais Victoria, a chionn nach eil ministearan 
againn, a rèir mar a tha an sluagh a' dol an lion- 
mhorachd. 

Tha e 'cur iongantais orm, cbo beag sluaigh agus a 
tha 'tighinn a mach an so à Alba. Tha a' Ghovern- 
ment againn a' faotainn sluaigh a dh' ionnsuidh an 
kite so — uiread agus cuig ceud gach mios. Tha gach 
aon diubh a' faotainn obair ar ball, agus sè tastain, 
agus sè sgillinnean gach là. Tha biadh agus aodach 
gle shaor an so. Re naoi miosan de 'n bhliadhna, 
cha 'n eil feum air teine, ach gu biadh a dheasachadh. 

Tha an College againn a dol an ordugh. Tha 
dithis eile do 'n luchd teagasg (professors) air 
teachd. Tha deich thar fhichead de fhoghlumaich 



(students) againn. Bha an College gu bhi air fhosg- 
ladh o chionn ghoirid ; ach bhacadh so le bàs Sir 
Richard Hanson, a bha gu bhi air an latha sin air 
ceann na cuise." 

QUEENSLAND. 

Tha Mr Ogg a tha na mhinistear ann am Brisbane, 
anns a Mhòr-roinn so, a sgriobhadh mar a leanas : — 

" Is i a' choinneamh mu dheireadh a bh' aig an Ard 
Sheanadh againn a b' fhearr, agus bu shòlasaiche, 
a bh' againn thuige so. Bha an t-iomradh a bh' air 
a thoirt mu thimchioll an Oilthigh, far am bheil na 
daoin' òga, a tha 'g ullachadh airson na ministreil- 
eachd, ro thaitneach. Tha an sluagh anns a' 
chearnaidh so, gu rnor air am misneachadh ; agus 
tha e 'na aobhar iongantais do iomadh a bhuineas 
do Eaglaisean eile, gu 'm bheil uiread air a dhean- 
amh le buidhinn mar a ta sinne, a tha cho teirc an 
aireamh. Mar so cha 'n e mhàin gu 'm bheil aobhar 
an Tighearna air a neartachadh nar measg-ne, ach 
tha eud Eaglaisean eile air a ghluasad suas." 

NEW ZEALAND. 

Tha Mr Stewart a chaidh o chionn ghoirid a mach 
do 'n duthaich so a' sgriobhadh mar a leanas : — 

Rivertost, Otago, 21th April 187G. 

A Charaid Ionmhuinn, — na thainig mi do 'n 
diithaich so, tha mi 'saothrachadh ann an dà raon — 
na "Lakes" agus ann an Southland. Do bhrigh 
agus gu 'm b' èigin do jNI hr Ross, Ministear na cearn- 
aidh so, a fàgail car tachdain, bha an cùram gu 
h-iomlan air fhagail ormsa. 

Air do Mhr Ross pilltinn, dh' fhalbh mi do River- 
ton, a shaothrachadh an sin; do bhrigh agus gun 
deach am ministear aca fèin, air turas searmonach- 
aidh do na " Fiji Islands." Tha an raon so mu 
leth-cheud mile gach rathad, am farsuingeachd. 

Tha cuig àitean searmonachaidh ann — Riverton, 
Flint's Bush, Gummies Bush, Limeston Plains, agus 
Waiau, air chùl ionadan eile, "stations," mar a 
their sinn anns a bheurla- Uime sin, air chul a 
bhi 'searmonachadh, tha agam ri uiread agus o letli- 
cheud gu tri-fichead mile agus a deich a mharcachd 
gach seachduinn. Tha so mar so, a bhrigh gainne 
sluaigh, farsuingcachd an raoin, agus cho beag agus 
a th' againn de luchd saothrachaidh. 

Ach am feadh agus a tha an t-saothair mòr ann 
an raon cho farsuing, tha mi 'n dòchas nach 'eil i 
gun toradh — ni air am bheil eud an t-sluaigh, ann am 
bhi 'cruinneachadh, an dùrachd leis am bheil iad 
aig eisdeachd, agus am fialuidheachd, na 'n comh- 
araidhean. 



US 



EAGLAIS SHAOK NA H-ALBA. 



[October 2. 187G. 



Ach tha feum mòr anns ua cearnaidhean so air 
tuilleadli luchd-saothracbaidh anns an fhion-lios. 

Tha Dr Copland a' sgriobhadh dhachaidb gu 'n d' 
rainig Mr Salmond a tha gu bhi a teagasg anns an 
Oilthigh. Bha e air a shuidheachadh air an treas 
la de 'n cheud mhios de 'n t-samhradh. 

Tha Mr Paterson a' sgriobhadh a Wellington mar 
a leanas. " Tha sinn an dèchas, gu 'm bi dithis 
mhinistearan air an cur gu grad do ' Phatca.' " Tha 
elungh na cearnaidh so, a sior dhol an lionmhorachd, 
do bhrigh gu 'm bheil am fonn cho beartach. 
Chuireadh e iongantas ort, na 'm faiceadh tu am 
mugha a thig ann an uine bheag an iomadh cearn- 
aidh de 'n tir so. chionn ceithir bliadhna air 
ais, bha mi ann am " Palmerston," far nach robh 
aig an àm sin, ach mu shè tighean-comhnuidh. A 
nis tha mile sluaigh ann, agus sriiidean air an 
deanamh air gach laimh. Oha 'n eil ach mu thri 
bliadhna o na bha a' cheud tigh ann am baile Fielding ; 
agus a nis tha faisg air da mhlle sluaigh ann. Uime 
sin, feuch cia cho feumail agus a ta e gu 'm biodh 
bailtean mar so air an toirt air ball fo bhuaidh firinn 
an t-Soisgeil. 

Tha an t-Urrammacli Mr Friseil a Canterbury, 
Mr Elmslie a Christschurch, agus Mr Bruce a 
Aucland a' toirt iomradh mar a tha aobhar an Tigh- 
earna a' soirbheachadh anns na h-ionadan ud agus a 
sior ghuidhe air an Eaglais againn ministearan a 
chur do 'n ionnsuidh. Bitheamaid ag ùrnuigh ris 
an Ard-Bhuachaill, gu 'n cuir e ann an cridheachan 
a' gliinealaich òig, a tha 'g eiridh suas, iad fèin a 
thoirt do 'n obair so, aig a bhaile agus o na bhaile. 

AFRICA. 
Tha Mr Russell a tha 'na mhinistear ann am 
Baile " Cape Town," au Africa mu dheas, a' sgriobh- 
adh mar a leanas a dh' ionnsuidh Mr Hope : — 

" Ceadaich dhomh," tha e ag radh, " do chuir an 
cuimhne cho cudthromach 'us a tha e, gu 'm biodh 
litrichean-eòlais, air an toirt do dhaoin' òga a tha 
'tighinn do na cearnaidhean so agus a dh ! ionnsuidh 
ministearan nan àitean do 'm bheil iad a dol. Tha 



mòran dhiubh a' tighinn do 'n bhaile so gun fhios 
air bith againn air. Tha uime sin, cuid diubh a tha 
'dol air seacharan, agus a' dearmad aoradh fallaiseach 
an Tighearna Bu mhaith leinn uiread agus a b' 
urrainh dhuinn a dheanamh airson an tsluaigh òg a 
tha tighinn a dh' ionnsuidh na cearnaidh so. Agus 
bu chòmhnadh e, na n' deanadh an Eaglais Shaor- 
agus Eaglaisean eile mar a tha mi a' nis a comhair, 
leachadh. 

" Bha sinn ro thoilichte a' Bhuidheann a tha air 
dol gu Livingstonia fhaicinn anns an dol seachad. 
Bha coinneamh againn a chum am foilteachadh, 
agus a dh' iarraidh air Dia gu 'n soirbhicheadh e leò. 

" Th a moran Albannaich agus Sasunnaich an so 
a' deanamh Railroads. Cha thuig iad a' chainnt 
Bhuitseach ; agus uime sin, bu mhòr an ni e, gu 'm 
biodh aon air a chur do 'n ionnsuidh, a lab h radh riu 
na 'n cainnt fein, mu 'n t-slàinte mhùir. Thoir 
oidheirp so a dheanamh." 

TIR MHOR NA ROINN EORPA. 

Is i sochair agus urram na h-Eaglais Saoire, am 
feadh a tha i a' saothrechadh am measg a sluaigh fein 
aig a bhaile, gu 'm bheil cluas aice do 'n ghlaodh, 
a tha 'tighinn airson cobhair, as na h-Innsean, o 
Africa, agus o Thir Mhòr na Roinn Eorpa. 

Tha na h-Eaglaisean Protestanach a th' air ti r 
nihoir na Roinn Eorpa, an eiseimeil còmhnaidh, 
agus toilltinneach air cobhair fhaotainn uainn. 
Tha iad a' saothrachadh am measg naimhdean ; 
agus air iomadh dòigh tha an làmhan air an lag- 
achadh. Uime sin, tha an siiil ris an Eaglais Shaoir, 
aig am bheil, mar a tha iad a' creidsinn, co-fhair- 
eachadh riu, agus toil cobhair a dheanamh orra. 

Tha Eaglais na Waldensians, le mòr dhichioll, a' 
saothrachadh am measg nam Papanach ann an 
Rioghachd na h-Eadailt, agus ag amharc airson 
comhnaidh uainn. 

Tha Eaglaisean Phresbiterianach na Frainge, 
Eaglaisean Switzerland, Eaglaisean Bhelgium, ag 
amharc ruinn. Tha an soisgeul air a shearmonach- 
adh leis na h-Eaglaisean so ; agus mòran aineolais 
am measg an t-sluaigh mu 'n timchioll. Tha 
againn, uime sin, am freasdal an Tighearna, gus 
na 's urrainn sinn a dheanamh gu còmhnadh a 
thoirt dhoibh. 



TEACHDAIRBACHD CHETN NA H-EAGLAIS. 

ARD-SHEANADH NA H-EAGLAIS. 



Aig au Ard-Sheanadh, thugadh seachad cuuntas 
bhliadhnail Teachdaireachd-chein na h-Eaglais leis 
an Urr. an t-Ollamh Duff. Thug e fanear gu 'n 
deachaidh thionail air son an aobhar so air a 
bhliadhna 'chàidh seachad £55,790 ; gu 'n robh 
ceithear fichead 's a deich de 'aitean-saothrachaidh, 



an ceangal ris a chomunu ; gu 'n robh 30 a chaidh 
a mach uainn fein, a' searmonachadh an t-soisgeil, 
maille ri seachdnar a chaidh chur air leth o na 
h-Innseanaich fein. Tha 23 de luchd-teagaisg nan 
sgoiltean o'n tir so fein maille ri 182 de na h-Inn- 
seanaich. Tha 88 'nan ceisdeairean, agus 12 a' 



October 2. 187(5.] 



IOMRADH AIR CRAOBHSGAOILEADH AN T-SOISGEIL. 



119 



eraobh-sgaoileadh leabhraichean. Thaiad so maille 
ri luchd-cuideachaidh eile 'deanamh suas aireamli 
av teachdairean agus luchd-saotbrachaidh 's na 
h-Innsean an Ear gu 364. Tha 2649 de luchd- 
aideachaidh follaiseach an ceangal ris na co-tbion- 
alan, agus 2025 de lucbd-leannihuinn tha air am 
baisteadh. Tha 11,221 de dh' oigridb fo theagasg 
sgriobtuireil anns na sgoiltean. "Tha 's an eisdeachd 
a nocbd " arsa an t-Ollamh " mar bhuill de 'n Ard- 
sbeanadh so, dha 'n cuimhne 'n uair nach robh ach 
aon theachdaire, gun sgoil, gun fhoghlumach, gun 
eaglais, gun iompaehan, an ceangal ri Teachdair- 
eachd-Chèin na h-Eaglais. 'S mor an dealacbadh 
tha eadar an crann aonarach sin, gun mheanglan, 
gun duilleach,gun toradh agus a' chraobh mhaiseach 
mbeanglanacb, tharbhach Bhanian, tha 'sgaoileadh 
a gairdeana, a cur sios a geugan chum na talmhainn 
a tha 'fas suas nan craobhan dosrach, mun cuairt 
do 'n phriomh-chrann uaine. Gu deimhin faodaidb 
sinn ar clach-chuimhne thogail ag radh, 'Ebeneser — 
Chuige so chuidich an Tighearn leinn.'" 

Ann a bhi 'g amharc air farsuingeachd na dùthcha. 
lionmhoireachd an t-sluaigh, nàdur na h-oibre tha 
ri 'dheanamh, feum air barrachd luchd-saothrach, 
aidh, agus an call do 'n aobhar, tre bhàs an Ollam h 
Uilson, dh' fhaodte radh, " Co tha foghainteach 
air son nan nithe so ? " Anns a cho-dliùnadh, thubh- 
airt e mar a leanas : " An aite bhi gu dàna 'cur air 
dheireadh na chur ceann glormhor na h-Eaglais air 
thoiseach, agus air thoiseach na chur esan air 
dheireadh, eireamaid agus biodh e dhuinn 'n a run 
agus 'na ghniomh, gu-m bi an t-aobhar sin bha 
dlùth d' a cbridhe, agus cho ionmhuinn leis, 
inbheach os ceann gach aobbar. Bitheadh ar clann 
agus ar n-oigridh air an togail anns an aidmheil so. 
Air Sàbaid agus seachduinn teagasgaibh dhoibh 
urnuigh a dheanamh, ' Thigeadh do rioghachd, 
deanar do thoil air an talamh, mar a nithear air 
neainh.' Cuiribh suas gu h-ard ann am fianuis shean 
'us òga, 'aithne fein, ' Imichibh air feadh an 
t-saoghail uile, agus searmonaichibh an soisgeul do 
gach duil. Deanaibh deisciobul de : gach uile 
chinneach.' Ann an diomhaireachd an t-seomair, 
s an teaghlach, agus anns a choinneamh fhollaiseach, 
cuimhnicheamaid 'aobhar; ann an seisean, cleir, 
seanadh, agus Ard-sheanadh, bitheadh toiseach aig 
an aobhar so. 'An sin, dh' eireadh Eaglais Shaor 
na h-Alba gu a h-inbhe dhligheach, a cumhachd 
agus a neart, ann an ainm lehobhah :— 

" Itealaicli a mach, O slioisgeil threin 
Buadhaich 's beannaich nis gach linn 
Gus an aidicliear do riaghladh 'mhain 
Measg rioghachdan na talmhainn, 



O ! Shlanuidhear, luaisg thar saoghal truagh 
Mòr shlat-shuaiclieantais do rioghachdsa." 

Labhair mar an ceudna air an aobhar cheudna an 
t-Ollamh Mudaidh Stuibhairt, an Siorram Caimbeul, 
agus Maidsear Malan, an t-Ollamh Midsell, agus 
muinntir eile. 

Na Hebrides Ndadh. 
Am measg nan socbairean agus nan dleasdanasan 
a tha 'sruthadh o 'n aonadh eadar ar n-Eaglais agus 
Eaglais nam Presbitereach Ath-leasaichte, 's f heudar 
aire shonruichte a thabhairt do shaothar na h-Eaglais 
sin am measg eileanan a' chuain fad mu dheas, ris 
an abrar " New Hebrides." Tha iad a' saothrachadh 
an sin a nis air son deich bliaclhna fichead. Tha iad 
mu dha fhichead eilean 'an aireimh, 's a tha na dha 
is mo mu 200 mil' 'an cuairt. Air na b-eileanan 
uile tha mu 150,000 a' gabhail comhnuidh. Tha 
deichnear theachdairean, agus 70 maighistirean- 
sgoil a' saothrachadh 'nam measg. Air da eilean, 
Aneityum agus Aniwa, tha an sluagh uile— mu 
1800 — air treigsinn an iodholan agus air gabhail 
ris a'chreideamhChriosdaidh. Air eilean Eromanga, 
far an do cbuireadh Williams agus na Gordonaich 
ainmeil gu b:\s, tha mu 400 de luchd-aideachaidh. 
'Nuair a thoisicheadb an obair anns na h-eileanan, 
b' iad ionadan bu duircbe air aghaidh na talmhainn, 
b' iad da rireadh aitean dorcba na talmhainn, 
" làn de ionadan-comhnuidh an fhoirneirt." Bha 
iad gun chknain sgriobhta. Bha iad 'tighinn beo, 
air 'bhi 'g itheadh a chèile. Bha bantraichean air an 
cur gu bas, naoidheanan air am murfc, agus dortadh 
fola ri fhaicinn 's gach eilean mu 'n cuairt. An 
diugb tha Scriobtuirean an t-seann Tiomnaidh agus 
an Tiomuaidh Nuaidh air eadar-theangachadh chum 
cànain gach eilean, agus tha leabhraichean-teagaisg 
air son na cloinne a nis air an deasacbadh. Tha Stt 
sgoiltean air an cur suas agus tha 2400 de oigridh air 
an teagasg annta. Tha soitheach seolaidh d' an 
ainm "An Ur-mhadainn" (Dai/spring) a' seoladh 
eadar na h-eileanan agus a' giulan nan teachdairean 
o àite gu h-àite. Bha cloinn na h-Eaglais Ath- 
leasaichte a' tionail £300 gach bliadhna air son- 
costais "An Ur-mhadainn" agus nuair tha iad nis 
air an aireamh am measg chloinn na h-Eaglais 
Saoire, s fheudar nach bi dol air ais s an obair 
mhaith. 'Ach tha aon ni sonruichte, a dh' 
easbhuidh air a Mhision so, 's e sin gu 'm bitheadh 
anns gach eilean Teachdaire suidhichte, gu bhi 
a ghnàth 'saothrachadh am measg an t-slualgh. Nan 
robh an t-iarrtus so air a choimhlionadh, thasa 'n 
dochas, le beannachadh an Tighearn', gu 'm bitheadh 
na h-iodhalan gu h-iomlan air an cur air cul, re a' 
ghinealaich so fein. 



120 



EAGLAIS SHAOE NA H-ALBA. 



[October 2. 1S7G. 



AFRICA. 

1. Cafraria. — Tha 'n earann so de cheann deas 
Africa tha fo riaghladh Bhreatuinn, ma 700 mile 's 
an earra-dheas o Rudha an Dochais Mhaith (Cape 
of Good Hope). Tha da amhuinn a' cuaii teach adh 
na tire, Cciskamma air an iar-dheas agus Cei air an 
car-thuath. Tha e ann am meud mu 'n ochdamh 
earann de dh' Alba. Tha sluagh na tire mu 786,000 
'an aireimh. 'n bhliadhna 1834 bha cogadh tri 
uairoan eadar iad agus Breatuinn. Thasa meas 
gun do ehosg cogadh 1853 muillion de airgiod do 
Bhreatuinn mu 'n do chriochnaieheadh e. Tha 'n 
talamh beartach, agus tha i na dùthaieh shlainteil, 
le beanntaichean ard, frithean farsuing, agus gleann- 
tan tarbhach, air an uisgeachadh le aimhnichean 
agus sruthan uisge. 

Thoisicheadh an obair 's an dùthaich so 's a 
bhliadhna 1821, le dithis theachdairean chaidh a 
mach o Ghlascho. Tha tri bailtean, Lobhdal, Burns- 
h ill, agus Piri, maille ris an dùthaich mu 'n cuairt 
dhoibh, 's am bheil teachdairean a' saothrachadh. 
Lobhdal, mu 70 mile o' n fhairge, suidhichte air 
sruth Chumi, aon de mheanglanan Ceiskamma. Tha 
priomh sgoil ard an so, le Dr Stiubhart air a ceann. 
Tha an obair air a toirt air aghaidh na h-earranan. 
Tha teasgasg o leabhraichean,anns gach ionnsachadh 
aimseireil air a thoirt seachad ann an aon earann, 
agus tha an dream leis an aill a' faotainn eolas 
air clodhbhualadh leabhraichean, saoi*sainneachd, 
goibhneachd, agus an telegraph. Tha 'n tigh nis air 
fàs ro bheag' air son na tha de fhoghlumaich ann, 
agus thasa toiseachadh air tighean ùr a chur suas, 
Mu 'n cuairt air Lobhdal tha cuig staiseanan, 
Buchanan, Gaga, Macfie, Ely, agus Sheshegu. Tha 
420 pearsa nan luchd-comunachaidh anns na 
h-eaglaisean. Tha 509 de chloinn anns na sgoilean. 
A bharrachd air so 393 ann an tigh-foghluim 
Lobhdal fein. Thionail an sluagh £1100 air a 
bhliadhn' a chaidh seachad air son teagasg an 
cloinn agus fhuair iad £800, mar chuideachadh o 
'n stàid. Dh' fhiosraich an Tighearn Lobhdal an 
uiridh le aman ùrachaidh agus bha mòran air an 
toirt gu umhlachd a' chreidimh. Tha iad a dh' 
ionnsuidh so, 'seasamh gu daingean anns an aid- 
eachadh. 

BuRNsniLL, mu 20 mile, an ear air Lobhdal. 
Tha an t-Urr D. Macleoid mar cheann air an obair, 
agus aon phearsa deug de dhaoine na dùthcha g' a 
chuideachadh. Tha seachd staiseanan eile an cean- 
gal ris. Tha 337 'deanamh aideachadh follaiseach' 
us tha 421 a' frithealadh nan sgoilean. 

Piri, eadar 10 agus 15 mile an ear air Burnshill.. 



Air ceann na h-oibre tha 'n t-TJrr Ian Ros, a chaidh 
a mach air tus 's a bhliadhn' 1823. Tha a mhac Mr 
Bryce Ros, g' a chuideachadh. Tha ochdnar de 
dhaoine na dùthcba 'g an cuideachadh. Tha 170 
'n an luchd-comunachaidh agus 214 a' frithealadh 
anns an sgoil. Tha Mr B. Ros air a Bhiobul eadar- 
theangachadh chum cànain na dùthcha, 's tha 'n 
Tiomnadh Nuadh a cheana air a chlodhbhualadh. 

2. Transkei. — 'S a bhliadhna 1865, chaidh mùran 
sluaigh air imrich o Cafraria, tuath air amhuinn 
Chei. Rùnaich na h-Eaglaisean (An Eaglais Shaor 
agus an Eaglais Phresbitereach aonaichte) an sluagh 
a leanntuinn. Mar sin chaidh dà staisean a chur 
suas, Somerville agus Cunningham. O 'n uair sin 
chaidh àite eile fhosgladh aig Idutywa. Tha aon 
phearsa deug de dhaoine na dùthcha a' teagasg fo 
riaghladh Mr Ridseard Ros- Tha 365 'n an luchd- 
aideachaidh agus 285 a' frithealadh sgoil. 

3. Natal. — Tha mor-roinn ^Natal mu leth Alba 
'thaobh meud. Tha sluagh na tire mu 300,000, 'an 
aireimh. Tha 'n dùthaich farsuing, an talamh 
beartach, agus air a dheadh uisgeachadh. Thois- 
icheadh an obair an so anns a bhliadhn' 1865. Tha 
aon phearsa deug de dhaoine na dùthcha a' teagasg 
agus a' saothrachadh fo churam an Urr. Ian Stalker 
ann am Peadar Maritzburg, agus aig Impolweni, 
da mhile dheug an ear o 'n so, bha Mr Alison a' 
saothrachadh agus an Tighearna gu soilleir 'toirt 
gnuis do 'n obair. 

4. Zululand. — 'Sannan sothaMision' a chuireadh 
air chois le ban-mhoirear Abaraidhean mar chuimh- 
neachan air a mac nach maireann. Thug i seachad 
£10,000, air son na criche so. Tha an t-Ollamh 
Dalziel agus ceathrar eile airtogailbratacha'chroinn- 
cheusaidh 'san aite so. 

5. Libiiingstonia. — Tha suidheachadh a' Mhision 
so ùr an cuimhne ar luchddeughaidh. Tha Mr 
Young agus a chompanaich a' dol air an aghaidh 
ann an creidimh agus an dochas. Dh' ionnsuidh 
so bha dion iongantach air am pearsa, agus air n 'a 
dh' earbadh riu. Tha 'n t-Ollamh Stiubhart agus 
coduchd-saothraich eile air an t-slighe chum cuid- 
eachadh leo. 'S e ar dùchas gun ruig iad mu dheir- 
eadh an fhogharaidh. Gun robh an Tighearn g' an 
cuairteachadh le 'dheadh-ghean, agus a'g an dhion 
eadhon mar le sgiath, agus g' an toirt an tearuinnt. 
eachd a dh' ionnsuidh a' chaladh 's miannach leo. 

NA II-INNSEAN AN EAR. 

Leis an Ollamii Midsell. 

Maiianad. — Tha 'n Tighearn 'toirt gnuis d' a 
fhocal anns an aite so. Mu thoiseach an t-samh- 



October2. 1876.] IOMRADH AIR CB AOBHSG A01LE A DH AN T-SOTSGEIL. 



121 



raidh thugadh a steach do 'n Eaglais, le baisteadh, 
òganach a blia roimh sia 'na Mhohamadanach. 
'iS e Shaikh Ektiar Sirkar is ainm dha. Bha e 's a 
chleachdadh bin 'g eisdeachd ri searnionachadh an 
fhocail, agus lion beag us beag thainig e fo agairt 
coguis. Air sin fhuair e Tiomnadh nuadh. Dh' 
fhosgladh a shuilean agus mar pheacach caillte bha 
e air a dhùnadh a steach air son slainte ris an Ti a 
thainig a shireadh agus a thearnadh a ni bha caillte. 

Cor IIoggan, — Tha 'n duine uasal so air ochd 
bliadhna fichead a chaitheamh anns na h-Innsean. 
Tha e deas-bhriathrach ann an cuid de chainntean 



na dùthcha, 'us tha e air cur a mach cunntas mu 
thimchioll toradh ar saothar 's na bliadhnachan 
chaidh seaehad. Tha e 'toirt fianuis, nach 'eil e 'na 
chomas na toraidhean sin chur ann an sgriobhadh ; 
gur e siorruidheachd a mhain a tbaisbeanas, cho 
priseil, tarbhach, 's bha 'n soisgeul air son da fhichead 
bliadhna 's an dùthaich dhorcha so. Guidheauiaid 
gu ddrachdach gun luathaicheadh an Tighearn air 
an latha, 's am bith an tìr mhòr agus lionmhor so air 
a toirt gu h-iomlan fò bhuaidh an t-soisgeil, 's an 
abrar eo iad so tha 'gluasad mar neul, agus ag iteal- 
aich mar cholumana chum nan uinneagan. 



AN TEACHDAIREACHD CHUM NAN IUDHACH. 

JEWISH MISSION. 



Tua an là so air a chumail leis na h-Iudhaich 
air an am shuidhichte gach bliadhna. Tha " an 
deicheamh là de n t-seachdamh mios " a' tuiteam 
air a' bhliadhna so air an oclidamh là fichead de 
'n naoitheamh mios (September) againne. Tha so 
'n a là air am bheil na h-Iudhaich a' cumail o 
ghnothuichean saoghalta agus o leantuinn buann- 
achd, ge dèigheil iad air na nithibh sin ; 'n a 
là trasgaidh, gun bhiadh, gun deoch a bhlasad 
rè chuig uairean fichead ; 'n a là caoidh agus 
seirbhis laghail air son peacaidh ; 'n a là air am 
bheil na sionagogan air feadh an t-saoghail air an 
dònihlachadh ni 's mò na tha iad air Siibaid air bith 
's a' bhliadhna; 'n a là ùrnuigh agus èighich 
mliuladaich air son trocair agus maitheanais ; agus, 
ni a 's cudthromaiehe gu mòr, 'n a là air son 
leughaidh ann am Focal an Tighearna mu shamh- 
laidhean na Rèite moire, agus geallaidhean air 
maitheanas tre Uan Dè a tha 'toirt air falbh peac- 
aidhean an t-saoghail. Bu chòir do so uile Criosd- 
uidhean a ghluasad gu bin 'g an cuimhneachadh 
'nan ùrnuighibh air mhodh sònruichte aig an àm 
so ; agus tha dearbhadh againn air gur lionmhor 
tagradh dùracbdach a chaidh suas as an leth, gu h- 
uaigneach agus gu follaiseach, re na seachduin mu 
dheireadh de 'n mhlos so a chaidh. 

Cor nan Iudhach aig an am a tha Lathair 
(Leis an Urr. Theod.re Meter.) 
Feudar a' cheisd a chur ruinne ris an d' earbadh 
gu li-àraidh an soisgeul a thoirt chum nan Iudhach, 
Fhir na faire, ciod o' n oidhche ? Am bheil stiallan 
air bith de sholus r' am faicinn a tha 'g innseadh 
gu' bheil maduinn ùr a' teachd ? Do reir coslais 



tha an oidhche cho dorcha 's a bha i riamh, agus 
dòchas saorsa Israeil cho fad air falbh a 's a bha e 
riamh. 

Tha rian-aidmheil nan Rabi, a bha 'n a meadhon 
rè na h-uiread de cheudan bliadhna air na h- 
Iudhaich a chumail co-cheangailte r' a chèile, ged 
bha iad sgapta am measg chinneach an domhain, 
agus a sheas mar bhalla làidir ri aghaidh gach 
oidhirp air fireantachd agus slàinte Dhè a thoirt 
dliith dhoibh— a' seargadh agus a bàsachadh. Is e 
an t-aon doigh air am b' urrainn e bhi gu' maireadh 
an aidmheil creidimh so beò gu 'm fanadh Israel tur 
dealaichte. Oho fad 's a bha iad mar sin, bha i bed 
agus a' soirbheachadh, air chor a 's gur ann a bha 
a' gheur-leanmhuinn a rirmeadh orra, agus leis an 
d' rinneadh iad 'n an diùbaraich o chomunn dhaoine, 
a' cur neirt innte. Riamh o' n là a fhuair na h- 
Iudhaich an saorsa, agus an còirichean mar dhaoine, 
agus mar iochdarain rioghachdan bhi air an aid- 
eachadh, fhuair an creidimh Ràbaidheach a bhuille- 
bàis, agus thòisich e air tuiteam as a chèile. 
Thòisich na h-Iudhaich air an Talmud a leigeil leis 
a' ghaoith, agus an dcigh sin, an Seann Tiomnadh. 
Oir ciod air bith mar a dh' iarradh cuid e, cha-n 
urrainn iad pilleadh dh' ionnsuidh an t-Seann 
Tiomnaidh a mhàin. Tha caoin-shuaracbas agus 
mi-chreidimh air teachd air an aghaidh gu h-ana- 
barrach. Am measg a' ghinealaich òig cha-n 'eil a 
lathair de 'n aidmheil Iudhach ach creidimh tioram 
reusain ann am bith Dhe, maille ri uiread de fhirean- 
tachd 's a 's urrainn cumhachd an duine oibrea- 
chiidh a mach. Tha na sionagogan falamh rè na 
bliadhna, ach a mhàin aig na h-àrd-fhèillean, agus 
aca sin cha-n 'eil iad lan ach re beagan de 'n nine a 



122 



EAGLAIS SHAOR NA H-ALBA. 



[October 2. 1870. 



th' air a cur air leth air son aoraidh fhollaisich. 
Agus eadhon aig na h-àmaibh sòluimte sin, tha 
giiilan a' choimhthionail a' taiabeanadh gu soillcir 
nach 'eil an cridhe 's an t-seirbhis a tha 'dol air a 
h -aghaidh. 

Ge be ceàrna de n Roinn Eorpa ris an am h aire 
sinn, gheibh sinn gu' bheil na h-Iudhaich a' call a 
chreidimh a bh' aca, agus na gne chomhfhurtachd 
a bha aca uaithe ; agus iad air tighinn gu fàsach 
ùdlaidh reusain nadurra, teagamh, agus anacreid- 
imh. Ann an America tha an ni ceudna r' a 
fhaicinn. Tha an Tighearn a' toirt Israeli do 'n 
. fhàsach. Tha so ceanail ; gidheadh tha eadhon so 
n a leus soluis a tha ag innseadh gu 'bheil là ùr 
a 'briseadh : oir mar so tha e sgriobhta, " Feuch, 
bheir mi i do 'n fhàsach, agus labhraidh mi rithe gu 
cairdeil" (Hos. ii. 14). 

Gidheadh cha-n 'eil an suidheacbadh inntinn so, 
aig an àm, ann am fàbhar saothair theachdairean 
'n am measg. Ciod air bith mar tha Iudhaich roinnte 
'n am barail eatorra fèin, tha iad uile fo bhuaidh 
spioraid uabhair agus fuin-fhireantachd, agus a 
dh' aon inntinn ann an dimeas agus fuath air, agus an 
naimhdean an aghaidh a' chreidimh Chiiosduidh. 
Agus tha iad ni 's gniomhaiche 'n a aghaidh na bha 
iad. B' àbhaist doibh bhi riaraichte le bhi 'g an 
dion fliein ; ach a nis tha iad a' toirt na h-ionnsuidh 
air a' chreidimh Chiiosduidh le bhi a' clo-bhualadh 
agus a' craobh-sgaoileadh argumaidean an a creideach 
an aghaidh araon an t-Seann Tionmaidh agus an 
Tionmaidh Nuaidh. Ach tha eadhon so, agus gach 
oidhirp a tha na h-Iudhaich a' gnàthachadh 'n an 
aghaidh a' dearbhadh nach 'eil saothair nam mis- 
sionaries an diomhanas. Tha aobhar dòchais gu 'n 
treòraich deasboireachd mar so cuid gu rannsachadh, 
agus fadheoidh, tre bheannachadh an Spioraid, gu 
gabhail ris an fhirinn mar tha i ann an Criosd. 
Cha ruig sinn a leas, uime sin, ar misneach a chall, 
Thèid sin air ar n-aghaidh le ar n-obair o la gu lk, 
a' cur an t-sil phriseil le deuraibh, gun teagamh 
againn nach tig am buain le gàirdeaehas, co dhiubh 
bhios e air a dheònachadh dhuinne bhi ag iomchar 
nan sguab, no nach bi. 

Galata. 

Tha litir o Mhr Tomory a' toirt aobhair Mr tain- 
gealachd a thaobh a shaothar am measg nan 
ludhach an Constantinople. Tha e ag radh : — 

"Air a' cheathramh Sàbaid de April ghabhadh 

M a steach gu follaiseach do 'n Eaglais 

tre n bhaisteadh. Tha am Buachaill maith a' dol 
an deigh a chaorach, 'us cia b'e dh' èisdeas r' a ghuth> 



leanaidh iad, gun teagauih, e cia be be taobh a 

threòraicheas e. Thoisich M air tighinn 

airson teagaisg and eigh Fèill' nam Pailliunn. Ged 
nach unainn sinn, do bhrigh an àireamh a bha a' 
frithealadh, uiread aire a thoirt dhoibhsan a bha 
'tighinn as ùr a 's a bu mhaith seinn, gidheadh bha 

M , a reir coslais, ag òl a stigh na h-uile focal a 

bha e 'cluinntinn ; agus mu 'n do theiriga' bhliadhna, 
bha mi dearbhta gu 'n robh fior iarrtus aige, agus 
ghabh mi a steach e do 'n Dachaidh. 

" Air a' cheud Di-haoine de 'n bhliadhna tha an 
còmhnuidh againn cruinneachadh de 'n choimh- 
thional. Air a' bhliadhna so bha mòran cruinn ; 
agus chaith sinn am feasgar ann an seinn, an 

ùrnuigb, agus an co-labhairt. Bha M a làthair. 

Bha a chridhe air a ghluasad leis na chunnaic agus 
na chual' e air an fheasgar sin, agus bha e air a 
dhaingneaehadh 'na chreidimh am Pearsa agus an 
teagasg Cbriosd. 'n am sin dhùisg beatha nuadh 
an taobh a stigh dheth. dhearbhaidhean eachd- 
raidheil mu 'n chreidimh bha e air a threòraehadh 
gu geur-mhothachadh domhain air peacadh, gu 
ereidimh agus iompachadh ; agus bha na h-uairean 
a chaith mi maille ris 'g a theagasg 'n an uairean 
sona. Tha e toigheach air a Bhiobull, dèigheil ai r 
ùrnuigh, agus tha gràdh aige d' a Shlknuighear. 
Bha fadal air gu Criosd aideachadh ; agus 'n uair a 
thàinig an t-àm, ' rinn e fianuis air deagh aidmheil.' 
Air dha bhi n a choigreach an so, cha robh mòr 
aithne aig Iudhaich Ghalata air; gidheadh bha an 
t-àit-aoraidh làn, agus tha mi cinnteach gu "n robh 
da thrian diubh 'n an Iudhaich. Dh' èisd iad le 
furachras agus foighidin rè seirbhis glè fhada, agus 
tha fios againn gu 'n do bheannaicheadh i do chuid. 
Rinn an t-aideachadh sòluimte rinn e, agus a ghnùis 
a' lasadh le aoibhneas, ged bha i air a nigheadh 1c 
deòir, drùigheadh trom air mòran ; agus rè iomadh 
là lean àireamh de na h-Iudhaich air tighinn chum 
na seirbhis mhaidne. 

" Cha-n 'eil I , a tha nis air bhi rè iomadh niios 

fo theagasg, fad o' n rioghachd, mur 'eil e cheana air 
dol a steach innte. Tha aon eile aig am bheil 

iarrtus I , fear a mhuinntir Icrusaleim, do m 

b' eigin teicheadh le 'bheatha à sin ; ach cha-n ; eil 
teagamh agam nach d' fhuair e an so an slànuidhear 
a thoisich e air bhi 'g iarraidh an sin. 

" Tha a' chriomag a leanas air a toirt à papeir a 
tha air a chur a mach gach raidhe le comunn na 
h-Eaglais Lutheranaich air son craobh-sgaoileadh 
an t-soisgeil am measg nan ludhach, agus tha i 
'feuchainn a' mheas a th' air ar teach dairean anu 
an tiribh eile, agus an co-fhaireachadh blàth a tha 
riutha : — 



October 2. 1876.] 



10MRADH AIR CRAOBHSGAOILEADH AN T-SOISGE1L. 



123 



'■ 'Cha-n i toil 'ur n-Athar ata air neamh gu 'n 
raehadh aon neach de 'n mhuinntir bhig so a chall " 
(Mata sviii. 14). 

" Tha Daniel Landsmann, fear-cuidich ann an 
seirbhis na Mission Albanaich, agus mac spiora- 
dail Mhr Stern nach maireaun, an dèigh mòr shao- 
thair agus iirnuigb, air seilbb 'fhaotainn air cloinn 
a phe.ithar air son an ionnsacbadb. Tha ann 
giullan, uaoi bliadhna, agus caileag, seachd bliadbna 
dh' aois. Tha iad le chèile a taisbeanadh faireach- 
duinn a thaobb na firinn, agus tha iad toilichte le 
'n suidheachadh aui measg Chriosduidhean. 

"Chaghabb foghlum na cloinn: so bbi air aghiiilan 
air aghaidli gun chuideachadb o na h-uile aig am 
bheil niuinghiu mar a 's airidh e. ann an Lundsman 
ionmhuinn, agus aig am bheil spèis, mar tha aig an 
Tighearna. do chloinn bhig. Bithidh sinn ro shubh- 
ach cùram a ghabhail do thabhartas air bith a 
bheirear seachad air son na cloinne so a tha fo 
churam seirbhisieh aithnichte Chriosd." 

As a' phaipeir cheudna tha an t-iomradh a leanas 
againn mu Iudhach ann an Chicago, an America. 
Tha an t-iomradh air a thoirt o aithris Mhr 
Moody : — 

" Maidinn àraidh ann an Chicago, bha mi a' 
pilleadh dhachaidh o choinnimh-urnuigh. Thainig 
duiae a' m' ionnsuidh ann am mòr ghluasad inntinn, 
agus dh' fheoraich e an robh an t-seirbhis seachad. 
' Tha.' ' Mo tbruaigbe ! ' ars esan, tha mi tuilleadh's 
anmocb ; an urrainn thu mo thoirt dh' ionnsuidh a' 
mhinisteir a bha air ceann na seirbhis ? ' Is 
urrainn,' thuirt mi, agus threoraich mi stigh e. 
An deigh do 'n mhinisteir beagan a labhairt ris, 
thuirt e riumsa, ' Tha agamsa ri dol a dh' amharc 
neach a tha ri uchd bàis ; labhair ris an duine ; thà 
e iomaguinneach mu cbor 'anama.' Dh' fhosgail mi 
am Biobull, agus dh' fheoraich mi dheth ciod a bha 
e 'g iarraidh. Fhreagair e, ' Bha mi an dè a' dol 
seachad air eaglais Chriosduidh. Innsidh mo 
ghnuis gur Iudhach mi. Cha robh mi riamh roimhe 
ann an eaglais Chriosduidh. Chuala mi an t-seinn 
agus thaitinn i rium, oir is toigh learn ceòl. 'Nuair 
a chriochnaicheadh an t-seinn, thog mi m' ad gu 
dol a mach. Dh' fhuirich mi mionaid no dha a 
chluinntinn ciod a theireadh am ministear. Ghabh 
e mar cheann-teagaisg, ' Tha e air orducliadb do 
dhaoine bàs fhaotainn aon uair ! ' Tha a' cheud 
chuid de 'n cheann-teagaisg fior, thuirt mi Hum 
fhèin. Tha m' athair, agus mo shinnsearan uile 
marbh — tha sin fior gu leòir, ' Tha e air orduchadh 
do dhaoine bàs fhaotainn aon uair, agus 'n a dhèigh 
so breitheanas ! Cha-n 'eil ; cha-n 'eil mi 'creidsinn 
sin. Dh' fheuch mi ris a' cheann-teagaisg fhaotainn 



bhàrr m' inntinn. Chaidh mi sios an t-sràid, ach 
cha b' urrainn mi a dhi-chuimhneachadh. Fad an 
là 'n dè bha mi an teinn mbùir leis. Dh' fheuch 
mi ri codal, ach cha b' urrainn mi. Leugh mi an 
sin mu 'n choinnimh-ùrnuigb so, agus smuainich 
mi gu 'n tiginn dh' fheuchainn am faighinn seòladh. 
Ach tha mi mò 's fada. Tha mi dheth. An 
urrainn thu mo chuideachadb.' ' Am bheil thu 'g 
iarraidh Chriosd?' thuirt mi ris. Chrom e a 
mbalaidhean, agus thubhairt e, ' Is e mealltair 
a bh' ann, agus cha-n e am fior Mhesiah. Labh- 
air rium mu Dhia Abrahaim, Isaaic, agus 
lacoib.' 'A charaid,' thuirt mi, 'So far am 
bheil a' chùis — cha-n 'eil thu 'creidsinn gur e 
losa am fior Mhesiah. Ma chreideas tu gur 
e, agus gu 'n gabh thu ris mur do Mhesiah 
fhèin, teichidh gach neul dorcha a tha nis 'gad 
chuairteachadh.' Ach cha leigeadb e learn labhairt 
ris mu Chriosd, ach a mhàin mu Abraham, Isaac 
agus Iacob. Gidhcadh labhair mi beagan tuilleadh 
ris mu Chriosd, agus an sin thionndaidh mi chum an 
treas caibidil de shoisgeul Eoin, ag radh ris, " Leugh- 
aidh mi dhuit comhradh eadar Criosd agus Phairi- 
seach, Rabi Iudhach." 'Nuair a thainig mi gus 
a' cheathramh rann deug, "Mara thog Maois suas 
an nathair 's an fhàsach, is ann mar sin a 's èigin 
do Mhacan Duine bhi air a thogail suas," thubhairt 
e, " Am bheil sin anns an Tiomnadh Nuadh mu 
Mhaois?' ; " Tha." " Cha-n 'eil mi 'tuigsinn sin," 
thuirt e. Bha aig m' athair dealbh Mhaois agus an 
nathair umha an crochadh air a' bhalla, 'n uair a 
bha mise a' m' bhiilachan ; ach cha robh fios agam' 
gu 'n robh ni 's an Tiomnadh Nuadh uime." Cha 
chreideadh e mi gus an do leugh e fhein e. Bha e 
làn iongantais. Thuirt mi ris " Rach air do 
ghlviinibh, agus feòraich do Dhia Abrahaim, Isaaic 
agus lacoib, am bheil firinn an so." Thug e dheth 
ud agus dh' cigh e, "0 Dhè Abrahaim, Isaaic 
agus lacoib, ma tha firinn an so' foillsich dhomh e." 
'Na dheigb sin thòisich mise air urnuigh. *' L'ha-n 
'eil mi 'faotainn soluis air bith,'' thuirt e, ach am 
feadh a bha mi ag ùrnuigh, leum e air a chosan, 
bhuail e a bhasan agus dh' èigh e mach. " Tha mi 
'gafhaicinn! Tha mi 'g a fhaicinn ! " Cha robh fios 
agam ciod a thainig air, agus dh' fheoraich mi ciod 
a bha e a' faicinn. '"Tha mi 'g a fhaicinn! Tha 
mi g a fhaicinn ! " " Tha tuilleadh 's a chòir do 
bboil ort : suidh, agus bi ciùin," thubhairt mi. 'ÌSi 
uair a stòl e, dh' fheoraich mi, " Ciod tha thu a' 
faicinn?" "0, tha mi 'g a fhaicinn a nis," ars' e ; 
" 'N uair a bha mi air mo ghluinibh, le m' aghaidh 
ris an làr, ghuidh mi air Dia Abrahaim, Isaaic, agus 
lacoib, gu 'm feuchadh e dhomh ma tha firinn 's na 
leugh thu dhomh, agus air learn gu 'm faca mi 
Maois a' togail suas na nathrach 's an fhàsach ; ach 
air ball, chaidh an nathair as an t-sealladh, agus 'n 
a h-àite bha am Mesiah, agns Oh ! 'se bh' ann losa, 
am fiòr Mhesiah. Tha mi g a fhaicinn a nis — air a 
thogail suas air mo shon-sa, a' bàsachadh air son 
mo pheacaidhean ! " Agus chaidh an t-ludhach a 
mach, agus shearmonaicb e Criosd. 



12t 



EAGLAIS SHAOK NA H-ALBA. 



[October 2. 1876. 



BAS THEACHDAIREAN. 



Bas Mhr Eoin Eleidseir, ann am Bracadail. 
Thugadh dhachaidh an Teachdair urramach so 
air an naoitlieamh là that fliichead de cheud mhios 
au t-Samhraidh s' a chaidh. Ann an Iomradh 
Ghallda na h-Eaglais air son a' mhios a chaidh 
seachad, tha Mr Galbraith, ann an Eilean 
Raarsaidh, ag innseadh m 'a dhèighin gu'n d' 
rugadh e ann an Gleann-h-inisdeil, ann an 
sglreachd Shniseairt, 's an Eilean Sgitheanach, far 
an robh a phàrantan measail, caoimhneil, beò gu 
goireasach air tuathanas beag. Fhuair e a theagasg 
an toiseach aig sgoil na sglreachd d' am buineadh 
e ; agus an sin fhritheil e aon gheamhradh air an 
teagasg ann an àrd Oil-thigh Dhuineidinn. Air son 
beagan bhliadhnachan leig e dheth ionnsachadh air 
son na ministreileachd ; agus theagaisg e sgoilean 
ann an caochladh kitibh de 'n Ghaidhealtachd. 
Anns a' bhlianhna 1842, theann e as ùr ri foghlum 
air son na ministreileachd ; agus chaidh e tre 'n 
chùrsa teagaisg a bha feumail, le deadh-ghean a 
luchd-teagaisg agus a chompanach uile. Mu 'n do 
thionndaidh e 'aire dh' ionnsuidh na ministreil- 
eachd, thugadh fo bhuaidh na firinn e, agus sheal- 
bhaich e càirdeas agus muinghin Dhomhnuill 
M unro ainmeil, agus Mhr Ruaraidh Mhic Leoid, a 
bha 'n tràth sin ann am Bràcadail, agus an dèigh 
sin ann an Sniseart. Air dha dol tre 'n Cholaisd, 
fhuair e cead searmonachaidh o Chlèir Inbhir- 
feobhairean ; ghairmeadh e le coimhthional Bhràca- 
dail ; shuidhicheadh an sin e 's a' bhliadhna 1849 ; 
agus an sin dh' fhan e a' saothrachadh gu dileas gus 
a' chrlch. Air son roinn bhliadhnachan, bha e 
buailteach do fhannachadh tre thinneis cridhe ; gi- 
dheadh bha e an comas frithealadh d' a choimh- 
thional dileas, gus an robh e dlùth air ceann a 
thuruis. 

Dh' fhàg e a dhachaidh, ann an cuideachd a 



mhnatha, chum coinneamhan Ard-sheanadh na h- 
Eaglais a fhrithealadh an Duineidinn. Ach air 
dha Grianaig a ruigheachd, dh' fhàs e co lag 's nach 
b' urrainn e dhol na b' f haide ; agus mu 'n d' 
thàinig crioch air coinnimhibh an Ard-sheanaidh 
air thalamh, ghairmeadh esan g 'a àit a ghabhail 
ann an làn-choimhthional agus Eaglais nan ceud- 
ghin air neamh. Tre bhàs an duine urramaich so, 
chaill an t-Eilean Sgitheanach deadh fhear-gràidh, 
duine ro dhaimheil, fior Chriosdaidh, agus searmon- 
aich comasach agus dileas an t-Soisgeil. Rinn a 
dheadh bhuadhan liònmhora mar dhuine, agus a 
dhiadhachd marChriosdaidh 'fhkgail-san ionmhuinn, 
cha b' ann le a phobull fèin a mhàin, ach le luchd- 
iiiteachaidh an Eilein, mar an ceudna, am measg an 
do shaothraich e mar mhinisteir an t-soisgeil re 
sheachd bliadhna thar fhichead. 



NAIGHEACHDAN-EAGLAIS 'S A' 
GHAIDHEALTACHD. 

MINISTEARAN AIR AN GAIRM. 

Mr A. Steuart, à Cillemhartainn gu Aruinn. 
Mr A. C. M'DniARMAiD, gu Baile nan Granndach. 
Mr Eoin M'Phersoin, a Lochaillse gu Calladair. 

MINISTEARAN AIR AN SUIDHEACIIADH. 

Mr A. Steuart, ann am " Whiting Bay," an Aruinn 

DAOINE OGA A FHUAIR SAORSAINN SEARMONACHAIDH- 

Mr Donnachadh M'Ratha, an Glascho. 

Mr Eoghann M'Leoid, 's an Eilean Sgiathanach. 

Mr Eoin M'Colla, am Muile. 

EAGLAISEAN URA. 

Chaidh clach-bhuinn Eaglais agus Mansa a 
leagadh aig Shildcag le Mr Ferguson a C'eann- 
mhundaidh. 



(Contnbuttoiis |lctctbei) hi i\n treasurer oi fyt Jfree Cjnirdj, 

From 15th July to 15th August 1876. 



I. — Snstentatinn. 

p. m £30 o o 

Legacy bv Mis? S. C. 

Allan, Glas-ow 44 18 7 

Legacy by Miss Jessie 
Lang, Helensburgh, 
three-tenths of re- 
sidue 255 10 3 



II. — Education. 

IHinburgh— 

Dean 5 (1 

Greyfriars" 13 8 

Ncwington 2 8 

Filrig 2 

St. Andrew's 1 

St. Bernard's 2 

St. George's Ill 5 6 

St. Mary's 15 tj 

St. Stephen's 115 

Lcith— North 10 

Innerleithen 4 3 

Dalkeith U 2 6 



Education — continued. 



Penieuiclt £0 10 

Temple, 4c 4 

Dunbar 3 

Norrh Berwick 3 4 

Prcstonpans 5 

Kirkcudbright 2 

Ayr 14 8 

Symington .. (I 7 

Troon 5 

lieith 1 1 11 

Calston 5 

Irvine 8 8 

Fah'lie 4 10 

Greenock — 

St. Thomas' 10 

Hamilton— 

St. John's 1 4 

Helensburgh- 
Park II! 4 

Old K 11 pa trick 2 

Glasgow— 

Hutchssontown 2 

Kingston 8 

Pailick 2 7 



Education — continued. 



Glasgow— 

Benfield £) 6 8 

RoseSireet 10 

St. David's 1 6 

St. James's 9 

Kilsyth 10 

Kilmun 1 4 

Denny 2 6 

Dunipace 16 

Callander 3 6 7 

Forgandonnv 2 6 

Scone II 9 10 

Stanley 19 

Abcrdour 1 8 

EastWemvss 13 4 

Kinghorn 3 

Kirkcaldy 1 3 10 

Pathhead 4 

Markinch 2 6 

1'olle-sie 7 6 

Blairgowrie— First 4 4 

Dundee— 

St. David's 8 6 

St. John's i 6 



Education — continued. 



Montrose — 












16 


6 






1 


2 


Panbride 


.. .. 


3 


6 


Aberdeen — 












1 


3 






6 


8 






8 


6 









6 


Cairnie 


.... 


10 






.... 


6 


4 


Legacy by M iss 


. C. 






Allan, Glasgow 


.... 10 









Ladies' Association, for 
Tcachera in Ui.jh- 
lands 237 10 



III.— Aged and Infirm 
Ministers. 

Miss Colquhoun 10 

The lata Mr. William 
Tait, Edinburgh ....250 



Aged and Infirm Min.— eonf. 
The late Miss S. C. 

Allan, Glasgow £10 

The late N. Stevenson, 

Esq 75 

The lata Miss Jessie 

Lang, Helensburgh, 

one - tenth of re- 

sidue 85 4 



IV— Home Mission. 

Ancrum 7 

Hauick 1 

Territorial 1 10 

Bon den 1 5 

Rnthwell 18 

Newton-Stewart 10 

Glasgow- 
Trinity 6 7 4 

St. David's 4 

Tun.mcl Bridge 12 3 

Dundee — 

Hilltowi HI 

Carmylie o 10 



THE FREE CHURCH OF SCOTLAND MONTHLY RECORD. 



Home Mission— continued. 

AhsmeihT, G.ai.to»>... £ ' 14 

toUw« 1 U 9 

Lddra Mllii t) I" »' 

Coigwh 2 4 3 

EOmuir, skye 2 6 8 

An invalid Lady, for 

Evunw lis. > lion 3 

T 2 

p. M 100 

Marnoch, for 

.U to Birra 10 11 7 

flirnie, for Missionary in u u 
Leg'cr v r Mi"s S. C. 

Allan, Glasgow IS 

LtgMCt' by Miss .Jessie 

Lmiu, ileicnsbuigh, 

two -tenths it re idue.170 8 10 



V— Highlands. 

Shiruss. for Proba~ 

Hotter 14 17 9 

Kilmarnock — 

Highland Labourers. 3 o 
Fislici nien at Howtn.. 15 4 6 

P. M 5'J U 

Leper bv Miss S. C. 

Alian. dlatgcw 10 

Legacy by Miss Jesie 

Lang, Helensburgh, 

iwo-tenths of residue. 170 8 11 
Four Highlanders, 

for Increasing Sti- 
pends of Ministers nf 

Church Extension 

Cka.yes 'Ò5S 18 2 

FOR debt ON HIGHLAND C0>GBK- 

Arngask o 4 

Toms 2 

VI.— Foreign. 

An Invalid Lady 50 

R. A. Macfie, Esq., for 
Bombay Tract Society 20 

PerW Galloway, Esq., 
Dundee 5 7 10 

Per Tiea-urer of Re- 
formed Presbvterian 
Church 2S54 9 5 

Per Miss Orr, for two 
boy* at Xaffporp 9 JO 

FitsHgo, for Lovedale.. 4 

George Martin, Esq.. ..100 

W. M. Cadell, Esq , 
for Madras Chris- 
tian College (2nd in- 
stalment) ion n 

Y .. 10 

p. M mo 

Legacy by Miss S. C. 

Allan, Glasgow £7 

Trustee of late W. Col- 

litis, Esq , Glasgow. .116 D 



Foreign— continued. 

POBrtCN »IISSIO>S OF RTF' rb:fd 
PRESS YTFRIAN CIILRCJI. 

From Congregations of 

Eastern Reformed 

Picsbyieriau Synod, 

Ireland — 

Mel fust £11 16 6 

Londonderry 5 U II 

Letteikennv 5 " 

Culljbuckey 4 13 6 

Wilford 1 J7 

LIVINOSTONIA MISSION. 

An Invalid Lady 10 

Stuart Neilson, Esq., 

w.s io n 

R. A. Macfie, Esq 200 1) 

D. Maclag&ii, Esq 5 

George Martin, Esq. 

(2nd donation! 200 O 

A lietired Officer 5 

George Cowan, Esq. 

(balance) 30 

Edinburgh — Rosebmn (J 5 
A. D. W., an Arts 

Student, per Dr. Duff 10 

MISSION BUItDINOS. 
D. Maclagnn,Esq.,(3rd, 
4th, and 5th iustals ) 15 
missionaries' nriuowft. 
A Friend 5 

BRV. N. SHRSIIAHRl'S MISSION. 

Edinburgh — Barclay 
Young Men's Associ- 
ation 10 

Per Mr. J. T. Melven, 
Nairn 10 

BOMBAY NATIVE CBURCTt. 

Dr. H. Millar 5) 

Friends of the late Dr. 

Wilson 15 

VII.— Colonies. 

Cramond 1 14 

Edinburgh— 

L High 1« 

Stockbridge 4 I) 

Ratho 8 15 

Roslin 2 10 6 

Cockburnspaih 10 

Pencaitland 9 

Yester 18 

langton 17 

Swinton 14 

Ancrum 6 8 

Crailing 2 7 10 

Denhoim Oil 

Hawick 3 15 

Territorial U JO 

Bowden 15 

Lauder. 15 

Annan 3 1" 

Halfmorton 19 



Colonics — continued. 

Moffat £6 5 

Dumfries 7 

Martyrs' 16 

Hightae O 10 

l\ n kpatrick-Durhain .. 1 3 

Lochend 1 1U 

New Abbev 3 

Ruthweli 2 II 

Sanquhar 2 lò 

Wanlockhend, Ac 8 

Durrisdeer. 3 

Cairnryan l> 8 

Kirkcclm 10 

Leswalt 1 14 

Stuneykirk 1 6 

Newton-Stewart 2 

Princes Street 1' 

Balmaghie 6 

Castle-Douglas 2 " 

Glenkens 1 

l'allantrac 1 14 

Barrhill j8 

Colmoncll 0)2 

Dailly J7 

Dalrymple 8 

New Cumnock — 

Afton 1 

Pen wick 2 4 

Hurl ford 1 

Irvine — 

Fullaiton 2 7 

Kilbimie 1 u 

Kilmarnock — 

St. Andrew's. ....... 2 2 

Perceton 16 

Greenock— 

Middle 12 10 

Well park 1 10 

Airdrie — 

Broomknoll 1 1 

Cambuslang 3 5 

Coatbridge 1 ft 

East Kilbride 1 8 

Holytown lo 

Stonehouse 2 

St rat haven 1 3 

Carnwath ) 14 

Lesinahagow 1 18 

Calhcart 5 18 

G la-gow— 

Blochairn 2 

Bridgeton 2 11 

College (add.) 1 n 

Dennistouni 2 

Fairbairn J2 

Finnieston 4 1) 

Martyrs' 15 

St. David's 2 5 

Rothesay — 

Gaelic 1 8 

Kilbei-ry, &c 9 

Lochranza 1 10 

Tarbcrt 1 

Portnnhaven U 6 

Glcnorchy 1 10 

Strontian 1 

Bannockbum 4 



Colonies— continued. 

St. Ninian's £1 3 

Stirling— Craigs 1» 

Hucklrvie 1 9 

Callander 8 8 

Stiathbraan U 10 

Fortingall 9 6 

Lawers 18 

Stratbfillan 5 

Tummel Budge 1 10 

Arngask u 8 

Errol 16 

Penh— 

Knox's 2 

West 9 7 

Culross 1 3 

Dunfermline— 

Abbey 4 1" 

North 1 3 2 

Kinross loo 

Portmoak o 5 6 

Kirkca dv — 

Pathhead 2 n 

Leslie oil 

Falkland 7 

Kettle and Cults 2 10 

Carnbee 10 6 

Blairgowrie — 

First 5 

Glenisla 1 5 

Tenting 1 13 

Carmvhe 1" 

Aberdeen — High 4 16 6 

Braemar 3 3 

Cromar 12 

Echt... 13 

Kincardine O'Neil 12 

Lumphanan 1 15 11 

Tarland 12 10 

Insch JO 4 

Slains 5 6 

Gamrie 7 

Botriphnie 18 

Kirkmicbael 17 

Abcrlour 5 10 

Knockando 1 13 1 

Garmoutb 1 15 

Edinkillie 9 

Daviot 2 4 10 

Stratbei rick 1 11 2 

Auldearn 1 11 8 

Avoch 10 

Cromarty 6 

Resolis 10 

Urray 5 1 6 

Ifenrn 1 15 

RoFsUeen 4 8 8 

Tain 5 li) 

Clyne 14 

Dornoch 3 

Rosehall 2 

Eddracbillis 1 1'" 

Strathy 2 10 

HalladaU 11 

Beiriedale 2 8 11 

Bower 2 11 1 

Bruan 1 IS 

Dunnet 17 6 



Colonies— continued. 

Lvbfter £3 O 

Olrig 2 10 

Reay 2 15 

Coigach 2 4 

Glenshiel u 13 

Plockton 1 O 

IV rt- William 5 7 

Kilmonivufg, &c 1 1 

Duirinish 1 in 

Portree 1 15 

Knock 2 

Lochs '. 1 3 

Deemess 1 

L rwick 1 16 

An Invalid Ladv 5 O 

Rev. H. JafF.ey 1 

Y 1 

Legacy by Miss S. C. 

Allan, Glasgow 10 



VIII.- Continent. 

Edinburgh — 

Barclay 2(1 

Jlutnfnes Territorial... 1 10 

Colrnon;!! .2 

New Ciinmuek — 

Afton ] o 

Portrni ak 5 6 

Simington 8" 

Abeideen— Greyfriars.. 7 6 

Lucerne 6 16 4 

P. M 25 u 



IX.— Pre-Disruption 
Ministers. 

Dundee— 
St. Dayid's 12 14 9 



X. — Jews. 

Glasgow— 

Finnicston 

Blochairn 

Alyth 

Buchan Missionary So- 
ciety — Wale Branch.. 3 

An Invalid Lady 10 

An Ayrshire Farmer, 
a* first-fruits of cr op, 

1876 5 

Major-General Lennox, 

Ayr 3 

Y 1 

P. M 75 

J.B 1 

A Thank-offering, To- 
ronto 5 

Legacy by Mrs. Stewait, 

Bute, less duty 90 

Legacy by Miss S. C. 

Allan, Glassow 10 

Legacy by Miss Jessie 
Lang, Helensburgh, 
two- tenths of residue. '70 













8 11 



CONGREGATIONAL CONTRIBUTIONS. 



Sustentation Fund. 


h 


III 1 


Tolal received for 

Quarter, from 
15th May to 16th 
Aug. 1876. 


Tolal received for 

Quarter, from 
15th May to 15th 
Aug. 1875. 


£ s d 


£ a. d. 


£ «. d. 


£ s 


./ 


18 7 


77 4 7 


71 6 5 


22 13 


9 




15 17 


21 17 2 






7 "i 11' 


23 1 


22 17 4 


2 i'l 





fi 13 3 


213 17 I" 


284 12 2 






11 17 lu 


58 H 


58 10 9 






n 9 8 


41 17 11 


41 5 11 








11 16 in 


15 16 3 






l'i ! 


3> 18 1 


30 10 4 






8 13 10 


25 


23 






47 18 


115 12 in 


135 19 10 






16 19 S 


67 18 11 


64 14 6 






42 10 6 


212 9 -1 


297 15 6 


24 '9 


6 


7 14 10 


26 6 4 


£4 12 5 


2 6 


1" 


5 1 6 


18 4 7 


18 8 10 


11 14 




1« 1 9 


113 8 2 


119 18 6 


13 18 


1 ! 


8 13 6 


21 19 10 








11 15 9 


39 18 7 


42 is 11 






9 9 7 


29 3 3 


27 8 1 


1 b 





8 15 fi 


77 18 10 


67 13 






11 13 6 


51 14 6 


67 16 9 






24 13 5 


73 12 3 


74 17 2 






9 5 9 


2! 15 2 


34 7 10 


1 i'l 


6 


13 3 7 


44 6 


44 4 3 


18 9 





10 1 11 


33 2 2 


30 5 (i 






101 12 fi 


361 17 (i 


317 3 4 






19 1 5 


94 19 5 


78 5 11 






11 12 10 


58 re 8 


63 13 11 






13 3 


45 14 1 


49 15 4 






5 2 


34 18 3 


31 16 10 






176 19 1 


8iu 4 10 


796 12 5 








89 3 8 


H2 16 4 






14 '9 


233 5 8 


235 2 2 






34 17 10 


U8 HI 10 


163 6 9 


15 2 


8 


7 4 10 


41 6 


61 7 3 






61 17 4 


181 3 3 


171 18 3 






7 12 5 


91 1 


94 7 1 








171 11 2 


179 3 1 


25 'i 





8 '2 2 


29 18 7 


31 2 2 






32 11 4 


101 14 9 


93 4 1 






9 11 5 


59 1 3 


(14 '0 


5 'i 


8 



Sustentatioi 


Fund. 




























■g fi 






















T3 O 2 , 










iz-a 














f~ _ 
c a 
























< 



















SOfS 
































£ s. 


d 


£ s. 


<i. 


£ 


a. 


d. 


£ s. 


1 






38 16 


6 












20 3 


1 


93 7 


7 


104 


8 


1 






4 19 


5 


25 3 


9 


25 


17 


6 






13 16 


S 


42 16 


4 


39 


11 


1 






10 6 


4 


15 13 


4 


U 


12 


6 






30 "s 


S 


51 ii 


9 


43 


'3 


3 






40 2 





77 6 


1 1 


65 14 












27 12 11 


37 


17 


4 






19 i 


8 


(■8 17 


9 


t6 


1 








20 1 





44 16 


6 


41 





6 










46U 16 




1578 


16 


4 






6 14 





6 14 





6 


12 









in 





30 





32 


18 





1 





11 6 


8 


41 17 


10 


36 


6 









6 13 




S3 19 


4 


36 


3 


5 


4 'i'l 





6 " 





19 




21 





li 


5 




!9 2 


4 


69 15 




66 


14 


fi 






2i 


(i 


60 





51 








4 "4 


6 


9 5 




18 IS 


9 


26 


9 


6 






6 10 


6 


84 7 


3 


73 


3 









25 




25 


11 








8 9 




12 9 


1 1 


44 15 


1 


31 


19 





4 19 


1 


7 





21 





16 


2 


e 


1 12 


6 


8 





22 8 


6 


41 


S 


10 






9 8 


10 


31 3 


1 


38 


4 




3 15 


1 






13 13 


2 


11 


15 








3 '7 


7 


9 8 


11 


5 


7 








14 6 


2 


24 2 


8 


14 







1 3 





7 10 





11 


6 


11 


9 


6 










11 5 




6 


5 








4 'Ò 





12 





8 








4 


1 






592 7 


3 


534 14 


8 






3 7 


2 


22 14 


10 


20 15 








3 5 


6 


3S 8 


1 


:i3 


3 


s 






5 





21 





15 


11 





1 2 


- 



Sustentation Funf. 






•0 If 










































































s 


3 














tars 


< 




< 


& 






















£ s. rf. 


£ 




d. 


£ 


s. 


d. 


£ «. 


li. 


19 9 


44 


7 




55 


14 




2 16 


9 


4 12 10 


43 15 


8 


4il 


6 




2 14 




5 in 8 


44 


1 





42 


1 1 









4 16 1 


16 








19 


1 











229 


6 


9 


232 


11 


1 






3 10 


7 


19 


6 


8 


19 


6 


15 







7 


7 


1 


17 


11 


1 






23 17 5 


42 


2 


11 


67 


6 


11 






18 19 10 


65 


11 


1 


67 


17 


1 






8 11 


■M 





11 


24 










8 19 9 


131 


13 


9 


129 


3 


8 






5 12 8 


20 




8 


16 13 


4 


2 '5 


I' 


37 3 3 


4» 







63 


5 111 


9 9 


4 


18 10 


43 


1 





16 10 


3 


6 (i 


4 


7 )5 


23 


5 




23 





6 


10 


11 


1 10 5 


21 13 


9 




3 





4 HI 


li 




433 


11 


4 il 


1J 


2 






1 15 (1 


15 


14 





15 


10 


6 






18 14 11 


60 


i 









1 






5 3 


10 


15 





5 


17 





1 Ì7 





17 15 7 


76 


5 


6 


82 


18 


1 


IS 16 


11 




15 


11 




18 


9 


11 






5 5 6 


5 


5 


6 












5 2 6 


2(1 


17 


!l 


23 


15 


5 






7 3 6 


7 


3 


6 


12 


8 








16 1 8 




19 




51 










17 17 2 


41 


12 





40 


16 


Ò 


5 18 







16 


IS 


6 


21 


2 


!' 






13 Ì4 5 


28 


9 


H 


•2:1 


14 


3 






7 


42 








47 





1 






3 


10 








10 


15 










412 


7 


1 


4:'8 16 11 



Edinburgh. 

Cobnton A t urrit 

Gomtorphine 

Cran.ouil 

Edinburgh— 

Uarclay 

Blleclencli 

Cowgate 

Cougate Head. . 

Deai 

rountainbi idge 

llrange 

(ireyfriars' 

High 

Holylood 

■ .v 

La .1 i.'lenor< by 

M 1 tvrs' 

M £ e.l.. . . 

M'Crie 

Moray 

Nea iiirton 

New North 

p 

Pleasani e 

Ko^elnirn 

Rimburgh 

St. Andrew's. . . 
8t. Bernard's. 
St. Columba's . 
St. CuH.berl's. , 

St. David's 

St. George's. . . , 

St. J ,'s 

St. Luke's 

St. Mary's 

St. Paul's 

St. Uteplim's . 
Sto.klnidge..., 

Tol booth 

Tron 

e« ford 

IVe.lnO.' 



Granton & Wardie. 
Leith— 

Nortl 

South 

St. Juhll'B 

St. Nlllian's 

Trinity t lllll'Cll . 

Llberton 

Morningshle 

Newhav.ii 

Portobello 

Ilatho 

Linlithgow. 

A uercorn 

Armadale 

Ilalhgate 

Bo'liell 

Crofthead 

Falkirk 

Granceinoulli .... 

Harlhill 

Kirkliston 

Lauriston 

Lhilitlie,ow 

Livingstone 

Polniont 

Slaniannai 

Torphiòhen 

Dpliall 

West Calder 

Whitburn 

Blackrutyp 

afiilravon 

Biggar and 
Peebles. 

Broughton 

Culler 

rilsrldgehlll 



Innerleithen.., 

Kirknril 

Peebles 

Skirling 

Dalkeith 

Carlops 

('i>cken7.le 

C"Clipen 

Dalkeith 

Lonnhead 

Musselburgh . 

Ormiston 

I'eniciiiclt 

Iloslin 

Stobblll 

Temple 



Haddington 
and Dunbar. 

Cocklniniipatli .. 

Dirleton 

Iiunhar 

Garvald 

Haddington — 

St. John's 

1 1 iinibie 

Innerw ick 

North Berwick.. . 

Penoaftlnnii 

I'restonk irk 

Prestonpans 

Salton nnd Bolion 

Tranent 

Yester 

HaddifiQÌon — 

Kìiax'l 



THE FREE CHURCH OF SCOTLAND MONTHLY RECORD. 



Dunse and 
Chirnside. 



>\ emouth 

Iteeulaw 

Houiidttood 

Langton 

Lohgtormacus . . 
Moidmgton . . . . 
Swinton 



Kelso 

Coldstream . 

Kccles 

Gordon 

Kelso 

Makersloun 
nebatlle . 
Neuthoru . . 
Sprouston . . 
We-truther 
Velholtu ... 



Jedburgh 

Ancruni 

Castltton 

Cràiling 

Denholm 

Hawick 

Ho., St. Andrew's 
Do.. Territorial . 

Jedlmr^h 

WolO.ee 



Selkirk. 

Ashkirk 

Qowden 

Galashiels 

Do., Ladbope, 

Lauder 

Melrose 

Selkiik 

St. BoBwell's.. ., 

Stow 

Yarrow, Ac 

ttoberton 



Lockeruy. 

Annan 

Canonhie 

Kcelefechan .... 
Eskdalemuir.... 
Ka'.fiuorton 

Johnstone 

Wamphray 

Kirkmichael . . . 
Eirkp.-Fleming 

Langholm 

Loclimabeil .... 

Lockerbie 

Moffat 



Dumfries. 

Corsock 

Dalbeattie 

DaHon 

Dumfries 

Do., Martyrs'. . 
1 Do., Territorial 

Uhmscore 

( Do , Craig 

Glencaple 

liigbtae 

Irongrny 

Kirkbean, &c. .. . 

Kirkniahne 

Klrkp -Durham . 

l.ochend ' 

, Abbey 
Max wel Mown . . . . 
Rutbwell 



Penpont. 

Closeburn 

dentin, n 

1 



pont 

Do.. West 

Banqnhnr 

Wanlockhend, &c. 
Durristiter 



Stranraer. 

Calrnrynu 

Qleiiluce 

Inch 

Kirlicoim 

K n k maiden . . . . 

I.eawalt 

Poripa'rick .... 

Bbenchan 

Stoneykh'k 



Sustentation Fund. 



2 14 7 

7 (1 

17 15 

14 4 6 

8 10 9 
7 19 

18 17 

4 7 



7 ! 
11 ! 
14 10 
10 10 7 

7 I 
31 19 7 



:l 15 
27 
15 1' 

2 12 



51 in 
12 18 
22 12 



12 
1!) 11 
11 n 
«0 10 
7J 10 
4" 
30 
26 18 
5 10 



1 



3 14 1 
17 14 

75 17 9 



Foreign 
Missions 
Fund. 



02 17 

(13 ii f. 

23 17 11 

57 7 1" 

53 19 8 

27 (i ii 

23 7 (i 

22 4 9 

39 11 6 



374 4 2 



11 2 

22 Ì2 6 

31 8 Ii 

73 4 10 

40 n 

14 17 8 

3d 1 7 

9 14 



230 



360 9 11 352 8 10 



43 13 
24 18 
22 13 



24 5 11 

11 9 
44 in 6 
3>i 14 10 
26 1 
39 .0 4 



313 8 



2' 10 
32 11 
32 17 



17 2 
35 18 
lb .0 
27 
15 10 
33 10 



11 15 7 

2 19 6 

6 12 2 

13 16 7 
16 1 3" 

7 11 G 



Wigtown. 

Newton Stewm t .. 

Do., Princes St.. 

Port William 

Sorhle 

Whithorn 

Do., 2nd 

Whithorn, Islo of. 
WlUtoivn 



49 4 1 
1« 15 
7 11 



1« 11 2 

27 : 

5 19 6 



45 111 
26 11 
19 1 

14 Ò 
24 15 



29J 7 3 

35 I 
18 l 
18 
42 13 

23 '8 



20 (i 

32 9 9 
16 6 

25 in 
15 6 

33 8 6 
53 3 

11 18 



30 15 7 
6 10 
23 11 
33 15 8 
21 9 
42 12 
16 3 
50 9 



10 01 10 



253 6 9 247 11 f 



28 16 
12 11 
20 17 



15ti 14 3 128 3 8 



15 7 
3 9 5 

1 "Ò II 

6 4 5 



2 
9 



19 6 
3 13 2 



10 

2 15 



4 19 3 

IS 

1 19 

2 I'l 
5 



2 12 11 
(i 1 
4 16 4 
4 



Kirkcudbright 

a uciteti cairn 

I*aiinat;bie 

Bi.rc<ie 

Ciistle-Douiilds 

Do., 2nd 

Girthon, &c 

Gleniteng 

KirKCudln ight. . . . 
Toiini'i'id 



1 3 7 

1 'Ò 



Ayr. 

Ayr 

Do. .Martyrs' 
l>o.,Wallacetuwn 

[ialiantnie.. . . 



Barrbill 

Coiruonell 

Crosshiil 

I'ailiy 

Diilmellington, Ac 

Dalrvmnle 

Dumionald 

Girvn 



Suatentatlon Fund. 



Do., 2nd 

Kirhos>i filti 

Mavbole 

Monk ion 

Nevi ton-on-Ayr . 

Nr« Cumnock . 

Do., Afton 

Old Umiiiiock . . 

Ochiltree 

Stair 

Symington 

T-ariiol ton 

Troon 

Bank 



Irvine. 

Ar.lrossan 

Beith 

Catrine 

Dairy 

Darvel 

Dunlop 



itck. 



Galstou 

Hurlford 

Irvine 

Do., Fullavton. 
Killm-nie 

Do., West 

Kilmarnock— 

lleniler.son 

Mich 

Martyrs' 

St. Andrew's .. 

Kilmaurs 

Kilwinning 

Loudoun 

MitucMine ...... 

Muiikirk 

Perccton 

Sal ti'oats 

Do., Gaelic . . . . 

Stevenston 

Stewarton 

West Kilbride. . ■ 



Paisley. 

Barrliead 

Bridge of Weir... 

Housion 

Incbinnan 

Johnstone 

I.ncliwinnocb 

Neilston 

Paisley — 

Gaelic 

High 

Martyrs' 

Middle 

OaUshaw Street. 

South 

St. George's .. . 
PoHnckshaws— 

Kast 

"West 

Renfrew 

Nilahill 

Greenock. 

Cmnhraes 

Krskine 

Kaii lie , 

Gourock 

Greenock— 

Crawf.irdshurn . 

Gaelic 

Middle 

Mount Park . . . 

No. th 

l-haw Street.. . . 

St. Andrew's . . 

St. Thomas' .. . 

Wellpark 

West 

Invei'k ip 

Lnri;s 

Port-Glastow ... . 

Do., 2nd 

Hamilton. 

Alrdrie— 

I'.roomknoll . . . 
Graham Street. 
Higb 



BnillieRton . . 

IMhhill 

lìlnntyre 

Ilotliwell , 

CftuibuHlang .. 
II CamhuBiioth»n . 



Quarter 
J 875. 



















£ 


8. 


1 


5 


4 


'■J 


31 6 


6 


32 


18 


8 






5 


4 


9 


i) 


8 


8 


17 

















12 )fi 




12 


10 











9 


*5 


4 


18 8 


; 1 


18 


9 


JO 








11 





8 


22 19 


1 : 


23 17 


3 




in 




9 


8 


3 


9 8 


3 


9 


2 lo 








(i 





59 10 


9 




13 


7 














9 2 


8 


7 


J8 10 














172 8 


2 


166 


g 


„ 








23 




1] 


90 11 


11 


86 




4 








5 


10 




11 










- _ 


12 




8 


12 


1 


45 7 


4 


48 


13 










2' 








20 





19 




- 








22 


10 




22 10 





11 


g 


10 




ii e 


g 


24 


7 


[j 


24 7 





23 


1 


6 




14 




20 








20 




18 


10 











23 


8 


] 


23 8 


1 


13 


1*9 





3 


*2 


1 


a 


6 


J 1 


20 16 


3 


21 


5 










15 


18 


7 


15 18 


7 


IS 


9 


Q 






8 


12 


4 


27 13 


4 


25 


18 


10 


2 


14 


1, 


11 


8 


4 


20 10 





19 


3 


lo 








14 


*,", 





19 Ò 





19 














14 


7' 





37 6 


3 


36 


g 


a 




iò 




2 


) 




6 19 


4 


14 


17 











10 


2 


5 


34 13 


1 


42 


Q 




4 


"Ò 


7 I 












40 


5 


*o 








25 


Ò 





25 

















14 




lo 


44 1 


5 


4S 


10 


4 




13 11 


15 


*(i 




15 





15 




(J 


I 


6 


2 


7 


8 


9 


7 6 


g 


6 


15 


6 








5 


19 


7 


11 18 


9 


11 


3 


1 11 








13 


is 


6 


13 18 


6 


8 













10 







30 




30 


y 










12 








2ii 























613 6 


7 


575 


1 


8 














13 11 


4 


27 


g 


Q 








9 


10 


10 


30 1 


4 


26 


15 










8 


10 





23 18 




20 













7 


10 





25 9 





SB 


u 


II 








6 








Ì0 Ì9 


2 


20 


14 


7 








17 


5 


] 1 


17 5 


, 1 


18 







4 


'7 





20 


9 


5 


20 9 


5 








1 


12 




10 


1 


1 


27 15 


3 


33 


14 


10 








16 


17 


8 


55 3 


9 




16 










26 




11 


37 5 


4 




3 


3 


2 


Ì4 


3 


j i 


,1 





33 





29 


lo 



















39 5 



















8 


10 


28 11 


1 


28 


6 










:"/; 


17 


8 


95 12 




103 


18 


Q 








30 





Q 


:-0 

















n 


7 





39 


9 


41 


"g 


5 


3 


is 


1 


13 


(1 





21 4 





24 


10 


6 








12 








36 




.i4 


i) 






iò 


i' 


13 


17 


11 


19 16 


7 


19 




J 








3 


SI 


11 


18 7 


9 


23 


g 


g 


1 


"7 


8 


1 ; 


4 


3 


3 : 14 


3 


3i 


4 


) 


1 








8 


9 




28 10 


8 


- 1 1 


10 


4 








29 








4i 15 


4 


47 






1 


*ò 





6 


10 





12 10 





26 





t 














4 1 


6 


15 


12 


S 








7 


19 


11 


24 





27 


11 




3 18 11 


42 


10 




91 6 


4 


47 


7 




7 


10 











b8i 14 


2 


774 


7 


8 








10 


12 




37 6 


j 


32 





S 








3 17 


9 


15 )4 


] 


16 


15 




1 


'4 


7 


6 


3 


3 


49 2 


11 


47 


J |! 










25 


6 


g 


31 6 


g 


9 






4 


"0 





12 







30 2 


4 


36 


jj 










9 




1 


20 8 


7 


23 





C 





iò 




10 


7 


6 


30 13 




31 


13 


6 


1 










2 





19 16 


8 


19 


15 


„ 


1 


10 





20 


4 


8 


65 2 


8 


72 


5 
















13 6 


1 1 


20 












18 


■ 3 


7 


58 


8 


87 


13 


K 








50 








50 

















11 


7 


5 


42 2 


3 


- 43 


g 










24 


3 


4 


92 14 


4 


77 


4 




8 


'9 


I 


17 


13 


S 


23 10 


G 


15 


9 


1 


1 








10 








33 3 


3 


30 






2 






10 


3 in 


;:2 11 


1 


34 


16 




4 


7 


8 


5 


3 


9 




Q 


27 




£ 














1)76 14 


g 


624 


K) 


b 








12 


15 


2 


36 19 


8 


32 


















12 2 


a 


14 


16 


11 








4 


Ì8 


8 


16 4 


d 


15 


3 


2 








13 


1 


7 


61 9 


•j 


48 


J6 











10 


15 


11 


32 10 




35 


9 


Q 








15 


9 


11 


55 2 


c 


63 












61 


7 


7 


145 19 


10 


1:5 


ift 






15 


7 


11 


6 





31 7 


10 


41 


] 




3 13 




y 


13 


6 


20 17 




10 


r 










2G 


5 


3 


95 19 


n 


102 


ii 










6 


14 


11 


74 7 


2 


79 


15 


2 








14 


1 




40 2 


4 


46 


13 





3 


'Ò 





26 


9 


2 


l'-'l 17 


8 


108 


5 










8 


2 




2-1 8 


3 


2> 


8 


7 




*5 


i' 


37 




3 


82 8 


c 


6> 


8 


( 


28 


4 


6 


8 


11 


10 


42 8 


4 


50 


15 
















b94 3 


lo 


866 


1 


1 








14 


5 




47 18 


8 


47 


19 










17 


*5 


3 


47 


4 


45 


18 


3 


3 


'Ò 





12 







74 









< 








8 


7 





24 19 


Q 


25 




C 


12 


3 


8 


6 


6 


24 11 




25 


2 


( 





10 


6 


6 





8 


iy 17 


S 


16 


19 






6 


5 


IS 





7 


58 3 


e 


66 


15 


I 


9 


6 


10 


20 


1 


6 


46 11 





42 


7 


8 








11 








33 13 


6 


31 















Foreign 
Missions 
Fund. 



Sustention Fund. 



Chnpell.all, 4c. 

C'liapeltnn 

Cuatl>ridi:e 

Do.. East 

Dnltiel 

Kast Kilbride 

Qreèiigilfra 

Hamilton — 

Buinl.ank 

St. John's 

llolyloun 

Larkhall 

NliOtts 

Stoni-hotise 

Stmitaavcii 

Udiiingstone 

Wishaw 

CUlantl 

WiUffiet 

Lanai'k. 

Abintiton 1 

Ciawloi.ljoh f 

Carbtke 

dirnmtb 

Croiiford 

Douglai 

Douglas Waler 

Forth, &c 

Lanark 

Lestnatiagow 

Dumbarton. 

Alexandria 

Anochar 

Haldernock 

Boi.bill 

Canlross 

Dumbarton — 

High 

Worth 

Duntoeher 

Gartlochhead 

Helfiislutrgh — 

lark 

West 

Killearu & lialfron 

Lu"> 

Hid Itilpatiiclt 
Hen ton 

Do., 2nd .... 

Do., Gaelic. 

Rosoeath 

Shandou .... 
Stralbblane . . 



Glasgow. 

Blslioiiliricgs .. 

Busby 

Calnpste 

Cathcart 

Cbryston 

C'uinliei lutuld .. 
Glasgow— 
Anderston.. . 

Argyll 

Augustine . . . 

Uttrony 

Barrow-field . . 
Blochairn .. . 
Uridgegnte 
Bridgeton . 



Bro. 



t-latv 



iMem. 



Bucban 

Cauilaobie 

CampKell mr. 
Candlish Mem. 

Cb.ilmeiV 

College 

Cowcndd,ens .. 
Cranston Street.. 
Cumberland St. 
Cunniiigbam . 
Dennisttiun ... 
Dover . v 'trec-t. . . 
DuKe Street .. 

Fa Jesham 

Fab ban n 

3' inn i eN toil .... 

Gorl.t.Is 

Hamilton Street 
Hope Street . 
Hutcbevontun 
John Knox's 
Kt-lvinsUle. . . 

Kingston ... 

Kinoing I'arlt 
London Road 
Lvon street . 
.illand ... 



Mi. 

Mnryhill . 
Jl'llonitld 
Milleision 
Jllltuu .. 
North Woodside 
P.iisley Road.. . . 
lartlclt 

Do , High 
Polloksbields... 
Queen's I'tu 1 
R.ulield.... 
Ro^e Street 
Sbettlcstone 
Sigbthill. .. 
8t. Andrew's 
St Dt.yid's 
St. Enoch's 
St. George's 

Do., Road 
St. .laines'n 
St. Jolin'l . . 
St. Luke's .. 
Si. Mark's.. 
St. Mntthtw 
SI. Paul's . . 



Foreign 
M is. ions 
Fund. 



19 5 : 
24 16 

5 19 
4 6 : 

11 7 

6 17 
10 11 



II 4 
12 10 
10 



7 15 
15 13 

8 11 6 



14 14 4 

14 10 1 
311 1H 11 

7 6 

1 
11 17 2 



12 It 6 
5 16 
9 in 



9 12 

11 16 
4 19 
2 17 
9 

6 Ì5 
9 12 
8 16 
43 16 

12 



7 1 

25 1" 
27 7 



15 11 

16 18 
12 5 



49 9 6 
2:1 11 3 
25 1 



?0 8 
6 14 
12 



22 16 
16 I'l 
35 



68 7 1 

f.6 3 3 

26 8 9 

Hi 17 M 

3-; 12 10 

34 4 5 

14 19 

29 Ì8 6 



34 6 5 
8 13 
06 

20 '8 
41 
34 18 



29.5 11 8 

41 5 10 
19 16 6 
22 4 5 
21 2 
26 1 



33 2 
13 17 
i6 19 6 



W, 12 
16 3 
12 
26 17 



:9 18 6 
25 
42 5 
15 6 in 



13 15 
29 H 

14 12 
22 9 



7b6 7 5 



27 19 
34 11 
47 16 
24 





59 17 3 
1! 17 
47 12 10 
28 12 
22 4 9 
it 19 li 



30 
30 
33 4 



72 4 
24 6 

50 19 

51 14 



21 12 
28 6 
119 19 



22 9 
TH 8 
39 13 



9 10 7 

15 'Ò 

2' in 

22 6 

28 3 
158 3 

35 

20 

21 '1 
34 12 2 



82 II 3 
35 4 10 



In 15 
25 
17 14 
34 : 
17 14 
12 11 

40 11 

14 19 
47 9 
28 10 

15 12 

41 4 



29 12 
34 19 
17 15 



71 17 7 
44 5 7 
125 4 9 
130 15 11 

20 II 

40 9 10 

21 
39 9 
18 8 1 
17 9 
23 16 
27 6 

12 
38 2 10 



311 18 4 
28 13 11 



13 8 10 
31 13 
18 10 2 



11 9 I0| 49 10 



THE FREE CHURCH OF SCOTLAND MONTHLY RECORD. 



Dm 
I Thmipnce 



Stirling— 

CraipB 

Man- kirk 

North 

r South 

Tullibody 

\ Airth 

Cambusbnrron. . . 
ì <?ar{7Jf»!fipcfc, &e , 



Sacculation Fund. 



Quarter Quarter 
Mo,1 * ,, • 18.-6. 1375. 



Foreign 
Missions 
Fund. 



Glaspow— 
St I'eter'a 

St Mc ■ ■ u's . 

Mocknell 

Tollcross. 

Tiiniir 

Tron " 

Union 

VlCt'TlA 

Wcilnwlt 

West 

■Western Head. 

Whiteinch 

Wjnd 

Young Street . 
G i an 

Do., Gaelic. 

Do., SL JUrv's. 

Hi.lte.vt 

Hilsvih 

iirMntilloch — 

St. Andrew's. .. 

St. David's .. . 
Ruthaglen 

Do., East 

Raylesham 

Dunoon, &c. 

A i di isliaig 

lunoon 

Do., Gaelic 

Innellitn 

Inverary 

fi. ■ mi n 

Kiln. m tin 

KilmOiUu 

Kllmuii 

kliignrth 

Do., South 

Locbllneai'le 

Lodigih-head . . . 

Do., Martyrs'.. 

North Bute 

North Enapdale. 
Roi besay— 

Free Parish-..., 

Gaelic 

West 

Sandbank 

tftrachur 

Vraigniah 

Lochyoilkead . . . 

Kin tyre. 

Campbeltown— 

Lochend 

Lorn Street... . 

Eilb.-m- Ac 

Kilbruie 

Kilcalmoaell .... 

Killean 

Eilmory 

Loch t nn ta 

S^sitan 

Tarbert 

Whiting Bay 

Carradale 

Qigtia 

Islay, 

Bowmore 

Eilchnman 

Eildalton, &c 

EiHar.ow, Ac... . 
Portnahayen ..... 
Jura 



Lorn. 

Appin, &c 

Ardchnttan .... 

Glennrcliy 

Kilbrandon, Ac. 

Ei'mmer 

ickairn 

Oban 

Kilchrenan. .... 



Mull. 

Ardnamurchan . 

Coll 

lona and Ross. . 

Kilninian, &c 

Lorn , 

Stionthm 

Tnbei moi V . . . . 
'osay & Salen , 

Tyree 

Ackaracls 

KditiuclLen 

aforven 

Stirling. 

Alloa— 

Ernst , 

\Ve«t 

Alra 

Bannockburn . 

Clnckiuannan . . 

Denny 



7 7 
14 1 

II 1:1 



4 6 11 

9 12 
I 3 
6 19 



9 14 

10 
18 10 



1« 13 
20 
12 



4 11 

15 Ò 



7 14 
9 19 

8 4 
8 14 



9 11 6 
24 15 
6 17 11 



87 6 10 
91 17 
64 17 



78 7 f 
81 3 i 
48 18 11 



66 7 9 
36 

41 8 
104 IS 
103 16 10 

42 3 II 
70 3 11 



60 il 
46 
44 9 In 

15 15 9 
28 19 II 



51 
30 
35 17 
15 18 



9 17 6 

10 9 11 
25 1 
47 10 10 
SO 



37 10 
55 IS II 
42 



57 Hi 8 

31 'Ò 
12 2 

If. 4 

58 13 

14 14 
25 

30 18 

15 - 9 



83 13 
20 19 II 



54 12 
51 



3 
10 8 9 



4 11 

15 Ò 



28 3 : 
37 5 
11 in 
2S 14 
49 7 



121 5 3 
53 10 In 
27 17 1 



6 6 
6 6 



48 14 

36 10 3 
21 11 
6 5 6 
18 16 

5 6 



3 C 
15 1 10 



20 12 11 
63 19 11 
30 
34 12 ID 
S5 3 
30 
43 1 



1 10 11 

2 16 6 
1 i 
1 10 



7 10 01 4 



1 9; 5-11 13 



Dunblane. 

Bulqnhidder 

Bridge of Allan , . 

Bucklyvlc 

Callander 

Dunblane - 

Gartniore 

Kilinadock 

Kipnen 

rTovrleitoii 

Tillicoultry 

Dunkeld. 

Auchtergaveu . . . 

BlairAtl.ol 

Burrclloii 

Cargill 

CI xi i lie 

Dalguise ) 

Stri.thhrnan J 

Dunkeld 

Rirkmichael .... 
l.elliendy, Ac. ... 

Moulin 

Stnian 

Breadalbane 

Aherfeldy 

Ardeonaig 

FortingalT 

Gleiiijon 

Keiinioie 

Killin 

Lawers 

Logietait 

StrathnlUn 

Tummel Bridge . 
.4nmlree 

Perth. 

Abernethy 

Arugnsk 

Col lace 

Dunharney 

Errol 

Fnrgaudenny . . . . 

Kiiilauns 

I.ogiealmond 

Melhrcil 

Perth— 

Knos's 

Middle 

St. Leonard's . . 

St. Stephen's.. . 

West 

Pitcan ngreen 

Scone 

Stanley 

Anchterarder. 

Ali'-rutliven 

Auchteiarder 

Blackford 

Braco 

C-mrie 

Crieff 

Dunning 

Madderty 

Monzie 

Muthill 

Dnnfermline, 

Aberdour 

Carnock 

Culross 

Dunfermline — 

Abbey 

K orth 

St. Andrew's. . . . 

Saline 

Torn' burn 

TulliullMi ........ . 



Kinross. 

Cowdenbeath.. . . 

Fossuway 

Kelty 

Kinross 

Laiaodie 

Orwell 

Portmoak 

Strathmigto 

Kirkcaldy 

Buckharen 

Burntisland 

Dvsart 

Ea*t Wemyss . . . 

K ennoway 

Kinghorn ...... 

Kinglassie. 

Kirkcaldy — 

AbboMiall . . 

Dunnikier.... 

Galatown ... 

Invertiel 

Kirkcaldy 

lathhead .... 

Leslie 

Leven 

Locbgelly 

MiTliinch 



Cupar. 

AhdieA Newburgli 
Aucht.rmuchly .. 

Ceres 

Collesiie 

Cupar 

Dairsle 

Falkland 



Sustentation Fund. 



io o o 

31 19 9 
20 6 



12 8 
9 8 
4 



11 1 S 

17 'è r 



35 11 

39 '8 10 
15 II 
18 13 
31 12 1 



204 4 o 



27 19 
22 18 
8 7 
25 19 



11 8 

SO 7 



3 17 

9 11 4 

25 12 1" 

8 17 2 
13 13 6 

9 17 1 



5 10 
20 3 1 

7 5 11 

9 10 9 
20 13 9 
20 2 5 

2 18 2 
2(i 12 8 

9 14 9 
13 16 6 



3 13 5 
13 '9 5 



16 » 

5 11 
3 3 



10 14 11 
7 10 
12 11 8 



4 

3 II 
6 6 

9 3 



9 5 
60 17 
15 7 

5 4 

9 15 8 

6 19 6 
14 14 7 



25 3 11 
24 17 » 



9 4 4 

28 14 

77 4 

127 8 3 

74 16 10 

81 1!) 11 

36 3 3 

39 Li 8 

16 7 7 



677 



S 2 



15 17 

58 14 
21 2 
25 16 
27 5 

59 1 
12 12 
36 7 
24 15 
27 15 



59 7 3 
£7 1 10 
41 6 9 
53 11 3 
12 2 8 
36 10 8 



£61 6 11 



39 6 

22 10 
22 9 



42 6 10 
165 11 9 
53 15 11 
17 3 9 
27 7 9 
21 5 6 
33 1 2 



810 19 



37 15 5 

39 Ì7 11 
17 1" 
22 10 
41 17 9 



2S4 18 10 



25 17 11 
14 8 2 
18 2 6 



34 16 1 
9 6 II 
13 17 



7 17 10 
4 4 

12 



82 2 4 



19 19 4 
7 

20 10 7 

£7 8 

23 6 7 

£0 11 

37 8 11 

23 10 10 

10 8 ! 

23 15 (' 

77 18 7 

113 5 5 



Foreign 
M issions 
Fund. 



704 5 

18 9 
5i 19 
21 
24 7 
26 14 
51 2 
12 5 
11 14 
24 IS 
31 14 



28 In 5 
7 14 11 

3" 14 6 



10 i 
35 5 
22 10 
24 19 
10 1-2 
£9 16 



156 10 7 

15 
£8 1 
30 
27 9 
2u 3 
12 II 

16 



159 II 
51 7 10 
19 15 



50 2 
17 14 
14 10 
24 12 
5 

22 19 



1"! 



11 
110 



12 6 

2 ÌO 1 

14 9 

5 6 

2 n 



13 6 
3 5 

2 6 11 



Flisk and Criecb.. 
Kettle and Cults 
Logie and G*uldri 

Moliimail ' 

Strathraiglo— 
North 

St. Andrews. 

a nstruiiier 

Carnbce 

Cr.il 

Elie 

Kerry -Port 

1 organ 

Largo 

Leucbars 

St. Andieivs 

Siratlikinnes 

St. Monanct 

Meigle. 

Alrlle 

Alyth 

Blaii goivrie— 

Kliit 

South 

Coupar-Angus 

Cray 

GlenMa 

Meigle 

Neu tyle 

Itattray 

Forfar. 

Aberleuino 

Dunuichen 

Forfar- 

First 

East 

Kimiet ties 

Kirriemuir — 

North 

South 

Uemus 

Dundee. 

Abernyte aud Hail 
Brougbty-Ferry— 

East 

West 

Dundee — 

Albert Square . 

Bonnet Hill . . 

Chalmers' 

Chapelshade. . . , 

Dudhope 

Hawkhill 

Hllltown 

M'fhevne 

Ogilvy 

Si. Andrew's. . . . 

St. Dayid's 

St. John's 

St. Paul's 

St. Peter's 

Wallacetown . . . 

Wellgate 

Willison 

Wilson Teiritor, 

Liff 

Lochee 

Longtorgan 

Mains 

MoniOetb 

Do., South 

Monikie 

Tealmg 

Brechin. 

Brechin — 

East 

West 

Craig 

Edzell 

Lochlee 

Logiepert 

Marytown 

Montrose— 
St. George's 

at. John* 

St. Paul', 

Arbroath. 

Arbirlot 

Arbioaih— 

East 

High Street 

Inverbrothock . . 

Khox'i 

Lndyloau 

Harrr 

Carol) lie 

I'ai ni'iistie 

Collision 

Frlocklietm 

inverkeUlor 

I'anbride 

Fordoan. 

Ilenliolm 

Hcrrie 

Fettercnirn 

Fordi.uii 

Qlenhervfi 

Kinncir 

Laurencekirk 

Moryklrk 

St. Cyrus 

Stoneharen 



Snstontation Fund. 



1 19 
7 14 

5 13 



IS 7 
17 15 
34 13 
10 15 
£5 5 
14 19 

50 15 101 

51 13 t\ 













£ 












4 3 


6 


29 


13 


8 


19 


5 


7 


3 


14 





8 5 


s 


14 


16 


1 


14 


10 


2 





6 


3 


4 




15 





3 


33 


16 










2 1 




4 13 11 




10 


g 


n 


6 


10 


8 





25 





1) 


















302 


,1; 


6 


289 


11 


7 








5 12 


4 


24 




6 


19 


5 


6 


2 


2 


1 


6 


10 


11 


il 




13 


19 





1 




1; 


5 





-.5 








24 


15 





3 








15 


8 


68 


4 


8 


61 


8 


11 


8 








11 4 




34 


13 


; 


38 


3 


3 












52 


18 


6 


10 


6 


9 








6 13 


8 


15 


2 


U 


16 


12 


9 


1 


12 10 


5 12 




18 


8 




18 17 


3 


1 


9 


3 


17 13 


1 


53 19 


8 


61 


17 


4 


7 18 


6 






15 







14 


15 














8 


11 


3 


















327 12 


1 


328 


11 












24 17 





28 18 


6 


1 


10 





8 6 10 


54 


7 


5 


60 


8 







14 





17 9 


7 


68 


1 


8 


66 


2 


7 








24 15 





76 


11 


11 


62 


17 11 


5 


Ò 





13 .2 


6 




9 11 


61 


18 


10 


2 


1 


9 






7 


7 




13 


8 


9 








34 16 


3 


34 


16 


3 


36 


1 


4 


3 


i 


3 


3 12 





21 








21 


3 





16 
















19 


















10 


s 


8 


37 


3 


3 












376 


18 


1 


407 




4 








5 4 


7 


29 


4 11 


28 


3 


9 


1 


1 


9 


10 13 


3 


23 15 


11 


24 


17 


4 


5 








15 13 


2 


62 





4 


62 


2 










7 8 


8 


£7 


8 




25 14 


6 












14 


3 





12 10 











7 2 




22 13 


3 




4 11 








7 18 


6 


24 


4 


3 


H 


1 
















.8 







1 















241 


17 


8 


£37 


i 


11 








7 2 


2 


35 


15 


6 


36 


7 


10 








2 


10 


82 


5 


9 


121 


5 


11 








7 12 


2 


14i 


13 


7 


159 


1 


8 








7 18 


5 


24 


18 


2 


19 


9 


7 








' ,° 




32 








20 








1 











8 


6 


10 


35 


14 










17 16 


3 


63 


7 




80 


16 


10 








13 4 


U 


39 


5 


1 


37 


b 


8 


9 




7 


£8 Ì3 


11 


98 


4 


1 


90 


'i 


11 












39 





8 


40 


9 












5 


44 


4 


7 








3 







14 11 




47 


16 


9 


49 


7 


10 












30 


11 




39 


3 


11 








10 I 





48 


11 


2 


69 


16 


8 








13 8 


4 


91 


8 


8 


110 


13 


4 


6 




7 


38 8 


10 


76 


8 


1 


79 


8 










6 9 




19 


18 


9 


31 


7 











8 6 


lò 


25 


3 


1 1 


25 


6 


3 


1 


'7 


11 


£7 14 


3 


66 


14 


7 


8i 


1 


9 


1 


18 




2 13 


3 


7 


16 


1) 


24 


11 


6 





5 





10 16 


6 


18 


14 


e 


24 


5 


9 


4 








8 17 


4 


26 


19 


7 


68 


18 


1 


















10 


9 















6 


Ò 


1 


21 


1 


4 












30 


2 


5 


38 


10 


11 








4 b 


11 


39 


9 


8 


25 


13 


4 








3 in 


Hi 


28 


5 


1' 


21 


16 










5 17 




23 


10 


6 


25 


7 


i 












1 '.: 1 •> 


j2 





1375 


14 11 








7 14 


10 


42 


18 




101 


1 


8 








15 17 


11 


105 


2 il- 


116 


4 


6 












22 


ia 


3 


20 


8 


1 








1 '3 


7 


10 


2 


3 


7 


16 











7 'i 




S3 


18 


8 


50 


Ì4 


5 








4 9 


10 


33 


3 




34 














4 5 


8 


27 


2 


2 


24 


8 


6 








10 4 


3 


32 





2 


33 


9 


9 








15 


1 


83 


7 


8 


63 


1 


11 








8 7 


7 


31 


15 


7 


28 


19 


9 












422 


1 


3 


5U5 


4 










4 3 


10 


31 





4 


38 


11 


4 








7 14 


3 


33 


6 


9 


33 


4 











12 





37 








37 













12 10 




40 


8 


3 


42 


5 


6 









19 19 
49 11 
21 13 



5 
11 6 4 
26 6 in 
£2 11 4 
22 7 10 
32 5 



1h 



193 11 4> 172 12 5 



THE FREE CHURCH OF SCOTLAND MONTHLY RECORD. 



Bus tent ati on Fund. 



Aberdeen. 

A bei deen — 

Bon-Accord — 

East 

Ferryhill 

Gaelic 

Gal lowgate 

Gilcomston 

Grevfriars' 

High 

HoLburn 

John Knns's . . - 

Mariner. 1 )' 

Melville 

North.... 

Old Aberdeen... 

Rutherford 

Ruthrlesiou . ■ • 

South 

St. Clement's . . . 

Trinity 

Union 

Went 

"Woodslde 

Ranch. -Devenick.-; 

[Jelhelvie 

lilaclibuni 

Cults 

Dun is 

Oyce 

Kingswella •. 

Mary cutter 

Newhills 

Peterculter 

Skene 

Torvy 

Bourtrie Bush 

Kincardine 
O'Neil. 

Aboyne 

Dal later 

Dancliory-Ternaii., 

Mraemar 

CI uny 

Crathfe 

Cromar 

Ecbt 

Kincardine O'Neil 

Lumphannn , 

Midmar 

Strnchnn 

Tarlnnd 

Alford. 

Alfotd 

ichlndoir 

Keig A Tough ... 

Kinnethmont 

Leochel-Cushnie 1 

Towie j 

Rhvnie 

Strathdon, &c... . 

Qarioch. 

niairdafT 

Culmlmond 

Gariocti 

Insch 

inverurie 

Rem nay 

Knitore 

brslie & Fremuay. 

Dyne 

Uny ue 

Ellon. 

i'iiden 

Ellon 

FoTeran 

Metblic 

New Machar 

Old Meldium 

Rlnins 

Udny 

Deer. 

Clola 

V i nserburgh 

1 ' tiguide 

New Aberd nr. . . 

r Peer 

New PUsltgo 

Obi Deer 

Peterhesid 

Territorial ...... 

Pitsligo 

Kathen 

Btricben 

Si. Fergus 

Turriff. 

Aurhterless 

Dp umbliide 

Forglcn 

Morgue 

Fypie 

'■amne 

Mncdulf 

MonquhlttiT .... 

rurriSf 

Nvwbylh 

Fordyce. 

nanrr 

Bpylidie 

Buckie 

Culleu 

Poskf'urd 

Knzie 

Fordyce 

OnlUpihlllSllrd. 

Pertknockie 

I'ortsoy 



8 

11 ie i" 

12 10 

15 10 
12 19 

a io 

9 19 5 
12 6 9 

3 8 1" 

12 11 

13 15 
47 15 11 
21 13 
t!9 

5 17 

11 10 in 

16 7 7 
7 

10 2 11 



3 10 
7 4 10 



81 18 11 
119 lb 9 

55 111 
H 
2' 

34 8 10 
37 10 

56 ID 

34 15 8 
37 16 8 
9 9 3 
37 8 7 
47 16 
21 8 II 
37 13 
41 1 4 



11 5 

37 1(1 
56 

38 7 
35 14 

12 9 
5 5 

60 10 
21 19 



185 

37 18 
216 14 

18 17 
193 17 

55 1 7 

16 7 7 

21 

29 11 

30 

29 15 
34 10 8 
40 
10 1 1 
13 8 

31 12 

30 12 
29 3 
10 



216 1 

20 6 10 

217 15 
40 3 1 
15 13 10 
31 
28 3 5 



10 
10 10 
17 3 
10 14 
14 



16 

15 11 
10 lo 

10 

16 

17 3 
10 14 
14 
M 18 

12 10 



11 15 

15 6 6 

38 17 10 

15 19 (I 
17 10 

8 ii 

IN 

16 2 8 
10 14 n 
14 
14 13 6 



202 17 111 

25 
15 6 
15 17 8 
29 11 

7 14 

6 13 



16 13 
18 II 
26 12 
6 
14 



8 4 
10 11 
8 7 



9 
16 10 
34 1 



15 6 
SI 18 
26 H 
44 5 
26 
:0 19 
17 12 
14 2 
19 



20 5 11 
24 1 

27 8 

28 1 
27 14 
35 in 
20 
60 



231 9 7 

1 15 3 
i 3 10 
. 17 n 



lo 6 
9 9 
3 11 

13 Ì7 
3 1 
6 14 



37 4 4 

15 
20 
42 7 

16 10 lo 
20 2 

31 7 9 

13 



38 7 
11 1H 
14 3 
21 12 
24 19 
18 6 



4 18 3 

5 
20 9 

9 13 
19 

6 S 



11 16 
17 11 



14 8 

32 6 
10 



12 2 11 

17 7 5 

15 

37 15 7 

14 18 6 

17 5 9 

25 4 9 

11 17 7 

27 12 1 

10 



200 8 

109 14 
14 14 

8 19 
24 9 

7 12 

9 16 
13 6 11 
22 11 
210 
21 12 8 

'-'51 .7 11 270 



189 4 7 



9 17 9 
4 



2 1 

2 (I 
23 15 11 

47 16 9 

3 Ì4 11 



i 17 6 
■ Ì2 7 



3 18 
3 18 10 



Strathbogie. 

Bel lie 

Dotriphiiie 

Cairnie 

Gartly 

Glass 

Grange 

Hiu.tly 

Keith 

New Marnech 

Rulhiemay 

Abernethy. 

Abernethy . 

Alvie 

Oromdale 

Puihill 

Kingussie. &c 

Kirkmiobael 

Laggan 

Aberlour. 

Aberlour 

Boharm 

[nveiavon 

Knockando ... 

Mortlach 

Rothes 

Elgin. 

Aires 

Burghead 

Elgin- 

II icli 

South 

Garmouth 

llopeman 

Lossiemouth 

Pluscnrdeit 

(Jrinihart 

Torres. 

Dallas 

Dyke 

Edinklllle 

Forres 

Kiuloss 

Rafloid 

Inverness. 

Paviot 

Pores and Buna . . . 
Inverness — 

1'a.t 

High 

Nortl 

Queen Street . . . 

West 

Kiltarlity 

Kirkhlll 

Moy 

Petty 

Stralheirick 

StrathtlaBB, Ac. . 

Nairn. 

Ar.lclnch 

Ardersier 

Auldearn 

Cawdor 

Orov 

Nairn 

Chanonry. 

Avoch 

Cromarty 

Forlrose 

liillearnnn 

Knockbain 

Ilesolis 

Dingwall. 

Alness 

Dingwall 

Fodiierty A Contin 

Kilmornck 

Kiltearn 

Man-burgh 

strathconan 

Urquhart 

Urrar 

Stritthyai-ve 

Tain. 

Edderton 

Fearn 

Invergoi'don 

Kilmuir-Easier . . . 

Kincardine 

Logie-Easier 

Nigg 

Rosskeen 

Tain 

Tarbat 

Croick 

Dornoch. 

Assvnt 

Clvne 

Creich 

Dornoch 

Golspie 

Helmsdale 

Lairg 

Itonart 

Rosehall 

Btoer 

Kiltionan 



Sustcntation Fund. 



16 15 
13 15 
4 



23 10 
22 12 

12 '9 



4 6 
71 17 



26 13 
11 3 10 
13 1 
26 18 1 
M 13 
2 3 11 
51 3 
20 16 



6! 17 lo 

50 11 11 

35 17 8 

17 16 6 

21 15 2 
19 i 

30 3 11 



306 18 1 

14 7 

16 5 

20 

61 19 

15 10 
23 10 



159 12 1 
25 16 4 



25 

149 15 3 

48 15 u 

30 ÌÒ 

23 1 5 

45 



157 5 1! 

23. 10 ( 
36 7 
41 10 
45 9 1 
36 3 5 
9 14 3 



192 5 1 

6) 15 10 

83 10 

48 19 3 

40 

80 14 (i 

28 17 (i 



22 13 
41 18 
4' 9 



25 19 li 
22 17 
54 12 



161 6 
17 10 (i 



33 
20 



19 7 6 
29 17 :t 



52 13 
15 10 

:-,2 



147 2 
24 1 1 



40 
149 lo 

45 10 

30 '3 
21 II 

41 10 



410 12 11 
17 13 



40 1 
77 
2K 17 

54 9 
75 15 
12 



39 (1 

42 19 

1'4 11 2 

52 16 6 

12 



119 19 4| 131 9 



Foreign 
.Mis ions 
Fund. 



4 3 
21 16 



1 10 
9 7 9 



2 
8 



Tongue. 

Altnabarra 

PumesB 

iMdrachillis 

Fair 

li inlochbervle .. . 
Melness A Kriilin 

Strattiy, &c 

Tongue 



Caithness. 

Berriedale 



Bow 

Brtian 

Canisbay 

Dunnet 

Halkirk 

Keisi 

Latheron .... 

Lvbster 

Oirig 

I'ullneytown . 

Do., Upper . 

Reay 

Thurso— 

Firsl 

West 

Watten 

Westeidale .. 

Halsary 

Wick 

Do., Gaelic . 



Lochcarron 

Applecioss 

Coigach 

Gairloch 

Glenelg 

Glenshiel 

Lochnlsb, Ac 

I.ocbbrooin 

Lochcarron 

Plockton 

Poolewe 

Shielding 

Kiidoihtwe 



AbertarfF. 

Ball.ihulish. Ac. .. 
Fort-Augustus, Ac 
Fort-William .... 
Glen -TTrqiibart ... 

hilmallie 

Kilmioiivaig 

.1 ras'iiy 

Skye & Uist. 

Bracadale 

Cariuish 1 

Benhecula ] 

Diminish 

Harris 

Kilmuir, Ac 

North Uist, Ac. .. 

Portree 

Raiisay 

Sleat 

Snizort 

South Uist, &c. . . 

Strath, Ac 

Tarbert 

Boreray, Ac 

Small Tales 

Si. Eilda 

Lewis. 

Back 

Barvas 

Carloway 

Cross 

Kn.ck 

Lochs 

Stosnoway 

Do., English 

Uig 

Orkney. 

Blrsay 

Deerness 

Evie, Ac 

Firth 

Harray 

Holm 

Kirkwall 

N". Ronaldshuy .... 

Orpbir 

I'apa-Westray 

Rousay 

Sanday 

St. Andrews 

lonaldshay. . . . 
Strumites* 

Sunday Slalion . . 

Stennis 

IVcilts 

Wcstray 

Shetland. 

Conningsburgh ... 

Delting 

Pnnrossness 

Fetlar 

Lerwick 

Dntt 

Walls 

Weisdale 

Yell 

Quar/ f &c 



Sustcntation Fund. 



21 
9 5 



6 3 




20 (i 
16 'Ò 



41 14 3 

7 

23 19 9 

31 3 9 

26 8 1 



65 10 
89 
20 < 



22 9 

10 Ò (' 

40 

12 

26 19 

20 'Ò 

64 16 h 

37 li 

20 



15 2 11 
48 
31 

16 



18 

11 12 10 
11 2 
8 13 10 

6 i 



2 17 
10 
T4 3 6 
16 
16 



2j9 16 3 
3 5 



22 7 4 
34 
14 II 
48 
14 6 



28 
16 i 7 

11 i() 10 

10 14 

11 1« 
15 

23 5 



:o 
















1 15 


48 


6 


1 


5 15 


37 


3 


3 


5 10 



11 lo 
15 

2:j 



JOHN MACD0NALD. Gen. Treasurer. 




IOMRADH AIR CRA OBHSGA OILEADH AN T-SOISGEIL LEIS AN 

EAGLAIS SHAOIR. 

AIR A CHUR A MACH UAIR 'S A A' RA1DH. 



Air. 9.] IANUARAIDH 1. 1877. [A' Phris, Sgillinn. 



IOMRADH AIR CRAOBHSGAOILEADH AN T-SOISGEIL LEIS AN 

EAGLAIS SHAOIR. 

HA e iomchuidli agus chuin buannachd gu'n gabhadh sluagh na h-Eaglais againn 
beachd o àm gu h-àm air farsuingeachd na raoin anns am bheil i a' saothrachadli, 
agus meud na h-oibre tha i a' deanamh an taobli mach de dh' Alba. Tha an 
toiseach ann, ar luchd-dùthclia fein a tha air an sgapadh air feadh nan 
" Colonies," no nan Urthreabhachas, a bhuineas do Bhreatainn air feadb an 
t-saoghail Tha iad sin anns an airde an ear, an airde an iar, agus an airde a deas. Is 
iongantaeh na tha de'n t-saoghal a nis fo riaghladh Bhreatuinn. Tha ar co-luchd-dùthcha 
lionmhor an America, tuath 'us deas. Gheibhear iad ann an Africa o 'n Eiphit gu Rubha an 
deagh dhòchais. Tlia iad anns gach cearnaidh de dh' Australia agus New Sealand; agus far 
am bheil iad is maith leo aoradh a bhi a rèir cleachdadh an aithrichean. Agus bu mhi- 
dleasdanach an Eaglais mhathaireil d' a cloinn mur tugadh i oidhirp air cuideachadh le sin a 
bhi ann. Ach cha-n 'eil an Eaglais midhleasdanach anns a chùis. Riamh o bha duine d' a 
creidimh air suidheachadh am measg choilltean agus mhachairean nan Urthreabhachas, thug 
i ionusuidh a rèir a comais air Soisgeul an t-saoraidh a chur agus a chumail nam measg. 
Agus sin ann am Beurla 'us ann am Gaelig, mar a bha feum air. Is mor an gnothuch a th' 
aig a' Bhuidhinn de 'n Eaglais aig am bheil cùram nan Urthreabhachas air an laimh. 

Tha ris obair mhòr ehudthromach air a toirt air adhart leis a' Bhuidhinn air son craobh- 
sgaoileadh an t-soisgeil anns na h-Innsibh an ear, agus ann an Africa. Tha an dà ghnothuch 
air laimh aig an aon Bhuidhinn. Tha mòran a nis de luchd-aiteachaidh nan Innsean an ear 
a tha air tionndadh ris an t-soisgeul, agus cuid diubh 'g a shearmonachadh le cumhachd. Is 
iongantaeh an ni sin, ach is e a 's iongantaiche, agus is muladach e, an dà cheucl muillion de 
Mhahomadanaich agus de Phàganaich nach do gheill riamh do Chriosd. Thig iad f hathast ; 
ach is ann " a lion beagain 'us beagain" theid na cinnich a chur a mach as an tlr. Dh' aidich 
an Tigheain agus aidichidh e saothair a' phobuill. Bheir an creidimh agus an fhoighidin 
buaidh. Agus fairichidh Africa truagh, dorcha, cumhachd firinn Dhè. Dh' fhairich i mar tha 
e, ach fairichidh i na 's mo lhathast e. Ach tha luchd-leanmhuinn Chriosd air an gairm gus 
an uile dhichioll a dheanamh chum an aobhar a chuideachadh le 'n ùrnuidh agus le an 
tabhartais. 

A thuilleadh orra sud le chèile tha obair eile aig an Eaglais am measg nan Iudhach. 
Agus cha-n i a 's lugha. Bha na h-Iudhaich, a bhraithrean a reir na feola, ro fhaisg air 
cridhe an Abstoil Phoil. Chleachd e cainnt làidir chum a bhi 'leigeadh ris a dhùthrachd 



JOHN' GRE1G AND SON,] 



[PRINTERS, EDINBURGH^ 



130 



EAGLAIS SHAOR NA H-ALBA. 



[lanuaraidh 1. 1S77 



gu 'm bitheadh iad air an tearnadh. Agus co aig am bheil gràdh do Dhia do nach èigin, ann 
an tomlias, gràdh thoirt do Israel. Tha an Eaglais a 'saothrachadh o chionn fhada 'n am 
measg, agus le mòr bheannachadh o Dhia. Tha iad ann an diugh, a thugadh a mach o 
mheasg Israeil leis na meadhonaibh a chleachd i, a tha nis 'n an luchd-searmonachaidh 
eudmhor, cumhachdach, air an t-soisgeul. 

Agus tha obair eile a tha 'dol air adhart an taohh muigh de dh' Alba leis an Eaglais 
againn. Is e sin a bhi 'cur mhinistearan gu iomadh rioghachd 'us baile air feadh na Eoinn 
Eorpa chum an soisgeul a shearmonachadh. Gun teagamh is ann am Beurla tha an teagasg 
air a dheanamh, ach tha Beurla nis cho fasanta am measg rioghachdan na Mòr-roinn agus gu 
bheil iad lionmhor ann a 's urrainn a tuigsinn, agus buannachd fhaotainn o theagasg innte- 
Is iongantach an ni e r' a aithris gu bheil ministearan a nis air an cur a dh' ionnsuidh na 
Eoimh, chum an soisgeul a shearmonachadh ann, le Protestanaich Alba. Co a b' urrainn 
sin a chreidsinn, na 'm bitheadh e air innseadh o cheann leth cheud bliadhna. Cha-n 
f haodadh duine an uair sin a theangaidh altachadh ann air thaobh na f irinn ; airneo na 'n 
deanadh, bha e air a ghrad sparradh anns a phriòsan. Ach a nis tha làn shaorsainn ann 
Criosd a shearmonachadh do na peacaich de gach seòrsa. Agus cha bheag an t-saorsainn i, 
ach is saorsainn i a tha 'cur fiachan oirnn a bhi gniomhach, fhad 's a tha dorus fosgailte 
romhainn. Tha ministearan an tràthsa a' saothrachadh 's an Eadailt, 's an Fhraing, 's a 
Spainn, 's a Ghearmailt, agus ann an Suiserland, agus tha aireamh mhòr de luchd-aoraidh 
aca, daoine a tha fo choman do 'n Eaglais Shaoir airson na tha i a' deanamh air an son. 

Cha-n 'eii sinn a' labhairt aig an àm mn 'n obair a tha an Eaglais a' deanamh aig a' 
bhaile, ach bha sinn iarrtuinneach aig toiseach bliadhna eile, a bhi 'cur roimh 'n t-sluagh an 
obair 'tha i a' deanamh an taobh a mach do 'n tìr fèin. Tha sinn a' meas gur fheairrd 
sluagh na h-Eaglais so, ehum agus gu'n tuig iad, gu làn mhaith, a ghairm a th' aig an dorus, 
's a cheud àite, airson ùrnuidh dhùrachdaich airson an aobhair, agus a ris airson cuideachaidh 
fhialaidh leis. Tha an Tighearn gràsmhor 'cur iomadh dorus romhainn. Is truagh mur bi 
aon chuid toil no comas againn dol a steach orra. Cha-n 'eil gnothuch againn a bhi ag ràdh 
"Am mise fear-gleidhidh mo bhràthar?" Tha dleasdanas againn ri choimhlionadh do 'r 
braithrean nach urrainn sinn a dhearmad gun chionta. 

Airson naigheachdan na ràidh a dh' fhalbh, tha sinn a' gairm aire ar luchd-leughaidh a 
dh' ionnsuidh nam fiosan a leanas. Cha-n 'eil àite againn do mhòran a ràdh mu 'n dèighinn 
an so, ach chithear gu 'm bheil an obair a' dol air aghart, agus gu bheil neul air nach ann 
gun toradh. Oh, gu'm b' ann a bhitheadh a' bhliadhn' a tha so comharraichte airson mòr 
thoradh air fion-lios Chriosd, araon aig a' bhaile agus an cèin. Gu 'n deònaicheadh an 
Tighearn e ! 

A' GHAIDHEALTACHD AGUS NA H-EILEANA. 



Cua-n 'eil mòran de ni ùr r' a aitbris mu 'n Ghaidh- 
ealtachd air an ràidh tha so. Tha cuisean a' 
gluasad air an adhart gu riaghailteach. Agus na 'm 
b' e toil an Tighearna an cumhachd a thabhairt, 
cha bhitheadh ann ach aobhar gairdeachais 'us 
molaidh. Is mòr ar feum air sin, agus is cudthrom- 
ach an dleasdanas a tha 'n a luidhe air luchd- 
ùrnuidh a bhi a' guidhe airson Spiorad nan gràs a 
bhi air a dhortadh a mach gu pailt. 

Tha sinn toilichte bhi 'faicinn roinn de na coimh- 
thionailean a bha gun mhinistearan a 'faotainn 



mhinistearan air an suidheachadh os an cionn. Tha 
Mr M'Mhaighistir, a bha ann am Baca Leodhais, 
air a sbuidheachadh ann am Port Elein an lie' 
Tha sin 'n a fhàsachadh air a' Bbaca, ach fao laidh 
bhi gur fheairrd He e. Is e sin ar dùrachd agus ar 
n-ùrnuidh. Tha ministear òg, Mr MacAoidh, air a 
shuidheachudh anns na Srathaibh, an Siorramachd 
Pheairt. Bha cunnart an so aon uair gu'm laodadh 
an Eaglais an t-aitreabh a chall. Tha suidheachadh 
nis airadheanamh a thaobh sin eadarancoimhthional 
agus morfhear Breadalbain. Tha ministear òg eile, 



lanuarahlh I. 1877.] IOMEADH AIR CRAOBHSG 



AOILEADH AN T-SOTSGEIL. 



131 



Mr Eoin MacColIa, air a shuidheachadh ann an 
Gleann Liobhainn ; agus o cheann ghoirid bha Mr 
Eoghan MacLcoid air a shuidheachadb ann an 
Daothail, Mr Alastair Macl'hiarmaid ann am Baile 
ùr nan Granndach, agus Mr Seumaa MaoLeoid an 
Cillebhearaidh Gur an a bhitheadh an Tighearn a' 
soirbheachadh leo gu mòr 'n an saothair. Is taitneach 
bhi 'faicinn na fasaichean air an àiteachadh, ngus 
sin tha sinn an dòchas leis an t soisgeul luacbmhor. 



Ach eha-n fhaod sinn tuilleadh a ràdh. Tha sinn 
a toirfc kite 's an àireamh-sa do chunntas mu II hr 
Eoin MacRatha, agus cha tog sinn tuilleadli àite le 
so. Tha sinn a' meas gur mòr an call a dh'fhuiling 
an Eaglais Shaor agus aobhar Ohripsd airaGbaidh- 
ealtachd le has Mhr MhicBatha, agus is maith 
leinn bhi ag ùrachadh ouimhne air le bhi toirt bcag- 
an cunntais m' a dheighinn. 



AR N-OBAIR AIG A' BHAILE 

HOME MISSION. 

Maille ris gach meadhon gnàthaichte a tha an 
Fagiais a' cleachdadh, bithidh e an cuimhne cuid 
gu m fae an t Ard-Sheanadh iomchuidh gu m biodh 
àireamh bheagdemhinistearan,amheasadh freagarr- 
ach air son na seirbhis, air an cur a mach re dhà 
nihio> gach blb.dhna, air feadh na tire, a shearmon- 
achadh an t-soisgeil, araon ann an co.mhthionalan, 
agus dhoibhsnn a tha an taobh a muigh agus nach 
'eil idir fuidh èisdeachd an t-soisgeil ; le sùil ri gu 
'm bi. tre bheannachadh an lighearna. coimhthion- 
alan air an ath-bheothachadh, agus air am brosnuch- 
adh gus an tuilleadh eud agus dheadh oibre, agus 
gu 'm bi seachranaich air an toirt a steach. Bha 
seàthnar air an comhan achadh air a' bhliadhna so : 
— Mr Macaphearsain, an Dundeàgh ; Mr Fullarton, 
an Glascho ; Mr Morgan agus Mr Enseal, an 
Dunèidin ; Mr Kelman, an Lide ; agus Mr Mac- 
phail, an Eiliginn ; agus dh' earbadh iad leis an Ard- 
Sheanadh ri gràs l)he chum na seirbhis. Tha meas 
orra uile mar dhaoine beothail, eudmhor. Thug iad 
cuairt no dha ciieana ann an caochladh kitean , agus 
bithidh àitean eile air am fiosrachadh air a' gheamh- 
radh so, mar a gheibhear cothrom. Is docha gu 'm 
bi buidheann ùr air an comharrachadh gach bliadhna. 
Agus tha e air earbsadh gu 'm bi iad air an cuimh- 
neachadh ann an ùruuighean na h-Eaglais, agus 
gu'm bi soirbheachadh air aslachadh do'n obair 
chum am bheil iad air an cur. 



Comunn Soisgeulach a' Cholaisd an Duneidinn. 
Bha e 'n a chleachdadh aig na fòghlumaichean 
air son na ministreileachd o cheann iomadh bhadhna 
bhi 'deanamh còmhnaidh ri ministearan anns a' 
bhaile le bhi 'saoithreachadh am measg sluaigh neo- 
churamaich ann an ceàrnaibh feumach Tha iad a 
nis air tionnsgnadh air obair ni 's sònruichte. Tha 
iad air gabhail os làimh earann àraidh a shaoithrea- 
chadh iad fhèin. Chaidh ministear àraidh, Mr 



Cochrane, maille r' a choimhthional, aig an robh 
eaglais anns a' cheàrna ris an abrar am Pleasance, 
air imrich gu eaglais eile a 's goireasaiche ; agus 'se 
rùnaich na fùghlumaichean an Eaglais a dh' fhàg 
iad a cheannach, agus saoithreachadh anns a cheàrna 
sin. Chosd an eaglais sè ceud deug punnd Sasun- 
nach. Tha seachd ceud aca air a chur cruinn a 
cheana ; agus tha iad ag earbsadh gu 'n tèid aca air 
a' chòrr a thional an taobh a stigh de dhà bhliadhna. 
Tha e 'n a aobhar taitneis agus taingealachd na 
h òganaich a tha 'fòghlum air son na ministrealachd 
bhi a' taisbeanadh a leithid de spiorad eud air son 
anaman ; ach biodh e 'n a ana-cothrom mòr gu 'm 
biodh fiachan air son na h-eaglais 'n a uallaich orra 
an ceann na seirbhis. Tha dial 'n uair a thigan ni 
gu bhi aithnichte, gu 'm bi iomadh a bhuineas gu 
fialaidh ann an cuideachadh leo, chum gu 'ni bi 
iad saor o fhiachan cho luath 's a ghabhas. 

Gearr-iomradii le Dr Adam. 
Ged is ann am bailtibh mora, agus an àitcan 's 
am bheil lionmhorachd sluaigh a'tuineachadh a'smò 
a tha 'gairm air son cùraim na h-Eaglais ann am bhi 
a' solar mheadhonan an t-soisgeil air an son, gidheadh 
tha iomadh ceàrna air an dùthaich a tha glo uireas- 
bhuidheach, far am bheil anaman luacbmhor a 
dh\obhail chothroman, agus air an dearmad. Tha 
Comunn an Home Mission ag amharc an cleigh an 
leithide so mar an ceudna, fhad 's a tha 'n an comas. 
Tha an cùram a' dol mòran ni 's faide mu thuath 
na " tigh Iain Ghrot an Gallaobh," eudhon gu eilean- 
aibh lionmhor, iomallach, Innis-thorc agus Shiall- 
tuinn, mu nach 'eil ach gle bheag fiosrachaidh aig 
mOran 'n ar measg. Tha Dr Adam a' toirt cunntais 
mu thurus a thug e air an t-samhradh a chaidh 
seachad do na h eileanaibh so. 

SlALLTUINN (SUETEAND). 

Tha na h eileanan a tha air an gabhail a stigh fo 



132 



EAGLAIS SH AO 11 NA H-ALBA. 



[lanuaraidh 1. 1877- 



n ainm so ro lionmhor, agus tha cùig 'ar fhichead 
diabh air an àiteachadh. Tha an sluagh an cum- 
antas glè bhochd,agus neo-chomasach air meadhonan 
a chumail suas. Tha an Eaglais, tre chomunn an 
Home Mission, a' cumail suas àitean-searmonach- 
aidh far nach 'eil ministear suidliichte, agus a' toirt 
cuideachaidh chum stipinn a' mhinisteir a phàigh- 
eadh ann an coimh-thionalan ùra. 

Quaiìff. — AiTEAN-SEARMONACnAiDH. — Tha an t-àite 
so sè mile o bhaile Lerwick, leth-rathaid eadar e 
agus Dunrossness. Tha fear-ceasnachaidh a saoithr- 
cachadh ann. Tha e dall, ach glè fhreagarrach air 
son na h-oibre, agus e measail aig an t-sluagh. Tha 
eaglais bheag, ghoireasach ann, maille ri tigh-comh- 
nuidh do 'n fhear-cheasnachaidh Tha eadar ceithir 
iichead agus ceithir fiohead 's a deich a' frithealadli 
air an t-Skbaid, ieth-clieud 's an sgoil-Shàbaid, agus 
behead ann am Buidheann Biobuill. Tha mar an 
cjudna coinneamhan-ùrnuigh, agus coinneamhan- 
teagaisg air an cumail air aghaidh feadh an kite. 
Tha an t-àite ro fheumach, agus staid diadhachd gle 
'osal mu 'n cuàirt air. Tha o cheann ghoirid 
comharran air toraidhean grksmhor r' am faiciun an 
lorg nam meadhonan. 

West Yell. — Tha an t-kite so an Eilean Yell 
agus 'n a earrann de 'n sgireachd sin ; ach tha an 
Eaglais cùig mile deug air falbh, agus monaidhean 
'us mòintichean farsuinn eatorra. Tha eaglais ann 
a chumas dlùth air tri cheud, agus tigh air son an 
teachdaire. An taobh a stigh do mhile gu leth tha 
ceithir behead teaghlach A bharrachd air an 
t-seirbhis air an t-Sàbaid, tha coinneamhan air 
feasgair na Sàbaid an tri àitean mu 'n seach, coinn- 
eamhan-ùrnuigh air an t-seachduin, agus Buidheann 
-Biobuill. 

Sandness. — Buinidh so do sgire Walls, an sgir- 
eachd, feudar a ràdh, a's duilghe shaoithreachadh 's 
na h-eileanaibh uile. 'S e àireamh an t-sluaigh a 
tha 's an sgireachd ceithir cheud deug; agus tha 
iad roinnte 'n an tri earannan, — earann am Walls, 
carann an Sandness, seachd mile air falbh, agus 
earann eile am Papa Stour, eilean a tha a r a sgaradh 
o 'n eilean ris an abrar Tir-mhor le coalas-mara 
doinionnach, mile gu leth air leud. Tha ochd fichead 
luchd comanachaidh ann, de 'm bheil leth-cheud an 
Sandness. far am bheil eaglais a chumas ochd fichead. 
Tha beagan airgid air a thional air son eaglais a 
thogail am Papa. 

Tha tri coimhthionalan ùra anns am bheil minis- 
tearan air an suidheachadh — Dunrossness, Fetlar, 
agus Weisdale— mu nach urrainn sinn labhairt air 
leth. Tha iad, mar a dh' ainmich sinn, 'n an àitean 



bochda, agus an eisimeil c'jmhnaidh air son am 
ministearun a chumail suas. 

L\xrs-TnoRC (Orkney). 
Tha na h-eileanan a tha fo 'n ainm so na's dlùithe 
do laimh na eileauan Shialltuinn. Ged tha minis- 
tearan agus coimhthionalan suidliichte 'n am measg, 
giilheadh tha iomadh kite fàsail annta, far nach 'eil 
mimstearan no òrduighean suidliichte. Ann an 
sglre Walls, air son eisimpleir, tha eilean anns am 
bheil còrr 'us ciiig ceud anam, gun eaglais de sheòrsa 
air bith ; agus is ann ainmig fad leth na bliadhna a 
gl.eibh an sluagh thar a' chaoil do n eilean 's am 
bheil eaglais na sgireachd. Tha an sluagh air bhi 
air an dearmad gu mòr. Agus tha a' bliuil. Tha 
an suidheachadh spioradail fad o bhi ta.itneach. 
Tha ar n-Eaglais, tre ar Home Mission, air toiseach- 
adh o cheann ghoirid air oidhirp a dheanamh air 
greim a ghabhail do 'n t sluagh. Tha an t-uachd aran 
ro thoileach larach eaglais a thabhairt, agus an 
iomadh rathad tha e 'g a thaisbeanadh fhSin fialuidh 
agus càii deil. 

PoRT-G nLASCHO. 

Tha àit' iir air l'hosgladh an ceann an iar a' bhaile 
so. Tha da mhile gu leth anam 's an earainn so air 
son am bheil meadhonan 'g an ullachadh. Tha 
eaglais iaruinn air a cur suas, a chumas ceithir 
cheud gu leth, agus achosdas mile punnd Sasunnach. 
Tha dòchas, tre shaothair an t-searmonaiche agus a 
luchd-cuideachaidh, gu 'n tig e an dine ghoirid gu 
bhi fo chùram ministeir suidhichte. 

EAGLAIS-CuiJlnNEAOriAIN' DlIR Candlisii, an 

Glascho. 

Chaidh clach-stiidh na h -eaglais so a leasiail. 
Tha l 'g a togail ann an sraid Chaldair, air Rathad 
Chathcart, far am bheil sluagh lionmhor, agus a 
ghnàth a' dol an llonmhorachd. Cha-n 'eil ach tri 
bliadhna o 'n a dh' fhosgladh àite-searmonaehaidh 
ann. 'S an km sin dh' fhkg Mr Stiabhard, minis- 
tear na h-Kaglais saoire an Ycster, a choimhthional, 
agus thainigegu bhi air ceann na h-oibre. Beagan 
an dè gh sin thug an t-Ard-Sheanadh cead minis- 
tear a ghairm, agus tha Mr Stiùbhard air a ghairm, 
agus air a shuidheachadh ann. Tha an coimhthional 
air meudachadh gus am bheil a nis tri cheud luchd- 
comanachaidh ann. Gus a so bha iad ag aoradh 
ann an Talla a thogailh air làrach na h Eaglais. 
Cha-n fhoghainn so ni 's fhaide ; tha uime sin 
eaglais eireachdail 'g a togail, a chumas mile, agus 
a chosdas cùig mile punnd Sasunnach. Gidheadh 
an dèigh na chuir an coimhthional fhèin cruinn, 
agus an còmhnadh a fhuair iad o 'n chomunn air son 



fanuaraidh I. 1S77-] 10.MliA.DH AIli CEÀOBHSG AOILE A D H AN T-SOISGEIL, 



133 



togail Eaglaisean, agus o dhilib Mhic-Fheargliuia, 
tha suim mhòr fhathast r' a sholar chum gu 'm bi 
an eaglais air a fosgladh saor o fhiachan. Thaisbein 
Mr 8ti ùbliard misneach agus fèin-àicheadh mòr ann 
am fàgail gach goireas a bh' aige'n a slieann choimh- 
thional, gu tighinn a >haoithreachadh do Ghlascho ; 
agus tha dòehas gu 'n toir càirdean an aobhair 
fainear sin, agus mar an ceudna an torn has de 
bheannachadh a loan a shaothair, agus gu 'n tòir 
iad còmhnadh tialiudh dha. 

WlHTEINCU, LAI3IEI Rt GlaSCIIO. 

Tha an t-àite so air taobh tuath amhainn Chluaidh. 
'S e am priomh àite air son togail loingeis air an 
taobh sin de 'n amhainn. Tha mòran sluaigh air 
domhlachadh ann, gu h-àraidh gach gne luchd- 
ceirde a tha air an cleachdach ann an togail loingeis. 
Dk' iarr Mr Oswald, aig am bheil mòran dhaoine 
"n a sheirbhis, gu 'm bitheadh searmonaiche air a 
chur leis an eaglais do 'n àite. Thug e fhèin cùig 
ceud punnd Sasunnach, maille ri làrach, air son 
àit-aoraidh a thogail. Chumadh an tigh a chaidh a 
chur suas còrr 'us tri cheud, agus cha b' fhada gus 
an do lionadh e. Goind an deigh sin chaidh 
ministear a shuidheachadh ami. Agus gcd n.ach 



robli an àm tòiseachaidh o chc.xnn th ri bliadlina 
ach ss 'ar fhichead de luchd-èisdeachd ann, tha a 
nis dà cheud 'us tri fichead de luchd-comaQachaidh 
ann, sè seanairean, ochd deaconan, agus àireamh 
mhaith de luchd-teagaisg sgoile sàbaid, de luchd- 
riarachaidh thiacuichean, agus de luchd-taghail o 
thigh gu tigh. Tha e feumail a nis gu 'm biodh 
eaglais air a togail ; agus shuidhicheadh a' chlach- 
stèidh air 'a mhios so chaidh. Cosdaidh i eeithir 
mile, cagus cumaidh i naoi ceud; agus cha mhòr 
nach 'eil an t-iomlan de 'n airgiod air a chur cruinn. 
Thug Mr Oswald fhèin, o thoiseacli gu deireadh 
cho maith ri dà cheud deug. Is maith an eisimp. 
lear a chuir e roimh dhaoine saoibhir Ghlascho, 
Gu ma h-ann a gheibh e a dhuais annambhia'faicinn 
anaman air an toirt gu Fear-saoraidh ! 

Aig suidheachadh na cloich' stèidh, bha e air a 
thoirt fainear le Mr Bremner, aon de na ministearan 
a labhair, nach robh ach leth-cheud coimhthional 
de 'n Eaglais Shaoir an Oleir Ghlascho o cheann 
fichead bliadhna, ach a nis gu' bheil deich 's eeithir 
fichead ann. Tha sj'na dhearbhadh air nach 'eil 
an Eaglais 'n a codul gu h-iom!an, no a dh' easbhuidh 
deadhghean an Ti a bha chomhnuidh 's a' phreas. 



IOMRADH 

Mu shaothair ar n' Eaglais anas na Colonies. 

NEW 



CANADA. 
Mar a dh' ainmich sinn roimhe so, chuir ar n' 
Eaglais MrSomerville.aon de mhinistearan Ghlascho, 
a mach do Mhòr Roinn Clianada, air deireadh an 
t-Sàmhraidh chaidh seachad, a dh' fhàilteachadh na 
li- Eaglais an sin, an ainra na h- Eaglais Saoire ; 
agus mar an ceudna a mhisneachadh nam braith- 
rean, ann an obair an Tighearna. 

Phill Mr Somerville air an dava la de September 
mu dheireadh ; an deigh dha sin a bh' air earbsa 
ris leis an Eaglais, a cho-lionadh gu dileas, coguis- 
each. Mar dhearbhadh air so, feudaidh sin ain- 
meachadh, gu 'n do shiubhail e re na h-uine a bha 
e 'n sud, mu chuig mhile agus ochd ceud do mhil- 
tean, air an turus air an deach e. Re an turuis so, 
shearmonaich e gu trie ; air chixl gu 'n robh e a 
làthair, agus gu' n do labhair e ann an Ard-Shean- 
adh na h-Eaglais aca. Ghabhadh ris gu ro choimh- 
neil ; agus tha sinn a làu chreidsinn, gu 'm bi' 
toradh an lorg a shaothar ; agus gu 'n cuidich i gus 
an dà Eaglais, a thoirt ni 's dliiithc air a cheile. 



ZEALAND. 
Otago. 

Tha Dr Copland a' sgriobhadh gu Mr Hope mar a 
leanas, "Tha ar n' Ard-Sheanadh gu coinnimh a 
chumail gu h-aithghearr, a dh' fhaicinn am bheil e 
comasach aonadh a dheanamh, eadar Eaglaiscan 
Phresbiterianach nan cearnaidhean so." A reir so, 
bha air tùs, coinnimh air a cumail le cleir Dhuin- 
cdin, agus dh' aontaich eeithir deug co-thionalan gu 
'm biodh aonadh ann — an aghaidh eeithir nach rach- 
adh leis. Ach an uair a bha beachd na h-Eaglais gu 
lèir air fhaotainn, fhuaradh, ge'd a bha cuig co- 
thionalan fichead airson aonaidh, gu 'n robh a h-aon 
deug na aghaidh. Dhiùlt iad so a muigh 'sa mach, 
aontachadli leis an aireamh bu mhò ; agus uime sin, 
cha robh comas air, ach dàil a chur aims a' ghnoth- 
aich, gus an tigeadh tuilleadh do spiorad an aonaidh 
am measg an t-sluaigh. Tha an dàil so, tha e air a 
ràdh, na call moir do aobhar an Tighearna ann an 
New Zealand. 



134 



E AG LAIS SHAOR NA H-ALBA. 



[Iaiuiaraklh 1. 1877. 



QUEENSLAND. 

So cearnaidh de Australia, a tha ro bheartach ann 
am fònn fearainn, agus ro fharsuing. Tha an 
sluagli a sior dhol a mach d'a h-ionnsuidh ; agus uime 
sin, tha an Eaglais againn a' deanamh na dh' f haodas 
i, gu ministearan a chur maille riu. Ach cha 'n eil 
iad ach teirc a chaidh fathast a mach, an coime'àa ri 
aircamh an t-sluaigh, agus farsuingeachd na tire. 

Tha Mr Hume a chaidh mach o chionn ghoirid, 
a' sgriobhadh dhachaidh, gu 'n d' rainig e gu tear- 
uinte ; agus gu 'n robh e air fhailteachadh le mòr 
ghràdh, le Mr M'Culloch ; aon de na ministearan a 
tha 'n sud ; agus a choinnich e air dha dol air tir. 
Tha sinn duilich a ràdh, a bhrigh fliuchadh a fhuair 
Mr Hume air long air an deach e mach, gu "n do 
bhris a shlàinte air ann an tomhas. Bha aige ri sgur- 
sainn do shearmonachadh sè seachduinean. Tha e 
a nis ni 's fearr. Guidheamaid ris an Tighearna, 
gu 'm bi e air a neartachadh 'na choluinu agus na 
anam, agus a shaothair gu mòr air a beannachadh. 

AFRICA MU DHEAS. 

Tha Mr Cachet, Iudhach agus aon de na minis- 
tearan anns a chearnaidh so, a' sgriobhadh — "gu 
cinnteach tha Eaglais Shaor na n-Alba na h-Eaglais 
a tha gu mor air a beannachadh leis an Tighearna. 
A nis agus a rithist bha an Tighearna a' dortadh 
spiorad ddsgaidh oirnn anns a' chearnaidh so, ach tha 
nìòran ri dheanamh fathast, agus an luchd saoth- 
rachaidh teirc. Biodh na bràithrean ann an Alba, 
a cuimhneachadh nam braithrean ann an Africa 
mu Dheas aig Cathair tròcair." Deanamaid so. 

Tha Mr Macdonald, aon eile de mhinistearan na 
cearnaidh so, a cur ruinn gu cruaidh, airson 
mhinistear a chur a mach do 'n bhaile do 'n goirear 
Lunnain-an-ear (East London). Tha e 'g ritdh gu 
'm bi am baile so fathast na bhaile mor, saoibhear. 
Uime sin, gu'm bheil e ro fhèumail gu 'n suidhich- 
eadh sinn ministear ann gun dàil. 

Tha so gu leir a' nochdadh dhuinn,cia chofarsuing, 
mor, agus a tha an ràon a th' againn anns na 
Colonies ; agus uime sin, am fèum gu 'm biodh 
teachdairean air an togail, gu bin dol do 'n ionnsuidh, 



agus toil air a toirt do hluagh ar 'n Eaglais, gu 
comhnadh a thoirt dhoibh, gu so a dheanamh. 

TIR MHOR NA ROINN EORPA. 

Mar a dh'ainmicheadh ann an aireamhan a chaidh 
roimh so, tha ionadan sonruichte searmonachaidh, 
aig ar n' Eaglais air Tir Mhor na Roinn Eorp'. 
Tha a' bhuidheann air am bheil cùram a' ghnothuich 
so, air rian a dheanamh, a rèir am bi an soisgeul 
air a shearmonachadh re a' gheamhraidh, anns gach 
aon diu. Tha aon bhaile deug anns am bi so air a 
dheanamh le ministearan ar n' Eaglais, re a' gheamh- 
raidh so, a tha nis ann. Tha a' chuid a's mo de na 
h-ionadan so, anns an Eadailt ; ach tha aireamh 
dhiubh an taobh deas na Frainge. Cha 'n urrainn 
sinn gun a thoirt fainear, le taing do 'n Tighearna, 
gu 'm bheil a' leithid a chothrom air a thoirt anns 
an Eadailt, a bha thuige so, cho mòr fo dhorchadas 
na Papanachd. Tha so a' nochdadh mar a tha 
cumhachd an Ana-Criosd a' lughdachadh ; oir cha 
'n fhada o 'n là, air nach biodh a chridhe againn, 
ar beòil fhosgladh, anns na cearnaidhean ud. 
Biomaid ag ùrnuigh, gu 'm bi a chumhachd air a 
bhriseadh ni 's mo agus ni 's mo. 

Feudaidh sinn ainmeachadh mar an ceudna, ni 
eile a tha 'nochdadh cionnus a 'tha an fhirinn a' 
soirbheachadh air Tìr Mhòir. Tha Eaglais an sud, 
do 'n goirear Eaglais na Waldenses a tha 'na fianuis 
air taobh Chriosd o chionn ceudan de bhliadhnaich- 
ean air ais. Is iomadh ionnsuidh a thug am Papa, 
gu a cuir fodha ; agus cha mhor nach d' rinn se e. 
Chuir an Eaglais Shaor Ministearan a dh' fhailteach- 
adh Ard Sheanadh na h-Eaglais so, air September 
a chaidh seachad. Bha e air innseadh dhoibh o 
chionn cuig bliadhna deug air ais nach robh aca 
anns an Eagais gu h-iomlan, ach cuig sgireachdan 
deug. A nis tha soirbheachadh cho mòr leatha, agus 
gu 'm bheil da fhichead agus cuig Eaglaisean deug 
aice ; maille ri tri fichend ait' eile, far am bheil a 
ministearan a' searmonachadh an t-soisgeil. Gu 'n 
soirbhicheadh an Tighearna ni 'e mo agus ni 's mo 
le 'aobhar anns na cearnaidhean dorch' ud. 



lanuaruidh 1. 1877.] IOMRADH AIR CRAOBHSGAOILEADH AN T-SOISGEIL. 



135 



TEACHDAIREACHD CHETN NA H-EAGLAIS. 

NA II-INNSEAN AN EAR. 



Na Sanntalaicb. — Tha e na chleachdadh aig an 
t-sluagh so 'bhi 'tional, aig toiseach gacli geamhradh, 
gu sonruichte air son an t-seilg. Tha na teachdair- 
ean ann am Patsamba eudmhor air son an aobhar 
aig an àm ; tha iad a' glacadh gach cothrom air son 
'bhi 'craobh-sgaoileadh an t-soisgeil. 'N uair tha an 
sluagh a' cruinneachadh tha na teachdairean deas gu 
dol sios nam measg. Tha na cinn-fheadhna deas 
chum an luchd-leanmhuinn a chruinneachadh aig 
deireadh an la. Tha Mr A. D. Caimbeul 'toirt an 
cunntais a leanas. " N uair 'thional an sluagh, sgaoil 
mise brat air an ùrlar air son an cinn-fheadhna, a' 
toirt dhoibh cuireadh suidhe maille rium fein. 
Thug so taitneas mor d' an luchd-leannmhuin, a 
shuidh air an làr mu 'n cuairt oirnn. Thug iad 
èisdeachd gu durachdach do theacbdaireachd na 
slàinte. Tha dochas maith agam a thaobh an 
t-sluaigh so. Bha mi tri miosan nam measg, agus 
fhuair mi iad an còmhnuidh a' feitheamh gu fàbhar- 
ach air son an t-soisgeil. Tha Kareo Mantsi a rinn 
aideachadh follaiseach o chionn ghoirid, a dol air 
aghaidh, a' dlùth-leanntuinn ris an Tighearn. Bha 
a luchd-daimh uile a' fàidhdearachd gu 'n d' thigeadh 
gach olc air. An aite sin, 's ann a tha e a' cinneach- 
adh mar nach d' rinn e riamh. Tha e' toirt fianuis 
do chairdean agus do choimhearsnaich, ach gu so 
cha do lean neach dhiubh e 's an aideachadh. Ach 
cha-n 'eil an fhianuis gun bhuaidh air son sin." 

An Taobh Siar. — Tha Mr M'Ciochain a' deanamh 
iomradh air cuairt a gabh e maille ri Mr Wingate, 
a' searmonachadh an t-soisgeil am measg bhailtean 
an taobh siar. An toiseach an t-samhraidh chaidh 
iad sios gu Satara. Fhuair iad an sluagh an so ann 
an tiugh-dhorchadas, aineolach air teagasg 'us sear- 
monachadh 'us teachdairean an t-soisgeil. Gidheadh 
fhuair e iad deas chum eisdeachd. Tha e ag innseadh 
dhuinn nach do mheas e riamh roimhe cho farsuing 
's a bha 'n dùthaich 's cho dorcha 's a bha an 
sluagh. Chunnaic e an sud toraidhean truagh, 
truaillidh, agus marbhtach an saobh-chreidimh. Tha 
Mr M'Ciochain iarrtuinneach gu'n leigimid a ris d' 
ar foghlumaich, gu bheil mar so, mios no dha, aig 
ar luchd-teagaisg gach bliadhna air son searmonach- 
adh an fhocail. 

Nagpor. 

Bha e na chleachdadh aig ar luchd-teagaisg an 
Calcutta, Madras, agus am Bombai air son bhliadh- 



nachan a bhi 'teagasg nan daoine òg' a b' airde fogh- 
luim, le bhi toirt seachad Leactoran air puinncean 
sonruichte. Thoisich Mr Whitton air an obair so 
am measg foghlumaiche Nagpor, aig toiseach an 
t-samhraidh. Tha Mr Cubair 'toirt fianuis, gu-n do 
ohinnich an oidhirp so leo thar an dochais. Cha 
robh e 'nan comas an oidhirp a thoirt deich bliadhna 
roimhe so. Cha robh luchd-eisdeachd aca. Ach 
a nis tha mu dha cheud pearsa, de oigridh a' bhaile 
'frithealadh, agus le deadh aire agus diirachd ghabh 
iad ris an teagasg a thugadh seachad as leth na 
sgriobtuirean mar " fhocal an De bheo" agus " tais- 
beanadh an Tighearna Iosa Criosd." Thog Mr 
Whitton na puinncean a leanas 'n an ordugh. 1. 
" Cuideachadh chum beachd-smuaineachaidh " a' 
toirt f an comhair cleachdadh na h-inntinn air 
obair a chruthachaidh, freasdal, agus leabhraichean 
àraidh. 2. " Rannsachadh na diadhachd" a foillseach- 
adh — 1. Cuid de nithean tha 'tarruing air falbh an 
inntinn o 'n diadhachd, cumhachd tàlaidh beartais, 
feallsanachd saoghalta, agus leabhraichean àraidh. 
2. Cuid de nithean tha 'n an cuideachadh do ranns- 
achadh diadhaidh ar nadur, gu bheil seòrsa eigin de 
dhiadhachd aig gach finne, beachdan dhaoine aig an 
am so. 3. and 4. Da leactor air mar tha Dia g' a 
dheanamh fein aithnichte anns na sgriobtuirean, an 
dealachadh tha eadar a' chreidimh Chriosdaidh agus 
gach creidimh eile. 5. and 6. Air cliu a Bhiobaill. 
7. Air gloir an Tighearn Iosa Criosd. 8. Air slighe 
na slainte an lorg agus mar thoradh air na chaidh 
a dheanamh. Ghuidhe daoine òga a' bhaile air Mr 
Whitton, gu n d' thugadh e seachad teagasg air an 
doigh cheudna air a' gheamhradh so. Dh' aontaich 
e sin a dheanamh, a togail na puinncean a leanas ; 
1. ana-creideamh ; 2. creideamh ; 3. fianuiseachadh 
a' chreidimh Chriosdaidh ; 4. ceap-tuislidh an 
rathad a' chreidimh ; 5. an creideamh Criosdaidh 
agus teagasg dhaoine ; 6. an soisgeul 's na h-Tnnsean 
an ear ; 7. an soisgeul airidh air gach aon chor 
gabhail ris. Tha Mr Cubair a 'toirt fianuis gu bheil 
toradh an lorg saothair Mhr AVhitton araon ann an 
teagasg agus 'an searmonachadh an t-soisgeil. An 
àite stad a chur air teagasg na h-oigridh anns na 
sgoilean, 's ann tha gach la a' dearbhadh am feum 
do-labhairt th' ann air gu-m bitheadh na sgoiltean 
air an cur an lionmhoireachd. Ach air chùl sin tha 
gairm nach fheudar a dhiultadh air son searmon- 
achadh an t-soisgeil do 'n t-sluagh mu 'n cuairt. 



133 



EAGLAIS 8 H AO 11 NA H-ALBA. 



[Ianuaràidh I. 1877. 



" Guidhibh air Tighearna an fbogbair luchd- | 
saothiaich a chur a mach a churn fhogharaidh fein." 
Tha sinn air ar gairm gu so air dhoigh sonruichto 
aig an am so. 'N uair tha an Tighearn a' deanarah 
brisidhean mòr' oirnu. Thug e air falbh uainn Mr 
Dalziel, ann an làn a neart agus am meadhon a 
shaothar. Ghlac an colera e agus an ceitlur uair 
tìchcad dh' aisigeadh e o 'obair air thalamh gu a 
sheirbhis air neamh. Gu deimhinn tha dearbhadh 
againn an diugh air firinn an Ti tha 'g radh le 
li-ùghdarras " Feuch tha mi 'teachd gu grad." 

Calcutta. 

Aun am bàs Mhrs Macdhonuil fbuair sinn buillc 
ghoirt an so. Eugadh i an Kircudbright ann an 
1838 : thugadh i fo bhuaidh na firinn 'ann an 1859 : 
chaidh i mach do Chalcutta 'an 1860 ; thug i tri 
bliadhna gu h-eudmbor agus gu tarbhach do theag- 
asg na cloinne nighinn : 'an 18G3 phòs i an t-urr. 
C. S. Macdhonuil. Bha i an comhnaidh deas air 
son seirbhis a' rhhaighistir. Tha cairdean agus 
naimhdean a' toirt fianuis gu 'm b' ainoeamh a leithid 
fhaicinn anns an uair dhorcha so- Dh' earbamaid Mr 
Macdhonuil agus an t-seanar chloinn a dh' fbàg i 
aige, ri cùram, tròcair, agus gràdh an Ti a thubhairt 
" Tiìg d' uallach trom air Dia." 

Zenana. 

Tha an obair am mcasg na cloinnc-nighinn a' dol 
air aghaidh a nis anns gach earrainn de 'n dùthaich. 
Tha barrachd air cuig fichead de luehd-saothraich a 
mach nam measg a nis. Thasa a rneas gu bheil an 
Tighearna 'cur ri aireamh an luchd-aideachaidh a 
nis deich mile gach bliadhna. O gu'n robh bliadhna 
'mhuinntir shaorta 's an diithaich mhoir so air 



tighinn. Tha Mr Naraidhean Seseadri air cur a 
mach ochdnar mhnathnn a cbraobh-sgaoileadh a' 
Bhl baill am mea-g 'n an teaghlaichean ma 'n cuairt. 
Tha dorus fosgailte gu soillcir fa 'n comhair. 

Madras. 

Is annle mòrdhoilgheas tha againn ri innseadh d' 
ar luchd-leughaidh, gu-n do chaochail Mr Uilleatn 
Ross, fear-teagaisg ann am Madras mu dheireadh 
November. Bu mhac e do Mhr Huistean Ross bha 'n 
a mhaighistir-sgoile an He. Agus tha 'nis 'na shois- 
geulach s a ght arrastan an Gla-cho agus an Sruilea. 
Tha comhfhaireachadh inòr againn ris napàiantan 
Is mòr an call so do 'n aobhar aig an àm so. Bha 
Mr Ross dileas, deas, agus comasach, an ceann na 
h-oibre, agus tlachda chridhe ann an cinneachdainn 
aobhair Chriosd. 

Africa. 

Tha an Tighearna' fiosrachadh Africa le laithean 
ùrachaidh. Tha dùsgadh eile air tighinn an ceann 
deas Africa. Tha scan 'us òg air am faotainn ag 
iarraidh an Tighearna. 

BAiLEMnic-DnuNLEiBriE-LiviNGsTONiA.— Tha sinn 
an diiil gu bheil an t Ollamh Stiubhart agus a 
chuideacbd a chaidh a mach maille ris, air ruigsinn 
a nis. Tha Dr Stiubhart air sjiriobhadh dhachaidh 
gu n d' rainig iad Quilliraane gu tearuinnte. Tha so 
na aobhar buidheachais. Guidheamaid gu dùrachd- 
ach gu-n soirbhicheadb an Tighearn leo: gu-m 
bitheadb a dhion thairis orra a là agus a' dh' 
oidhche, agus gu-n deanadh e iadsan, agus na h-ait- 
ean-comhnuidh mu 'n timchioll nam beannachd. 



BEACHD AIR OBAIR AN T-SOISGSIL AM MEASG NAN IUDHACH. 

JEWISH MISSION. 



Bha coinneamh shònruicbtc o chionn ghoirid aig 
Bòrd-i iaghlaidh na Teachdaireachd Iudhacb an co- 
cheangal ris an Eaglais Chlèireachail an Eirinn, 
chum reusonachadh mu cheisdean araidb a thaobb 
na h-oibre. Cha bhuin dhuinne breth no barail a 
thabhairt a thaobb nan ceisdean a bha air an togail ; 
ach tha sinn a' toirt fainear, le mòr thlachd, gu 'n 
robh a' choinneamh air a dcanamh 'n acion-fà.th le 



ar braithrean an Eirinn gu beachd a ghabhail air 
eachdraidh na h-oibre, agus an teachd air aghaidh a 
rinneadh innte. Tha am paipear-naidheachd am 
Belfast Witness ag radh mar a leanas : — " Is ann do 
sheann Eaglais na h-Alba a bhuineas an onoir gu 
'm b' i a' cbeud Eaglais Phrotestanach a thionnsgain 
mar Eaglais air an obair thaitnich so. Agus tha e 
airidh air bhi air a thoirt fainear gu 'm b' ann trc 



lanuaraidh 1. L877-] 10MRADH AIR CRAOBHSG. 



AOILEADII AN T-SOISGEIL. 



137 



tkagraJh eudmhor as leth Israeli le aon diùbh-san 
a ghluais an toiseach 's a' ghnothueh an Albainn a 
bha ar n-Eaglais fhèin [an Eirinn] air a glu '.sad gu 
Teachdaireaohd acbur air chois. Ann an eachdraidh 
na li- Eaglais le Dr Reid tha an t iomradh so mu 
"n chùis : — ' Bha buaidh shònruichte aig turus Mia 
M'Cheyne, à Dundèagh, 's a' bhliadhna 1840 arm 
bin 'gluasad na h-Eaglais chum an tiunnsgnaidh so. 
Cha bu mhinistear cumanta Mr M'Chèyne ; agus 
cha bhi an drùigheadh a rinn a thagradh air beulaobh 
an Ard-sheanaidh gu bràtli air a dhi-chuiriihnèach- 
adh leo-san a chual e. Thagair e le mòr churnhachd 
as leth sliochd Abrahaim, agus nnn a cbuid argum- 
aidean drùigheadh domhainagus maireannach.' B' 
ana air an ath bhliadhna 1841, a ghabh an t-Aid- 
sheanadh os laimh Teachdaireachd a chumail suas 
air son nan Iudhach. B' e a' cheud teachdair a 
ehuireadh a mach Dr Graham, a shaothraich an 
toiseach re beagan bhliadhnachan an Damascus, 
agus an deigli sin am Pruisia, far am bheil e nis 
'n am sin a mach, chaidh am Mission air a 
b-aghaidh gu seasmhach, agus a' meudachadh ann 
am meas na h-Eaglais. Tha a nis teachdairean 
againn ann an Siria, an ceann tuath agus an ceann 
deas na Gearmailt, an Austria, agus 's an Eadailt." 

Ann an gabhail beachd air an obair gu h-iomlan 
tha e 'toirt fainear gu bheil toradh r' a fhaicinn a 
tha 'n a aobhar toileacbaidh mòr, Tha e air a 
niheas gu bheil dùth air seachd muillean Iudhach 
air feadh an t-saoghail. Ged nach 'eil obair an 
t-soisgeil 'nam measg ach 'n a leanabaidheachd 
fhatbast, agus ged tha aig na teachdairean a tha 
'saoithreachadh 'n am measg doilgheadasan r' au 
coinneachndh air am bheil an comh-bhràithrean am 
ineasg nan cinneach 'n an coigrich, gidheadh tha 
aig an am so cùrr 'us fichead mile Iudhach beò ann 
an comunn eaglais Chriosd, air dhoibh bhi air an 
iompachadh agus air am baisteadh. Tha mar an 
ceudna aireamh mhòr a tha 'n an Criosdiadhean 'n 
an cridhe, ach "air eagal nan Iudhach," nach d' 
rinn aideachadh follaiseach air an creidiinh. De 'n 
fhichead mile a tha air am baisteadh, cha lugha na 
ti i cbeud agus fichead a tha, aig an àm a tha luthair, 
ann an suidhichean inbheach mar mhinistearan 
agus mar luchd-teagaisg Diadhachd ann an Eaglais 
Chriosd. Tha ceud agus deich 'n am minis tearan 's 
an Eaglais Shasunnaich. Ann an Eaglaisean eile 
an Sasunn mar an ceudna tha cuid de ghineil lacoib 
a tha am measg nan diadhairean a 's urramaiche 'n 
ar latha. Anns a' Ghearmailt tha cuid de na 
h-Iudhaich am measg an àireimh a 's treubhanta 
agus a's dllse de shaighdearan a' chroinn-cheusaidh, 
agus dhiubh so tha cuid a choisinn dhoibh fèin ainm 
cho farsuinn ris an t-saoghal mar luchd-minenchaidh 



nan sgriobtuir. Agus tha e ro airidh air bhi air a 
thoirt fainear, 's an dol seachad, am measg nan 
àitean bho an soilleire am bheil solus an t-soisgeil a' 
dealrachadh air Tir-mhòr na Roinn-eòrpa, gu 'in 
bheil colaisdean anns am bheil Iudhaich 'n an luehd- 
teagasg. 

Tha aobhar bhi "creidsinn a thaobh Teachdair- 
luchd an t-soisgeil am measg nan Iudhach a' meud- 
achadh 's na h-eaglaisean uile. Tha e 'n a chomhan a 
air so gu bheil paipearan-naidheachd cràbhach air 
feadh America a' toirt beagan cunntais mu' n obair 
anns gach aireamh a th' air a chur a mach. 

Gearr-iomradh mu mheadhonan an t-soisgeil 
air son nan iudhach air feadh an t-saoghail 

GU LEIR. 

'So an Comunn a 's mo air son an aobhair so 
an Comunn Lunnuiuneach, aig am bheil deich mile 
fichead punndsasunnach 's a' bhliadhnado thighinn a 
stigh, agus ceud agus ochd deug de luchd-saoith- 
reachaidh, feadh na Roinn-edrpa, na h-Aisia, agus 
Africa. Aig a' Chomunn Bhreatonnach air son 
iompachadh nan Iudhach tha ochd mile de thighinn a 
stigh, agus seachd 'ar fhichead de luchd-saoithreach- 
aidh. Aig an Eaglais stèidhichte an Albainn tha 
se mile 's a' bhliadhna agus naoi deug de luchd- 
saoithreachaidh. Aig an Eaglais Shaoir tha ochd 
mile 's a' bhliadhna, agus dhà 'arfihichead a' saoith- 
reachadh eadar a' Ghearmailt, Hungary, Bohemia, 
agus Constantinople. Tha mar an ceudna an Eaglais 
chlèireachail aonaichte (U. P.) an Albainn, agus na 
h-eaglaisean cleireac'hail an Eirinn agus an Sasunn 
a' cumail suas theachdairean am measg nan Iudhach, 
cuid an dùthchaibh thairis, agus cuid am baile 
Lunnuinn, far am bheil inòran Iudhach. Tha 
Comuinn air son an aobhair cheudna 's a' Ghear- 
mailt, 's an Olaind, an Switzerland, an Ruisia, agus 
an America, mu nach urrainn sinn iomradh a 
dheanamh air leth. Tha e air a niheas gu bheil air 
feadh na Criosdachd gu h-iomlan tri fichead agus 
deich mile gach bliadhna air a chosd air an obair so, 
agus gu bheil mu thimchioll da cheud teachdair a' 
saoithreachadh innte. 

Ratuad-iaruinn gu Ierusale.m. 
Tha paipear-naidhcachd Lunnuinneach, an Times, 
a deanamh iomraidh mu thionnsgnadh air rathad- 
iaruinn a thathar a rùnachadh a dheanamh eadar 
Iaffa (Iopa) agus Ierusalem. Cha-n 'eil ann fhein 
ni ro chomharraichte ann an daoine bhi a' dealbli a 
leithid. Cha -n e smuain ùr a th' ann ; agus cha-n 
eil teagamh nach coimhlionar an ni uair-eigin. Ach 



133 



EAGLAIS SHAOR NA H-ALBA. 



[lanuaraidh 1. 1877- 



's e tha sònruichte 's an iomvadh a HP air a dhean- 
amh air an tràths' e bhi air a ràdh 's a' phaipeir ud 
gu bheil am Pàpa air aonta thoirt da. Feudaidh o 
bhi 'n a cheisd ciod e gnothucb a' Phàpa ris ; ach 
tha leasachadh fiosrachaidh a' car soluis air a' chùis. 
Tha sinn a' tuigsinn gur e tha 's an amharc caithir 
a' Phkpa atharrachadh as an Ròimh gu lerusalem. 
Tha am Pàpa, ma 's fìor e fhcin, 'n a phrlosanach 'n 
a lùchairt, o' n latha an do ghabh righ na h-Eadailt 
sealbh air an Ròimh, ged tha fios aig na h-uile gu 
bheil saorsa agus àilleas gu Ìeòìr aige. Ach cha 
chaomh leis righ bhi os a chionn, no neach ni 's 
modha na e fein bhi 's an Rùimh. Uime sin, tha 
c air a ràdh, gu bheil e air son gu 'n tòisicheadh 
Pàpanaich air dol air imrich do Phalestin ; agus 'n 
uair a blrios an tir gu rnaith air a h-àiteachadh leo, 
an sin gu 'n tèid e fein air imiieh o bhaile nan 
seachd beanntan gu sliabh Shioin. Feudaidh cuid 
sealltuinn air so mar bhruadar diomhain ; gidheadh 
tha iomradh air a dheanamh air ann an cekrnaibh a 
tha 'g a dheanamh, co dhiùbh, airidh air gu 'n 
tugtadh fainear e. 

IoMPACHAIN IuDHACH. 

Tha Mr Moody, an teachdair am baile Phrague, 
am Bohemia, a' sgrlobhadh dhachaidh mu dhithis a 
thainig gu gabhail ris an t-soisgeul a chionn ghoirid. 
Bha aon diubh, Mr H. Troller, air a bhaisteadh 
roimhe so leis na Pàpanaich ; ach dh' fhàs e neo- 
thoilichte maille riu, agus dh' iarr e air ministear 
na h-eaglais Ath-leasaichte a ghabhail a stigh mar 
bhall d' a choimhthional. Chuir esan agus minis- 
tear eile e gu Mr Moody a thug dhoibh comhairle 
mar a dh' iarr iad. Tha an duine nis air a ghabhail 
a stigh mar bhall de 'n choimhthional ; ach cha do 
mheasadh feumail e gu 'm biodh e air a bhaisteadh 
a rithist. 

A thaobh an fhir eile mar an ceudna, 's e aon de 
mhinistearan an kite a sgriobh gu Mr Moody mu 
thimchioll, ag iarraidh air leabhraichean a chur 
thuige a bhiodh freagarrach do Iudhach a bha 
iarrtanach air eòlas na firinn. Tre bheannachadh 



an Tighearna a'r an tcagasg a bha air a thoirt dha, 
thainig e gu gabhail ris an fhirinn mar tha i ann an 
Criosd. Fhuair e 'fhòghlum ann an aon de Ard- 
sgoilean na h-Eaglais Ath-leasaichte ; agus fhritheil 
e, maille ris na fòghlumaichean eile, 's an Eaglais 
Phrotestanaich. Ri ùine thainig e gu bhi dearbhta 
gu 'n d' thainig am Mesiah da rireadh. Bhaisteadh 
piuthar dha o chionn chùig bliadhna. " 'n am 
sin a mach," tha e fèin ag ràdh, thug mi thairis bhi 
a' m' Iudhach, agus rùnaich mi an Eaglais Ath- 
leasaicht' a loantuinn ; agus a nis cha-n 'eilmi 'dol 
a bhi ni 's faide a' m' chealgair ; tha mi air son 
aideachadh follaiseach a dheanamh air Criosd anns 
an do chreid mi. 

Is mòr a' mhisneach do chridhe teachdaire bhi 
mar so a' faicinn eadhon aon an tràths' agus a 
rithist a' tighinn gu creidimh agus aidmheil an 
t-soisgeil. 

Constantinople. 

Tha Mr Allan a' toirt cunntais mu cheasnachadh 
na sgoile an lkthair comh-chruinneachaidh de phar- 
antan agus de chàirdean na cloinne. Bha aig a' 
cheasnachadh tri cheud ceithir fichead agus deich 
sgoilear. Dhiubh so tha da cheud tri fichead agus 
aon nan Iudhaich ; ceithir fichead agus aon 'n am 
Pàpanaich ; agus ochd 'us da fhichead 'n am Pro- 
testanaich. Tha iad so uile a' faotainn skr theagaisg 
anns na sgriobtuirean, maille ris gach fòghlum feu- 
mail eile. 'N uair a tha an sìol priseil air a chur 
ann an raon cho farsuinn, agus gnàth-ùrnuigh a' 
dol maille ris, is èigin duinn a chreidsinn gu 'n lean 
a' bheag no rnhor de thoradh, tre bheannachadh an 
Ti do 'm buin am fàs a thabhairt. 

Tha Mr Tomory ag innseadh mu bhan-Iudhaich 
òig a bhaisteadh o chionn ghoirid. Tha da bhli- 
adhna o 'n a thòisich gluasad air a h-inntinn ; ach 
cha d' fhuair i misneach gu aideachadh follaiseach 
a dheanamh gus a nis. 'Nuair a dh' iarr i baisteadh, 
dh' aidich i gu 'm b' e eagal duine am peaeadh a 
bha gu furasd ag iadhadh uimpe. Ach a nis tha i 
ullamh gus an crann-ceusaidh a thagail agus Criosd 
a leantuinn. 



BAS THEACHDAIREAN. 



An t-Urramach Mr Iain Mac Ratha. 

De na daoinibh foghainteach, treubhach, a bha 
" air am meas 'n am puist" 's an Eaglais aig àm 



an Dealachaidh agus 'n a dheigh, tha aon an dèigh 
aoin air a ghairm a dh' ionnsuidh na foise a tha a' 
feitheamh air sluagh Dhè. Tha an Diadhair mòr, 
urramach, Mr Iain Mac Ratha, a nis air dol an dèigh 



lanuaraidh 1. 1877.] IOMUADH AIR CRAOBHSG AGILE ADH AN T-SG1SGEIL. 



139 



a bhràithre dh' ionnsuidh na dùthcha a's feàrr. 
Tha a shaothairean, a bha liomnhor agus tarbhach 
's an Eaglais air thalainh a nis aig ceann : agus 
cha-n 'eil teagamh againn nach do choinnich e aig 
a chrich ri dibheatha a Tliighearna, ag ràdh ris, 
" Is maitb, a dheadh sheirbbisich, fhirinnieh : bha 
thusa firinneach arm am beagan, cuiridh mise os 
ceann nihòran thu : imich a steach do aoibhneas do 
Tbighearna." 

Bha an Teacbdair ainmeil so de mhuinntir Chinn- 
tàil, ann an Siorrachd Rois, far an do chaith e 
toiseach a laithean a' saothrachadh aig iasgachd, 
buacbailleachd chaoraeh, no obair onorach 's am bith 
eile a gheibheadh a lamb r'a dheanamh. Cba robh 
an t-ionnsachadh a fhuair e ann an làithibh 'òige 
acb a leithid 's a bha coitchionn ann an sgoilibh na 
Gaidhealtachd aig an am ; agus cha robh na 
cothroman a mheal esan ni 'b' fhèarr na 's gnàthaeh 
le cloinn dbaoine bochda a shealbbachadh. Ach 
air dha bhi comasach araon a thaobh neirt cuirp 
agus buadhan inntinn, bha a' cheud àit' aige ghnàth 
am measg a chompanach. Bha a ghiùlan, o thoiseach, 
measail, stuama ; ach chaidh mòran d'a òige seachad 
mu'n d' fhuair e eòlas tèarnaidh air an Tighearn. 
Tha e coltach gn 'n do ghnàtbaicheadh caochladh 
meadhona 'n a threòrachadh chum aithne gbabhail 
air fèin mar pheacach caillte, agus air Iosa Criosd 
mar Shlànuighear uile fhreagarrach air a shon-san. 
Bha eisempleir dhiadhaidh peathar dha 'g a fhàgail 
anshocrach a thaobh cor 'anama fèin. Maille ris 
a' mheadhon dùsgaidh so, bha ni eile a ghluais gu 
mòr e chum slkinte iarraidh d a anam. Thachair 
dha bhi aig àm àraidh ann an cuideachd aig obair 
air rathad mòr. Aig am an dinneir, cò a thàinig 
seachad ach Fiùnnlaidh Munro ainmeil ? Ged nach 
d'aithnicheadh e leis an luchdoibre, thairg iad, 
mar a 's gnàthach leis na Gaidheil a dheanamh, a 
chòir do 'n choijireach de 'n bhiadh a bha làthair. 
Air dha-san na bha dh' fheum air a gbabhail, thairg 
e buidheachas do 'n Tighearna air son a mhaitheis; 
agus an sin thug e earail dbùrachdach do 'n chuid- 
eachd teicheadh air son am beatha dh' ionnsuidh 
an t-Slànuighir, a tha comasach agus deònach gu 
teàrnadh gu h-iomlan, agus nach tilg air chor 'sam 
bith a mach an ti a thig d'a ionnsuidh. Thug an 
earail dhrùighteach so buaidh air mòran dhiubh, 
ach gu sònraichte air Iain Mach Ratha, air an 
d' thàinig atharrachadh mòr an deigh sin. Ach, 
tha e coltach gu-m b' e am meadhon àraidh, a rinn 
a dhùsgadh, searmon a chual e o Dhr Domhnullach 
mòr na Toisidheachd air an earrainn mu dheireadh 
de 'n treas caibdeil de Dhan Sholaimh. An dèigh 
na Searmoin sin èisdeachd, dh' fhan e rè ùine f hada 
ann an dorchadas agus an imcheist anama. Bha a 



thrioblaid inntinn co tròm 's gu-n do thrèig neart a 
choluinn cbalma, air chor as, ann an leantuinn nan 
caorach, gu-n cuireadh a' chlach 'bu lugha, a' 
beantuinn r'a chois, slnte air an làr e. B' ann aig 
Comanachadh 's an Toisidheachd a fhuair e a' cheud 
fhuasgladh. Chaidh mòran de 'n t-seirbhis seachad 
gun dad de bhuaidh aice air Iain Mac Ratha ach 
dòruinn 'anama a chur am meud, gus an d' thàinig 
feasgair na Sàbaid, an uair a bha an t-Ollamh 
urramach, Aonghas Mac-an-Tòisich a bha am Baile- 
dhuthaich, a' toirt earail do 'n choithional 's an 
dealachadh. Fo 'n t-searmoin sin, thàinig leigheas 
do 'n òganach leònta o CheaDntkil ; agus thòisich e 
air dòchas a bhi aige ann an amharc mar pheacach 
ris a Chuspair ghlòrmhor sin, a bha e iomadh là 'us 
bliadhna an dèigh sin a' searmonachadh. 

Air d' a aire bhi mar so air a suidheachadh air 
nitbibh spioradail, thòisich e air ionnsachadh mar 
nach d' rinn e riamh roimhe. An dèigh ùine kraidh 
leig e dheth an obair 's am b' kbhaisd da bhi air a 
chleachdadh ; agus dh' fhosgail e sgoil ann an 
Gleann-eilg, far an robh e gu dichiollaeh a' teagasg 
na h-òigridh, agus aig an àm cheudna ag ionnsach- 
adh, mar a b' fheàrr a dh' fheudadh e, Laidin, 'us 
Grèigis, 'us Mathematics air a shon fèin. Leis a' 
bheagan airgid a rinn e a chaomhnadh, chaidh 
e do 'n Cholaisd a dh' Abaireathain ; agus an sin 
choisinn e duais-sgoileareaehd, a rinn còmhnadh g 1 
a chumail suas gus an d' fhuair e 'fhòghlum 's a' 
bhaile sin. Bha e a' pilleadh rè an t-samhraidh a 
dh' ionnsuidh na sgoile ; agus a' teagasg innte, mar 
a b' kbhaisd. 'n toiseach, maille ri teagasg na 
cloinne, chleachd e na Sgriobtuirean a leughadh do 
'n t-sluagh, agus earail a thoirt doibh, obair anns an 
robh e gu mòr air a bheannachadh. 

An àm iomchuidh fhuair e cead searmonachaidh ; 
agus shuidhicheadh e an toiseach ann an Leòdhas. 
As a sin dh' atharraicheadh e dh' ionnsuidh sgire a 
Chnuic-bhkin. B' ann an sin a bha e aig àm an 
Dealachaidh ; agus, maille r' a bhrkithribh dileas 
agus grkdhach ann am ministreileachd an t-soisgeil, 
Dr Domhnullach na Toisidheachd, Mr Sage an Re- 
sholuis, MrStiubhard an Crombaidh,agus mòran eile 
thuilleadh orra, fhuaireadh esan a' seasamh gu 
treubhach air taobh saorsa spioradail na h-Eaglais 
agus air taobh glòire a Righ, ag earalachadh gu 
dian a chomh-luchd-dùthcha chum greim daingeau 
a chumail de na còirichibh a cheannaich Criosd d' a 
shluagh, agus a' nochdadh a speis fèin dhoibh le bhi 
a' cur cùl r' a chuid de 'n t-saoghal air an sgàth. 
'n Chnoc-bhàn dh' atharraicheadh e gus an Eaglais 
Ghkidhealaich an Grianaig ; agus o 'n bhaile sin, a 
ris, gu Carlobhaigh ann an Leòdhas, far an do lean 
e air saothrachadh gus am b' èigin, o cheann bheagan 



149 



E AG LAIS SHAOR NA H-ALBA. 



I lanuaraidh 1. 1877. 



bhliadhnachan, tre shean aòìs agus laigse, cùrnm 
figire th irt thaiiis. Air dha Leodhas fhàgail, bha 
a chòmhnuidh car ùine 's an Kilean Sgitheanach, 
iigus an dèigh sin ann an Grianaig, far an do 
chrochnaichea dh a thurus air an naoitheamh là 
de mhios dheireannaich an fliogharàidh, aig aois 
cheithir fichead bliadlina 's a ceithir 

Anns gach àite 's an robh a chuairt, endhon gu 
ru : g na criche, bha c a' cleachdadh a' chomais a 
thugadli dha. ann an cur air a h-aghaidh rloghachd 
an Fhir-shaoraidh air gach dòigh. Mar shearmon- 
aiche Gaelig, cha robh 's an linn a bheireadh barr- 
achd air; agus bu tearc iad a dh' fheudta choimeas 
ris ; agus mar oibriche ann am fion-lios an Tigh- 
carna bha e dichiollach gus a' chrlch. Do thaobh 
toraidh 'oibre, is e an là mòr a mhàin a chuircas an 
cèill gu h-iomlan e ; ach tha aobhar a chreidsinn 
gu m bheil iomadh anam ann, a bhitheas 'n an crùn 
uaill dha 's an lit sin. Gu-n deònuicheadh Eìgh 
ìtrduichte Shioin dhuinne gu-n tuiteadh falluÌDg 
Iain mhòir Mhic Rath air cuideigin de na dh' fhàg 
e 'n a dhei«:h air Gaidhealtachd na h-Alba. 



Cha mhòr ministear a bheireadh barrnchd ann an 
gris, agus comas, air Dr Aonglias Macantòisich a 
b'ia roimhe so ann am Bailo Dhuthaich ; agus bha 
gliocas iongantach aige chum sluagh a riaghladh. 
Thachair dha bhi uair aig ordugh an sgire Thairbeirt 
a' cuideachadh Mhr Foirbeis dhiadhaidh a bha an 
sin Bha an t-Sabaid fuar, agus bha aig, Dr Mac- 
antòisich ri bhi 'comhdliùnadh m' fheasgair. Bha 
eigal air le fuachd an latha, 'us cho fad 's a bha 
an t-seirbhis, gu'm bitheadh an sluagh a' falbh, 
agus nach bitheadh rian air an dleasdanas. Thois- 
ich e an teagasg le bhi ag ràdh, " Tha da fhocal 
agam ri-r dh, focal ris na peacaich, agus focal ri 
jiobull an Tighearna, agus tòisichidh 6Ìnn leis na 
peacaich, o'n is ann orra is mò a bhitheas a chabhaig 



dhachaidh." Cha d' flnig duine an fc-àite gus an 
robh e ullamh. 



"Ciamar" arsa Mr Ruajridh MacLeoid a bha 
an Snisort ri seann Tormaid MacLeoid, am niaigh- 
istir sgoile Gaelig, "a tha e 'tachairt gu bheil an 
teazasg agadsa 'toirt a leithid a bhuaidh air an 
t-sluagh, chi mi 's a glial iad?" " Ubha, a ghao- 
laich," arsa Tormaid, " tha mise 'na m' sheann 
saighdear, agus 'n uair bha mi 's an arm, theagaisg 
iad dhomh, aun an laimhseachadh mo mhusga, a 
bhi 'cuspaireachd air a chridhe, agus is c sin a tha 
mi 'stri ra dheanamh an so." Bu mhaith nam 
bitheadh na h-uile fear-teagaise mar an ceudna. 



NAIGHEACHDAN-EAGLAIS 'S A' 
GHAIDHEALTACHD. 

MINISTEARAN AIR AN GAIR3I. 

Mr Seuiias Dempster, an Eenton, gu Ceannloch. 
Mr Dojihnull MacAoidh, gus na Sratbaibh. 
Mr E. MacPbearsoin, a Lcchaillse, gu Caladair. 
Mr Eoin MacColla, gu Gleann Liobhainn. 
Mr D. Mac.Mhaiguistir as a' Bhac gu Port Eleiu. 
Mr Seimas MacLeoid, an Cillebhearaidh. 

MINISTEARAN AIR AN SUIDHEACIIAD1I. 

Mr I. C. Connell, an Inbhear Eòrsa. 
Mr Aongiias Steuaut, aig " "Whiting Bay," a 
Arruinn. 

Mr D. S. Martuinn, an Steornabhaigh. 
Mr Alasdair Murcei^on, an Glascho. 
Mr Eoin M acPhearsoin, an Caladair. 
Mr Eoin MacColla, an Gleann Liobhainn. 
Mr D. M acMhaighistir, am Port Elein. 
Mr Seumas MacLeoid, an Cillebhearaidh. 



-c O^ fe 



Contiibuiions Eeteibeu bn fbc treasurer of tbc Itu Cburcb, 

From 16th October to 15th November 1S7G. 



I, — Snstentalion. 

Co!. U. Morrieson.... £20 

A Glaogow Merchant. .100 

A. B 10 ("■ 

Mrs. H. Alexa- der ..fut 

Witt Wocd, Esq , C A. 25 " 

Mn. A. M. Bell 12 

Mr. J. Adamson 3 U (J 

Ti ustees of lato James 
Kwing, Esq., half- 
year's tumuUy 24 Vò 8 



Suatentalion — continued. 
BR' HUM. f^nrnVAiKNT. 
Miss Helen 3 Manson 
(to be invested, and 
interest applie 1 to 
Snsient-ition Fund «f 
this Congregation). £000 



II. — Education. 
Edinburgh— Dean .... 10 
Urcj friars' 1 8 6 



Education — continued. 



Lady Giei oichy'a .... £J 5 

Newmgioti 1 3 in 

New North 3 7 

t>t. And' ew's 3 6 

St. Bermud's 2 » 

St. Ge rge's 41 5 3 

St. Man's 7 

St Stephen's 2 16 

Leitli— North 15 

Moi nmcside 1 10 

Imicrk-iiben I 'J 



Eduration — continns d. 



Dalkeith £<> 12 3 

Temple. &c 4 

Dunbar 3 

North Berwick 3 4 

Preston pan-- 3 " 

Kirkcudbright . .. 4 3 

Ayr 13 2 

Symtngton 2 5" 

Troon.... 5 

Cntrine 4 5 

G..1 ton 5 



Eaucation — continued. 

Irvine £0 4 *» 

EuiUrtoii 2 6 

Faiilie 15 4 

GiCnock — 

Cartfunishurn .... 12 

St. Thotn .a' 10 n 

Aivliie— West 9 <j 

Hamiltmi- 

81. John's 15 6 

He ei siuirgb—Park .. iS lw 

O.d Ki)p;.t.ick : o 



THE FREE CHURCH OF SCOTLAND MONTHLY RECORD. 



Education — continv&l. 
Huichc(oiito»n .... £Q s fi 





1 


i 






1 


i 










in 
J! 


g '' av,d * 


J: 






?u bvorgc s 




14 


Jf 




lrt 




si, HUlniv 3 ..... • 


_ 


N" 


„ 






}? 






J: 






















Korpaiid^nny ......... 










.. 








? 


? 




Im an ley . . • .......... 


u 




q 






if 


à 


8??wi 






10 






i" 






* 










16 


10 




o 


4 




t r ' 


o 


1 


o 


M kiii l 


o 




$ 






{ 












JVa'rpowrie'^iist ' ' 




5 




Dundee St, David's . 


o 


9 


o 










St, Paul's 


1 


|9 


10 


Montrose v t. Joi n's.. 


1 








St. Paul's... 


3 






bolliiton 




3 





Aberdeen — Wuodside .. 














6 


7 




u 


9 


3 




2 
















ti 


Caim e 





10 









G 





I^ggan 


3 









3 






Thurso— First 


5 









III. Ageu ai d Infirm 
Ministers. 

Mrs. H. Alexander (to 
be invested) 500 C 



IV H"tiip Mission. 



Kirkpatrick. Fleming . 





10 




Wai lo.khead 





6 





Pollockshaws — East.. . 


1 







Greenock — t.aelic ... 


1 








Glasgo.— 








College (adrll | 


111 








Pat-ttck — Migh 


1 1 


s 




Wellpark 


9 





6 




S 









11 


s 


6 




1 









1 


13 







3 





n 



Home Mission — continued. 



. . . 

ti ° r > 








.lOllll 1.110X B.. ...... 


£1 


_ 









10 









10 




Teiiy 


1 


s 





A Friend, Koth sav .. 





10 





Mr. J. Wilson, per R. 








Ilislop, Esq 


1 




. 


Port-Glasgow, for Mis- 

















Skene, /or Evaoyelist.. 


















The lute Mr. Thomas 










1ft 


r 


The lato Miss Mary 








Wark 




. 


n 


miners' Missior 










1 


o 





Miss M. S. Scott, 


1 




o 


V — Highlands 






Shiness, for Precis. 










10 


8 


10 


Lochcohb.. ad /or Cate- 








clu'st 


9 








I.citb — Gaelic, for do. . 


12 


10 





Fishermen at Howth 










2 








hilni rn ck llaihvay 








Labourers 


3 








Stoel', for Cat< chist . . . 





11 





FUR DEBT ON IHOtlt.ANl 


CONORS* 


CATIONS. 










1 










1 








Ril.ih.ning 


1 










1 






Gla-gow— Wellpark.... 


6 


17 


s 


at. En ch's 


12 








Campbeltown — 










11 













5 







1 


10 





Kingh.ssie 





7 


6 


Ahcrd. en — Gilcnmston 





6 


II 







10 





VI.- Foreign. 






Colonel R. Morrieson, 










s 








T. 11usk.I1, Esq 


s 








Colle. ted by Mrs. 








Beilh, for ynntals. . .300 








Lieut -Col. Chancellor, 













5 





Anonymous, per Rev. 













4 





R. N. O.. .. 










'1 he laie Mr. Thomas 










43 


13 


5 


The hue Miss Mary 



















Foreign — eontniufd. 

The late Miss M. Wal- 
lace £ 6 

The late G. Parsle, Esq. ID 19 

Mrs. Stewart, for Cate- 
c/Vi-t ot Mac/arlan.. 12 

I.I VI r-GSTOM A N1SSION. 

Dowager Ladv Out- 

rani 10 

Thomas Russell. £sq.. 10 u 



Laie Rev. Dr. Hums.. 3 

Mrs Aug. Erisson .... 11 

Fir-t-fruits 10 

R. N. 5 o 

MISSIONARIES* UIHOWS. 

Mrs. Cleghoin 2 



VII. Continent. 

Edmluirgh— 

St. Cuihbcrt's 2 

HarthiU 1 « 

Cuilops 8 

L'ockenzie 2 

Stobhlll 5 

Lmigtou .... 15 

Ancrum 5 n 

Craililig 112 8 

Ashkhk 10 

Bowile 14 (I 

Halfmorton 1 2 fi 

Dumfries — Marlvrs' 9 

Kivkpatrick-Durharn.. 13 

Closehnm 1" 

Wanlockhcad, Sc 8 

Durrisihcr 4 

Glenken8 1 II 

Barrhill 1 " I' 

Pahvmp'.e 5 

■larholton 17 6 

Fenwiek 2 13 fi 

Greenock — Gaelic 3 

North 2« 

Coaibrlrig — East 1" 

Stonei.ouse 2 

I.t-snn.hagow 2 3 4 

Car.iross 3 7 8 

Glasgow-Camlachie.. 17 

Chivlmers' 10 

College 5 i' 

Pan ick-High 5 2 11 

St David's 2 

St. Inoch's 3 (I 

St Mark's 4 5 

Wellpark 5 1G II 

Tnverarv 1 5 6 

Kiiigartb 4 8 n 

Lochfineside 4 

N..rth Knapdale 1« 

Kilhcrrv 8 

Kilcaimonell 4 

Kinnory 14 2 

Shiskau 5 

Strontiai 1 4 

StNinian's 1 2 



Continent — emtiwed. 



P.ucklyvio Jil 10 

Gartniore U 12 *i 

Auchtergaven 1 *i 

Gleulyoi 1 

henmoie 2 

lawer .8 

Arngask . o 

Culross 1 I' 1 

Kirkcaldy— Iavertiel.. 1 17 

Strallikinness 1 12 

Gleni-la 1 4 1 

Aberlemno 12 

Mem.is 1 18 

Caimylic 10 

Kin,.eff 5 

Abemeen — Gilcomston 111 17 il 

John Knox's 1 2 6 

Durris 10 

Cromar 12 u 

Kincardine O'Neil 14 6 

Auutiindoir 11 

gtratbdon, ate 5 fi 

AuchterleSS 1 5 

Garurie 2« 

Iluntly 4 15 

Abmietliy 11 

Aberlour 7 11 

Kllcek..udo 117 

Dyke 1 

Peity 16 6 

Si rathe-n ick 14 6 

Stoer 10 

Eddie chi II is 10 

Brua 1 !> 3 

Urn net 17 6 

Coigncli 2 2 4 

lllenelg II 

CI n-biel 0.5 fi 

Fioekton U l'l 

Raa'ay 1 5 n 

Burval 1 

Lochs 1 II 7 

Uig.. 1 ii 

Nonh llonaldshav. .. . 16 11 

Rous:,. 12 6 

A Friei d, fir Miss cle 

BriMt't Mission. ..050 
A Friend, lor Mr. 

M'AWs >; is film 5 

A Friend, for Mr. M. 

Heriol'sMfSwn... . 10 
John Cowan, Esq., 

jordo 5 

Do. . for Miss de Broen*s 

Mission 5 

J. E. It 1 fi ii 

A Friend, Rothesay.... 6 6 



VIII - Jews. 

Ma. duff. 10 

Kilmui 2 6 

First-fruits 10 

A Friend, per l'r. M. 

Smart, for Special 

Purpose 10 



Jews — ccnti'Mi'd. 



A Friend, for Spiciul 

rurpose £20 

W. Salmond, Esq 2' 

Mrs. ai'Nulty 10 

The late Mr. Tl.cnias 

Dow, Perth 47 19 Ii 



IX —Colonies. 

Edinburgh- 
Lady Gle. orcby's ... 6 3 1 
Kii kpatrick- 1 leming.. H 
(.r.enock — Gaelic .... 4 10 (I 

Caidn.ss 2 4 

Helen burgh— Park ... 14 

Gla-gnw— Wellpark... 4 19 2 

Cullege (add 1 5 II 

Partick— High 2 2 5 

St. Mark's 4 

St. Enoch' 3 

Invira.y 1 1' 

Invertiel 1 11 " 

Sirat: Itinness 1 I" 

Macduff 111 

Gartniore 1 2 

L.geim 3 15 " 

Aberdeen— Gilco.. Eton 1 fi 8 

John Knox's 1 2 6 

Dyke 1 « 

Stner 10 

Thur-o— First 7 1" 

Glen Ig "10 



Presh. lerian Church of 

N.w Zetland; '"- 

words Expense of 

Se'tdiiiy ojtt iVlTiis. 

ters Urn 

The late Mr. Thomas 

Dow, Perth 47 19 6 

X. Pre-Disrnption 
Ministers. 

Greenock— North 2 fl 

Tnmmelbi idge 18 8 

Glasgo.. — Hope .street. 1 

Forfar — East u 17 K 



XI.— Building Fund 

Ano-.vn.ous. Tarbert.. 5 
W. W.od, Esq.. C.A S5 
Collections deferred till next 
Record. 



XII College. 

PartiUt— High 5 13 

BUR^ARV yuNn. 
Trustee^ of lat«- \i iss 

r-, Duncan, to 6s in- 

VfsUd Jot Gaelic- 

gptaking S(«dfutR..3327 14 10 



CONGREGATIONAL CONTRIBUTIONS. 



Sustentation Fund. 



Edinlmrgh. 

Uol.nton A Cun'it 

tnrpbiue 

i. on. i 

Edinburgh — 

Bin clench 

to., gate 

Cowgate Heed. 

Ilea. 

rom.tainbiidge 



26 13 

43 12 2 

44 18 1 



Ho>, rood... 
Knox'.. . 
lad, n'enor 
Martyrs' ... 
Mavfield. . 

M'Crie 

Mi ray 

N e,, in. ton . 
New Noith. 

Pill-in 

Pleaian' e . . 
llo eh.irn .. 
Ri-xhurgb . 
St. vudrew' 
St ne.nar.l 
st Coliimbi 
St Cuthhei 
St. Dm Id's. 
St Ge.uge', 
Si. J"i n's . 
St Luke's. 
St. Mury's . 
St. hull's.. 
St. Stephen 
Sto.khndgl 
Tolhouth .. 

Tron 

Vie,, fori h . 
WèstporU. . 



52 15 
16 5 
12 9 

•4 6 
27 17 : 
15 3 
7 
2 
6 



32 
118 
20 



7 12 
47 3 
JO 7 



13 8 : 

16 ■' 
21 

819 13 
16 5 

118 9 
44 4 
19 10 
72 12 
43 12 
41 16 
8 lu 
fi8 9 
21 10 



4 2 8 4 

68 IS 5 

:9 12 
21 > 12 10 

9 18 8 

36 in 

77 4 

59 19 3 
ISO 12 
419 il 
J81 1 1 

72 

111 6 11 

-7i 7 

468 6 

16' 9 7 
98 8 6 
S8 6 7 
83 li 
205 17 

1 6 3 
4 3 1 
244 S 

93 '4 
323 10 

2 2 4 9 
:>i'6 2 11 

55 1 s 
t43 6 11 
121 19 6 



£ s. d. 
147 i 11 



76 6 2 
29 7 : 
78 9 I 
47 15 ! 
289 8 I 
137 19 1 
5:<7 4 I 
64 16 
39 '0 II 
216 15 a 



79 8 
5s 



198 19 

7i 16 
124 18 9 

61 5 3 
,00 6 
'45 19 
Ml 4 7 

9 8 5 



156 ! 
40 5 8 
276 Oil 
'10 17 5 
3 6 « 2 
i99 :l 10 
3 8 I 
69 : 
2 2 1. 
120 12 



4 9 

6 Ì7 



22 ii 
2) 11 



26 5 
26 8 
21 \h 



Or.mton A Wardie. 
Leith— 

North 

South 

St. John's 

si. Nllllm.'s ... 

Triuitj I lun ch . 

I.lliertiu 

Morinuesl.le 

Newnnvell 

Portobello 

Katho 

Linlithgow. 

A herein n 

Aiina.b.le 

Haibgate 

Hu'lu SI 

Croltbead 

I'aknk 

Giantenioiiih 

Har hill 

Hirkllsion 

Lauriston 

Liiihtlii ow 

l.lvluust.iie 

I'olinOlll 

Slaiiiiinnan 

Tornhicben 

Uphall 

WeBt I'alder 

vvidtbiirn . 

Wlnefci'iilne 

Iliuniioii 

Biggar and 
Peebles. 

ilriiugbluli 

On Iter 

Ellsrlilgeblll 



Susten'ation Fund. 


c 




* = r. 


■s-r 1 
>a s 

lis 11 


|a a 




I'd 
c S 








1 - 








lie 


11 1 






Bh 




£ s. d 


£ s. d. 


£ s. 


d. 


£ a. 


<f 


10 


78 3 6 










52 7 9 


234 11 2 


251 2 


3 






8 13 5 


S2 3 3 


59 19 


7 






25 8 II 


89 9 


81 10 


3 






6 10 4 


33 4 7 


33 3 


1 






18 7 5 


89 Ì8 9 


no '2 


1 






54 19 3 


11-2 4 7 


161 4 








14 11 


7' fi 


99 i 


5 






3i 12 6 


171 2 


157 1 


10 


9 7 


3 


9 17 i' 


75 2 


72 13 


6 








9873 1 3 


9< 9 








7 12 


14 6 


14 2 









10 


HO 11 11 


66 is 








8 11 3 


72 9 8 


72 7 


5 






8 13 11 


69 3 9 


73 1 


6 






6 


37 1 


41 11 








43 6 


158 7 10 


155 14 


3 






20 


10 


124 





4 17 


:! 


9 10 " 


56 8 6 




6 


1 





5 12 6 


14 6!. 


101 17 









10 11 


65 6 1 










47 11 4 


117 7 3 


119 5 


2 






K 


4- 


40 5 








16 7 


58 10 7 


69 


fi 






Is 16 5 


09 3 4 


72 3 


9 






7 7 4 


33 2 III 


36 1" 










li 1 5 


39 8 


2 






HI !Ò 9 


45 16 il 


41 10 









3 4 


VI 9 


S3 17 


(1 








52 10 


17 10 








4 'ò fi 


24 


24 4 


10 








1204 8 


1.74 4 


6 






4 16 


35 1 4 


32 5 








18 18 6 


6' 18 1 


50 2 


4 






3 19 


33 19 


13 19 


4 







Iniiei leilhen . . . 

Kirkuril 

I'. el.les 

skirling 

Dalkeith 

(■"rl.-jis 

Cc^euKie 

C 'C l< pen 

I > 11 Hi e ah 

I.OiinlitT-ad 

Muruel hiiigh . 
0> mistnii . . . . . 

I'eiuciiiok 

Koslin , 

Stohhlll 

IVmpIt 



Haddington 
and Dunbar 

Cock buriitt path . . 

Dirk-ton 

I'unbnr 

Gnrvnld 

lladdinitton — 
St. JohnV... . 

Innerwick!!!.!!! 
Nurilt liiT>« ick - . . 
l'i ncdiland 

l'l 1 81011k irK 

frèfl ton puna 

Hidt.-n imd llohoi 

Tffti.eiit 

Veatnr 

Haddington — 



Sustentation F 


und. 












. 


ivcd 
May 


mber 




= 




|tJ 






















1 S 




s- 










1* 










"i- 




is 












1 a 


ja 


s a 


A 




Em 




M ^ to 


















£ s. 


d. 


£ 


s. d. 


£ 




d. 


£ s. 


rf 


20 14 


7 


96 


9 11 


102 


17 




1 2 


1 


9 19 


7 


.'3 


15 3 


56 


5 


9 


2 li 


ii 


14 8 


1 


1-6 


11 


94 


18 








6 17 


10 


33 11 11 


1 


4 


7 


1 '2 


3 






4jI 


16 5 


401 


12 


3 






9 8 





26 14 6 


26 


9 


(1 






7 11 


4 


3" 


13 3 


»9 


6 


1 






13 7 




1'7 


6 1 


1-6 




2 






•22 14 





123 


2 8 


12 


19 


2 






8 " 





48 


11 


4' 











13 8 


8 


169 


19 4 


154 


5 


2 






7 " 





41 


2 8 


47 


15 








127 7 


1 


222 


10 7 


224 


7 









10 10 





79 




39 


15 


3 






7 1" 





43 


15 


44 










3 11 




31 


19 9 


39 





4 










924 


.3 10 


9 


6 


9 






2 18 





24 


13 6 


93 


« 









17 





33 


14 


32 


6 









2i 13 


1 


120 


4 4 


121 


2 


8 






56 10 


6 


47 


S 6 


37 


2 








24 5 


5 


137 


9 10 


141 


18 


10 










18 


11 3 


i9 


19 


7 










8 


5 fi 


14 


3 








4 'li 





49 


5 9 


41 


15 


2 






7 14 


6 


14 


is 


12 


8 


6 






2'> 1 


S 


10« 


7 7 


03 





4 






8 1 


4 


6" 


19 10 


67 


15 


8 










33 


16 9 


;-9 


7 


9 


1 'è 


7 


12 '6 


9 


4 


18 5 


49 


19 


4 


1 1 


'' 






42 





47 








4 1 





8 10 





20 


fi 


20 


15 











7 1 


111 3 


777 


19 









THE FREE CHURCH OF SCOTLAND MONTHLY RECORD. 



Dunse and 
Chirnside. 

Allanton 

Chirnside 

Dunse 

Eyemouth 

Greenlaw 

ndwood. 

Lang ton 

Longfbrmacus . . . 

Mordington 

Swintou 



Kelso. 

Coldstream ... 

Kccles 

Gordon ...... 

Kelso 

Makerstoun .. 
Motebattle . . 

Nenthorn 

Sprnuaton — 
YVestruther . 
Vetholm .... 



Jedburgh. 

Aiicrum 

Castleton 

t'raillng 

Denholm 

Hawick 

Do., St. Andrew' 
Do.. Territorial 

Jedburgh 

Wolllee 



Selkirk. 

Ashkirk 

Dow den 

Galashiels 

Do., Ladhope. . 

Lauder 

Melrose 

Selkirk 

St. BosweH's 

14 tow 

Yarrow, &e 

lloberttm 



Lockerby. 

Annan 

Cationblfl 

Kcclefechan .... 

Eskdalemuir 

Halfiuorton .... 

Johnstone 

Wamphray 

Kirkmichael ... 
Kirkp. -Fleming 

Langholm 

Lochmnbeil 

Lockerby 

Moffat 



Dumfries. 

Corsock 

Dalbeattie 

Dal ton 

Dumfries 

Do., Martyrs'.. 

Do., Territorial 
Outiscore 

Do , Craig 

Glencaple 

Hightae 

Irongray 

Kirkbean, Ac. . . . 

Kirkmahoe 

Klrkp.-Dutbam . 

I.ochend 

New Abbey .... 
Maxwelllown 
Ruth well 



Penpont. 

Closeburn 

Qlencaiin 

Penpont 

Do., West 

Sampihar 

Wanlockhend, &c. 
Dnrviedter 



Stranraer. 

Cairnryan 

nlenluce 

Inch 

Kirkcolm 

Kirk maiden .... 

Leswalt 

Portpatrick .... 

Slieuchan 

Stoncykirk 

Stranraer 

Do., 2nd 

Newluce 



Sustentatlon Fund. 



75 1 

40 ID 
8« 10 
16 11 
72 3 
68 IS 
•27 13 

41 13 
2G 
49 7 



Foreign 



9 lb 
18 !3 
10 1 : 



11 2 9 
11 5 4 
18 5 6 



6 17 
18 II 

15 7 
9 3 

16 
43 6 



75 9 7 
L0 11 9 
2a 
119 2 5 
38 8 
52 4 
60 
90 1 
33 12 
50 



78 

40 

88 

103 9 

38 15 

54 5 

57 7 



577 9 



29 2 (i 
32 3 11 
44 5 6 

30 10 4 
169 16 1 

80 
57 10 
32 16 11 
32 18 



514 3 



22 9 
:<0 IS 
181 12 
82 18 
41 4 



51 
28 17 
4:< 



33 11 

48 1 

49 3 
30 
89 9 

i-5 18 10 
70 2 10 
8li < 



1 10 
in 0' 
13 10 



Wigtown. 

Newton Stewart .. 

Do., Princes St. . 

Port William 

Sorble 

Whithorn 

Do., 2nd 

Whithorn, Isle of' 13 11 
Wigtown ' 9 " 



12 15 1 
10 12 
6 7 11 



25 

12 16 
35 1« : 

13 4 



673 17 4 



43 1 2 
4U I 
101 7 11 
88 11 
52 19 11 
63 2 10 
32 in 

40 
37 2 

41 17 
41 12 
55 
31 14 



35 16 
75 12 
ion 16 10 



34 8 
153 IS 
8i 



56 17 
3' 8 
42 n 
15 15 



81 14 :• 

33 5 f 

46 12 : 

32 12 I 

43 11 9 
52 13 



40 
97 



63 il 

40 Ò 

S5 6 9 

38 11 • 

53 10 6 

31 13 

53 13 

70 5 i 



3 8 
49 I 8 
65 9 6 
56 1 

56 19 in 
53 17 6 
55 4 5 
1-5 IS 10 

57 8 
79 16 



6 5 
10 
3 10 



2 6 
30 5 
60 8 
22 11 
53 7 10 
63 II 11 
47 9 2 
85 1 7 



48 19 
2(1 18 
43 17 



2 4 7 
7 17 8 



2 9 5 
1 Ì6 7 



Kirkcudbright, 

naghie 

Borgue 

Castle-Douglas 

Do., M'Millan. . . 

Girthon, &c 

Glenkens 

Kirkcudbright .'• . . 
Tongland 



Ayr. 

Ayr 

Do., Martyrs'.... 

Do., Wallacet.Avn 

Ballatitrae 

Uarr 

liarrhill 

Coimonell . 

trossnill 

I'ailly 

Dalmellingtoti, &c 

llalnmple 

Dutnionald 



Do., 2nd 

Kiraoswnld .... 

May bole 

Monkton 

New tim-on-A) r . 
"ew Cumnock . 

Do., Aftou 

Old Cumnock . . 

Ochiltree 

Stair 

Symington 



Bank 

Irvine. 

Anlrosjaii 

Beith 

Catrine 

Dairy 

Darvel 

Dunlop 

Feuwick 

Galstou 

Hurlford 

Irvine 

Do , Fullart on 
Ktlbirnie 

Do., West.... 
Kilmarnock— 

Henderson . .. 

High 

Martyrs' 

St. Andrew's . 

Kllmaurs 

Kilwinning .... 

Loudoun 

Mauchline .... 

Muirkirk 

Percetou 

Saltcoats 

Do., Gaelic . ■ . 

Stevenston 

Stewarton 

West Kilbride.. 
Kilmarn. — Grange 

Paisley. 

Barrhead 

Bridge of Weir... 

Houston 

Incbmnau 

Johnstone 

Lochwlnuoch .... 

Neilston 

1'aisley — 

Gaelic 

High 

Martyrs' 

Middle 

Oakshaw Street. 

South 

St. George's . . . 
Pollockshaws — 

least 

West 

Renfrew.. ....... 

■Vils/itll 



Sustentatlon Fund. 



:-3> 14 11 291 9 7l 



Greenock. 

Cumhraes 

Erskiue 

Kalllie 

Gourock 

Greenock — 

Crawfordsburii 

Gaelic 

Martyrs' 

Middle 

Mount Park . . . 

North 

St. Andrew's . . 

St. Thomas' . . . 

Wellpark 

West 

Inverklp 

Largs 

Port-Glaaeow— 
Do., Hamilton. 
Do., Newark... 

Hamilton. 

Alrdrle— 

I'roomlimll . . . 
Graham Street. 
Higl 

West 

Baillieston 

Ilelbhill 

Ulantyre 

Ilothwell 

Canihtislaug 

('amhusnelhall .. . 



£ 






* 


rf. 


£ *. 




£ 




«. 






9 






59 4 


8 








18 


L0 





3i 4 


2 


17 3 


2 


1 


6 


3 


13 


19 





:-6 15 


O 


3i 16 


4 


17 




2j 


6 


4 


51 3 


4 


46 7 11 








60 






feO 





•■ 










16 


14 





51 11 


3 




3 








33 


3 


7 


42 11 


li> 


A' IU 


* 








r>7 




I 


135 14 


3 


127 4 


7 








2 


6 




19 3 





48 6 


2 














50; 6 


2 


438 3 


? 








37 


7 


1 1 


183 17 


9 


177 


5 


8 


o 


3 


5 


10 




27 10 














8 


12 


3 


72 


5 


74 *i 


5 








26 








4. 





45 





1 


5 


n 


11 


19 


6 


34 9 


6 


34 4 


2 


] 


8 


9 


21 


9 


'* 


48 16 





46 13 


6 


1 


12 


7 


20 








4 1 





37 





2 


13 


u 


16 








16 





15 


o 














35 18 


9 


:-3 18 


4 








10 


" 


8 


43 3 


6 


42 19 


1 








11 


13 


4 


27 11 


11 


27 1 


6 





12 


3 


° 


12 


3 


45 11 


10 


48 5 


4 





4 


Ii 


12 





u 


59 


o 


57 13 


10 








1G 








-■ 

3j 





• ■ 










12 


7 





76 13 


5 












11 


Hi 


11 


33 13 


8 


. o o 

'J-Ì , - 










11 


16 





75 11 






in 
10 


4 


9 


2 








60 


Jj 


4«J U 


u 














4<» 


( , 












SO 


iò 


5 


98 


11 


on 


_ 
■' 


4 


1 i 


3 


2 1 








38 




V* y 


'! 


1 


1 


8 


27 


16 


6 


35 3 


3 












19 


17 




35 15 




~ y 










16 


1 


6 


3> 







J! 








10 








60 


(t 


















41 5 


4 


















1331 2 


e 


117'i 14 











4 


7 


Hi 


3"» 9 


ii 


41 19 


2 








9 


9 


11 


■ 4 4 




46 14 


9 








37 


3 


4 


77 4 


4 


75 in 


5 








13 


6 





64 16 





63 3 
















60 


" 














8 





39 11 


8 


39 15 


1) 








13 


1 1 


3 


;-0 17 


2 


31 10 


H 








10 


6 


b. 


40 16 


1 


42 3 


2 








14 


]() 


6 


14 13 




68 17 











6 


15 


1 


77 4 


8 


77 13 


h 


8 


13 


3 


24 


18 


6 


73 4 


5 


65 4 


4 


2 


17 


6 


11 


10 





67 11 





63 10 


ii 


1 


9 


5 








78 10 


(t 












10 


7 


9 


57 19 


f* 


66 3 


■ 








29 


3 


6 


175 J4 


1 


203 1 











31 





11 


60 















64 


2 


8 


1 5 l'J 


11 


no ii 


9 


6 


J2 





9 


7 





51 1 




SB 16 


6 








12 








72 





70 











31' 


11 


9 


43 8 


6 


56 5 


2 








4 




4 


Zi 17 


7 


43 6 


11 


1 


*8 


4 


9 


7 


4 


6i 


10 


(0 14 


2 








8 







53 9 


8 


51 7 


•J 








8 


] 


8 


H7 15 


1 






1 


18 


9 


7 








49 " 




49 HI 


C 










3 


7 


12 2 





39 17 


4 








8 


" 


4 


51 8 


10 


47 8 


1 








41 


8 


3 


138 1 


11 


93 12 


10 








14 


3 




14 3 




















lb27 13 


4 


U3y 1U 


5 








8 


10 


5 


72 14 


1 


67 2 











18 


ir» 





4'J 5 





45 13 


4 








4 


3 





68 4 


9 


66 5 


li 








•J4 


3 


9 


65 13 




66 










12 


2 





73 4 


7 


70 12 


tj 














28 5 


8 


47 2 










10 


16 


6 


61 18 





61 19 


C 








7 


7 


6 


38 


6 


37 19 


6 








32 




11 


i:8 


6 


1-8 4 










18 


4 


10 


51 18 


9 


54 8 


S 


















164 14 


Hi 








50 







100 





■• 










18 


9 


1" 


97 5 


)] 








• • 




59 


16 


1 


2:;7 15 


2 


a2o 4 


* 


11 


13 


9 


8 


12 


2 


48 5 





41 11 










10 








65 3 


3 




** 








15 


9 





82 3 


11 












4 







44 17 


10 


54 18 


s 














1475 3 




1401 12 










12 


19 


Hi 


71 16 





66 2 


6 








12 


8 


a 


40 18 


11 












6 


8 





42 1 


1C 


36 10 


10 








9 




ii 


101 2 


2 


83 11 


2 








11 


9 


s 


64 16 


1 


70 16 


11 


4 


12 


9 


VJ 






119 9 


5 


127 3 
















15 















119 


18 


ii 


310 7 


9 


c5Q *9 


2 


36 


"s 


4 


14 


7 




75 4 


10 


75 8 


4 


3 11 





4 





s 


40 3 


4 












20 


6 


3 


181 14 




ion a 


* 








6 


19 


1 


145 14 


£ 


15i 3 










lit 


5 


1 


91 14 


2 


■ »2 ' 


a 


5 15 





25 


6 


7 


271 7 


3 


2) o 2 


I 








6 


Hi 


1 


•il 14 


y 


•in 3 










30 


10 


3 


143 5 


a 


ll2 4 


i 








42 


19 


1 


124 18 


10 


132 11 




16 


5 It 








29 3 


3 


















1944 12 


7 


186J 13 











13 


7 




91 17 


4 


91 10 


7 








18 


1*7 





101 12 


9 


99 17 


11 








15 








127 o 




13= 











8 


6 





49 19 





49 19 


(j 








8 





4 


50 10 


2 


50 1 










6 


5 


2 


37 7 


9 


3> 13 


11 








15 


1*2 


1 


135 3 


7 


137 9 


7 


12 


2 


3 


20 


1 


4 


95 3 


10 


i3 12 


4 








Ì4 


11) 





17 13 


6 


63 


ill 







Foreign 
AliKSi.'llS 

Fund. 



Chapelball, ic 

Cbapelttin 

Coatbridee, Mid'llc 

Do., East 

Dalzlel 

Kast Kilbride 

Gre-fiigairs 

Hamilton — 

Burnbank 

St. John's 

liolytown 

Larkhall 

Shotts 

Stonehouse 

Ht'a'havei 

Uddingstone 

Wishaw 

Cleland 

WhiflUt 

Coatbridge, H'e*(.. 

Lanark. 

Abington Ì 

Crawfordjohil... ) 

Carluke 

Oanmalh 

Crossford 



Douglas Water. 
Forth, &c 



Lesinaha^ow 

Dumbarton. 

Alexan-ina 

Anocbar 

I'abiernock 

Bonhill 

Cardros^ 

1 'unit ai ton — 
His! 



North 

Duntocher 

Garclochbead . . . 
ilelciisburgli— 



Park 



Ln<s .... 
Old Kilpai 
Itenton 

Do, 2nd... 

Do., flaeiic. 
Rosneath 

Sbainlo 

Slralhblane . 



ck. 



Glasgow. 

Bishophjriggs ... 

Ilusby 

Campsie 

Cathcatt 

Cbrystot 

I !liniberilnllld . . . 
Kaiilesham — 

Marty'is' 

Glasgow— 

Anderston 

Argyll 

Augustine 

Barony 

Barrowfield .... 

Blochaim 

llri.lgcgate 

I'.riilgeloti 

Broomielftw . . . 

Buchanan Mem, 

Canilachie 

Campbell Sirrf-t 

Caudlish Mem. 

('balmers' 

College 

Cowcaddens .. 

Cranston Street.. 

Cunningham .. 

Peniiistoun .... 

Dover Street.... 

Duke Street ... 

Fai' bairn 

Klnniestoll .... 

C.orhals 

Ct. Hamilton St. 

Ilnpe Slreot 

Hutcbesoiit'iwn 

J.ihn Knox's ... 

Kelvlnside 

Kingston 

Kinning Pa'k .. 

London Road. . . 

Lyon Street 

Maitland 



Martyrs'.... 
Maryblll ... 
M'Donold . 
Milleiston.. 
Milton .... 
North Woodside 
Paisley Hoad... 
I'artbk 

Do , High ... 
Polloksbields . . 
Queen's Park.. . 

Rat, Held 

Rcnwick 

Itose Street ... 
Sbettlcstone . . . 

Slgbthill 

St. Andrew's . . 
St David's ... 
St. Enoch's ... 
St. George's ... 

Do., Road... 
St James's . , 

St. John's 

St. Luke's 

St. Mark's 

St. Matthew's . 
St. Paul's 



Sustentatlon Fund. 



13 

14 5 
8 7 

20 18 2 

21 8 10 
17 10 

11 16 

12 1 1 
.1 13 11 

13 5 1 
1 17 1' 

10 14 I 

3 i ( 
3 

10 



43 17 
3 15 
78 15 
75 
93 4 
52 .9 

60 2 

116 8 
158 16 
62 13 9 
4) 1 11 
71 3 
«8 11 
45 1 
31 7 

61 16 9 
19 9 

15 
10 



90 I 
16 16 5 
50 2 



1-2 13 
10 
5 



859 11 9 

61 17 9 

94 
71 11 
60 11 

70 10 
25 
52 2 
87 
99 12 



1733 II 5 

37 16 
2« 7 



til" 5 5 



7 II 
14 13 
24 15 

4 13 3 
34 19 

3 5 
23 18 

16 1 11 
47 4 

9 6 

6 5 
II 9 l'i 
14 10 



151 in 
111 6 

35 4 10 

75 

204 17 
3i3 17 
24 II 



84 16 1" 
46 2 
38 11 



162 13 
1 5 12 
37 9 
73 



23 15 
56 H : 
26 5 



74 2 6 
55 13 6 



1519 I 
65 
60 
60 19 
104 8 
74 11 



39 

142 4 9 
65 19 in 
94 4 
81 14 
91 14 6 
47 7 Id 
85 3 
81 7 5 
H 12 11 



i 17 6 
11 2 
l 11 11 



66 2 in 

53 1 9 

665 7 

80 n 

411 

50 

70 14 



131 11 ]o 
52 8 3 
72 13 

114 5 

49 ÌÌ II 
84 4 
87 11 

31 16 
20 
45 
41 10 

50 
5S 14 

653 9 
75 



10 11 
1 

, 19 
.. 11 
i 15 
i 9 10 



95 in 
50 

530 7 
73 3 

150 



10 
15 3 
4 10 
10 



35 7 
90 17 
17 4 



35 1 
'77 17 
45 10 



71 13 
139 15 
100 6 
139 5 
407 4 

85 

51 5 7 

69 9 5 

72 6 3, 
64 16 2, 
78 7 11 
64 15 2 

230 14 10 

100 

lu8 6 9 

3'-8 12 4 

4U 1 10 

108 7 2 

328 9 1 

129 12 7 



19 19 2 

89 9 10 
13 7 
21 :i 16 1 
75 6 II 

1F3 '3 

99 2 9 
243 7 11 
585 11 II 

31 12 

96 (i 2 

50 ( 
35 17 3 
5' 9 In 
40 9 

71 12 
54 12 

51 
84 7 5 



61 4 9 
49 2 
64 18 
61 18 11 
81 II 
44 7 1 
229 1 

119 14 1 
866 14 
46 7 
108 14 
619 15 
HI 18 



THE FREE 



CHURCH OF SCOTLAND MONTHLY RECORD. 



Glasgow— 

M Peter's 
St. Stei'liet 
Stoct well . 
Toilccos*. . 



Tron .... 
Onion.... 
Victoria.. 
Well park 



Western Hoad. . 

Whiteincli 

\\>nd 

Voting Street , 

Do., St. OolmDa 
Do., St. Mud's. 

Uiiliiw.i '. . 

Kilsjih 

K irkintilloch— 

t. Andrew's 

i, David'i 

Riitlierglcu 

Do., East 

KityUsfttLiit ...... 

Dunoon, &c. 

A . di isliaiK 

piinoon 

Do., Gaelic. 

puwlliui 

Imerary 

Kii lintimi 

KllmhiUn 

Kilinodnii ........ 

Kiliuuu 

pingnrtli 

Do., South 

Locbtincside 

pLciehgilpheftd — 
Po., Martyrs'... 

lortii Bute 

Nortb Knapdale. 
tloi hesay — 
Free Parish 



Susleutation Fund. 



6 Months 6 Months 
IS.'ti. 



•die. 



Sandbank 

Mrachur 

Craigniali 

LochyviUieaii . • 

Kin tyre. 

Campbeltown— 

Lochend 

Lorn Street... 

Kilherrr Ac... 

Kilbride 

Kikalmonell . . . 

hilleati 

Kilniory 

Lochranza 

S-'iskitn 

Tarb'-rt 

Whiting Bay.... 

Carradale 

<?*!//«* 

Islay. 

Bow more 

Kilchoman 

Kildalton, &c. 
Killarrow, &c... 
Portnaliaven .. . 
Jura. 

Lorn. 

Appìn, &C 

Ardchnttan .. . . . 

Glenorcby 

Kilhrandon, Ac. . 

Ki'.ninver 

Muckairit 

Oban 

KUcUreiiaiu .... 



Mull. 

Ardnamurch in . 

Coll 

Inna and Ross,. 
Eilniniaii, Stc. . . 

Lorn 

Stroutinn 

Tobermory 
Torosav & Salen 

Tyree 

Acharacle 

i Kilfiiiictien 

\3Iorven 

Stirling. 

Alloa — 

E;ist 

West 

Alva 

Bannock tmrn . - 
Clackmannan 
Denm 

Dollar 

Dunipnce 

Larbert 

St. Xinian's 

Stirling— 

Craiga 

Marvkirk 

North 

South 

Tullihody 

A irth . . 

Zambusba7~ron . . 
Taryunnock, <fcc 





rt 


£ 






£ 






£ *. 




65 12 






13 






13 


g 






5ti 11 


11 


212 


11 


n 


:25 


13 


9 


1 *8 


6 


96 1 


8 


14.1 


1 


6 


147 












3S M 





50 








81 


10 


11 






14 3 


3 


70 


9 


11 


84 


12 









64 14 


11 


210 


|j 


s 


243 


19 


4 






2: IS 


S 


2 6 


17 


7 


2h i 


5 


8 






Mi 11 


1 


n'8 


7 




mo 


9 


6 


9 9 





4J 17 


It 


ITS 





ii 


152 


l.i 


1 


23 





' .. 




1/4 








'J. 








8 14 





51 


Ì7 





51 


4 


9 






S 14 


3 


IS 


16 


9 


19 


5 


8 






11 10 


1 


111 


8 


3 


60 


4 


4 






IS 14 


6 


so 








99 


3 


11 






12 lti 





75 





o 


75 











19 5 




118 


10 


4 


115 




] 1 






<i 


( 


68 






73 





Q 






20 J 2 


8 


81! 


10 


8 


93 


19 


6 






IS 7 


7 


79 


3 


4 


74 


12 


7 






lli 


6 


77 


lli 


8 


85 


13 


9 


1 4 


1 


20 .5 


2 


121 


1 


4 


94 


14 


10 


22 





3 17 





21 


1" 


6 
















10 








20 


Ò 













9773 





a 


'. 3 11 


4 


6 






7 4 





28 


3 


3 


22 


11 


Ii 






31 14 


2 


117 


6 


9 


•2.1 





3 






15 





70 







l.i 












11 


(J 


M 


17 


S 


76 


10 









22 S 


7 


38 


7 


4 


31 


1 


11 


i;i 


6 














4 


6 






19 15 




19 


15 


-Q 


51 


16 


g 










22 


18 





23 


4 








16 





81 


10 


8 


S3 


6 


6 


5 





in fi 


1" 


72 


13 


10 


76 


1 


4 


4 5 





!5 





50 








50 












SO 





30 








3"> 
















46 


1 


11 


57 


19 


2 










40 


6 


8 












:i4 Ì7 





61 


13 





62 


3 





7 Ì') 


9 


31 13 





41 


10 


6 


42 








1 J2 





37 8 




178 


18 


7 


181 


19 


11 






15 13 


1 


57 


1 


li 


4J 


19 








3" IS 




118 





6 


ll>4 


7 


5 


10 14 





14 o 




63 








60 





(1 






3> 4 


(1 


44 


1 


6 


46 


2 


9 






8 li 


u 


8 







4 





(I 






10 


<l 


20 








20 
















l - 93 


5 


9 


I23L 


7 


7 






20 9 


6 


118 


11 In 


105 


18 









10 




81 


u 





95 












6 9 


10 


30 


16 


B 


31 


14 


11 










75 








8) 












14 13 


9 


23 


18 


V 


2 i 


14 


4 


1 2 









2) 


10 


6 


29 


18 




1 4 


4 












47 


3 


9 






45 Ò 





W> 


'6 





8J 
















28 


14 


6 












10 Ò 


2 


33 


10 


2 


ss 


'5 












7 


5 


li 
















4 


10 


li 


5 


iò 













5.8 


17 




583 


4 








2'1 34 





31 


14 




32 


6 11 






3 13 




27 


19 




30 


18 


6 






1 6 




18 


9 




18 


6 


9 


3 





5 9 


o 


33 


19 


6 


41 


1 


1 


2 7 


6 


19 5 


g 


31 


17 


6 


47 


16 


7 










4 


6 


6 


3 


1 


7 










151 


6 


1 


173 11 


5 










41 


16 


6 


68 


IS 


4 






16 17 


r. 


16 


17 


6 


19 


.8 


4 










35 


5 





31 


10 


3 






5 2 


( 


:-3 19 




34 


7 


4 










12 


l.i 





12 


5 


6 










16 








49 


2 


6 






18 11 


1 


88 


3 


5 








13 


lì 






5 








5 


'Ò 













252 


11 


8 


22 j 


2 


3 






24 17 


6 


52 


17 


6 


f4 


7 












12 


10 




11 


12 













10 





'I 


7 












13 16 


6 


31 


12 


3 


55 


19 


6 






9 7 


ii 


29 


18 


i 


.33 


"7 













71 


in 


11 


66 


14 


9 






5 Ì8 


6 


5 


18 


(i 




6 


6 






S 








li 








6 













4 


11 



















15 


Ò 


6 


13 


9 


7 










S37 


13 




264 


2 


6 






5 11 




42 


7 


6 


32 


16 


1 






22 14 


8 


H4 


10 




12 ' 


12 


1] 






7 l> 





52 


3 


1! 


57 


5 


2 






19 13 


11 


101 


11 


2 


- W 


16 




1 5 


8 


17 17 


6 


41 


7 




Si 


18 


In 






13 5 


8 


(i:i 


19 


5 


64 


li) 












81 


5 


5 


108 


19 


11 






!5 ii 


in 


37 


9 


2 


27 


li 


3 






11 2 


5 


59 


6 


4 


57 


15 


1 






21 


2 


34 


18 





35 


14 




Ì9 


G 






55 






















25 







50 












10 15 


6 


270 


11 


(1 


261 


6 


10 






18 




109 


4 


III 


109 


12 


9 


1 14 


:i 


11 18 


10 


•'8 


7 


8 


59 


12 


10 


1 9 


3 






26 








25 
















34 





(i 


31 












3 ii 


10 


15 


3 


1(1 


15 














:;v2 


e 


1 1 


1194 


11 


5 







Foreign 

Missions 
Fund. 



Dunblane. 

Bilquhidder 

Bridge of Allan .- 

BuokWvlc 

I'ul lander - 

Dunblane 

Oartmore 

Kiluifidock 

Kippen 

Norricstou 

Tillicoultry 

Dunkeld. 

Auchtergaven . . . 

ninir-Athol 

Bmrelion 

Cargitl 

Clunie 

Pntgnise 1 

Struthbraan j 

Dunkeld 

Klrkmichael .... 
letbendy, &c. .. . 

Moulin 

Straa.ii 

Breadalbane 

.Alterfeldy 

Ardeonai'g 

Fortingnll 

Glenlyon 

Kenmore 

Killin 

Lawers 

Logierait 

Strathfillan 

Tunimel Bridge . 
Avmlree 

Perth. 

Ahernethy 

Arngnsk 

Col lace 

Dunhnrney 

Enol 

Forgandenny 

Kinfauns 

Logienlmond 

Mcthven 1 

Perth— 

Knox's 

Middle 

St. Leonard's , . 

St. ytephen's.... 

West 

p itcaungreen .... 

Sioue 

Stanley 

Auchterarder, 

Aberutiivèn 

Aiichterarder 

Blackford 

Braco 

O'mrie 

Crieff 

Dunning 

Maddcrty 

Monzie 

Muihill 

Dunfermline. 

Abt-rdour 

Car nock 

Culross , 

Dunfermline— 

Abbey 

iN orth 

^t. Andrew's. . . . 

Saline ■ 

Torryburn 

Tulliallan 

Kinross. 

Cowdenbeath 

Fossnu ay 

Kelty 

Kinross 

Lassodie 

Orwell 

fur t monk 

Struthiuiglo 

Kirkcaldy. 

Buck haven 

Htii-utisland 

Dysan, 

Ea s t Wemyas 

Ken no way 

Kingliorn 

Kinglassie 

Kirkcaldy — 

Abbotsliall .. .. 

Duntiikier. 

Galatown 

In vertiel 

Kirkcaldy 

1'athhead 

Leslie 

Leven 

Lochgelly 

alarkiuch 



Cupar. 

Ahdie* Newbuigh 
Auchtermuchly .. 

Cera 

Colles^le 

Cupar . , ,« 

Oairsie 

Falkland 



Sustentiition Fund. 



6 Months fi Months 
1S76. 1875. 





.. 






£ 


... 


£ 






2S 1 


3 


38 1 


3 


39 3 


g 


1 


1-2 


9 


11 12 


3 


74 16 





Sli 17 


3 








25 ii 




45 




4 3 










19 Ì7 


7 


73 18 


4 


71 Ì3 


6 








33 





H3 





.'3 





3 











54 9 


h 


67 


•2 








10 'Ò 





30 


« 


32 10 















41 13 





52 15 











S2 8 


4 


91 3 


1 


90 m 


1 












4S5 


2 


5. 8 9 


8 








5 15 


4 


S 15 


6 


10 3 


4 












14 





18 











6 '6 





34 10 





33 











9 16 


6 


61 lfi 


11 


60 















41 13 














4 1 


6 


If} ]7 




2.1 14 











7 12 


10 


48 16 





53 3 


4 








13 18 


4 


:-.8 19 


3 


34 6 


2 








15 16 


9 


39 15 


9 


3-1 lo 











79 6 


2 


*3 16 


10 


88 3 


1 












14 





12 10 















418 


3 


419 9 


E 








20 19 


1 


78 1 


4 


71 11 


9 












17 2 


9 


11 19 


11 








16 'à 





3! 14 


6 


31 J3 


6 








40 10 





50 10 





7 19 


6 


5 


ii 




23 


6 


H7 


6 


38 10 











" 




2 1 


ii 


2 1 


" 








8 18 


6 


8 18 


6 


8 11 











13 10 




31 5 


4 


26 1 


10 












3 1 7 





2H 7 










31 6 


2 


31 6 




37 3 


6 












13 




12 















351 6 


1 


2yl 18 


6 








17 8 


8 


46 4 


11 


45 16 


3 








18 





25 2 





29 10 











2 6 





29 7 


8 


26 lli 


6 








3 13 10 


40 8 


2 


41 18 


9 








15 3 


9 


47 4 





45 


1 








9 2 


6 


49 9 


6 


42 7 











12 15 


7 


57 12 


3 


59 7 


8 








7 9 




40 15 





39 13 


111 








12 


S 


27 19 


] 


30 2 


S 








9 11 


1 


66 14 





37 10 











23 1 


5 


154 4 


11 


157 lli 


4 


8 


17 


li 


17 4 


1 


20t> 9 


111 


201 18 


5 








11 4 


6 


116 9 


3 


117 17 


9 








21 18 


1 


219 5 





227 12 


7 








8 5 


] 


85 6 


7 


77 4 





7 


7 


4 


10 lli 




72 19 


1 


61 12 


11 


3 








5 15 


1 


40 17 





44 1 


4 


— 










1316 8 


3 


I2S6 5 


10 








4 8 


3 


32 1 


7 


31 )6 


1 












130 8 


4 


1.7 6 


5 








7 15 





44 8 


2 


45 1 


10 








41 6 


4 


75 13 


8 


73 6 


1 


;i 








■-8 17 




73 6 


5 


77 2 


6 








20 14 


8 


119 14 


3 


105 6 


7 








25 14 


6 


44 15 





43 9 


5 








3 5 


6 


46 6 





42 14 










26 6 


3 


60 15 


2 


68 9 


8 








18 5 




61 3 


9 


63 4 


(1 












688 .2 


4 


667 17 


7 








3 12 


1 


41 17 


11 


4'» 7 


6 








4 5 


8 


15 13 




18 2 


3 








7 5 





54 13 


9 


55 3 


6 








13 3 


4 


96 4 


7 


1C9 1 


10 








20 2 


8 


67 7 


] 


63 1 


8 












12 16 


3 


:^2 10 










7 "i 


9 


41 19 





45 18 


6 








5 15 


11 


21 9 


11 


27 8 


2 








12 5 




73 3 


I 


77 11 


In 












4S6 4 


9 


469 5 


1) 








4 


6 


20 15 11 


21 8 


7 








8 6 


3 


25 13 


6 


:6 11 


3 





'7 


6 


6 13 


11 


41 9 





22 











6 18 


u 


56 14 




55 8 


g 








7 10 




45 





45 










18 


3 


49 7 




48 16 


5 


2 


13 


] 1 


5 8 


6 


25 5 


111 


2) 5 


g 








8 10 


8 


49 2 10 


48 7 


5 












3:3 9 





291 18 


1 








8 





50 





34 











11 14 




63 9 


^ 


61 15 


3 


4 


5 


6 


10 





(0 


11 


10 





3 


5 


11 


5 3 


s 


43 18 


7 


47 2 


11 


2 


17 


3 


37 S 





67 2 




6' 3 


10 








15 1 


3 


34 


2 


31 6 


7 








7 





47 





40 10 








5 


6 


10 10 




62 17 


1 


f:2 17 


9 








16 




62 15 


11 


75 10 











9 





• p 4 


ii 


46 


11 








9 12 


10 


70 2 


9 


70 3 


3 


3 


- 8 


6 


41 17 


6 


3 1 


■2 


2*7 




22 


13 


LI] 


15 6 





1.4 1 


2 


98 7 


3 








8 15 


11 


3" 16 


3 


o9 1 










14 5 


1 


58 


6 


54 18 


] 1 


4 


"g 


4 


5 19 


4 


46 14 


11 


47 


2 








19 2 


11 


71 3 


6 


81 13 


4 












i284 2 


8 


1197 9 


10 








29 15 


in 


60 8 


8 


CO 7 


8 


1 


9 


6 


6 11 


8 


3-2 16 


2 


32 7 


8 








5 14 





58 12 


2 


21 10 











22 7 


1' 


62 12 


5 


53 12 


3 


2 


- 8 


a 


38 17 


3 


215 1 


S 


224 18 


8 








12 16 


4 


53 13 


10 


56 5 


4 








t 9 


!> 


2/ 16 


8 


28 17 


4 









Foreign 
Missions 
Fund. 



Flisk and On eel 1 
Kettle and Cult' 
Logie and Gnutc 

Moni. nail 

Str.'itlmiiglo — 
North 



St. Andrews 

Anslrulher 

Cnrnhee 

Crail 

Elie 

Ferry-Port 

Porgan 

Largo 

Leuchara 

St. Andrews 

3iratlikinn»s9 

St. 3lona.net 



Meiele. 

Alrlie 

Alyth 

Blairgowrie— 

Fhit 

South 

Coupar- Angus 

Cray 

GleuMa 

Meigle 

Newtyle 

Rattray 

Forfar. 

Aberlemno .. 
Dunnichen .. 
Forfar— 

Fiist 

East 

Kinuettles. . . . 
Kirriemuir — 

North 

South 

Memue 



Dundee. 

Ahernyte and Rait 
Brought; -Ferry — 

East 

West 

Dundee — 

Albert Square . . 

Bonnet Hill . 

Chalmers' 

Cliapelshade.... 

Dudliope 

Hawk hi 11 

Hilltown 

M Tbeyne 

Ogilvy 

St. Andrew's... 

St. David's 

St. John's 

St. Paul's 

St. Peter's 

WaMacetown ... 

Well gate 

Willison 

Wilson Tetritor. 

lift" 

Lochee 

Longforgan 

Mains 

Monifìeth 

Do., South 

Monikie 

Tealing 

Brechin. 

Brechin — 

Eaai 

West 

Craig 

Edzell 

Lochiee 

Logiepert 

Mary town 

Menmuir 

Montrose— 

St. George's 

St. John's 

St. Paul's 

Arbroath. 

Arbirlot 

Arbroath— 

Fast 

High Street 

Inverbrotbock . . 

Knox's 

Lady loan 

nrrv 

Carmylie 

noiistle 

Collision 

Friockliehn 

[hverkeillor 

I'aubride 

Ford oon. 

Penhnlm 

Kervie 

Fettercnlri 

Fordoun 

Glenbervie 

Kinnetr 

Laurencekirk 

Mnrykirk 

St. Cyrus 

tHonckaveu 



Susfcmtatiou Fund, 
ii ,i, u ' Months (i Mop UiS 

Month. W(i J87% 



Foreign 
Missions 
r und. 



£ 




£ . 




£ .. 




£ 






10 12 


6 


46 14 


30 


41 10 


7 


3 





(' 


9 10 


1 


27 


2 


51 2 


10 


1 


11 


9 


17 9 


10 


43 17 


3 


45 12 


ll 


1 


1 


« 


11 9 


9 


19 6 


4 


17 14 


4 








8 





50 



















653 


3 


633 10 


1 








28 13 


5 


76 18 


7 


75 15 


10 


2 16 


4 


14 .9 


4 


32 1 


2 


36 3 


11 








8 10 





41 10 




41 16 











21 1 




117 9 


2 


99 4 


4 








28 5 


! 


87 10 


1 


K7 10 


1 








12 15 


•s 


115 15 


7 


llf 6 


6 








16 12 




4 1 6 


7 


42 5 10 


1 


15 


1 1 


15 19 


i 


45 8 


3 


46 11 


2 








61 6 


4 


141 19 


4 


144 5 


7 


12 


"7 


8 


IS S 


S 


42 9 





36 2 




1 


7 


1 


5 4 


1 


21 I 



















7t>7 8 


9 


730 18 


9 












•24 17 





28 18 


6 








9 8 


10 


83 3 


3 


87 16 




1 











14 ' 4 


g 


141 G 


in 








26 J 


7 


151 13 


6 


161 2 


5 


S 







3 33 


1C 


75 10 


2 


79 15 


2 


3 


s 


3 






21 4 


10 


25 1 


2 








35 6 


4 


70 2 


7 


70 


10 








7 3 


u 


36 7 





25 13 















40 





39 











12 5 




44 16 


2 


41 6 


'7 












6;7 19 





70. 19 


8 








5 18 


7 


42 19 


2 


45 6 


6 








3 16 


5 


49 8 


11 


43 16 


9 








19 16 


fi 


no 15 11 


13" 18 


3 








24 18 




66 16 




59 12 


3 












22 3 





22 30 


u 








7 1 


4 


44 7 


7 


45 15 











9 11 


7 






47 15 


1 


2 


i'. 


11 


20 (l 





55 8 


" 


71 2 




3 


2 


6 






410 2 


3 


466 15 


10 








8 1 


8 


62 11 


6 


61 4 


4 








72 





228 17 


11 


307 2 


9 








14 12 


6 


UK ,3 


7 


228 16 


6 








10 6 


7 


54 13 


9 


60 8 


Id 








10 





63 





62 











7 14 


9 


43 8 


8 


65 4 


10 








29 4 


5 


141 10 




137 il 


4 








14 3 


5 


82 4 


1 


83 16 










11 


11 


27 17 


3 












27 14 


9 


214 3 


ll 


178 7 


9 








89 Hi 


8 






146 9 


4 








9 7 




71 16 


9 












15 14 


6 






101 i' 


1 ] 








12 12 


11 


82 19 


4 


80 11 


1 








43 6 


3 


16 4 


4 


36; 12 


7 








145 12 


4 


400 13 


6 


414 4 


7 


32 




8 


33 10 


10 


155 13 


3 1 


102 8 










6 li 


S 


42 9 


4 


5j 11 


ll 








8 2 


7 


50 10 


1 


5.1 38 


2 








31 5 


6 


181 1 


5 


181 3 


10 


7 




.. 


23 2 


3 


64 8 


7 


51 9 


5 








lti 




4-2 2 


3 


46 13 


6 








10 12 


7 


55 10 


11 


52 9 


5 












102 13 


1 


(8 18 


1 












19 2 


4 


25 19 










14 *2 


11 


49 11 




30 9 


U 








12 13 


4 


66 19 




62 8 


9 








8 6 


10 


51 13 


11 


47 1 




2 




6 


16 9 


9 


63 13 




47 16 




2 


15 


1 






3011 ,8 




■.9v8 18 


11 








8 9 


in 


121 


6 


129 7 


:i 








23 1 





117 9 





178 1 


1 








19 1 


4 


65 15 




60 16 


8 








2 1 


7 


14 16 





31 4 


r. 








18 19 


3 


18 19 






10 








12 12 


9 


62 7 


1 


101 39 











5 7 


10 


55 2 


6 


51 1 


6 








5 17 


4 


43 10 


2 


37 6 











8 12 


7 


17 13 


1 


68 13 


5 








10 11 


■2 


177 2 


2 


181 17 


2 








14 14 


2 


67 10 





.'8 11 


li 












661 5 


4 


911 6 


11 








11 15 





59 7 


4 


61 16 


4 








7 4 


2 


61 11 


1 


( 7 9 










16 





81 IS 


1» 


79 










17 11 


7 


80 11 


10 


81 19 


9 








8 17 


('. 


!6 19 


I. 


98 3 










:9 


■1 


2112 18 





171 9 










6 19 


11 


66 


!. 


53 12 


4 








5 17 




(i2 


5 


113 19 










40 16 




118 12 




13 19 











5 16 





38 li 


10 


31 4 










9 15 


7 


77 10 


1 


78 36 










2 6 





36 3 


in 


3 3 


9 








6 12 


ii 


71 9 


3 


15 32 














1005 14 


■2 


999 6 


8j 








5 12 


11 


31 13 





31 8 


9 





5 


6 


2 12 





14 11 


9 


12 S 














21 3 




2: 111 


3 








6 'Ì 


3 


30 2 


•2 


28 39 











3 11 


56 9 


11 


5 


(1 








7 3 


■2 


21 37 


JO 


26 4 










4 4 10 


41 14 


8 


41 4 


1 


4 


i 


3 


4 14 


4 


37 7 


fi 


26 11 


4 








fi 6 


1 


33 37 





S8 7 


7 








12 




67 8 


11 


63 S 












369 S 8 


299 1 











TIIK FREE 



CHURCH OF SCOTLAND MONTHLY RECORD. 



Sustentation Fund. 



Aberdeen. 



) de. i 



Ho 



id. 



East 

Ferrylilll 

Gaelic 

Gallowuute 

Gi l< oiosi on ... 
Greyfriars' ...... 

High .. 

nuibiii'M 

John Knox's . . 

Mariners' 

MHvllle 

North 

Old ALe'deen .. 

Rutherford 

Rutin i'.-j ... 

Bout 

St. element's ... 

Trinity 

Union 

»'« 

Wooib'de 

rlaucli.-DeTcnick.. 

Ileitu-Ule 

Illackhuri 

Cults 

Din , Is 

Dice 

KiiiRswella 

Vinrycultor 

Newhllls . .. 

t\ .el rill b- 1' .. . . 

«kene 

'Oriv ... .... 

Btmrtrte Bush. . . . 

Kinnardme 
O'Neil. 

A Lome 

Ualli.ter 

-Ten on . 

RrVemar .. 

Clnny 

tVatliio 

nniar 

Edit. 



Sll 9 
47 11 11 



! O'Ne 



172 2 5 

254 3 6 

116 8 

36 

47 



Kin 

Lumnhiiiiini ... 

Mldmar 

Striicliiill 

I arlimd 

Alford. 

Alfo.d 

Aiiihln.l.iir 

Kcl K * Tough ... 
Kiuneiinnont. 
!>■ chel-Ousimifl 



Garioch. 

lllalr-lafT 

Cubalmoiid 

Qarlocli 

lnscii 

Kemnny 

Ktntnre 

Leslie & rreuinay. 

Dyne . . . 

Ilujne 

Ellon. 

Cruden 

Ellon 

rnvernn 

Vethlic 

New Mncliar 

Old Meldrum 

SI.-, ilia 

Udny 

Deer. 

Clola 

aserburgh 

I nngsnl 

Now Aberd^ur.. .. 

. Dee 

i Pllsligo 

01.1 Deer 

Jeterhe .d 

Territorial 

Pitsligo. 

Rathen 

Stncn n 

Su re.-gus 

Tnrriff. 

Aurhterless 

Dnimiilnde 

ForRien 

torque 

Fyvie 

Macduff 

MonquhlttT 

Turriff 

Neiubyth 

Fordyce. 

Ranir 

Bmndle 

Buckl- 

Cullen 

Desklbrd 

Enr.ie . . 

Kordvco 

Or.ltquhlll A Urd. 

Portknockie 

Portsoy 



15 11 
11 1 

, 19 

11 I 



66 1, 
16 II 

81 17 



24 4 
il in 



29 8 
21 12 
16 7 1 

6 10 

15 Ì8 
8 

16 17 
•21 19 
15 



9 


120 1 ' 
71 15 



98 9 1 
.'5 3 1! 
73 6 
8:1 3 10 

S94 6 
8!l 12 

4 5 8 11 

41 6 3 
477 5 1 

93 15 In 
3.5 SI 

42 15 



66 18 

.72 8 



22 18 

:<•> 14 

34 l> 

32 14 

21 n 

•-7 6 

27 .0 

451 I' In 
4S I 
27 17 
36 14 
41 14 Id 

24 14 6 



175 16 9 

267 9 

ln8 6 

36 

49 2 

58 3 II 

75 



24 13 
96 111 11 



3 
6 12 
6 16 
It II 
Mi 17 



2', in 

3 8 6 

3 12 

7 1 3 

26 3 1 

22 7 



43 9 7 
:'4 16 3 
34 



6 3 
21 15 
4 3 



85 
96 1 
30 



33 1 in 
32 10 
82 II 
54 fl 
•29 12 
66 6 
4' II 
40 15 9 

698 15 111 



85 
91 
SO 
40 
70 12 
7 12 



10 17 8 
16 'Ò 1 



43 

558 15 3 

8'. 



40 4 
50 6 10 



12 11 

1 li 11 



40 16 In 

32 17 6 

74 9 

37 8 

4' 8 3 

20 13 
311 4 

3 • IS 7 

32 2 n 

21 
28 6 n 
SB 

424 1' 
50 19 9 



; 17 
7 15 

18 in 
2 4 
5 8 

20 



oil o 
1 ii 1 



2J5 10 10 

30 8 3 

27 8 10 

57 1 9 
52 11 
91 1 

5i 14 

45 3 9 
41 12 

36 6 9 

»7 



5 
2 19 5 



15 

1 7 



39 6 2 

24 8 
81 8 
24 13 

46 9 7 

35 

58 1« 1 



3 14 9 
5 5 6 



471 12 5 BIO 13 5 



Strathbogie. 

Del he 

Botrjphnie 

Caiinie 

Gins/..'.'..'..!.!!! 

Grange 

Him try 

Keith 

New Miirnoch, . . . 
Itolliiemay 

Abernethy. 





18 10 













9 10 






27 13 





Kingussie, &c 






Kirkinieliael 


7 ii 


8 









Aberlour. 

bei'lour 



Knocliamlo .. 

Mortlncli 

lluihes 

^ Elgin. 

Burgliead ... 
Eigu 



iBll 

S.intl 

Gin moil tli..., 
I tiipeimin . . . . 
Lo.-iemoutli.. 
Plitsoiilden ... 
Uniubait 

Forres. 

Dallas 



Inverness. 

Daviot 

Dore- nnd Bona. 



High 

North 

Queen Street . 

West 

Kiltnrllty 

Kirkhill 

Mot 

Pcttr 

St. uthei rick .... 
Strathyliut, Ac. 

Nairn. 

Ar.lcl.icli 

Ardersier 

Auldearn 

Cawdor 

Crov 

Nairn 

C'lianonry. 

A roc) 

Cromarty 

Porlrose 

Killearnnn 

Knockuain 

Ilesolis 

Dingwall. 

Alness 

Dingwall 

Kod.lerty A Coliti 
KNmornck ... . 

hi I team 

Mar. ...ugh .... 
i* trathconan .... 

Crquh-irc 

Una- 

Str-ithyarve 

Tain. 

Kdderton 

team 

[nrergordon ... 

K in ardine . ... 
I oi^ie hasier .... 

Rosskeen 

Tan 

iarhat 

i 'roick 

Dornoch. 

Assvnt 

Clvne 

Cii-lch 

Dornoch 

Golspie 

H-ltus.lal 

Lairg 

Itorort 

Roscbnll 

Stoer 

Kildoitan 



Susteniation Fund. 



6 Months DM. .nth. 
1876. 1875 



6 19 

6 13 : 
11 3 

7 18 



17 10 

6 'i 

23 16 
14 13 6 

7 7 



2.311 
113 8 4 
56 18 1 



51. 16 

3 16 

26 1 
f5 10 

27 13 

33 .1 9 
38 11 11 
55 7 



267 10 11 

35 

13 17 10 
f9 19 
46 9 8 
:<0 4 2 



33 19 
22 18 
21 19 



114 l 
54 14 

1-4 15 



I 13 II 
I 19 



16 12 2 
19 :4 10 
40 17 







192 1 


4 


135 10 10 












61 3 


.. 


62 


4 








10 5 


- 


00 15 




40 










23 19 


1 


127 19 


g 


120 19 


9 


4 


18 


10 


15 15 


11 


,01 '4 


2 


92 5 











li 16 


7 


74 15 


1 


78 18 


1 


2 


u 


7 


11 9 


7 


62 9 


1 


01 4 


3 








8 9 


11 


54 


2 


55 16 


1 


2 


ii 





6 9 


2 


38 15 




38 5 




l 


9 


4 


1 1 2 




iil 1 


9 


88 7 


10 












642 13 


2 


8 8 











3 7 


10 


33 3 


3 


28 >4 


9 








11 12 


8 


36 19 


4 


3« 12 








3 


9 






20 




40 


11 








12 





122 19 


3 


113 'i 


7 


5 


d 




3 17 


u 

9 


35 5 




31 10 11 








7 




43 1 1 




32 














oal 17 




230 18 














55 5 




54 1 


7 












2l 12 




21 














50 




67 10 


. 








41 i 





256 1 


10 


283 1 


10 












93 5 







n 












50 




5 


n 












6 12 


6 


00 3 


















67 3 














81 3 





76 


- 








io '3 





30 'Ò 





28 'Ò 











16 10 





51 li 




60 14 


11 












lil 




10 















ROT 

OOO 7 


_ 


822 5 


7 












27 17 


9 


27 18 


3 








9 Ò 





54 




51 




2 


12 


1 


1 14 


11 


4! 19 




41 3 


I'' 


1 


7 


C 






21 -i 


Ò 


62 5 


7 












30 





3' 










8 Ì7 


4 


89 14 


II 


1 4 8 


4 


5 


ii 


7 






265 13 


9 


329 lò 















23 10 





?5 9 











?3 Ì8 





1-.8 14 


li. 


117 2 


3 


3 


19 


9 


4 7 


7 


01 12 


II 


65 12 


3 












51 9 


1 


37 9 















46 19 


4 


49 5 


1 












12 12 


9 


17 14 














324 8 


1 1 


322 11 


7 












63 15 




62 10 




U 


14 


7 


18 Ì7 





14> 3 





145 2 




6 


12 


. 


64 3 





1 3 2 


3 


10S G 


6 












76 10 





77 9 


t; 












i-0 14 




77 















5 1 12 




51 4 










67 i' 





67 1 . 


















75 8 


4 


71 '3 














77 10 




"5 !5 


3 
















21 















751 5 


5 


692 


i0 








1 





28 10 


6 


?6 4 










8 





86 7 


9 


78 9 











16 17 


2 


82 12 


9 


78 8 


7 












43 2 


3 


40 12 















33 13 


1 


39 'ii 














50 17 


4 


46 4 











2 'à 





118 15 




116 2 


8 












IK 1« 





111 19 














71 17 


6 


78 9 















63, 12 


2 


621 8 


















10 















63 'Ò 




62 I" 














S3 11 




63 















43 





42 11 










2 '4 


8 


27 17 


8 


27 14 



















30 















14 '4 




17 9 















15 12 


e 


18 8 











28 13 


6 


35 13 


6 


27 8 


6 


3 10 


ii 1 


9 10 





9 10 





13 







10 


» I 




252 17 


3 


291 10 


11 





Ton^ne. 

Altnaharra 

I 'iirness 

EditiajhillU .... 

Kair 

Kinlochberrie .. 
Meh.eRs & Errilii 

Ktmtliy 

Halladile 

l'»n B He 

Caithness. 

lì-i 1 ifdale 

Hpwer 

IJ.imil 

Cttninliay 

Dtumet 

Hnlkirk 

KeiM 

l.lithel-Oll 

Ulster 

Oìrln 

I'uliney town . . . 

itesiy 

Tnuiso— 
Klrw 

\V<!»t 

Wiitien 

Westenlale .... 

tlaisary 

Wick 

Do., Martyrs'. 
Do., OaeUv... 

Loclicavron 

Appec.oss 

Cninncli 

(jairlodi 

GlenHn 

Gieiifihiel 

Locbnlsti, &c. .. 
UciiltroMin .... 
Lociicanvn .... 
Plocltton 

Shieldaiii 

liliducll-lVC 



Aljertarff. 

Ballnlnilìsli, 3lf„ . 
Koi't-Ati^iistiis.&i 
Fort -William ... 
til vii [rrqiihnrt .. 

Kilm.lne 

Kiliiiniiivaig 

Arasaiy 



Skye 81 Uist. 

Bncn.ilnl. 

Carjitisli 1 

Benbecula j 

Dun Inish 

Harris 

Kilmuir. «c 

Noi tli Uist, &c. . . 

['nitiee 

Ka.isay 

Sl.-al 

Snizort 

Souili Uist, &c. . 

Striitll, &c 

'l'iul.ert 
11«, 



. ifC. 



Lewis. 



luu.ck 

1 0.1.3 

SlO'IIOWilV 

llo., English.... 
Uig 



Orkney. 

Illisay 

Deerness 

Kvie, &a 

Firt 

Hurray 

Holm 

hirk.iall 

N. Hon.ild.hny. 

Orpl.ir 

l'.ipa- Westi ny . 

Roiisny 

Sandav 

St. Andre ' «... 
S. Ronaidshay. 

Sirniiin. s- 

«1171001/ Station 

Stfvnis 

ll'oils 

Weetray 



Shetland. 



Lerwick . . . 

Dust 

Walls 

Weisaale. . . 
Tell 



Sustentatit u Fund. 



6 Months Months 
18 0. 1875. 



12 

15 'I 



9 II 

14 

21 

22 16 
lv 10 

1 U 



26 1 

75 

;o 



84 11 
19 Ò 



9 17 

10 is 
31 Hi 
10 14 

19 IS 
9 17 
38 10 



9 14 2 
2 j'l 



60 1 
15 



54 15 
35 
;0 1 
46 5 
57 II 
17 18 
20 
75 
7 



40 
22 10 
70 10 



41 

20 

22 II 6 

2 

5 



23 5 
77 10 



Firegn 
IfiMloi I 
t urid. 



77 81 3 2 11 



36 5 

37 12 1 ] 
68 13 3! 



35 13 
3i 



1 15 
1 17 6 
I 10 



3 15 6 

01 tl 

50 

8' 'o' 

9 

*6 17 2 

99 11 

4' 



9 15 o 

2 7 3 

9 19 
25 

41 3 

46 19 S 

30 • 

2' 

10 

-.0 



12 19 9 

6 15 II 

in 9 7 

8 17 9 

25 3 



94 II II 133 14 



14 4 

19 12 



4. 12 7 
13 10 II 
4o n 
19 5 7 
:-3 3 10 
48 ( 



5 2 
8 9 

11 



JOHN MACD0NALD, Gen. Treasurer. 




II 




I03IRADH AIR CRA OBES GA OILEADH AN T-SOISGEIL LEIS AN 

E AG-LAIS SHAOIR. 

AIR A CHUR A MACH UA1R 'S AN RA1DH. 



Air. 10.] 



APRIL 2. 1877. 



[A' Phris, Sgillinn. 



IOMRADH AIR CRAOBHSGAOILEADH AN T-SOISGEIL LEIS AN 

EAGLAIS SHAOIR. 



a ggg. iHA an obair a' dol air adliart anns gach àite, aig a' bhaile 'us o na bhaile. Agus 



tha siuu anns an dochas nack ami gun bhi air a h-aideachadli leis an Tighearn. 
Tha feum againn air a bhi fo fhaireachadh, na 's rno 'us na 's mò, gu 'm faod Pol 
suidheachadh agus Apollos uisgeachadh, acb gur ann o Dhia tbig am fàs. 

Am measo' nithean fxùdbail a thachair air an ràidh a cbaidli seacbad, tha 




s a chabhlaieb riogbail, 



iomradb r' a tbabbairt air Mr Young, an t-oingeacb urramach 
èhaidh niach do Africa mar f hear-seolaidh do na daoinibb fogbainteacb a chuireadh a shuidh- 
eaehadb meadliona gràis ann an Livingstonia am measg nan daoine dubba boehda, bhi air 
pilltinn a rìs. Bha e o chionn ghoirid an Duneidin agus an àitibh eile, agus bu druidhteach, 
soiHeir, misneachail, an cunntas a thug e air mar a dh' èirich dhoibh. 

Tha àite-còmhuuidh an luchd-teagaisg faisg air loch mòr ris an goirear Nyassa, ann an 
cainnt na tire. Tha amhainn air am bheil Sire 'ruith as an loch, agus tha i sin 'dol a stigh 
ann an amhainn nihòir eile air am bheil Sambesi, a tha 'ruith sios do 'n chuan. B'e an 
gnothuch ruighinn, agus gu h-àraidh le soitheach-toite gu seòladh air an loch, oir tha tri 
cheud mile a dh' fhaide 's an loch. Ach bha Mr Young seolta, glic, 'us cleachdaichte ris an 
obair. Chaidh iad air tir aig bun an Sambesi. Sheòl iad sin suas air an socair. Tha aon àite 
anns am bheil tri fichead mile 's a coig deug de chreagan agus easan 's an amhainn Sire. 
Oiod e b' èigin a bhi ann, ach an soitheach-toite 'thoirt as a chèile, agus a ghiùlan air 
guailnibh dhaoine fad na slighe ud. Bha h-ochd ceud de dhaoinibh dubha ris an obair, 
agus ged a chaill iad croicionu an guailnean, cha d' fhannaich iad, us cha robh uiread 'us 
aon deal": de 'n obair a bha air chall an uair a rainig iad leis an t-soitheach. Sin mar a 



f huair Mr Young na daoine dubha. 



Bu mhaith nam bitheadh cuid de dhaoinibh geala cho 



onorach riu. 

B'e a' cheud ni air dhoibh Loch Nyassa a ruighinn, àite còmhnuidh a thogail dhoibh 
fhein. Fhuair iad anroghainn fearainn o aon do chinn-fheadhnaibh nan daoine dubha, agus, 
mar a thubhaiit Dr Duff, thug an t-Africanach aineolach ud cronachadh do chinn-cinnidh nan 
Gaidheal, ann an iomadh àite, nach tugadh oirleach de 'm fearann do 'n Eaglais Shaoir chum 
ionad-aoraidh Dhè a chur suas air, 'us cuid diubh mar sin an diugh. Ach fhuair iad e 'us 
beannachd leis. Agus tha na daoine foghainteach, diadhaidh, an sud nis, agus iad a' 
cruinneachadh nan daoine dubha timchioll doibh chum an teagasg. 

Tha aon toradh maiseach air leantainn an saothar mar tha. Bha an tir roimhe sin fo 



J >HN- GREIG AND SON',] 



[PRIN'TKRS, EI)IN'Dl ; RGH. 



146 EAGLAIS SHAOR KA H-ALBA. [April 2. 1877. 

cliosaibli lnchd-goid dhaoine, 'us iad a mortadh agus a' goid, 'us a' reic dliaoine mar a b' aill 
leo, ach beag air fàsach a dheanamh de 'n tir. Acb far an robh na miltean de thraillean 
bochda a' cleachdadk bhi 'dol seacbad gu braighdeanas 'us truaighe, cha robb acb beagau 
de fhiebeadau ri 'm f'aiciun am bliadbna. Is eagallacb an sealladb a cbunnacas ann an cuid a 
dh' àitibh far an robb an talamb air a cbombdacb le cnàmban dbaoine a chaidh a mbarbbadh, 
an coimbcbeangal ris an obair mballaicbte so. Ob, gu 'n èireadb là an t-soisgeil air an 
tir ud gu luath. Nacb maitb lamb na h-Eaglais againn bhi ri obair an t-saoraidb maille ri 
obair an t-soisgeil. Is aobbar molaidb do Dbia gu 'n do sheòl e sinn a dh' ionnsuidh an 
t-Sasunnaich urramaieb ud, Mr Young, cbum ar cuideachadh ann an seilbh a gbabhail 's an 
àite iomallaeh ud de 'n t-saogbal leis an t-soisgeul. 

Bitbidb lucbd-eolais toileach air a chluiuntinn gu bbeil Mr A. N. Somerbbil ann an 
Glascho, fear de na ministearaibb a 's urramaicbe 's an Eaglais Sbaoir, air a gbairm gu dol 
a macb am measg ar luchd-dùthcba an tiribh chein, mar shoisgeulaicbe. Is i a' chearnaidb 
sbònraicbte gus an do cbombarraicheadh e, Australia agus Neu Sealand, aeh faodaidb e a 
shaothair a ebraobb-sgaoileadb na 's fbaide, ma 's maitb leis-san, agus leis a' Cbomunn 
urramacb tha 'g a cbur a macb. Is combarradh so air beatba agus beothalachd mar an 
eeudna ann an obair an Tigbearna. 

Tha an Eaglais Phresbitereach ann an Sasann air a gualainn a chur ri airgiod a chruinn- 
eacbadh cbum eaglaisean a tbogail air feadb na tire. Tha fbios aig ar lucbd-leughaidh gu 
bbeil a nis aon Eaglais far an robh tri, agus mar chuimhneachan air an aonadh tha iad a' 
runachadh suim nihòr fhaotainn. Tha sinn a' foghlum gu bbeil tri fichead 's a deich mile 
air a ghealltainn mar tha. Tha aon duine fiùdhail, fialaidh, e f'hein an deigh cuig mile 
fichead a ghealltainn mar chomharradh air a ghairdeachas airson mar a thachair. Gun 
cuireadh an Tighearn leo gu mòr. 

Fàgaidh sinn a' chuid eile de na tha ri aithris do làmhaibh eile. Chithear mar a tha obair 
na h-Eaglais a' cinneachadh air a chur sios gu mion anus na leanas. 

A' GHAIDHEALTACHD AGUS NA H-EILEANA. 

COMUNN NAN SGOILEAN GA1DHEALACH. 



Mu dheireadh ceud mhios an earraich chumadh 
coinneamh ann an Duinèidm cle 'n Chomunn a 
tha, o chionn teann air tri fichead bliadhna 'us deich, 
a' cutnail suas nan Sgoilean Gaelig air feadh Gbaidh- 
ealtachd agus Eileana na h-Alba. Bha an duin' 
uasal, fiuthail, Mr Ferguson, Kinmundy — a rinn an 
t-saothair mhòir air son togail an tigh-aoraidh agus 
an tigh ministeir ann an Silldeig— 'n a Fhear- 
cnthrach do 'n choinneamh air a' bhliadhna so ; agus, 
mar a 's gnàthach leo, bha cuid de sheann chàirdibh 
dìleas nan Gàidheal a làthair chum an gnùis a thoirt 
do aobhar na coinneimh. 'N am measg sin bha na 
daoine uasal, urramacb, Dr MacLachluinn, Dr 
Beith, Mr A. MacChoinnich, Mr Seumas 0. Mac- 
Phail, agùs càirdean eile thuilleadh orra. 

Air do 'n choinneamh bhi air a fosgladh le 
h-urnuigh, agus air do Fhear na cathrach luaidh a 
dheanamh mu 'n f he um a ta ann fathasd air son 
cumail suas nan Sgoilean ud, agus mu 'n speis a bha 



aig e fèin do 'n obair 's an robh an Comunn air a 
chleachdadh, leugh e cuibhrionn de litir a fhuair e 
mu thimchioll nan Sgoilean Gaidhealach o 'n Urram- 
aeh Mr I. H. Friseal, ministeir na h-Eaglais Saoire 
ann an Ros-cuinidh. B' esan aon de na Teachdairibh 
a chuireadh le Ard-Sheanadh na h-Eaglais an uiridh, 
a dh' fhiosrachadh coithionala an Eilein Sgithean- 
aich, Eilein Uidhist, agus nan Eilean eile m' an 
timchioll, a thaobh soirbheachaidh an t-Soisgeil 'n 
am measg. Mu thimchioll luchd-teagaisg nan Sgoil- 
ean Gaelig, tha Mr Friseal ag radii ; " Gu 'n gabhail 
thar a chèile, is daoine iad air son am feudadh 
comunn sam bith a bhi taingeil an seirbhis a 
shealbhachadh agus a chumail. Is daoine fior 
chritbhach iad, dùrachdach, soillsichte, agus dearbhta 
mar Chriòsdaidhean. Is daoine rianail, reachdail 
iad mar an eeudna, a tha a' deanamh moran a chum 
làmhan ar ministeirean a chuideachadh agus a 
neartachadh." Mu bhuaidh an teagaisg, tha Mr 



AprU2. 1877.] IOMRADH AIR CRAOBHSGAOILEADH AN T-SOISGEIL. 



147 



Friseal ag ràdh gu-n robh coinh-cheangal aig obaiv 
nan daoine so ri dùsgaidhibli agus ri ath-leasachadh 
na h-Eaglais amis na eearnaibh 's an robh iad a' 
saothrachadh. Tha e r' a ghearan, agus cha-n ann 
gun aobhar, nach d' aidich ar luchd-riaghlaidh 
saothair nan daoine so mar bu chòir dhoibb, agus 
mar an ceudna gu-m bbeil cuid de bliuill nam Bòrd- 
sgoile a tha nis ag am hare thairis air teagasg na 
h-òigridh, a' cur an luchd-teagaisg so suarrach. 
Ged a tha sgoileau ùra 'g an cur suas ann an iomadh 
àite, tha cearnaidhean iomallach ann far am bheil 
uiread a dh' fheum air sgoilibh a' Chomuinn so 's a 
bha riamh ann. Is doilich leinn nach ceadaich an 
rùm dhuinn litir thoinisgeil Mhr Friseil a thoirt gu 
h-iomlan. An dèigh a leughadh, chuir Mr Fergu- 
son an cèill a dhòchas gu-m faicteadh mar thoradh 
air coinneimh an ]à ud, tuilleadh spèis do obair a' 
Chomuinn so, mòran urnuigh air son beannachd an 
Ti a 's àirde air saothairibli an luchd-teagaisg, maille 
ri còmhnadh fialaidh le 'm maoin o chàirdibh nan 
Gaidheal a chum na h-oibre so a chumail suas. 
Tha feum air, tha 28 de sgoilibh aig a' Chomunn, 
agus annta sin tha còrr 'us 1300 de 'n òigridh fo 
theagasg. Tha an cosdas a' ruigheachd £840, no 
£30 air son gach sgoile, no mu thri tasdan deug air 
son gach sgoileir — suim a tha glè bheag an uair a 
bheirear fainear na tha deanta leis. 

Leugh an t-Ollamh Beith an t-iomradh bliadh- 
nail, anns an d' rinneadh luaidh air an dòigh 's an. 
do thòisicheadh na sgoilean so le daoinibh diadhaidh, 
gu h-àraidh ann an Duineidin, a bha 'g a mheas 
mi-reusonta nach faigheadh na Gaidheil teagasg 
anns an aon chànain a b' eòl doibh. Anns na 
sgoilibh sgireachd agus arm an sgoilibh na Cuid- 
eachd a tha chum Eoias Criosdaidh a chraobh- 
sgaoileadh, bha a' Bheurla a mhàin air a teagasg 
agus air a ceadachadh. Dh' iunnsaicheadh na 
Gàidheil leughadh agus sgriobhadh ; aeh eiod am 
maith a dheanadh iad sin doibh, mur robh iad a' 
tuigsinn na cànain ? Air do na daoinibh tuigseach 
ud na nithe so a ghabhail gu cridhe, chuir iad air 
chois na sgoilean air am bheil sinn a' deanamh 



iomraidh ; agus lean na sgoilean sin gus a nis ann 
an caochlaclh àitibh. Air an là 'n diugh, agus fo 'n 
lagh nuadh, cha-n 'eil Parlamaid na riòghaehd a' 
gabhail suim sam bith de 'n Ghaelig, no de theagasg 
na cloinne chum a leughadh. Alar sin tha uiread a 
dh' fheum do sgoilibh a' Chomuinn so a nis 's a bha 
riamh ann. Na 'n gabhadh Parlamaid os làimh 
Gaelig a theagasg far am bheil feum dhi, cha-n 
iarradh luchd-seòlaidh a 1 Chomuinn so an cuid fèin 
sgoilean a chumail suas là na 'b 'fhaide ; ach gus an 
dean ar luchd-riaghlaidh mar sin, cha-n urrainn do 
'n Chomunn an obair fheumail 's am bheil iad air 
an cleachdadh a thoirt thairis. 

Thagair an t-Urramach Mr A. M : Choinnich air 
son cumail suas nan Sgoilean so air bonn tri-fillte. 
1. Gu-m bheil feum air teagasg ann an Gaelig, ann 
an caochladh àitibh. 2. Nach d' rinn ar luchd- 
riaghlaidh ullachadh sam bith air son foghlum a 
chomhpairteachadh anns a' cbànain sin. Agus 3, 
gu m bheil iomadh cearnaidh anns a' Ghaidhealt- 
achd far nach 'eil sgoilean idir ach na bhuineas do 
'n Chomunn so. 

Bha an t-Urramach an t-Ollamh MacLachluinn 
a' cumail a mach gu dùrachdach, " Fhada 's nach 
bi ullachadh air a dheanamh ann an sgoilibh na 
riòghachd air son cloinn Ghaidhealaich a theagasg 
chum an cànain fèin a leughadh, nach urrainn do 
'n Chomunn gu dligheach an obair chudthromach 
air son an do chuireadli suas e, o chionn dlùth air 
70 bliadhna, a thoirt thairis — eadhon, na Gaidheil 
a theagasg chum Focal Dè a leughadh anns a' 
chànain 's am bheil iad a' meadhrachadh agus a' 
labhairt — obair, tre mhaitheis De, o 'n do shruth 
iomadh beannachd re na h-aimsir fhada 's am bheil 
a' Chomunn so air saothrachadh." Cha-n fheud 
sinn oraid an Ollaimh urramaiche a leantuinn ni 's 
fhaide, no luaidh a dheanamh air oraid Mhr Mhic- 
Phail, a labhair 'n a dheigh. 

Ma tha ar càirdean 's an Taobh Deas aig uiread 
de shaothair a chum teagasg a thairgseadh d' ar 
n-òigridh 's a' chainnt a thuigeas iad, nach maith a 
thigeadh dhuinne, gach aoin a rèir a chomais, gach 
oidheirp a ghnathachadh chum ar cloinn iunns- 
achadh gu bhi a' leughadh na fìrinn 'n ar cànain 
fèin 's an d' rugadh sinn, agus ar cridheachan a 
thogail suas ri Dia air son a bheannachd air 'Fhocal 
hxachmhor fèin, a chum gu-m bi araon sinne agus 
ar clann air ar deanamh glic a chum slàinte? 



TEACHBAIREACHD AN T-SOISGEIL AIG A' BHAILE. 

HOME MISSION, 



Ettrick. 

O bhaile Shelkirk gu bràighe Ettrick, sè mile 
fichead, cha-n 'eil aon Eaglais Shaor. B' àbhaist do 
Mhr Moireastan, ministear na h-Eaglais chlèire- 
achail Ath-leasaichte (Reformed Presbyterian) sear- 
monachadh aon uair 's na tri seachduinean aig 



Buccleugh, agus bhitheadh searmoin an tràths' 's a 
rithist ann an àitean eile feadh na dùthcha. Tha 
e nis air a riuiachadh eaglais a thogail aig Ettrick, 
an t-àite a 's meadhonaiche, chum gu 'm bi seirbhis 
air a cumail air a h-aghaidh gu riaghailteach gach 
Sàbaid. Tha am bengan a bhuineas do 'n Ea<rlais 



148 EAGLAIS SHAO 

Shaoirj agus na bliuineadh roimhe so do 'n Eaglais I 
chièireachail Ath-leasaichte— o 'n a tha an dà Eaglais 
a nis 'n an aon — a' cur rompa gu 'm bi seannonaiche 
aca dhoibh fèin, agus, ri ùine, ministeai' suidhichte. 

Is àite so ma nach bu chòir do chkirdean an 
t-Soisgeil an Albainn bi neo-shuimeil. Is ann an 
Ettrick a bha Tòmas Boston urraniach 'n a mhinis- 
teir, agus a chaitli e cuig bliadhna fichead de 
'shaothair dhileis. An so sgriobh e na leabhraichean 
air am bheil aithne cho maith, agus a bha cho mòr 
air an aideachadh ann an cumail suas teagaisg 
fhallain, agus beatha na diadhachd 'n ar tìr. Thkinig 
caochladh mòr air na ceàrnaibh sin o a latha-san, 
tre 'n Mhodaratachd thruagh a rinn a leithid a dh' 
fhksalachd a thoirfc air cho liugha earrainn d' ar 
dùthaich. 'L'ha an tionnsgnadh mu 'm bheil sinn a 
labhairt 'n a chomhara air mhaith : gu 'n deònaich 
an Tighearna soirbheachadh leis, agus a bheann- 
achadh !■ 

MlNTLAW AGUS FeTTEK ANGUS. 

So elk bhaile beag an Siorramachd Abaireadhain 
anns am bheil, eadar iad fein agus an dùthaich mu 
'n cuairt orra, mu mhile anam a chùmhnuidh. 
Cha-n 'eil eaglais de sheòrs' air bith 's an kite, agus 
tha uidhe ana-goireasach eadar e agus an eaglais a 
's dlùithe air. Tha iomadh nach urrainn an t-astar 
a choiseachd, agus a' chuid a 's urrainn tha iad 
gle ueo-churamach agus neo-riaghailteach ann am 
frithealadh ; agus, mar chi sinn gu trie a' tachairt, 
cha-n 'eil searmoin an tràths' 's a rithist aig an 
dorus ach air a dheanamh 'n a leithsgeul air an 
dearmad so, an 'aite bhi 'n a leigheas air a' chùis. 
Mar deanar seòl air meadhonan suidhichte chumail 
suas 's an iiite, tha aobhar eagail gu 'n teid diadhachd 
agus deadh-bheus siòs ni 's mò 's ni 's mò ann. 
Thug cleir an kite cor nam bailtean so fa chomhair 
Oomunn na Home Mission, a' tagradh air son 
cuideachaidli air son àite-searmonaehaidh bunaiteach 
a chumail suas 's an àite, ni a dh' aontaich an 
Comunn a dheònachadh. Tha an sluagh iad fhèin 
ro dhùracbduch 's a' chhis. Tha cuid nach 'eil de 
'n Eaglais Shaoir a' gealltuinn làn chuideachadli a 
dheanamh ; agus tha dùil nach bi e ro dhuilich an 
còrr airgid a tha feumail a chruinneachadh. 

Glamis. 

Anns an sgireachd so, maille ri earann de sgireachd 
Eassie a tha am fagus, tha còrr 'us dk mhile anam. 
Tha i gun Eaglais Shaoir innte ; agus tha iomadh 
am measg an t-sluaigh aig am bheil faireachadh 
domhain air an fheum a tha air searmonachadh 
dileas soisgeulach. Chuir iad air beulaobh na Cleire 
Iarrtus, ris an do chuir naoi pearsa fichead a tha 'n 
an cinn theaghlaichean an ainmean, air son gu 'm 
biodh searmonaiche air a chur do 'n ionnsuidh, agus 
a' gealltuinn tabhairt a reir an comais air son a 
chumail suas. Chaidh a' chùis a thoirt fa chomhair 
Comuinn na Home Mission, agus shònruicheadh Dr 



R NA H-ALBA. [April 2. 1877. 

Adam, an ceann-suidhe a dh' fhiosrachadh an kite. 
Rinn Dr Adam mar sin, agus tha e air iomradh a 
thoirt air ais gu 'm bheil an uireasbhuidh spioradail 
ro mhòr, agus gu 'm bheil an t-iarrtus air son sear- 
monaiche eudmhor, fallain, ro lkidir. Cha-n fheud 
an Eaglais a cuideachadh a dhiùltadh dhoibhsan a 
tha mar so a' tagradh air son aran na beatlia. 

Cleland, laimh ri Wishaw. 
Tha am baile so, anns am bheil dà mhile anam, air 
kiteachadh ach beag gu h-iomlan le mèineadairean. 
Gus o chionn dlùth air tri bliadhna bha e tur a 
dh' easbhuidh òrduighean an t-Soisgeil. Aig an 
am sin chaidh soisgeulaiche chur ann car ùine. 
Shoirbhich a shaothair cho mòr a 's, 'n uair a dh' 
fhàg esan, gu 'n d' iarr an sluagh gu 'm biodh 
searmonaiche air a chumail gu gnàthaichte 'n am 
measg. Chaidh an iarrtus a dheònaehadh, agus tha 
a nis am baile 'n a àite-searmonachaidh bunaiteach 
fo chùram na h-eaglais. Shònruicheadh an uiridh 
eaglais a bhi air a togail ; agus tha i nis air a cur 
suas, agus air a fosgladh. Cumaidh i ceithir cheud. 

SaIMPLEIR DE 'N OBAIR ANN All BAIL! IBB MORA. 

Air do Chlèir Ghlascho comh-labhairt bhi aca o 
chionn ghoirid mu obair an t-soisgeil 's a' bhaile, thug 
MrWells,aon de na ministeirean,cunntas mu earann 
anns am bheil e fein air bhi a' saoithreachadh ann 
an tional nan diobarach. Dh' f heuch e air tùs feum 
an kite. 'Sea th' ann oisinn aonaranach aig oir a 
mach a bhaile, dùinte stigh le ròidean-iaruinn agus 
oibrichean de chaochladh seòrsa. Cha-n 'eil ann 
ach criomag bheag, mu acair 'us dk thrian ; cha 
deanadh e lios anabharrach mòr. Tha mu thim- 
chioll seachd ceud deug anam ann. Tha tri fichead 
agus aon teaghlach Pkpanach ann ; agus dk cheud 
tri fichead agus sè deug de theaghlaichean Protast- 
anach, de 'm bheil còrr 'us ceithir fichead teaghlach 
co-cheangailte ri eaglais air chor-eigin ; agus is 
dòehagu 'm biodh còrr mar sin mur b' e am bochd- 
ainn. Tha cuid de n t-sluagh cho beusach, measail, 
's a gheibhear an kite 's am bith. Gidheadh 's an 
oisinn bhig so, air bhi do na tighean air an suidh- 
eacbadh o mhios gu mios, tha a' tuineachadh cuid 
de 'n t-sèorsa a 's neo- gliealltainniche air bith. An 
so mar ann an àitean eile 's e misg am bacadh mòr 
o 'n leth a mach air buaidh an t-soisgeil. Is trie a 
tha an t-kite da rìreadh "làn fòirneirt." Is dèis- 
tinneach an sealladh e air oidhche l)he-Sathuirn. 

A nis ciod an rian a ghabhar air ruigsinn orra ? 
Cha leòir eaglaisean bhi air an togail, no minis- 
teirean agus snisgeulaichean bhi air an cur a dh' 
ionnsuidh an leithid so, air cho maith 's gu 'm bi 
na teachdairean. Cha-n urrainn an teachdair a 's 
eudmhoire an gnothuch a dheanamh 'n a aonar. 
Cha-n urrainnear ruigheachd air an t-seòrsa so- ach 



April '2. 1877 ] IOMRADH AIR CRAOBHSGAOILEADH AN T-SOISGEIL. 



149 



le buill na h-eaglais bhi 'n an kite fein air an cleachd- 
adh 's an obair. 'Se dh' fheunias an fhior eaglais 
gu h-iomlan, blàth le beatha spioradail; i fèin a 
sbineadli air a' chorp mharbh, mar a rinn am fàidh 
air corp mac na bantraich. Chum na criche so tha 
Mr Wells a' moladh gu 'n gabhadli gach Criosduidh 
beò os làimh beagan theaghlaichean mar asgireachd 
fhèin, mar gu 'm b' eadh, gu bin a' saothrachadh 
'n am measg maille ri ùrnuigh. Tha e an sin a' 
labhairt mu 'n ghne spioraid leis am feumar sao- 
thrachadh, agus 's e sin spiorad creidimh agus 
dòchriis sgriobtuireil. Gu trie 's e an duilgheadas 
a' s mo toiseachadh ann am fior spiorad muin- 
ghineach, misneachail ; agus is iad a' chuid a tha 
air an cleachdadh 's an obair a 's feàrr muinghin an 
còuihnuidh na ìadsan a tha 'n an luchd-amhairc fad 
as. De na teaghlaieheau Protastanach a tha 's a' 
cheàrna so, bha a' chuid a 's mò aon uair co-cheang- 
ailte ri eaglais, agus is e am bochdainn gu trie a tha 
'g an cumail o bhi mar sin a nis. Bheir iad di- 
bheatha chridheil dhoibhsan a thèid 'g am fiosrach- 
adh ; agus is ionganfach cho liugha ni a tha 'g 
aobhai'achadh do chuid diubh ceangal a bhi aca ri 
eaglais Chriosd. Is trie a rinn beagan caoimhneis a 
nochdadh aon agus aon a thàladh air an ais do 
thigh an Thighearna ; agus cha-n àicheadhar do 'n 
oibriche dhùrachdach comharan a bhios 'n an cùis- 
mhisneachaidh dha air atharrachadh slàinteil. 
Feudar a ghabhail mar ni cinnteach gu bheil aims 
gach ceàrna de 'n t-seòrsa so iomadh ris am bheil 
an spiorad a' stri, ged shaoilteadh iad a bhi 'n an 
tur choimhich mu nach 'eil dòchas ; ngus a tha 
ullamh gu di-bheatha a thoirfc do neach air bith a 
sheòlas dhoibh slighe na beatha. 

Ar n-Oil-thighean (Colleges). 

Chum eideachadh cuirp Chriosd agus togail suas 
a phobuill ann an creidimh agus naomhachd cha-n 
'eil teagamh nach 'eil ministreileachd fhoghainteach 
agus dhùrachdach do-sheachanta feumail. Feumaidh 



i bhi, 's a' cheud àite 'n a ministreileachd eudrahor, 
dhùrachdaich ; as eugmhais gu 'm bi aca-san a 
ghabhas an dreuchd eòlas pearsanta air Fear-saoraidh, 
faireachadh beò air cumhnchd na flrinn, agus 
mothachadh domhain air luach anaman, cha chom- 
asach gu 'm bi an eaglais air a h-eideuchadh leo. 
Ach tha e feumail, cha-n e mhàin gu 'm biodh iad 
'n an daoine eudmhor, beò, ach, mar an ceudna, gu 
'm faigheadh iad am foghlum agus an t-eideachadh 
a tha feumail chum na h-oibre, chum iad a bhi n 
am ministeirean foghaintcach an Tionmaidh Nuaidh, 
comasach air focal na firinn a roinn gu ceart, stiùbh- 
ardan air rùn diomhair Dhè, seirbhisich dhileas 
a agus ghlic, chum cuibhrionn bidh thoirt 'n a am. 
'Se a' chrioch a tha 's an t-sealladh ann an cumail 
suas nan Colaisdean gu 'm biodh am fòghlum so 
air a chomhpiurteachadh ann an cùrsa riaghailteach. 
Uime sin, am fe;idh a bu chòir do bhuill na h- 
eaglais bhi fialaidh ann an tabhartas air son an 
cumail suas, bu choir dhoibh, aig a' cheart àm, 
agus gu h-àraidh, a bhi 'g ùrnuigh air an son, gu 'n 
ulluicheadh an Tighearna 'n a dheadhgheau, agus 
gu 'n tugadh e aodhairean a ròir a chridhe fein. 

'Se an àireamh fhòghlumaichean a tha a' fritheal- 
adh am bliadhna ochd fichead agus ochd. A' bhàrr 
orra so tha ochd 'ar fhichead nach 'eil a' fòghlum le 
sùil ris a' mhinistreileachd 's an Eaglais Shaoir, 
mùran diubh o eaglaisean eile, 's an rioghachd so 
agus an rioghachdan eile, mar tha, Hungary, 
Bohemia, an Kadailt, Stktachan America, Australia, 
New Sealand, agus Africa mu dheas. Feudar a 
bhreithneachadh, o 'n cheangal so ri Eaglaisean agus 
dùthchan eile, cia mòr a' bhuaidh a th' air a cleachd- 
adh le Colaisdean na h-Eaglais Saoire. 



IOMRADH 



Mu shaotliair ar n : 
CANADA. 
Tha cunntas taitneach agus cudthromach, air a 
chur do 'r n-ionnsuidh, le Eaglais Phresbiterianaich 
Chauada, anns am bheil iomradh air a dheanamh air 
a saothair, agus a chòir a th' aice air còmhnadh 
fhaotainn, o' Eaglais Shaoir na h-Alba. Tha an 
t-iomradh, a' nochdadh farsuingeachd na Dùthcha a 
tha, am freasdal an Tighearna, air a thoirt do Eaglais 
Chanada — dlù air a bhi cho mòr ris an Roinn-Eorpa 
gu leir. Tha an raon so air a roinn na dha earrainn 
— an earran a tha shios, agus an earrann a tha 
shuas. Tha an earrann shios, a' gabhail a stigh 
innte Newfoundland, Prince Edward Island, Nova 
Scotia, New Brunswick, ngus Bermudas. Anns na 



Eaglais anns na Colonies. 



cearnaidhean so, tha mu mhuillion de luchd-àiteach- 
aidh. Tha an cuigeamh cuid dhiubh nan Presbiteri- 
anich. Ghabhadh iad so tri cheud Ministear. Cha 'n 
eil aca 'nis, ach mu thimchioll ceud, lethcheud, 
agus a sè. Anns an earrann shuas de 'n raon so, 
tha na cearnaidhean farsuing do' n goirear Quebec, 
Ontario, Keewatin, Manitoba, maille ri Columbia 
Breatuinneacli. Anns na cearnaidhean so, tha mu 
thimchioll tri muillionnan de luchd-àiteachaidh. 
Airson a chuid dhiubh a bhuineas do 'n eaglais 
Phresbiterianaich, maille ris an t-sluagh a tha 
'tighinn o dhuchanna eile, cha b' uilear seachd ceud 
ministear. Aig a cheart àm so, cha-n 'eil aca ach 
ceithir cheud agus tri fichead. Anns na duchanua 



150 



EAGLAIS SHAOlt NA H-ALBA. 



[April 2. 1877. 



a th' air am fosgladli as ùv — agus a tha ro fhavsuing, 
tha Eaglais Chanada air a cur gu mòr chosguis 
chum meadhonan nan gràs a thoirt dhoibh. Gidh- 
eadh tha i a' faicinn, gu 'm bheil gairm shoilleir 
aice, gu dhol air a h-aghaidh. Tha bunaitean 
Eioghachd, a tha gu bhi cumhachdach fadheoidh, 
ga 'n leagadh, mar a tha 'n tir a chuid agus a chuid 
air a h-àiteachadh, agus an sluagh a' dol an lion- 
mhorachd. Agus tha e soilleir an deigh so gu 'm bi 
a suidheachadh araon spioradail agus aimsireil, a 
rèir agus mar a gheibh an soisgeul greim a nis air 
an luchd-iiiteachaidh. " Uime sin," tha Eaglais 
Chanada aig ràdh ; " tha sinn deimach a dheanamh 
anns an dùthaich so, mar a rinn an Eaglais 
mhathaireii ann an Alba — an sluagh de gach seòrsa, 
a thoirt fo bhrataich an Tighearn Iosa Criosd. Tha 
sinn an dòchas ann am bhi 'g oidhearpachadh so a 
dheanamh, gu 'n dean an Eaglais Shaor an Alba, 
na 's urrainn i, gu gnùis a thoirt dhuinn." 

Tha a' chuid mhòr de Chanada Iochdrach, air a 
h-àiteachadh le Frangaich— mar a tha Canada 
Uachdrach air a h-àiteachadh lo Breatuinnich. Ann 
an Canada Iochdrach, tha mòran de 'n t-sluagh na 
'm Papanaich. Tha mar an ceudna a' Bhuidheann 
a tha a' saothrachadh am measg nam Papanach, gu 
dùrachdach ag guidhe, airson còmhnaidh, gu solus 
an t-soisgeil a leigeadh am measg na dream so. Tha 
an soirbheachadh a tha' dol leo, a' toirt mòr mhisneacli 
gu so a dheanamh. 

Tha an litir a leanas, air a cur a dh' ionnsuidh na 
buidhne air a 'm bheil cùram nan Colonies anns an 
Eaglais againn. Tha i air a sgriobhadh leis an Urram- 
ach Mr Caimbeul— a th' air a chur le Eaglais 
Chanada, a dh' ionnsuidh na h- eaglais aig a bhaile. 
Tha e' sgriobhadh mar a leanas. 

Tha mi a' runachadh seòladh ceithir la deug an 
deigh so ; Theid mi air tir ann an Deny, an Erinn. 
Toisichidh mi mo shaothair an taobh tuath Erinn ; 
cadar Derry agus Belfast. Bithidh sùil agam ri litir 
uaibh, air dhomh dol air tir, ag radh, nach 'eil dad 
agaibh anaghaidh miathighinn. Tha mi 'runachadh 
air tùs, dol do na bailtean sin, aig am bheil ceangal 
sònruichte ri Canada ; agus le aonta mhinistearan, 
còmhnadli airgid iarraidh uathsa a 's saoibhire anns 
na h-Eaglaisean. 

Tha sinn ro thaingeil, airson a chòmhnaidh a tha 
air a thoirt a cheana, gu obair an Tighearna chur 
air a h-aghaidh ann an Canada. Ach tha 'n raon 
cho farsuing ; agus gach là a' fàs na 's farsuinge, 
agus gu 'm bheil sinn air ar n' èigneachadh gu 
comhnadh iarraidh air gach neach, a tha deònach a 
thoirt duinn. 

AUSTRALIA. 
Queensland. — Tha an litir a leanas air a sgriobh- 
adh a dh' ionnsuidh Mr Hope Cleireacli na 
Buidhne do 'n goircar "an Colonial Committee." 



Rainig Mr Macaoidh. 
An, dara mios, de 'n FhoyL.ar, 1870. 

Tha mi làn chreidsinn, gu 'n do threòraich an 
Tighearn fèin mi thun an àite so ; mar mu raon- 
saothrachaidh. An deigh dhomh a bhi ceithir 
seachduinnean an so, dh' aontaich an sluagh 
gairm a thoirt dhomh. Aig a cheart àm, thachair 
gu 'n deach cuisean na 'n aghaidh, a thaobh 
nithe aimsireil; agus gu 'n robh iad an teagamh, 
ciod a bha na 'n comas a dheanamh, gu ministear a 
chumail suas. Fadheòidh dh' aontaich iad dhiubh 
feiu, da cheud gu leith punnd Sasunnach, anns a' 
bhliadhna, a thoirt dhomh ; agus na 'n soirbhicheadh 
leo, gu 'n cuireadh iad leth-cheud eile ris. Is ann 
ri tuathanas siucair a tha iad. Chaidh mi a dh' 
fhaicinn duine tinn, da mhile dheug ; agus troimh 
raointean siucair fad an rath aid. 

Tha an eaglais againn, air a togail airson tri cheud 
pearsa ; agus tha sluagh gu leòr ann gu a lionadh ; 
ach le iad a bin cho fada gun mhinistear, tha moran 
diubh, nach eil a' tighinn a mach cho riaghailteach 
agus bu chòir dhoibh. Tha an sluagh a sior dhol 
an lionmhorachd 'san dùthaich so, agus ann an 
Australia gu leir. Bithidh Australia fathast na 
rioghachd mhòr chumhachdach. Gur ann a bheir- 
eadh Dia gràs do 'n Eaglais an sud, 'san so, gu greim 
a dheanamh air an raon, a ta o là gu la, a sior dhol 
am farsuingeachd. 

NEW ZEALAND. 

Na 'm faighte iad, tha triuir mhinistearan uainn 
air ball, gu dhol do 'n tir so. 

Tha Mr Sidey a tha na mhinistear ann am baile 
Napier .a' sgriobhadh mar a leanas. 

" Ann an tri earrainnean de 'n chearnaidh so, tha 
a chuid de 'n t-sluagh a tha na 'm Presbiterianich, 
deònach air iad fein a cheangal rinn ; na 'm faigh- 
eadh sinn ministearan dhoibh. Bheireadh sinn da 
cheud pund Sasunnach do gach fear dhiubh ; agus 
màl tighe. Cuir dithis air ball a mach ; oir mnr 
cuir, tha eagal orm gu 'n caill sinn an sluagh." 

Tha ministear eile, a' sgriobhadh à Otago mar so. 
" Tha mi cuig laithean de 'n t-seachduin anns 
an diolaid. Tha ceithir iiitean searmonachaidii 
agam — agus iad fad o cheile ; oir tha 'n sluagh ro 
sgaipte. Tha mi 'searmonachadh anns gach aon 
diubh, uair anns a mhios. Air chùl so, tha ceithir 
coinnimhean ùrnuigh againn gach seachduin. Cha 
'n 'eil mi 'dol a labhairt a thaobh toradh mo 
shaothair ; or ' cha 'n òr na h-uile rud buidhe.' 
Ach cha 'n 'eil teagamh agam, nach 'eil beannachadh 
an Tighearna a' dol learn, ann am bhi 'g aideachadh 
mo shaothar a chum a ghlòire." 

Tha Mr Ehnslie, a tha 'saothrachadh anns a 
chearnaidh. do 'n goireir Christ Church, ag l'adhi — 



April 2. IS77.] 



10MUADH AIB CEAOBHSG 



AOILEADH AN T-SOISGEIL. 



151 



•' Tha Canturbury gu niòr an eiseimeil luchd 
saothrachaidh a bhi air an cuv a mach. Tha iomadh 
eaglais a tha cheana togta gun mhinistear ; air chid 
an sluagh a bhi 'dol an liomnhorachd gu brais ; agus 
nach "eil e 'nar comas frithealadh dhoibh. a tha mar 
so a teachd a 's ùr do 'n dùthaich. 

" Tha sinn a cheana air aontachadh, duais da 
cheud agus loth chcud punnd Sasunnach, a thoirt 
do na mhinistearan 6ga (probationers) a tha 'saothr- 
achadh nar measg. 

" Na 'm bitheadh iad aun, tha sinn ullamh air 
ball, gu sè ministearan a shuidheichadh, thar co- 
thionalan. Tha aon diubh so, ni a tha nochdadh 
comas, agus toil an t-sluaigh, dèonach ceithir 
cheud pund sasunnach anns a' bhliadhna a thoirt do 
mhinistear. Ach muladach ri innseadh, cha 'n 'eil 
againn fa chomhar nam fosglaidhean so gu lèir, 
ach aon mhinistear — Mr M'Callum. Mar so chi 
thu, an èigin anns am bheil sinn ; agus tha mi 'guidhe 
ort, gu 'n cnir thu gun dàil, triuir na ceathrar, de 
mhinisteirean òg tapaidh. a mach do'r n-ionn3uidh." 

Tha Dr Stuart aon de Mhinisterean Dhuinedin a' 
sgriobhadh, gu 'n d 'fhosgail iad anns a chleir anns 
am bheil èsan, tri eaglaisean ùra; tè ann an Dunedin 
fèin — tè ann am Palmerston — agus te eile ann an 
Invercargil. 

Tha Mr Tredwell a chaidh mach o chionn 
ghoirid, do Neu Sealand, a' sgriobhadh o Wan- 
ganui, gu 'n d' rainig e gu tearuinte ; agus gun 
deach fhàilteachadh le mòr dhùrachd. 

Cha 'n urrainn sinn gun a bhi deanamh gàir- 
deachais ann am bhi o àm gu àm a' cluinntinn mu 
shoirbheachadh aobhair an Tighearna ann an Neu 
Sealand. Tha e air a ràdh gu 'm bheil fosgladh ann 
an Neu Sealand, airson fiehead muillion sluaigh. 
Bithidh an talamh so, ann an uine ghearr, gu h- 
iomlan air àiteachadh. Cia cho cudthromach 
uime sin, gum biodh an sluagh, mar a tha iad a' dol 
an lionmhorachd, air an toir fo bhuaidh na Firinn. 
Uime sin, deanamaid na dh' fhaodas sinn, agus 
guidheamaid air Dia, beannachd a chur 'na chois. 

TRINIDAD. 

Tha Mr Waller, a tha 'na mhinistear anns a 
chearnaidh so — aon de eileanan nan Innsean an Iar, 
a' sgriobhadh mar a leanas. 

" Air a bhliadhna so fèin, tha sinn air dithis de 
'r deagh bhraithrean ann an dreuchd na h-eildear- 
achd. a chall leis abhas — daoine fiadhlaidh, caoimh- 
neal, agus anns an robh eagal an Tighearna. Bha 
na daoine so gu mòr na 'n cùl-taice dhomh. 
Bhàsaich mar an cèudna o chionn seachduin 
piuthar ghràdhach anns an Tighearna. Tha a bàs 
na chall dhuinne, ach gu cinnteach 'na bhuannachd 
dhithse. Mar so, tha na seann làmhan, a bha o àm 
an dealachaidh a' cumail suas na brataich anns a' 
chearnaidh so, a' sior dhol na 's lugha ann an 
aireamh, mar a tha iad aig a' bhaile. Ach tha 
aobhar a bhi 'cliùthachadh Dhè, gu 'm bheil an 
clànn, agus clànn an cloinne — moran diubh — na 'n 
luchd-leanmhuinn orra, tha trid creidimh agus 
foighidinn a' sealbhachadh nan geallaidhean." 



TIR MHOR NA ROINN EORPA. 

Is e aon de na nithe taitneach, a th' againn ri 
innseadh a thaobh aobhar an Tighearna anns a' 
chearnaidh so de 'n t-saoghal, gu 'm bheil iomadh 
de na daoin' òg a tha 'g ullachadh air son na minis- 
treileachd ann an Eaglaisean Protestanach na Roinn 
Eorpa, a 'tighinn a dh' ionnsuidh oilthighean na 
Diadhachd anns an Eaglais Shaoir. Tha so a' nochd- 
adh gu 'm bheil sluagh an Tighearna nam measg, a' 
meas gu 'm bi e chum leas na ministerean aca, bhi 
air an teagasg ann an sgoiltean na Diadhachd 
againne ; agus a bhi an comunn ruinn car tachdain. 
Is e so aon de na toraidhean, a tha 'n lorg a bhi 
'toirt còmnaidh, agus a bhi 'cumail comhuinn ris na 
h-Eaglaisean ud. chionn chuig bliadhna bha da 
fhichead agus a cuig de dhaoin' oga as na cearn- 
aidhean ud ann an Duinedin 'us ann an Glascho, a 
faotainn foghluim ann an oilthighean na Diadh- 
achd againne. Tha uime sinn, dòchas a bhi 'creid- 
sinn gu 'm bi air iomadh doigh, toradh a chum 
glòire an Tighearna, a' leantuinn so ; or tha na 
daoin' oga ud as gach cearnaidh de 'n Roinn Eorpa 
— an Eadailt, Switzerland, an Ehraing, Belgium, an 
t-Suaine, Bohemia, Hungary, Bithinia, Capadocia, 
Russia. Tha sinn ro thoilichte a ràdh, gu 'n robh 
a' chuid mhòr de na bha a dh' uireasbhuidh orra, air 
a dheònachadh le sluagh lialaidh, saoibhir, agus 
diadhaidh na h-Eaglais againn. 

Chaidh Mr Hope, cleireaeh na bniclhne, air am 
bheil cùram an raoin so, o chionn ghoirid, mach 
a dh' fhaicinn eaglaisean na Roinn Eorpa ris am 
bheil an Colonial Committee a' deanamh comhnaidh. 
Tha e a' toirt an iomradh a leanas : — 

" Am Baile Florence, 'san Eadailt, tha Mr 
M'Dougall a' searmonachadh do cho-thional lion- 
mhor, air a dheanamh suas an cuid de mhuinntir 
a' bhaile fèin, agus an cuid, do fheadhainn a tha air 
chuairt anns an tir ud. 

" Am feadh a bha mi 'sa' Bhaile so, chaidh mi do 
oil thigh nam Waldensians, far am bheil daoin' oga 'g 
ullachadh air son na ministreileachd. Bha sè deug 
de ghillean anns an oilthigh, fo chùram Professor 
Comba — duin' urramach ; agus a tha gu diuachdach 
agus dileas, a teagasg na firinn dhoibh." 

A Florence, chaidh e do Leghorn ; far am bheil Dr 
Stewart urramach a' saothrachadh. A sin chaidh e 
gu San Remo, far am bheil Mr Robertson a Duinedin 
a' saothrachadh. so chaidh e gu bailc Nice far 
am bheil Mr Burn Murdoch 'na mhinistear ; agus a, 
sin, chaidh e gu " Cannes" far am bheil Mr Minto, 
maille ri ministearan eile a' saothrachadh an ceangal 
ris an Eaglais againn. 

Tha an cunntas a tha e 'toirt, air na chunnaic, 
agus na chual' e, ro thaitneach ; agus na mhòr 
mhisneach do 'n Eaglais Shaoir, na dh' fhaodas i a 
dheanamh, a chum a bhi a cur an t-soisgeil bheann- 
aichte, a dh' ionnsuidh ionadan dorcha Tìr-mhòr na 
Roinn Eorpa. 



152 



EAGLAIS SHAOR NA H-ALBA, 



[April 2. 1877. 



TEACHDAIREACHD CHETN NA H-EAGLAIS. 



NA H-INNSEAN AN EAR. 



Tha fhios aig ar luchd-leughaidh, a cheana, gu 
bheil iomadh fine, 's treubh, 'us cànain, 'us creid- 
imh ri fhaotainn am measg sluagh lionmhoir nan 
Innsean. Tha 'n seorsa creidimh fein aig gach 
fine 'us treubh 's an duthaich. Sonruichte am measg 
nam fineachan, gheibhear na Sanntalaich ; sliochd 
phriomh-luchd-aiteachaidh na tir. Tha an aite- 
comhnuidh 's a gharbh-thir, gu h-àrd am measg 
nam beanntan, Tha iad deich mile tie mhilltean 
'an aireimh, 's tha 'chuid mhòr dhiubh 'am mòr- 
roinn Bhengail. Am measg creudan lionmhor na 
duthcha, tha creidimh nam Mohammedanach agus na 
h-Induach, air an aideachadh leis a 'chuid mhòr de 
'n t-sluagh. Tha creud nan Sanntalach dealaichte 
uatha-san. Mar gu 'm bitheadh sanas, no seanachas, 
tha seorsa de bheachd aca fathasd mu thimchioll 
aon Fhear-riaghlaidh os ceann nan uile. Tha iad a' 
creidsinn mar an ceudna an spioradan eile, fo 
ughdaras agus riaghladh an Ard-Spioraid ; agus 's 
ann dhoibh so tha 'n sluagh a' deanamh aoraidh. 
Cha-'n 'eil ach beagan bhliadhnachan o 'n chaidh 
teachdaireachd an t-soisgeil dha 'n ionnsuidh, ach 
fhuair e dith-bheatha, aite agus buaidh nam measg, 
nach d' fhuaireadh am measg mhuinntir eile, o 'n 
hi s' an thainig Gaidheil na h-Alba chum umh- 
lachd a' chreidimh Chriosdaidh. Tha naigheachd 
air tighinn d' ar n-ionnsuidh, o cheann ghoirid, a 
tha 'foillseachadh gu bheil an sluagh so, aig an km, 
fosgailte air dhoigh nach robh iad riamh air son 
soisgeil nan saor-gras. 'S fheudar dhuinn aideachadh 
aig an àm cheudna, gu bheil Mohammedanaich agus 
Hinduich, aig iarraidh anliimh an uachdar fhaotainn 
nam measg ; agus cha 'n 'eil an sluagh mi-thoilichte 
eisdeachd agus aite a thabhairt dhoibh. 'S an 
t-suidheachadh so, tha cuid 'nar measg a tha cluinn- 
tinn Ceann na h-Eaglais ag eigheach ri Eaglaisean, 
agus tirean a dh' aithnich buaidh 'us beannachadh 
an t-soisgeil, 'us e 'g radh, " Feuch chuir mise 
roimhibh dorus fosgailte." 'S i 'cheisd, Co tha 
ullamh gu dol a steach air an dorus sin ? Tha gnoth- 
ach an lUgh ag agradh cabhaig. Tha mearachd, 
saobhchrabhaidh, agus iodhal-aoraidh, ullamh chum 
filth a ghabbhail. Tha 'n Tighearn ag radh ruinne, 
mar a luchd-aideachaidh, "Each a mach agus 
saothraich ann am fhion-lios." 

Tha Sir Uilleam Muir, a bha fad 's na h-Innsean, 
air tighinn dachaidh, agus tha e air sgriobhadh d' ar 
n-ionnsuidh air a mhodh so : — " Tha dorus fosgailte 
chum an soisgeul a ghiùlan gu treubhan nam beann, 
aig an am so ; 's ainneamh a leithid fhaotainn ann 
an eachdraidh teachdaireachd Chein na h-Easlais. 



Gheibhear, ann an aitean eile daoine a' cruadhachadh 
fo 'n t-soisgeul, no maith dh' fhaoidte, 'diùltadh eisd- 
eachd a thabhairt do theachdaireachd na si the ; 
ach 's ann tha Sanntalaich a' feitheamh le dùrachd 
air son naigheachd na slainte. Ann an cuid de dh' 
aitean, mar thoradh air searmonachadh an t-soisgeil, 
gheibhear fear no dithis ag aideachadh Chriosd am 
measg nam milltean tha aineolach air. Am measg 
an t-sluaigh so gheibhear teaghlaichean, luchd- 
comhnuidh bhailtean, agus eadhon na milltean, a 
striochdadh do ghairm an t-soisgeil. 'S co-ionnan 
an dith-bheatha tha an soisgeul air faotainn am 
measg nan Còlach ; sluagh eile tha 'g aiteaehadh 
garbh-chriochan nan Innsean. Tha an sluagh air 
fad, mar gum bitheadh iad deas air son pilleadh ; 
nan robh againn teachdairean ullamh chum saoth- 
rachaidh. 'S fheudar chuimhneachadh aig an km 
cheudna gu bheil sagartan, agus luchd-teagaisg an 
fhuar-chràbhaidh, saothrachail ann am bhi 'gan toirt 
a chum am beachdan fein. Air an aobhar sin tha 
iinpidh sonruichte air luchd-aideachaidh, an cothrom 
so a ghlacadh. Ma nithear moille feudaidh an 
dorus fosgaillte so bhi air a dhruideadh 'n ar 
n-aghaidh." Tha spioradan Tighearna gun teagamh 
a' strl via an t-sluagh so. Tha na h-achaidhean 
geal chum an fhogharaidh, ach c' ait am bheil an 
luchd-saothrachaidh ? Tha iad da rireadh gann. 
Tha an sluagh so 'g eigheach mar a bha muinntir 
Mhacedonia o shean " Thigibh a null agus cuid- 
ichibh leinn." Co theid a maeh ? Co tha deas gu 
'radh, " Tha mis an so, O Thigbearn, Cuir mise a 
mach." 

Cha-n 'eil ach mu sheachd bliadhna o thoisich an 
obair nam measg. Bha an t-Ollamh Templeton gu 
dichiolleach 'n a ceann o cheann chuig bliadhna, ash 
bhris a shlainte a ris agus a ris. Dh' aindheoin 
trioblaidean agus deuchainnean shoirbhich an Tigh- 
earn leis an oidhirp. Agus an lorg sin tha aireamh 
mòr air Criosd aideachadh. Ach co theasgaisgeas 
agus a sheòlas iad ? Tha na Teachdairean ro-ghann. 
Tha fosgladh aig an àm air son da fhichead. C ait 
am faighear iad ? Cò chuidicheas chum an cur a 
mach ? Co bhitheas ri gleachd aig caithir-grais 
ach an d' thig furtachd? Co a ghuidheas air Kigh 
nan Eighrean agus Tighearn nan Tighearna, " Na 
Sanntalaich air son Chriosd, agus ma 's e do thoil e, 
rè na linn so fein." 

A. Duff, Ceann-suidhe. 

I. M. Midsell, Eun-chleireach, 

NaraidifeaN Seseadraidh. 
Tha Mr Naraidhean a ghnath saothrachail— dara 
leth na bliadhnn ann an Indapur agus an leth eile 
'an Dealna, Eadar an da aite — measg ghleanntan 
'us bheanntan tha Cuig Staiseanan aige ri 'fhrith- 
ealadh agus co-luchd oibrich ri an stiùradh agus a 
riaghladh anns gach aite. A bharrachd air an obair 
so, am measg a chuideachd fein, tha c cuimhneachail 



Ap><U2. IS77.] 10MRADH AIR CRAOBHSGAOILEADH AN T-SOTSGEIL. 



153 



air uireasbhaidhean na tha de choigricb, o Alba, 
Sasunn, agus an Roiun-Eorpa, gun fhear-teagaisg 
no teachdair nam measg. Tha na ceudan dhiubb 
so, mu na roidean-iarunn agus nan oibrichean eile. 
S cba-n 'eil a shaothair nam measg gun toradh 'na 
lorg. Tha e 'g innseadb dhuinn gu bheil cuid de 
na h-aitean, a bha, o cheann ghoirid, comharraichte 
air son an aingidheachd. air tighinn gu modh 
agus ordugh, on letb a rnach, tha ro-thaitneach ri 
fhaicinu. Mu thoiseacb a gbeamhraidh, ghabh e 
cuairt cheithir-la-deug, am measg nam bailtean a 
ceasnachadh sgoilean, searmonachadh an t-soisgeil, 
agus 'frithealadh sacramaidean an Tiomnaidh 
Nuaidh. An cuid de db' aitean, fhuaradb mu chuig 
pcarsa ficbead, a shuidh sios aig bord an Tighearna 
chum cuimhne a chumail air a ghràdh 'n a bhiis air 
son nan ciontaeh. 'S e ar n' urnuigh gu-n soirbbicb- 
eadh an Treabbaicb le a sheirbhiseach, o là gu la, 
ach gu-n tigeadh an talamh a bha mar fhàsach gu 
bhi air aithneachadh " mar achadb a bheannaichan 
Tighearna." 

MADRAS. 
An deireadb an fhogharaidb chaid-h an t-Urr. Mr 
Milne sios o Cbalcutta, a dh' fhaicinn na teach- 
dairean agus suidheachadh an aobhair 'am Madras. 
Tba e air sgriobbadb dhaohaidh thugainn mar a 
leanas : — 

1. 'S e 'cbeud ni a thug e fainear, farsuingeachd 
an t-saotbar, '"s am bheil an Eaglais air a cleachdadh 
an so. 'S an Ard-Sgoil fhuair e mu 980 a' frith- 
ealadh o là gu là, agus mòran air an tionndadh air 
falbb o 'n dorus do bhrigh nach 'eil seomraichean- 
teagaisg aca air an son. Tha 'an so an dluth- 
cheangail,agus fo 'n aon cheann-suidbe, Mr Muilleir, 
Sgoil, Ard-Sgoil, agus Oil-thigh. Tha iad uile 
nan co-bhuinn, le beannacbadh an Tighearna, gu 
bhi 'toirt a nuas aineolas 'us saobh-chrabbadh, agus 
iodhal-aoradh agus gu bhi 'cur suas agus a' togail 



aobhar Criosd— anaman, nan clachan beo, huidbichtc 
air fein, mar an aon steidh agus fhior-bbunaite. 

2. Thug e fanear 's an dara h aite, Na sgoilean 
air son a' chlann-nigbean. Tha 'chlann-nighean gu 
bitheanta 's na h-lnnsean gun teasgasg, gun eòlas, 
gun urram. Ach tha an obair a nis air faotainn 
buaidh gu niòr eadhon nam measg-san. Tha 650 a' 
faotainn? ionnsachadh anns gacb puinnc mar anns 
an dùthaich so fein. Anns an obair uile araon 
am measg ghillean us nigheanan, tha saothair 
an là a' toiseachadh le teagasg a Bhiobaill — agus 
mar so tba sruthan na beatha o thobair na firinn, a 
sior-ruithe ri taobh na slighe, o là gu là, 's innsidli 
an là mòr, gu m bheil buaidh agus beannachd 'na 
chois. 

3. 'S an treas aite, tba e 'toirt fianuis do 'n obair 
mhòr agus mhaith th' air a deanamb fo Dhr Eildeir 
ann an Sgoil na h-iocshlaint agus 's na tighean- 
Eiridinn. Thamu'20,000 gachbliadhnaa' frithealadh 
air son lcigheas an eucailean. Tha iad uile, a' 
faotainn a rèir an cothroim teagasg na slaintc 
siorruidb. Tha mòran a' cur an aghaidh an 
aobhair ach dh' aindhcoin sin, tha an Tighearn a 
toirt a ghnuis, a' dearbhadh gur fearr ar dochas a 
bhi ann fein, no ar taic a leigeil air prionnsaibh. 

OALOUT T A. 
Bha luchd-leanmhuinn Bhrama, air an gluasad 
gu mòr, o cheann ghoirid. Se bu mhathair-aobhair 
do so, gu 'n robb bean uasal, a bhuineadh dhoibh- 
san, 'dol g' am fagail agus i deas air son baistidh. 
Chaocbail a fear o cheann she bliadhna, agus o 'n 
uair sin thoisieb i air leugbadh leabhraichean 
soisgeulach. Mu dheireadh thainig i gu focal an 
Tighearna a chnuasachadh. Thugadh i gu casan 
Chriosd, agus dh' aindheoin gach ceap-tuislidh a 
chaidh a chur 'na rathad, bha i air a baisteadb leis 
an Urr A. D. Màitra, a' creidsinn anns an Tighearn 
losa Criosd, " Nach e so aithinne air spìonadb o 
'n losgadh ? ' ' 



BEACHD AIR OBAIR AN T-SOISGEIL AM MEASG NAN IUDHACH. 



JEWISH 

Tn.v litrichean o na teachdairean à tuilleadb na aon 
chearna de 'n fhion-lios, a' toirt cunntais mu 
thoraidhean an saoithreacb ; cuid aig am bheil nithe 
taitneach ri innseadh, agus cuid aig am bheil mar 
an ceudna nithe doilgheasach r' an ainmeacbadh ; 
di'aghan agus geur-leanmhuinnean, a tha an oòmh- 
naidh 'n an comharan air an t-soisgeul bhi 'toirt 
buaidh ; or is e an fhirinn bhi a' cosnadh a tha 
'dusgadh naimhdeis. 

Pesth, Ceann-bhaile Hungary. 
Tha Mr Koenig an teachdair 's a' bhaile so air cur 



MISSION. 

dhacbaidh litreacb a fhuair e o fhear, Mr Goldstern, 
ludhach a Pruisia, a bha air chuairt am Pesth, 
agus air an d' fhuair e eòlas an sin. Tba Mr 
Goldstern a' sgriobbadh mar so : — 

"Tha mi a' deanamb cabhaig a dh' innseadh 
dhuibh na naidheachd maith gu 'n d' fhuair mo 
bbean ghràdhach òrdugh a' bhaistidh air an t-sàbaid 
so chaidh, le cridhe aoibhneach. 

" Tha mi 'g ràdh a rls, ' le cridhe aoibhneach ; ' oir 
cha-n urrainn sibb a thuigsinn, fhir mo ghràidb, 
meud a h-aithne air a neo-airidheachd fein, agus, aig 
a' cbeart km, meud an dian-thograidh leis an do dh' 



154 



EAGLAIS SHAOR NA H-ALBA. 



[April 2. 1S77. 



fheith i vis au latha, agus an uair shona anns an 
robh i gu Iosa Criosd aideaehadh gu follaiseach mar 
am Mesiah agus a Fear-Saoraidh. 

" Agus cionnus a 's urrainn mi m' aoibhneas agus 
mo thaingealachd fhein a chur an ceill ! ! gu 'n 
dean E sinn comasach air buanachadh 'n ar ' ceud 
ghràdh,' agus gu 'n dean E ar cridheaehan a 
lionadh leis fein, air chor a 's gu 'm bi beò-mhoth- 
uchadh againn a ghnàth air nach leinn fhèin sinn 
fhein. 

" Tha agam na's fhaide ri innseadh ni a chuireas 
subhachas air 'ur oridhe, gu 'n d' fhàg briithair mo 
mfinà a chàirdean an Lemberg, chum aideaehadh a 
dheanamh air Criosd. Bha litrichean aige chum an 
Aodhair Gotthiel, an Stuttgart, neach a ghabh ris 
gu càirdeil, agus a thug fàrdach dha ; agus tha e 
nis air àite fhaotainn maille ri Mr B., fior Ghriosd- 
aidh, agus tha e a' soirbheachadh air gach dòigh. 
Tha litir agam o Mhr Gottheil ag innseadh gu bheil 
e ro riaraichte leis, agus gu' bheil dùil aige a bhais- 
teadh an ceann mios. 

"Bithidh cuimhn' agaibh air mo charaid mu 'm 
b' àbhaist domh bhi 'g innseadh gu' n robh e fhein 
agus raise air ar dùsgadh aig an aon am, agus gu' n 
do thòisich sinn air an Tionmadk Nuadh a rann- 
sachadh còmhluath. Ghairm an Tighearn esan mar 
an ceudna air 'ainm, agus is leis e a nis. 

" ! gu 'n luathaichear an latha anns an dean an 
Tighearna tròcair air cinneach Israeil uile, agus 
aims am bi uile bhraighdean Shioin air an saoradh !" 

Da bhaisteadh an Galata laimh ki 
Constantinople. 

A relr mar a shònruiclieadh, bhaisteadh Ioseph 
Gotthiel, agus Isaac Neuman air an t-Sabaid mu 
dheireadh de October. Aig a leithid so a dh' àm, 
'n uair a tha an t-òrdugh air fhrithealadh do thuill- 
eadh 'us aon, tha sinn gu bhi 'toirt an aire, mar 
tha eadar-dhealachadh thiodhlacan, agus eadar- 
dhealachadh ann an ceuman an treòrachaidh leis an 
Tighearna, ach an Aon Spiorad ann. Tha an clithis 
so o dbùthchaibh eadar-dhealaichte agus tha an 
eachdraidh tur eu-coltach r' a chèile ; agus gidheadh 
'n uair a tha iad araon air an toirt chum an aon 
mholldair, agus gu blasad air maitheas agus tròcair 
ann an Criosd, tha an t-aon iarrtus, an t-aon to- 
gradh air an dùsgadh annta araon, an t-aon iarraidh 
air fois agus sith, agus an t-aon toradh a' leantuinn. 
cadhon gabhail ri Criosd. Ach air an làimh eile, 
ann an toradh agus cleachdadh a' chreidimh, tha 
sinn a' faicinn a ris, an t-eadardhealachadh nàduir 



agus cruth inntinn, ged is c an t-aon ghne a tha 'g 
oibveachadh. 

Tha Ioseph de mhuinntir lerusaleim, agus tha a 
phdrantan agus a chàirdean an sin fhathast. Cha 
do dhùraig e dol ach aon uair a dh' ionnsuidh 
teachdaiv an t-soisgeil, agus thug na h-Iudhaich 
uaithe a bhean agus a leanabh. Chuir a' bhuille 
ghoirt so preathal air, agus thug e thairis car ùine ; 
ach an uair a ghlac e misneach aon uair eile gu 
'inntinn a thionndadh rathad an t-soisgeil, agus a 
ehaidh e rathad an teachdaire, mhaoidh 'athair a 
bheatha air ; agus, air d' a chàirdean bhi fiosrach 
air an duine dhoirbh a th' ann, chomhairlich iad do 
'n ghille bhochd (oha-n 'eil e ach fichead bliadhna 
lerusalem fhàgail agus tighinn d' ar n-ionnsuidh-nc. 

Tha an gealladh dhoibh-san a shireas an fhirinn 
gu dùrachdach, gu 'm faigh iad i. Bheir ar Dia 
duais dhoibhsan a dh' iarras e gu dichiollach. Tha 
an duais aca cheana, ann an seadh, anns an iarrtus 
fhein ; agus ma 's e a' s aig a' cheud dhol a mach, 
gu' bheil iad troimh fhulangas agus fhèin-iobradh 
air an gairm gu bhi a' toirt suas na bheil aca air 
altair Chriosd, gu bhi " a' meas nan uile nithe 'n 
an call air son òirdheirceis eòlais Iosa Criosd an 
Tighearna," cha trie a thèid iad troimh an amhuinn 
sin gun an cridhe bhi air a leaghadh troimhe, agus 
an tuilleadh faisgeachd air cathair grkis. Is ann 
mar so a dh' èirich e do Ioseph. Thuit an siòl 
maith air talamh air a dheadh ullachadh, agus thug 
e uaith toradh maith. Bha e 'n a shochair a bhi 'g 
a theagasg. A dh' ionnsuidh a leithid-san tha an 
soisgeul a' tighinn le cumhachd dùbailte. Tha e de 
inntinn aon-fhillte, agus 'n e an t-aon iarrtus a th' 
aige, tuilleadh eùlais fhaghail air an Tighearna. 

Tha atharrachadh eachdraidh aig Isaac. Bha e 
rè fagus do bhliadhna fo theagasg : le ceumaibh 
athaiseach chaidh e air aghaidh chum eolas na 
firinn. Ach tha e seasmhach, agus suidhichte gu 
daingean air a' Charraig. Tha e de shuidheachadh- 
inntinn sàmhach, ciiiin, agus a' ghnàth deònach air 
ar toileachadh. Tre ghràs Dhè, bithidh e 'n a 
Chriosdaidh cogaiseach, seasmhach, agus an còmh- 
nuidh ag oidhirpeachadh maith a dheanamh. Tha 
e an tràths' a' cuideachadh 's an sgoil, agus a' 
deanamh gu maith. 

Ach tha fcarg nan Iudhach an Galata air a 
dùsgadh leis na baistidhean so, agus tha iad a' 
feuchainn ri 'n seann innleachdan a chleachdadh. 
Tha iad a rithist a' dol gu 'n dichioll gu sgoil a 
chur suas. Ghabh iad tigh gun bhi fad uainne, 
agus chord iad ri Gearmailteach a tha 'n anacreid- 
each gu bhi 'n a mhaighstir-sgoile. Chithear cia 
mar a shoirbhichcas leo. Dh' fheuch iad an 



April 2. isTT.J IOMRADH AIR CKAOBHSGAOILEADH AX T-SOISGEIL. 



155 



uividh ri tri sgoilean an deigh a chèill a chur sua3, 
agus dh' fhàilnich iad uile, agus cha-n 'eil sinn an 
dùil gur feàrr a shoirbhicheas Ico an tràth so. 
Co dhiùbli, chi sibh gu' bbeil an nàmhad dichiollach 
agus dlorasach. Bitheadh càirdean a' cumail taice 
ruinn le 'n ùrnuighibh. 

Trioblaidean. 
(Litir o Mhr To.vory.) 

Tha beagan làitbean de shàrucfoàdh air dol thairis 
uirnn an so. chionn beagan sbeacbduinean 
tbàinig dà òganacb an toiseach do 'n sgoil oidhcbe, 
agus na dheigh sin dh' iarr iad a bhi air an fceagasg. 
Mu 'n do ghabb sinn a stigb iad do 'n Dachaidb, 
bba drùigheadb domhain air a dheanamh orra leis 
an fhirinn, agus thàinig iad fo throm chùram agus 
iomaguin. De-haoine so cbaidb, tbadhail dithis 
ludhach aig an tigh, a' gabhail orra gu 'n robh litir 
aca o at bair Hirocb, aon de na h-oganaich, agus ag 
iarraidh air pilleadb do Odessa. Dhiiilt an gille so a 
dheanamh ; agus tbubbairt raise nan tigeadb 'athair, 
no nam b' urrainn iad litir fheucbainn a bba da 
rireadh uaithe, gu 'm bitbinn deònach an t-òganach 
a liubbairt, agus, o nach robb e aig lfin aois e feini 
gu 'n combairlicbinn dha pilltinn chum a phàrantan. 
Leig iad orra bhi riaraichte le so, agus thuirt iad 
gu 'n cuireadh iad fios gu 'athair. 

Air an ath latha (De-Sathuirne) air do Hiroch dol 
a ruach, bba e air a ghlacadb gu h-obann le Iudbaich 
a bba seàpadh mu 'n dorus, agus a thòisich ngus a 
lean air an èigh a thogail, " Mèirleach, mèirleach ! " 
gus an d' thàinig na maoir-baile (police) Turcach 
agus an d' thug iad e an làthair a' bhreitbeimh. An 
sin cbuireadh e gu Pera, agus bba e 'n sin air a 
thoirt suas do na Ruisianaich, oir is ann do Paiisia 
a bbuineas an t-kit as an d' tbàinig e. Ghairm mi 
air a' bhreitheamh agus dh' innis e dhomb gu n 
robh e air a chuairteachadh le buidheann ludhach, 
cuid diubh ag eigheach aon ni, agus cuid ni ei!e, 
agus gu 'n do chuir esan fios air Ceann nan ludhach 



a thubhairt gu 'n do ruith an t-ògauacli air falbh o a 
phàrautan, agus gu 'n robh a mhàthair 'g a chaoidh ; 
uime sin gu 'm feum e bhi air a chur do Odessa. 
Chaidh am Fear-reicidh leabhraichean (colporteur) 
air bòrd an t-soithich-smuid Ruisianaich, agus dh' 
ffaàg e Tiomnadb Nuadb aige. Ged nach 'eil e ach 
sè bliadhna deug a dh' aois, tha eòlas maith aig' air 
an fhirinn, agus tha e ro dhèidheil air bhi n a 
dbeisciobul. Thubhairt e gu 'ninnseadh e dodhaoin' 
òga Odessa na nithean a dh' fhòghluim e, agus gu 
'n robb e 'n dòchas gu 'm faigheadh c neacb èigin a 
theagaisgeadh dha slighe na beatha. 

Ach bhuanaich na h-Iudhaich rè latha na Skbaid 
agus Dhe-luain a' seàpadh mu na tighean againn ; 
agus bha e soilleir gu'n robh iad air ti breth air 
Herman, an t-uganach eile, mar an ceudna. Cha 
robh bine gu bhi air a call, nan saoramaid e o' n 
làmhan. Tha e 'n a òganacb ro ghrinn, agus bbio- 
maid doilich dealachadh ris. Tha e fad air aghaidh 
ann an eòlas na firinn, agus thadearbhadh domhain 
aige air peacadb, agus air eifeachd fola Chriosd- 
Bha sinn ag altrum dochais gu 'm faiceamaid e 'n 
ar measg n a fhianuis agus 'n a bheannachd. Ach 
chuimhnicb sinn àithne an t-Slanuidhir' ma, nitbear 
gear leanmhuinn oirnn an aon àite teicheadh gu àit 
eile ; agus anns na suidhicbean, mheasadh le a 
chàirdean nach biodh e sabhailt ach fo bhratach 
Bhreatuinn, agus chomhairlich iad dha dol do 
Lunnunn. Nan do thuit e an lamhan nan Ruis- 
ianach, bliiodb e air a chur do Shiberia, no bhiodh 
e air a chur do 'n t-saighdearachd fad laithean a 
bheatha, ged nach d' rinn e ni na bu mbiosa na 
tighinn thar na criche gun chead. Gu 'n robh an 
Tighearna 'n a Bbia dha ann an tir a chuairt ! 

Tha suidheachadh chùisean 's an Aird-an-Ear air 
an uair a' dusgadb iomaguinn. Tha Mr Tomory ag 
radh, "Tha cùisean an so cho neo-cbinnteach 's a 
bha iad riamh ; ach tha e air a cheadachadh dhuinn 
ar n-obair a ghiulan air a h-aghaidb gun bhacadh. 
Tha sinn 'g ar n-earbsadb fhèin ri ar Ieliobhah-nisi. r ' 



BAS THEACHDAIREAN. 



Mr Domhnull MacRatiia, a bha ann an Crois. 

Tha sinn a' fògblum na leauas mu thimcbioll an 
teachdair so o 'n Urramach Mr Muraidb anns an 
Tairbeart, a bha ro eùlach uime, agus a sgriobh m' 
a dheigbin 's an Iomradh Ghallda air son a' mbios 
a chaidh seacbad. 

Rugadh Mr MacRatba dlùth air Inbhirnis anns 
•a bhliadhna 1802; ach goirid an deigh a bhreithe- 
san, pbill a pbàrantan a dh' ionnsuidb Loch-aillse, 



as an d' thàinig iad ; agus anns an kite sin dh 
fhan an t-òganacb gus an robh e behead bliadhna 
dh' aois. Air dha bhi gu moch air a thoirt a chum 
eùlais na firinn, bha dèidh mhòir aige bhi 'n a 
mbeadhon ann an comh-piirteachadh ri muinntir 
eile an eòlais shlainteil air Fear-saoraidb a dh'fbkg 
e fèin co sona. 

Anns a' bhliadhna 1822, dh' orduicheadh e, 1c 
Comunn àraidh ann an Inbhirnis, 'n a mhaighstir 



EAGLALS SHAOR NA H-ALBA. 



[AprU 2. 1877. 



sgoile ann am baile beng Bliaibeil, anns an earrainn 
de sgìreachd Steornabhaigh ris au abrar an Cnoc. 
Anns an àite so fhuair e an cothrom air an robh e 
co dian an tòir ; oir air dha bhi suidhichte ann, a 
thuilleadli air teagnsg na sgoile, chum e coinneamh 
gach seachduin air son earail agus urnuigh. Bha 
aige gu minic ri coinneamh a chumail air an 
t-Kàbaid mar an ceudna, gu h-àruidh rè a' gheamh- 
raidh, a chionn gu-n robh am baile ochd mile o 
Englais na sgireachd ; agus arm an sin dh' aidich an 
Tighearn oidheirpean dùrachdach agus iriosal a 
sheirbhisich Oige. Uliabli mòran iongantas gu-m 
bitheadh neach co og ris-san a' taisbeanadh uiread 
a dh' eud ann an earalachadh a chomh-pheacach 
chum iad fcin a choisiigeadh do 'n Tighearn ; agus 
bha àireamh nach bu tearc, araon Og agus sean, air 
an treòrachadh d' a thrid-san a chum eòlais na 
firinn. iomadh cearnaidh de 'n sgireachd, thionail 
mòran sluaigh g' a eisdeachd, air chor as gu-n robh 
an tigh sgoile ro chumhann g' an cumail, agus gu-m 
b' eigin tigh ni 'b 'fharsuinge a thogail air son nan 
coinneamh, ni a rinn an sluagh fein gu toileacli. 
An deigh saothrachadh bliadhnachan 's an kite so, 
chaidh Mr MacRatha dò 'n Uholaisd ; agu3 air dha 
dol troimh na ceumaibh fòghluim a tha feumail, 
agus a chrannchur a thilgeadh a steach maille lis an 
Eaglais Shaoir, fhuair e ce.id searmonachaidh o 
Chleir Leodhais, agus shuidhicheadh e os ceann 
coithionail Chrois 's a' bhliadhna 1844 ; agus anns 
an sgireachd sin shaothraich e gu dìchiollach rè 
dhà bhliadhna dheug thar fhichead. B' fhear- 
teagaisg failain e ; agus bheannaicheadh a mhinis- 
treileachd do iomadh anam 's an itite sin. Bha e a 
ghnàth a' cur an cèill truaillidheachd nàduir agus 
eucomais an duine ; agus, aig an aon am, ag 
drdachadh saoir ghràis L>c mar aon thobar na beatha 
agus na slàinte, agus cumhachd an Spioraid Naoimh 



ann a oibreachadh eifeachdach a an anam. Cha 
robh e idir gun chomas mar Bhàrd, ni d' an d' 
thugadh caochladh dearbhaidhean anns na dànaibh 
a chuir e ri chèile'. chionn trl bliadhna thòisich 
a shlàinte air fàilneachadh ; ach air an fhogharaidh 
so a chaidh dh' ath-ùraicheadh gu mòr i rè a chuairt 
aig Srath-feobhair ; ach an dèigh pilltinn dhachaidh, 
dh' fhàs e ni 'bu laige, gus an d' thàinig a chaoch- 
ladh air a' chuijìeamh là deug de cheud mhios a' 
gheamhraidh. Dh' fhàg e bantrach agus seathnar 
chloinne. " Is beannuichte na mairbh a ghcibh 
bàs anns an Tighearn." 

Tha luaidh r 'a dheanamh, mar an oeudna, mu 
bhàs Mhr Nicol, a bha ann an Aruinn, agus mu 
bhàs Mhr D. Caimbeul a bha ann an Labhar; ach 
cha n 'oil rùm againn 's an àireamh so air an son. 



NAIGHEAOHDAN-EAGLALS 'S A' 
GHAIDHEALTACHD. 

MINISTEARAN AIR AN GAIRM. 

Mr A. M'CoiNNicu,an Duineidin,gulnbhearnaruinn. 
Mr D. Graham, an Uillebhreanainn, gu Ceannloch. 
Mr F. Harper, Portchnochdaidh, gu Inbhearuig. 

MINISTEARAN AIR AN STJIDHEACIIADH. 

Mr I. R. MacNeill, an Torosaidh. 
Mr Seumas M'Leoid, an Cillebheiridh. 

MINISTEARAN A CHAOCHAIL. 

Mr DonnNULL MacRatha, an Nis. 
Mr Gilleaspuig Neacail, an Sioscan. 
Mr Daibhidh Caimbeul, an Labhar. 



Contributions Jiecciberj bn % ©reasur 

From 15th January to 15th Fcbrua. 



I — Sustentation. 

r»mily of late Mrs. 

Crum, Thornlie- 

bank £100 

R. N. 10 1) 

A Friend 10 

The late Mrs. Brum. 

mond, Glasgow 56 S 

Tho late Miss Fergu- 

son, Dundee 10 

Tlie late Miss Finlay- 

toii, Carnoustie 5 13 1 



II. — Education. 

Edinburgh— Dean ! 

Grey friars' 1 

Lady Glenorchr's . . . 



uill^toll . 



15 



North 

St. Andrew's 2 

St. Bernard's. 

St. George's £4 

St. Warv's 

St. Stephen's 1 

Leilh— North 

Morningside 1 

Innerleithen 

Dalkeith 

Penicuick II 

Temple, &c 

Dunbar 9 

Prestonpans 

Jtutuwell 2 

Sanquhar 5 

Kirkcudbright o 

Ayr 

Troo 

Galston 

Irvine 

Greenock — 

St. Thomas' 

Airdrie— High : 

Hamilton — 

St. John's 1 

Helensburgh— 

Park 



7 
1(5 
14 



ll 9 

o io 

1 

o a 
o 1 



Education— continued, 

Old Kilpatviok ilo 

Glasgow — 

Hutchesontown 

Kingston 

Partick o 

Itenfield 

Hose Street 1 

St. David's (i 

St. George's.. . 
St. James's . . . 
St. Matthew's 

Kilmun 

Denny 

Dunipacc 

Arngask u 2 

Forgandenny 2 

Perth— St. Leonard's .01 

Stanley tl 1 

Dunfermline — Abbey.. 1 

East Wemyss 7 

Kinglassie 2 

Kirkcaldy 1 3 : 

Pathhead 4 

Markinch 2 

Collessie 7 

Logic and Cauldry.... 1 

Blairgowrie— First ... . 3 '. 
Dundee — 

St. David's 18 

St. Ji.h.i's 13 

St. Paul's 4 

Montrose — 

St. John's II 10 

Colliston U 2 

Aberdeen — 

Woodsidc 1 

Skene 7 

Cku.y 11 

Cairnie 10 

New Marnoch 6 

Lairg 5 

Stomoway — English... II 2 

Dunrossncss 

Ladies* Association, 
for Teachers in 
WyMands. 137 HI 



Education— confinifi'. 



M'Farlane, Port- 
Glasgow £3 



III.— Aged and Infirm 
Ministers. 

Mrs. M 'Lagan Wed- 
derburn 2 n 

Mrs. Col. Proctor 4 

The late Miss S. Fer- 
guson, Dundee 10 

The late W. Baillic, 
Esq., W.S. 10 r 

IV. — Home Mission. 

Wanlockhead 3 

Sheuohan 5 IS 8 

Chapeltòn n 12 6 

Cathcart G 5 

Strachur 1 5 

Aberdeen- 
West (addl.) 4 13 2 

Faoiilv of lale Mrs. 
Drum, Thornlic- 

bank £0 

n. L. c i 5 o 

Mrs. Hog. so: 100 

A Lady 5''' 

3.1 1 5 

Anonymous 10 

New Marnoch, /or 

Evangslbt 2 

Elgin— High, for do. . . 3 
The late Miss H. S. 
Colqulioun, Edin- 
burgh 0J 

ni.vrns' MISSION, 
F. Brown Douglas, 

Esq. (3rd instal.).... 50 
John Miller, Esq. (4th 

hiatal.) 23 

M. A. S 2 



er of the Jfree 

ylS77. 

V.-Higlilands. 

J. T £t 5 

Cross, for CaUchUt. .. . Iti 
Kilmanioclc Hailway 

Labourers. 2 

The laic Mrs. Druui- 

mond, Clasgow 56 3 

FOR r>EBT ON HIGHLAND CONOBE- 
CATIONS. 

R. Mncfie, Esq 50 

John Macfie, E-q l3 U 

GLBNQUOICII RNDOWMKXT. 
R. M'Laren, Esq 2 li) 



Cbutctr, 



VI.— Foreign. 

Methodist Missionary 
Society, for Madras 

College 300 

J. W., for llnhummt- 

daftMssion, Calcutta 2) 
J. '1'. Itochcad, Esq., 

for Sunlois 2 

Anonymous 1 

R. L. C 1 5 

Mrs. Col. Proctor 1 1 

Sir VY. W. Alexander., lo 

A Lady 50 

Family of late Mrs. 
Crum, i'hornlic- 

bank 100 

J. T 1 5 

The late Mrs. Drum- 

inond, Glasgow 5i 

The lale Mrs. W. 
M'Farlane, Port- 
Glasgow 5 

The late Miss H. S. 
Colquhoun, Edin- 
burgh DO 

The late Miss Finlay- 

son, Carnoustie 5 ]3 

Dr. Miller, for Sanlal 
Mission 21 



Foreign— continued. 

Anonymous £10 

A. IÌ., Leith 5 

Sainton, for Santals. . 10 

M. L. S 2 

llev. J. Gcramel, for 

Santals 1 

Mr. T. Mackintosh ./or 

do 10 

An Old Crofter 10 

MVIN05TOMA WISSION. 

J. 2 G 

J. T. Rocuead, Esq. ..300 
P. II. Gosse, Esq., 

F.R.S 5 

Mrs. Gosse 5 

Miss S. Dunlop, lioth- 

«ell 10 

Half of Collection at 

Lecture in Stoney- 

kirk 1 12 

Miss Wood lu u 

Friends in Ramsgate, 

for Calico 7 2 6 

Shcuchan u 10 8 

A Friend, per Rer. J. 

White 3» 

Swiuton 1 o 

A Member or St. 

Niniau's 10 

M. A 1 

1\\ SI,', Glasgow 5 

missionaries' winovn. 

Mrs. Taylor 10 

Mrs. Newbigging 10 

mission nuil.niNos. 
Member of Rothesay 

F. Parish 2 2 

Per J. A. Wenlcy, Esq., 
Glasgow :— 
J. DowuicA Co.... 23 

W. Collins 23 

Intorest 2 6.) 



THE FREE CHURCH OF SCOTLAND .MONTHLY RECORD. 



VII.— Colonie;. 

Crosslord £0 :5 

li I as,IOW— 

Huchaitan 17 

Civan- 

Su Mary's 2 

Rilmanin 10 

Aberdeen— 

Trinity S3 in 

A Lady 50 ll 

AiMnmgui 1 

Tilt