(navigation image)
Home American Libraries | Canadian Libraries | Universal Library | Community Texts | Project Gutenberg | Children's Library | Biodiversity Heritage Library | Additional Collections
Search: Advanced Search
Anonymous User (login or join us)
Upload
See other formats

Full text of "Katalog der raczyńskischen Bibliothek in Posen"

Google 



This is a digital copy of a book that was preserved for generations on Hbrary shelves before it was carefully scanned by Google as part of a project 

to make the world's books discoverable online. 

It has survived long enough for the copyright to expire and the book to enter the public domain. A public domain book is one that was never subject 

to copyright or whose legal copyright term has expired. Whether a book is in the public domain may vary country to country. Public domain books 

are our gateways to the past, representing a wealth of history, culture and knowledge that's often difficult to discover. 

Marks, notations and other maiginalia present in the original volume will appear in this file - a reminder of this book's long journey from the 

publisher to a library and finally to you. 

Usage guidelines 

Google is proud to partner with libraries to digitize public domain materials and make them widely accessible. Public domain books belong to the 
public and we are merely their custodians. Nevertheless, this work is expensive, so in order to keep providing this resource, we liave taken steps to 
prevent abuse by commercial parties, including placing technical restrictions on automated querying. 
We also ask that you: 

+ Make non-commercial use of the files We designed Google Book Search for use by individuals, and we request that you use these files for 
personal, non-commercial purposes. 

+ Refrain fivm automated querying Do not send automated queries of any sort to Google's system: If you are conducting research on machine 
translation, optical character recognition or other areas where access to a large amount of text is helpful, please contact us. We encourage the 
use of public domain materials for these purposes and may be able to help. 

+ Maintain attributionTht GoogXt "watermark" you see on each file is essential for informing people about this project and helping them find 
additional materials through Google Book Search. Please do not remove it. 

+ Keep it legal Whatever your use, remember that you are responsible for ensuring that what you are doing is legal. Do not assume that just 
because we believe a book is in the public domain for users in the United States, that the work is also in the public domain for users in other 
countries. Whether a book is still in copyright varies from country to country, and we can't offer guidance on whether any specific use of 
any specific book is allowed. Please do not assume that a book's appearance in Google Book Search means it can be used in any manner 
anywhere in the world. Copyright infringement liabili^ can be quite severe. 

About Google Book Search 

Google's mission is to organize the world's information and to make it universally accessible and useful. Google Book Search helps readers 
discover the world's books while helping authors and publishers reach new audiences. You can search through the full text of this book on the web 

at |http : //books . google . com/| 



Google 



IJber dieses Buch 

Dies ist cin digitalcs Exemplar eines Buches, das seit Generationen in den R^alen der Bibliotheken aufbewahrt wurde, bevor es von Google im 

Rahmen eines Projekts, mil dem die BLicher dieser Welt online verfugbar gemacht weiden sollen, sorgfaltig gescannt wurde. 

Das Buch hat das Uiheberrecht uberdauert und kann nun offentlich zuganglich gemacht werden. Ein offentlich zugangliches Buch ist ein Buch, 

das niemals Urheberrechten unterlag oder bei dem die Schutzfrist des Urheberrechts abgelaufen ist. Ob ein Buch offentlich zuganglich ist, kann 

von Land zu Land unterschiedlich sein. Offentlich zugangliche Bucher sind unser Tor zur Vergangenheit und stellen ein geschichtliches, kultuielles 

und wissenschaftliches Vermogen dar, das haufig nur schwierig zu entdecken ist. 

Gebrauchsspuren, Anmerkungen und andere Randbemerkungen, die im Originalband enthalten sind, finden sich auch in dieser Datei - eine Erin- 

nerung an die lange Reise, die das Buch vom Verleger zu einer Bibliothek und weiter zu Ihnen hinter sich gebracht hat. 

Nu tzungsrichtlinien 

Google ist stolz, mit Bibliotheken in partnerschaftlicher Zusammenarbeit offentlich zugangliches Material zu digitalisieren und einer breiten Masse 
zuganglich zu machen. Offentlich zugangliche Bucher gehoren der Offentlichkeit, und wir sind nur ihre HLiter. Nichtsdestotrotz ist diese 
Arbeit kostspielig. Um diese Ressource weiterhin zur Verfugung stellen zu konnen, haben wir Schritte untemommen, urn den Missbrauch durch 
kommerzielle Parteien zu veihindem. Dazu gehoren technische Einschrankungen fiir automatisierte Abfragen. 
Wir bitten Sie um Einhaltung folgender Richtlinien: 

+ Nuizung derDateien zu nkhtkommerziellen Zwecken Wir haben Google Buchsuche Tiir Endanwender konzipiert und mochten, dass Sie diese 
Dateien nur fur personliche, nichtkommerzielle Zwecke verwenden. 

+ Keine automatisierten Abfragen Senden Siekeine automatisierten Abfragen iigendwelcher Art an das Google-System. Wenn Sie Recherchen 
Liber maschinelle Ubersetzung, optische Zeichenerkennung oder andere Bereiche durchfuhren, in denen der Zugang zu Text in groBen Mengen 
niitzlich ist, wenden Sie sich bitte an uns. Wir fordem die Nutzung des offentlich zuganglichen Materials fur diese Zwecke und konnen Ihnen 
unter Umstanden helfen. 

+ Beihehallung von Google-MarkenelemenlenDas "Wasserzeichen" von Google, das Sie in jeder Datei fmden, ist wichtig zur Information iibcr 
dieses Projekt und hilft den Anwendem weiteres Material Liber Google Buchsuche zu fmden. Bitte entfemen Sie das Wasserzeichen nicht. 

+ Bewegen Sie sich innerhalb der Legalitdt Unabhangig von Ihrem Ver wend ungsz week mussen Sie sich Direr Verantwortung bewusst sein, 
sicherzu stellen, dass Ihre Nutzung legal ist. Gehen Sie nicht davon aus, dass ein Buch, das nach unserem Dafurhalten fur Nutzer in den USA 
offentlich zuganglich ist, auch fiir Nutzer in anderen Landem offentlich zuganglich ist. Ob ein Buch noch dem Urheberrecht unterliegt, ist 
von Land zu Land verschieden. Wir konnen keine Beratung leisten, ob eine bestimmte Nutzung eines bestimmten Buches gesetzlich zulassig 
ist. Gehen Sie nicht davon aus, dass das Erscheinen eines Buchs in Google Buchsuche bedeutet, dass es in jeder Form und iiberall auf der 
Welt verwendet werden kann. Eine Urheberrechtsverletzung kann schwerwiegende Folgen haben. 

tJber Google Buchsuche 

Das Ziel von Google besteht darin, die weltweiten In form at ion en zu organisieren und allgemein nutzbar und zuganglich zu machen. Google 
Buchsuche hilft Lesem dabei, die BLicher dieser We lt zu entdecken, und unterstLitzt Au toren und Verleger dabci, neue Zielgruppcn zu erreichen. 
Den gesamten Buchtext konnen Sie im Internet unter |http: //books . google .coriil durchsuchen. 



DarvarD College Xibrari? 




BOUGHT WITH MONEY 
RECEIVED FROM THE 
SALE OF DUPLICATES 



KATALOG 



DEB 



RACZYN8KI8CHEN BIBLIOTHEK 



IN 



POSEN, 



BEABBEITET 

VON 

M. E. SOSNOWSKI, BIBLIOTHEKAR 

USD 

L. KURTZMANN. 



III. BA.]SrD. 

POLNISCHE GESCHICHTE U. LITERATUK. 



POSEN. 

HOFBUCHDRUCKEREI W. DECKER dc Co. (E. ROSTEL). 

1880. 



• 



HARVARD C0UE6E IWMN 

60U6HT FROM 

DUPLICATE MOHEY 

DEC 51938 



Kiirzung und Redaction der Titelcopien 
fiir den Druck, sowie Correctur des Drucks von L. Knrtzmanu. 

Vom 20. August bis 8. October 1884. 



Inhaltsangabe. 



Poliiische Geschicbte und Literatur. 

Soito. 

AUgemeine slawische Geschichte. — Geographie. — 

Ghroniken 1—5 

Slawische Mythologie 5—6 

Slawische Archaeologie 6—8 

Slawische Literaturen, mit Ausschluss der Polnischen 8 — 16 

£iiileitnng znr polnischen Geschichte 16—20 

Qnellenschriften 20-32 

AUgemeine Geschichte Polens 32—39 

Lech, Czech . 39—40 

Piasten 40—42 

Jagellonen 42—43 

Sigismnnd I 43—45 

Sigismnnd August 45—49 

Interregnum 49—50 

Heinrich Valois 50—53 

Stephan Bathory 53—55 

Sigismnnd IH 55-60 

Landtage, 1588-1632 60—62 

Wladyslaw IV 62—65 

Landtage, 1632-48 65—66 

Johann Casimir 66 — 70 

Michael Korybut Wi^niowiecki . . . . ^ 71 — 72 

Johann Sobieski 72—74 

August n 75-80 

Stanislaus Leszczyiiski 80—83 

August in 83—86 

Stanislaus August: 

Wahl und Kronung 86—87 

Geschichte der Regierung Stan. August's . . . 87—90 

Confoederation von Badom und Bar 90—91 

Die Theilungen 91—103 

Beichfltage, 1764—1793 103-144 



VI 

Seito. 

Nach der Theilung 144—161 

Landtag, 1811 151 

Landtag, 1818-19. 151-153 

Landtage, 1820-21 153 

Zeitungen 153—154 

Emigration 154-156 

Allgemeines von 1831-84 ; 156-158 

Stadte des Kgr. Polens 158—161 

Galizien 161-163 

Ortschaften Galiziens 163—165 

Ukraine, Podolien, Wolinien 165—168 

Litauen 168—172 

Kurland und Liefland 172—177 

Fremde Stamme (Armenier, Zigeiiner, Tartaren, 

Juden) 177—179 

Preussen 179—183 

Westpreussen 183—184 

Recht und Verwaltung 184-186 

Geschichte einzelner Theile von W.-Pr 186—187 

Geschichte der Stadte von W.-Pr 187—192 

Ostpreussen 192—193 

Posen. Geographie und Geschichte 194 — 197 

Allgemeine Geschichte der Provinz 197 

Specialgeschichte 198—207 

Verwaltung 207-208 

Christkatholische Secte 208—211 

Katholische Xirche 211—212 

Protest. Kirche 212 

Israeliten 212—213 

Freimaurer 213 

Landwirthschafl. Geworbe 213—215 

Ortschaften 215-218 

Posen, Stadt 219—228 

f 228—232 
Zeitschi'iften | 562-566 

Kalender 376—379 

Geschichte der katholischen Kirche Polens .... 232—237 

Bisthtimer und Abteien 237—244 

Allgemeine Geschichte der Dissidenten 244-246 

Socinianer 246—251 

Specielle Geschichte der Evangelischen 251—262 

Geschichte der Schul- und Bildungs-Anstalten . . . 262 — 269 

Kunst 269-275 

Kriegswesen 275—282 



VII 

Seite. 

Bechtspflege 282—296 

Verwaltung 296-302 

Heraldik „ 302-303 

Biographische Sammlungen 303 — 305 

Genealogie und Biographie, Briefe iindMemoiren . 305—365 

Antiquitaten 365—366 

Nnmisniatik und Sphragistik 366—369 

Kultargeschichte 369—371 

Geographie Polens 371—373 

Reisen in Polen 373-375 

Geognostik 375—376 

Kalender 376—379 

Okronologie 379—380 

Hietorik 380 



Wissenschaftliche Literatur der Polen. 

Einleitende Schriften zur All gem. Geschiohte . 381—382 

Allgemeine Geschichte 382—383 

Alte Geschichte 384 

Geschichte des Mittelalters 385 

Geschichte der Neuzeit 385 

Geschichte einzelner Staaten 385—392 

Geographie *. . . . 392-394 

Reisen 394—398 

Theologie: 

Einleitung zur Theologie 399 

Bibel 400—402 

Kirchenvater. — Kirchenlehrer. — Neuere Theo- 

logen. — Zeitschriften 402—404 

Kirchengeschichte. . . ^ 404—408 

Orden und Bruderschaften 408—415 

Heiligen 415-423 

Dogmatik und Ethik 423—428 

Polemik 428—485 

Katechetik 436-440 

Homiletische Theologie 440—449 

Liturgische Theologie 449—453 

Ascetik 453—461 

PhiloBophie: 

Allgemeines und Geschichte der Philosophic . . 461—462 

Logik, Dialektik und Metaphysik 462—463 

Bhetorik 463—464 



VIII 

Seite. 

Psychologie , 464—465 

Ethik 465—466 

Aesthetik 466 

Varia 466—467 

f 467—471 
Philologie I 635-646 

Polniflche Sprachwissenscliaft 471 — 477 

Polnische Lexikographie 477—478 

Paedagogik 479-481 

Paedagogische Zeitschriften 481 

Schulbticher 481—490 

Jugend- und Volksscluiften 491—500 

Mathematik 500—503 

Astronomie 503—508 

Naturwissenschaffcen 508—509 

Botanik 509—511 

Zoologie 512—513 

Mineralogie 513—514 

Physik 514—516 

Ohemie 516-517 

Medicin 517—522 

Jurispradenz 522 — 526 

Kirchenrecht 526-527 

Nationaloekonomie 527 — 531 

Landwirthschaft "und Gewerbe 531—537 

Landwirthschaftliche Thierheilkunde und Thierziich- 

tung 537—541 

Forstwirthschaft und Jagd 541—542 

Landwirthschafbliche Baukunst und Technologie. . 542—545 

Hauswirthschaft 545 — 546 

Handel, Banken, Industrie 546—547 

Kriegswissenschaft 547—550 



National -Literatur der Polen. 

Polniflche Literaturgeschichte 551 — 555 

Bibliographie. — Bibliotheken. — Buchdruckereien 556—560 

Sammelwerke 560 — 561 

Zeitschrillen 562-567 

Spruchworter. — Volkslieder. — Marchen 567—568 

Die alteste Zeit und die Periode der Jagellonen — 

1521 569—570 

Das goldene Zeitalter, 1521—1621 570-573 



IX 

Seite. 

Bie Periode des Jesuitismus, 1621—1750 574—580 

Das Zeitalter Stanislaus August's, 1750—1800 . . . 580—585 

Die Uebergangsperiode 585—587 

Das Zeitalter des Adam Mickiewicz 587 

Mickiewicz, Adam 587- 590 

Krasii^ki, Zygmimt 590-591 

Siowacki, Juliusz 591—592 

Pol, Wincenty 592-593 

Kraszewski, Jozef Ignacy 593—590) 

Lyrische, epische, didaktische und satirische Poesie 596— GOG 

Tragoedien 606-607 

Komoedien 607-609 

Dramen 610-612 

Eomane 612—627 

Die Neulateiner Polens 627—635 

Uebersetzungen 635—665 

Nachtrag 666-667 



Von M. E. Sosnowski sind die Seiten 20-32, 60—62, 
86—154. 269—302, 461—467, 500-522, 531-550, von M. E. So- 
snowski und L. Kurtzmann gemeinsam die Seiten 32—60, 
62—86 imd von L. Kurtzmann die tlbrigen geordnet worden. 



-••■. 



Dr uckfehler - Yerzeichni ss. 



Seite 14. Rklicki . . . fehlt: Warsch., S. Orgelbrand, 1845. 
„ 19. Turlay . . . fehlt hinter 1705: 4°. 
„ 20. Wiszniewski . . . fehlt hinter Dlugoszem: Z. 
„ 3G. Nariiszewicz . . . Tom 11.— VIE., ftir I.-- VII. 
„ 48. Kantecki ... historischer Essay, furhistoriflches. 
„ 64. Aquila . . . Polona fur Volona. 
„ G(5. Nicht Commissya seymu ... r. p. 1647, son- 

dern: Constitucye seymu. 
„ 88. Chodzko . . . nicht d'Augeberg, sondera: d' 

Angeberg. 
„ 101. Woyda . . . nicht 1807, sondern: 1867. 
„ 145. Sniadecki . ... das Komma hinter 1830 ist zn 

streichen und hinter pi sane zu setzen. 
„ 145. Bartoszewicz . . , nicht 1753, sondem 1853. 
„ 145. D^browski . . . hinter Z ein Punkt zu setzen. 
„ 146. Dzienik . . . soil heissen Dziennik. 
„ 150. Dembiiiski . . . nicht Kenon, sondern Renou. 
„ 151. Kruszynski . . . nicht Renonard, sondem 

Renouard. 
„ 152. Discours . . . nicht cloiture, sondem d o t u r e. 
„ 174. Z Bozey Laski . . . nichtw "Wit aw ie, sondem 

w Mitawie. 
„ 193. Treter . . . nicht Varnensis, sondern Var- 

miensis. 
„ 207. Nicht Zychlinski, sondem ZychliAski. 
,, 224. 1856 . . . KaD.iimytn' fiir Kalliiucxor, 
„ 257. Konfederacya . . . das Komma hinter Toru- 

niu zu streichen. 
„ 268. Tetzner . . . hinter zaprasza ein Punkt zu 

setzen. 
„ 303. DuAczewski . . . nicht Duneberg, sondem 

D u n e b u r g. 
„ 312. Daniiowicz ... im 2. Titel ist liobzyiiskim 

hinter powyiszym zu streichen. 



n 



XI 

Seite 313. Bruibicki . . . nicht Manicki, sondem Ma- 

niecki. 
321. Kicka, nicht z Pi^tkowskich, sondern z Plf^- 

skowskich. 
361. Woronicz . . . das Komma hinter Jan zn 

streichen. 
371. Civilit^s . . . fehlt der Zusatz: Mscr. 
418. Goczatkowski . . . nicht sapieutiae sondern 

sapientiae. 
432. Nicht Wapierski, sondern W%pierski. 
478. Muchliiiski . . . nicht maj^cyh, sondern ma- 

j%cych. 
495. Nicht Pietrowski, sondern Pio trow ski. 
G36. Aristoteles, nicht IV.=Xim., sondern I V.XIIII. 

= 1514. 



n 
n 

n 



Ill 



Polnische Oeschichte und 

Literatur. 



AUgemeine slawisohe Gesclilclite.— Qeograpliie* 

— Oliro-'ken, 

Geschichte, Slavische, s. S c h 1 6 z e r , Allg. nordiBcho Gescli. 
Hamburg 1771. 4o. — HI. K d. 8. 

Chodakowskiego,Z. D., O Slowiaiisczyznie przed chrze- 
^ciaiistwein i W. Surowieckiego zdanie o piimie 
temie z dodaniem kr6tkidj wiadomoSci o Chodakowskim 
i korrespondencyi jego. Krak6w, A. Z. Helcel, 1835. 8®. 

— 11. C. e. 30. 

Ma jew ski, Walenty Skoroch6d, O SJawianach i ich 
pobratymcach, Czq&6 I. Warszawa, Wikt. D^browski, 
1816. 8«. — m. M. e. 10/1. 

— Hozklad y tred<5 dziela o pocz^tku licznych stawiaiiskich 
narod6w. Warszawa, Stan. D^browski, 1818. 8*. 3 Ex. 

— m. M. e. 7. 8. 9. 

Jordan, Jo. Chph. de, De originibus SlavicLs. Vindo- 
bonae, J. J. Jahn und Greg. Kurtzbock, 1745. Fol. 2 Thle. 

— n. H. c. 6. 

^afafik, Pawel Josef, Slowiansk;^ nirodopis sestawil — 
z mappan. W Praze, nakladem wydawatele, 1842. 8°. 

— n. D. n. 24. 

— ^owianski narodopis, przeloiyl z czeskiego Piotr Dalil- 
mann. Wroclaw, Zygm. Schletter, 1843. 12°. -- V. J. h. 38. 

— Ueber die Abkunft der Slawen nach Lorenz Suro- 
wiecki. Ofen, Univ.-Schriffc^n, 1828. S^ — 11. P. f. 29. 



Jeografia wschodiii^j cz^^ci Europy czyli opis kraj6w przez 
wielorakie narody siawiaiiskie zamieszkanych , przez 
S(tanislawa) H(rabiego) P(latera). Wroclaw, WiUielm 
Bogumil Kom, 1825. 8^. — IV. F. g. 15. 

Lelewel, Joachim, Narody na ziemiach slowiaAskich osiadle. 
Tom wstQpny do Polski wiek6w iSrednich. Poznari, 
J. K. ^upaiiski, 1863. S\ — V. J. c. 1. 

III. 1 



2 Polnische Geschiclite und Literatur. 

Z a r a li 8 k i , S., Gieograficzne imiona slowiaAskie, zestawione 
aliabetycznie, Krakchv, w druk. iiniwers. Jagiellonsk., 
1878. 8«. - V. F. 1. 37. 



Koll4r, Jan, Slawa bohyne a pfiwod gmeua Slawuw cili 

Slawjanfiw . . . W Pesti, tiskem J. M. Trattner-KArolyiho, 

1839. 8°. [M. 1 Tfl. Hthogr. Abbildungen.] — IH. U. h. 3. 
Bakunin,Michal, Odezwa do S lawian. Koetben, nakladem 

wydawcy 1849. 8°, — IV. L. k. 6. 
Branicki, Xavier Korczak, Les nationalites slaves. Lettres 

au K^v^rend P. Gagarin. Paris, E. Dentu, 1879. 8o. — 

VL F. b. 8. 
Praetorii, Mth., Orbis Gothicus. (Gescb. d. Slawen.) Oliva, 

typis monasterii, 1688-1689. Fol. 4 Thl. — IH. J. c. 4. 
Thunmann's, Job. M., Untersucbungen tiber die alte Ge- 

scbichte einiger nordischen Volker. (Letten. Preussen. 

Obotriten.) Mit einer Vorrede berausgegeben von D. Ant. 

Friedr. Biiscbing. Berlin, Realscbul-Bucbbdlg., 1772. 

8«. — 11. O. b. 15. m. J. b. 19. 

— Untersucbungen liber die Gescbicbte der ostlicben euro- 
paiscben Volker. LTbl. Leipz., S. L. Crusius, 1774. 8«. 
— in. L. b. 17. 

Potocki, Jean, Recbercbes sur la Sarmatie. Tome I. 
et n. Avec une carte. Varsovie k I'imprimerie libre. 
4°. - n. J. g. 48. 

— Essay sur I'bistoire universelle et recbercbes sur celle de 
la Sarmatie par — , Varsovie, k Timprimerie libre, 
1789. 8°. [2 Thle. m. Karte.] - II. J. b. 3. 

— Fragments historiques et geograpbiques sur la Scythie, 
la Sarmatie et les Slaves. Imprimes k Brunswick en 
1795. Tom. I., U., in. T. IV. : Supplement au livre LXII. 
Avec une cbarte. 4^ — 11. J. c. 36—39. 

Siestrzencewi cz de Bobusz, Stanisl., Recbercbes 
bistoriques sur Torigine des Sarmates, des Esclavons et 
des Slaves et sur les ^poques de la conversion de ces 
peuples au Cbristianisme. St. Petersbourg. Plucbart 
& Comp., 1812. 80. 4 Voll. - II. J. d. 33—36. 



Arnoldi, abbatis Lubecensis, Cbronica Slavorum. [V. Monum. 

germ. bist. Script, tom. XXI., p. 101—250.] — V. K. c. 4. 
Helmoldi, Cbronica Slavorum a. 800—1172. [V. Monum. 

Germ. bist. Script, tom. XXL, p. 1—99.] — V. K. c. 4. 
— Cbronica Slavorum et Arnoldi Abbatis Lubecensis. 

Henricus Bangertus e msc. codicib. recensuit et notis illu- 

stravit. Lubecae, Statins Wesselius. 1659. 4°. — II. C. d. 13. 



Allgem. slavische Geschichte. — Geographie. — Chroniken. 3 

Helmoldi, presbyteri Buzoviensis, Chronica Sclavorum 

liber Vn. caput XVIII. et ultimum, quod hactenus in 

impressis codicibus desideratum est. (Lindenbrogii, Erp., 

Scriptt. septentrionales. Hamburg, 1706. Fol.) — 11. 0. b. 12, 
— Chronik der Slaven naeh der Ausgabe der Monumenta 

Germaniae ubersetzt vom Dr. J. C. M. Laurent. Mit 

einem Vorwort von Lappenberg. Berlin, Wilhelm 

Besser, 1852. 8®. [Aus derSammlung: Geschiclitsclireib. 

d. deutsch. Vorzeit.] — V. F. L 42. 
Micraelii, Joannis, Observationes ad Helmoldi Ghronicon 

Slavorum, praecipue ad quasdam Henrici Bangerti 

notas in idem Ghronicon. W e s t p h a 1 e n , E. J. de, Monum. 

ined. rer. Germ. torn. III. Lips. 1743. Fol. — 11. U. g. 3/36. 
Chronica Schlavica incerti auctoris. Lindenbrogii, 

Erp., Scriptt. Septentrionales. Hamburg 1706. Fol. — 

n. C. b. 12. 
Dytmara, biskupa merseburskiego, Kronika, ... przelo^ona 

na JQzyk polski i obja^nionaprzez Zygmunta Komar- 

nickiego. i^ytomierz, Jan Hussarowski, 1861. 4^ 

— V. C. d. 1. 
Chronica principum Saxoniae et Monumenta Brandenbur- 

gensia (saec. XIH.) [V. Monum. Germ. hist. Script, tom. 

XXV., p. 468—486]. — V. K c. 9. 
Krantzii, Alberti, Wandalia. De Wandalonnn vera en- 
gine . . . Francof., Andr. Wechel, 1575. Fol. — HI. J. c. 10/2. 
Kriiger, Geo., M., Disp. historica de Serbis, Venedorum 

natione, vulgo dictis die Wenden. Witeb. d. — Junii 1675. 

V. Hoffmann, Ch., G., Scriptt. rer. Lusatt. tomus HE. 

p. 237 ss. — IL O. a. 1/17. 
Schurzfleisch, Conr. Sam., Res Slavicae. Lps. N. 

Scipio, 1698. 4». — H. C. c. 21/20. 
J-ieger, Louis, Cyrille et M^thode, 6tude historique sur la 

conversion des Slaves au christianisme. Paris, A. Franck, 

1868. 8^ — V. D. 1. 1. 
Gebhardi, L. A., Geschichte aller Wendisch - Slavischen 

Staaten. Halle, J. J. Gebauer, 1790. 49. — 11. C. c. 22—25. 
Schreiter, Christoph, Beytrage zur Geschichte der alten 

Wenden und ihrer Wanderungen. Zwickau und Leipzig, 

Gebr. Schumann, 1807. S^ — IL B. k. 30. 
Kaulfuss, Roman St., Die Slawen in den altesten Zeiten 

bis Samo (623), Berlin, E. H. Schroeder, 1842. 8^ — 

IV. S. h. 6. 7. 
Tomicki, Przetor do rozgmatwania plemion osiedzibiaj^- 

cych , Sarmacj% i Germani% ' staroiytn^. Poznan , N. 

Kamienski i Sp., 1843. — H. E. n. 39. 

1* 



4 Polnische Geschichte und Literatur. 

Giesebrecht, Ludwig, Wendische Geschichten aus den 
Jahren 780—1182. Berlin, Rud. Gaertner, 1843. 8«. 3Bde. 

— VI. F. f. 12—14. 

K^trzyAski, Wojciech, Die Lygier. Ein Beitrag zur 
Urgeschichte der Westslaven und Germanen. Mit einer 
Karte: Die Westslaven und die vindilischen Germanen 
zu Tacitus Zeiten. Posen, M. Leitgeber, 1868. 8®. — 

V. D. f. 27. 

Obermiiller, Wilhelm, Urgeschicb te der Wenden. Berlin, 

Denicke, 1874. 8<>. — V. E. I. 9. 
Bruckner, Alexander, Die slavischen Anaiedelungen in 

der Altmark und im Magdeburgischen. Leipz., S. Hirzel, 

1879. 80. — V. G. a. 15a. 
Sieniawski, Pogl^d na dzieje Slowian zacliodnio-p61no- 

cnycli mi^dzy Lab^ (Elbq) a granicami dawnej Polski. 

Gniezno, nakl. Autora, druk. J. B. Langiego, 1881. 4°. 

— V. J. d. 33. 

Jaidzewski, Wladyslaw, Sprawozdanie z wystawy 
antropologiczno-archeologicznej w Berlinie w sierpniu 
1880 roku i polj^czonych z ni^ rozpraw, a mianowicie : 
Czy Siowianie dopiero w koiicu VI go wieku po Chrystusie 
zamieszkali kraje pomi^dzy Elbi^, Odr^, a Wisl^ ? Poznaii, 
nakladem Towarzystwa Przyjaci62; Nauk, 1881. 8^ — 

VI. C. d. 11. 

. — To samo [Roczniki Tow. Przyj. N. Pozn. Tom XI. 1881.] 

— V. B. i. 30/4. 

yzaraniewicz, Isidor, Kritisclie Blicke in die Ge- 
schichte der Karpaten-Volker im Alterthum und im 
Mittelalter. fMit einer lithographirten Karte .J Lemberg, 
K. Wild, 1871, 80. - V. J. g. 36. 

Stritter, Jo. Gotthilf, Memoriae populorum, olim ad 
Danubium, Pontum Euxinum, paludem Maeotidem, Cau- 
casum, mare Caspium et inde magis ad Septemtriones 
incolentiiun e Scriptoribus historiae Byzantinae erutae 
et digestae k — , Petropoli, impensis academiae Scientiarum, 
1771-74. 4°. 3 Voll. — ni. J. d. 16-18. 

[Avril, Cy rille Baron d'] Cyryl, Siowianie podtureckiem 
i austryackiem panowaniem. Poznan, J. Leitgeber, 1877. 
8°. [Verlasser Delaroche.] — V. E. k. 36. 

Linhart, Anton, Versuch einer G eschichte von Krain und 
den iibrigon siidlichen Slavon Oesterreichs von — , Niim- 
berg, E. Ch. Grattenauer, 1796. 8°. 2 Voll. — II. C. f. 7-8. 

Stare, Josef, Die Kroaten im Konigreich Kroatien und 
Slavonien. Wien und Teschen, Karl Prochaska, 1882. 
8°. VI. E. b. 28. 



Allgem. slavische Geschichte. — Geographie. — Chroniken. 5 

Makuszew, Wikentij, Jistoriczeskije raziskanija o Sla- 
wianach w Albanij w srednie wieka. Warszawa, w tipo- 
grafij warszawskago uczebuago okruga, 1871. 4^ — V. 
G. i, 14. 
— Monumenta historica Slavorum meridionalinm vicinorum- 
que populorum e tabulariis efc bibliotheois italicis de- 
prompta, collecta atque illustrata. Varsaviae, typis Distri- 
ctus Scbolastici Varsaviensis, 1874. 4'*. Bd. I. — V. G. f. 27. 

Jiredek, Oonstantin Jos., Geschichte der Bulgaren 
Prag, F. Tempsky, 1876. 8^ — V. J. h. 4. 

Schimek, Maximilian, Politische Geschichte des Konig- 
reichs Bosnien und Bama vom Jahre 867 bis 1741. [Mit 
2 Ktafeln.] Wien, Ch. F. Wappler, 1787. 8°. — II. B. c. 23. 

Kant emir's Demetrii, Hist, geogr. u. polit. Beschreib. 
der Moldau, nebst dem Leben des Verfassers und einer 
Landkarte. Franckfurt u. Leipz. 1771. 8<>. — 11. P. g. 12. 

Reychersdorff, Geo. a., Moldaviae, quae olim Daciae 
pars, chorographia. [Scriptores varii Rerum Hungar. 
Francof. 1600. Fol. p. 582.] - n. E. b. 5fl8. 

Gratiani, Antonii Mariae, de Joanne Heraclide De- 
spota Vallachorum principe Hbri tres et de Jacobo 
Didascalo Joannis fratre liber unus. Editi ex manu- 
scripto Bibliothecae Zaluscianae. Vars. Mizler. 1759. 8**. 
— n. M. K 31. 

Schurzfleisch, Conr. Sam. Ivonias. Lips. N. Scipio 1698. 
4°. — II. C. c. 21/35. 

Ranke, Leopold von, Serbien und die Tiirkei im neun- 
zehnten Jahrhundert. Leipzig, Dimcker u. Humblot, 
1879. 8°. [S. Sammtl. Werke, B. 43-44.] — V. H. i. 37. 



Slawisclie Mythologie. 

Masch, Andr. Gottlieb, Die gottesdienstlicheu Alter- 
thiimer der Obotriten aus dem Tempel zu Rhetra. Berlin, 
gedruckt bei Carl Frdr. Rellstab, o. J. (1771). 4^ 151 S. 
Text. [Mit 1 Karte u. 52 Kupferstichtafeln]. — V. H. f. 4. 

Hagenow, Fried r. von, Beschreibung der auf der Gross- 
herzogl. Bibliothek zu Neustrelitz beiindl. Runensteine 
und Versuch zur Erklarung der auf denselb, beiindl. In- 
schrift«n, nebst einigen neuen Nachnchten lib. die Fund- 
orter derselben und dort ebenfalls befindl. slawischen 
Gottheiten. [Mit 14 Holzschn.] Loitz und Greifswald, 
E. A. Koch, 1826. 4^. — V. H. f. 3. 



6 Polnische Geschichte und Literatur. 

Hanusch, Ign. Job., Dr., Die Wissenschal't des slawischen 
Mytlius im weitesten, den altpreussisch - lithauischen 
Mythus mitumfassenden Sinne. Lemb., Stanislaw6w u. 
Tam6w, Joh. MiHkowski, 1842. 8«. — III. 0. b. 51. 

Lelewel, Joacbim, Cze^6 balwocbwalcza Slawian i Polski. 
Poznad, J. K. ^upaiiski, 1855. 8°. [M. Kpfrtfln.] — V. 
B. f. 51. 
— To samo. PoznaA, J. K. I^upanski, 1857. S\ — Y: B. b. 20. 

Szulc, Kazimirz, O glownycb wyobraieniacb i uroczy- 
stosciacb balwocbwalczycb naszego ludu, z powodu prac 
J. Lelewela: Balwocbwalstwo Slawian i R. Berwiii- 
skiego: Studia nad literature ludows^. PoznaA, Ludwik 
Merzbacb, 1857. S\ — V. B. b. 13. 

Lasicii, Job., De diis Samagitarum libellas, berausgegeben 
von W. Mannbardt, mit Nacbtragen von. A. Bielen- 
stein. Riga, J. Bacmeister, 1868. 8o. — V. D. 1. 10. 

Frencelii, Abrab., Commentarius pbilologico - bistoricus 
de Diis Soraborum aliorumque Slavorum. (Hoffmann, 
Cb, G., Scriptt. rer, Lusatt, torn. HI. p. 85 ss.). — n. O. 
a. 1/16. 

Frentzel, Micbael, Dissertationes bistoricae tres de idolis 
Slavorum. (Hoffinann, Cb. G., Scriptt. rer. Lusatt. tom. 
m. p. 63 ss.). — n. 0. a. 1/15. 

Adolpb, Herm., Gottesidee und Cultus bei den alten 
Preussen. EinBeitrag zur vergleicbenden Spracbforscbung. 
Berlin, W. Peiser, 1870. 8«. - V. F. 1. 34. 



Slawische Arcliaeologie. 

Tyszkiewicz, Eus., br., Ezut oka na :^rz6dla archeologii 

krajow^j. Wilno, J. Zawadzki, 1842. 4o. [Mit 8 lithogr. 

Taf.] — n. A. b. 1. 
Safafik, Paul Josepb, Slaviscbe Alterthtimer, deutscb 

von Mosig von Aebrenfeld, berausgegeben von 

Heinricb Wuttke. Leipz., Wilbelm Engelmann, 1843—44. 

8^ 2 Bde. ~ V. J. b. 22-23. 
— Slawiaiiskie starozytno^ci , przeloiyl z czeskiego Dr. H. 

N. BoAkowski. Poznan, W. Stefaiiski, 1842-44. 8o. 

2 VoU. - IV. E. n. 22-23. 
Potocki, Jean, Comte, Voyage dans quelques parties de 

la Basse - Saxe pour la recbercbe des antiquit^s slaves ou 

vendes, fait en 1794. Hambourg, G. F. Scbniebes, 1795. 

40. m. kk. — IV. E. c. 14. 



Slavische Archaeologie. 7 

Rumohr, C.F. v., Ueb. d. Verhaltniss der seit lange gewohnl. 
Vorstellung von einer prachtvollen Vineta zu unseror 
poaitiven Kenntniss der Kultur und Kunst der deutschen 
Ostseeslaven. Hamburg, Perthes und iBebr, 1816 8". 

— m. J. m. 8. 

Lippoman, Jan, Zastano wienie siQ nad mogitami, pustemi 
siedliskami i zamczyskami okopanemi. W Wilnie 1832. 8®. 

— II. J. f. 22. 

Szulc, KazmirZ) Budowle i usypaliska Slawian pogaiiskich 

ich rodzaje i znaczenie zbadal i opisal — , (Roczniki Tow. 

Prayj. N. Pozn. Tom. H. 1863.) — V. B. i. 23/5. 
Wolanskiego, Tadeusza, Odkiycie najdawniejszych 

pomnik6w narodu polskiego. Pozn., W. Stefanski, 1843. 

4«. — n. J. f. 40. 

— Listy o staroiytnosciach S]:awianskich. Zbior pierwszy 
z 143 rycinami na XI. tablicach. Gniezno, E. Giinther, 
1845. 4«. — n. R a. 17. 

— Brief e liber slavische Alterthtimer. Erste Sammlung mit 
145 Abbildungen auf XTT Kupfertafeln. Gnesen , Druck 
von Ernst Giinther, 1846. 4°. — IV. L. c. 6. 

— Brieie fiber Slawische Alterthiimer. Zweite Sammlung. 
Tab. Vm.—XXTT. mit 88 Abbildungen. Gnesen, Druck 
von Ernst Giinther 1847. (Selbstverlag.) 4o. ]Mitlithogr. 
Tafeln.] — 11. E. a. 18. 

— Schriftdenkmale der Slawen vor Christi Geburt von — , 
Erste Ldeferung. Tab. I. — ^m. Mit Abbildungen. I.— XIV. 
Gnesen, J. B. Lange. 1850. 4®. Zweite und dritte Lieforg. 
Tab. IV. -X. Mit AbbUdungen XV.-LVI. Gnesen, J. B. 
Lange, 1852. 4*. — n. S. 1. 258—259. 

— Die Opfergefasse des Tempels der Taurischen Diana, 
dargestellt u. ihre Slawischen Inschriften erklart. Erste 
Abth. Tab. L— IX. Gnesen, J. B. Lange, 1851. 4^. — 
n. S. 1. 257. 

Ilogawski, Karol, O wykopaliskach lezajskich, rzecz 

archeologiczna. Z jedni^ tablicf^. Krak6w, w dinikarni 

Czasu, 1856. 8°. — V. B. f. 45. 
Cybulski, Wojciech, Dr., Obecny stan nauki o runacli 

slowianskich napisal — , (Roczniki Tow. Przyj. N.'Pozn. 

Tom L, 1860). — V. B. i. 22/6. 
Malecki, Antoni, Dr., Co rozumiec o runach slowianskich 

i o autentyczno^ci napisow na Mikorzynskich kamieniach ? 

(Roczniki Tow. Przyj. N. Pozn. Tom VH. 1872.) —V. B. 

i. 27/29. 
Boll, F., Kritische Geschichte der sogenannten Prillwitzer 

Idole. [Ausschnitt.] S^. — V. H. k. 2. 



8 Polnische Geschichte und Literatur. 

Kohu, Albin, der Ringwall, vulgo die „Schwedenschanze" 
bei Fordon. Posen, W. Decker u. Comp., 1880. 8**. 
[Separatabdruck aus den Nummem 505 u. 508 der Posener 
Zeitung vom 22. und 23. Juli 1880.] - VI. G. b. 1. 

Polkowski, Ignacy, Opisy staro^ytnych ruin na wyspie 
jeziora lednickiego. Gniezno, drukiem J. B. Langiego, 

1876. 8*>. [Mit 4 Holzschn.] - V. G. h. 1. 
Sadowski, J. N, von, Die Handelsstrassen der Griechen 

und Romer durch das Flussgebiet der Oder, Weichsel, 
des Dniepr und Niemen an die Gestade des Baltischen 
Meeres. Aus dem Polnischen von Albin Kohn. [Mit 
2 Karten und 2 lithogr. Tafeln.] Jena, Herm. Costenoble, 

1877. 8«. — V. J. d. 6. 



Slavische Literaturen 

(mit Ausschluss der Polnischen). 

Pypin, A. N. und Spasovic, V. D., Geschichte der slavi- 
schen Literaturen, nach der zweiten Auflage aus dem 
Russischen tibertragen von Traugott Pech. Leipzig, 
F. A. Brockhaus, 1880-84. 8°. - B. L— 11. 1-^2. VL E. 
b. 22-23). 

Archiv fur slavische Philologie unter Mitwirkung von 
A. Leskien u. W. Nehring herausgegeben v.V. Jagic. 
BerHn, Weidmann'sche Buchhdl., 1876-84. 8". — B.L— VIL 
VI. A. c. 4-10. 

Hakowieckiego, J. B., Pisma. Cz§s6 I. zawieraj^ca 

wiadomosci wzgl^demj^yka, literatury i historyi Slowian. 

. Cz§sc n. zawieraj^jca wiadomo^ci wszystkim stanom przy- 

datne. Warszawa, naki:. wydawcy, 1834—1835. 8^ — 

m. V. o. 40—41. 

Kohl, J oh. Petr., Introductio in historiam et rem litera- 
riam Slavorum imprimis sacram, sive historia critica 
versionum Slavonicarum maxime insignium, nimirum 
Codicis Sacri et Ephremi Syri etc. Altona, J. Kort, 1729. 
80. IV. C. n. 36. — m. R. k. 39. 

Dobrowsky, Slavin, Botschaft aus Bohmen an aUe 
slawischen Volker. Zweite Aufl. v. Ve n c e s 1 a w Han k a. 
[Mit 6 zum Theil colorirt. Kpfrtfln., drei Facsimilen und 
vier Tabellen.] Prag, Mayregg, 1834. 8^. — V. H. 1. 6. 

Kolldr, Joh., Ueber die literarische Wechselseitigkeit zwi- 
schen den verschiedenen Stammen und Mundarten der 






Slavisclie Literaturen (mit Ausschluss der Polnischeu). 9 

slawischen Nation. Pesth, Trattner-Karolyi, 1837. 8^ — 

m. T. m. 9. 
Moraczewski, J§drzej, Opis pierwszego zjazdu siowian- 

skiego. Poznaii, N. Kamienski i Sp., 1848. 8®, — IV. L. 

e. 25. 
Safafik, Paul Joseph, Geschichte der slawischen Sprache 

nnd Literatur nach alien Mondarten. Zweiter Abdruck. 

Prag, Friedrich Tempsky, 1869. S^ — V. J. h. 10. 
Mickiewicz, Adam, Kurs pierwszoletni (1840—41) litera- 

tury ^awiaiiskidj, wykladandj w Kollegium Francuzkiem, 

wydany przez Bedakcy% Dziennika Narodowego. Paryi. 

1843. 8^ — V. B. e. 39/1. 

— Kurs trzecioletni (1842—1843) literatury slawiaiiskidj. 
Paryi, przy ulicy Echaud6, nr. 9, 1844. 8^ — V. B. 
e. 39/2. 

— Kurs czwartoletni (1843—1844) literatury slowiaiiflki6j, 
Paryz, przy ulicy de Lille, nr. 7, 1846. 8*. V. B. e. 41. 

— Bzecz o literaturze slowianskiej. Wydanie drugie po- 
prawione. Poznaii, druk i naklad N. Stefanskiego, 1850—51. 
8». 4 Bde. - V. A. g. 1-4. 

— Literatura slowiaiiska, tlumaczenie FeHksaWrotnowskiego. 
Wydanie trzecie, nowo poprawione. Pczncui, J. K. Zu- 
panski, 1866. 12o. 4 Bde. - V. C. L 39-42. 

Eichhoff, F. G., Obraz literatury sredniowiekowych ludow 
a mianowicie Slowian i Niemcow, przeklad Seweryny 
z Zochowskich Pruszakowej, z dodatkami i popraw^ co 
do literatury Slowian W. A. Maciejowskiego. War- 
szawa, G. Seunewald, 1856. 8°. 2 Bde. — V. C. d. 8. 

Krainski, Wine en ty, Historya literatury i o^wiaty 
ludow slowiaiiskicli. Wroclaw, w wtasnym skladzie wy- 
dawcy, 1867. 8*. — V. C. f. 40/1. 

Bernd, Ch. S. Theod., D., Die Verwandtschafb der germa- 
nischen und slavischen Sprachen. Bonn, E. Weber, 1822. 
8«. — ni. R. f. 30. 

Miklosich, Franz, Vergleichende Grammatik der slavischen 
Sprachen. Wien, Wilhelm Braumuller, 1868—79. 8«. 
4 Bde. - V. G. i. 8-10. 

Glossarium slavicum in supplementum ad primam partem 
dictionarii camiolici. Viennae, Grosser 1792. 4^ — IV. 
U. f. 15. 

Leskien, A., Handbuch der altbulgarischen (altkircheu- 
slawischen) Sprache. Grammatik. Texte. Glossar. 
Weimar, Herm. Bohlau 1871. 8o. — VI. E. c. 20. 

Dobrovsky. Glagolitica. Ueber die glagoUtische Lite- 
ratur. [Mit 2 Kk.] Prag 1807. — IV. E. 1. 21. . 



10 Polnische Geschichte und Literatur. 

Safafik, Paul Jos., Ueber den Urspning und die Heimath 
des Glagolitismus. [Mit einer Schrifttafel.] Prag, F. 
Tempsky, 1858. 4«. [VIH. 52.] — V. F. a. 12. 

Codex Quattuor evangeliorum Glagoliticus , olim Zogra- 
phensis, nunc Petropolitanus. Edidit V. JagicJ. Acce- 
dunt speciminum scripturae Glagoliticae tabulae tres. 
Berolini apud Weidmannos 1879. 4^. — V. E. f. 2. 

Dobrzaiiski, Antoni, Grammatyka j^zyka staroslawian- 
skiego, jakiego Slawianie obrz^dek grecki wyznaj^cy 
w ksi^gach swych cerkiewnych uiywaj^. Przemysl, 
w Drukami Biskupi^j obr. gr. kat., 1837. 8°. — V. A. 
k. 63. 

Schleicher, Aug., Die Formenlehre der kirchenslavischen 
Sprache, erklilrend und vergleichend dargestellt. Bonn, 
H. B. Konig, 1852. 8° — V. G. c. 26. 

Miklosich, Franz, Altslovenische Formenlehre in Para- 
digmen mit Texten aus glagolitischen Quellen. Wien, 
Wilh. Braumiiller, 1874. 8°. — V. G. i. 11. 

— Ueber die langen Vocale in den slavischen Sprachen. 
Wien, in Commiss. bei Karl Gerold's Sohn, 1879. Gr. 4<». 

— V. H. a. 8. 

— Ueber die Steigerung und Dehnung der Vocale in den 
slavischen Sprachen, Wien, in Commission bei Karl 
Gerold's Sohn, 1878. Gr. 4°. — V. H. a. 7. 

Reschelius, Thorn., Dictionarium latino-bohemicum . . ex 
Petri Dasypodii dictionario . . . concinnatum ... — 
Dictionarium bohemico-latinum etc. Olomucii, Jo. Gun- 
therus, 1560—1562. 4°. 2 Thle. in 1 Bde. — IV. U. g. 14. 

Tham, Karl, Deutsch-bohmisches Nationallexikon. Mit 
einer Vorrede begleitet von J. C. Adelung. Prag und 
Wien, von Schonfeld, 1788. - IV. U. f. 14. 

— Karl Ignatz, Neuestes ausfiihrliches und voUstiindiges 
bohmisch-deutsches synonymisch-phraseologisches Natio- 
nallexikon. Mit einer Vorrede von J. Ch. Adelung. 
Prag, Martin Neureutter, 1805—1807. 8o. 2 Bde. [Der 
zweite Band von Franz Tomsa bearbeitet.] — IV. U. 
k. 3-4. 

— Bohmische Grammatik zum Gebrauche der Deutschen . . . 
Filnfte verbess. und vermehrte Aufl. Prag, Johann Dies- 
bach, 1804. 8°. - IV. U. k. 17. 

Dobrowsky, Joseph, Geschichte der bohmischen Sprache 
und Literatur. Prag, Job. Gottfried Calve, 1792. 8. 

— IV. U. 1. 8. 

Jungmann, Josef, Historie literatury 6esk^ . . . w Praze, 
A. StraSirypka, 1825. 8°. — m. Q. m. 8. 



Slavische Literaturen (mit Ausschluss der Polnischen). 11 

Winarzycki, Kar61, O stanie obecnym literatury cze- 

skiej, z niemieckiego przeloiyl J6zef Muczkowski. 

Krakow, J6zef Czech, 1834. 8^ — III. O. m. 14. HI. T. 

h. 25. 
Hanka, WAclaw, Zpriwa o slowanskem ewangelium w 

Remegi. W Praze, B. H4ze synowie. (1839.) 8«. [12 Stn. 

n. 1 Bl. Facsim.1 — m. T. m. 6. 

— Dopisy z Ciziny Wdcl. Hankow i. (Wyiiatek z Casop. 
Mus. na r. 1840 sw. 11.) W Praze, Boh. H4ze, 1840. 8°. 
[15 St. u. 1 Bl. Facsimile.] Zdwjrka Remesk^ho Ewan- 
gelium. — in. T. m. 25. 

— Wypisky Kemegsk^ho a Ostromjrskeho ewangelium. W 
Praze, tiskem synfiw Bohumila HAze. (1842.) — IV. J. 
6. 8. 

Jastrz^bski, I. L. Corvinus, Notice sur le.texte du 
saere, extrait du journal general de I'instruction pubH- 
que des 4 et 7 septembre 1839. Paris, Paul Dupont et 
Cie., 1839. 8°. 6 Bll. Text und 2 Bll. Facsim. — IV. J. e. 7. 

Kakopis kr Alodworsky. Wyddn od Waclawa Hanky. 
W Praze n Bohumila Haze a Joz. Krause, 1819. 8°. — 
IV. U, 1. 10. 

R^kopis, Krolodworski, Zbior staroczeskich bohatyr- 
skich spiew6w, znalezionych i wydanych przez Waclawa 
Hank^, z czeskiego na polskie przez Lucyana Sie- 
mienskiego przetlomaczonych. Krak6w, D. E. Fried- 
lein, 1836. 8°. - IV. L. e. 29. 

Rukopis Kralodworsky . . . (Polyglotte) , vydAnie 
fitvite V&ceslava Hanky v Praze, 1843. 12®. Mit Facsim. 
aul* Pergament. — HI. S. n. 29. 

Safafik, Paul Joseph und Franz Palacky, Die 
altesten Denkmaler der bohmischen Sprache, LibuSa's 
Gericht, Evangelium Johannis, Der Leitmeritzer Stif- 
tungshrief, Glossen der Mater Verborum. Kritisch be- 
leuchtet von — -, [Mit Facsimilen]. Prag, Kronberger 
und Riwnad, 1840, 4°. — m. Q. a. 7. 

Gedichte, Die altbohmischen, der Griinberger und Konigiu- 
hofer Handschrift, im Urtexte und in deutscher Ueber- 
setzung herausgegeben von JosefJireCek, Prag, Fr. 
fownaC, 1879. S\ - V. F. m. 14. 

Czelakowski, F. WL, Odglos pie^ni czeskich, przelozyl 
A. Szukiewicz. Wroclaw, czcionkami K. F. A. Guen- 
thera, 1840. 8». - V. B. k. 72. 

Kr61, o.statni, bo^niacki, obrazek historyczno-roraan- 
tyczny z czeskiego. Poznaii, w komisie Wydawnictwa 
Wladyslawa 5imona, 1878. 8°. — V. G. m. 9. 



12 Poliiische Gescliiclite iind Literatur. 

Wesna, Almanach pro kwetaucj swefc, 1838. Rodnjk druhy 
[Se dwema rytinami.] W Praze, Jan H. Pospisil, 1838. 

— in. T. n. 2. 

Michl, I. W. I., Auplnj literatumj l^topis, dili obraz slo- 

wemosti Slowaniiw ndf ecj deskeho w Cechach, na Morawe. 

W Uhfjeh a t. d. od 14ta 1825 ai do l^ta 1837 V^. W Praze, 

Kronbergrowa wdowa a Weber, 1839. — III. R. m. 7. 
Casopis desk^ho museum, Dwandcty rofenik. Swazek L— IS"., 

w Praze, nakladem deskelio museum, 1838. 8°. 
— Tfindcty rodnik. Swazek L-II., ibid., 1839. 8». — HI. R. 

m. 5-6. HI, K, n. 3. 
Verhandlungen der Gesellscbaft des vaterlandischen 

Museums in Bohmen, in der neunzelmten allgemeinen 

Versammlung am 26. Mai 1841. Prag, G. Haase Sohne, 

1841. 8°. — in. V. m. 17. 
Museum, Das vaterlandische, in Bohmen im Jahre 1842. 

Prag, im Verl. des Museums, 1842. 8^ — III. R. m. 54. 
Kornelius, Victorin, ze Wsehrd, knihy dewatery 

o prAwiech a siidiech i o dskAch zeme 6eske. (Biblio- 

t e k a , Staroceskd, wyddwand nakladem ceskeho Museum. 

Cjslo L) W Praze, Kronberger 1841. 8». m. 1. K. — 

n. D. n. 1. 
Hronka, podtatranski zdbawnice. Casopis, wedenjm Karia 

Kuzmanyho. W. B. Bystrici, pismem Filippa Macholda, 

183(5/37. 8°. 2 VoU. — m. L. n. 5-6. 
Erben, Karel Jaromjr, Pisng n&rodnj w Cechach 

sebral — , Swazek 1. W Praze, 1. H. Pospjsil, 1842, 8«. 

— m. V. m. 26. 

Lhota, Jan Nep., Wyzwedac, weselo hra we tfech 
gedndnich, sepsal — , w Gicjne? Frant. I. Kastranek, 1842, 
8°. — ni. V. m. 13. 

Hankowy, Pisne, W Praze nakladem spisowatelowym, 
1841. 12°. [Mit Titk. u. Vign.] — HI. V. m. 1. 



Schleicher, August, Laut- und Formenlehre der polabi- 

schen Spracho. Leipzig, M. Leopold Voss, 1871. 8°. — 

V. G. c. 23. 
Schmaler, J. E, Wendisch-deutsche Gesprache nebst . . . 

Worterbuche sowie einem Verzeichnisse von Ortsnamen etc. 

Bautzen, WeUer, 1841. 8". — IV. U. h. 23. 
Jordan, J. P., Grammatik der wendisch-serbischen Spracho 

in der Oberlausitz. Im Systeme Dobrowsky's abgefasst. 

Prag, Friedr. Ehrlich, 1841. 8«. — IV. U. h. 25. 



Slaviscte Literatoren (mit Ausschluss der Polnischen). 13 

Schnlenburg, Wilibald von, Wendische Volkssagen und 
Gebrauche aus dem Spreewald. Leipz., F. A. Brockhaus, 
1880. 8». - VL F. f. 1. 

J^eskien, A., Die Declination im Slavisch-Litaaischen und 
Gennanischen. Leipz., S. Hirzel, 1876. 49, — V. G. a. 16. 

Hassencamp, R., Ueber den Zusammenhang des letto- 
slavischen and germanischen Sprachstammes. Leipzig, 
S. Hirzel, 1876. 8°. — V. G. a. 15. 

Schleicher, Aug., Handbuch der litauischen Sprache. 
Prag, J. G. Calve, 1856. 8®. 2 Bde. [LBandiGrammatik, 
II. Band: Lesebuch u. Glossar.] — V. G. c. 24. 

XTir8chat,Friedrich, Granunatik der littauischen Sprache, 
mit einer Karte des littauischen Sprachgebiets und einer 
Abhandlung liber littauische Volkspoesie nebst Beilage 
von 25 Dainosmelodien. Halle, Waisenhaus, 1876. S^, 

— V. K. d. 15. 

— Worterbuch der littauischen Sprache. [I. Theil : Deutsch- 
littauisohes Worterbuch. H. Theil: Littauisch-deutsches 
Worterbuch.] Halle, Buchhandlung des Waisenhauses, 
1873-83. 8«. 3 Bde. — VI. C. c. 4-4 a. 

Voelkel, Maxim. J. A., Die lettischen Sprachreste auf 
der Kurischen Nehrung. Heidelberg, Carl Winter's 
Universitatsbuchhandl., 1879. 4°. — V. E. f. 1. 

Bohusz, Xaw., O pocz^tkach narodu i JQzyka litewskiego, 
rozprawa — , Warsz. w druk. gazety Warsz., 1808. 8**. 

— m. S. g. 38. 

Schleicher, August, Litauische Marchen, Sprichworte, 
fiatsel und Lieder, gesammelt und ubersetzt von — , 
Weimar, Herm. Bohlau, 1857. 8°. — V. G. c. 25. 

Idmann, Nils, Recherches sur I'ancien peuple finois d'apr^s 
les rapports de. la langue finoise avec la langue grecque. 
Ouvrage traduit du su^dois par Mr. Genet. A Strasbourg, 
Bauer & Frenkel, 1778. 8*. -- IH. J. K. 15. 



Sokolow, Petr, Naczalnija osnowanija rossijskoj gram- 
matiki. (H. ed.) Petersburg, 1792. 8o. — IV. U. i. 9. 

Heym, Job., Russische Sprachlehre fur Deutsche. Neue 
"^Aufl. Riga, Hartmann, 1804. 8°. — IV. U. i. 6. 

Lesebuch, Russisches, odor Auswahl auserlesener prosaischer 
und poetischer Aufsatze aus den besten russischen Schrift- 
stellem. Riga, Hartmann, 1805. 8°. — IV. U. g. 11. 

Sznmski, T., Russischer Selbstlehrer, enthaltend eine kurz 
und deutlich abgefasste Russische Grammatik, allgemein 



14 Polnische Geschictte und Literatur. 

nothige Redensarten und Gesprache etc. Posen, Decker 
& Comp., 1813. 80. - IV. U. h. 22. 

Azbuka rossijskaja w S. Petersb. (ca. 1820). 8°. [Mit 
2 Titelvignetten in Kfstich.] — IV. U. g. 26. 

Pocz^tki grammatyki j§zyka rossyjskiego — , Wilno, B. 
Neuman, 1827. 8o. (poln.-russ.) — IV. U. e. 25. 

Rklicki, Bazyli, M., Poczq-tkowe zasady j§zyka rossyj- 
skiego dla zaczynaj^cych uczyd si^ po rossyjsku. Wyd. 3. 

— IV. C. n. 4. 

Boltz, August, Lehrgang der russischen Sprache. Berlin, 
Rudolph Gaertner, 1871-80. 8^ 2 Bde. — VI. D. d. 17. 

Heym, J oh., Deutsch-Russisches und Russisch-Deutsches 
Worterbuch. Erster oder deutsch u. russ. Theil. Zwei- 
ter oder russisch und deutscher Theil. Riga, J. F. Hart- 
knoch, 1795—1798, 1800. — IV. U. f. 17-19. 

Schmidt, J. A. E., Neustes russisch-deutsches und deutsch- 
russisches Worterbuch. Leipzig, Ernst Klein, 1814—15. 
16°. [Auch mit russischem Titel.] 2 Bde. — IV. U. 1. 
27-28. 

SJownik rossyjsko-polski, uloiony podlug slownik6w Aka- 
demii Rossyjskiej pierwszego i p6iniejszego wydania, 
pomnoiony wyrazami technicznemi. Warszawa, w tloczni 
N. Gliicksberga, 1825-28. 4«. 2 Bde. — HI. V. f. 44-46. 

Miiller, Stanistaw, SJownik polsko-rossyjski. "Wilno, 
J6zef Zawadzki, 1829—30. 4^. 3 Bde. — ni. V. f. 46-48. 

Sposob, Latwy, nauczenia si§ po rossyjsku y po polsku 
czytad y pisad . . . Warszawa, P. Zawadzki, 1795. 8\ 

- IV. U. k. 14. 

Grecz, Mikolaj, Rys historyczny literatury rossyjski^y, 
z rossyjskiego przez Samuela Bogumila Linde 
Warszawa, N. Glticksberg, 1823. 8o. [Mit 1 K.] - IV. 
L. i. 18. 

Kirkor, Adam Honoriusz, Zarysy wspoJczesnej litera- 
tury rosyjskidj przez Jana ze Sliwna. Poznaii, nakla- 
dem Tygodnika wielkopolskiego, 1873. 8®. — V. E. 1. 13. 

Polewoj, P., Jistorija russkoj literatury w oczerkach 
i biografiach. Tretje znaczytelno dopoluennoje jizdanie. 
Sankt-Peterburg 1878. S^ [Mit Holzschn.] — VI. B. b. 2a. 

Wiskowatow, Paul von, Geschichte der russischen Lite- 
ratur in gedrangter Uebersicht, ein Leitfaden nebst biblio- 
graphischen Notizen mit besonderer Beriicksichtigung 
der neueren Literatur. Dorpat und Fellin, E. J. Karow, 
1881. 80. — VI. F. e. 41. 

Haller, K., Geschichte der russischen Literatur. Riga und 
Dorpat, Schnakenburg, 1882. 8o. — VI. E. b. 26. 



Slavisclie Literatoren (mit Ausschluss der Polnischen). 15 

Firgil, Kleinrussische Travestie von J. Kotlarzewski. 
Kotlarewskij) J., Wirgiljewa Eneida na matorossijskij 
jazik perelozennaja. [Mit Autograph des Vf.] Petersburg 
1809. — IV, U. g. 34. 

Bnlharyn, Tadeusz, Jan Wy^ygin satyryczno-moralna 
powies<5, tlomaczyl z rossyjskiego S. M. (StanisL 
Mackiewicz.) Warszawa, J. W^cki, 1830. S\ 4 Voll. 

— ni. N. n, 20-23. 

— Dymitr Samozwaniec, romans . historyczny. Warazawa, 
w Dnik. Rzadowej, 1830. 12«. 4 Bde. [Mit lithogr 
Bildern.] — m. S. b. 33—36. 

K ara m z y n , Nieszcz^liwa Elibietka, zob. D m o c h o w s k i, F., 

Wieczoiy w domow. zaciszu. Warszawa 1831. T. n. — 

IV. L. k. 42. 
Xrylow, Choix des fables, traduites en vers fran^ais par 

F. J. R. Petersbourg, de rimprimerie du D^partement, 

de rinstruction publique, 1822. 8°. — III. V. f. 10. 
Gogol, Mikolaj, Martwe dusze, powies<$. Poznan, Jaro- 

slaw Leitgeber, 1879. 8«. - V. F. 1. 60. 
Rylejew, Konrad, Wojnarowski, poemat rossyjski, prze- 

klad polski. (Ludwika Kondratowicza.) PoznaA, J. K. 

Znpaiiski, 1861. 8°. — V. B. k. 14. 
Turgeniew, J., Nowiny. Poznan, N. KamieAski i. Sp., 

1878. 8». — V. F. 1. 33. 

— Kr61 Lyr stepu, powiedd. Przelo^yl z rosyjskiego Sta- 
nisiaw Wegner. Poznaii, N. Kamieiiski i Sp., 1879. 
80. — V. F. 1. 62/1. 

— Malek-Adel, noweUa. Poznan, N. Kamieiiski, 1879. 8°. 

— V. F. 1. 62/2. 

liozii^skoho, J., Ruskoj e wesile opysanqje czerez . . . 

"W Peremyszly, w typografii Wtadycznoj gr. kat., 1835. 8^ 

[Beschreib. der rutlien. Hochzeitsgebrauche und Samml. 

der ruthen. Volkslieder, die bei Hochzeiten gesungen 

werden.] — HE. U. h. 43. 
Czelakowskiego, Odglos pieiSni ruskich. — Z czeskiego 

na j^zyk ojczysty przelozyl H. Szuman. Poznaii, 

N. Kamieiiski i Sp". 1844. 8o. — m. Q. m. 60. 
Panli, Zegota, Pie^ni ludu ruskiego w Galicyi. Lwow, 

K. JabloAski. 1839 - 40. 8«. 2 Voll. - HL V. o. 

35—36. 
Neczuj,Iwan, Przybl^da, powie^ ukrainska. Z rusiiiskiego 

przetoiyl St. Sz. Poznaii, Jarostaw Leitgeber, 1878. 8°. 

— V. F. 1. 53. 



16 Polnische Geschichte und Literatur. 

Wuk Stephanowitsch, Kleine serbische Grammatik, 
verdeutscht und mit einer Vorrede von Jacob Grimm. 
Berlin, G. Eeimer, 1824. 8°. — V. A. g. 30. 

Vater, Johann Severin, Ueber die neueste Auffassung 
langer Helden - Lieder aus dem Munde des Volks in 
Serbien, ziir Vergleichung mit Homer mid Ossian, nebst 
einer Uebersicht des merkwiirdigsten und langsten jener 
Lieder. S. Wuk Stephanowitsch, Kleine serbische 
Gramm. S. LV. — V. A. g. 30. 

Lazarz Car, czyli bitwa na Kosow^m Polu, obrazek 
historyczno - romantyczny. Niewi^zane tl6maczenie z 
czeskiego. PoznaA, w komisie wydawnictwa Jimienia 
ks. Franc. Baiyiiskiego, (Wlad. Simona), 1877. 8®. 

— V. G. m. 11. 

Milewna, powieS6 z dziejow serbskich. S. Lazarz Car. 

— V. G. m. 11/2. 

Angora, powie^d z dziej(Sw serbskich. S. Lazarz Car. 

— V. G. m 11/3. 



Primus Truber, oraz wiadomos<5 o niekt6ry ch drukamiach 
slawianskich i dzielach tamie wydanych. Z rQkopism6w 
ks. B. Korapaniewicza. (L. Zieliiiski, Pami^tki hi- 
storyczne krajowe. Lwow, 1841. 8°.) — III. J. m. 6/5. 

Feldmanowski, Hieronim, Pie^ni illirskie zebral i po 
polsku wyslowil... Poznaii, J. K. iiupaiiski, 1861. 12**. 
- V. B. K. 43. 
— Piesni kroackie przelo:Syl na JQzyk polski. Poznaii, 
M. Leitgeber, 1867. 8°. — V. C. K 65. 



Einleitung zur polnischen Oeschlolite. 

Dluiniewski, Marcelli, Dawna Polska ze stanowiska 

chrze^ciaiiskiego rozwazana. Lipsk, E. Deckmann, 1861, 

8°. — V. C. d. 39, 
Wyb6r pisarz6w polskich, zawieraji^cy w sobie pisma 

rozmaite wsp6lczesnych. Warszawa, edycya Tadeusza 

Mostowskiego, 1803—1805. 8\ — III. J. g. 26—33. 
Bielowski, August, Wst^p krytyczny do dziej6w 

Polski. Lw6w, w druk. Zakladu Narodowego Ossoliiiskich 

1850. 8». — V. A. f. 21. 
i^ieliiiski, Ludw., Pami%tki historyczne krajowe. Zebral 

i wlasnym nakladem wydal. We Lwowie, Piotr Piller. 

1841. 8°. — II. A. a. 48. 



Einleitung zur Polniachen Geschichte. 17 

liOpaciiiski, I. F. S., Rys szcz§4cia narodowego. War- 

szawa, W. Dt^browski, 1809. S\ — IV. L. k. 28. 
Kliiczycki, I. F., Pami^tki polskie w Wiedniu i jego oko- 

licach. Krak6w, nakladem Autora, 1835. 8®. — 11. 

W. d. 37. 
Sienkiewicz, Kar61, Skarbiec history! polskidj. Paryz, 

Maulde i Renou, 1839-1840. 8^. 2 VoU. — III. O. b. 

43-44. 
Czackiego, Tadeasza, Dzieta, zebrane i wydane przez 

Hr. Edwarda Raczyiiskiego. Poznan, w nowej ksi^- 

gami, 1843-1845. 4^. — IH. O. a. 54-56. 
Schnrzfleiscli, Conr. Sam., Lineamenta Sarmatica. 

Lips., N. Scipio, 1698. 4^ — H. C. c. 21/21. 
Samuel a. St. Floriano, Orator polonus. Varsaviae, 

typis coll. schol. piar. 1711. 4^. — m. M. d. 7. 
Staats- und Kriegs-Theatrum in Polen, Curioses — , 

Gabriel Bodenehr, Kupferstecher in Augspurg. (1709.) 

Quer-fol. [30 in K. gest. BU.] (Posen, Bl. 7). — HI. 

K. b. 22. 
Bandtke, Geo. Sam., Historisch-kritische Analecten zur 

Erlautenmg der Geschichte des Ostens von Europa. 

Breslan, Meyer, 1802. 8°. — H. J. f 51. 
Opitii, Martini, Variarmn lectionum liber, in quo praecipue 

Sarmatica. Dantisci, Andr. Hiinefeld, 1637. 4®. — II. J. 

d. 4/9. 
Obuchowicz i Cedrowski, Pami^tniki historyczne, do 

wyjasnienia spraw pubHcznych w Polsce XVII. wieku 

posluguj^ce, wydal z r^kopismu, wst^pem i przypisami 

objainil Michat Baliiiski. Wilno, A. Ass, 1859. 8^ 

— V. B. 1. 14. 
(Grissenius Beroensis, P. A.) De ortu regiae dignitatis 

in Polonia recitatio academica. Lips., I. F. Gleditsch, 

1754. 40. — n. H. a. 11. 
(Pyrrhus a Varillaeo, eques Gallus.) Compendium poli- 

ticum sen brevis dissertatio de variis Polonii imperii 

vicibus. Varsaviae, typis. schol. piar., 1761. 8^ — II. 

J. 1. 10. 
De laBizardi^re, Historie der Polnischen Wahl-Tage. 

Stockhohn 1733. 8°. [M. 1 K] — n. J. h. 23. 11. J. k, 6/3. 
Sniadeckiego, Jana, Uwagi, dotycz^ce si^ dziej6w 

Polski nad dzielem pana VilJers. AVarszawa, J6zef 

W^cki, 1823. 80. - n. O. h. 32. 
Hubert, Leopold, Pami^tniki historyczne. Warszawa, 

naki. i druk Jana Jaworskiego, 1861. 8°. 2 Bde. — 

V. B. 1. 18-19. 

m. 2 



18 Polnische Geschichte und Literatur. 

Brodziiiski, Kazim. , O narodowos^ci Polak6w. 1831 r. 

- IV. L. K. 53. 
Walewski, Ant., Pogl^d na spraw^ Polski. (Lwow), 

drukiem M. F. Poremby, 1848. 8«. (250—581 fehlt). — 

IV. L. K. 10. 
Aland, Geo. Da v.. Res regum et imperatorum Romano- 

Germanicorum stirpis Saxonicae cum Polonis. Lips., 

Langenhemius, 1749. 4^. 23 Seiten. — m. L. c. 28/8. 
Boehmius, Mart., M., Singularia quaedam Polonica, Ace. 

Annotata, auctore G. I. Goedtkio; v. Jaenichii, Mele- 

temata Thonin. Tom. 11. p. 108. — m. L. g. 1. 
Lelewel, Joach., Polska wiekow ^rednich czyli Joacliima 

Lelewela w dziejacli narod. polskich postrzezenia. 

Tom I. 

1. Pisarze dziejow w Polsce przed Dtugoszem. 

2. Uwagi nad Mateuszem i ksi^gi^ j^go, pierwotne dzieje 
obejmuj^c^. 

3. Ozes6 ba^wochwalcza Slowian i Polski. 

4. Mogita Ruszcza Plaszczyzna. 

5. Winulska Slawiaiiszczyzna z geografa Bawarskiego. 
Poznan, W. Stefaiiski, 1846. 8°. - II. R. a. 34. a. 

— Tom n. 

6. O zwi^skach z Niemcami kr616w polskich i titiile 
jich kr61ewskim. 

7. Zdobycze Bolcstawa Wielkiego. 

8. Bolestawa Smialego upadek. 

9. Grobowe napisy i grobowce Boles2aw6w w Poznaniu 
i Ossiaku. 

10. Opisanie Polski i jej s^siedztwa za czasii Boleslawa 
Krzywoustego. 

Poznan, N. Kamiedski i Sp., 1847. 8**. — 11. R. a. 35. a. 

— Tom in. 

11. 12. Poczfjjtkowe prawodawstwo Polskie cywilne 
i kryminalne objasnione we dwu pismach: 

1. Historyczny rozbior prawodawstwa polskiego, cywil- 
nego i kryminalnogo, do czas6w Jagielloiiskich z prz^'- 
daniem dyplomatow. 

2. Krytyczny rozbior statutu Wislickiego, z tablieami dla 
objasiiienia skladu tego statutu. 

Poznan, J. K. iupaiski, 1851. 8°. - 11. R. a. 36. a. 

— Pisma rozmaite. Poznan, J. K. Zupaiiski, 1863. 8°. — V. 
C. h. 33. 

— Spiewy historyczne Juljana Ursyna Niemcewicza 
pod wzgl§dem historyi uwaiano. Wilno 1817. 8". 39 str« 
- m. Q. f. 35. 



Einleitung ziir Polnischen Geschichte. 19 

L e 1 e w e 1, J., Stracone oby watelstwo stanu kraiecego w Polsce, 
Wydanie drugie. BruxeDa, I. N. Mlodecki, 1847. 12o. — 
n.' N. k. 30. 

— Grobowe krolow polskich pomniki. Poznaii, J. K. Zupan* 
ski, 1856. 8». — V. B. f. 50. 

— Historiczna parallela Hiszpardi z Polsk^ w X"\rr., XVH., 
XYm. wieku. Poznaii, J. K. ^upanski, 1856. 8®. - Y, 
B. f. 38. 

— Pszczoly i bartnictwo w Polszcze. Poznan, J. K. Ziupaii- 
ski, 1856. 89. ~ V. B. f. 35. 

Krzyzanowski, Adryan, Zakon maltanski w Polsce. 

Warszawa 1845. 4°. — V. C. i. 3. 
Hoffmann, K. A., Vademecum polskie. Paryz, w druk. 

Maulde i Kenou, 1839. 12". — IV. M. m. 30. 
Hoffmann, Karol Boromeuaz, Historya reform poli- 

tycznych w dawnej Polsce. Wydanie no we. Poznan, 

M. Leitgeber, 1869. 8°. — V. D. k. 41. 
Nehring, W2ady8law,0 historykach polskich szesnastego 

wieku. I. O iyciu i pismach Reinholda Heidensteina. 

Wydanie drugie, spolszczone i ponmozone. 11. iyciu 

i pismach Joachima Bielskiego. III. zyciu i pismach 

Jana Dymitra Solikowskiego. Poznaii, Ludwik Merzbach, 

1860-62. 8<>. — V. B. h. 42. 
Sawaszkiewicz, L. L., Tableau de Tinfluence de la Po- 

logne sur les destinies de la revolution fran9aise et de 

Fempire. Paris, bureau des Affaires polonaises, 1847. 8°. 

— IV. L. 1. 12. 
Turlay, Vladisl, equ. Lit., Corona australis in polo Polo- 

niae sive serenissimarum e stirpe augustissima Austriaca 

reginarum Poloniae immortales virtutes. Vilnao, typis 

societatis Jesu, 1705. — II. J. h. 11. 
Falkowski, Juliusz, Obrazy z iycia kilku ostatnich po- 

kolen w Polsce. Poznaii, J. K. ^upaiiski, 1877—82. S\ 

2 Bde. — V. J. g. 14-14 a. 
(Jarochowski, Xazimirz,) Opowiadania history czne. 

Poznan, J. K. ^upanski, 1860 63. 8°. 2 Bde. — V. B. 

h. 47. ab. 

— No we opowiadania i study a historyczne. Warszawa, 
Gebethner i Wolff, 1882. 8°. — V. J. i 14. 

— Opowiadania i studya historyczne. Serya nowa. Poznaii, 
C. F. Piotrowski i Sp., 1884. S^. 

Mosbach, August, Przyczynki do dziej6w polskich 
z archiwum miasta Wroclawia. Poznan, nakladem 
Tow. Przyjaciol Nauk Poznanskiego, 1860. 8". — V. 
B. k. 0. 



20 Polnische Geschichte und Literatur. 

Chwalkowski, Nic, EfFata regum Poloniae usque ad 

Joannem Casimirum. Varsaviae, typis CoUegii Scholarum 

piarum, 1694. 4°. — IE. H. b. 11. 
Kochowski, Vesp. a Kochow., Hypomnema reginarum 

Poloniae. Crac. Chph. Schedel, 1672. 4°. [Mit 1 Tk.] — 

n. J. d. 6/2. 
(Ciampi, Seb.,) Flosculi historiae Polonae Sparsi Pulaviis 

inter concelebrantes Idus Augusti A. 1830. Typis biblio- 

thecae Pulaviensis, 1830. 8°. — II. H. a. 24. 
Zielinski, Ludwik, Pamit^tki history czne krajowe. We 

Lwowie, Piotr Piller, 1841. 8«. 

1. Opisanie aktu samdj koronacyi Stani^awa Augusta. 

2. Ceremoniai investitury Jo. Piotra de Biron 1764, 
31. grudnia. 

3. Historya . . . Bohdana Chmielnickiego. 

4. Ksi^ga dziei6w . . . zakonu Sw. Bazylego w monasterze 
Iwowskim S. Jerzego. 

5. Primus Truber oraz wiadomo^c o niektorych drukar- 
niach slawiaiiskich i dzielach tam^e wydanych. 
Z r^kopismow Ks. B. Kompaniewicza. — lU. J. m. 6. 

Hoffmann, Kar61 Borrom., O najdawniejszych grobo- 
wcach kr616w polskich. Roczniki Tow. Przyj. Nauk 
Pozn. Tom VII. 1872. — V. B. i. 27/24. 

Radecki, Jan Kanty, Pami^tki z dziej6w dawnt^ Polski 
Tom I. Poznan, W. Stefadski, 1843. 8«. Tresc: Forma 
pospolitego ruszenia. Mowa na obron^ Ks. Orzecbow- 
skiego. Kazanie na pogi'zebie Kar61a Chodkiewicza, miane 
przez Fab. Birkowskiego. Obcli6d setnej rocznicy 
zwyci^ztwa Jana III pod Wiedniem. ^ycie Ko^ciu- 
szki. — n. D. n. 23/1. 



Quellenschriften. 

Wiszniewskiego, Michala, O historyi wiekow Piasto- 
wych i kronikarstwie Polskiem przed Dlugoszem. Pom- 
niki historyi i literatury polskiey, wydal Michal Wisz- 
niewski. Krak. 8«. p. I.— XXXII. — H. Q. g. 43/1. 

Martini Galli, Chronicon ad fidem codicum ed. J, V. 
Bandtkie. Varsaviae, Typis Schol. piar., 1824. 8°. — II, 
C. f. 3. 
— Kownatzki, Hippolyt, von dem Vaterlande des 
Martinus Gallus. Ossoliiiski, Vine. Kodlubek, 
iibers. von S. G. Linde. m. Anhang. Warschau, 
N. Gliicksberg, 1828. 8«. — II. F. h. 22/4. 



Quellenschrif ten. 2 1 

Procosii, Chronicon Slavo-Sannaticiim — saeculi X. scrip- 
toria* at<iue de origine Toporeonun ex libris Zolavi et 
Kagnimiri saeculi XI. scriptorum fragnienta Vars. typis 
congregationis scholar, piar., 1827. 8°. — 11. O. h. 30. 

Leiewela, Joachima, Uwagi nad Mateuszem lierbu Cho- 
lewa. Warszawa i "Wilno, J. Zawadzki, 1811. 8®. — IE. R. 
d. 22. 

— Bemerkungen iibef den Matthaens Cholewa. [Mit Karte.] 
s. Ossolinski, Vine. Kad2ubek, iibersetzt von S. G. Linde 
V. Anhang. Warschau, N. Glucksberg, 1822. 8°. — 11. F. 
h. 22/6. 

Kadlubko, Vincentius et Martinus Gallus, scrip- 
tores historiae Polonae vetustissimi cum duobus Ano- 
nym is ex Msc. bibliothecae episcopalis Heilsbergensis 
editi. Gedani, 1749. Fol. — H. H. h. 7. 

Vincentii, Magistri, episcopi cracoviensis , Chronica Polo- 
norum, e codice vetustissirao Eugeniano bibliothecae 
caesareae Yindobonensis edidit Alexander ex Comitibus 
Przezdziecki, ... interpretatione polonica addita opera 
A. J- — M. S. Cracoviae, typis Z. J. Wywialkowski, 1862. 
4«. [Mit 4 Facsim.-Tafeln.f — V. C. e. 1, 

— Historia Polonica. Dobromili, in off. Jo. Sz eli gae, 1612. 
8«. — n. J. 1. 8. 

— Historia Polonica cum conmientario Anonymi. v. D lu- 
ge ssi, Jo., Historiae Polonicae... Tom. H. Lps. 1712. 
Fol. — n. H. g. 2. 

— Res gestae principum et regum Poloniae per V i n c e n t i u m 
(Kadlubkonem) saeculo XH. et XHI. enarratae; quibus 
accedit Chronicon Polonorum per Dzierswam saeculi 
Xni. scriptorem conscriptum. Editio repetita. Vars. in 
typogr. Congreg. schol. piar., 1824. — II. P. i. 17. 

— History a Polski zkr6cona p. F. C. (przez Franc. Czaj- 
kowskiego.) Lowicz 1803. 8<>. — IV. L. k. 48. 

— Ossolinski, Joseph Maxim. G r a f, Vincent Kadlubek, 
Ein historisch-kritischer Beytrag zur slavischen Literatur 
aus dem Polnischen von Sam. Glieb. Linde. Warschau, 
N. Glticksberg, 1822. 8o. [Mit Bildniss des Verfassers.] — 
II. F. h. 22/1. 

Prazmowski, Des Bischofs, Nachricht von den altesten 
polnischen Geschichtsschreibem s. Ossolinski, Vincent 
Kadlubek, libers, v. S. G. Linde, I. Anhang. Warschau, 
M. Glticksberg, 1882. 8°. (Vine. Kadlubek, Martin Gallus.^ 
— n. F. h. 22/2. 

Czacki, Tad., Rozbi6r dziej6w narodu polskiego przez 
pierwszych dw6ch pisarz6w Marcina Galla i Wincen- 



22 Polnisclie Geschichte uud Literatur. 

tegoKadlubka, z. Dzieta, wyd. Hr. E. Raczynski. 
Tom in. Poznan, J. Liikaszewicz, 1845. 4". — III. O. 
a. 56/10. 

— To samo. z. PoiUBiki history! i literatury polskiej, wyd. 
Mich. Wiszniewski. Tom 11. p. 192-^207. — 11. Q. 
g. 43/9. 

— Des Starosten Czatzki Priifung des Martin us G alius 
u. Vine. Kadlubek, s. Ossolinski, Vine. Kadhihek 
libers, v. S. G. Linde, 11. Anh. Warschau, N. Gliicks- 
berg, 1822. 8°. — II. F. h. 22/3. 

C h w a 1 a, B. Vincentego Kadliibka, w poczet blogoslawionycli 
poliozonego . . . wyrokiem Klemensa Xm. . . r. 1765, dnia 
26. 7. 8. Maia potwierdzona. Wiekom potomnym przez 
X. M. Jana Kantego Laskiewicza. . . zostawiona. 
Krak. druk. akadomicka, 1765. 4°. — 11. M. n. 18. 

Lelewel, Joachim, Erwahnung von den altesten 
polnischen Geschichtsschreibem besonders dem Kadiubek 
gegen Schlozer 1809. s. Ossolinski, Vine. Kadiubek, 
libersotzt von S. G. Linde, IV. Anhang. Warschau, 
M. Gliieksberg, 1822. 8^ — II. F. h. 22/5. 

— Handschriftliche Mittheilungen iiber einige Anmerkungeu 
in dem Graflich Ossolinski'srhen Werke. s. Ossolinski, 
Vine. Kadiubek, ubers. v. S. G. Linde, VI. Anhang. 
Warschau, M. Gliieksberg, 1822. 8«. ~ II. F. h. 22/7. 

Zeissberg, Heinr., Vincentius Kadiubek, Bischof von 
Krakau 1208-1218; f 1223 und seine Chronik Polens. 
Aus dem Archiv fiir oesterreichische Geschichte, Wien, 
in Gommiss. bei Karl Gerolds Sohn, 1870. 8*^. Band 42, 
S. 1. bis 211. — VL F. b. 17. 

Gutsehmid, A. v., Kritik der polnischen Urgescliichte des 
Vincentius Kadiubek. (Arcliiv fiir Kunde oesterreichischer 
Geschichtsquellen. Wien, Hof- und Staatsdruckorei, 1857. 
80. Band 17, S. 295-326.) — V. K. b. 12 a. 

Meinwerci, episcopi Patherbrunnensis, vita. [V. Monuiu. 
Germ. hist. Script, torn. XI., p. 104.] — V. J. c. 13. 

Annales Polonorum I. a. 965—1326. [V. Monum. Germ, 
hist. Script, torn. XIX., p. 609.] — V. J. c. 19. 

— II. a. 899—1330. [V. Monum. Germ. hist. Script, torn. 
XIX., p. 612.] — V. J. c. 19. 

— in. a. 899—1325. [V. Monum. Germ. hist. Script, tom. 
XIX., p. 613.] - V. J. c. 19. 

— IV. a. 899—1327. 1378. |V. Monum. Germ. hist. Script, 
tom. XIX., p. 613.] — V. J. c. 19. 

('ontinuatio annalium Pol. I. et III. a. 1330—1419. |V. 
Mon. Germ. hist. Script, tom. XIX., p. 650. | ^ V. J. c. 19. 



Quellenschriiten. 23 

Anuales Mechovienses a. 947—1434. [V. Monuin. Germ. 

hist. Script, torn. XIX., p. 666.] — V. J. c. 19. 
Aunales Cracovienses vetusti a. 948 — 1122. [V. Mo- 

num. Germ. hist. Script, torn. XIX., p. 577.] — V. J. c. 19. 
breves a. 965—1136 (cum continuatione a. 1142— 1283.) 

[V. Momim. Germ. hist. Script, tom. XIX., p. 663—666.] 

— V. J. c. 19. 

compilatia. 966— 1291. [V. Momim. Germ. hist. Script. 

tom. XIX., p. 582.] — V. J. c. 19. 
Annales Kamenzenses a. %5 — 1165. [V. Monmn. Germ. 

hist. Script, tom. XIX., p. 580.] — V. J. c. 19. 
Annales Sanctae Crucis Polonici a. 966—1410. [V. 

Momim. Grerm. hist. Script, tom. XIX., p. 677.] — V. 

J. c. 19. 
Chronicon Polonorum usque ad a. 1113, edideruut J. 

Szlachtowski et B. Kopke. (Von Lengnich u. A. 

dem Gallus zugesctrieben.) [V. Monum. Germ. hist. 

Script, tom. IX., p. 418.] — V. J. c. 11. 
Ottonis, episcopi Bambergensis. vita — 1139 (et miracula 

— 1189.) [V. Monum. Germ. hist. Script, tom. XII., p. 
721-919.] - V. J. c. 14. 

Annales Lubinenses a. 1143—1175. [Y. Monum. Germ. 

hist. Script, tom. XIX., p. 578.] — V. J. c. 19. 
Ephemerides et Notae Wladislavienses a. 1296 bis 

1366. [V. Momma. Germ. hist. Script, tom. XIX., p. 687.] — 

V. J. c. 19. 
Catalogus episcoporum Cracoviensium. [V. Monum. 

Germ. hist. Script, tom. XIX., p. 608.] — V. J. c. 19. 
Annales capituli Cracoviensis ab o. c. — 1331. [V. 

Monum. Germ. hist. Script, tom. XIX., p. 582.] — V. 

J. c. 19. 
Notae Lublinenses a. 1456—1497. [V. Monum. Germ. 

hist. Script, tom. XIX., p. 663.] — V. J. c. 19. 
Dzierswa, Kronika polska, w koiicu wieku XII. napisana, 

z r^kopisma Biblioteki Tow. krolewsko-Warszawskiego 

Prz^'jaciol Nauk wytl6maczona. Warszawa, w Druk. 

X. X. Piar6w, 1823. 8«. — HI. G. 1. 31. 
Przezdziecki, Alexander, Pawel z Przemankowa, rys 

historyczny z drugiej polowy XTTT. wieku, z nieznanych 

po wi^kszej cz^sci, lub maio znanych zr6del skreslony. 

Warszawa, nakladem Ignac. Klukowskiego, drukieiu Sta- 

nislawa Str^bskiego, 1851. 8°. — V. A. e. 30. 
Joannis, Chronica Polonorum an. 1359 confecta ex cod. 

msto. V. Sommersberg, Siles. rerum scriptorum — , tom. I. 

Lips. 1729. Fol. - H. F. a. 1. 



24 Polijische Geschichte und Literatur. 

Dlugossi, Joannis, Historia Polonica — , sumptibiis Her- 
biilti Dobromilski edita (lib. I. — VI.) Dobromili, in offi- 
cina Joannis Szeligae, 1615. Fol. — III. J. b. 2. IL 
K. g. 1. 

— Ilistoriae Polonicae libri XIE. . . ., ex bibl. Henrici L. B. 
ab Huyssen . . . Praeinittitiir praeter \dtam autoris et doc- 
toriim de eo testimonia Samuelis Joachimi Hoppi Schedi- 
asma de scriptoribus liistoriae Polonicae plurimis annote- 
tionibus auctum Gabrielis Grodeckii. Tom. II. Joannis Dlu- 
gossi . . . liber XIII. et ultimas . . ., ex bibl. Henrici L. B. 
a Huyssen. Accedunt ob materiae affinitatem libri hactenus 
rarissiini : 

1. Vincentii Kadlubkonis historia Polonica cum commentario 
Anonymi. 

2. Stanislai Samicii Annales. 

3. Stan. Orichovii Okszi Annales. 

4. Hlustrimn virorum episolae . . . opera Stanislai Cam- 
covii. 

5. Stan. Samicii descriptio veteris et novae Polonae itemque 
Russiae et Livomae. Lips, et Francof., J. L. Gleditsch 
et M. G. Weidmanu, 1711—12. Fol. — II. H. G. 1-2. 

— Opera omnia, cura Alexandri Przezdziecki edita. Cracoviae, 
ex typographia ephemeridum „Czas", 1863—78. 4®. 
B. II.— XIV. — V. E. f. 5-17. 

— Kronika wieku XII. czyli dzieje "Wladyslawa I., Bole- 
slawa in., Wlad^^slawa II. i Boleslawa IV. monarchow 
polskich, z ksi§gi IV. i V. kompilacyi Dlugosza wytlo- 
maczona. Cz^sd pierwsza. Warszawa, w druk. XX. 
Piiar6w, 1831. S^. — H. J. f. 3. 

— Dzieje polskie, przeloione na j^zyk polski przez Borne- 
mana Gustawa. Tom I. W Lesznie i Gnieziiie, 
E. Giinther, 1841. 8°. — H. E. n. 51. 

Herda, Reinholdus, Quaestiones de fontibus, quibus 
Dlugossius usus sit in componenda historia polonica, in 
disputationem adhibito libro decimo. Vratislaviae, typis 
Loopoldi Freund, 1865. 8°. [Inaugural-Dissert.] — V. J. 
f. 11. 

Girgensohn, J., Dr., Kritische ITiitorsuchung uber das 
Vn. Buch der Historia Polonica des Dlugosch. Gottingen, 
Robert Peppmiiller, 1872. 8^. — V. E. k. 5. 

Bialecki, Antoni, R^kopisma Dlugosza w petersburskich 
bibliotekach pod wzgl^dem paleograficznym i bibliogra- 
ficzn^Tn. [Z 32 litografowanemi podobiznami.] Peters- 
burg, di'ukiem Jozafata Ohryzki, 1860. 8*>. — V. B. 
h. 35. 



Qnellenschriften. 25 

Vossberg, F. A., Banderia Prutenonim oder die Fahnen 
des Deutschen Ordens und seiner Verbiindeten, welche in 
Schlachten nnd Gefechten des fiinfzehnten Jahrhunderts 
eine Beute der Polen warden. Nach der Dlugoss'schen 
Handschrifb herausgegeben. [Mit vielen Abbildungen.] 
Berlin, 1849. 8«. - V. K. e. 12. 

Ketrzyiiski, Wojciech, Dr., O roczniku Malopolskim. 
Przyczynek do annalistyki polskiej w 13. i 14. wiekii. z. Ro- 
czniki Tow. Przyj. Nauk Pozn. Tom X., 1878. — V. 
B. i. 29/5. 

Auonvmi archidiaconi Gneznensis brevior chronica Craco vie 
ab o. c. ad A. C, 1395. v. Sommersberg, Sil. rer. scriptt. 
Tom. n. Lips. 1730. Fol. — U. F. a. 2. 

Anonymi Chronica principum Poloniae cum eorum gestis 
sub finem sec. XIV. scripta, ex cod. msto. v. Sommersberg, 
Siles. rerum scriptorum . . . torn. I. Lips. 1729. Fol. 
— IL F. a. 1. 

Miechovia, Matthias de, Chronica Polonorum. Crac, 
Hieron. Victor, Kal. Dec, 1521. Fol. — H. K. g. 6. IE. 
H. g. 5/1. 

— Chronica Polonorum a prima propagatione et ortu Polo- 
norum usque ad annum Christi 1504 compraehensa lib. 
IV. V. Pistorius, Jo., Polonicae historiae corpus n. Bas., 
1582. Fol. ~ U. H. c. 5. 

— Sarmatia Asiana atque Europea lib. II. v. Munsterus, Seb., 
Novus orbis regionum ac insularum veteribus incogni- 
tarum Bas., 1537. F6l. — II. S. a 15/13. 

— idemopus. v. Pistorius, Jo., Polonicae historiae corpus I. 
Bas., 1582. Fol. — H. H. c. 5. 

Maciejowski, "Wacl. A lex and., Kronika polska pier- 
wszych dziesi^ciu po Chrystusie wiekow. Warszawa, 
1848. 8«. [Mit 1 color. Landkarte.] — IV. B. h. 8. 

— Roczniki i kroniki polskie i litewskie. [Z dwoma ma- 
pami.] Warszawa, S. Orgelbrand, 1850. 8^ — IV. R. 
m. 29. 

Smolka, Stanisl., Polnische Annalen bis zmn Anfango 
des vierzehnten Jahrhunderts. Eine QueUen-Untersuchung. 
Lemberg, Gubrynowicz u. Schmidt, 1873. 8°. [Mit einer 
Karte: „Stammbaum polnischer Annalen."] — V. G. d. 30. 

Zeissberg, H. R. von, Kleinere Geschichtsquellen Polens 
im Mittelalter. Eine Nachlese. Wien, K. Gerolds Sohu 
in Commiss., 1877. 8°. Aus dem ,.Archiv fur oesterr. 
Gesch." B. LV. besonders abgednickt. — V. I. i. 21. 

— Die polnische Geschichtschreibung des Mittelalters. Leipz., 
S. Hirzel, 1873. 8«. - V. F. b. 3. 



26 Poliiisclie Gest'liichte und Literatur. 

Boguphali II., episcopi Poznaniensis, chronicon Polouiae: 

cum continuatione Baczkonis, custodis Poznaniensis. v. 

Sominersberg, Sil. rer. Scriptt. Tom. 11. Lips. 1730. 

Fol..— II. F. a. 2. 
Mosbach, Aug., Godj'slaw-Pawel, dw6ch imion, dziejo- 

pisarz polsko-lacinski wieku trzynastego. Lw6w, nakJ. 

Aut., w komisie K. Wilda, 1867. 8«>. — V. G. d. 31. 
Aeneas Sylvius, Pontif. Rom. M. Pius II., De' Polonia, 

de Lithuania, de Ruthenis, de Livonia, de Pruthenis. 

V. Pistorius, Jo., Polonicae historiae corpus I. Bas., 

1582. Fol. — II. H. c. 5. 
Cromeri, Martini, de origine et rebus gestis Polonoruni 

libri XXX. et<5. Bas., Jo. Oporinus, 1555. Fol. — II. H. 

f. 8. 

— idem opus. Accessit modo judicium Francisci Robertelli 
Utinensis de autliore et libro. [Auf d. Riicks. Bildn. des 
Kon. Sig. Aug.] Bas., p. Jo. Oporinum, 1558. Fol. — 
n. J. b. 9. 

— idem opus. v. Pistorius, Jo., Polonicae historiae cor- 
pus, n. Bas., 1582. Fol. — 11. H. c. 5. 

— Polcxxia . . . libri duo Adi. est sacerdotis cuiusd. Poloni ad 
lectoreui admonitio, de Silesiorum novis annalibus, II. 
ed. Coloniae, Maternus Cholinus, 1578. 4®. — II. J. g. 
40/1. 

— idem opus. Pistorius, Jo., Polonicae historiae, corpus 
L, Bas. 1582. Fol. — 11. H. c. 5. 

— Polonia sive de origine rebus gestis Polonorum libri XXX. 
Oratio funebris Sigismundi I. Deque situ, populis, mori- 
bus, . . . et republica regni Poloniae libri 2, CoL Agr., 
Birckmaim, sumptibus Arnoli Mylii, 1584. Fol. Ace : 
Mart. Cromeri ad regem proceres equitesque PoLmos 
in comitiis Varssaviensibus congregatos Epistola, pag. 
618-627. — IIL J. a. 10/1. 

— Poloniae gentisque et reipublicae Polonicae descri])tionis 
libri duo. Francof., A. Wechel, 1575. Fol. -— HI. J. 
c. 10/3. 

— Kronika polska . . . na j§zyk polski z lacinskiego prze- 
lozona przez Marcina z Blazowa Blazowskiego. 
&ak6w, w druk. M. Loba, 1611. Fol. 3 VoU. - IV. 
F. c. 15. 

— Mittnachtischen Volker Historien, libers. von Dr. Heinr. 
Pantaleon. Bas, Heinr. Petri imd Petr. Perua, 1562. 
Fol. Titelblatt fehlt. - H. H. g. 4. 

— Beschreibung des Konigreichs Polen. Mit einigen An- 
merkungen herausgegeben von AndreasSchott. Leipz., 



Qiiellenschrititen. 27 

J. Schuster, 1741. 8^ — IV. X. 1. 21. II. J. i. 25/2. n. 
J. k. 11. 

E i c h h o r n , Ant., Der emilandische Bischof Martin ICromer 
als Schriftsteller, Staatsmann und Kirchenfiirst. Brauns- 
berg, Eduard Peter, 1868. 8°. — V. D. i. 3. 

G u a g n i n i , Alex., Comj^endiiun Chronicorum Poloniae . . . 
a Lecho primo duce . . . usque ad regem Henricum Vale- 
sium. Eiusd. tractatus de celeberrimo ingressu Graco- 
viain et coronatione . . . Henrici Valesii. Eiusdem deduct io 
et origo celeberrimae gestis Litliuanorum probabilis. 
V. P i s t ori u s , Jo., Polonicae historiae corpus, II. Bas., 
1582. Fol. — II. H. c. 5. 

— Rerum polonicarum tomi tres; quorum I. omnium Polo- 
iionmi re gum, a Lecho primo gentis duce ad Stephanum 
Bathoreum etiamnum regem, tum principum Lituaniae 
chronologicam recensionem ac singulorum res gestas com- 
plectitur. Adiecta recens historiamm in nostram aetatem 
incidentimn continua narratione. IT. provinciarum quae 
uno Sarmatiae Europaeae nomine vulgo veniunt, choro- 
graphicam descriptionem continet. HE. res singulariter 
a Polonis in Valachia gestas, Orationes item et Epistolas 
sceptri Polonici negocia concementes habet. Francof., 
Jo. Wechelus, 1584. 8°. 3 Theile in 1 Bde. — 11. 
M. o. 2. 

— Sarmatiae Europaeae descriptio quae Regnum Poloniae, 
Lituaniam, Samogitiam, Bussiam, Masoviam, Prussiam, 
Pomeraniam, Livoniam et Moschoviae, Tartariaeque 
partem complectitur. Crac. Mth. Wirzbi^ta, 1578. Ace: 
Compendium chronicorum Poloniae secundum seriem et 
successiones omniimi principum regumque gentis k Lecho 
. . . usque ad . . . Regem Henricum Valesium ordine 
servato. — Th. II. Magni Ducatus Lithuaniae cum suis 
ducibus proninciis palatinatibus, ciuitatibus et castris prae- 
cipuis, mormnque gentis, originis, religionis antiquae com- 
pendiosa descriptio. — IE. K. g. 7. 

— Kronika Sarmacid europejsk. Krak., Mikol. Lob, 1611. 
Fol. (Der Anfang bis p. 35 excl. fehlt, desgl. der Schluss 
von Opisanie Grecyey i panstw do niey nalozacych. Tlo- 
maczenie Paszowskiego von p. 32 ab.) — IL K. g. 9. 

— Zbior dziejopisow polskich w czterech tomach za- 
warty. Tom IV: Kronika Sarmacyi europskey. Alexandra 
hrabi Gwagnina rycerza passowanego rotmistrza .J. K- 
Mci niegdys w Krakowie drukowana. Wyd. F. Boho- 
molec, soc. Jesu. W Warsz., w druk. u. XX. Soo. Jesu, 
1768. — IIL L. c. 4. 



28 Poluische Geschichte iind Literatiir. 

(Sarnicki, Stanisl.,) Annales Polonormn quibus aiig- 
mentaetdecrementaregni: mutationes item et progressio- 
nes gentis explicantur, usque ad a. 1586. Cracoviae, 
propriis sumptibus ipsius autlioris excusiun est hoc opus. 
— II. K. g. 4. 

— Annales seu de origine et rebus gestis Polonorum et Li- 
tuanorum libri VIII. v. D 1 u g o s s i , Jo., Historiae Polo- 
nicae . . Tom. II. Lips. 1712. Fol. — II. H. g. 2. 

Herburti a Fulstin, Chronica sive Historiae polonicae .. . 
libri XX. usque ad mortem . . , Sigismundi Regis. 
Bas., Oporin 1571. 4°. Der Anfang fehlt bis pag. 17 
excl. — n. J. i. 2. 

— Chronica sive historiae polonicae compendiosa ac per 
certa librorum capita ad facilem memoriam recens facta 
descriptio. Dantisci, B. Andreae, 1609. 49. Der In- 
dex unvoUstandig von „Sigismundo" ab. — 11. J. 
d. 8. 

Chwalczewskiego, Stanisl., Kronika polska — , pisana 
1549 roku. W Warszavne, A. Gal^zowski i Komp., 1829. 
8°. 2 VoU. (Zbi6r pisarz6w polskich. Cz§sc trzecia. 
Tom IX. — Czqi6 czwarta, tom X.) — 11. J. f. 31 -32. 
in. U. o. 26-27. 

Bielski, Marcin, Kronika. Krak., Matheusz Siebeney cher, 
1564. Fol. [Mit Holzschn.] [Es fehlt der Anfang bis 
Blatt 20, 193—240 hdschriftl. erganzt, doch fehlt auch von 
dieser Erganzung der Schluss., 371-372, 421—422, 442 
bis 443, 448, 461 — 465. Von den Schlussstiicken sind nur 
2 Fragmente erhalten.] — HI. K. b. 14. 

— Zbi6r dziejopis6w polskich we czterech tomach zawartyj 
tom I. kronika Marcina Bielskiego niegdys w Krakowie 
dnikowana, teraz znowu z doprowadzeniem ai do Au- 
gusta m. przedrukowana. W Warszawie, u XX. Soc. 
Jesu, 1764. Fol. — II. H. h 6. 

— To samo. (Zbi6r pisarz6w polskich. Cz^sd FV. Tom 
XI., XII., Xni., XIV., XV., XVI. Cz^sd sz6sta 
XVn., XVni. Cz§sc Vn., tom XIX.) W Warszawie, 
A. GalQzowski i Komp., 1829—33. 8^ — IH. U. o. 
28-36. 

Nehring, Wtadyslaw, O iyciu i pismach Joachim a 
Bielskiego. Poznaii, J. K. Zupanski, 1860. 8°. fZ. 
historyk. polskich XVI. wieku.] — V. B. h. 42/2. 

Bielskiego, Joachima, Dalszy cif^g Kroniki polskiej, 
zawieraj^c^j dzieje od 1587 do 1598 r. w r^kopisie odkryl 
i do di'uku podaJ, oraz historyczno-bibliograficzny opis 
zywota i prac Marcina, ojca, i Joachima, syna, 



Quellenschniten. 29 

Bielskich napisat i przyl^czyl F. M. Sobieszczan- 
ski. Z dwiema rycinami. Warszawa, S. Orgelbrand, 
1851. 8<». — V. A. g. 48. 

Striykowskiego, Macieja Osostewiciusa, Kronika 
Polska, Litewska, Ziiuodika, y wsz3^stkiey Rusi . . . 
W Kr6lewcTi, Gerzy Osterberger, 1582. Fol. Von S, 
679 ab die obere Ecke sehr zerstort. — IE. K. g. 8. 
— Zbi6r dziejopis6w polskich we czterech tomach za warty. 
Tom II: Kronika Macieja Stryjkowskiego niegdys 
w Kr61ewcu dnikowana teraz znowu z przydaniem liisto- 
ryi paAstwa rossyjskiego przedrukowana w Warszawie 
u XX. Soc. Jesu 1766. Fol. — H. H. i. 10. 

Janczara Polaka Pami^tniki, przed rokiem 1500 napi- 
sane. (Zbior pisarzow polskich. Cz^6 II., torn V.) 
"W Warszawie, A. Gat^zowski i Komp., 1828. 8®. — III. 
U. o. 22. 

Bielowski, August, Monumenta Poloniae historica. Po- 
mnilci dziejowe Polski. Lw6w, nakl. Autora, 1864—1878. 
40. 3 Bde. — V. E. a. 11— 12 a. 

iir6dla dziejowe. Warszawa w dnikarni Emila Skiw- 
skiego, 1876-82. S\ B. I— XI. — VI. E. c. 5-11. 

Monumenta medii aevi historica, res gestas Poloniae illu- 
strantia. Pomniki dziejowe wiek6w drednich do obja- 
Snienia rzeczy polskich sluz^ce. Cracoviae, smnptib. 
Academiae Liter. Cracoviensis, 1874—79. 4®. B. I— VIII. 
— VI. A. b. 1-8. 

Scriptores rerum Polonicarum, Cracoviae, sumptib. 
commiss. histor. c. r. Soc. lit. crac, 1872—81. 4°. B. I. 
bis VII. — V. G. f. 1— 3d. 

Pistorius, Joan., Nidanus, D., Polonicae historiae 
corpus hoc est Polonicarum rerum latini recentiores et 
veteres scriptores quotquot extant, uno volumine com- 
praehenso omnes et in aliquot distributi tomos. Basileae, 
Seb. Henricpetri, 1582. 3 Theile in 1 Bd. Fol. — 11. 
H. c. 5. 

Scriptorum, Historiarum Poloniae et M. D. Lithuaniae — , 
quotquot ab initio reip. Polonae ad nostra usque tem- 
pora extant omnium collectio magna ordine chronolo- 
gico digesta . . . edidit . . . Laur. Mizlarus de 
Kolof. Tomus I. Varsaviae, Mizler., 1761. Fol. — m. 
Q. a. 4. 

Danilowicz, Ignacy, Skarbiec diplomatow papieskich, 
cesarskich, kr61ewskich, ksi^i^cych, uchwal narodowych, 
postanpwieii r6inych wladz i urz^d6w, pos2ugujq,cych do 
krytycznego wyjadnienia dziej6w Litwy, Rusi Litewskidj 



30 Polnische Geschiclite und Literatur. 

i o^ciennych iin kraj6w. Z pozgonnycli r^kopismow, 
znajduj^cych si^ w bibliotece Miizeum Wileiiskiego, wydal 
Jan Sidorowicz. Wilno, w driikami A. H. Blirkora 
i Sp., 1860—62. Fol. 2 Bde. - V. B. a. 28—29. 

Kodeks dyploraatyczny Ksi^stwa Mazowieckiego. War- 
szawa, w drukarni Gazety Polski^j, 1863. 4°. [Heraus- 
geber Fiirst Thaddaus Johanu LubomirskL] — V. 
B. a. 27. 

Codex diplomaticus Tinecensis, Kodex dyplomatyczny 
tyniecki, wydany staraniem i nakh Zakladn Narodow. 
Imienia Ossoliiiskich. Lwow, z dnik. Zakl. Nar. Im. 
Ossoliiiskich, 1871. 4^. Tbeil I. — V. F. b. 4. 

Codex diplomaticus maioris Poloiiiae . . ab anno 1136 usque 
ad annum 1597, coUectus a Casimiro RaczyAski . . . 
Edidit Eduardus Raczynski. Posnaniae, 1840. 4®, mkk. 

— in. J. e. 36. 

Codex diplomaticus Majoris Poloniae, documenta et jam 
typis descripta et ad hue inedita complectens, annum 1400 
attingentia, editus ciira Societatis Poznaniensis. Kodeks 
dyplomatyczny wielkopolski, obejmuj^cy dokumenta tak 
juz drukowane, jak dotad nieogloszone, si^gaj%ce r. 1400, 
wydany staraniem Towarzystwa Przyjaci61: Nauk Po- 
znaiiskiego. Poznaniae, sumptibus Bibliothecae Komi- 
censis, 1877-1881. 4«. 4 Bde. ~ V. G. a. 13 -13 c. 

Codex diplomaticus Poloniae, quo continentur privi- 
legia regum Poloniae, magnorum ducum Lithuaniae, 
bullae Pontificum, nee non jura a privatis data, ab anti- 
quissimis inde temporibus usque ad annum 1506. Studio 
et opera Leonis Rz^-szczewski et Antonii Muczkowski, 
tomus tertius editus a Juliano Bartoszewicz. Varsaviae, 
typ. Stanisl. Str4b8ki, 1847—1858. 4». 3 Thle. in 4 Bdn. 

— V. E. a. 7-10. 

Ciampi, Seb., Bibliografia critica delle antiche reciproche 
corrispondenze politiche, ecclesiastiche stientifiche, litte- 
rarie artistiche dell' Italia coUa Russia colla Polonia 
ed altre parti settentrionali il tutto raccolto ed illus- 
trtato con brevi cenni biografici delli autori meno 
conosciuti Firenze, Leop. AUegrini, 1834. 8°. — III. T. 
m. 24. 

Invontarium omnium et singulorum privilegiorum, litte- 
rarum, diplomatum, scripturarum et monumentorum, quae- 
cunque in arcliivo regni in arce Craooviensi continentur, . . . 
conlectum anno domini 1682, cura Bibliothecae Polonicao 
editum. Lutetiae Parisiorum typis L. Martinet, Berolini 
et Posnaniae apud B. Behr, 1862. 8°. — V. C. g. 8. 



Qnellensclirifteii. 31 

Powstai\ski, Adam, Wiadomo^ o archiwum krajowem 
kr61e8twa Polskiego. Krakow, w dmkami akaderai- 
cki^j roku 1824-1825. 8«. 2 Theile in 1 Bde. — IL 
J. h. 28. 

(D o g i e 1 , M a 1 1 h.) Limites regni Poloniae et magni ducatiis 
Lituaniae ex originalibus descripti et exemplis authen- 
citis descripti et in lucera editi anno 1758. Vilnae, in 
typogr. Scholar, piarum, 1758. 4^ — III. L. d. 25. 

Wuttke, H., Stadtebuch des Landes Posen. — Codex di- 
plomat icus. AUgemeine Geschichte der Stadte im 
Lande Posen. Geschichtliche Nachrichten von 149 ein- 
zelnen Stadten. Leipz., auf Kosten des Vf., 1864. 4**. — 
V. E. a. 16. 
— Accessiones ad codicem diplomaticum qui continetur libro : 
„Stadtebuch des Landes Posen.** Lips., exc. A. Edelmann, 
1864. 40. - V. C. a. 2. 

Prilusii, Jacobi, de provinciis Polonicis et quibusdam 
regum diplomatis tractatus: ex Statutorum libris ab illo 
publicatis exscriptus. v. Pistorins, Jo., Polonicae historiae 
Coq)us L Bas., 1582. Fol. — 11. H. c. 5. 

(Dogiel, Matth.) Codex diplomaticus regni Poloniae et 
magni dacatus Lituaniae. Voll. I., IV., V. Vilnae, ex 
typogr. coll. Schol. piar., 1758-59. Fol. 3 VoU. — n. H. 
c. 7-9. 

Caro, J., Liber cancellariae Stanislai Cioiek, ein Formel- 
bnch der polnischen Konigskanzlei aus der Zeit der 
hussitischen Bewegung. Wien, in Commission bei Karl 
Gerold's Sohn, 1871-1874. 8<». 2 Bde. (Aus dem Archiv 
fiir osterr. Gesch. B. 45 u. 52 besondei*8 abgedruckt.) — 
V. Lie. 

Kiemcewicz, J. U., Zbi6r pami^tnik6w historj'cznych 
o dawn^y Polszcze . . . Tom I.— III. Warsz., N, Gliicks- 
berg, 1822. 8**. Tom V.; w Puiawach, w druk. biblio- 
teczndj. Tom VI. 1830. 8°.; Lw6w, wytlocznia narod. 
Ossoliiiskich 1833. 8^ 5 Voll. - n. D. f. 23-24. 25. 
a. b. c. 

Wiszniewski, Michal, Pomniki liistoryi i literature' pol- 
skiey Tom L— III. W Krak., D. E. Friedlein, 1835. 8°. 
3 Theile in 1 Bde. Bd. I\^ fehlt. - U. Q. g. 43. 

S Q k o w s k i e g o , J. J. S., Collectanea z dziejopis6w tureckich 
i"zeczydo historyi polskiey shii^cych z dodatkiem obja^nieii 
potrzebnych i krjlycznych uwag. "Warsz., Zawadzki 
i W§cki, 1824—25. k 2 VoD. — II. O. e. 33—34. 

Przekiad, Nowy, dziejopis6w tureckich, dotycz^cych si^ 
historyi polskiej, a 8zczeg61niej Tarychy Wasyf Efendego 



32 Polnische Geschichte und Literatur. 

przez Warmijczyka Ignacego Pietraszewskiego. 

Berlin, B. Belir, 1846. 8°. B. I. -- IV. R. m. 28. 
Przezdziecki, Alex., Wiadomosd bibliograficzna o r^ko- 

pismach zawieraj^cych w sobie rzeczy poiskie przej- 

rzanych po niektorych bibliotekach i archiwacli zagra- 

nicznych w latach 1846—49. Warsz., Ig. Kliikowski, 1850. 

80. — n. J. f. 43. 
Grabowski, Mich, i Przezdziecki, Alex., Zrzodla 

do dziejow polskich. Wilno, Adam Zawadzki, 1843 — 44. 

8«. 2 Voll. — II. F. n. 5-6. 
— To samo. Wilno, A. Zawadzki, 1844—1845. 8o. 2 Voll. 

— n. A. a. 30-31. 
Lukowski, Ks. Dr., Arcliiwmn Trzemeszenskie , z. Ro- 

czniki Tow. Przyj. N. -Pozn., Tom XI., 1881. — V. 

B. i. 30/5. 



AUgemelne Geschlclite Polens. 

Vigenere, Blaise de. Lea Chroniques et Annales de 
Pologne. A Paris, J. Richer, 1573. 4°. — II. J. 
c. 34. 

Crassinii, Joannis, Polonia, ad . . . Henricum L Valesium. 
Bononiae, apud Peregrimim Bonarduin, 1574. 4®. Abschr. 
aiis d. 19. Jahrh. 79 BIL — II. B. d. 40. 

Pistorius, Jo., Polonici regni tredecim mutationes et fami- 
liarura genealogicae explicationes. v. Pistorius, Jo., 
Polonicae historiae Corpus III. Bnd. 1582. Fol. — 11. 
H. c. 5. 

Gliczner, Erasm., Chronicon regum Poloniae a Lecho 
gentis Rege usque ad Sigismundum III. Regem . , . Tlio- 
runii, Andr. Cotenius, 1597. 4°. — II. J. h. 30. 

Krzistanowic, Stanisl., Polonia seu brevis desrrip- 
tio statuum regni Poloniae cum partitione provinciarum 
et ordinum. Moguntiae, typis Jo. Albini, 1606. 4°. — 11. 
J. f. 6/12. 

— Curieuse Beschreibung des Konigreichs Pohlen. Crackau, 
F. Groschuff, 1697. 8». — IV. E. 1. 25/1. 

Neugebauer, Salomon, Historia rerum Polonicarum. 
Hanoviae, Dan. & Dav. Aubrii et Clem. Schleich, 1618. 
40. — 11. J. c. 1/1. 

— Kunstreiche, Eygentliche Bildniissen vnd Contrafeyt aller 
^^ld jeder Fiirsten vnd Konige in Polen. Francof ad M. 
Jac. de Zelter, 1626. 4«. [M. Kk.] — II. J. g. 39. 



Allgemeine Geschichte Polens. 33 

Respublica sive status regni Poloniae, Lituaniae, Pnissiae 
Livoniae. Lngd. Bat. Elzevir, 1617. 12<>. [Tit. in K. gest.] 

— 11. J. in. 1. 

Pastorii ab Hirtenberg, Joachimi, Florus Polo- 
nicus sen Polonicae Historiae epitome nova. Amste- 
lodami, J. Janssonius, 1664. 12». [Mit Titk.] — II. J. 
m. 6. 
— Historiae Polonae plenioris partes duae eiusdemque 
Bissertatio philologica de originibus Sarmaticis. Dantisci, 
Simon Beckenstein 1685. 8®. [3 Thle i. 1 Bde. m. Bild.j 

— ir. J. I. 24. 

Hartknoch, Chph., M., De republica Polonica libri duo. 
Francof. & Lips., impensis M. Hallervord. Jenae, typis 
J. Z. Nisii, 1687. 8°. — II. J. 1. 33. 
Theatrum co8mograpli.-historicum, oder der Welt -Currier, 
auf dem Schauplatz prasentirende : Das Konigreich Gross- 
und Klein-Pohlen, die Gross- und Furstenthtimer Littauen, 
Wallachy, Moldau, Ukraine, "VVoblin, Podolien, und Crim- 
sche Tartar\' etc. Augspurg, J. Koppmayer, 1688. 8°. 
[4 Thle in l*Bde. m. Kk.] — U. ,7. 1. 26. 
Staat, Polniscber, oder Eigentl. Beschreibung des Konig- 
reichs Polen und des Grossherzogthums Lithauen . . . 
Colin, Peter Marteau, 1697. 49. - II. J. g. 51. 
Histoire de Pologne et du grand duch^ de Lithuanie. 

Ainsterd. Dan. Pain, 1698. 12°. — 11. J. m. 21/1. 
Hauteville, An account of Poland, containing a geogra- 
phical description of the country, the manners of the 
Inhabitants, and the wars etc. London, T. Goodwin, 1698. 
8'>. — II. D. m. 9. 
Connor, Bern., The history of Poland in several letters to 
persons of quality. London, D. Brown & A. Roper, 1698 
8®. 2 Yoll. [Mit dem Portr*. des Konigs Friedr. August 
V. Polen.] — IL J. h. 47-48. 
— Beschreibung des Konigreiches Polen und Grossherzog- 
thums Litthauen. Aus dem Engl, libers. Leipz., Thomas 
Fritsch, 1700. 80. [Mit 2 Kk.] - IV. X. k. 30. 
Cedern-Hayn, Polnischer, das ist, kurtz gefaste, doch 
ausfiihrliche Beschreibung des Konigreichs Polen . . . 
Breszlau 1698. 4<». - III. L. d. 4. 
Neoburgus, Ferd., Des curieusen Hoffmeisters geo- 
graphisch - historisch und politischer Wissenschafften. 
Anderer Theil, worinnen Pohlen, Moscau, Turckey, 
Schweitz, ItaUen, Asia, Africa und America vorgestellet 
werden. Leipzig, M. Th. Heyhey, 1699. 8°. — in. 
N. m. 6. 

m. 3 



34 Polnische Geschichte und Literatur. 

Zawadzki; Casimiri, Historia arcana, sen annalium 
Polonicornm libri VH. CosmopoU 1699. 4°. [Mit Titk.] 

— n. J. e. 30. 

Pohlen, Das verwirrte, in einer genauen Gegeneinander- 
haltung der Geschichte des vorigen nnd jetzigen Schwe- 
dischen Kriegs vorgestellet; diesem ist beygefiig^: Eine 
Beschreibung aller Polnischen und Litthauischen Hertzoge 
und Konige, nebst des Landes, Stadte und Provinzen. 
[Mit Kk.] Frankf. u. Leipz., Chph. Eiegel, 1711. 8». — n. 
J. k. 24. 

Imagines principum regumque Poloniae politicis dogma- 
tibus, phalerisque poetarura adumbratae. Typis collegii 
Brunsbergensis Soc. Jesurecusae, 1721. 8°. — 11. J. k. 28. 

Naramowski, Adam Ign., Soc. Jesu, Facies rerura Sar- 
maticarum. Vilnae, typis univ. Soc. Jesu, 1726. 4®. [Mit 
Titk. gest. V. Strachowsky.] — 11. J. e. 12. 11. L. a. 26. 

(Sachs, Jo.) Marinii, Franc, Staat des Konigreiches 
Pohlen. Dantzig, 1726. S^. - II. J. k. 6/2. H. J. i. 29. 

Kotudzki, Augustyn, Thron oyczysty albo palac wie- 
czno^ci w kr6tkim zebraniu monarch6w, xi^zj^t y krolow 
polskich . . . Poznan, w druk. akad. 1727. 49. [Mit Holz- 
schn. und d. Portr. des Jo. Ant. Ea,domicki; bricht ab 
p. 298] — n. G. a. 8. 

Lauterbach, Samuel Fried r., Pohlnische Chronicke bis 
auf . . . Augustum II. Frkf. und Leipz., G. M. Knoch. 
1727. 40. [Mit Kk.] — n. J. c. 22. 

Mas suet, P., Histoire des rois de Pologne et des revohitions 
arriv^es dans ce royaume depuis le commencement 
de la monarchie jusqu'A, present. Nouv. edition corn gee 
et augmentee de deux voliunes ou Tontrouve la suite de 
rinterregne, enrichie de Cartes geographiques. Amster- 
dam, Fran9. I'Honor^ 1734. 8". 5 Voll. — 11. J. 1. 
35-39. 

Lengnich, Gfr., Historia Polona a Lecho ad Augusti IT. 
mortem* Lips., J. Schuster, 1740. 8^ — II. J. h. 6. 

— Polnische Geschichte von denen Zeiten Lechi an biss 
auf den Tod Augusti des II. Dantzig, G. M. Knoch, 1741. 
8°. - n. J. i. 25/1. 

Solignac, Chevalier de, Histoire g^ndrale de Pologne 
par M. le — . A Paris, J. Th. Herissant, 1750. 8^. 5 Voll. 

— n. J. i. 32-36. 

— Allgemeine Geschichte von Polen. Genau durchgesehen, 
bis auf gegenwartige Zeit fortgesetzt und mit einer Vor- 
rede begleitet von Dr. Carl Friedr. Pauli. Halle, Chph. 
Pet. Francke, 1763-65. 4«. 2 Voll. - IL J. c. 31-32. 



Allgemeine Gescliichte Polens. 35 

Desfontaines, I'abb^, Histoire des revolutions de Pologne 
Amsterd., F. THonor^, 1754. 8°. 2 Voll. — II. J. k. 44—45. 

Bielski, Jan, X., S. J., Widok krolestwa polskiego ze 
'wszystkienii wojewodztwami, Xi^stwy y ziemiami, monar- 
chami y monarchiniami etc. Pozn., w druk. Soc. Jesu, 
1763. 8«. 3 VoU. — n. J. m. 30—32. 

Anszug, Chronologischer, der Greschiclite von Pohlen. Aus 
dem Franz. Riga und Mitau, J. F. Hartknoch, 1768. 8°. 

— n. J. e. 18. 

Stolterfoth, Gfr., I. U. Cand., Entwiirf einer pragmati- 
schen Geschichte von Polen bis auf . . . Stanislaum 
Augustum. Leipz., Ch. G. Hilscher, 1768. S^ [Mit Kk.] 

— n. J. i. 26. 

Gnthrie, W., Gray, Job., Allgem. Weltgeschichte . . . 
XIV. Bd., I. Abth., welcbe die Gescbichte von Polen ent- 
halt von Daniel Ernst Wagner. Leipz., Weidmann's 
Erben und Reich, 1775. 8«. — II. F. d. 9. 

Hammerdorfer, Karl, Prof, zu Jena, Geschichte Polens 
von den altesten Zeiten bis zur Revolution im Jahre 1791. 
Dresden und Leipz., Richter, 1792—1794. S^. 2 Voll. 

— n. J. e. 41—42. 

Geschichte der Polnischen Staatsumanderung. Zittau 
1792. 40. L-XV. Stuck. [Mit Kk.] — H. J. d. 14. 

(Buquoi.) Pohlen nach seiner bisherigen geographischen, 
politischen, statistischen, physischen und kirchlichen 
Beschaffenheit. Bimzlau, Ch. W. ReimerSy 1796. 8®. 

— n. J. i. 17. 

Jekel, Franz Jos., Pohlens Staatsveriindeningen und 

letzte Verfassung. Wien, A. Richter, 1803-1806. 80. 

4 Thle. in 2 Bde. [Mit Titkk.] - II. J. h. 35—36. 
Malte Brun, Tableau de la Pologne ancienne et moderne. 

Paris, H. Tardieu, 1807. 8°. — IL J. d. 12. 
Waga, Teodor, Historya xis^^t^t y kr616w polskich krotko 

zebrana. W Warszawie, w drukarni XX. Pijarow, 180S. 

&*. — m. D. i. 27. 
— Historya krdl6w i ksi^i{).t polskich krotko zebrana . . • 

Poznaid, J. K. l^upanski, 1857. 8». — V. B. g. 15. 
Nongaret, P. J. B., Pi^kno^ci historyi polskiey . . . odw. VI. 

az do panowania Stan. Augusta. Tlom. z franc. WrocL, 

W. G. Kom, 1816. 8^ [Mit 1 K.] — IV. L. m. 50. 
Falenski, Jozef, Historya polski kr6tko zebrana. AVrocl. 

W. B. Kom, 1819. 8°. - II. M. d. 38. 
Bandtkie, Jerzy Sam., Dzieje Kr6lestwa Polskiego. 

Wyd. 2. Wroct., W. B. Kom, 1820. 8°. 2 Voll. — H. 

J. e. 39—40. 

3» 



36 Polnische Geschichte und Literatur. 

Naruszewicz, Adam, Historya narodu polskiego. Tom I. 

Cz§s6 I. —11. Z r^kopisma biblioteki Pulawskiey i J6zeta 

hr. Sierakowskiego. Warszawa, N. Gliicksberg, 1824. 8^, 

2 voll. [z mapami.] — II. J. d. 37-38. 
— Historya narodu polskiego od pocz^tku chrzesciaiistwa. 

Edycya Tadeusza Mostowskie go. Warszawa w dni- 

kami nr. 646 przy Nowolipiu, 1803-4. S\ Tom I—VII. 

[z rye] — ni. J. g. 28—33. 
Malte Brun, Tableau de la Pologne ancienne et modeme. 

Nouv. M. . . . par Leonard Chodiko. Paris, Aim^ 

Andr6, 1830. 8°. 2 Voll, - H. J. g. 60-61. 
Abriss, Kurzer, der Gescliichte Polens. Pless, C. B. Feistel, 

1807. 8°. - III. L. g. 27. 
fironikowski, Alex, von. Die Geschichte Polens von — , 

I.— IV. Bandchen. Dresd., P. G. Hilscher, 1827. 8«. 

4 Thle. in 1 Bd. — H. J. k. 22. 
An dree, Karl, Dr., Polen in geographischer, geschicht- 

licher und culturhistorischer Hinsicht. Nach Malte- 

Brun und Chodzko von — . [Mit 1 Karte.] Leipz., 

L. Schumann, 1831. 8°. — 11. A. a. 41. 
Zedlitz, L. Frh. v., Polen. Ein historisch - geographisoh- 

statistisches Taschenbuch . . . [Mit einer Tabelle.] Berlin, 

Duncker & Humblot, 1831. 8°. — IV. D. e. 23. 
Witzleben, Ferd. Aug. v., Die Geschichte Polens. Hal- 

berstadt, Carl Briiggemann, 1831. 8«. — IV. B. h. 54. 
Souvenirs de la Pologne, historiques, statistiques et lite- 

raires publics par une reunion de litterateurs polonais. 

Paris 1833. 8°. [Mit Lithographien.] — IV. R. h. 1. 
Mickiewicz, Adam, Pierwsze wieki historji polski^j. 

z. Dziela. Paryi 1880. 12°. T. IV., p. 159. — VI. F. 

g. 21. 
— Historja Polski. z. Dziela, Paryi 1880. 12«. T. X. — 

VI. F. g. 27. 
Soltyk, B>oman, Comte, La Pologne, precis historique, 

politique et militaire. Paris, Pagnerre, 1833. 8®. 2 Voll. 

[Mit Kk.] — IV. D. h. 14-15. 
Laube, Heinrich, Polen. Furth, Fr. Korn, 1833. - IV. 

E. k. 41. 
Chodiko, Leonard, La Pologne historique, litt^raire, 

monumentale et illustr^e . . . R^dig^e par une soci^t^ de 

litterateurs sous la direction de -, Paris, au bureau 

central rue St. Germain des Pris. 9, 1839-41. 4<». [Mit 

Kk.] - IV. S. e. 37. 
(Lukaszewicz, J6zef), Andrysowicz, J., Polska, za- 

wierajaca jeografijj; i dzieje staroiytndj Polski od po- 



Allgemeine Geschichte Polens. 37 

cz^tkdw naroda az do nowszych czas6w . . . W Pozn., 
nowa ksi^gamia, 1842. 8«. — IE. E. in. 20. 
Czartoryska, (Wir tembergska Xi§ina,) Pielgrzym 
"w Dobromilu czyli naaki wiejskie. Nowe wydanie. 
W Lesznie i Gnieinie, E. Gunther, 1843-1844. 8«. 2 VoU. 

— nL U. m. 39—40. 

Moraczewski, J^drzej, Dzieje rzeczypospolit^j polski^j 
do pi^tuastego wieku. Poznan, N. Kamieiiski i 8p., 1843. 

— n. E. n. 28. 

— Dzieje rzeczypospolitej polski^j z pierwszej polowy pi^tna- 
stego wieku. Poznan, N. Blamienski i Sp., 1844. 8®. — 
n. E. n. 29. 

— Dzieje rzeczj'pospolit^j polskidj z drugidj polowy pi^tna- 
stego wieku. Poznan, N. Kamieiiaki i Sp., 1846. 8®. — 
n. E. n. 30. 

— Dzieje rzeczypospolitej polski^j z pierwszej polowy szesna- 
stego wieku. Poznan, N. Kamieiiski i Sp., 1847. 8^ — 
II. E. n. 31. 

— Dzieje rzeczypospolitej polskidj z drugiej polowy sze- 
snastego wieku. Pozn., N. Kamieiiski i Sp., 1849. 8*. — 
II. E. n. 32. 

— Dzieje Rzeczypospolitej Polskiej z pocz^tku siedemnastego 
wieku. Poznan, N. Kamieiiski i Sp., 1861. 8^ — V. 
A. g. 9. 

— Dzieje Rzeczypospolitej Polskiej, dalszy ci^g siedemnastego 
wieku. Poznaii, N. Kamienski i Sp., 1852. 8®. — V. B. 

c. 22. 

— Dzieje Rzecz\'pospoLitej Polskiej, dalszy ci^g siedemnastego 
wieku. Poznaii, N. Kamienski i Sp., 1853. 8°. — V. B. 

d. 28. 

— Dzieje Rzeczypospolitej Polskiej, dalszy ci^g siedemnastego 
wieku. Tom IX. (wyd. poeiniertne.) Pozn., N. Kamieiiski 
i. Sp., 1855. 80. — V. B. f. 49. 

— Dzieje Rzeczypospolitej polskiej. Wy^danie drugie, popra- 
wione przez Autora. Pozn., nakl. i. druk. N. Kamienskiego 
i Sp., 1862-67. 80. 9 VolL — V. D. e. 31-39. 

— Gospodarza J^drzeja opowiadanie podlug starych ksii^g 
polskich jakato dawniej by la Polska i jacy byli starzy 
Polacy. Poznan, N. Kamienski i Sp , 1850. 12°. 2 Voll. 

— iri. R. o. 44. 

Trzecia Ksij^zeczka. Pozn., N. Kamieiiski i Sp., 1854. 

120. __ V. B. f. 23. 
(Moraczewska, Bibianna), Co si^ dzialo w. Polsce od 
samego poczfjtku az do pierwszego rozbiom kraju. Pozn., 
N. Kamieiiski i Sp., 1852. 8o, — V. B. c 49. 



38 Polnische Geschichte und Literatur. 

(Siemienski, Lucyan), Wieczory pod lip^ czyli historyja. 
narodu polskiego opowiadana przez Grzegorza z pocl 
Raclawic. Poznaii, J. Lukaszewicz, 1845. 8°. — III. K. m. 2G- 

— Dzieje narodu polskiego. [Ozdobione rycinami Antoniego 
Oleszczyiiskiego.] Pary^, w drukarni Maulde i Reno\:i, 
1848. 8°. — IV. L. h. 26. 

Lelewel, Joach., Dzieje Polski, ktore stryj S3Tiowcona 
swoim opowiedzial. Wyd. 5. Wrocl., J. Schletter, 1845. 
[Z 12 map.] - n. N. k. 27. 

— Histoire de Pologne par — . A Paris, librairie polonaise, 
1844. 8<>. [Mit BHd. d. Verf.] — H. R. a. 34 - 35. 

— Geschichte Polens. VoUstandige deutsche Ausgabe. Zweite 
vermehrte Auflage. Leipzig, Wilh. Jurany, 1847. 8**. 
[Mit einem lithogr. Bilde Lelewels.] — V. G. g. 37. 

— Polska, dzieje i rzeczy jej. Rozpatrywane przez Joa- 
chima Lelewel a. Poznan, J. K. Zupaiiski, 1859, 
1855-56. Tom H. -IV. 8^ 3 VoU. - V. B. f. 55-56. 

— Polska, dzieje i rzeczy j6j. Poznan, J. K. Zupanski, 
1855-68. 80. 11 Voll. — V. 1. c. 6—12. 

— Polska wiek6w srednich. Poznaii, J. K. Zupaiiski, 1855 
—1859. 80. 4 VoU. - V. I. c. 2 -6. 

Goehring, C, Geschichte des polnischen Volkes. |Mit 
Stahlstichen.] Leipz., C. W. B. Naumburg, 1846—1847 
80. 4 Thle. in 2 Bdn. — H. R. a. 67—68. 

Zebrowski, Oskar, Polska. Og6lny zarys przyczyn 
wzrostu i upadku dawnego panstwa polskiego. Paryz, 
Maulde i Renou 1847. 4^ [Z map^.] - II. J. f. 42. 

Polska, Jak?^ dawni^j by la, napisal Wloscianin z nad Wisly, 
Krak6w, J6zef Czech, 1848. 8°. — IV. S. h. 10. 

Dzieje nasz^j ^wi^tdj Ojczyzny, Polski ukochan6j, zebrane, 
krotko. Gni^zno, Jan B. Lange, 1850. 8". Z: Czy- 
telnia ludowa, T. I. — V. A. i. 7. 

(Kiliilski, Teodor, X.), Dzieje narodu polskiego az do 
naszych czas6w dla uiytku mlodziezy. [Z tablicii chrono- 
logicznt^.] Poznaii, N. Kamienski i Sp., 1858. 8®. — V. 
B. g. 49. 

Krainski, Wincenty, Dr., Dzieje narodu polskiego 
i Polska z grobu. Proz^ wi^zana. Wroclaw, w wlasnym 
skladzie wydawcy, 1859. 8^. - V. C. f. 36. 

Gruner, Geschichte Polens. Posen, M. Jagielski, 1864. 8°. 
— V. C. 1. 26. 

Roepell, Richard, Geschichte Polens. Erster Theil. Ham- 
burg, Friedrich Pei-thes, 1840. 8°. — V. D. k. 49. 

Caro, Jacob, Geschichte Polens, Got ha, Frdr. Andi\ Perthes 
1863-1875. 8°. 3 Bde. — V. D. k. 50-51 a. 



Allgemeine Geschichte Polens. 39 

[ Antoniewicz, Feliks, Historja polska w zarysie z jeo- 

grafj^ i map^ dawnej Polski^j . . . dla poczj^tkuj^cej mlo- 

dziezy. Drugie wydanie poprawne. Gniezno, J. B. Lange, 

1868. 8°. — V. B. m. 53. 
Zyciorysy panuj^cych w Polsce od Mieczyslawa I. do Stani- 

slawa Augusta. Poznan, J. Lissner, 1864. 24®. [Z foto- 

grafiamL] — V. A. m. 57. 
Miklaszewski, Jozef, Rys history! polski^j. fZ trzema 

herbami, wizerunkami kr6l6w, z szeSci^ mappami i obra- 

zem Polski.J Pi^te wydanie. Poznad, Ludwik Merzbach, 

1865. 8°. — V. C. 1. 18. 
M or aw ski, Teodor, Dzieje narodu polskiego, w kr6tko^ci 

zebrane. Poznan, J. K. ^upaAski, 1871-72. 8^ 6 torn. 

- V. P. h. 6-11. 
— Dzieje narodu polskiego w kr6tko^ci zebrane. Wydanie 

wtore. Poznan, J. K. ^apaiiski, 1875—77. 8^ 7 torn. 

[Z portr.] — H. b. 19— 24 a. 



Lech. Czech. 

Schlozer, Aug. Ludw., Abhandlung fiber die Aufgabe: 
„Konnte nicht die Ankunft des Lechs in Polen zwischen 
den Jabren 550 und 560 u. s. w." Danzig, D. L. Wedel, 
1767. 40. — II. J. c. 5/1. 

Acta Societatis Jablonovianae de Slavis Lecho Czecboque 
item de veris Zicbis anni 1771. Lips., E. B. Suikert, 
1772. 40. - n. J. c. 25/1. IV. L. m. 2. 

Semler, Jo. Salom., Animadversionum ad antiquiores 
Scriptores rerum Polonicarum specimen iUustratur et ilia 
quaestio nupera de Czecbo et Lecbo. v. Acta Societatis 
Jablonovianae 1771. Lips. 1772. 40. — n. J. c. 25/1. — 
IV. L. m. 2/1. 

Duchowski, Vencesl., Apocrisis ad quaestiones proposi- 
tas de Lecbo. v. Acta Societatis Jablonovianae 1771. Lips. 
1771. 4^ - n. J. c. 25/2. IV. L. m. 2/2. 

Seger, Jo. Theoph., De Slavis et Lecbo. v. Acta Societatis 
Jablonovianae 1771. Lips. 1772. 4®. IL J. c. 25/3. — 
IV. L. m. 2/3. 

Dissertatio de Lecbo et Slavorum origine. v. Acta Socie- 
tatis Jablonovianae 1771. Lips. 1772. 49. — 11. J. c. 25/4. 
IV. L. m. 2/4. 

Ritteri, Job. Dan., De Polonorum maioribus sive quo tem- 
pore Slavi inPoloniam bodiemam ingressi sint. v. Acta 



40 Polnische Gescliiclite und Literatur. 

Societatis Jablonovianae 1772. Lips. 1772. 49, — 11. J. c. 

25/5. IV. L. m. 2/5. 

Bulgari, Eugenius, Schediasma de Zichis ad Czechos 
designandos extorsis tuin de erroribus a P. Dobnero 
in lingua graeca commissis. v. Acta Societatis Jablono- 
vianae 1771. Lips. 1772. 40. — IL J. c. 25/6. IV. I.. 
m. 2/6. 

Pubitscka, Franc, S. J., Dissertatio de Venedis et Antis 
eorumque sedibus antiquissimis. v. Acta Societ. Jablono- 
vianae 1772. Lips. 1773. 4«. — n. J. c. 25/7. 

Scherscbnik, Leop. Job., S. J., Problema ex historia Sla- 
vica utrum Wilzi Serbi aut Sorabi Slavonice dicti Srbi 
ab Albi et regionibus Germaniae profecti sint in Croatiam 
et Daluiatiam an ex Illvrico venerint in Germaniam. v. 
Acta Societatis Jablonovianae 1772, Lips. 1773. 4®. — 11. 
J. c. 25/8. 

Springsguth, Daniel Ehrenfried, Quae fuit gens 
Adriam accolens nempe Veneti quam Polybius, Strabo, 
Livius, memorant nee latino nee graeco nee gallico ser- 
mone usam fuisse. v. Acta Soc. Jablonov. 1772. Lips. 1773. 
4«. - n. J. c. 29/9. 

Acta Societatis Jablonovianae de Slavis Venedis Antis Vilzis 
et Sorabis aliquid de Vandalis et Henetis. Lips., Loeper, 
1773. 40. — n. J. c. 25/n. 



Piasten. 

Maeiejowski, Waclaw Alexander, Pierwotne dzieje 

Polski i Litwy zewn^trzne i wewn^trzno. Warsz. 1846. 

80. — IL A. a. 29. 
(Kaczkowski, Sta n.), H o z p r a w y tyczfjjce si<^ pierwotnycb 

dziej6w Polski przez S. Poznaii, N. Kamieiiski i Sp. 

1847. 80. - n. R. a. 50. 
Wendii, G. M., De Veudae antiquissiniae Poloniae ducis 

fato finali. De trium antiquissiniorum ducum Polon. 

Lechi II. Lesci II. et Popieli I. fatis finaHbus. v. Jae- 

nichii, Meletemata Tlioruniensia. Tom. I. p. 47. — III. 

L. g. 1. 
Vend a reine de Pologne. Histoire galante par A. T. A la 

Haye, Abr. Troyel, 1705. 12^. — U. J. m. 7. 
— Konigin in Polilen. Aus dem Franzosisclien libersetzet 

von Meletaon. Niirnb. 1715. 12°. — iL J. m. 18/1. 
Lech und einige seiner Nacbfolger oder Gescliicbte der Ent- 

stehung des Polnischen Reichs. Leipzig 1793. H. Graf. 

80, - IV. C. e. 46. 



Piasten. 4 1 

S zajuocha, Karol, Lechicki pocz^tek polski, szkic liisto- 

ryczny. Lw6w, Karol Wild, 1858. 8«. — V. C. d. 14. 
Dzieje polskio od Lecha &i do smierci krdlow^j Jadwigi 

opisane . . . przez autork§. Piei^iii dla ludu wiejskiego. 

Leszno i Gniezno, E. Giintiier, 1845. 8^. — III. K. 

n. 40. 
Ossolinski, J6z. Max., O rozinaitem nast^pstwie na tron, 

za dynasty! Piast6w. Lw6w, OssoMscy, 1833. 8^. — II, 

B. dd. 45. 
Burgh art, Gfr. Heinr., D., Der Anno %5 am 5. Merz 

getaufte Pohlnisch- und Schlesische Herzog Mieslaus I. 

oder das ziim Christenthum oiFentlich bekehrte Schlesieu, 

ein Schanspiel. Brieg, Johann Ernst Tramp, 1765. 8°. 

— II. J. i. 15. 
Szajnocha, K., Boleslaw Chrobry, opowiadania histo- 

lyczne wedlug irddel wsp6lczesnych. Lw6w, Edward 

Winiarz, 1849. 8°. — V. I. h. 20. 
Mosbach, Aug., Boleslaw Chrobry. Poznaii, J. K. Zupan- 

ski, 1871. 8«. - V. F. 1. 16. 
Karlowicz, Jan, Wyprawa kijowska, Boleslawa Wielk. 

Poznaii, J. K. Zupanski, 1872. S^. — V. E. k. 4- 
iGallns, Martin.) Historya Boleslawa IH. kr6la pol- 

skiego przez Polaka bezimiennego rytmem laciiiskim 

napisana okolo roku 1115 wytlomaczona przez Kowna- 

ckiego, z edycyi Gdanski^y. Warszawa, w drukami 

XX Piiar6w, 1821. 8°. - H. J. f. 14. 
Kantecki, Maximilian, Das Testament des Boleslaw 

Schiefmund, Seniorat und Primogenitur in Polen. Posen, 

Druck von F Chocieszyiiski, 1880. 8*'. [Inanguraldisser- 

tation.] — YI. F. d. 1. 
Smolka, Stanislaw, Mieszko Stary III. i jego wiek. 

Warszawa, Gebethner i Wolff, Ki-akow, G. Gebetlmer i 

Sp., 1881. 8^ [Z portr. M. i tabl. geneal.] — VI. 

F. e. 3. 

Mosbach, August, Piotr, syn Wlodzimirza, slawny dostoj- 
nik polski wieku dwunastego i ICronika opowiadajaca 
dzieje Piotrowe. Ostrow, J. Priebatsch, 1865. 8**. — Y. 

Boniecki, Michal, Ksi%z§ta szlazcy z domu Piastow. 
Warszawa, Ed. Wende, 1874-75. 8°. 3 Bde. — Y. 

G. b. 8. 

Pis tori us, Jo., Principum Silesiae poue omnium et ducum 
Massoui^ ac Lithuania genealogiae. v. Pistorii, Jo., 
Polonicae historiae Corpus, III. Bas. 1582. Fol. — II. 
H. c. 5. 



42 Polnische Geschichte und Literatur. 

Bersohn, Mathias, Boleslaw Wysoki, ksi^z^ wroclawski 
i lignicki. 8<>. [Z Facsim.] — V. D. k. 27. 

Smolka, Stanisl., Honryk Brodatv, ust^p z dziejdw epoki 
piasto wski6j . Lw6w, w ksi^garni Gubr yno wicza i S chmidta , 

1872. 80. — V. G. d. 29. 

Kozlowski, F., Dzieje Mazowsza za panowania ksi^z^t. 

Warszawa, S. Orgelbrand, 1858. 8°. — V. C. d. 7. 
Sokolowski, August, Konrad ksi^i^ na Mazowszu i 

Zakon Niemiecki. Poznan, nakl. Tygodn. Wielkopolsk., 

1873. 8°. — V. E. 1. 12. 

Kraje wskiego, Michala, X., S. P., Leszek Bialy xi^ie 

polski syn Kazimierza sprawiedliwego w XII. ksi^gach. 

Krak., Tekla Grciblowa, 1808. 8°. 2 Voll. — H. J. 1. 44—45. 
Sokolnicki, M., Rozprawa history czno-krytyczna o ^mierci 

gwaltownej Przeinyslawa kr6la Polskiego. Wyj^ta z 

Pami^tnika Warsz. 1816. Tom. V. Warsz., w druk. 

rz^dowej 1816. 8". — 11. J. 1. 13. 
Szajnocha, K., Pierwsze odrodzenie si^ Polski, 1279—1333. 

Szkic historyczny. Lw6w, w druk. Zakl. Nar. Im. Osso- 

liiskich, 1879. 12o. - IV. L. 1. 42. 
Mniszcha, Michala Wandalina, Kazimierz Wielki 

przez — , Warszawa 1805. 8^ — II. O. d. 17/1. 
Wendii, G., M., De Elisabethae Reginae Polon. Schemate 

genealogico. v. Jaenichii, Meletemata Thorun. Torn I. 

p. 63. — ni. L. g. 1. 
Zatuski, Jos. Andr., Specimen historiae Polonae criticae 

constans Animadversionibus in Hist. Ludovici Polon. et 

Hung. Regis ab Augustino Koludzki descriptum. 

Varsaviae 1735. 4°. — H. J. d. 28/4. H. C. c. 19/3. IV. 

E. c. 1/4. 



Jagellonen. 

Kronika od r. 1507 do 1541 spisana. Z r^kopismu 1549 r. 

Wojcicki, K. W., Bibl. staroz. pisarzy polskich. Tom 

VI. p. 1-38. — m. J. m. 21/1. 
Konigs-Stammen, Polnischer, oder Beschreibung des 

Gross -Herzoglich-Littauischen Geschlecbts. Niirnberg, 

Joh. Phil. Miltenberger, o. J., 4^ — 11. J. d. 19. 
Przezdziecki, Alexander, Jagiellonki polskie w XVI. 

wieku. Krak6w, w drukami Universytetu JagielloAskiego, 

1868-78. 80. 5 Bde. [5 fotogr. i 9 Facsim.] — V. G. 

d. 2-5 a. 



Jagellonen. 43 

Wapowski, Bernard z Kachtamowic, Dzieje Korony Pol- 
skiej i W. ks. Litewskiego od r. 1380 do 1535. Wydal 
Mikolaj Malinowski. Wilno, Teofil Gliicksberg, 
1847-48. 8^ 3 Voll. - V. A. f. 6-8. 

Decius, Jodocus Ludovicus, De vetustatibus Polononun 
liber L De Jagellontun familia liber IE. De Sigismundi 
regis temporibns liber III. Crac, Hier. Victor, 1521. m. 
Dec. Fol. — II. H. g. 5/2. 
— idem opus. v. Pistorius, Joan., Polonicae historiae 
corpus, n. Bas. 1582. Fol. — II. H. c. 5. 



Albert randy, Jan, Dwadziescia sze^c lat panowania Wla- 
dyslawa Jagielly,. Wroclaw, Zygm. Schletter, 1845. 8^. 
— n. E. m. 31. , 

Szajnocha, Karol, Jadwiga i Jagiello, opowiadanie histo- 
ryczne. Lw6w, Karol Wild, 1855—61. 8°. 4 tomy. — 
Y. C. c. 33-36. 

Calliniachi, Philip pi, De rebus gestis a Wladislao Polo- 
normn atque Hungarorum Rege libri tres. Phil. Calli- 
niachi vitae brevis descriptio. — v. Cromeri . . . Polo- 
nia, Col. Agr. 1584. Fol. pag. 628—638. — III. J. a. 10/3. 

— idem opus. v. Scriptores remm Hungaricar. Tom. II. 
pag. 28—142, praec. Vita Callimachi autore Jo. Mich. 
Bruto. — ni. Q. a. 23/2. 

— idem opus. v. Scriptores Varii Rerimi Hungar. 
Frcf. 1600. Fol. p. 284 ss. — H. E. b. 5/5. 

— De clade Vamensi. v. Loniceri, Ph., Chronicorum 
Turcicortmi . . . Tomus I. Francof., I. Wechelus, 1584. 
8«. 2 VoU. - in. J. 1. 5. 

Albertrandy, Jan, Panowanie Kazimierza, Jana Alberta 
i Alexandra Jagielonczj^kow, kr6l6w polskich i W. X. 
Lit. Warsz., A. Brzezina, 1827. 8«. fZ 2 Portr.] — 11. 
J. e. 37-38. 



Sigismund I. 

Acta Tomiciana. Tom I. 1507-1511. Tom II. 1512— 1513. 
ni. 1514-1515. IV. 1516-1518. V. 1519-1521. VI. 1522 
— 1523. Vn. 1524-25. Vm. 1526. IX. editio altera 
1527. Posnaniae, sumptibus bibliothocae kornicensis, 
1852—76. Fol. 9 Voll. in 8 torn. - IV. T. a. 26—32. 32 a. 
— O Stanislawie Gorskim kanoniku plockim i krakowskim 
z podobizna liatu G^^rskiego napisal Dr. K^trzynski. 



44 Polnische Geschichte mid Literatiu*. 

z. Roczuilti Tow. Przyj. Nauk., Pozan. T. VI. 1871. — V. 

B. 1. 27/3. 
Epistolae illustriuin viroruin in tres libros digestae opera 

D. Stanislai Carncovii. Cracoviae 1578. 4°. — IV. 

H. k. 14. 
-— idem opus. v. Dlugossi, Jo., Historiae Polon. Tom. 

n. Lps. 1712. Fol. — n. H. g. 2. 
Laskiego Stanislawa, Prace iiaukowe i dyplomatyczne, 

wj^dane z r^kopismbw Muzeum Wileiskiego , z przed- 

mow^ Mikotaja Malinowskiego, oraz z dodatkiem 

dziel Jana Tarnowskiego , z jedynego exemplarza Bi- 

blioteki K6riiickiej. Wilno, J6z. Zawadzki, 1864. 8°. — 

V. D. 1. 20. 
Moraczewski, J^drzej, Polska w zlotym wieku, przed- 

stawiona wyimkami z dziej6w Rzeczypospolitdj Polskiej. 

Poznan, N. Kamienski i Sp., 1851. 8\ — V. A. g. 19. 
Gornickiego, Lukasza, Dzieje w Koronie polskiey za 

Zygmunta I. y Zygmunta Augusta, 1538 az do roku 1572. 

Warsz. w. druk. XX. schol. piar. 1754. 4^ — 11. J. g. 25. 

— to samo. W "Warszawie z drukami nr. 646 przy 
Nowolipiu, 1805. — 8^. HI. J. g. 26/2. 

Orzechowski, Stanislaw Okszyc, Kroniki polskie od 
zgonu Zygmunta I. Warszawa w drukarni nr. 646 pray 
Nowolipiu 1805. 8o. [Z rye] — m. J. g. 26. 

Ossolinski, J. M., Dzieje wieku i panowania Zygmunta I. 
z. Czasopis zakl. im. Ossol. we Lwowie 1832. III. IV. — 
n. B. dd. 47. 

Lelewel, Joach., Ostatnie lata panowania Zygmunta Sta- 
rego i poczi^tek panowania Zygmunta Augusta. Warsz., 
N. Glticksberg, 1821. 8°. — II. F. g. 21. 

Vapovii, Bernardi, fragmentum, Sigismundi Senioris 
Kegis Poloniae res gestas, Cromeri descriptione posterio- 
res, continuans. CoL Agr., Birckmann, sumpt. A. Mylii, 
1589. Fol. — III. J. a. 10/2. 

(Dantiscus, Jo.) Victoria Sigismundi, regis Poloniae, 
. . . contra Vayvodam Muldaviae . . . consumata die 
22. Augusti 1581. v. Schard, Sim., Historic, opus. T. 11. 
p. 1275. — m. Q. 'b. 29. 

— id. op. V. (Schardius rediv. 1673. n. p. 279.) — H. M. a. 2/38. 

— idem opus. v. Opus historiarum. Bas. 1541. 8^ p. 22— 
28. — n. F. m. 2/2. 

— idem opus. v. Guagninus, Alex., Rer. polonicar. tomi 
tres. Francof. tom III. 545. — 11. M. o. 2. 

— idem opus. Pistorius, Jo., Polonicae historiae Corpus, 
in,, Bas. 1582. Fol. — 11. H. c. 5. 



Sigismund I. 45 

Sigismnndi, Regis Poloniae etc. Epistola, de victoria contra 
Schisinaticos Moschowios . . . parta anno 1514. 8. Sept. 
V. Pistorius, Jo., Polonicae historiae corpus, III. Bas. 
1582. Fol. - n. H. c. 5. 

— idem opus. (Guagninus, Alex., Rer. polonicar. tomi 
tres. Francof. 1584. tomi III. p. 526 ss. — II. M. o. 2. 

Vitellii, Erasmi, Oratio, in celeberrimo August, conventu 
ad Gaesarem Maximilianum I. nomine . . . regis Poloniae 
Sigismnndi habita ... d. 20. Aug. 1518. v. Pistorius, 
Jo., Polonicae historiae corpus, HI. Bas. 1582. Fol. — 
n. H. c. 5. 

— idem opus. v. Guagninus, Alex., Rer. polonicar. tomi 
tres. Francof. 1584. Tomi III. p. 531. — 11. M. o. 2. 

Orichovii, Stan,, Oratio in funere Sigismnndi J agellonis, 
Polonie regis, v. Pistorius, Jo., Polonicae historiae 
corpus, III. Bas. 1582. Fol. — II. 11. c. 5. 

— idem opus. v. Orationes funebres . . . Hanoviae 1613. 

8«. — n. G. a. 14/n. 

Cromeri, Martini, Oratio in funere . . . Sigismnndi eius 
nominis primi anno 1548. Calend. April defiincti. v. Guag- 
ninus, Alex., Rer. polonicar. tomi III. Francof., tom III. 
557. — II. M. o. 2. 

— idem opus. v. Orationes funebres, Hanoviae 1613. 8°. — 
n. G. a. 14/n. 

— idem opus. v.Pistorius, Jo., Polonicae historiae cor- 
pus, in. Bas. 1582. Fol. — n. H. c. 5. 



Sigismund August. 

Czacki, Tad., Obraz panowania Zygmimta Augusta. 

z. Pomniki historyi i literatury polskiey, wydal Mich. 

Wiszniewski. Tom III. p. 1—38. — n. Q. g. 43/10. 
— to 'samo. z. Dziela, wyd. hr. E. Raczyii skiego. 

Tom in. Poznan, J. Lukaszewicz, 1845. 4°. — III. O. 

a. 56/15. 
Got§biowski, Seweryn, Czasy Zygmunta Augusta. 

Wilno, drukiem J6zefa Zawadzkiego, 1851. 8°. 2 tovay, 

— V. A. c. 45—46. 
Pami^tniki o dawndj Polsce z czas6w Zygmunta Augusta, 

obejmuj^ce listy Jana Franciszka Commendoni do Karola 

Borromeusza, z Biblioteki Barberiiiskiej, zebral Jan 

Albertrandi. Wilno, nakladem Rubena Rafalowicza, 

drukiem J6zefa Zawadzkiego, 1847—51. 8°. 2 tomy. — 

V. A. 1. 8-9. 



46 Polnisclie GeschicKte und Literatur. 

Schardius, Simon, De vita et obitu Sigismimdi Augiisti 
Regis Poloniae qiii obiit anno 1572 Kalendis Julii. v. Gua- 
gninus, Alex., Rer. polonicar. tomi IIL Francof. torn, 
in. p. 712. 8«. - IL M. o. 2. 

— idem opus. v. Pistorius, Jo., Polonicae historiae 
Corpus, in. Bas. 1582. Fol. — 11. H. c. 5. 

Mosbach, Aug., Pocz^tki unii lubelskidj. Poznai, J. K. 

^upaiiski, 1872. 4^ — V. F. I. 9. 
Dzialyiiski, T., Zrzddlopisma do dziej6w Unii. Cz§sc 11. 

Oddzial pierwszy. (Anni Domini 1562. Piotrkowski 

Sziem.) W Poznaniu, czcionkami Ludwika Merzbacha, 

1861. 4«. [Z rye] — IV. T. a. 40. 

— Gzqic m. Diariuss Lubelskiego Sejmu Unii Rok 15G9. 
W Poznaniu, L. Merzbach, 1856. 4<*. [Z Portr. Zygm. 
Aug. i drzewor.] — IV. T. a. 41. 

Romanowski, J. N., Otia Cornicensia, studia nad dzielem : 
„Zrz6d2opisma do dziej6w unii Korony Polskiej i W. X. 
Litewskiego, cz^d 11., oddzial I." PoznaA, J. K. Zupan- 
ski, 1861. 8^ - V. C. 1. 14. 

Przywilej Unii Wielkiego Xi^stwa Litewskiego 
z Korony z dnia 1. Julii 1869. Z r^kopismow Arclii- 
vum Krola Stanislawa Zbioru Dogiella Volumen 221 
pag. 152. 

Unia Korony z Litwt^ z dnia 4. Julii 1569. Z r^ko- 
pism6w Archiwum Kr6la Stanisiawa Augusta Volumen 
221 pag. 145 zbioru Adama Naruszewicza z. Woj- 
cicki, K. W., Bibliot. Staroi. pisarzy polskicb. Tom 
VI. p. 203-251. ~ IV. J. m. 21/6. 

Romanowski, J. N., Wojna Zygmunta Augusta z zako- 
nem Inflantskim roku 1557. z. Roczniki Towaraystwa 
Przyjacidl Nauk Pozn. Tom I. 1860. — V. B. 
i. 22/5. 

Dyaryusz Sejmu Piotrkowskiego r. 1565, poprzedzony Kro- 
nik% 1559—1562, objasnil Wl. Chom^towski, wydal 
Wiadyslaw Hr. Krasinski. Warszawa, w Drukarni 
Jana Jaworskiego, 1868. 49, — V. C. a. 6. 

Krasiiiski, Franciszek, Akta poselskie i korresponden- 
cye 1558—1576, zebrali opracowal Dr. Ignacy Janicki. 
Krak6w, czcionkami Drukarni „Czasu", 1872. 49. 
[Z portr. Zygm. Augusta.] — V. C. a. 7 d. 

— Wiadyslaw Hr., Przycznek do historyi dyplomacyi 
w Polsce 1566—1572. Krak6w, czcionkami Drukarni 

' ,,Cza8u", 1872. 4^. — V. C. a. 7 e. 

— Franc, Akta podkanclerskie 1569—1573, wydal Wlad. 
Hr. Krasinski. Warszawa, w Drukanii Jana Jawor- 



Sigismund August. 47 

skiego, 1869—1871. 4®. [Z portr. kancl. Franc. Krasiii- 

skiego.J — V. C. a. 7 a— c. 
(Pone tow ski, Jan), Kr6tki rzeczy polskich seymowych 

pamiQci godnych Gommentarz . . roku 1569 uczyniony. 

W Krakowie, Stanisl. Scharffenberger. 4°. Odpis, 29 kart. 

— 11. N. b. 30. 
£<epkowski, J6zef, Tajne listy Zygmunta Augusta do 

Stanis2awa Hozyusza w r. 1549 i 1550 um6wion^mi zna- 

kami pisane. Z oryginal6w. Wiedeii, Jan Sabinski, 

1850. 40. [8 kart.. i 1 ark. FacsimJ — IV. D. b. 7. 
Zygmunta Augusta, Listy originabie do Mikolaja Kadzi- 

willa Czamego, wojewody wileAskiego, wydane przez 

Stanislawa Augusta Lachowicza. Wilno, T. 

Glucksberg, 1842. 8°. — V. G. g. 7. 
Pi son is epistola ad Joannem Coritium de conflictu Polonor. 

et Lithuanorum cum Moscbovitis. v. Pistorius, Jo., 

Polonicae historiae Corpus, III. Bas. 1582. Fol. — 11. 

H. c. 5. 

— idem opus. v. Guagninus, Alex., Rer. polonicar., 
tomi tres. Francof. 1584. Tomi III. pag. 515. ss. — 
IL M. o. 2. 

Herberstain, Lib. Baro a, Fragmentum — de bello 
Poloni et Moschi. v. Guagninus, Alex., Rer. polonicar. 
Tomi tres. Francof. Tom. m. 550. — IL M. o. 2. 

— idem opus. v. Pistorius, Jo., Polonicae historiae 
Corpus, in. Bas. 1582. Fol. — IL H. c. 5. 

Lasicius, Jo., Historian de ingressu Polonorum in Vala- 
chiam cum Bogdano Voiuoda (cui successit Juonia) et 
caede Turcarum: ducibus Miel^ckio et Sieniawskio, an. 
1572. V. Guagninus, Alex., Rerum polonicar. libri tres. 
Francof. 1584. S". Tom III. p. 429. — II. M. o. 2. 

— idem opus. 8^ — Pag. 117— 157 operis cujusd. — III. L. 
g. 30/1. 

— idem opus. v. Pistorius, Jo., Polonicae historiae Corpus, 
III. Bas. 1582. Fol. — II. H. c. 5. 

Gorecii, Leonhardi, equitis Poloni, descriptio belli Ivo- 
niae, Palatini Valachiae, quod is cum Selyma Turc. Imp. 
gessit. V. Guagninus, Alex,, Rer. polonicar. tomi tres. 
Francof. 1584. Tom. HE. p. 451. 8°. — 11. M. o. 2. 

— idem opus. v. Pistorius, Jo., Polonicae historiae Cor- 
pus, in. Bas. 1582. Fol. — 11. H. c. 5. 

— idem opus. Francof., apud Andr. Wechelum, 1578. 8^ 
Schluss von p. 116 ab fehlt. — II. J. h. 8. 

BaliAski, Micha}, Pami^tniki o krolowdj Barbarze 
ionie Zygmunta Augusta. [Z portr.] W Warszawie, 



48 Polxusche Geschichte imd Literatur. 

J. Gliicksberg, 1837. 8°. 2 Voll. — III. Q. m. 56 
-57. 
Baliiiski, Michal, Pisma histor. Tom L, 11. Pami^tniki 
o krolowej Barbarze ionie Zygm. Augusta. Cz^c I. i II. 
Warszawa, G. Sennewald, 1843. 8®. [Z portr. i Facsim.] 
Tom m. Andrzej Wolan jego zycie uczone i publiczne. 
Jan Potocki w^drownik, literat i dziejopis. Tom IV. 
Fundacya zakonu i ko^ciota XX. Kapucynow w War- 
szawie. Wspomnienie jednego dnia w^dr6wki po kraju 
(J. Kochanowski.) Krewo starodawny zamek w Litwie. 

— 11. D. n. 25-28. 

Orichovii, Stanislai, Roxolani, Fidelis subditus siue de 
institutione regia ad Sigismundom Augustum libri duo. 
Crac, Franc. Caesarius, 1639. 4°. — II. J. d. 6/3 et 9/1. 

— Quincunx, Tho jest, wz6r korony polskiey, na cynku wy- 
stawiony. 1564. — 11. H. b. 35. 

— Dziela w niekt6rych przedmiotach pisane. Tlumaczenie 
z laciiiskiego na j^zyk ojczysty przez X. Zygm. Alex. 
Nal^cz z Wlynia Wlynskiego. WrocJ., W. B. Kom, 
1826. 8«. 2 Voll. [Z Portr. Wlyiiskiego.] — H. J. 1. 
50-51. 

— Panegyrici nuptiales regis Poloniae Sigismundi August! 
et Jo. Christ. Comitis Tamovii. Cracov., apud viduam 
Jacobi Siebeneycheri, 1605. 4°. — 11. J. f. 6/15, 

Kantecki, Klemens, Sumy neapolitaiiskie. Opowiadanie 
historyczne. Warszawa, Gebethner i Wolff, Krak6w, 
G. Gebethner i Sp., 1881. 8». — VI. F. f. 10. 

— Die neapoUtanischen Summen, ein historisches Essay, 
aus dem Polnischen tibertragen von Rapha'el Lowen- 
feld. Posen, Jos. Jolowicz , 1882. S^. — V G. 
i. 40. 

G6 rnicki, Lucas, Unterredung von der Wahl, Freyheit, 
Gesetzen und Sitten derPohlen . . . ins Deutsche iibersetzet 
von C. G. F(riese). Bresl. und Lpz., J. J. Kom, 1753. 
80. - n. J. i. 11. 

K^kopism historyczny polski dworzanina i wychowanca 
Zygm. Augusta wydany przez Andrzeja Ed. Ko- 
zmiana, z dodatkowem opowiadaniem i z uwagami 
wydawcy i z przyt^czeniem testamentu Marka Mat-* 
czynskiego wojewody Kuskiego z r. 1695 tudziei Satyry 
polity cznej wierszem polskimr. 1703 napisan^j. Wroclaw, 
Z. Schletter, 1845. 8". Wyci^g6w Piotrowickich poszyt 11. 

— n. R. a. 33. 

Liske, Xawery, Studia z dziej6w wieku XVI. Poznaii, 
J. K. ^upaiiski, 1867. 8°. - V. C. 1. 5. 



Sigismund August. 49 

Solijjouii, loan. Demetrii, In funere D. Sigismundi 

Augosti Poloniae Kegis, Magni Duels Litvaniae etc. Oratio. 

Crac., Nicol. Scharffenberger, 1574. 4°. — n. O. d. 16/1. 
— idem opus. v. Cromeri Polonia. Col. Agr. 1584. 

Fol. p. 701-720. — n. J. a. 10/5. 
Piskorzewii, Matthaei Dziwis, Oratio in funere D. 

Sigismundi Augusti Regis Poloniae dicta XV. Galend. 

Martii anno 1574. Cracoviae, Mth. Siebeneycher, 1574. 

4«. — 11. J. f. 6/2. n. O. d. 16/2. 
Orzelski, Swi^toslaw z Borzejowic, Bezkr61ewia ksi^g 

csmioro, czyli Dzieje Polski od zgonu Zygmunta Augusta 

r. 1572 az do r. 1576. Przeloiyl z r^kopismu Ces. 

Publiczn. Biblioteki, przypisami i iyciorysem uzupeinil 

"Wlodzimierz Spasowicz, Petersburg i Mohilew, Boleslaw 

Maurycy Wolff, 1856. 8». 3 Bde. — V. C. c. 22-24. 



Constitucie, statuta y przywileje na walnycli se^'miech 
koronnych od roku paiiskiego 1550 Sii do roku 1616 
uchwalone w Krakowie, Andrzej Piotrkowczyk, 1616. Fol. 
— n. K. c. 10/1. 

od r. p. 1550 ai do roku 1637 uchwalone. Krak. Andr. 

Piotrkowczyk, 1637. Fol. — II. T. a. 19/2. 

Madalinski, Woyc. i Dzi^gielowski, Jan, Inwentarz 
constituciy koronnych od r. p. 1550 ai do r. 1643 
uchwalonycli. Warszawa, Piotr Elert, 1644. Fol. — II. 
T. a. 19/1. 

Dzienniki sejm6w walnych koronnych za panowania Zy- 
gmunta Augusta Kr61a Polskiego, W. X. Litewskiego 
1555 i 1558 r. w Piotrkowie zloionych. Wydanie braci 
Lubomirskich. Krakow, w druk. uniw. Jagielloiiskiego 
1869. 8«. - II. P. f. 30. 



Interregnum. 

HeidensteiniijReinholdi, RerumPolonicarum abexcessu 

Sigismundi Augusti libri XII. Francof. ad M., Gasp. 

Wachtler, 1672. Fol. - 2. F. a. 26. 
— Dzieje Polski od ^mierci Zygmunta Augusta do r. 1594. 

Z lacinskiego przetlomaczyi; Micha2 Gliszczynski, 

iyciorysem uzupelnil Wlodzimierz Spasowicz. 

Petersburg, Boleslaw Maurycy Wolff, 1857.^ S^. 2 Bde. 

— V. G. c. 20—21. 
Nehring, Wladyslaw, iychi i pismach Beinholda 

Heidensteina. Poznan, Ludwik Merzbach, 1862. 8°. 

z. O historyk. polsk. XVI. wieku. — V. B. h. 42. 

in. 4 



50 l^olnieche GescKiclite and Literatur. 

Sulikovii, Joannis Demetrii, Commentarius brevis 
rerum Polonicarum a morte Sigismondi Augnsti Poloniae 
Regis Anno 1572, mense Julio Knisini mortui. Dantisci, 
G. Foerster, 1647. 4». [Titbl. in Kpfrstich.] — m. J. e. 6. 

Nehring, Wladyslaw, O iyciu i pismach Jana Dymitra 
Solikowskiego. Poznan, Ludwik Merzbach, 1860. 8*». 
Z. o historyk. polsk. XVI. wieku. — V. B. h. 42/3. 

(Orzechowski, St.), Stanislai Orichovii Okszi Annales 
Polonici ab excessu Sigismundi I. Dobromili, Szeliga. 
1611. 8«. — n. J. 1. 17/1. 
— idem opus. v. Dlugossi, Jo., Historiae Polon. Tom. 11. 
Lips. 1712. Fol. - U. H. g. 2. 



Heinricli Valois. 

Namossius, P., Epistola ad Stanislaum Osium cardinalem 

vna cum actis legationis de regno ad Henricum Poloniae 

regem. Parisiis, Dionys. k Prato 1574. 4®. — EC. J. 

c. 12/1. 
Carsi, Caroli, Oratio ad amplissimos legatos Polonorum 

Metis habita Anno Dom. 1573. a. d. IV. Id. Augusti. 

Parisiis, Petr. rHuilHer, 1573. 4«. - H. J. c. 12/1 a. 
Carncovii, Stanislai, ad Henricum Valesium Polonianun 

Regem des. panegyricus cum Vidi Fabri domini a Pibrac . . 

responsione. Parisiis, Federicus Morelli, 1574. 4^ — 11. 

J. c. 11/2. 
— Harengue publique de bienvenue au Roy Henry de 

Valois, Roy eleu des Polonnes, prononc^e par Stanislaus 

Gamcovien Euesque de Vladislavie. Avec Response , . . 

par le Sieur de Pibrac. A Paris, Federic Morel, 1574. 4**. 

— n. J. c. 12/3. 
Zamoscii, Joan. Sarii, Oratio, qua Henric. Valesium 

regem renunciat. Lutetiae Parisiorum, Federicus Morelli, 

1573. 4°. - n. J. c. 12/4. 
Balduini, Fran., De legatione Polonica oratio ad CI. V. 

Jo. Sarium Zamoscium Legatum Polonum. Lutetiae, 

Petrus THuillier, 1573. 4''. — II. J. c. 12/5. 
Oratio probi et Galliae ac Poloniae amantis viri ad Gallos 

et Sarmatas. v. Cromeri Polonia. Col. Agr., 1584. Fol. 

p. 720-731. — HL J. a. 10/6. 
(Choisnin, Jean), elekcyi Henry ka Walezyusza na 

kr61a polskiego. Pami^tniki. Przel. z franc. Wine. 

Turski. Wilno, J. Zawadzki, 1818. 8«. [Z Portr. 

Henr. IH.] — II. B. d. 8. 



Heinrich Valois. 51 

Karnkowski, Stan., ad E-everendiss. Dn. Martinum Cro- 
menun de modo et ordine electionis novi Regis apud 
Varsoviam habitae 1573. Epistola. v. Cromeri Polonia. 
Col. Agr., 1584. Fol. p. 688-693. Eiusdem Ad Henri- 
cum Valesinm Poloniarum Regem designatum Pane- 
gyricns. Ibidem pag. 693—701. — HE. J. a. 10/4. 

Ciesielskiij Andreae, Equ. Pol. Ad equites legates ad 
conventionem Varsoviensem publice designates et decla- 
ratos de regni defensione et justiciae administratione 
. . . Oratio. Cracoviae, Mth. Wierzbi^ta, 1572. Ace. 
Oratio ad Senatum regni Poloniae magnique ducatus 
Litvaniae, qua boni principis in republica constituendi 
modus ostenditur. 4°. 58 Bll. Abschrift des 19. Jabrhun- 
derts. — 11. B. d. 41. 

Monlucius, Jo., Oratio nomine christianissimi Galliarum 
Regis ... in electione novi Regis ad Varszoviam in campo 
camnensi habita anno Dni 1573, die 10. m. Apiilis. 
Accesit et secunda oratio eiusd. Dni Monlucii apud ordi- 
nes habita 25. Aprilis. Cracov., Nicol. Scharjffenberg, 

1573. 40. — II. O. d. 16/6. 

Oratio illustriss. et reverendiss. principum Electorum S. 
Rom, Imperii nomine ab eorum oratoribus babita in 
Comitiis Varszavien. pro eligendo Rege. Obne Druck- 
daten, 1573. — II. O. d. 16/5. 

I> eg a tie Sacrae Caesareae Majestatis Catbolicae, Warszaviae 
in Conventn Regni General! ad Electionem Regis desig- 
nato, nona die mensis Aprilis coram residentia Senatorum 
et ast^ntia ordinis militaris, per certos oratores ij)sius 
Caesareae Mtatis idiomate Bohemico in Castris habita. 
Ohne Druckdaten, 1573. — II. O. d. 16/4. 

Commendoni, Jo. Francisci, Oratio ad Senatum 
Equitesque Polonos in Castris habita apud Varsza- 
viam, Vni. Aprilis 1573. Ohne Druckdaten. — II. O. 
d. 16/3. 
— Flechier, La vie du cardinal Jean Fran9ois Commen- 
doni. Paris, chez la veuve S^bastien Mabre-Cramoisy, 
1695. 120. [Mit 1 Titkpfr.] — in. K. k. 14. 

Miscovii, Petri, Oratio, qua regem Henricum Cracoviam 
ingredientem omnium ordinum regni ac magni ducatus 
Lituaniae nomine excepit. Cracov., Mth. Siebeneycher, 

1574. 40. — n. J. f. 6/3. n. O. d. 16/8. 
Christoporski, Petr., Colloquium Musarum cum Apolline 

in laudes Serenissimi ac Potentissimi principis Henrici 
Valesii. Crac, Stanisl. Szarfienberg, 1574. 49, — II. O. 
d. 16/11. 

4* 



52 Polnieche Geschichtd und Literatur. 

Botterii, Joannis, in Henricum Valesium potentissimum 
Poloniae Regem ad Petium Costcam Carmen. (Cum 
praefatione Matthaei Piskorzevii). Crac, Matth. Sieben- 
eycher 1573. 4P. — n. O. d. 16/12. 

Amicinus, Stanisl., Mag., Cracov., Carmen gratulatorium 
in solennem electionem adventumque in Poloniam feli- 
cissimum nee non ingressum totius Sarmatiae metropolim 
Cracoviam magniiicentissimum . . . Hem'ici Valesy . . . 
Cracoviae , Stanisl. Szarf enberg , 1574. 4®. — 11. O, 
d. 16/10. 

Zawaczki, Joannes, Valesii Henrici, Serenissimi atque 
potentissimi principis — l)ei gratia Poloniae ftegis, Magni 
Ducis Litvaniae etc. etc. ingressus Cracoviam et coro- 
natio foeliciter peracta anno domini 1574, diebus Fe- 
bruarii. Cracov., Mth. Siebeney cher , 1574. 4°. — Ace. 
Carmina latina Andreae Tricesii, equ. Pol. — 11. O. 
d. 16/7. 

Strykowiusa, Mathysa, Prekonidesa, Przeslawnego 
wyazdu do Krakowa y pami^ci godney koronaciey Hen- 
ryka Walezyusa, ksi^^^cia z Andegawy, z Laski Boiey 
Krola Polskiego, Wielkiego Ksi^dza Litewskiego etc. 
Tudziesz na przodku niekt6rycli post^pkow godnieyszyoh, 
posl6w naszych we Franciey y w drodze s kr61eni, sku- 
theczne wirszem opisanie. W Xrak. u Maeyeya Wirz- 
bi^ty, 1574. 4». — U. O. d. 16/13. 

Fredro, Andreae Maximil., Gestorum PopuliPoloni sub 
Henrico Valesio Polonorum postea vero Galliae Rege. 
Dantisci, Geo. Foerster, 1652. 4«. |Mit Titk.] — 11. J. 
c". 40. 

— Ed. n. Dantisci, Geo. Foerster, 1660. 12°. — 11. J. m. 8. 

— to samo. Przeloiylz lacinskiego. zyciorysera i objasnie- 
niami uzupelnil Wladyslaw Syrokomla. Petersburg 
i Mohylew, Boleslavsr Maurycy Wolff, 1855. 8^. — V. 
C. c. 27. 

(Albertrandi), Panowanie Henryka Walezyusza i Stefana 
Batorego krolow polskicli. Warsz., Zawadzki i W^cki, 
1823. 8°. 2 Voll. [Bez Portr.] — II. L. a. 18-19. 

(Henricus ni.\ Exemplar quarundam literarum super dis- 
cessu . . . Henrici HI. Galliarum ac Poloniae Regis : Itemque 
Hustriss. Senatus Poloniae ad eundem regem: incerto 
autbore. v. Pistorius, Jo., Polonicae liistoriae corpus, HI. 
Bas. 1582. Fol. — H. H. c. 5. 

Huppe, Sigefridus, De Poloniae post Henricum inter- 
regno. 1575—1576. Vratislaviae, typis F. W. Jungferi, 
1866. 8^ [Inaugural-Dissert.] — V. D. f. 49. 



Heiiiricli Valois. 53 

E die turn Caesareae Maiestastis ad ordiiies et status regui 
Poloniae et Magui ducatus Lithuaiiiae, de componenda 
et constituenda repub. studiis partium diuersarum com- 
mota atque turbata. Anno 1576. 4». — 11. B. f. 9/2. 



Stephan Bathopy. 

(Albertrandi), Panowanie Henr. Walezyusza i Stef. Bato- 
rego. Warsz., Zawadzki i W^cki, 1823. 8«. 2 Voll. — 
L. a. 18—19. 

Panowanie kr6la JMC. Stefana Batorego, 1575. Z r^ko- 
pism6w Biblioteki Zaluskich nr. 413. z. Wojcicki, 
K. W,, Bibl. stAroi. pisarzy polskich. Tom VI. p. 39—50. 
— m. J. m. 21/2. 

Mil Her, Laar., D., Polnische Historien, Das ist, kurtze vnd 
warhaffte Bescbreibiing, welcher massen dieser jetzt regie- 
render Konig in Polen Stephanus, dess namens derErste 
zrnn Regiment kommen, Was liir Krieg er geftihret und 
wie er dieselben geendiget. Leipz., Zach. Berwaldt, 1585. 
4«. — n. O. e. 8. 
— Pami^tniki Milerowe do panowania Stefana Batorego ku 
pospolitemu poiytkowi na ojczysty j^zyk wyloiyl J. J. 
L(ipnicki). Poznan i Trzemeszno, W. Stefanski, 1840. 
8«. Przedmowa tlomacza: Berlin, 10. sierpnia 1839 r. — 
n. D. 1. 41. 

Paini^tniki do history i Stefana kr61a polskiego czyli kore- 
spondencya tego monarchy, oraz zbior wydanych przez 
niego urz^dzeii z r^kopism6w zebrane i wydane przez 
Edwarda hr. Raczyiiskiego. Warsz., N. Gliicks- 
berg, 1830. 8°. — II. H. a. 16. 

AVarsevicii, Chph., equ. Poloni, Panegyricus ad Stepha- 
num I. Polononim regem potentissimum. v. Guagniuus, 
Alex., Renim polonicarum libri tres. Francof. 1584. 8°. 
Tom I. p. 1—48. — n. M. o. 2. 

wStephanus Bathory), Edictmn Seren. Poloniae Regis ad 
milites, ex quo causae suscepti in Magmun Moscoviae 
Ducem belli cognoscuntur. Item edictum eiusdem de 
supplicationibus ob captam Polociam habendis: cum epi- 
stola qua ordines ad comitia conuocantur et remm post 
captam Polociam gestarum narratione. Hisce adjecta sunt 
quaedam de Magni Moscoviae Ducis genere, quod se nescio 
c^ua auctoritate ab Au gusto Caesare ducere iactitat. Co- 
loniae, Math. Cholinus, 1850. 4°. — 11. B. f. 9/4. 



54 Polnische Gescluchte und Literatur. 

Heidensteinii, Reinoldi, Seer. Regii, de bello mosco- 
vitico commentariorum lib. sex. Crac, in off. Lazari, 
1584. Fol. -- n. K. h. 9. 

— idem opus. v. Cromeri Polonia. Col. Agr. 1584. Fol. 
p. 731-837. - in. J. a. 10/7. 

— Warhaffte Beschreibung des Ko-ieges, welchen Stephan 
Batori wider den Grossfursten in der Moschkaw, Iwan 
Wasilowitzen gefoliret. Gorlitz, Ambr. Fritscb, 1590. 4**. 

— n. J. e. 3. 

Guagnini,Alex., Supplementum de rebus gestis inter regem 
Polonie Stephanum et Magnum Ducem Moschoviae . . . 
1579. V. Pistorius, Jo., Polonicae historiae Corpus, III. 
Bas. 1582. Fol. — II. H. c. 5. 

Broniovii, Martini, de Biezdzfedea. Stephani I. Polo- 
niae Regis nomine bis in Tartariam legati, Descriptio 
Tartariae ad primam editionem Coloniensem anni 1545 
denuo recognita et emendata. v. Scriptores rerum Hungaric. 
T. in. p. 113-152. Fol. - ni. Q. a. 23/14, 

Simonius, Simon, Med. Doct., D. Stephani Primi Polo- 
norum Regis Magnique Lithuanorum Ducis etc. sanitas, 
vita medica, aegritudo, mors. Nyssae, A. Reinheckelius, 
1587. 40. 6 Bogen. — KE. L. c. 28/13. 

Varsevicii, Christopbori, in obitum Stepbani I. Regis 
Poloniae oratio. v. Cromeri Polonia, Col. Agr. 1584. Fol. 
p. 838-846. — III. J. a. 10/8. 

— idem opus. Posn. , Jo. Wolrab, 1587. 4<». — 11. P. 
g. 20/3. 

— idem opus. v. Orationes funebres... Hanoviae 1613. 8°. 

— n. G. a. 14/2. 

Constitucie Statuta y Przywileje na walnycb seymiech 
koronnycb od roku Panskiego 1550 ai do roku 1578 
uchwalone etc. W. Krak., Mik. Szarffenberger, 1579. — 
m. K b. 21. 

Constitucie y przywileje eeymowe za panowania Jego 
kro: Milosci Ki-ola Stephana. Po tytule: Fol. 155—201. 
Potem : Regestr Constituciy y praw koronnycb. In fine. 
W Krak. w druk. Mik. Szarffeuberga, 1579. Potem Fol. 
202—213 z osobnym tytulem: Universal poborowy roku 
bozego 1580. Krak., M. Szartfenberg, 1579-80. Fol. — 
III. K. b. 20/1. 

Constitucie se>Tnu walnego Warszawskiego Roku Pan- 
skiego MDLXXXI. W Krak., Mikol. Szarffenberger, 
1581. Fol. — in. K. b. 20/2. 

Caro, J., Das Literregnum Polens im Jahre 1587 und die 
Parteikampfe der . Hiiuser Zborowski und Zamojski. 



Steplian Bathory. 55 

2sach deu Quellen bearbeitet. Gotha, Friedr. Ajidr. 
Perthes, 1861. S^. — V. J. e. 34. 
Sieniawski, E., Das Interregnum und die Konigswahl in 
Polen Yom Jahre 1587 quellenmassig dargestellt. Breslau 
1869. 8«. — V. D. k. 40. 



Sigismund nx 

Mayer, Edaard Edler von, Stanislaus Pawlowski's, des 
Obnutzer Bischofs, Gesandschaftsreisen nach Polen aus 
Anlass der Konigswalil nach dem Ableben Stefan I. 
(1587—1598.) Wien, in Commiss. bei Tendler u. Comp., 
1861. 8«. [Mit 1 Facsim. und 1 Chiffemschliissel-TafeLJ 
— V. G. h. 22. 

(Chwatkowski, Lucas), Deliberatio de principe Suetiae 
regno Poloniae praeficiendo. Praecesserunt in obitum 
Serenissimi Regis Stephani carmina. Posn., Jo. Wolrab, 
1587. 4^ - n. P. g. 20/4. 

Script a inter Sereniss. principem Archiducem Maximilianum 
etc. et ordines regni Cracoviae congregates, posteriora. 
Cracoviae, in off. Lazari, 1587. 4®. — 11. M. o. 7/2. IT. 
P. g. 20/8. 

G6rnicki, Lukasz, Rozmowa o elekcyi, o wolno^ci o 
prawie, y obyczajach polskich podczas elekcyi kr61a 
JMci Zygmunta III. czyniona. Warszawa, w druk. 
XX. Schol. piar. 1725. 4». — II. M. n. 19. 
— Unterredung von der Wahl, Freyheit, Gesetzen und 
Sitten der Pohlen . . . ins Deutsche ubersetzet von C. G. 
F(riese). Bresl. u. Leipz., J. J. Kom, 1753. 8®. — 11. 
J. i. 11. 

(^Sparre, Ericus, et Brahe, Eric us), Oratio nomine... 
Johannis III. Suecorum . . . Regis . . . nee non eius.. . 
filii Sigismundi... ad Gomitia Warsoviensia noui 
Regis electioni 29. Junii ao 1587. stylo novo indicia 
habita d. 15. Augusti 1587. 4°. — II. P. g. 20/6. 

Legationes, Epistolae, Responsa Ordinum regni 
Poloniae nonnullorumque eius magistratuum, de electione 
Sereniss. Principis Sigismundi Tertii Regis ad diversos 
principes Christianos. Crac, Lazarus, 1587. 4*. — IT. 
J. g. 31/1. n. P. g. 20/7. n. M. o. 7/1. 

Sigismundi Tertii electi Poloniae et des. Sueciae 
Regis, Cracoviam ingressus. Cracov., Jacob Sieben- 
eycher, 1587. 4°. [Mit Hschn. - Bldn. polnischer Konige.] 
^ n. p. g. 20/9. 



56 Polnische Geschichte und Literatur. 

Beschreibung, Eigentliche, des Einzugs oder Einbeleitung, 
auch der Kronung vnd Kopulation . . . Herrn Sigismouden 
dem Dritten . . . Mit . . . Frawlein Anna, geb. Ertzhertzogin 
zu Oesterreicli . . . Gehalten ... zu Cracaw , den 26. vnd 
31. May dieses 92. Jahrs. — 1592. — 4^ Numberg, 
Nicol. Knorr, 1592, 4o. — lU. L. c. 28/14. 

Aquila regni Poloniae de felici adventu Serenissimae . . . 
Constantiae . . . archiduc, Austriae, Serenissimi . . . Sigis- 
mundi III. Poloniae ac Sueci^ Hegia .. . sponsae gratu- 
latur. Cracoviae a. d. 1605. 4°. — 11. J. f. 6/14. 

Responsum S. R. Maiestatis. — JU. Princ. ac Dom. Joa- 
chimi Friderici, Marchionis Brand, legatis . . . Wedigoni 
Raimaro Gans, libero baroni in Putlitz, Isaaco Kracht et 
Joachimo Hubnero — datum Warsaviae die 11. Martii 
1605. 4". - VI. H. a. 2/1. 

Niemcewicz, J. U., Dzieje panowania Zygmunta III. kr61a 
Polskiego... Warsz., Zawadzki i W^cki, 1819. 8«. 3 Veil. 
[Z ryc.l — 11. J. d. 30-32. 

Siarczyiski, Franciszek, Obraz wieku panowania Zyg- 
munta in. Lw6w, J. Schnayder 1828. 8°. 2 Voll. — II. 
C. d. 33-34. 
— to samo. Pozn., Nowa ksi^gamia, 1843. 8°. Tom. II. 
Pozn., N. KamieAski i Sp., 1858. 8^. 2 Voll. — JL E. n. 
25 a.— b. 

Nowiny z Iniiant, o szcz^^liwey poraice, kt6ra sie stala 
nad Karolusem Ks. SudermaAskim przez J. M. Pana 
Jana Karbla Chotkiewicza . . . d. 27. Sept. . . r. 
1605. W Krakowie, w druk. M. Szarjftenbergera r. p., 
1605. z. Wojcicki, K. W., Bibl. staroi. pisarzy polskicli. 
Tom I. p. 249-258. — HI. J. m. 16/6. 

Pogrom Tatarow przez W. Hetm. Kor. Stanislawa 
Zolkiewskiego, ktory ch 30,000 leglo od siedmi tysi^cy 
rycerstwa polskiego, w woloskiey ziemi, 6. Octobris 
w r. 1620. Przy tym Ordynek wyprawy Tatarskiey na 
wojn§ Marcina Broniowskiego. Y zas edykt Kozakow 
Nizowych. z. K. W. Wojcicki, Bibl. staroz. pisarzy polskicli. 
Tom in. p. 223-247. — ni. J. m. 18/5. 

Woloskie Dzieye niekt6re z relacyi pewnych osob. Z reko- 
pismu 1621. (1620.) Wyprawa Stanislawa Zolkiewskiego. 
z. Wojcicki, K. W., Bibl. staroi. pisarzy polskich. Tom 
IV. p. '205-216. — ni. J. m. 19/2. 

Umowy ze Szwecyjt^. Dyarjusz Janusza Tyszkie- 
w i c z a z r. 1625. . . . z oryginalu odpisal wlasnor^cznie 
A 1 b e r t r a n d 3% z. W o j c i c k i , K. W., Bibl. staroz. pisarzy 
polskich. Tom V. p. 1-77. — UI. J. m. 20/1, 1. 



Sigismiind III. 57 

Ossoliuski, Georgii, Orationes habitae apud Summum 
Pontiiicein, Imperatorem, Reges Principes ac Venetam 
Rempublicam cum. . . publicas obiret legationes. Dantisci, 
Geo. Fdrster, 1647. 40. [Titelbl. in Kupf. gestoch.] — n. 
J. c. 8/1. 

Woycicki, K. Wl., Pami^tniki do panowania Zygmunta 
III., Wiad^'slawa IV. i Jana Kazimierza z r^kopismu 
wydal. Tom I. Warsz., S. Orgelbrand, 1840. 8°. — 11. 
A. a. 47. 

Mosbach, August, Kilka kart z dziej6w austryacko- 
szl^sko-polskich, mianowicie za Zygmunta III. Poznan, 
nakh Tow. Przyjaci61 Nauk Pozn., 1869. 80. Roczniki 
Tow. Przyjaci61 Nauk Pozn. -* V. D. k. 19. 

Schmitt, Henry k, Kilka uwag w sprawie rokoszu Zebrzy- 
dowskiego. PoznaA, nakl. Tow. Przyjac. Nauk Pozn., 
1865. 8». [Z 6 Facsim.| — V. D. e. s! 

Lnbienski, Stanislai, episcopi Plocensis, Opera posthuma 
historica, historo-politica, variique discursus, epistolae et 
aliquot orationes . . . Antv., apud Joannem Meursium, 
1643. Fol. - n. H. d. 7. HI. J. b. 1. 

— Pisma po^miertne. Droga do Szwecyi 1593. Rozruchy 
domowe od r. 1606 po r. 1608. Z Laciiiskiego orygi- 
nalu przeloiyt, wiadomo^c o iyciu i pismach Autora 
dol^czyl A. B. Jocher. Petersburg i Mohilew, Boleslaw 
Mauiycy Wolff, 1855. S\ — V. C. c. 29. 

Poselstwo od Zygmunta III. Kr61a Polskiego do Dymitra 
Iwanowicza Cara Moskiewskiego (SamozwaAca) z okazyi 
jego zaslubin z Maryn^ Mniszchown^. Wydane z r^ko- 
pismu przez Edwarda Raczynskiego. Wroclaw 
1837. 8«. — 11. N. h. 31. 

Zolkiewski, Stan., Kanclerza y hetmana w Kor. r. 1611, 
Historva wovnv Moskiewskiev az do opanowania Smo- 
leiiska. Z r^kopisma wspolczesnego. Lwow, Ossoliiiscy, 
1833. 8«. — n. B. dd. 44. 

— R^kopism — Pocz^tek i progress woyny Moskiewskiey 
za panowania K. J. M. Zygmunta lU. za regimentu 
J. M. P. Stanislawa Z6lkiewskiego, wydany przez Paw la 
Muchanowa . . . Moskwa 1835. 8^ [po ros. i polsk. 
z Facs. i Portr.] — II. D. d. 32. 

— Pisma, z jego popiersiem, wydal August Bielowski. 
Lwow, w Drukami Zakladu Narodowego Im. Osso- 
linskich, nakladem Wojciecha Manieckiego, 1861. 8°. — 
V. C. c. 31. 

Maskiewicza, Samuela, Pami^tniki porzatek sw6j biori^ 
od roku 1594 w lata po sobie id^ce. (Do r. 1691.) Wy- 



58 Polnische Gescliichte und Literatin*. 

dane z rQkopi86w biblioteki Szczorsowskidj hrabiego 

Chreptowicza przez Jana Zakrzewskiego. Wilno, 

T. Gliicksberg, 1838. 8^. — IQ. O. b. 54. IV. D. e. 22. 
Marchocki, Mikotaj Scibor, z Marchocic, Historya 

wojny moskiewskiej. Wydana przez redakcy^ „Or§do- 

wnika" 1607—1612. Pozn., w druk. Or^downika, 1841. 

80. — m. J. m. 3. 
Skarga, Piotr., X. Soc. Jes., Na Moskiewskie zwyci§stwo 

Kazanie y dzi^ki Panu Bogu czynione w Wilnie 

25. Julii ... 1611 na przyjazd szczQsliwy Kr61a J. M. 

Krak., A. Piotrkowczyk, 1611. i\ — II. H. b. 6/3. 
Mandinae, Benedict!, Ad regem senatumque polonmn 

de foedere cum Christianis contra Turcam paciscendo, 

recitata in Comitiis Yarsaviae die 30. Martii 15% oratio. 

Pragae, apud Wenceslaum Marinum a Generic, 1596. 4". 

— II. O. e. 32/10. 
Mosbacb, August, Dwa poselstwa do Polski przez Szl%- 

zak6w odprawione w latach 1611 i 1620. Roczniki Tow. 

Przyj. N. Pozn. Tom H. 1863. — V. B. i. 23/3. 
Z Ostroroga, Jan, hrabia, Wojna Woloska od Cesarza 

tureckiego Osmana przeciw koronie Polski podniesiona. 

Za panowania Naia^n. Pana Zygmunta trzeciego . . . 

1621. Pozn., Jan Wolrab, 1622. 4<». 28 kart, odpis. — 

n. C. f. 40. 
Petricii, Joannis Innocentii, rerum in Polonia ac prae- 

cipue belli cum Osmano Turcarum Imperatore gesti fini- 

tique historia ao. 1620 & 1621. Crac, A. Petricovius, 

1637. Fol. — II. H. i. 6. 
Sobieski, Jac, Commentariorum Chotinensis belli Hbri 

tres. Opus posthiimum. Dantisci, Geo Foerster, 1646. 

4°. [Titelbl. in Kstich.] - III. J. e. 9. 
— Pami^tnik wojny chocimskiej . . . przelozyl z laciiiskiego, 

iyciorj'sem Autora i obja^nieniami uzupelnil Wlady- 

slaw Syrokomla. Petersburg, Boleslaw Maurycy 

Wolflr, 1854. 8^ - V. C. c. 28. 
Sigismundus in. Dei gratia Rex Poloniae etc. Dat. 

Varsaviae d. 10. m. aprilis 1615. Pacta cum Imperatore 

Matthia. 1615. Fol. 4 Bll. — H. K. c. 10/6. 
Dzieduszycki, Maurycy, br., Kr6tki rys dziej6w i spraw 

Li80wczyk6w. Lw6w, u Jana Milikowskiego, 1843 — 44. 

80. [Z rycinqj.] — V. A. f. 25—26. 
Liliae, Petri, S. Th. D., Salomon sine pro religione catho- 

lica et dignitate sacerdotali ad Sereniss. Sigismundum 

Tertium Poloniae Regem. Cracov., Lazarus, 1588. 49, — 

n. P. g. 20/5. 



Sigismund HI. 59 

^^Januszowski, J.), Poprawy niektorych obyczaj6w polskich. 
Krak6w, Franc. Gezary, 1625. 4«. — 11. H. b. 6/4. 

Starowolscii, Simonis, Declamatio contra obtrectatores 
Poloniae. Cracov., M. Andreouiensis, 1631. 4". — 11. 
H. b. 8. 

Instructio exigendi tbelonei novi iinitimi tarn in maiori 
qiiam in minori Polonia. Sigismundus Dei Gratia E.ex 
Poloni^ etc. Datum Warsaviae die XIH. m. Martii 1601. 
Fol. 8 BU. [Titelbl. fehlt.] — HI. J. b. 4/2. 

Exegesis historica non minus aequas, quam justas comme'- 
morans caussas, quibus amplissimi ordines regni Sueciae 
provocati Sigismundum Tertium Eegem Poloniae eiusque 
progeniem universam in omnem aetatem Suecano exu- 
erunt Diademate. Stockholmiae, Guttervicius, 1610. 4<*. 
— n. J. d. 7. 

Ansa illustriss. principis domini Caroli Sudermanniae etc. 
Ducis adversus Sereniss. ac potentiss. dominum D. Sigis- 
mundum III. Regem Sueciae ac Poloniae etc. suscepta. 
Accessit Kefutatio apologiae D. Caroli certis et evidenti- 
bus rationibus suffulta. Dantisci, Jacob. Rhodius, 1598. 
4<>. — n. O. e. 32/1. 

Skytte, Joannis, legati Suetici, Oratio ad Magnae Bri- 
tanniae Regem habita anno 1610 edita primum 1618 nunc 
calumniis et perduellione Caroli adversus Sigismundum III. 
Poloniae et verum ot legitimum Sueciae Regem detectis 
recusa, discussaque etc. anno 1620. [Bog. A. fehlt.] — 
II. M. o. 19/2. 

Ghodkiewicz, Karol, Nuncius auspiciis Sermi . . , Sigis- 
uiundi III. Poloniae et Sueciae Regis .... a Carolo 
Chotkievicio cum Carolo Duce Sudermaniae S. R. M. 
perduelli, commissi praeUi parteque victoriae V. Calend. 
Septemb. Anno di. 1605. Crac, Nic. Scharffenberger, 1605. 
4^ — n. J. f. 6/13. 

Birkowski, Fabian, X., Dominik., Kwiaty z koron kro- 
lewskich niesmiertelne abo pami^c . . . Zygmunta III. . . • 
(kazanie.) Dedykowane Wiadyslawowi Zygmuntowi 
kr61owi polskiemu. 4*'. [Bez tj^tulu.] — IV. K. m. 8/5. 
— Kwiaty koron krolewskicb abo pami^d , . . Konstancioy 
krolowey polskiey . . . (kazanie.) Krak., Andrz. Piotr- 
kowczyk, 1633. 4?, Dedykowane: Annie Katarzynie 
Konstancyey kr61ewnie polskiey. — IV. K. m. 8/6. IV. 
H. h. 29. 

Ostrowski, Jakub, X., Zalosne Sloiica y Miesiaca zadmie- 
nie, w oyczyznie naszey nigdy nieslychane. W Krak., 
A. Piotrkowczyk, 1632, 4°. Zadmienio sloneczne przy 



60 Poliiisclie Geschichte und Literatur. 

exequiach kr61a JM. opowiedziane. Zaomienie miesi^cor 
na exequiach krolow^y J. M. z zalem opowiedziane. — 
n. J. g. 9/5. 11. K. a. 23. IV. G. n. 22. 

Olszewski, Jakub, X. soc. Jes., Zaloba po smierci — 
Konstanciey kr61owey Polskiey . . . arcyksi^zny Ra- 
kuskiey w ko^ciele Xathedralnym Wileiskim, 19. Jul. 
r. p. 1631 wystawiona. Vilnae, typis academicis soc. 
Jesu, 1631. 4°. - ni. K. b. 25/14. 11, H. a. 37/1. 
— Snopek naiasnieyszego Zj^gmunta HE. kr6la Polskiego . . . 
30. kwietnia, ach, od smierci poz^ty, 1632. Wilno, typis 
soc. Jesu, 1632. 4<>. [3 kazania.] — II. H. a. 37/2. 

Lubienski, Stanisl., episc. Ploc, Oratio in funere D. Si- 
gismundi HI. Poloniae et Sueciae Regis etc. dicta ab 
Illustriss. . . Crac, A. Petricovius, 1633. 4^ — II. J. e. 
19/5. rV. J. b. 7/3. 

Relation. Von den Koniglichen Leichbegrabnissen den 
4. Febr. und darauf erfolgter Kronung den 6. dito zu 
Cracaw gehalten. Gedruckt im J. 1633. 4<>. 10 BIL das 
letzte unbeschr. Moderne Abschrift. — m. 0. b. 16. 



Landtage 1588—1632. 

Instructio exigendi thelonei novi finitimi. . . In comitiis 
Anni MDCI. Varsaviae . . . iterum reuisa . . . Cracov. in off. 
Lazari, 1601. Fol. cf. pag. 59. s. v. Instructio. — 11. 
H. i. 8/3. 

Constitucie seymu walnego koronnego Warszawskiego 
MDCI. W Krak. w druk. Lazarzowey, 1601. Fol. Ace. : 
Uniwersal pob(»rowy (na rok 1601. dto. na rok 1602). — 
n. H. i. 8/2. 

— seymu walnego koronnego w Warszawie r. p. 1607. Ki*ak., 
A. Piotrkowczyk, 1607. Fol. Ace: Uniwersal poborowy 
na seymie w r. 1607 uchwalony. — IE. H. i. 8/4. 

— seymu walnego koronnego w Warszawie r. p. 1609. Krak., 
Andrz. Piotrkowczyk, 1609. Fol. Ace. : Uniwersal pobo- 
rowy na seymie 1609 uchwalony. Artykuly wojenne 
lietmanskie autoritate seymu approbowane anni 1609. — 
II. H. i. 8/6. 

— seymu walnego koronnego w Warszawie r. 1611, dnia 
9. listopada. Krak., A. Piotrkowczyk, 1611. Fol. Ace: 

1. Uniwersal poborowy na seymie 1611 uchwalony. 

2. Post^pek prawny skrocony. — II. H. i. 8/6. 11. K. c. 
10/2. II. N. a. 13/i. n. T. a. 19/3. 

— seymu walnego koronnego w Warszawie r. 1613 dnia 
19. Lutego. Ki*ak., A. Piotrkowczyk, 1613. Fol. Ace: 



Landtage 1588-1632. 61 

XTniwersal poborowj' na seymie r. 1613 uchwalony. — 

11. H. i. 8/7. II. K c. 10/3. II. T. a. 19/6. 
Uch'wala seymu walnego koronnego w Warszawie r. 1613, 

dnia 24. grudnia. Krak., Andrz. Piotrkowczyk, 1613. Fol. 

Ace: Uniwersal poborowy 24. XII. 1613 uchwalony. — 

n. N. a. 13/2. II. H. i. 8/8. 11. K. c. 10/4. H. T. a. 19/7. 
Sigismundus in. Dei gratia Rex Poloniae etc. publicat: 

Foedera et paeta cum S. Caes. Maj estate unita const i- 

tutaque. Dat. Varsoviae, 10. Apr. 1615. Fol. 4 Bll. — 

n. T. a. 19/8. 
Constitucie seymu walnego Warszawskiego r. p. 1G16, 

dnia 26. kwietnia. Krak., A. Piotrkowczyk, 1616. Fol. 

Ace: Uniwersal poborowy na seymie tymie uchwalonj^. 

— II. K. c. 10/5. n. N. a. 13/3. H. T. a. 19/9. 

— seymu walnego generalnego Warszawskiego r. p. 1618. 
Krak., A. Piotrkowczyk, 1618. Fol. Ace: Uniwersal 
poborowy na seymie tymze uchwalony. — 11. K. c. 10/8. 
n. T. a. 19/10. 

— seymu walnego koronnego Warszawskiego r. p. 1619. 
Krak., Andrz. Piotrkowczyk, 1619. Fol. Ace: Uniwer- 
sal poborowy na tymie seymie uchwalony, — II. T. 
a. 19/11. 

— seymu walnego koronnego Warszawskiego r. p. 1620. 
Krak., Andrz. Piotrkowczyk, 1620. Fol. Ace : Uniwersal 
poborowy na tymze seymie uchwalony. — U. T. a. 19/12. 

— seymu walnego koronnego Warszawskiego r. p. 1621. 
Krak., Andrz. Piotrkowczyk, 1621. Fol. Ace : Uniwersal 
poborowy na tymze seymie uchwalony. — II. T. a. 19/13. 

— seymu walnego generalnego Warszawskiego r. p. 1623. 
Krak., A. Piotrkowczyk, 1623. Fol. — n. T. a. 19/14. 

— seymu walnego koronnego Warszawskiego r. 1624. Krak., 
Andrz. Piotrkowczyk, 1624. Fol. Ace: Uniwersal pobo- 
rowy na tymie seymie uchwalony. — II. T. a. 19/15. 

Uchwala seymu walnego koronnego w Warszawie r. 1625. 
Krak., A. "^Piotrkowczyk, 1625. Fol. — 11. T. a. 19/16. 

Constitucie seymu walnego koronnego Warszawskiego 
r. p. 1626. Krak., A. Piotrkowczyk, 1626. Fol. Ace : Uni- 
wersal poborowy na tymie seymie uchwalony. ~ 11. T. 
a. 19/17. 

Uchwala seymu wain. kor. Torunskiego dwuniedzielnego 
r. p. 1626. — Krak., A. Piotrkowczyk, 1626. Fol. Ace: 
Uniwersal poborowy na tymze seymie uchwalony. — 
II. T. 19/18. 

Constitucie seymu walnego koronnego Warszawskiego 
r. p. 1627, dnia 3. listop. Krak., Andrz, Piotrkowczyk, 



62 Polnische Geschichte und Literatur. 

1627. Fol. Ace. Uniwersal poborowy na tymze sojinie 
uchwalony. — 11. T. a. 19/19. 
Constitucie sejTxiu walnego koronnego Warszawskie^o 
trzyiiiedzielnego r. p. 1628, dnia 18. lipca. Krak., An<ii"z. 
Piotrkowczyk, 1628. Fol. Ace. Uniwersal poborowy na 
tymze sejmie uchwalony. — II. T. a. 19/20. 

— seymu walnego koronnego "VVarszawskiego r. p. 1629, 
dnia 20. lutego. Krak., A. Piotrkowczyk, 1629- Fol. 
Ace. Uniwersal poborowy na tymie sejmie uchwalony. 

- II. T. a. 19/21. 

— seymu walnego koronnego Warszawskiego dwuniedziel- 
nego r. p. 1629, d. 27. listop. Krak., A. Piotrkowczyk, 
1629. Fol. — n. T. a. 19/22. 

— sejTuu walnego koronnego Warszawskiego r. p. 163 1 , 
dnia 12. Marca. Krak., A. Piotrkowczyk, 1631. Fol. 
Ace. Uniwersal poborowy na tymie sejmie uchwalony. 

— n. T. a. 19/23. 

— seymu walnego koronnego Warszawskiego trzyniedziel- 
nego r. p. 1632, d. 1. kwietnia. Krak., A. Piotrkowczyk, 
1632. Fol. Ace. O podatkach rzeczypospolit^y. — 11. T. 
a. 19/24. 



Wladyslaw IV. 

Acta interregni post mortem . . . Sigismundi m. . . . pie 
. . . ultima Aprilis, Warszawiae defuneti ao. di. 1632. 
Crac., A. Petricovius, 1632. Fol. — II. T. a. 19/25. 

Vitellius, Jacobus, Augusta regni faelicitas in inaugura- 
tione Sereniss . . . Vladislai IV. Regis Poloniae . . . 
(Posn. impensis Bartholom. Nowodworski.) Craeoviae, 
typis Francisei Caesarii, 1633. 4°. — II. M. o. 11/1. 
— Epinicion in celeberrima inauguratione Serenissimi . . . 
Vladislai IV. Regis Poloniae. Craeov., typis Franc. 
Caesarii, (impensis Bartholomae Nowodworski), 1633. 4®. 
— n. M. o. 11/2. 

Pharus sarmatica: Europaeo Trioni Augnstis Ignibus irra- 
dians Serenissimum et potentissimum Vladislaum IV. . . . 
Fasces regni Poloniae et diadema prehendentem edueta 
manu Palladia Societatis Jesu, anno regis regum 1633. 
Craeoviae, Franc. Caesarius, 1633. Fol. — HE. R. a. 6/6. 

Potocki, Petri, ad Vladislaum Sigismimdum Poloniae et 
Sueciae Regem Oratio gratulatoria. v. Pauli Potocki Opera 
omnia. Vars. 1747. Fol. j). 243 ss. — 11. H. h. 13. 

Kobierzyeki, Stanisl. k Kobierzycko. Historia Vla- 
dislai Poloniae et Sueciae principis . . . usque ad excessum 



Wladysiaw IV. 63 

Sigismimdi m. Poloniae Sueciaeque Regis . . . Dantisci, 
G. Forster, 1655. 4°. [Tit. gest. v. I. v. Meurs.] — 11. F. 
b. 7/1. II. J. c. 28. 
Wassenbergius, E., Gestorum Vladislai IV. pars. I.- II. 
Editio II. Gedani, Hiinefeldt, 1643. 4». — 11. J. 

d. m. 

Kwiatkowski, Kajetan z Kwiatkowa. Dzieje narodu 
polskiego za panowania "Wladyslawa IV. Warsz., N. 
Glucksberg, 1823. 8«. [Z Portr. Wt. IV. i Litogrr.] — 
IT. J. c. 7. 

Nie'wiarowsky, Stanisl., Corona obsidionalis . . . Vladi- 
slao rV. ab ordinibus servatae Smolensci honorifice 
decreta. Cracoviae, Franc. Caesarius, 1634. 4*>. — IV. 
1. b. 7/1. 

Krasuski, Dominik, Wizerunek pasterza kr61ew8kiego 
'wr osobie . . . WJadyslawa IV. . . . gdy . . . z zwyci^stwem 
do Wilna z Moskwy . . . powrcScil. (Kazanie w niedzielg 
m. po owif^tkach, Luc. 15 v. 6.) Krak6w, Maciej Andrze- 
jowczyk, 1634, 25. czerwca. 4^ — IV. K. n. 16/8. HI. 
K. b. 25,'20. 

Szwedzi do Polski za kr6la Gustawa. Z wsp62:cze8nego r^ko- 
pismn. — Wojcicki, K. W., Bibl. staroi. pisarzy pol- 
skicb. Tom I. p. 185—246. 8®. — III. J. m. 16/5. 

Umowy ze Szwedami z rQkopi8m6w J. Albertrandego. Rela- 
tio kommissyi ze Szwedami in anno 1635 uczyniona in 
Martio. — Wojcicki, K. W. Bibl. staroi. pisarzy polskich. 
Tom. V. p. 93-111. 80. — m. J. m. 20/1,3. 

Makowski, Adam, X. Soc. Jesu. Podzi^kowanie nasw. 
Maryey za szcz^liwe w Moskwie powodzenie Wladysla- 
wowi IV. u syna zjednane. (Kazanie.) Krak., Franc. 
Cezary, 1635. Fol. — IH. R. a. 6/5. HI. R. a. 1/25. 
Potockiego, Mikoiaja z Potoku, Diariusz transactiey 
wojenney mi^dzy woyskiem koronnym y Zaporoskim 
w rokn 1637 miesitjca Gnidnia. . . . wydany przez . . . 
SimonaOkolskiego. W Zamo^ciu, J. Jastrzembski. 
4^ 66 kart. [Odpis 19. w.] — H. O. d. 22. 
Kontinnacya diaryusza woiennego, r. 1638, przez W. 0. 
Symona Okolskiego. W Krakowie, w drukami 
Franiszka CezArego roku p. 1639. 4®. 89 kart. — II. N. 
b. 31. 
PamiQtniki o wojnacb kozackicb za Cbmielnickiego przez 
nieznanego autora. V^ydane z r^kopisu. Wroclaw, 
Zygm. Scbletter, 1840. 8^. — V. E. i. 36. 
Lobzynski, Jo. Dion., Fr., Dies natalis quem . . . Vla- 
dislaus IV., qointo Idus m. Junii 1644 ... in monte 



64 Polnische Geschichte und Literatur. 

Claro Cz^stochoviensi celebravit. Crac, Franc. Caesarius, 
1644. 40. - in. J. b. 27/11. m. O. n. 2/2. 

Lipski, Joannis a Lipie, orationes duae habitae iu aula 
Caesaris coram sua Caesarea Mte. ac serenissima Regina 
Caecilia Renata die ult. Julii et 3. Aug. Crac, A. Petri- 
• covius, 1637. 40. — II. J. e. 19/11. 

Rozdraiewski, Chph. Alex., Plausus Sarmaticus in ad- 
ventu Crac. . . . D. Renatae Caecili^ . . , comitissae 
Tyrolis . . . D. Vladislai IV. sponsae. 4°. — 11. K. a. 15. 

Speronowicz, Joach. M., Charites Lechiacae serenissi- 
mam Caeciliaui Renatam . . . Vadislao IV. . . . divinitus 
destinatam . . . reuerentissime Craconiae consalutantes. 
Crac, Francisc. Caesarii 1637. 4°. — II. K. a. 21. 

Piglowski, Albertus, Immortale sidus mortalitatis. Sere- 
nissima Caecilia Renata post fata Superstes. Posnaniae, 
Alb. Regulus, 1644. 4«. - 11. J. d. 39/6. 

Fatowic, Nicol. M., Gazophylaciiun heroicarum virtutmn 
in funere serenissimae Caeciliae Renatae reseratum 
lugubri officio. Crac, Chph. Schedel, 1644. 4^ — 11. J. 
d. 39/16. 

Opacki, Joanne's, Manipulus virtutum Sereniss. Ceciliae 
Renatae, immaturo praeoccupatae fato. Cracoviae, Stan. 
Bertutowic, 1644. 4°. — IV. G. n. 22. 

LenczyAski, Andr., Oratio in funere Serenissimae Caeciliae 
Renatae habita Cracoviae a. d. 1644. 20. Junii. Crac, 
Andr. Petricovius, 1644. Fol. — III. R. a. 6/7. 

S t r z e z , J o., MaerorEuropaeus in funere Ser. Caeciliae Renatae 
Reginae Poloniarum. Cracoviae, Stan. Bertutovic, 1644. 
Fol. — in. R. a. 6/10. 

Bytomski, Jo. M., Oriens in occidente, a quo sereniss. 
princeps ac domina D. Ludovica Maria Gonzagea . . . 
^Qadislai IV. D. G. Poloniae Regis . . . sponsa Parisiis 
ad Thronum et Torum Regali Poinpa deducta Augustam 
sui vultus Serenitatem fausto Regni et Civium omine 
aftulgentem attulit. Zamoscii, Paulus Radicius, 1646. Fol. 
— III. R. b. 1/1. 

Aquila Volona cum expansis gloriosarum alarum pennis . . 
per vastissimas volitans orbis universi terras . . . ductu 
Nicolai de Radzanow Zabicki . . . Varsaviae, Petr. 
Elei-t, 1646. Fol. — III. R. a. 1/7. 

Ad . . . Vladislaum IV. . . . Oratio. (occasione connubii 
secundi.) [Titelbl. fehlt.] Fol. — IIL R. a. 6/12. 

Martini, Adam Jacob, Beschreibung alles dessen was 
bey der . . . Ludovicae Mariae Gonzagae Einzuge in Dantzig 
sich denckwiirdiges begeben . . . audi auff der reise biss 



Wladyslaw IV. ' 65 

Warschaw vorgelauffen. Dantzigk, Georg Rhete, 1646. 

A\ [Mit Titk.] — II. J. g. 43. 
Le Laboureur, Jean, S. de Bleranval, Hiatoire et 

relation du voyage de la royne de Pologne et du retoiir 

de Madame la Mareschalle de Guebrian, Ambassadrice 

extraordinaire. A Paris, Rob. de Kain, 1648. 4^ — II. 

J. c. 2. 
Sermo in coronatione sereniss. Ludovicae Mariae . . habitus 

in cathedraH eccl. Cracoviensi, ab ordinario eiusd. eccl. 

concionatore ord. PP. Carmel. discalc. Varsaviae, P. 

Elert, 1646. 4«. — IV. J. b. 7/8. 
Makowski, Simon Stanisl., Interitus in ortu Serenissimi 

principis Sigismundi Casimiri . . . Vladislai IV. . . . 

Regis filii . . . a R. . . . porrectus Ao. 1647 die 24. Sept. 

Crac, Luc. Kupisz, 1647. Fol. — II. K. a. 6. 
Ostrowski, Jak6b, ^alobne kazanie nad grobem Krole- 

wicza Alexandra Kar61a. [Bez karty tyt.] 4°. — IV, 

J. b. 7/2. 
Lipnicius, Andr., Monumentum victurae gloriae Vladislai 

IV. ... in asserbissimo totius Sarmatiae ob fatalem suum 

ex hac vita decessum 1649 d. 15. m. Jan. Crac, Valer. 

Piatkowski, 1649. Fol. — HI. R. a. 6/9. 
Opalinski, Lukasz., Polonia defensa contra Joan. Bar- 

claium. Dantisci, Geo. Forsterus, 1648. 4®. — II. J. d. 39/1. 



Landtage 1632—48. 

Protestacie Stanow koronnych y W. X. Lit. uczynione 

w obronie Jedno^ci S. (to jest Unii) 1632. Fol. [2 karty.] 

n. T. a. 19/26. 
Przywileje y constitucye seymowe za panowania Wladi- 

stawa IV. r. p. 1633. Krak., Andrz. Piotrkowczyk, 1633. 

Fol. Ace: O Podatkach... — IL T. a. 19/27. 
Constitucie seymu walnego koronnego Warszawskiego 

dwuniedzielnego r. p. 1634. Krak., Andrz. Piotrkowcz3'k 

1634. Fol. Ace. D Podatkach Rzeczypospolitey. — II. 
T. a. 19/28. 

— seymu walnego koronnego Warszawskiego sze^cniedziel- 
nego r. p. 1635, skoiiczonego 14. marca Krak. A. Piotr- 
kowczyk, 1635. Fol. Ace: O podatkach Rzeczypospo- 
litey. — n. T. a. 19/29. 

— seymu walnego koronnego Warszaw8,kiego dwuniedziel- 
nego r. p. 1636 d. 21. m. listopada. Krak., A. Piotrkowczyk, 

1635. Fol. — n. T. a. 19/30. 

m. 6 



66 I*olnisclie Geschiclite und Literatur. 

Constitncie seymu koronnego Warszawskiego dwuniedziel- 
nego r. p. 1637 d. 3 m. Czerwca. Krak. A. Piotrkowczyk 
1637. Fol. — n. T. a. 19/31. 

— seymu walnego koronnego Warszawskiego szeiSdniedziel- 
nego r. p. 1638. Krak., A. Piotrkowczyk, 1638. Fol. 
Ace : Declaracie wojewodztw o podatkach na potrzebe 
Rzeczypospolitey pozwolonych. — EC. T. a. 19/32. 

Uchwala seymu walnego koronnego sze^niedzielnego w 

Warszawie r. 1640. Krak., A. Piotrkowczyk, 1640. Fol. 
. — n. T. a. 19/33. 
Constitucie seymu walnego koronnego szescniedzielnego 

Warszawskiego r. p. 1641', d. 20. m. Sierpnia. Krak, 
. A. Piotrkowczyk 1641. Fol. — H. T. a. 19/34. 
Constitucie y uchwala seymu walnego koronnego dwu- 

niedzielnego w Warsz., r. 1642 d. 11. m. Lutego. Krak. 

A. Piotrkowczyk, 1642. Fol. — 11. T. a. 19/35. 
. — seymu wain. kor. szescniedzielnego Warszawsk. r. p. 1643 

d. 12. m. Lutego. Krak. A. Piotrkowczyk 1643. Fol. 

n. T. a. 19/36. 
Commissya de pretiis rerum et inductis z uchwaly seymu 

walnego dnia 27. m. Maia w r. 1643 w Warsz. przy bokii 

J. Kr. Mci. odprawowana y postanowiona. Warsz., Piotr 

Elert, 1643. Fol. ~- U, T,\. 19/37. 

— seymu walnego koronnego Warszawskiego trzyniedziel- 
nego r. p. 1647. Zacz^tego wtorego dnia Maia. Krak., 
A. Piotrkowczyk 1647. Fol. — II. J. n. 1/1. 



Johajm Casimir. 

Wassenbergius, Euerhardius, Serenissimi Johannis 
Casirairi Poloniarura Sueciaeque principis career galli- 
cus. Gedani, Geo. Forster, 1644. i^. [Mit Titk. H. Jammer 
fee] — n.J. d. 4/2. II. J. d. 24. 

Acta interregni post mortem Vladislai IV. die 20. Mali 
Mereciae defuncti Ao. di. 1648. Grac, A. Petricovius, 
1648. Fol. — n. J. n. 1/2. 

Porzf^dek na seymie walnym elekcyey, mi^dzy Warszawa 
a Wolf^, postanowiony r. p. 1648, dnia 6. paS^di.. Ace: 
Artykuly Pactorum Conventorum, 1648. Fol. — II. J. 
n. 1/3. 

Przywileje y constitucie Seymowe za panowania J. K. 
Mci Jana Kazimierza r. p. 1049. Krak. Andrz. Piotrkow- 
czyk 1649. Fol. Cont.: 

1. Denunciatio regis coronati Joannis Casimiri. 

2. Literae juramenti praestiti. 



Joliann Casimir. 67 

3- Gonfirmatio generalis jurium 4. Constitucie sejTnu wal- 

nego koronacyey kr61a JMci r. b. 1649. — II. J. n. 1/4. 

Relation, welcher Gestalt Johannes Casimirus Anno 1G49 

den 14. Januarii in die Stadt Crakaw Ihren Einzug 

^ehalten, wie denn auoh folgends die Konigl. Kronung 

den 17. Jan. vollzogen worden. Danzig, Geo. Kheten 

^Vwe, 4<>. - n. J. d, 4/4. 
Lianckoronski, Jo., Auspicium Polonae felicitatis in inaugu- 

ratione . . . Joannis Gasimiri IV. Grac, Stanisl. Bertutowic. 

1649. Fol. — II. K a. 8. 
L e ssus . . . Stanislai a Sternberg — Temberski ... in obitum 

Liudov. Mariae nx. Jo. Gasimiri R. 1667, d. 10. Maji. Fol. 

— m. R. a. 1/3. 
Kochowski, Yespasianus a Kochow, Annalium Polo- 

niae ab obitu Vladislai IV. climacter primus, secundus. 

1655-1661, tertius 1668. Grac, G. & N. Schedel, 1683— 

1698. 3 Voll. cfr. pag. 71. s. v. Kochowski. — 11. H. h. 4—5. 

— Historya panowania Jana Kazimierza przez nieznajomego 
autora. (Opracowal Zabiello ^mudzin). Wydana z r§ko- 
pismu przez Edw. Raczydskiego, Tom I.— II. Pozn., W. 
StefaAski, 1840. S^, \Z Portr. 2 VoU.] — 11. D. m. 17—18. 

Radawski, Laur. Jo., equ. Pol., Historiarum Poloniae ab 
excessu Vladislai IV. ad pacem Olivensem usque libri IX. 
1648—1660 edidit . . . Laur. Mizlerus. Vars. et Lips, 
sumpt. Mizlerianis, 1755. Fol. — 11. H. g. 7. 

— Historja polska od smierci WIad3-s2awa IV. ai do pokoju 
oliwskiego od 1648 do 1660 r. Przeloiyl z laciiiskiego, 
Wlodzimierz Spasowicz. Petersburg i Mohylew, Boleslaw 
Maurycy Wolff 1855. 8^ 2 tomy. — V. G. c. 25-26. 

Krajewskiego, Mich., Dzieje panowania Jana Kazimierza 
od. r. 1656 do jego abdj'kacyi w. r. 1668. Warsz., 
S. Orgelbrand, 1846. 8^. 2. Voll. — II. F. m. 22—23. 

P asek, Jan Ghryzostom, Pami^tniki z czasow panowania 

Jana Kazimierza Michala Korybuta i Jana III. wydane 

z rekopismu przez Edw. Raczydskiego. W Pozn., Karol 

Pompejusz, 1836. ,8«. — II. B. d d. 43. 

— to samo. Edycya trzecia. W Pozn., J. J. Heine, 1840. 

80. — n. G. 1. 23. 
- Denkwiirdigkeiten aus den Regienmgsjahren der Konige 
Johann Kasimir, Michael Korybut, und Johann IV. (sic) 
von Polen vom J. 1656 bis 1688 deutsch von Dr. Gust. 
Adolf Stenzel, iibers. von Dr. Scholtissek. Bresl. 
J. Max & Gomp., 1838. 8°. — II. N. h. 30. 

Jemiolowski, Mikolaj , Pami^tnik — obejmuj^cy dzieje 
Polski od r. 1648—1679 sp6tcze^me porz^dkiem lat opo- 



68 Polnische Geschichte und Literatur. 

wiedziane. Lw6w, w drukami Ossolinskich, 1850. 8®. — 
n. J. f. 48. 
Jana Kazimierza Manifest przeciw Lubomirskiemu. Dan 
w Warsz. d. XL m. Maja r. p. 1666. z. Wojcicki, K. W-, 
Biblioteka staroz. pisarzy polskicli. Tom V. p. 209 — 221. 

— in. J. m. 20/4. 

— krola list wlasnor^czny do X. Stefana Malachowskiego 
z r. 1666. Warsz. 19. febr. 1666. Z autografu. z. Wojcicki, 
K. W., Bibl. staroi. pisarzy pols. Tom V. p. 317-320- 

— ni. J. m. 20/9. 

F lor us, Neuer Polnischer, Erzehlung der blutigen Kriege, 
so Konig Johannes Casimirus . . . gefiihrt . . . Numberg, 
M. u. J. F. Endter, 1666. 12°. [Mit Titk.J — H. J. m. 26. 

Opisanie wielu powazniejszych rzeezy, ktore si^ dziaU'' 
podczas Woyny Szwedzkiey w kr61estwie Polskim od r. 
p. 1655 Sii do r. 1660. Z r^kopismu. z. Wojcicki, K. W., 
Bibl. staroz. pisarzy pols. Tom V. p. 151—208. — III. J. 
m. 20/3. 

(Jarocbowski , Kazimirz), Wielkopolska w czasie 
pierws;^ej wojny szwedzki^j od r. 1655 — 1657. Poznaii, 
J. K. l^upanski,"^ 1864. 8°. — V. G. k. 4. 

Tbrasymachi, Cyriaci, de justitia armorum Svecicoram 
in Polonos, ad Andream Nicanorem. Epistola scripta a. 
1655. 4°. — n. J. d. 39/3. 

Gabriis, Lucas de, Injustitia armorum Suecicorum in 
Polonos. Responsione Apologetica ad epistolam Cyriaci 
Tbrasymachi ad Andream Nicanorem data. 1656. 4°. — 
IL J. d. 39/4. 

Traktaty ze Szwedami za Jana Kazimierza w r. 1655. 
Z r^kopismow wtasnor^cznych Albertrandego. z. Wojcicki, 
K. W., Bibl. staroz. pisarzy pols. Tom V. p. 79 — 91. — 
III. J. m. 20/1,2. 

Motus, Animorum in Europa et vicina Asia, de Suecici 
belli motu in Polonia. 1656. 4°. — n. J. d, 39/5. 

Causae, ob quas Carolus Gustavus Sueciae Rex Joannem 
Casimirum bello adoriri coactum se profitetur breves et 
praeliminares, breviter limatae et eHminatae. 1656. 4**. — 
II. J. d. 39/2. 

Gilenius, Jo., Triumphus Suecicus discursu politico de 
Polonia ac Borussia subjiigata Sereniss . . . Carolo Gu- 
stavo Suecorum Regi . . . Idibus Decembris 1655 — 1656. 
8°. — n. D. m. 7. 

Wartmann, Sigismund. Frider. , Polonia suspirans. 
Durch die klagende Konigin aufF dem Parnasso Apollini 
vorgetragen. Franckf. a. M. 1656. 4°. — Poloniae su- 



Jolianii Casimir, GO 

spii-antis continuatio etc. Gedr. im J. 1()57. 4". 2 Thle. 

— II. J. d. 15. (Contin. II. J. e. 4.). 

Manifest des Polnischen Kriegs-Heers wider den Schwe- 

dischen Konig . . . Gegeben in Zombrow den andem tag 

Martii Anno 1657. 4°. Gleichzeit. Druck. 4 Bll. — in. 

K. b. 26/6. 
Extract Sclireiben(s) aus dem Koniglich Polnischen Feld- 

lager nnter Marienburg, darinnen enthalten gliickliche 

Recontre so die polnischen Truppen wieder den Gener. 

Major Buhlawen unter Marienburg den 12. Octbr. er- 

halten. 1659. 4°. Abschr. 5 BU. — II. C. f. 39. 
Pastorii, Joach., de praecipuis beneficiis et successibus 

quibus divina gratia S. Begiam Mtem . . . 1659 decoravit. 

Oratio in celeberrima panegyri praesentibus caesareis, 

regiis, electoral, legatis habita Gedani XIII. Jan. Anno 

1660. Gedani., typis Phil. Chn. Rhetii, 1660. 4°. — 11. 

J. d. 4/6 a. 
Boehmius, Joh. Glob., Acta pacis Olivensis inedita. Vrat. 

G. Th. Korn & Gampert, 1763-66. 4°. 2 Voll. — H. F. 

b. 9-10. 
Tractate. OHvischer Priedenschluss zwischen Schweden 

und Poln, Kaiser, wie auch Brandenburg, s. Theatrum 

pacis. — m. J. g. 8/15. 
Chevalier, P., Histoire de la guerre des Cosaques centre 

la Pologne. Paris, Th. Jolly, 1668. 8«. — II. J. m. 3. 
Relation der newlichen Cosaken - Unruh wider die Cron 

Polen, unter Commando Gen. Chmielnicki. Anno 1649. 

4°. — n. J. d. 4/5. 
Be rich t, was im Monath Augusto dieses Jahres zwischen 

den Parteyen Koniglicher Polnischer Seiteu und Cosaken 

. . . biss zu erhaltenem Frieden j)assiret und vorgelauifen. 

Anno 1649. 4°. — II. J. d. 4/6. 
Rolatio gloriorissimae expeditionis, Victoriosissimi pro- 

gressus, et faustissimae pacificationis cum hostibus. Jo- 

amiis Casimiri Regis Poloniae et Sueciae etc. etc. Anno 

1649. 4". — U. J. d. 39/13. 
— idem opus. 4°. 26 BU. Moderne Abschrift. — HE. 

O. b. 14. 
(Kojalowicz, Alb. Wiiuk.), De rebus anno 1648 et 1649 

contra Zaporovios Cosacos gestis. Vihiao, typis acado- 

micis 1651. 4°. (2 + 102 pp.) Abschr. des 19. Jahrh. 

— n. 0. d. 23. 

Relation, von dem Haupttreffen imd Victorie so der Feld- 
hauptmann "Wyhosky wieder den Rel)ellischen Kosaken 
Puszkorenko erhalten, dem den auch beigefugt was zwischen 



70 Polnisclie Gescliichte uiid Literatur. 

deii Churfurstl., Schwed. ii. Polen in Preussen Notables 
fiirgefallen. Anno 1658. 4°. 8 Bll. Abschrift.— n.C.f.37. 

Nu offer, Franz, Die erste Phase des Aufstandes der Ko- 
saken iinter Chmielnicki in den Jahren 1648 — 1649. Leipz., 
Druck von Alexand. Edebnann, 1869. 8". — V. E. i. 35. 

Pastorius, Joacb., Bellum Scytbico-Cosacicuni seu de 
conjuratione Tartarorum, Cosacorum et plebis E-ussicae 
contra regnmn Poloniae. Dantisci, G. Forster, 1652. 4". 
[Mit Titk. v.. G. Hondius.] — II. J. d. 20/2. 

— Joanni Casimiro, D. G. Regi Poloniae etc. Scytbamm 
et rebelHum Russorum potentiae domitori . . . gratu- 
latur. Elbingae, typis Acbatii Oorellii. 4°. — II. J. 
d. 20/3. 

Cbmielnickiego, Bobdana, Historya prawdziwa, gdy byl 
pod Zbara^em i Zborowem. Ze starego r^kop. z. L. Zie- 
linski, Pami^tki bistoryczne krajowe. Lwow 1841. 8®. 
— in. J. m. 6/3. 

Vimina, Alberto, Bellunese, Historia delle guerre civili 
di Polonia diuise in cinque libri. Venetia, G. P. Pinelli, 
1671. 40. — II. J. c. 19. 

Zieleniewicius, Jo., Memorabilia victoria de Szeremetbo 
exercitus Moscborum Duce turn et duobus Cosacorum 
exercitibus armis Joannis Casimiri ad Cudnouiam repor- 
tata ao di 1660, V. Novembris. Cracov., baered. Scbedel, 
1668. 12°. — n. J. m. 10. 

Continuation, des Vertrags zwiscben I. K. M. zu Poblen 
und dem Fiirsten Ragoczy aus Siebenbiirgen, wie fern em 
Success der poluiscben Amiee unterm Conducte Herni 
Gen. Czarncken. Anno 1657. 4^ Abscbr. 6 Bll, — II. 
C. f. 38. 

Starovolscii, Simonis, Ad principes Christianos de pace 
inter se componenda belloque Turcis inferendo protrepti- 
con. Sine 1. et a. — II. J. d. 39/8. 

(Sacbs, Job.), De Scopo reipublicae Polonicae adversus 
Hermannnra Conringium prof. Helmstad., . . . auctore 
Francisco Marinio, Polono. Vratisl., V. J. Trescber, 1665. 
120. _ II. J. ni. 25. 

Discursus politicus de causiset remediis malorum Poloniae. 
[Holzscbnitt.] Cracoviae, typis academicis, Anno 1661, 
20. Junii. 4°. 4 Bogen. — in. L. c. 28/15. 

— idem opus. Ed. II. Cracoviensi longe correctior et 
aliquantum auctior, 1661. 12°. — II. J. m. 4. 

Mowa kr61a Jana Kazimierza wzgl^dem elekcyi vivente 
principe r. 1661 na seymie miana. Abscbrift. Fol, — 
m. O. a. 8/90. 



Michael Korybut Wisniowiecki. 71 

Micliael Korybut WiSniowiecki 

'.Olszewski, Andr.), Censura caudidatomin Sceptri Polo- 

nicL 1670. - H. J. d. 25/1. 
Osiecki, Franc, De regni polonici post regis Joannis 

Casimiri abdicationem candidatis deqne electione Michaelis 

Wiiniowieckii a. 1669. Halls Saxoniae 1869. 8®. (Inau- 

gtiral-Dissertat. 78 S.) — V. E. i. 38. 
Relation von I. K. M. in Polen Reise aus Warschau nach 

Czenstochaa wie aach von der Konigl. Braut Einholung, 

iKroenung nnd Tranung. Anno 1670. 4^. 13 Bll. Modeme 

Abschrifb. — m. O. b. 17. 
Olszewski, Andreae, Sermo ... ad ordines civitatis 

regiae Gedanensis antequam S. H. Mti. Poloniae jura- 

mentum praestarent. Anno Dni 1670, d. 9. Junii. Ace. 

Responsam nomine Senatus et ordinmn per Syndicum 

Cinitatis Gedanensis, ao 1670, die 9. Junii. 4«, — 11. J. 

d. 25/2—3. 
Xochowski, Wespazyan z Kochowa, Rocznik6w 

Polski Klimakter IV., obejmnj^jcy dzieje Polski pod pano- 

waniem kr61a Michala. Z lacidskiego Uomaczenie 

polskie. [Z portretem.] Wydanie J. N. Bobrowicza. 

Lipsk, Ksi§gamia Zagraniczna, 1853. 8°. — V. B. e. 25. 
Kompnt Woj^a na wojnQ tureck% za kr61a' JMci Micbala. 

(Z rQkopism6w Adama Namszewicza.) z. Wojcicki, K. 

W., BibKot. staroi. pisarzy polskich. Tom VI. p. 253 — 

294. — m. J. m. 21/7. 
Michala, kr61a List do Jana Tarly, Wojewody Sandomir- 

skiego z r. 1670, 14. Stycznia. z. Wojcicki, K. W., Bibl. 

staroi. pisarzy polskich. Tom V. p. 321—325. — m. J. 

m. 20/10. 
Schreiben von Hanenco und den Zaporohischen Cosacken 

an Ihre Konigliche Maiestat in Polen. Anno 1671. 4*^. 

4 BIL Modeme Abschrift. — HI. O. b. 18. 
j^Wyrwicz, Karol), Konfederacya Goli^bska, obraz histo- 

ryczny, skre^lony za czasdw Stanislawa Augusta przez 

niewiadomego pisarza. Poznaii, N. Kamieiiski i Sp., 1853. 

8". Wydawca: J^drzej Moraczewski. — V. B. d. 24. 
— to samo. "Wydanie drugie. Poznaii, N. Kamieiiski i Sp., 

1862. 80. — V. B. 1. 34. 
Dela Croix, Franz Petis, Gescliichte des Kriegs, 

welchen die Tiirken mit Polen, Moskau und Hungarn 

gefohret haben. Aus dem Franz, iibers. von G. F. C. S. 

Fiirtb. unw. Nfimberg, G. F. C. Scbad, 1775. 8°. — 11. J. 

h. 21. ni. I. i. 19, 



72 Poliiische Geschichte und Literatur. 

Gazeta z Warszawy. 6^ Xbris 1673. (^Z rt^kopismu.") z. W o j- 
cicki, K. W., Bibl. staroz. pisarzy poLskich. Tom I. "p. 
267-270. — in. J. m. 16/8, 



JolL Sobleskl 

(Sobieski, Jakob, ojciec kr61a Jana III.), Instriikcya J\V. 
JM. Pana Wojewody ruskiego Ichmoscioin Panoin Syiiom 
do cudzych kraj6w jadij;Cym 1645 (dana). Z autografVi 
Biblioteki Willanowski^j powtornie wydana przez Sfcani- 
slawa Przyl^ckiego. Warsz., w druk. Jozefa Ungra , 
1865. 8«. — V. C. i. 46. 2. 

(Kiibinkowski, Jac. Casim.), Janina albo liistorya o 
Janie III. kr61u polskim. 1739. 4°. 2 Thle. in 1 Bde. 
Bez karty tyt. — 11. J. g. 36. 

— to 8 a mo. Pamif^tki z dziej6w dawnej Polski zebr. i wyd. 
JA(n) KA(iity) KA(adecki). Tom IL Pozn., H. Ste- 
faiiski, 1843. 8°. fZ rye] — H. D. n. 23/3. 

Bogalski, Leon, Dzieje Jana III. Sobieskiego, krola pol- 
skiego. Warszawa, Gustaw Leon Gliicksberg, 1847. 8". 

— V. A. d. 6. 

Coyer, I'abb^, Histoire de Jean Sobieski roi de Pologne 
par M. — A Amsterd. A Lps., M. G. Weidmann, 1761. 8". 
3 VoU. [Mit Portr.] - U, J. h. 37-39. 

— Geschichte des Johann Sobieski Koniges in Polen. Leipz., 
M. G. Weidmann's Erben und Reich, 1762. 8«. [M. Portr. 
des Konigs.] — II. J. h. 24. 

— Historya Jana Sobieskiego, wydal Wladyslaw Syro- 
komla. Wilno, T. Glucksberg, 1852. 8". .2 Bde. — V. 
A. c. 27—28. 

^alvandy, N. A. de, Histoire de Pologne avant et sous 
le roi Jean Sobieski. Paris, A. Sautelet & Cie., 1829. 8°. 
3 Voll. — 11. L. b. 13-15. 

— Polen imd Kouig Johann Sobiesky. Aus dem Franzos. 
Stuttgart, Gebr. Franckh, 1829. 8°. 3 Bde. — IV. B. h. 
37-39. . 

Zaluski, Andr. Chrysost. in Zaluskie, Epistolarum 
liistorico-familiarium. . . tomi 3. Bninsbergae 1709—1711. 
Fol. 4 Voll. — II. H. c. 1-4. 

Pami^tniki do panowania Jana III. Sobieskiego. 10 Li- 
st6w kr61a Jana III. od r. 1675—1683. z. Wojcicki, 
K. W., Bibl., staroz. pisarzy polskich. Tom 11. p. 265 — 293. 

- in. J. m. 17/5. 



Joh. Sobieski. 73 

Zaluski, Andrz. Ghrysost., Mowy seymowe przy pu- 

blicznych oyczyzny obradach miane. Xalisz, typis soc. 

JesvL, 17 . . 8». [Imprimatur z. r. 1689.) — III. K. 

I 11. 
Les Anecdotes de Pologne ou Memoires secrets deRegne 

de Jean Sobieski HI. du nom. Tome I— II. Amsterd., 

H. Desbordes, 1699. 8°. - IL J. 1. 23. 
Przywileje y constitucie seymowe za panowania . . . 

Jana HI. r, p. 1676. W Krak., Ki*zysztofa Szedla dzie- 

dzice, 1676. Ace. Constitucie W. X. Lit. roku 1676. Fol. 

— n. K. h. 2, 

Chassepol, de, Histoire des grands Vizirs Mahomet Co- 
progli Pacha et Achmet Coprogli Pacha. Avec Phistoire 
du grand Sobieski Roy de Pologne et le plan de la ba- 
taiUe de Cotzchin. A Paris, G. Quinot, 1679. 8^. 2 Voll. 

— ni. K. h. 27-28. 

Jana m., Krola Polskiego, Listy — pisane do krdlowy 
Maryi Kazimiry w roku 1683 wydane przez Edward a 
RaczyAskiego. W Warsz., N. Glucksberg, 1823. 8°. 
[Z mapji i Eacs.] — II. J. h. 7. 

Sobiesky, Joh., Konigs vonPolen, Brief e an die Koniginn 
Marie Kasimire wahrend des Feldzuges v. Wien. Deutch 
herausgegeben von Ferdin. Friedr. Oechsle. [Mit 
Sobiesky's Bildniss.] Heilbronn, Carl Drechsler, 1827. 8^ 

— IV. B. h. 53. 

Co pi a Ihro konigl. Maiestat in Polen Schreiben, geschrieben 
aus des Gross- Veziers Gezelt im Lager unter Wien, den 
.13. September Anno 1683. 4^ 1 Bog. — III. L. c. 28/17. 

Dyarjusz marszu Wiedeiiskiego, to jest zamknionego 
woyska z partyi jako to . . . kupilo si^ pod Bedzyniem 
a ztamt%d poszto z krolem Janem III. pod Wiedeii w tym 
pod Strygoni^ a nazad przez Wegry w r. 1683. z. Woj- 
cicki, K. W., Bibl. staroz. pisarzy polskich. Tom V. 
p. 223-238. - in. J. m. 20/5. 

Kopia rQkopism6w wlasnor^cznych Jana III. kr61a polskiego 
y xi^cia Stanislawa Lubomirskiego. Z autografow biblio- 
teki willanowskiey. Lw6w, Ossolinscy, 1833. 8°. — 
IL B. dd. 48. 

Kochowski, Vesp. k Kochow, Commentarius belli ad- 
versum Turcas ad Viennam et in Hungaria. A. Chr. .1683 
gesti ductu et auspiciis . . . Joannis III. Cracov., Alb. 
Gorecki, 1684. 4o. — H. J. e. 13. 

Niewi.eski, Stanislaw, Astronom Zamoyski, Opisanie 
kiotkie zwyci^stwa Polakow, a kl^ski Turkow pod Wied- 
niem w Austryi 1683. z. Minasowicz, J. E., Zbi6r ryt- 



74 PolniscLe Gescliicbte uud Literatui*. 

m6w polskich. Tom IV. cz^i6 II. p. 59—71. — III. S. a. 
27/2. (p. 59 seq.) 
Dyakowski, Mikolaj, Dyarynsz wiedeiiskiej okazyi r. 

1683, opisal pokojowiec kr6la Jana HI. Krak6w, J6ze±' 
Czech, 1861. 16°. — V. B. k. 73. 

En gels toft. P., Obl^^enie Wiednia przez Turkciw r. 1683- 
Wedlug duiiskiego. z. Janowski, St., Dniestrzanka.. 
Lw6w 1841. 8°. — in. S. m. 17. 

T ii r c k e n - K r i e g , Der siegreich geendigte . . . XV. jahrige 
— , worinnen enthalten alles was sich 1683—1699 begeben 
hat . . . Hamburg, Thorn, v. Wiering, 1699. 4o. 2 Thle- 
in 1 Bd. — n. O. d. 4. 

Francisci, Erasmus, Der blutig-lang-gereitzte . . . Adler- 
Blitz . . . Niimberg, Joh. Andreae Endters Seel. Sohne, 

1684. 4^ [Mit 14 Kpfrn.] — HI. K. e. 30/1. 
Jarochowski, Kazimierz, Wyprawa i odsiecz wiedeAska. 

z. Opowiadania i studia historj^czne. Serya nowa. Poznaiiy 
C. F. Piotrowski i Sp., 1884. 8°. S. 1-47. 

Pohlen, wie so kaltsinnig? Das ist, warumb und welcher 
Gestalt die Hitze der Polnischen Waffen wider den 
Tiircken sich bisshero vermindert; etc. Leipz., J. F. 
Gleditsch, 1685. 4°. — II. J. g. 41. 

Dyaryusz prawdziwej relacyi praeclare gestorum Woyska 
JKMci. i RPtey na kampanii in A. 1685. z. Wojcicki, 
K. W., Bibl. staroz. pisarzy polskich. Tom V. p. 239—261. 
— m. J. m. 20/6. 

Cor sinus, Andreas, Orator pacis D. — ad Poloniam, in 
comitiis regni generalibus, salutatus per Casimirum Sta- 
nislaum Tuchoika . . . Cracoviae, t\^is universitatia, 
1677. D. 4. m. Februarii. 4«. — III. L. c. 28/18. 

Ciampi, Seb., Lettere militare con un piano di reforma 
dell'esercito Polacco del re Giovanni Sobiescki ed altre 
de'suoi segretari italiani. Firenze, Borghi e compagni, 
1830. 4^ - II. H. b. 30. 

Dolentis Europae societas. Potentissimo . , . E-egi Polonia- 
rum Serenissimo Joanni m. Lublini, typis soc. J. 1697. 
Fol. — II. N. b. 27/1. 

Prodigia scuti regalis augustis manibus . . Joannis Magni 
Poloniarum Regis a M. An dr. Stanislao Buchowski 
. . . laudatione funebri celebrata. Crac, typis univ., 
1697, die 13. Sept. Fol. [Lat. carm.J — III. R. a. 1/17. 

Rubinkowski, Jac. Casim., Gemma coronae Sarmaticae 
Jacobus Ludovicus primogenitus Joannis III. . . . Regis 
filius. Posnaniae, typis academicis, 1746. 4°. — II. 
N. 1. 4. 



August U. 75 



August 11. 

Rozinowy nmarlych Polak6w: 1) Krol Jan III. i Xi^ze 
Jeremi Wisznowiecki "Wojew. Ruski. 2) Wyzga i Kar- 
clynal Radziejowski. z. Wojcicki, K. W,, Bibl. staroz. 
pisarzy polskich. Tom VL p. 69 — 193. 8«. — III. J. 
m. 21/4. 

Marski, Ladislaus, Qui fontes ad historiam interregni 
post mortem Joannis HI. praecipue pertineant. Kalis 
Saxoniae 1870. 8°. [Inaug.-Dissert.] - V. E. i. 38. 

Schmitt, Henryk, Dzieje Polski XYUL i XIX. wiekii, 
osnowane przewainie na niewydanych dotted irddlach. 
Krak6w, w Druk. „Czasu", 1866-68. 8^ 4 tomy. — V. 
B. h. 30-31. 

De la Bizardiere, Histoire de la scission ou division 
arriv^e en Pologne le 27. juin 1697 au sujet de I'^lection 
d'un roi. Paris, J. Jombert, 1700. 12<». — 11. J. m. 11. 

Dyariusz Seimu Electionis pod Warszaw^ die 15. Maji 
Anni 1697. 4». Ace: 

1. Kopia lista X. JM. Saskiego do J. O. X. JM. Kardjmala 
Arcybiskupa GnieM. Primasa, d. d. Baden 4. Junii 
Anno 1697. 

2. List JM. X Bisk. Kujawskiego do J. 0. X. JM. Kar- 
d3'nala Primasa w sam dzien nominacyi. — 11. O. 
e. 31/2. 

Reflexye Ziemianina pewnego na uniwersat X. JM. 

kardynala Prjonasa do Wojewodztw y Ziem Kpltey de 

d. 5. Juli 1697^! Fol. 2 karty. — HI. L. a. 3/1. IJI. L. 

a. 3/26. 
Propozycye Naj. Krola JM Franc uzkiego do Najasniey- 

szey Kzpltey Polskiey na przyszlj^ elekcy^. Bez dat. 

FoL 2 karty. — III. L. a. 3./2. 
Franciszek Ludwik de Bourbon, Xi^i^ de Conti. 

Datum na okr^tach pod Oliw^, quinta octobris 1697. Fol. 

- III. L. a. 3/19. 

Parallela historica trium electionura, quae, divisa E-epublica 
contigerunt in Polonia . . . Sine 1. et a. Fol. — HI. L. 
a. 3/20. 

Bespons na list JM Kasztelana Bydgoskiego do JM X. 
Biskupa Kujawskiego pisany, w Warszawie d. 12. Julii 
1697. Fol. Za Augustem 11. — HI. L. a. 3/24. 

Expositio, Ad invictiss. Reip. ordines imiversos, pro Ser. 
Principe Ludovico, Marchione Badensi. S. 1. et a. Fol. 

— m. L. a. 3/23, 



76 Poluisclie Gescliichte uiid Literatur. 

R aye do, Un bonnet k le polonoise sur la periique a le 
fran^oise, oder Eine Pohlnische Miitze auff die Frantzo- 
sische Peruque. 1697. 4°. 1 Bogen. — LH. L. c. 28/3. 

Casander, Die iingliickliche Wittwe aber nun gliicklicli 
vermablte Cron Polilen. 1697. 4°. 1 Bogen. — III. L. 
c. 28/1. 

— Continnatio der Pohlnischen Begebenheiten. Breslau, 
Geoge Seidel., 1697. 4°. 2 Bogen. — HI. L. c. 28/2. 

Saxo percussit Philistaeum sen responsio theologica Craca- 
viensis ad resolutiones theologi Varsaviensis . . . Inno- 
cuus honor Serenissimi Regis Augusti 11. defenditur . . . 
Ohne Druckdat. Pol. — HI. R. a. 1/9 u. 20. 

Oratio legati primarii Dni de Jablonowsky ad Regem novis- 
sime electum habita die 23/13. Julii. Cracoviae 1697. 8®. 

— IV. E. 1. 25/2. 

Mars Saxoniae triumpbans dum . . . Frid. Aug. in Regem 

Poloniarum . . . eligeretur anno 1697, die 27. Junii. War- 

schaviae 1697. — IV. E. 1. 25/3. 
Anrede, Die an den Neu - Erweblten Konig von Poblen in 

Tarnowitz gethane — von der GesandschafFt der Dui-cbl. 

Republic gehalten, aus dem Lat. Ao. 1697. 4<*. 1 Bog. 

— in. L. c. 28/16. 

Relatia wiazdu solennego do Krakowa. Nai. Kr61a Jm. 

Polskiego etc. X. Elektora Saskiego . . . d. 12. soptem- 

bris. Bez dat. 4°. — HI. V. f. 8/4. 
Re flex ye niektore gwaltownq; Naj. Elektora Jm. Saskiego 

koronacy^ okryslaj^ce . . . Bez dat. FoL 4 karty. — 

in. L. a. 3/6. " 
H o w a na pozegnaniu Krola Jegomosci, Augusta 11., po se j- 

mie coronationis szcz^sliwie zakoiiczonym, ore J. M. 

Pana Marszalka Poselskiego. Bez dat. Fol. - HE. L. 

a. 31/28. 
Augusti II., Koniges in Poblen . . . Einzug, den 18. Martii, 

Anno 1698, in die Stadt Dantzig gehalten . . . aufgesetzet 

. . . durch einen . . . dessen Sj'^mbolum Bonis Legibus 

(Benj. Lengnich?) Dantzig, I. Z. StoUe, 1698. 4°. — II. 

O. e. 23/2. 
Parthenay, Hiatoire de Pologne sous le regne d'Auguste 11. 

Ala Haye, J. van Duren, 1733-1734. 8". 4 VoU. — U. 

J. 1. 46-49. 

— Gescliichte von Poblen imter der Regierung Augusts 11. 
II. Thl. Mietau u. Hasenpoth, J. F. Hinz, 1772. 8«. — 
II. J. i. 40. 

(Fassmann, Dr.), Das glorwurdigste Leben und Thaten 
Friedrich Augusti des Grossen, Konigs in Polilen etc. 



August n. 77 

von D. F. Hamb. u. Frankf. 1733. 8°. [Mit Portr. des 
Konigs.] — n. J. k. 26. 
Mittag, Job. Gfr., Leben und Thaten Friedrich Augiisti 11. 
2. Aufl. Leipz., A. Martini, 1734. 8«. [Mit d. Bildn. d. 
Konigs] — II. J. k. 6/1. 
\^Otwinowski, Erazm.), Pami^tniki do panowania Augu- 
sta II. Wydane z r^kopismu przez Edwarda Raczyn- 
skiego. Pozn., Scberk, 1838. 8°. — II. N. f. 36. 
Archiwum tajne Augusta II. tlumaczone z oryginal6w 
£rancnzkich i niemieckicb przez Konstanc}^^ hr. 'Ra.czyA- 
sk%, Jozef^ br. Radoliiiskt^ Matyld^ Zioieckt^ i Bernarda 
br. Potockiego. "W koiicu przydany jest rys zycia dwor- 
skiego Polak6w i Polek za panowania kr6l6w domu sas- 
kiego. Wydane przez Edwarda Baczydskiego. Wroclaw, 
Z. Scbletter, 1843 — 44. Tom I. — IH. 8°. — HI. K. 
m. 23. 
Forster, Fr., Dr., Friedrich August EC. Konig von Polen. 

Potsdam, F. Riegel, 1839. 8«. — II. D. m. 20. 
Raczynski, Edw., Obraz Polak6w i Polski w XVIII. 
wieku, czyli zbi6r pami^tnikdw, dyaryu8z6w, korrespon- 
dencyi publicznych i list6w pry watnycb, podr6iy i opis6w 
zdarzen szczeg6lowycb s2uz^cycb do wyja^uienia stanu 
Polski w wieku wspomnionym wydany z r§kopism6w. 
Poznaii, W. Stefanski, 1840—43. 8°. Tom 17-19. Wroct., 
nakt. Scblettera, 1843. 19 Voll. — IH. K. m. 7-25. 
(MaJacbowski, Stan.), Relacya poselstwa . . . Stanislawa 
Malacbowskiego Wojewody Poznanskiego do Traktatu 
Kartowickiego 1699 oraz r6inycb kommissyi po tym 
Traktacie nast%pionycb. W Warszawie u XX. Schol. 
Piar. 1778. Fol. — IH. 0. a. 10. 
Instrumentum pacis inter . . . Regem et Rempublicam 
Poloniarum et Excelsum Imperium Ottomannicum ad Car- 
lowiz in Sirmio, confectae. 4°. 1 Bogen. — II. J. d. 2/2. 
Poklatecki, Franciszek, Poselstwo wielkie RafaJa hrabi 
na Lesznie Leszczynskiego . . . od Augusta II. . . . do 
Mustafy II. Cesarza Tureckiego . . . r. 1700 odprawione. 
Pozn., druk. akadem., 1744. 8". — II. C. k. 18. 
Leszczynskiego, Rafala, hrabi na Lesznie, Wielkie po- 
selstwo do porty Otbomanskiey roku 1700. 4°. — II. J. 
d. 2/3. 
Discurs, Podr6iny, jednego do Francyi jads^cego ^lacbcica 
polskiego z niektorym officerem saskim o terainiejszycb 
dziejacb polskicb i zawiklanych rzeczacb in ratione 
status. W r. 1701. Bez dat. Fol. 28 Stron, — III. L. 
a. 3/4. 



7o Polnische Goschiclite und Literatur. 

Rady, dygnitarze i rycerstwo wojewodztw i ziem Wielko- 
polski . . . pod Koto iia general na dzieii 30. pazdziemita 
zgromadzeni. (Za Aug. 11.) Fol. — III. L. a. 3/26. 

Dispunctio libelli ad eimnentissimu Regni Polonianini et 
M. D. L. Primatem, noinine Suaeciae Majestatis trans- 
missi a juste Equite Polono . . . dedicate. Sine L et a. 
Fol. - III. L. a. 3/16 u. 21. 

Echo primi responsi ad aures oculosque compositoris lite- 
rarum Gothicarum nomine Serenissimi regis Sueciae emi- 
nentissimo Regni et M. D. L. Primati secundo scriptaniiii 
directa et repercussa. S. L et a. Fol. — UI. L. a. 3/^. 

— oder rechtmassige Beantwortung auiF die von denen iii- 
famen Schwedisclien Ehren-Dieben, wider Se. Konigl. 
Majest. in Polrlen und Churfiirstl. Durchl. zu Sa<?li.seii 
insonderheit wider den Hn. Geheimbden Rath von Patkul, 
ausgestreuete unverschamte Pasquillen. Gedruckt im J. 
1702. 40. — n. J. d. 21. 

Vindiciae,Ju8tae, et summa armorum justitia ex parte 
S. R. Mtis Poloniarum contra Serenissimum Regem et 
Coronam Sveciae. 1700. Fol. 30 Bll. - 11. H. a. 9. 

Jarochowski, Kazim., Dzieje panowania Augusta 11. od 
wst^pienia Karola XTT. na ziemi^ polsk^ az do elekcyi 
StanisZawa Leszczynskiego. 1702 — 1704. Poznan, Ludw. 
Merzbach, 1874.. 8\ — V. D. f. 20. 

— Jesienna kampania Karola XII. i Augusta 11. z r. 1704. 
Roczniki Tow. Przyj. N. Pozn. Tom XL Pozn. 1881. 
— II. B. i. 30/3. 

— to samo. Odbitka z tomu XI. Rocznik6w Tow. Przyj. 
N. Pozn. Poznaii, naklad. Towarzystwa, 1881. 8°. — 
VI. G. b. 5. 

Alexander (Sobieski) krolewic Polski, Manifest do Stau6w 
Rzeczypospolitey Korony Polskiey y "W. X. L. de raptu 
Naia^. Kr61ewic6w . . . Jakuba y Konstantyna. De d. 
"VVarszawa 16. kwietnia 1704. Bez dat. Fol. — III. L. 
a. 3/17. 

Friedenstractat, Altranstaedter, vom J. 1706, zwischen 
August n. u. Stanislaus Leszczynski, Koenigen von Polen. 
Oline Druckdaten. Fol. — III. L. a. 3/15. 

Angus ti IL, Ihrer Koeuigl. Majestiit, Koenigs in Pohlen, . . . 
Manifest bey Dero angetretenen Marclie in das Koenig- 
reich Pohlen im J. 1709. Datirt: Dreszden am 8. Augusti 
1700. Ohne Druckdaten. Fol. — IH. L. a. 3/18. 

Eclipsis Poloniaeorbi publico demonstrata authore Gandido 
Verononsi A. 1709. 30. m. Febr. 4°. 170 Stn. - H. J. g. 33. 
n. H. b. 33. 



August 11. 79 

Mdmoires sur les demi^res revolutions de la Pologne ou 
on justifie le retour du Roy Auguste. A Rotterdam, 
Fritsch & Bohm, 1710. 8«. — II. J. h. 12. 

Xachricht tiber die neulich in Polen entstandene Revolu- 
tiones, worinne die rechtmassige Ruckkehf des Koniges 
Angusti in Polen beliauptet wird. 1710. 8®. [M. d. Bildn. 
d. Kon.] - 11. J. 1. 7. n. J. k. 31. 

Lettre d'un gentillionune polonois a un gentilhomrae de ses 
amis de la meme nation sur le sejour des troupes Saxones 
en Pologne. 40 Stn. 4^ — U. J. d. 2/4. 

Dziennik konfederacyi Tamogrodzki^j przeciw wojskom 
Saskim zawi^zan^j w Polsce 1715—1717 r. Pozn., w druk. 
Or^ownika, 1841. 8^ - III. K. m. 20. 

Friedens-Tractat so, wie derselbe zwisclien den confoe- 
derirten Standen des Konigreichs PoUen und denen 
Xonigl. Chur-Sacbsischen Auxiliar-Trouppen geschlossen, 
am 1. Febr. 1717 in Warschau ratificiret. Lpz., A. M. 
Hessin, 1717. 4«. 44 Stn. — III. L. c. 28/12. 

Meder, Heinr. Burcbaid, Grundfeste der allemeuesten 
Staats-Verfassung im Konigreich Pohlen und Gross- 
Hertzogthum Litthauen, darinnen der Warscbauische 
Friedens-Tractat . . . samt denen Pactis Gonventis jetziger 
Konigl. Majest&t, ingleicben denen auf dem letzten 
Pacifications -Reicbstag errichteten und die Staats- 
Verfassung betreffenden neuen Constitutionen . . . Halle 
im Magdeburg, neue Buchhandlung, 1718. 4°. — II. J. 
c. 15. 
(TInmiecki, Stef.), Relacya kommissyi in anno 1699 circa 
Evacuationem KamieAca odprawioney, jako y innych 
konunissyi sequentibus annis expedyowanych na Seymie 
walnym Grodzinskim in anno 1718. Bezdat. Fol. 78 Stron. 
— II. H. a. 4. 
PatkuTs, Job. Reinbold v., Bericbte an das Zaarische 
Cabinet in Moscau von seinem Gesandtschaftsposten bey 
August n., Konige von Polen. Berlin, Karl Matzdorff, 
1792. 80. B. I. [B.- II. feblt.] — III. L. e. 8. 
(Jablonowski, Jan Stan., X., Szkrupul bez szkrupuiu 
w Polsce albo oswiecenie grzechow narodowi naszeinu 
polskiema zwyczaynieyszych, a za grzechy niemianych. 
We Lwowie, w drukami Brackiey Troycy St., 1730. 4". 
[Mscr. 18. w. pi^knie pisany.] — III. J. e. 8/2. 
Jarochowski, Ka;&mierz, Jan Staiiisl. Jablonowski, 
"Wojewoda ruski i zatarg jego z krolem August em II. 
z. Roczn. Tow. Przyj. N. Pozn. Tom IX. 1876. — V. B. 
i. 28/1. 



80 Polnis* he Geschichte und Uteratnr. 

Sapieha. Jo. Fri«L, S. B. J. Comes in Koden, Adno- 
tationes hii*t«^rica»? ^ie orisriiie ... in resmo Poloniae or- 
dinis e«jiiitsim a.|'i:la»^ aloar i»-r . . Angnsmm 11. e diversis 
revclntiMnibos Tiii'li'.aiL Mit Kb von Jan Surmacld.] 
Coloniae. apod A'ian.om Ch^linnin. 1790. 4*. — U. 
J. e. 29. 

Ge-sprarh im Reiche derer T>i''^n zwischen dem Konige 
Ant;nsto 11. von Pohlen luA d»?m Konige Fridr. AVil- 
hoiinvn von Preiiss^^n. 2 TLle. in 1 Bdv. — II. J. ff. 4:?. 



Stanislaus LeszczynskL 

Materyaly do histori-i St. Leszczynskiego Krola polskiego 
z oiyginalow w jez. franc, i lac. tlom. przez Konst. lir. 
Kaczviiska, Joz. hr. Kadnliuska. Joz. Mora^^- 
skiego i Kom. Zioleckiego. Wyd. Ed. Raczyii- 
skiego. Pozn., w druk. na Garbarach No. 45., 1841. 
b». [Obraz Polakow i Polski w XVUL w. Tom XIII. | 
— m. K. m. 19. 

Kenneville, Madame de, Stanislas, roi de Pologne. [Avec 
portraits.] Paris, Ch. Yillet, lyc»7. {<o. 3 VoU. — IV. B. 
h. 57 — 59. 

Histoire de Stanislas L, Roi de Pologne, par Mons. D. 
C***. A Londres, G. Meyer, 1741. 8». 2 Thle. in 
1 Bde. ,Mit Kk.] — U. J. k. 13. H. J. m. 13. 

Leben des Stanislaus Leszczinskv. Aus dem Franz, iiber- 
setzt. Leipz, Dyck, 1770. 8*. — 11. J. h. 27. 

Eur op a in serenissima LeszczA^iiorum domo sangoine et 
aiiinitate per orientis et occidentis imperatores: per ab- 
soliitos monarchas: per omnes fere Polonianim reges . . 
incliLsa. Francof. 1725, d. 21. Jiinii. 8". — II. J. 1. 27. 

Proyart, Histoire de Stanislas Premier Roi de Pologne. A 
Lyon, P. Bruyset-Ponthus, 1784 S\ 2 VolL — IE. J. 
k.' 42-43. 

Zycie nayj. Stanislawa I. kr6la Polskiego. (1700 — 1735?) 
8«. [Bez karty tyt.j — 11. O. i. 24. 

Poninski, Hieronymus, . . . Stanislaus Primus, Polonia- 
nim rex panegjrico ciiitu adoratus anno 1705. Varsaviae, 
typis Collegii Scholar. Piarum, sine a. Fol. — III. L. 
a. 3/29. 

[Script a varia electionem regis Stanislai I. spectantia italica, 
gaUica et latina lingua concepta, 1734—35.] i^s. 1. et ao 
et typogr.) — III. J. a. 17/1 — 11, 



Stanislaus Leszczviiski. 81 

— Lettera del conte di TenczjTi Ossolinski . . at Conte 
Zalaski. Konigsb., 2. Decembre 1734. Tradotta dal 
Polacco. Fol. 1 Bl. — HI. J. a. 17/1. 

— Lettera diretta a Sua Santita dalli Signori Pollacchi 
i qnali si sono da Danzica rifugiati a Konigsbergh appresso 
la Maesta del Re d. PoUonia Stanislao 1. Konigsberg, 
2. Decembre 1734. Pietro Giov. C. Czapski . . . Antonio 
C. Morstin, Antonio C. Potocki, Massimiliano C. Osso- 
liiiski. FoL 1 Blatt. — IH. J. a. 17/2. 

— Excerptum literaruin ad SS. D. N. PP. Clementem XII. 
Adanii Comitis Tarlo. Lat. ital. Der Schluss fehlt. Fol. 
1 Blatt. — m. J. a. 17/3. 

— Lettera del conte di Tarlo ... in risposta al conte Ponia- 
towski . . . tradotta dal Polacco. 2 Bll. Fol. — III. J. a. 17/4. 

— Lettera di S. E. II. Signore Conte Ossolinski. Scritta 
per ordine della M. del Be di Pollonia al Conte Zaluski 

- . . Inviato del Re . . . alia Corte di Roma. Konigsberg, 
17. Decembre 1734. — III. J. a. 17/5. 

^ Epistola episcopi Samogitiae ad Papam. [Schluss fehlt. | 
Lat.-ital. 1 Bl. Fol. — HI. J. a. 17/6. 

— Epistola episcopi Vilnensis Michaelis Joannis Zienkiewicz 
ad Papam Clementem XII. Dat., Tilsis in Prussia, 
11. Januarii 1735. 4 Bll. Fol. — HI. J. a. 17/7. 

— Potocki, Teodoro, Archivescovo e Primate. Manifesto 
tradotto dal Polacco di monsignor primate del regno di 
Polonia ... da Torunio li 4. Febrajo 1735. 3 Bll. Fol. 

— in. J. a. 17/8. 

— Estratto di una lettera del conte Ossolinski Gran Tesoriero 
della corona al Conte Zaluski referendario della corona 
e Inviato di Polonia. Konigsberg li 22. Marzo 1735. 1 Bl. 
Fol. — in. J. a. 17/9. 

— Manifesto des seigneurs Polonois qui s'^tant retires de 
Dantzig, se trouvent a Konigsberg, k la suite de Sa Majesty 
Orthodoxe le Roy de Pologne. Frz.-ital. 1 Bl. Fol. 
Rest fehlt. -~ IIL J. a. 17/10. 

— Acta Generalis Confoederationis, (circa Maiestatem Sere- 
nissimi Stanislai Primi constitutae). Dzikoviae prope 
Sandomiriam die V. m. Nov. a. d. 1734. Sign.: Adamus 
in Melsztyn et Czekarzewice Tarlo . . . statuum confoe- 
deratorum Reip. Mareschalcus. Der Anfang fehlt. 17 Bll. 
Fol. — IIL J. a. 17/11. 

Lett re d'un gentilhomme Polonois sur I'heureuse election 
du roi de Pologne, faite entre Varsovie et le village de 
Wola Tan 1733. A la Haye, Jean van Duren, 1733. 4". 
-* n. J. d. 26/2. 

in. 6 



82 Polnische Geschichte und Literatur. 

Relation abr^g^e de ce qui s'esfc pass^ dans les elections 

des rois de Pologne depuis Sigismond Augusts . . . 

A la Haye, J. v. Duren, 1733. 4«. — II. J. d. 26/3. 
Relation exacte de ce qui s'est pass^ au sujet de TElection 

du Comte Stanislas Leszcinski. 1733. 4®. Frz.-deutsch. 

— II. J. g. 7. 
Nar ratio genuina electionis in regem Poloniae serenissimi 

Stanislai Leszczyiiski et serenissimi Friderici Augusti . . . 

S. 1. et a. Fol. — III. L. a 3/10. 
Expose sincere des elections k la couronne de Pologne 

faites en faveur du Ser. Stanislas Leszczyiiski et du Ser. 

Frederic Auguste electeur de Saxe. Ala Haye, Jean 

van Duren, 1733. 4». — 11. J. d. 26. 

— Die Flucht des Konigs Stanislaus aus Danzig, von Ihm 
selbst berichtet. Aus d. Franz, iibers. Hamb. & Leipz., 
1759. 80. — IV. D. d. 30. 

(Potocki, Theodore), Lettre du Priraat de Pologne ecrite 
de Dantzig au Pape et traduite du Latin. A la Haye, 
Jean van Duren, 1734. 4°. — II. J. d. 26/9. 

— & Radziewski, Fr^.), Manifesto fait dans le grand 
conseil tenu a Danzig le 10. fevrier 1734, centre la pre- 
tendue election et le pretendu couronneraent de TEle- 
cteur de Saxe. Ala Haj'e, Jean von Duren, 1734. 4<*. — 
II. J. d. 26/8. 

— arcy-biskup y primas. Manifest przeciwko pseudo-koro- 
nacyi w Krakowie 17, januarii anni currentis (1734) od- 
prawioney y usurpatorowi korony. Bez dat. Fol. — III. 
L. a. 3/13. 

— Manifestatio. Protest des Primas Theodor Potocki 
gegen den Einmarsch der Russen. O. Druckdat. Fol. 
6 BLl. - III. L. a. 3/7. 

Respons na Resultatum przj'tomney we GdaAsku Rady 
sub die 10. Febr. A. 1734 publikowane. — 11. M. 
o. 19/6. 

Lettre sur les affaires pr^sentes de Pologne. Ala Haye, 
J. van Duren, 1734. 4«. — H. J. d. 26/4. 

Staats- und Kriegs-Schau-Biibne, des Konigreichs Pohlen, 
derer heutigen Polnischen Kriegs-Troublen nebst Journal 
von Belagerung der Stadt Dantzig wie auch accuraten 
Abrissen derer Stadte Warschau, Cracau und Dantzig. 
Frankf. u. Leipz. 1734. 8«. [Ohne Kk.] — H. J.- k. 39/1. 

(Leszczyiiski, Sta n.), Glos wolny wolnosc ubespieczaj^cy. 
Nancy r. p. 1733. 4°. — H. H. k. 6. H. J. n. 5. 

— to samo. Mscr. 18. w. [Z berbem Andr. Steph. na Zbf|- 
szyniu Garczynskiego. | — IH. J. e. 8/1. 



Stanislaos Leszczvnski. 83 

(Xieszczynski, Stan.), La Voix libre du cifcoyen, ou ob- 
servations sur le gouvernement de Pologne. (Trad, par 
Soligiiac.) 1749. 8o. 2 Thle. in 1 Bdo. — II. J. 1. 20. 



August in. 

Falsitas narrationis de electione Stanislai Leszczvnii et 

Angnsti HI. Ducis et Electoris Saxoniae in regem Poloniae. 

Fol. 21. BIL o. Druckdaten. — H. H. a. 10. 
Konfederacya. Ace: Desideria y proiecta universalne 

W. X. Litewskiego, jako tei y partyknlame do generalney 

Konfederacyi przyj^te. 1733, Juli 4. Fol. Bez dat. — 

n. F. a. 8/2. 
Zdanie Narodu Polskiego, osobliwie Konfederacyey Sando- 

mirskiey podane do uwagi narodom Rossyjskiemn i 

Kozackiemu. Bez dat. 1733. Fol. [4 karty.] — III. L. 

a. 3/5. 
Konfederacya Generalna na konwokacyi generalney War- 

szawskiey uchwalona^ d. 27. kwietnia 1733. Warsz. w 

dnik. XX. Schol. Piar. 1733. Fol. — IT. H. h. 3. 
Epistolae familiares sub tempus interregni. Anno domini 

1733. 4^ — 11. K. a. 16. 
Rozmowa pewnego Ziemianina ze swoim s^siadem o teraz- 

nievszych okolicznosciach, roku 1733. Fol. i. 4®. — III. 

K. b. 17. n. H. b. 12. 
List, Dmgi, Ziemianina rozwaiaj^cy respons na manifest 

xi^i^cia Jmci Prjinasa. 4®. 32 Stn. — III. L. c. 28/10. 
Bohmius, Mart., Commentarius de interregnis in regno 

Poloniae. Thorunii, Jo. Nicolai, 1733. 8°. — II. J. 1. 18/1. 
Pulaski, Baltazar z Pulazia, Kr6tka annotacya se3nn6w 

warszawskich y grodzieiiskich, tak^e elekcyi i koronacyi 

. . . Bez karty tyt. 1740. Fol. — m. L. a. 5. 
Betrachtungen, tiber die gegenwartigen Pohlnischen 

Begebenheiten. Anderer Theil, worinne 
I. Eine kurtze Hiatorie des jetzigen Pohlnischen Reichs- 
Wahl-Tages tiberhaupt. 

n. Dasjenige, was . . . sowohl bey Stanislai als Augnsti 
III. Denomination merckwurdiges vorgefallen etc. 

Leipz., J. M. Teubner, 1734. 4o. [Mit Titelvign.] — H. 

K. a. 12. 
My 1 ins, Mich. Mart., Angusto m. Konig in Pohlen . . . 

wird . . . dass Sr. Konigl. Maiestiit an verg. 17. Jan. 

1734 in Cracau . . . gekronet worden . . . das Gorlitzische 

6* 



84 Polnische Geschichte und Literatur. 

Gymnasium Gliick wunschen. . . . Gorlitz 1734. Zipper 

xmd Richter. Fol. — n. K. a. 22. p. 55. 
(Pacta conventa Augusti in.) Actum . . . Varsaviae, d. 1. 

Nov. 1733. FoL — 11. F. a. 8/1. 
Lengnich, Godo f r., D., Pacta conventa Augusti III. com- 

mentario perpetuo illustrata. Lips., apud Jac. Schuster, 

1736. Fol. — n. F. a. 10. 
Constitutiones comitiorum pacificationis extraordinarioriun 

Varsaviae habitorum at in d. XXV, m. Junii 1736 edicto- 

rum. Dresdae, Glob. Chn. Hilscher, 1736. Fol. — II. 

H. i. 3. 
Keinhardtus, Chn. Glob., Nexum inter Poloniam Saxoni- 

amque juridicum et literarium brevibus commonstrat. 

Halae Magd., Hilliger, 1747. 4°. - H. H. b. 29. 
Caspari, Carl Job. von, Preussen, Polen, Cur- und 

Liefland in der alten und neuen Pegierungsgestalt. 

Konigsberg, Job. Frdr. Driest, 1756. 40. — n. J. g. 14. 
Grundriss der beutigen Staatsverfassung von Polen. Aus 

dem Franz, ubers. Frankl". a. M., I. G. Garbe, 1763. 8". 

— n. J. i. 24. 

Moszczynski, Adam, Pami^^nik do historjd polski^j 
w ostatnich latacb panowania Augusta III. i pierwszych 
Stanislawa Augusta. Poznaii, J. K. Zupaiiski, 1858. 8". 

— V. B. g. 40. 

— to samo. Wydanie drugie. Poznaii, J. K. ZupaAski, 
1863. 8«. — V. C. h. 39. 

— to samo. Poznaii, J. K, ^upaiiski, 1867. 8°. z. Pami§- 
, tniki y.SnU. wieku, T. IX. I. ~ Y^O, k. 32. 

Podoskiego, Gabryela Junoszy, arcybisfe-gpi^^^-jTeka, 
wyd. przez Kazimirza Jarochowskiego. PMP^^' •^• 
Kamienski i Sp., ia54— 62. 8°. 6 Bde. — v!^- & 
38-43. 

Koepell, Rich., Polen um die Mitte des achtzehnten Jah^' 
hunderts. Gotha, F. A. Perthes, 1876. 8°. — V. G. h. 4^^ 

Kitowicz, J^drzej, Opis obyczaj6w i z^^^'czajow za pa- 
nowania Augusta in. wydany z r^kop. przez Edwarda 
Eaczydskiego. Tom I.— IV. Pozn., druk. W. Stefanskiego, 
1840. 80. 4 VoU. - m. K. m. 13-16. 

— Pami^tnild do panowania Augusta m. i pierwszych lat 
Stanislawa Augusta . . . wydane z r^kopismu przez E. 
Raczynskiego. Tom I—m. Pozn., druk. W. Stefanskiego, 
1840. 80. 3 VoU. - m. K. m. 7-9. 

— to samo. Wydane przez A. Woykowskiego. Poznaii, 
W. Decker i Sp., 1840. 8«. Deest pag. 1—64. — H. E. 
n. 48. 



>i 



August in. 85 

Massuet, P., Histoire de la guerre presente, cont. tout ce 
qui s^est pass^ de plus important en Italie, sur le Ehin, 
en Pologne etc. Amsterdam, L'Honor6, 1735. 8*. [Mit 
Krtn.J — IV. B. m. 12. 

Jan, Adolf, Xit^i^ Saski, Julij, Kliwij, Montium y West- 
falski . . . Dzialo si^ w Warszawie, d. 23. czerwca 1735. 
Fol. Bekanntmachung des „General-Commendanten'* der 
sachs. Hil&truppen, dass die fehlenden Unterhaltungs- 
kosten fur diese Truppen der Konig August HE. aus 
seinen Mitteln decken wird. — m. L. a. 3/12. 

Rzewuskiego, Waclawa, Mowy, Pierwsza mowa na 
seymie pacificationis, dzi^kuj^ca za Lask^ Izby Posel- 
skiey, miana w Warszawie r. p. 1736. Ostatnia mowa, 
tegoz na radzie senatorskiey Warszawskiey r. p. 1761 
miana Arkusz B. — do. X. 3. 1761. 4°. — II. J. 
c. 14. 

Kommissyi Grodzieiiski^j in ao 1738 ex re praeterita, 
praesenti et futura desideratur moderatus successus. 
Sine 1. et a. FoL Kritik des Steuerwesens. — HI. L. 
a, 3/11. 

Lubomirski, In dem den 3. April 1739 zu Warschau ge- 
haltenen senatusconsilio gegebenes Votum senatorium, 
in das Teutsche iibersetzet. |01me Druckdaten.] Fol. 
Gegen das Unwesen der Beichstagsanarchie. — III. L. 
a. 3./14. 

Falissowski, Colloquium seu dissertatio patris familias 
cum Sacro Curione de causis incrementi Romani Imperii 
Polonis ad cautelam et Exemplum. v. Pauli Potocki opera 
omnia. Vars. 1747. Fol. — 11. H. h. 13. p. 229. 

Poklatecki, Fr., Remonstracya stanom Rzeczj^ospolitey 
Polskiey o trybunalach Koronych tudzie^ estymacyi wol- 
nosci i prerogatyw stanu szlacheckiego . . . 1748. 8°. — 
n. O. i. 25. 

Garczynski, Stefan, Anatomia rzeczy pospolitey polskiey 
synom oyczyzny ku przestrodze y poprawie tego co 
z kluby wypadlo. 1751. 4°. — 11. J, e. 31/1. 

Wegner, Leon, Stefan Garczyilski wojewoda poznaiiski 
dzielo jego Anatomia Rzeczypospolitei polski^j. 1706— 
1755. z. Roczniki Tow. Przyj. N. Pozn. Tom VI. 1871. — 
V. B. i. 27/1. 

Kolli^taj, H,, Stan oswiecenia w Polsce w ostatnich latach 
panowania Augusta m. 1750 — 1764. Wyd. z r^kop. przez 
Edwarda Raczyiiskiego. Tom I. — II. Poznan, 
-w druk. na Garbarach Nr. 45, 1841. 8^ — III. K. m. 
17-18. n. S. i. 110. 



86 Poliiische Gescliichte und Literatiir. 

Calendarium inclyti ordinis equestris D. Huberto sacri- 
Ephemerides ad annum 1761. 8°. [Das ganze Buch iii 
Kupfer gest., voran die Wappen der Ordensmitglieder.] 

- n. 0. n. 22. 

Nachricht von der Entweichung des Konigl. Prinz Fri©- 
drich Augustischen Infanterie-E-egiments. Ingleichen des 
ersten Bataillons des Konigl. Prinz Xaverischen Infan- 
terie-Regiments aus Konigl. Preuss. Kriegs-Diensten, und 
deren anderweit. Verpflichtung in Pohlen. 1756. 4°. 1 Bg. 
[Unvollst.] — m. L. c. 28/7. 

Odezwa Kr6la Pruskiego 1756, do narodu polskiego. 4®. 
4 Karty. — III. O. a. 9/56. 

(Poninski, Anton), Augnstissimus H>Tnenaeus inter 
Frid. Augustum Regium Poloniae — principem nee non 
Mariam Josepham Archi-Ducem Austriae, descriptione 
poetica ab equite Pol. adumbratus. Dresdae, Job. C. 
Stosselius, 1720. 4». Schluss von Bl. R. 4 ab fehlt. — 
U. M. o. 19/9. 

Francke, Henr. Glieb, De nexu foederiim perpetuae 
unionis inter Angus tarn domum Austriacam Poloniaeque 
regnum . . Lips., Langenlieniius, 1748. 4°. — 11. K. a. 11. 

Szoldrzki, Jakub, Mowa o najg. Maryi Jozefie corze 
Jozefa I. cesarza a krolowey polskiey . . . okolo dnia 
dorocznego pogrzebu jey. Pozn. 1761. S^, — II. J. i. 21. 

(Boliomolec, Franciszek), Zal po smiorci Najjasniejszej 
kr6lowy naszej, Marjd J6zel'y. 1758. [Boz dat.] 4®. — 
II. B. 1. 2/38. 

lizewuski, Severinus, Felicitas Poloniao, rex incoluniis, 
anno domini 1763. Varsaviae typis Coll. Schol. Piaruni, 
1763. 4°. — 11. B. 1. 2/3. 

Czapski, Franc. Stan. Kostki, Mowa w Warszawie 
na senatus consilium miana roku 1763, 14. marca. Fol. 

— in. 0. a. 9/1. 

(Korycki, MiclO, Augustus III., Poloniaruni Rex, Caje- 
tano, Cracoviensium episcopo, ex campis olisiis. [Sine 1. 
et a.l 8°. - II. B. 1. 2/16. 



Stanislaus August. — WaM und Kronung. 

Konfoderacya generalna ... na konwokacyi gl6wney 
Warszawskiey uchwalona, dnia 7. m. Maia r. p. 1764. 
W Warsz., w druk. XX. Scholar, piar. Fol. 193 Str. — 
II. II. f. 7/1. 



Stanislaus August. — Wahl und Kronung. 87 

K o nf e d e r a c y a generalna koronna, po doszlyin seymie con- 
vocationis zacz^ta, w Warszawie dnia 23. czerwca 1764 . . . 
stwierdzona. — III. L. a. 8/73. 

Garolath, Carolus princeps de^ orator extraordinarius 
regis Friderici II., Oratio ad . . . Poloniae Bempublicam 
in campo electionis prope Varsaviam congregatam, d. 
6. sept. 1764. [Sine 1. et a.] Fol. [Latein. u. polnisch.] 

— m. L. a. 6/5. 

Keyserling, Hermanni Caroli Comitis a, Oratoris 
Catharinae 11., ad Rempublicam Polonam in comitiis 
electionis 1764 habita. Sine 1. et a. Fol. Lat. u. poln. 

— m. L. a. 6/2. 

Akt elekcyiroku 1764. iniesif^ca sierpnia dnia 27. W. Warsz. 

u. XX. schol. piar. Fol. — II. H. f. 7/2. 
Opisanie aktu sam^j koronacyi kr61a JM. Stanisl. Augusta. 

z. L. Zielinski, Panuj^tki List, krajowe. Lwow 1841. 

8<>. — m. J. m. 6/1. 
Ser. Stanislao Augusto Kegi Pol. . . electo et inaug. 

Udelitatem et subditi animi debitum prov. Min. Poloniae 

Soc Jesu contestatur. Fol. 24 Bl. — III. 0. a. 7/4. 



GrescMchte der Regierung Stan. Augusts. 

Sammlung Einiger Schriflen den vorgehabten Mord Sr. 

Maj. Stanisl. Augustus . . . betreiFend. 1771—1773. 8**. 

4 Thle. in 1 Bd. — H. J. i. 16. 
Processus indiciarius in causa . . horrendi criniinis regi- 

cidii in s. persona . . Stanislai Augusti Regis 3. Nov. 

1771. Varsaviae commissi. Varsaviae gestus et formatus 

1773. Varsaviae, typis S. R. Mtis., 1774. Fol. — U. 

J. b. 8. 
Do narodu i potomno6ci o okropnym przypadku przez 

J. K. Mc. w r. 1771 d. 3 listop. doswiadczonym, Bez dat. 

4«. (Wiersz.) - H. B. L 2/34. 
IwanickijStan., "Wiersz polski, po szcz^sliwym i cudowuym 

zachowaniu Stan. Aug. od smierci okrutnej. Bez dat. 

1771. 40. - n. B. 1. 2/35. 
Pal a em on, ekloga. Na zachowanie kr6la. Bez dat. 1771. 
■ 4». — n. B. 1. 2/18. 
Ustrzycki, Cas., Stanislao Augusto, rego Poloniae . . . e 

maximis vitae periculis divinitus liberate, oratio in Coll. 

Nobilium Varsav. Scholar. Piar. m. januario 1772 habita. 

Sine 1. et a. 4«. - U. B. 1. 2/17. 



88 PoliAische Geschichte und Literatur. 

Przyl^cki, Stan., Dziennik przybycia i bytno^ci krola . - - 
Stanisl. Augusta w Piilawach w sierpniu i wrzesniii 
1777 r., z r^kop. Bibl. Willan. wydany . . . Warszawa, ^^ 
drakami J. Ungra 1865. 8«. — V. C. i 46/1. 

Naruszewicz, Adam, Dyaryusz podr6zy Staiiisla^^^'a 
Augusta, kr6la, na Ukraine w roku 1787. 8". — III. J- 
g. 27/2. 

Dziennik podr6iy kr61a JM. Stanisl. Augusts, na Ukraine 
i do innych ziem koronnych r. 1787 d. 23. lutego rozpo- 
cz^tey, a d. 22 lipca zakonczoney. Warszawa, M. Groll, 
1788. 8°. IV. E. g. 15. 

Olechowski, Jozef, Powitanie Stanisl. Augusta, Krola 
Polskiego, po odprawionej podrozy ukrainskiej, uczynione 
w ko^ciele katedr. Krak. im. kapituly katedr. i ducho- 
wienstwa . . . d. 16. czerwca 1787. Bez dat. Fol. — lU. 
L. a. 8/113. u. ni. L. a. 9/32. 

Odpowiedi Jego kr61ewskiej Mci na to powitanie. Bez 
dat. Fol. — in. L. a. 8/114. 

Kantecki, Klem., Stan. Poniatowski, kaszt. krak., ojciec 
Stanisl. Augusta. Poznai, F. Chocieszynski, 1880. 8<*. 
2 tomy. — V. I. i. 1. 



rv 



Traktaty, konwencye handlowe y graniczne, wszelkie 
publiczne umowy, mi^dzy rzplta. polsk^ y obcemi paii- 
stw^ami od r. 1764 do r. 1791. zawarte. Warsz., u XX. 
Scholar, piar., 1791. 8«. 2 Voll. — n. J. 1. 42-43. 

(Chodzko, Leonard et le Comte de Noailles), Recueil des 
traites, conventions et actes diplomatiques concernant la 
Pologne 1762—1862 par le comte d' Augeberg. Paris, 
Amyot, Leipzig, F. A. Brockhaus, 1862. 8°. — V. C. g. 18. 

Lelewel, Joach., Panowanie kr61a polskiego Stanislawa 
Augusta Poniatowskiego, Wydanie 6. Bruxella, J. N. 
Mlodecki, 1847, 12«. — U, N. K. 29. 

Czasy Stanislawa Augusta Poniatowskiego przez jednego 
z poslow wielkiego sejmu opisane. Pozn., J. K. Zupanski, 
1867. 80. (Pami^tniki z XVDL wieku, T. VII.) — V. 
C. k. 31. 

Geschichte des gegenw. Kriegs zw. Russland, Polen und 
der Ottomann. Pforte. Frkf. u. Lpz. 1771 — 1775. 4«. 
[M. Kk. u. Karte.] 35 Thle. in 3 Bdn. — H. O. d. 1-3, 

Kitowicza, J., Pami^tniki do panowania Stanislawa Ponia- 
towskiego z manuskryptu dot^d drukiem nieogloszonego. 
Tom I.— III. Poznan, J. Lukaszewicz, 1845. 8^ 3 Voll. 
- in. K. m. 30-32. 



Geechichte der Regieruiig Stan. Augusts. 89 

Pami^tniki z o^mnastego wieku. Poznan, J. K, Zupanski, 
1860-68. 8». T. I-X. - V. C. k. 25-^34. 

Posiatowskiego, Stanistawa Augusta, kr61a polsk., 
Pami^tniki i jego korespondencye z cesarzow^ Kata- 
rzyn^ 11. M6moires de Stanislas Auguste Poniatowski, 
roi de Pologne, et sa correspondance avec rimp^ratrice 
Catherine 11. Poznai, J. K. ^upaiski, 1862. S^. — V. 
C. i. 13. 

Xoimian, Kajetan, Pami^tniki, obejmuj^ce wspomnienia 
od r. 1780-1815. Poznad, J. K. Zupanski, 1858. 8°. 2 tomy. 

- V. B. g. 45—46. 

O gin ski, Mich., Pami^tniki o Polsce i Polakach od r. 1788 
Bi do koica 1815 r. Poznaii, J. K. ZupaAski, 1870—73. 
8«. 4 tomy. — V. E. i. 9. 

Engestrom,Wawrzyn., hr., Pami^tniki, przelozone z ory- 
ginalu przez J. I. Kraszewskiego. [Z portretem Autora.] 
Poznaii, J. K. I^upanski, 1875. 8o. — V. E. i. 11 a. 

Kosmowski, Stan., Pami^tniki z koiica XVIII. wieku. 
Poznan, J. K. ^upaiski, 1860. 8<». — V. B. h. 48. 
— to 8 a mo. Wyd. 11. Poznan, J. K. Zupanski, 1867. 8®. 

- V. C. k. 32. 

Pami^tnik anegdotyczny z czas6w Stanislawa Augusta, 
z r^kopisu wydany przez J. I. Kraszewskiego. Pozn., 
J. K. Zupaiiski, 1867. S^, (Autor: Cieszkowski ?) — 
V. D. f. 16. 

Piaczkowski, Wine, Pami^tniki, spisane w roku 1845. 
zJytomi^rz, J. Hussarowski, 1861. 8**. — V. B. k. 56. 

Kierzkowski, J. F., Pami^tniki. Poznan, N. Keimienski 
i Sp., 1866. 8». - V. C. 1. 22. 

Ochocki, Jan Duklan, Pami^tniki, z pozostaJych . . . 
r^kopisdw przepisane i wydane przez J. I. Krasze- 
wskiego. Wihio, Jdzef Zawadzki, 1857. 12°. 4 tomy. 

- V. C. 1. 35-38. 

Lata, Ostatnie, panowania Stanis];awa Augusta, dokumenta 

do historyi drugiego i trzeciego podzialu, wydal "Wale- 

ryan Kalinka. Poznaii, J. K. ijupaiiski, 1868. 8**. — 

Y. C. k. 33. 
{Ilolle, Ant. J6z.), Antoni J., Dr., Opowiadania histo- 

ryczne. Serya trzecia. "VVarszawa, Gebethner i Wolff, 

1882. 8«. 2*^tomy. — V. J. i. 13. 
Obrazki history czne z czas6w ostatniego krdla polskiego. 

Poznan, nakl. ks. Ba:^ynskiego, 1867. 8°. — V. B. m. 37/3. 
Lippoman, J., Bunt hajdamakow na Ukrainie w r. 1768, 

wydan^ z r^kop. przez E. Eaczynskiego. Poznan, w druk. 

Or^downika, 1842. 8^ - UI. K. m, 21. 



90 Polnische Gescliichte uud Literatur. 

Li p p o m a n , J., to samo. Wyd. 2. Poznaii , A. Poplinski, 185 1. 

12°. — V. B. e. 50. 
Krebsowa, Opis autentyczny rzezi humankiej. Z manuskr^ 

hr. T. DzialyAskiego. Pozuan, w druk. na Garbaraclx 

nr. 45, 1840. 12o. - H. B. 1. 40. 
Annex a do cz^ci pierwszey relacyi o materyi o buntacli 

na seymie 1790 roku uczynioney. Warszawa, Piotr Za- 

wadzki, 1790. 8°. — IV. D. d. 31. 



Oonfoederation von Radom tind Bar. 

Chreptowicza, Karola Litawora, marszalka Konfede- 

racyi, Manifest d. d. z Grodna, 5. paidz. 1767. 4°. — II. 

K. b. 18/50. 
Manifest der neuen Conioderation zu Bar, nebst Anm. eines 

vornehmen Polen. 1768. 4". 16 Stn. — II. J. c. 17/2. 
Morawski, Szcz^sny, Materyaly do konfederacyi bar- 

skiej r. 1767—1768. Lw6w, naklad Er. Ant. SozaAskiego, 

1851. 80. T. I. — V. B. 8. 35. V. B. h. 12. 
(Kaczkowski, Stan.), Wiadomo^ci o konfederacyi Barskiej . 

Pozn., J. K. ilupanski, 1843. 8^. — II. E. n. 27. 
Konfederacya barska, Korespondencya mi^dzy Stani- 

slawem Augustem a Ksawerym Branickim w r. 1768. 

Wyd. Dr. Ludw. Gnmplowicz. Krakow, w drukami 

„Kraju", 1872. 8°. [Z kart^.] — V. E. i. 33. 
Oswiadczenia, Trzy, Konfederacyi barskiej. Wyd. nowe. 

Krak6w, nakl. Ksi^gami pod Sow^, 1850. 8®. — V. A. i. 28. 
Bogowski, Maciej, rotmistrz konfederac;>d barskiej, 

E-eszty pami^tnik6w, poprzedzone przedmow^; i wydane 

przez Konstantego Gaszynskiego. Pary^ w Ksi^- 

garni Katolickiej Polskiej, 1847. 12°. - m. R. o. 55. 
Pohlen, Das confoderirte — 1770. 8^. 2 Thle. [Mit Bildn. 

Stan. August's.] — 11. J. k. 29. 
Viom^nil, baron de, Lettres particulieres sur les affaires 

de Pologne en 1771-1772. Paris, Treuttel & Miirtz, 

1808. 80. — IV. D. i. 6. IV. B. h. 25. 
Dumouriez, Z pami^tnikow generala — , Wojna w Polsce 

1770 i 1771. Poznan, J. K. ^upaAski, 1865. 8°. — V. 

d k. 30. 
L a V i du general Dumouriez. Hambourg, B. G. Hoffmann, 

1795. 80. 3 Bde. — IV. B. m. 30-32. 
Tagebuch eines franz. Officiers in Diensten der Pohbi. 

Konfbderation, welcher von den Bussen gefangon imd 

nach Sibirien verwiesen worden. A. d. Franz. Amsterd. 

1776. 80. - II. J. k. 10. IV. C. 1. 18, 



Confoederation von Radom und Bar. 91 

Ungelliardt, Lew. Mikolajowicz, Pami^tniki. Zrosyjsk. 
originalu przeL, uotami i dokumentami co do rzeczy polsk. 
objasnil Konstanty Podwysocki. Poznaii, J. K. ^u- 
panski, 1873. 8». — V. E. i. 11/1. 

Kreczetnikow, Piotr, Eadom i Bar 1767— 1768. Dziennik 
wojennych dzialaii i wojenno-polityczna korespondencya 
z ksi^c. Mikol. Kepninem. Z rosyjsk. oryginalu przel. 
Konstanty Podwysocki. Poznaii, J. K. ^upaiiski, 
1874. 8«. - V. E. i. 11/2. 

Geschichte des gegenw. Poln. Krieges, von s. Anfang bis 
auf den gewaltsamen Konigsraub. Augsb., Frkf. u. Leipz., 
J. A. Friedricli, 1772. 8«. {M, Kk.] — n. J. k. 19. 

Przetiumaczenie listu, znajduj^cego si^ w II. tomie 
ksi^zki franc, pod tyt. : Dj^aryusz liistoryczny, przypisany 
Nayj. krolewiczowi JM. Polskiemu Klemensowi, Elekto- 
rowi Trewirskiemu. Drukow. w Frankfurcie n. M. 1771. 
FoL — ni. L. a. 6/4. 

(^Fryderyk 11.), Pami^tnik od pokoju Hubertsburgskiego r. 
1763 az do podzialu zaboru kraj6w Polski r. 1776. W 
Brzegu 1789. 8°. Ace: Opisanie oo si^ dzialo waznego 
w Europie od r. 1774 do r. 1778 wyj^te z dziel Fryde- 
ryka H. W Brzegu 1789. 8«. — n. D. 1. 10. 
— to samo. Wydanie drugie. Poznaii, M. Jagielski, 1868. 
8«. — V. C. i. 75. II. S. i. 105. 

Li sty nad wypadkami polity cznemi w Polsce pisane w latach 
1763 i 1766. Z Biisching'a Mag. f. d. neue Hist, und 
Geogr. Pozn., N. Kamienski i Sp., 1846. 8°. — 11. F. m. 24. 

Kulhiere, CL, Histoire de Panarcliie de Pologne et du demem- 
brement de cette r6publiquo. II. Edition. Paris, H. Ni- 
coUe, 1808. 8». 4 Voll. — IL J. i. 43-46. 

Lett res sur r6t«,t actuel de la Pologne et sur I'origine de 
ses malheurs. A Paris, Didot Paind 1770-1771. 8". 
2 Thle in 1 Bde. — II. J. g. 5. 



Die TheUungen. 

Beer, Adolf, Friedricli IL u. van Swieten. Berichto tib. 

die zw. Oesterreich u. Preussen gefiihrten Verliandl. die 

erste Theilung Polens betreffend. Leipzig, Duncker und 

Hmnblot, 1874. 8«. — V. E. k. 1. 
— Die erste Theilung Polens. Wien, Carl Gerolds Sohn, 

1873. 80. 3 Bde. - V. F. i 5. 
Zychlinski, Ludw., Obraz machinacyi mocarstwosciennycli 

przeciw Polsce od r. 1763 do. r. 1773. Pozn. J. K. Zu- 

panski, 1864. 8». - V. C. h. 31. 



92 Poluische Gescliiclite und Literatur. 

Rewera, Stefan, Przed stu laty czyli ostatiiie cliwile Pol- 
ski. Poznan, W. Simon, 1778. S\ — H. S. i. 82. V- 
D. e. 1. 

Reflexions politiques sur V administration interieure de la 
Pologne. Amsterdam 1775. 8<». — IV. C. e. 57. 

— Betrachtmigen, Politische, iiber die innere Staatsverwal- 
tung von Pohlen. Frankf. u. Lpz. 177G. 8°. — 11. J. h. 
17/1. rV. 0. e. 59. 

Kalkulacya oholiczno^ci polity cznych z pobudkami gor- 
liwosci obywatelskiey. [Po rozbiorze I.] 4°. 4 Karty. — U. 
D. 1. 1/15. 

L' horoscope politique de la Pologne, 5. Edition. A Cetigne 
sur les bords du lac de Scutari. 1779. 8^. — 11. J. i. 18. 

— politique de la Pologne, do la Pruse, de TAngleterre etc. 
a* Pastor- Vecchio aux pieds des Alpes de Montenegro 
1779. 80. — n. J. 1. 22. 

Pansmouser, Gottlieb, Le partage de la Pologne en 
sept dialogues. Traduit de Tanglois. Londres chez P. 
Emsly, o. J. 8®. — U. J. e. 24. 

— le meme. Nouvelle Edition. Londres, P. Emsly, o. J. 
8°. — n. J."g. 44. 

Untersuchung, Beleuchtete, des Verfahrens der Hofe 

Wien, Petersburg und Berlin, die Theilung von Pohlen 

betrefFend. Aus d. Franz, libers. Frankf. u. Leipz. 1776. 

8°. — n. J. h. 17/2. 
Wegner, Leon, Tadeusz Rejtan na sejmie warszawskim 

1773. PoznaA, J. K. I^upanski, 1873. S^. — V. E. k. 11. 
Memoires et actes autentiques relatifs aux negociations qui 

out pr^c^d^es le partage de Pologne. 1810. 8°. — II. 

J. e. 22. 
Wyktad post^pku dworu imperatorskiego ryssyjskiego 

wzgl^dem Nayja^nieyszey Rzeczypospolitey Polskiey z 

dedukcy^ praw. W Petersburgu, w druk. akad. imp., 

1773. 4°. — IL O. e. 36/1. 
(Lojko), Odpowiedz na skrypt pod tytulem Wyklad po- 

st^pku. 1773. 40. — n. 6. e. 36/2. 
Expose prdliminaire des droits de la couronne de Hongrie 

sur la Russie Rouge et sur la Podolie ... A Yienne, 

J. Th. noble de Trattnem, 1772. 4°. — IH. L d. 19. 
"VVywod poprzedzajacy praw korony wegierskiey do Rusi 

Czerwoney i do Podola . . . W Wiedniu, J. T. Trattnem, 

1772. 40.^— II. J. g. 18/1. 
Lojko. Odpowiedi na wyklad popi^zedzaif^cy praw Kor. 

Wegierskiey do Rusi czerwoney i Podola . . . 1773. 4°. 

— n. J. g. 18/2. 



Die Theilungen. 93 

Wyklad praw Kr61a Jm. Pniskiego do ks. Pomerelii i do 
innych Wielu krajow kr6L Polskiego z dokumentami. 
BerL, J. J. Decker, 1772. 4°. — 11. J. g. 35/1. 

(Jiojko), Odpowiedi na wyklad praw Krola JM. Pniskiego 
do X. Pomerelii etc. 1773. 4^. — 11. J. g. 35/2. 

Lettre hist, et polit. d'un gentilhomme polonois addressee 
a son ami k roccasion des observations qui ont paru an 
mois de Janvier sur les declarations des cours de Vienne 
Petersbourg et Berlin au sujet du demembrement de la 
Pologne. 1773. 8<». — 11. J. 1. 4. u. 12. 

Trenck, Fried r., Freyh. von der, Beantwortung auf die 
in franz. Spr. ersch, Schmahschrifit, betitelt: Anmerkiin- 
gon tiber die Erklarung der "Wiener, Petersbnrger und 
Berliner Hofe, die Zergliederung der Republick Pohlen 
betreffend. Gedruckt London 1773. -- Aachen 1773. 8°. 
— XL J. k. 1. 

Considerations politiques et philosophiques sur les affai- 
res presentes du nord et particulierement sur celles de 
Pologne. A Londres 1773. 8°. — II. J. e. 20. 

(Fischer, Charles), D'Alembert k Frederic 11. sur le de- 
membrement de la Pologne. D'AIembert an Friedrich 11. 
iiber die Theilung Pohlens. Amsterdam u. Cologne, 
Pierre Hammer, 1808. 8^ — 11. J. 1. 6. 

Mowa . . . Pocieja . . . pos2a od skonfederowan^y rzeczy- 
pospolitey do Nayj, Imperatorowy . . . caley Rossyi. 
Bez dat. Fol. 1 Karta. — IV. G. e. 13./2. 

Wielhorski, O przywr6ceniu dawnego rz^du wedlug 
pierwiastkowych rzeczypospolitey ustaw. 1775. 8<*. — 
II. J. e. 8. 

Pohlen, wie es war, wie es iat, wie es werden wird. Aus 
dem Franz, iibers. Paris und Warschau 1775. 8®. — II. 
J. h. 17/3. 

Mably, L'abbe de, De la situation politique de la Pologne 
en 1776. v. Oeuvres posthumes, T. I. p. 1. — IV. F. h. 31. 

My^li obywatelskie z okolicznoSci proj ektu pod tytulera. 
Zbi6r praw s^dowych, moc^ konstytucyi r. 1776 ulozo- 
nego. Wroclaw, akademickiemi literami, 1780. 8®. — 
n. D. 1. 15. 

Geschichte der Staatsverandenmgen von 'Polen vom Tode 
Konigs Augustus m. bis ins Jahr 1775 nebst den . . . 
offentlichen Beweisschriften. Aus dem Franz. Leipz., 
C. Fritsch, 1777. S\ 2 Voll. — H. J. k. 40-41. 

£tat politique, militaire et civil de la Pologne . . . r6dig6 
depuis la diete de Grodno de 1784. Varsovie, M. Groll, 
1784. 120. — IV. D. k, 29. 



94 Polnisclie Geschichte und Literatur. 

Synakiewicz, Felix, Mowy dwie do nayj . Stan. Angiista 
Krola Polskiego .... r. 1784 miane. 1787. 4«. — 11. 
D. 1. 1/12. ' 

Declaration de I'lmp^ratrice des toutes les Russies, faite 
par son ambassadeur k la Republique de Pologne, con- 
feder^e k la di^te de 1766. Fait A Varsovie ce 
11. novembre 1766. Ohne Dmckdaten. Fol. — 11. K. 
b. 18/U. 

Panin, Lettre an Prince Repnin St. P^tersbourg ce 3 Fevrier 
1767. Ohne Dmckdaten. Fol. Franzos. u. poln. — II. 
K. b. 18/7. 

— List do Xcia Repnina. Petersburg dnia 3. Februarii 
1767. Bez dat. Fol. — II. K. b. 18/4. 

Declaration de I'lmperatrice des toutes les Russies k Sa 
Majeste le Roi et k la Republique de Pologne. Fait 
k Varsovie ce 26. mars 1767. Ohne Dmckdaten. Fol. 
Franzos. u. poln. — II. K. b. 18/6. 
-— de rambassadeur extraordinaire de S. M. I'lmperatrice 
des toutes les Russies aux etats confeder^s r^unis de la 
Couronne de Pologne et du Gr. D. de Lith. Fait k Var- 
sovie le 14. Octobre 1767. Ohne Dmckdaten. Fol. — 
II. K. b. 18/28. 

B e n o i t, G. de, Declaratio Aulae Varsaviensi exhibenda a S. 
R. Majest. Borussiae ministro. . . Varsavie die . . Martii 
1767. Sine 1. et a. Fol. — H. K. b. 18/5. 

Deklaracya Imperatowey caley Rossyi Nay. Kr6lowi 
y Rzeczypospolitey uczyniona. Bez dat. Fol. — 11. K. 
b. 18/3. 

Plenipotencya . . . do traktowania z Xi§ciem Repninem, 
poslem Katarzyny II. Bez dat. Fol. Durch den Konig 
Stan. August ertheilte Vollmacht. — II. K. b. 18/27. 

Nota posla Cesarza niomieckiego De Cache. D. d. AVarsz. 
27. listop. 1788. Fol. — ni. L. a. 9/121. 

— de rambassadeur extraordinaire ... de Sa M. Tlrapera- 
trice de toutes les Russies. Varsovie, 5 Nov. 1788. Mscr. 
4°. — III. L. a. 9a./7. 

— posla rossyjskiego Stackelberga. D. d. Warszawa 5. Nov. 
1788. Fol. — in. L. a. 9/28. 

Odpowiedi Kr6la i Stan6w Rzpltey Skonfederowany ch na 
• • Not^ posla rossyiskiego z dnia 5. Listop. 1788 r. Fol. 

[Odpis.] — IIL L. a. 9/30. 
Nota, dana hr. Stackelbergowi . . . Poslowi dworu Peters- 

burgskiego z woli kr61a i Rzeczypospolitey Skonfedero- 

wan^y. D. d. Warsz. 17. listop. 1788 przez Stanisl. 

Nal^cz Malachowskiego. Fol. — III. L. a. 9/124. 



Die Theilungen. 95 

Tradukcya odpowiedzi . . . Poslom Extraordynaryjnym 
skonfederowaney Rzpltey Polskiey przez . . . Podkancle- 
rzego Rossyjskiego. D. 18. 7bris 1767. daney. 1767. 
Fol. 1 karta. — IV. G. e. 13/22. 

Do przeswietnych Stan6w. Odezwa, podpisana przez „Pra- 
wdzickiego." Uwagi do Noty posla rossyjskiego. 
Bez dat. Fol. — III. L. a. 9/125. 

Deklaracya L. de Bucholtz pos2a pruskiego. D. d. Warsz. 
d. 12. Oktobra 1788. Fol. — IH. L. a. 9/122. HI. O. 
a. 9/60. 

Odpowiedi na deklaracya posia pruskiego L. de Bucholtz. 
D. d. Wai-sz. d. 12. Octobra 1788 dana przez Stanistawa 
Nal^cz Malachowskiego. Warszaw. 20. 8br. 1788. Fol. 

— in. L. a. 9/123. 

Note de Mr. Bucholtz, envoy^ extraordinaire de S. M. le 
Roy de Prusse. Varsovie, 19. Nov. 1788. Mscr. 4®. — 
m. L. a. 9 a/9. 

Odpowiedi na deklaracya Krdla JMci. Pruskiego podan^ 
d. 19. Listopada 1788. Warsz., Mich. GroU, 1788. Fol. 
Polnisch-franz. — IH. L. a. 9/46. 
— na deklaracya Kr61a Pruskiego przez . . . Pana de 
Bucholtz. D. 20. paidi. r. 1788 na Sessyi VII. dana 
w imieniu Kr61a i Stan6w przez Stan. Malachowskiego 
i Kaim. X. Sapieh^. Fol. — III. L. a. 9/29. 

Rezolucya na podant^ NotQ . . z Rozkazu JKMci. i Stanow 
Rzpltey Skonfederowanych udzielona JP. de Bucholtz. 
Wzgl^dem Alliansu z Rossy^ ; nie calkowita. Fol. Mscr. 

— III. O. a. 9/46. 

Punkta aliansu pomi§dzy Polskf^ a Prusami. Ace. 

Wiersz.: „Glos — Dzi^kuy Xawery dzi^kuy rzs^dom 

Nieba, Zes Bialocerkiew utrzyraal po sobie. Przy Ponia- 

towskich etc. — 11. D. 1. 1/21. 
Odpowiedi Kr61owi Pruskiemu. Bez dat. Mscr. 4®. — 

ni. L. a. 9 a/35. 
Negocyacya pruska w Polszcze. Warszawa, w drnkami 

Piotra Zawadzkiego. 8^. — II. B. 1. 28. 
Stackelberg, C, Note, dat.: Varsovie ce. 6. F^vrier 1789. 

O. Druckdaten. Fol. (Wegen Entfem* der russischen 

Tmppen aus Polen.) Franz, u. poln. Fol. — III. L. 

a. 9/17. 
N o t a Po^a Wielkiego Extraordynaryjnego . . Imperatorowey 

Caley Rossyi . . . C. Stackelberga . . W V^arsz. 6 lutego 

1789. — ni. L. d. 9/17. 
Engestrom, Laurent d'. Note, Varsovie le 5. de Mars 

1789. O. Druckd. Fol. Franz, u. poln. — IH. L. a. 9/16. 



96 Polnische Geschichte und Literatur. 

Not a ministra rezyduji^cego Szwedzkiego Wawrzenca 

d'Engestrom . . . Warszawa, 5. marca 1789. — IIL L. 

a. 9/16. 
Stackelberg, Nota : Warszawa, dnia 6. kwietnia 1789. 

Bez dat. Fol. Beschwert sich, dass ein poln. Militair- 

commando den Durchzug einer russ. Truppenabtheihing 

verhindert hat. — HE. L. a. 9/18. 
List z pojiegnaniem do . . , hr. de Stackelberg ambassa- 

dora, dnia 24. m. maja r. 1790. 8°. 29 str. — II. M. 

d. 33/1. 
Finckenstein, (u.) Hertzberg, Note i Berlin le 30. avril 

1789. O. Druckdaton. Fol. Franz, u. poln. Betrifft den 
Durchmarsch russ. Truppen durch poln. Staatsgebiet. — 
in. L. a. 9/19—20. 

Cach^, De, Note, Varsovie le 8 mai 1789. O. Druckdaten. 

Fol. Franz, n. poln. Notificirt, dass der Kaiser be- 

fohlen, die Entscliadigungssumme fur die Blokirung 

von Chocim, 93116 poln. Gulden, auszuzahlen. — III. L. 

a. 9/22. 
Essen, Note, & Varsovie le 6 jouin 1789. 0. Druckdaten. Fol. 

Franz, u. poln. Acceptirt die Emennung des Gr. Mala- 

chowski zum poln. Gesandten beim sachs. Hofe. — III. 

L. a. 9/21. 
Traits d'alliance entre la Pnisse et la Pologne, conclu k 

Varsovie le 29. mars 1790. O. Druckdaten. 4°. — HI. L. a. 

9/29. HI. L. a. 9 a/32. 
PoniAski, Xi^i^ Adam Lodzia, Manifest przeciw suk- 

cessyi tronu w Polszcze. 18. X. 1790. Fol. Mscr. — 

ni. L. a. 9/5. 
Koll^tay, Observations sur un ou^Tage intitule : Essai sur 

le droit de succession au trone de Pologne. Varsovie, 

P. Dufour, 1791. 8«. — n. J. 1. 19. 
(Staszyc, Stan.), Przestrogi dla Polski . . . dnia 4. Stycz. 

1790. 8°. — n. J. k. 4. n. D. 1. 9. 

— Letzte Wamung fiir Polen. Aus d. Pol. iibers. u. mit 

Erlaut. versehen. [Mit Ko.4ciuszko's Bilde gest. von Szu- 

kowski.j Oliva, mit Schriften des Klosters, 1794. 8°. — 

IV. C. e. 34. 
Ma ska odkryta na marsowym polu w Paryiu. Z franc. 

1790. 80. — II. J. k. 30. 
O d e z w a oby watela i posla do narodu ... 16 nowembra 

1790 za bezpieczenstwem wolnosci Rzeczypospolitej. Bez 

dat. Fol. — ni. L. a. 9/6. 
Co si^ tei to dzieje z nieszcz^liw^j Ojczyzn^ naszi^? WChet- 

mnie r. 1790. 12°. — HI. L. k. 26. 



Die Theilungen. 97 

Korrespondent, Listy IMci P. K.** tu w Warszawie 

znajduj%cego si^ do IMci P. S.** na wsi mieszkaj^cego. 

okolo 1790. 8». — U. D. 1. 13. 
Wspomnienia z r. 1788 po 1792. Poznaii) J. K. ihipaiiski, 

1862. 8». — V. B. k. 7. 
O d e z w a bezstronnego oby watela do stan6w rzeczypospolitey 

wzgledem podatk6w. 1788. 8«. 42 str. — II. D. 1. 1/16. 
Do przeswietney deputacyi dla ulo^nia konstytucyi rz%du 

polskiego od seymu wyznaczoney. (Za rdwnouprawieniem.) 

8«. — ni. L. a. 8/79. 
Malachowskiy St. Nal^cz^ i Kazim. X. Sapieha, oznaj- 

maj% ie konstytucyi uchwalono. Warszawa, d. 7. maja 

1791. Fol. — m. L. a. 8/65. 
Ustawa rz^dowa. Prawo uchwalone d. 3. Maja r. 1791. 

8». - n. N. k. 22. 
Supplement kalendarzyka narodowego na r. p. 1792 ze 

zbiorem konstytucyi do 3. dnia maja tegoi roku postano- 

wionych. W Warsz. u P. Zawadzkiego. 12®. — III. N. m. 43. 
Tomicki, S., Ustawa rz%dowa z dnia trzeciego maja 1791. 

Poznad, J. K. ^upaiiski, 1871. S\ — V. E. 1. 5. 
Bzien Trzeci Maia r. 1791. W Warsz., M. GroU, 1791. 89. 

— n. J. k. 9. 

Wegner, Leon, Dzieje dnia trzeciego i pi^tego maja 1791. 

Poznaii, nakl. Tow. Przyjac. Nauk Pozn., 1865. 4». — V. 

D. e. 5. 
LiOrd Burke do Polak6w; pismo z angielsk. przeloione 

1791. 8«. — n. M. d. 32/1. 
(KoHontaj, H.) Vom Entstehen und Untergange derPol- 

nischen Konstitution vom 3. May 1791. Uebers. von S. 

G. Linde. Leipz., Fleischer, 1793. S^. 2 Thle. — II. 

Geschichte der Pohln. Staatsverandening vom 3. May 
1791. Nach dem Pohln. Berichte der Warsch. National- 
Zeit. von K. G. Warschau, Michael GroU, 1791, 8«. — 
m. L. g. 21. n. J. k. 21. 

Uwagi poUt. do prawidel religii i zdrowey filozofii zastoso- 
wane, odpow. na krytyk^ Anonima p. t. Prawo polit. na- 
rodu polskiego. Warsz., w drukami woln6y, 1791. S\ 

— n. D. 1. 25. 

Meh^e, M., Histoire de la pr^tendue revolution de Pologne, 

avec un Examen de sa nouvelle constitution. A Paris, 

Buisson, 1792. 8«. — II. J. g. 10. 
Jezierski, Ka., Lu., jak iyczy, tak pisze: Skarb, woysko, 

pierwsze uszczQsliwienie, reszta nie zginie. Warsz., Mich. 

GroU, 1791. 8". 15 str. — II. M. d. 32/3. 

m. 7 



98 Polnische Geschichte und Literatur. 

B.ozkl&d woJ6w6dztw, ziem y powiatow, z oznaczeniem 
miast a w nich mieysc konstitucyjnych dla seymikow. 

1791. 8". — 11. J. 1. 34. 

Nafuszewicz, Adam, Glos przy zaloieniii pierwszego ka- 

mienia na ko^ci62 Opatrzno^ci boskiej r. 1792 dnia 3. maja 

na Placu Ujazdowskim (w Warszawie) miany. — IIL J. 

g. 27/3. 
Etwas gegen die Schrift eines Patrioten uber die Annahme 

der Polziischen Elrone. Von einem Polen. 1792. 8^. — 

II. J. k. 20/1. 
Beleuchtung der Griinde aus welchen die Annahme der 

PoHnischen Krone. . . dem Churf. von Sachsen von einem 

Ungenannten widerrathen worden ist. Leipz., F. G. 

Baumgartner, 1792. 8°. — II. J. k. 20/2. 
Warum soil der Chiirf. von Sachsen die pohlnische Konigs- 

krone ausschlagen? Warschau 1792. 8^ — n. J. 

k. 20/3. 
Erinnerungen, Nothige, an den Verf. des Aufsatzes fiber 

die Annahme der Pohlnischen Krone. Leipz., Voss u. Leo, 

1792. 8«. — n. J. k. 20/4. 

Ordynacya s^d6w konfederackich wojew6dzt wielkopolskich. 

PoznaA, d. 26. pazdi. 1792. Fol. — III. L. a. 8/67. 
Bnlhakow, Jacob, Deklaracya, d. d. Warszawa d. 7/1 8. maja 

1792. Fol. [Protest gegen die Confoederirung d. Reichs- 

tages.] — in. L. a. 9/24. 
Odpowiedi na deklaracya . . . Bulhakowa, posla rossyj- 

skiego, pod dniem 18. maja 1792 r. w Warszawie podan^^. 

Reponse k la declaration de Bnlhakow Envoy6 de Riissie. 

1792. Fol. - m. L. c. 8. 
Uniwersal generalny konfederacyi koronney. Dan pod 

Targowicii dnia 19. maja 1792. Podpis : Stanislaw Szcze- 

sny Potocki, marszaiek konfederacyi koronney. Fol. — 

ni. L. a. 8/66. 
Do obywatel6w maj^cych si^ zebra6 na nast§pujfj,ce Sey- 

miki. Przeciw Targowiczanom. Bez dat. 4 karty. 4®. 

— m. K. 24/9. 
— tosamo. W Berdyczowie, r. 1792. 4^ Niezupeine. — 

in. L. c. 29/7. 
Deklaracya Jakuba de Sievers extraord. . . posla Nayja^n. 

Imperatorowcy . . . W Grodnie, dnia 29. marca, 9, kwie- 
• tnia 1793 r. Fol. — HI. L. a. 9/25. 
Nota Jak6ba de Siewers. Grodno, 9./20. kwietnia 1793. Wy- 

maga od Konfederacyi Generalney sekwestracyi dobr . . . 

emigrant6w w Lipskn, Wiedniu i Pary:Sa bawi^cych. — 

ni. L. d. 9,27. 



Die Theilungen. 99 

Not a Jakuba de Sieviers. Grodno, 9./20. kwietnia 1793 r. 
Grozi Sekwestracy^ ddbr tych, kt6rzy drukui^ i publi- 
kiij% . . . pro test acye. Fol. — III. L. a. 9/26. 

Nota odpowiednia na Noty IW. de Sievers Posla Imperato- 
rowey przez Ant. Pulaskiego i J6zefa ZabietQ w imieniu 
Konfederacyi Generabiey. 1793. Fol. Pol. i Franc. — 
in. L. a. 9/27, 28. 

Publikacya. Dan w gl6wnym obozie woysk pod Polonnt^ 
dnia 27./7. marca-kwietnia 1793 przez Michala Kreczetni- 
kowa. (Gwarantuje prawa i wolno^ci rossyjskie.) 
Fol. — m. L. a. 8/70. 

Z pami^tnikdw Sieve rsa: Drugi rozbibr Polski. PoznaA, 
J. K. ^npaiiski, 1865. 8«. (Pami^tniki z XVm. wieku, 
T. V.) — V. 0. k. 29. 

Polen zur Zeit der zwey letzten Theilungen dieses Reiches, 
historisch, statistisch und geographisch beschrieben. 1807. 
»>. — n. N. k. 26. 

8tanis}awa Augusta, B3rtno^6 w Nie^wieiu. Tadeusza 
Ko^ciuszki kampania 1792 r. p. niego opisana. — Rys 
kr6tki iycia Tadeusza Reytana. — Korrespondencya Sta- 
nislawa Augusta. — Korrespondencya KJs. J6z. Ponia- 
towskiego. — Porwanie Stanislawa Augusta przez konfe- 
derat<3w barskich. Wydane z r^kop. przez Edw. Raczyii- 
skiego. W Pozn., w ksi^gami now^j, 1842. 8®. — III. 
K. m. 22. 

Wegner, Leon, Hugo KoH^taj na posiedzeniu rady kr6- 
lewskidj z dnia 23. lipca 1792 r. (Roczn. Towarz. Przyj. 
Nauk Pozn. T. V.) — V. B. i. 26. 

Kolts^taj, Hugo, Listy pisane z emigracyi w r. 1792, 1793 
i 1794. Zebral Lucy an Siemieiiski. PoznaA, J. K. Zupaii- 
ski, 1872. 8«. — V. E. i. 10. 

1 1 o wa j ski , D., Sejm grodzienski r. 1793. Ostatni sejra Rzeczy- 
pospolity polski^j. Z rosyjsk. przetlom. M. Iwanowski. 
Poznaii, J. K. J^upanski, 1872. 8^. — V. E. k. 9. 

Wegner, Leon, Sejm grodzieAski ostatni. L^st^p od 26. 
sierpnia do 23. wrze^nia 1793 r. PoznaA, nakl. Tow. 
Przyj. Nauk PoznaAsk., 1866. 4*. — V. D. e. 4. 
(Kausch, Dr.), Nachricbten uber Polen. Sine ira et studio. 
Salzburg, in der Mayr'schen Buchbandlung, [Breslau, bei 
Kom], 1793. 8^ 2 VoU. — IL J. i. 41-42. 
Konfederacya generalna wolnycb oboyga zl^czonj^ch na- 
rod6w. Ustanowienie kommissyi woyskowey. Grodno, 
dnia 4. kwietnia 1793. Fol. Podpisani: Antoni Pulaski, 
marsza}. konfeder., J6zef Korwin Kossakowski, konsyl, 
konfeder., prezyduj^cy. — III. L. a. 8/68. 

7* 



100 Polniscbe Geschiclite und Literatur. 

Konfederacya generalna oboyga narod6w. Urz^dzenie 

Rady nieustaj^cey. Grodno, 25. kwietnia 1793. Podpi- 

sani : Antoni Pulaski, marszal.-za8tQpca, J6zef Zabiello, 

marszal. konfeder. generalney W. X. Litewsk. — HI. I/. 

a. 8/69. 
Tyszkiewicz, Eustachy hr., Kr6la Stanisiawa Augusta 

ostatni pobyt w Grodnie. Poznaii, J. K. Zupaiiski, 1878- 

8». — VL F. b. 7. 
Sagatyiiskiego, Jana, Pami^tnik — bylego pazia krola 

Stanisiawa Poniatowskiego, przy kt6rym zostawal az do 

imierci jego. Pozn., W. Stefanski, 1845. 8°. — HI. K. 

m. 29. 
Lobarzewski, Respect du k la tete couronnee ... en r^ponse 

aux Merits calomniant la m^moire du feu Stanislas Augusta 

dernier roi electif de Pologne. St. Petersbourg, Pluchart, 

1818. 8«. — n. J. e. 7. 
Eloge historique de Stanislas Auguste Roi de Pologne par 

un citoyen. Varsovie, P. Dafour, 1785. 8^ — II. J. g. 19. 
J a lepiey trzymam o kr61u. 8*^. 16 str. — 11. D. 1. 27. 
Insurrektionskrieg, Der Polnische, im Jahre 1794. 

Nebst einigen . . . Bemerkungen iiberdie letzteTheilungvon 

Polen. Von einem Augenzeugen. Berlin, W. Dieterici, 

1797. 8°. - IV. F. 1. 11. 
Friedrich Wilhelm besonders bey Warschau. EinMiniatur- 

gemalde. Er kam, er sah, und — floh. Wola, d. 6. Sept. 

1794. 8®. 16 Stn. — H. J. k. 7. 
D^browski, Jan Henryk, Wyprawa do Wielkiej Polski 

w r. 1794. [Z map^.] Tudzie:S wyj^tek z autobiografii 

jego. Wydane przez Edw. RaczyAskiego. Poznaii, 

Scherk, 1839. 8°. — H. N. k. 13. 
Geschichte und Darstellung der poln. Revolution . . . von 

einem Vetter des Hippolithus a Lapide. Germanien 1796. 

80. — IV. C. e. 30. 
Sammlung, Geordnete, der Regierungsschriften . . . die seit d. 

23. Marz 1794 in Pohlen erschienen mit einer . . . Beschrei- 

bung der Warscbauer Revolution. Erstes — Drittes 

Packchen. Warschau, 1794-1795. 8°. 3 Thle. in 2 Bdn. 

— n. J. k. 32-33. 
Treskow, A. v., Beitrag zur Geschichte des Polnischen 

Revolutions-Krieges i. J. 1794. Feldzug der Preussen . . . 

[Mit Planen und Beilagen.] Danzig, Wedel, 1836. 8°. — 

IV. D. e. 33. 
Bey t rag zur Gesch. der Pohln. Revolution im J. 1794. Aus 

ein. pohln. Manuscr. Frankl'. n. Leipz., 179G. 8°, — II. 

J. e. <wi). 



Die Theiliingen. 101 

Favrat, Fran9oi8 Andr^ von, Beyiv&ge zur Geschichte 

der pbln. Feldziige von 1794 — 96. Berlin, Ch. F, Himburg, 

1799. 8°. [M. 1 Karte.] — H. J. h. 42. 
(Woyda, Karl), Versuch einer Geschichte der letzten poln. 

Revolution v. J. 1794.— 1796. 8«. 2 Bde. — 11. J. h. 33-34. 

n. J. e. 14. 
— O rewolucyi polskiej w r. 1794. Poznaii, J. K. ZJupaAski, 

1807. 80. — V. C. k. 32. 
Sen me, J. G., Einige Nachrichten liber dieVorfalle in Polen 

im Jahre 1794. Leipz., Gottfr. Martini, 1796. 8®. [Mit ein. 

Titelk.] — IV. B. b. 2. 
(Zaj^czek, J6zef), Histoire de la revolution de Pologne en 

1794, par un temoin oculaire. Paris, Magimel, an V. 

1797. 80. [Mit 24 authent. Actenst.] — IV. B. i. 15. 

— Pami^tnik, albo historja rewolucji, czyli powstanie r. 1794, 
przekladu Hugona Ko2];%taja. Poznaii, J. K.Zupanski, 
1862. 80. Pami^tniki XVin. wieku. T.H. - V. C.k.26/1. 

Wegner, Leon, Ostatnie dni powstania KoiSciuszkowego 

od 12. pazdi. do 8. listop. 1794 r. z. Roczniki Tow. Pzyj. 

N. Pozn. Tom VI. 1871. 8°. — V. B. i. 27/8. 
lii chock i, Filip, Pami§tnik z roku 1794. Poznaii, J. K. 

Zupaiiski, 1862. 8o. Pami^tniki XVIII. wieku. T. II. 

[Z mapami i planami.] — V. C. k. 26/2. 
Dziei 17. i 18. kwietnia 1794 w Warszawie przez naocznego 

swiadka opowiedziany, w zapiskach Kaminieckiego 

naleziony. z. Pami^tniki z XVIII. wieku. T. I. 8°. — V. 

C. k. 25/2. 
Brief e iiber das Fiirstenbiindniss zur Theilung von Pohlen 

und Frankreich. Colin, Peter Hammer's Erben, 1794. 8®. 

— n. B. e. 22. 

Pis tor, G^n^ral de, M^moires sur la revolution de la 
Pologne trouv^s & Berlin. Paris 1806. 8®. — 11. J. g. 6. 

— Pami^tniki o rewulucyi polskiej z roku 179-1 tldmaczyt 
Beleslaw Prawdzic Chotomski. Poznan, J. K. Zupaii- 
ski, 1860. 80. z. Pami^tniki z XVIH. w. T. I. M. Z ma- 
pami. — V. C. k. 25/1. 

KoSciuszki,T., Powstanie, z pism autentycznych sekretnych 

dot^d drukiem nieogloszonych wydane. Poznan, J. Luka- 

szewicz, 1846. 8o. — III. K. m. 27. 
Gazeta Warszawska. 1787. Nr. 1, 3. stycznia — Nr. 

103, 26. grudnia. Brakiije n. 2, 20, 61, 75, 76, 87, 88, 91 

— 98 incl. - in. L. b. 18. 

— 1788 u. 1789. 2 VoU. IV. F. g. 23-24. 

— 1792 n. 1, 4. Stycznia do n. 104, 29. grudnia. Brakuje n. 
73, 74, 84, 99, 100. — in. L. b. 19. 



102 Polnische Geschichte und Lif.eratiir. 

Gazeta Warszawska. 1793 nr. 1. z 2. stycznia, do nr. 5^. 

z 29. czerwca. Brakuje nr. 9, 26, 30, 32, 41, 43. — III- 

L. b. 20. 
G-azeta narodowa y obca. 1791. n. 2. z 5. stycznia, do 

n. 52 z. 29. czerwca. Warsz. 1791. Fol. — III. L. b. 2S^ 
Pami^tnik polity czny y historyczny. Stycze£ — Kwietnia- 

1783, S". - in. M. m. 1. 
Korrespondent krajowy y zagraniczny. Warszawa 1792 

nr. 27—104, brakuje str. 313—328. 1793, brak. str. 

685—704, 1029-44, 1169-1260, 1652—1676, 1847-94, 2238 

-2254. 80. 4 VoU. — H. H. b. 17-20. 
Gazeta Wolna Warszawska. Nr. 1. z. d. 26. kwietnia, do n. 

57. 18, Hstop. Warszawa 1794. 4°. — II. J. 1. 9. 
Komarzewski, M. de, Coup d'oeil rapide sur los causes 

reelles de la decadence de la Pologne. A Paris, Bertr. 

Pottier, 1807. 8°. — II. J. e. 15. 
Histoire des trois d6membrements de la Pologne. A Paris, 

DeterviUe, 1820. 8°. 3 YoU. — H. J. g. 54-56. 
E a u m e r , F r i e d r. v., Polens Untergang. 2. Aufl. Lpz. 1832, 

F. A. Brockhaus. 8°. IV. C. e. 37. 
— Schepeler, v., Auch ein Wort iiber Fr. II. und Fr. W. II. 

Politik in Polens Unfallen, oder Bemerkungen i'lber 

„Polens Untergang" von Hrn. v. JRaumer, Aachen 1833, 

J. A. Mayer. 8°. — IV. C. e. 42. 
S solo wj off, S., Geschichte des Falles von Polen. Nach 

russischen Quellen. Uebersetzt von J. Sporer. Gotha 

E. F. Thienemann, 1866. S\ — V. G. g. 39. 
Untersuchung tiber die Rechtmassigkeit der Theilung 

Polens. 2. Aufl. Warschau 1795. 8°. — II. J. i. 10. 
Binder, Wilh., Dr., Der Untergang des polnischen National- 

staates. Stuttg., Hallberger, 1843—44. 8«. 2 Voll. — 

n. F. 1. 24-25. 
(Coin, von) Polens Untergang. Ein charakteristisches 

Gemalde dieser Adels-Nation. Colin, Peter Hammer, 1808. 

8°. — n. J. X. 23/1. 
Kraszewski, J. I., Polska w czasie trzech rozbiorow 1772 

-1799. Poznaii, J. K. Zupaiiski, 1873-1875. 8«. 3 tomy. 

- V. E. i. 15-15 b. 
Briiggen, Ernst Freiherr von der, Polens Auflosung. 

kulturgeschichtliche Skizzen. Leipzig, Veit & Comp., 1878. 

S\ — V. J. f. 12. 
Deutschland imd Polen. Eine politische Parallele. 

Deutschland 1797. 8«. — 11. J. k. 5. 
Gewinn und Verlust der Europaischon Machte bey der 

Theilung von Polen. Warschau 1796. 8°. — U. H. a. 31. 



Reichstage 1764-66. 103 

(Boissy d'Anglas), Friedrich Wilhelnis des II. und Katha- 
rinens der II. letzte Heldonthaten. Paris, Jaqiies Poul- 
tier, 1798. 8°. — II. J. m. 29. 

Kosinopolita, Stary, Syrach do konwencyi narodowey. 
W Samiacyi 1795. 8«. — HI. K. m. 5. 



Reichstage, 1764. 

Porz^dek* se>Tnowania nstaw^ prawa przepisany. Fol. 

Mscr. — iri. L. a. 8/108. 
Rze^vuski, Stanisl. Ferdynand, Mowa na sessyi kon- 

federackiey miana. Bez dat. Fol. — 11. K. b. 18/33. 
— Kazirn., Glos . . . w izbie poselskiey na Tiigach niiany. 

Warszawa, Piotr. Dufour, bez r. — IV. G. e. 13/21. 
Przywiloje y konstytucye seymowe za panowania.. Stan. 

Augusta r. p. 1764 d. 3. Gnidnia. Ace. : Konstytucye W. 

X. Lit. W Warsz., u XX. schol. piar. Fol. 90 Str. 

Karta est. niema. — 11. H. f. 7/3. 



1766. 

Czartoryski, Theodorus, episc. Posnan. et Vars. Dat. 

Posn. d. 6. septembris 1766. Placat. Zeigt an, dass d. 

6. Oct. 1766 der Landtag eroiFnet wird. — IV. J. a. 16. 

Czacki, Mowa przy podawaniu do Laaki Seymowey die 

6.. 8 bris 1766 miapa. 

tegoz d. 10. 8 bris. 

tegoz d. 20. 8 bris. 

— — w tey^e materyi. 1766. 2Karty. Fol. — IV. Q. e. 13/3. 
z okazyi odkladania Projektu Wiary die 22. 8 bris 

J766 miana. 1766. FoJ. 2 Karty. — IV. G. e. 13/4. 

— Mowa na Seymie Warszawskim d. 30. 8 bris 1766 miana. 
1766. Fol. 2 Karty. — IV. G. e. 13/5. 

Poniatows^i,. X., Mpwa na seymie walnym ordynaryjnym 
warszawskim d. 6. nov. 1766 miana. 4°. — 11. K. b. 18/26. 

Visconti, Ant. Eug., Nuncyusz, Mowa na Seymie Ordy- 
naryjnym Warszawskim 1766 d. 12. listop., z lac. przetl. 
1766. Fol. 4 Karty. — IV. G. e. 13/7. 

Soltyk, Mowa na Seymie Ordynaryjnym Warszawskim 
miana, d. 20. nov. 1766. Fol. 2 Karty. — IV. G. e. 13/8. 

Czacki, Mowa . . . aby Projekt Wiary przed Projektom 
objasnienia Konstytucyi 1764 . . . byl fjodpisany, miana 
na seymie d. 22. 9 bris 1766. 1766. Fol. 2 Karty. — 
IV. G. e. 13/6. 



104 Polnische Geschichte und Literatur. 

1767/68. 

Grabowski, Pawel, Mowa d. 28. kwietnia 1767 w Wa.r- 
szawie miana. Ace. : Kr6tkie oswiadczenie Adarna z Opplo w 
Bronikowskiego do Kr6la Jmci przed czytaniem iiistrukc>'i 
[pro Dissidentibus.] 1767. F6L 2 karty. — IV. 
G. e. 13/9. 

Mowa Arcybisk. Lwowskiego na Seymie Extraord. 6 Oct- 
1767 w Warszawie miana. Mowa tegoi . . . miana nsL 
Radzie Senatu 25. Maji. Fol. 4 karty. — IV. G-. 
e. 13/13. 

Zorawski, Mowa przy czy taniu Instrukcyi miana d. 17. lipca 
1767. Pol. 1 karta. — IV. G. e. 13/10. 

Zaluski, JozefAndrzey, hr., bisk, kijowski, List paster- 
ski, nakazuj^cy modlitwy o szcz^liwy sukcess 8e^>Tnu. 
Warszawa, d. 30. sierp. 1767. Fol. — 11. K. b. 18/18. 

(Grabowski, Tomasz), Mowa do Skonfederowanych sta- 
n6w Rzptey 26. wrzesnia 1767 miana. 1767. Fol. 2 karty. 

— IV. G. e. 13/23. 

Ziemi^cki, Mowa do Skonfederowanych Stan6w Rz. Pltey 

26. wrzesnia 1767 miana. 1767. Fol. 2 karty. — IV. 

G. e. 13/11. 
Przystanowski, Michal, Mowa do Prymasa korony Pol- 

skiey y "W. X. Lit. 2. pazdi. 1767 w Warszawie miana. 

1767. Fol. 2 karty. — IV. G. e. 13/24. 
Rzewuski, Mowa miana na seymie extraordynaryjnym 

Warszawskim 5. pazdz. 1767. Fol. 1 karta. — IV. G. e. 

13/17. n. K. b. 18/49. 
Soltyk, Mowa miana na seymie extraord. 5. 8bris 1767. 

Fol. 2 karty. — IV. G. e. 13/12. 
Golejewski, Mowa na Seymie Extraord. Warszawskim 

6. 8bris 1767 miana. 2 karty. Fol. — IV. G. e. 13/14. n. 

K. b. 18/48. 
Turski, Felix, Mowa na seymie 6. paidziernika 1767 w 

"Warszawie miana. Fol. 1 karta. — IV. G. e. 13/15. 
Rzewnski 11., Glos na seymie extraordynaryjnym War- 
szawskim 6. paidz. 1767 miany. FoL 1 karta. — IV. G. 

e. 13/18. 
Mowa J. Kr6l. Mosci na seymie d. 12. paidi. miana. Fol. 

— n. K. b. 18/46. 

Rzewuski, Stan., Mowa miana na seymie extraordynaryi- 
nym warsz. d. 16. paidz. 1767. Fol.^ — n. K. b. 18/47. 

Akt limity. 1767. Fol. — n. K. b. 18/29. 

Golejowski, Glos na seymie warszawskim 5. marca 1768 
miany. Fol. — II. K. b. 18/38. 



Reichstage 1767/68. 105 

Radwanski, Glos miany na seymio warszawskim 5. m area 

1768. Fol. — n. K. b. 18/35.*^ 
Halikowski, Gios na seymie warszawskim 5. marca 1768 

miany. Fol. — 11. K. b. 18/34. 
lizewuski, Stan., Glos na seymie extraord. warszawskim, 

5. marca 1768 miany. Fol. -- 11. K b. 18/39. 
— G2o8 na se3anie warszawskim 5. marca 1768 miany. Fol. 

— n. K b. 18/36. 

ICommissya Rzeczypospolitey Skarbu koronnego. WWar- 
szawie dnia 28. lutego 1767. Bez dat. Fol. [Verordnung 
betreffend die Erhaltmig in gutem Zustande der Strassen, 
Brucken and Damme und die dafilr erhobenen Zolle.] 

— n. K b. 18/20. 

Actum in curia regia varsaviensi feria 6. p. festum S. Lucae 
ev. proxima 1767. Fol. Continet Constitutiones Regni et 
M. Due. Lith. comitior. extraordin. Varsaviae sub nexu 
confoed. general . . . sancitas . . . Fol. — K. b. 18/22. 

Konstytucye Seymu extraord. w Warsz. 1767 5. paidz. 
zlo^onego y zacz^tego, a 1768. 5. marca . . . zakonczonego, 
ex consensu ordinum totius reip. ustanowione. W Warsz., 
w druk. XX. schol. piar., 1768. Fol. — II. F. a. 11. II. 
K. g. 5. m. Q. b. 21. 

Konstytucye 1768 roku . . . [Obliegenheiten und Pflichten 
der Senatoren und Minister.] Mscr. Fol. — III. L. 
a. 8/111. 

Status materiae in constitutione anni 1768. [Index des in 
dem genannten Gesetz entbalt. Stoffes.j Mscr. Fol. -- 
m. L. a. 8/112. 



1773. 

Walewski, Mowa na seymie miana 3. Sept. 1773. Fol. — 

in. 0. a. 8/1. 
Gurowski, Powinnos6 Senatora. W Lesznie drnkowal Sam. 

Teof. Pressor. 4P. 

1. Mowa miana na seymie 21. Sept. 1773. 

2. Mowa miana w delegacyi. Bez daty. 

3. Item, 12. Jan. 1774. 

4. Item ... 17. Jan. 1774. 
6. Item ... 18. Jan. 1774. 

6. Item . . . 20. Junii 1774. 

7. Item . . . Bez daty. W senacie. 

8. Item . . . Bez daty. W delegacyi. 

9. Item , , . Bez daty. 



106 Polnische Geschichte und Literatiir. 

GurowBki, Powiiinosd Senatora. W Lesznie drukowai Sam. 
Teof. Presser. 4**. 

10. Mowa miana w delegacjd. Bez daty. 

11. Item . . . Bez daty. 

12. Item ... 25. Apr. 1774. — K. J. g. 34. 
Sulkowski, Mowa na sessyi seyma extraord. w Warszawie 

24. Septemb. 1773 miana.*^ Fol. — III. O. a. 8/2. 
Chomentowski, Mowa 27. 7bris. 1773 miana. Fol. — JH. 

O. a. 8/4. 
Lubomirski, J erzy, Marcin, Glos 27. 7 bris na seymow^j 

sessyi miany. Fol. — III. O. a. 8/3. 
Zakrzewskiego, posla powiatu Koscianskiego, na seymie 

Extraord. Warsz. 27. wrzesnia 1773 miana. Fol. — III. 

O. a. 8/5. 
Walewski, Mowa na seymie miana 30. Sept. 1773. Fol. — 

III. O. a. 8/6. 
Mowa J. K. Mci na seymie d. 12. 8bris. 1773 miana. Fol. 

1 karta. — IV. G. e. 13/1. 
Lubomirski, J erzy, Marcin, Glos na delegacyjney sessyi 

miany 12. Oct. 17^73. Fol. — HI. 0. a. 8/7. 
— Glos na delegac. sessyi 16. Oct. 1773. Fol. — III. O. a. 8/8. 
Kurzeniecki, Ign., Mowa podczas seymu na delegacy i 

18. Ust. 1773 miana. 4°. — III. 0. a. 8/9. 

1. Regestr os6b do wyboru za konsyliarzow do Rady nie- 
ustajiicej z Senatu, Minis terio et Equestri Ordine. 

2. Kondycye do wyboru konsyliarzow. Fol. — m. L. a. 9/31. 
Recueil des declarations, notes et faits principaux, qui ont 

precede et accompagn^ la diete conf^deree depuis le 
18. Sept. 1772 jusqu'au 14. Mai 1773. 4°. — H. J. g. 2. 

Bienkowski, Jos., obtulit ad ingressandimi in Acta Castr. 
Capit. Varsav. Decretum in conventu regni generali in 
causa criminis laesae sacrae regiae majestatis 2. Sept. 
1773. Fol. ~ III. 0. a. 8/87. 

Poniiiski, Adam Lodzia, Gen. Konf. Marszalek, oglasza 
w Warsz. 26. sierp. 1773. lustrukcy^ dla Kommissansow 
prowincyi Wielkopolskiey, koncem miarkowania pretensyi 
do obywatel6w llzplt<)j od swoicb lub obcycli ludzi po- 
czynionych, y pod protekcyjj, Woysk Kr. JM. Prusk. 
zostajf^rych. Fol. — lU. O. a. 9/13. 



1774. 

Malowieski, Mowa 22. Jan. 1774 miana. 4^ — III. O. a. 8/10. 
Czetwertyiiski, Ant. Stan. Swatopelk, Glos na sey- 
mie extraord. 28. Jan. 1774 mianv. 4**. -— III. O. a. 8/11. 



Reichstage 1774. 107 

Kurzeniecki, Ign., Mowa na delegac^d 28. marca 1774 

iniana, 4«. — III. 0. a. 8/13. 
Jelenski, Mowa miana na delegacy! diiia 27. kwietnia 

1774. 4°. — m. O. a. 8/12. 
Mowa . . . trzeoh Ministrdw Pelnom. Dworow sj|siedzkicb, 

Eevitzkiego, Stackelberga y Benoit, przy zaga- 

jeniu Delegacy! 1. Siorpma 1774 czytana. Fol. Franc- 

polsk. — III. O. a. 8yl4. 
Lubomirski, Mowa miana na sessyi delegacy iney 3. Sierp- 

nia 1774. Ace: Mysli do ustanow!en!a rady nieiistajii- 

cey. Fol. — UI. 0^. a. 8/15. 
Odpowiedz JKMc! deputowanym od Delegac^d Soymowey 

na audyency! publ. dana przez . . . Kanclerza, 7. Sierjinia 

1774. Acc.-^ 1) Pimkta, kt6re d. 10. Deo. 1773. Krolow! 

od M!nistr6w Dworu W!ed., Peterab. y Berl. podane byly. 

2) Tlmnaczeme b!letu do IMc! Pana Stackelberga pisa- 

nego od Kr6la JMc! die 11. Dec. 1773. Fol. - III. O. 

a. 8/19. 
Sulkowski, Mowa miana na audyency! u Kr61a z depnto- 

wamTni do tronu od Delegacy! d. 7. August! 1774. 4^ 

— III. O. a. 8/18. 

Czetwertj'iiski, Ant. Stanisl. Swatopelk, Glos pod 

czas delegacy! d. 8. August! 1774 w przytomuosc! Mini- 

strdw Dwor6w AVied., Petersb. y Berl. miany. Fol. — 

III. O. a. 8/^. 
Kurzeniecki, Mowa na delegacy! d. 8. Aug. miana 1774. 

Fol. — in. 0. 8/23. 
Tnrski, Mowa d. 8. sierpnia 1774 na sessyi delegacyjney 

miana. Fol. — HI. 0. a. 8/22. 
Kurzeniecki, Mowa . . . d. 17. Aug. 1774 miana. Fol. — 

ni. O. a. 8/24. 
Gurowski, Mowa na sessyi delegac. 29. sier^mia 1774 

miana. Fol. lU. 0. a. 8/25. 
— Mowa na sessyi delegac. 2. wrzesnie 1774 miana. Fol. 

— in. O. a. 8/27. 

Jablonowski, Ant., Zdanie na sessyi delegacyjney nad 
projektem nowego sf^du seymowego y oddaleuia od niego 
Senatu, d. 2. wrze^nia 1774. Fol. — *^III. O. a. 8/26. 

Chomentowski, Mowa pod czas delegacjd 8. Wrzesuia 
1774. Fol. — m. O. a. 8/28. 

JRosciszewski, Mowa na dniu 12. m. Wrzesnia r. 1774 
miana. Fol. — m. O. a. 829. 

Wilczewski, Mowa druga o ewakuacy?^ woyska cudzo- 
ziemskiego y o determinacyi^ seymu pacificationis na 
delegacy! 23, Sept. 1774. Fol. - III. O. a. 8/31. 



108 Polaisclie Gescliichte imd Literatur. 

Rej, Mowa na dniu 25. wrze^nia 1774 miana. FoL — TTT, 

O. a. 8/30. 
MosBynsk i, Reprezentacya na Sessyi subdelegacyjney in 

ordine uloienia podatkow d. 27. 7bris 1774. FoL — TTT. 

O. a. 8/32. 
Lubomirski, Mowa na sessyi seymowey 1. paidz. 1774 

miana. 4®. — HI. O. a. 8/34. 
Oraczowski, Mowa 1. 8bra 1774 miana. Ace; Mowa 

dniga tegoz 3. 8 bra miana. — m. O. a. 8/33. 
Stempkowski, Gtos na reassumuj^cym si^ seymie 1. pa^- 

dziemika 1774 r. w Warazawie miany. 4®. — III. O- 

a. 8/35. 
Massalski, Mowa miana na seymie 3. pa^dz. 1774. FoL 

— m. O. a. 8/36. 

Ok^cki, Glos o dystynkcyi^. Summ y funduszdw post sup- 
pressam societatem J. pozostatych na sessyi delegackiey 
19. 8bris 1774 miany. Fol. — HI. O. a. 8/37. 

Ro^ciszewski, Mowa na sessyi delegacyjney 14. 9bris 
1774 miana. Fol. — HI. O. a. 8/39. 

Czotwertynski, Ant. Stanisl. Swiatopelk, X., Glos na 
seymie 15. 9bris 1774 miany. Fol. — lU. O. a. 8/42. 

Gurowski, Mowa na seymie 15. 9bris 1774 miana. FoL 

— m. O. a. 8/40. 

Zelenski, Mowa miana na seymowey sessyi 15. listop. 

1774. Fol. - UI. O. a. 8/41. 
Szamocki, Glos seymowac a nie delegowad radz^cy, 17. 

listop. 1774 na seymie ex Tiirno miany. FoL — HE. O. 

a. 8/43. 
Wilczewski, Mowa na delegacyi 28. Nov. 1774. 4®. — IIL 

0. a. 8/44. 
Cz etwertynski, Ant. StanisL Swiatopelk, X., 

Glos miany podczas delegacyi 1. Xbris 1774. FoL — 

ni. O. a. 8/45. 
Sulkowski, Ant., X., Glos miany na delegacyi traktato- 

wey 1. Grudnia 1774. 4°. — HI. O. a. 8/46. 
Wilczewski, Mowa na delegacyi 2. Grudnia 1774. 4^ — 

lU. O. a. 8/47. 
Czetwertynski, Ant., Stanisl. Swiatopelk, X., Glos 

podczas delegacyi 20. X bris 1774. FoL — lEI. O. a. 8/48. 
Drewnowski, Florian Junosza, podaje do ksi^g 

grodzkich Warsz. — Prawo: wzgl^dem prorogacyi seymiu 

3. Oct. 1774. FoL — HI. O. a. 8/86. 
— podaje do ksi^g grodzkich Warszawskich Prawo, za- 

kazuj{);Ce brae wi^cej, anizeli 5% od wszelkiego gatnnku 

dlugu. 27. Jun. 1774. Fol. - IH. 0. a. 8/80. 



Reichstage 1774. 109 

Dro-wnowski, Florian Jnnosza, podaje do Akt grodz- 
Idch Warszawskich: Ustanowienie Prowizyi Duchownych 
17. Aug. 1774. Fol. — IH. O. a. 8/81. 

Reflexye podane ministrowi dworu Petersb. wzgl^em 
nstanowienia rady nieustajqcey. 1774. Fol. — III. O. 
a. 8/21. 

Reflexye . . . czy czlowiek jest stworzony do podlegania 
Zwierzchno^ci, czyli do wolnego y samoiz^dnego stanu? 
(Na seymie r. 1774.) Fol. — III. O. a. 8/17. 

Jvurzeniecki, £>eflexye nad projektem ConsiHi permanen- 

tia, w sierpniu 1774. Fol. — m. O. a. 8/16. 
Pruszanowski, Reflexye o ustanowieniu y o sposobie 
podatk6w w W. X. Litt. zna,\e&6 si^ mog^cych na sessyi 
prowincyonalney Litewskiey, podane 3. 9 bra 1774 r. Fol. 
— m. 6. a. 8/38. 
Kommissya rzpltey Skarbu koron. oglasza prawo wzgl^dem 
Utrzymania pedis monetarii 21. listop, 1774. Fol. — III. 
O. a. 8/82. 
Petycya Augustyna Tucholki, J6zefa Talkowskiego, Mar- 
cina Gurskiego, Pawla Glinskiego, J6zefa Zielinskiego, 
Jozefa Bagnickiego, Jana Gliiiskiego, Teodora Jawor- 
skiego, "Walentego Strzeszewskiego o umieszczenie w 
wojsku, do Delegacy! z konfederowanych Stan6w rzeczy- 
pospolitej. 1774/5? Fol. — in. O. a. 8/83. 



1775. 

Jerzinanowski, Mowa na sessyi delegacyjney 3. Lutego 

1775 miana. 4°. — III. 0. a. 8/49. 
Czetwertyiiski, Ant. Stan. Swiatopelk, X., Zdanie w 

materyi koekwacyi podatk6w 15. Febr. 1775, w dolegacj'i. 

Fol. -1 m. O. a. 8/50. 
JerzmanoTvski, Franc, Mowa na sessyi delegacyjney, 

25. febr. 1775 miana. Ace: Mowa tegoi na sessyi dele- 

gacyiney 27. febr. 1775 miana. Fol. — III. 0. a. 8/52. 
Xarniewski, Glos na delegacy! 25. Lutego 1775 mi any, 

4». — m. O. a. 8/51. 
Tar ski, Mowa miana na seymie w Warszawie 1. Marca 

1775. 8°. — m. O. a. 8/53. 
Dunin, Glos na sessyi seymowey 3 Martii 1775 miany. 4**. 

— m. 0. a. 8y54. 

Jerzmanowski, Franc, Mowa na seymowey sessyi miana 
3. marca 1755 w Warszawie. Fol. — HI. O. a. 8/55. 
— Mowa na sessyi delegacyjney 18. Martii 1775 miana. Fol. 

— ni. O. a. 8/57. 



110 Polnische Geschichte und Literatur. 

Lubomirski, Zdanie na sessyi delegacyiney miane 18. marca 

1775. Fol. — in. O. a. 8/56. 
Jerzmanowski, Frano., Mowa miana na sessvi dele£?a- 

cyjney 19. Martii 1775. O projekcie wzgl^dem maraza.1- 

kostwa nadworn. Fol. — III. 0. a. 8/58. 
Lubomirski, Stanisl., Zdanie na sessyi sejTnoTV^ey 

27. marca 1775. Fol. — in. O. a. 8^9. 
Dunin, Glos w senacie ^, marca 1775 miany. 4®. — UX- 

O. a. 8/61. 
Jerzmanowski, Franc, Mowa na seymie po przeczytanio 

Consilii Permanentie d. 28. Martii 1775 miana. Fol. — 

ni. 0. a. 8/62. 
Kurzeniecki, Ign., Mowa na sessyi scymowey 28. marca 

1775 miana. Warsz., Piotr Dufour, 1775. Fol. — ITX. 

0. a. 8/64. 
Przyjemski, Tomasz, Mowa na reassmnpcyi Seymn 

z Limity przypadajt^cym 28. marca 1775 miana. Fol- 

— III. 0. a. 8/63 & 65. 

Turski, Mowa miana na seymie 28. marca 1775. 4®. — HI. 

O. a. 8/60 & 84. 
Jerzmanowski, Fran., Mowa na sessyi seymowey o 

rozwi£|zanie konfederacyi 30. Martii 1775, miana. — m. 

O. a. 8/66. 
Branicki, Zdanie in ordine czvtania traktat6w na sessvi 

seymowey 3. kwietnia 1775. Fol. — in. L. a. 9/35. III. 

O. a. 8/67. 
Biesiekierski, Ant., Mowa na seymie 5. kwietnia 1775 

miana. Fol. ~ III. O. a. 8/69. 
Dunin, Gios 5. kwietnia 1775 w senacie miany. 4°. — ni. 

O. a. 7/68. 
Gurowski, Mowa na sessyi seymowey^ 5. kwietnia 1775. 

Warsz., P. Diifour, 1775."^ Fol.*^- m. O. a. 8/70. 
Kurzeniecki, Ign., Mowa na sessyi sej^mowey 1775, 

5. Aprila, miana. Fol. — ni. 0. a. 8/71. 
Lip ski, Glos na seymie 5. kwietnia 1775 miany. 4^ — III. 

O. a. 8/72. 
Branicki, Mowa na sessyi seymowey 6. kwietnia 1776. Fol. 

- in. L. a. 9/36. ni. O. a. 8/73. 

Kurzeniecki, Ign., Mowa na sessyi sejonowey 8. Aprila 

1775 miana. Fol. — in. O. a. 8/74. 
Mlodziejowski, Mowa od tronu przy koAcu seymu 

11. kwietnia 1775 miana. Fol. — ni. O. a. 8/76. 



Odezwa kr61a Stan. Augusta wzgl^dem: Rozgraniczenia 
Paiistwa Polskiego od trzoch Panstw Sijsiodzkich — pro- 



ReicHstage 1776. Ill 

longiije Plenipotency^ Komisarzom wyznaczonym. 1775. 

Fol. — in. O. a. 8/78. 
UstanoTV'ienie Rady nieustaj^cdj. 8 arkiiszy. Fol. 1774—75. 

— ITL O. a. 8/77. 
Czetwertynski, Ant. Stan. Swiatopelk, Manifest 

28- kwietnia 1775 do ksi^g Grodzkich Warszawskich po- 

dany. — III. O. a. 8/75. 
Approbacya y Baty£kacya Dziela Delegacy! Naszey, jako 

te5 Actorum Generalney Konfederacyi Oboyga Narod6w 

y jey rozwi^zanie. 1775. Fol. — III. O. a. 8/79. 
Ustrzycki, Mat., Mowa po wykonaney przysi^dze patrona 

s^dow assessorskich W. Xstwa Litewskiego przy ufundo- 

'^aniu jnrysdykcyi tychie s^dow in 9bri 1775 miana. 

FoL — nL O. a. 8/88. 



1776. 

E,ze\^uski, Mowa miana na seymie 28. Aug. 1776. FoL — 

IV. G. e. 13/16. 
Branicki, Zdanie na seymie 6. Sept. 1776. Fol. — IV. G. 

e. 13/25. 
Malczewski, AdamSkarbek, Mowa na seymie 12. wrze.4. 

1776 miana. Fol. — IV. G. e. 13/27. 
Gurowski, Mowa w senacie 3. 8bris. 1776 miana. Fol. — 

rV. G. e. 13/26. 
Malczewski, Adam Skarbek, Mowa na seymie 7. pa^dz. 

1776 miana. FoL — IV. G. e. 13/28. 
Korzeniewski, Kajetan, Glos 9. 8 bra 1776 na seyinio 

miany. FoL — IV. G. e. 13/20. 
Lasocki, Mowa na sessyi seymowey 9. paidi. 1776 miana. 

FoL — rV. G. e. 23/30. 
Rzewuski, Seweryn, Mowa na seymie 10. 8bri8 1776 

miana. FoL — IV. G. e. 13/19. 
Turski, Mowa na sessyi sejrmowey 11. 8bris 1776 miana. 

FoL - rV. G. e. 13/31. 
Ezewuski, Sew., Mowa 12. 8bris 1776 miana. FoL — IV. 

G. e. 13/20. 
Markowski, Mowa na projekt o zaswiadczeniu czynno^ci 

rady nieustajt^cey 17. paidi. 1776 na sessyi sejTnowey 

miana. Warszawa, P. Dufour, 1776. FoL — IV. G. e. 13/32. 



Konstytncye seymu ord. Warsz. r. 1776 od d. 26. sierpnia 
ai do d. 31. paidi. W Warsz., u XX. scholar, piar., 1776. 
FoL — n. J. b. 6/1. 



112 PolniscHe Geschiclite und Literatnr. 

Kalkulacya generalna percepty y expenzy Rzpltey Skarbu 
Koron. od 1. Wrzesnia 1776 do d. 31. sierp. 1784 r. . - . 
do weryfikacyi podana r. 1788. Fol. — III. O. a. 9/55. 



1778. 

Krzucki, Ign., Zdanie przy podniesieniu laski. Fol. — 

ni. L. b. 31/2. 
Mokronoski, Mowa przy oddaniu laski JW. Tyszkiewi- 

czowi . . . obranemu Seymowemu Marszalkowi 5. Sbris 

1778 w izbie poselskiey miana. Warsz., Dufbur, 1778. 

Fol. — m. L. b. 31/1 A 3. 
Sapieha, Kazim., X., Mowa .... do nayj. Kr61a JMci 

i przeswietnego senatu z doniesieniem o jednostajnym 

obrardu marszalka seymowego miana 6. 8 bra 1778. 

Warsz., Dufour, 1778. Fol. 2 karty. — HI. L. b. 31/4. 
Ogrodzki, Glos na sessyi seymowey w izbie poselskiey 

17. paidi. 1778 miany. Warsz., Dufour, 1778. Fol. — III 

L. b. 31/6. 
RogaliAski, Mowa na sessyi seymowey 17. paidi. 1778 

przy czynieniu relacyi o stanie Skarbu koronnego miana. 

Warsz.," Dulbur, 1778. Fol. — III. L. b. 31/5. 
Gurowski, Wlad., Relacya z delegacyi do departamentu 

woyskowego odprawioney na sessyi 22. paidi. 1778 miana. 

Fol. - m. L. b. 31/7. 
Czetwertynski, Janusz Tomasz Swatopelk, X., 

Mowa przy uczynieniu relacyi o czynnosciach rady nie- 

ustajqcey ... 23. paidi. 1778 miana. Fol. — III. L. 

b. 31/9. 
Karnkowski, Glos na sessyi seymowey 23. paidi. 1778 

w izbie senatorskiey miany. Warszawa, Dufour, 1778. 

Fol. — m. L. b. 31/10. 
Potocki, Stanisl., Mowa na sessyi seymowey 23. paidi. 

1778 miana. Warsz., Dufour, 1778. Fol. — JIL L. b. 31/8. 
Lubomirski, Zdanie — na sessyi seymowey 24. paidi. 

1778 miane przy rozlaczeniu si§ Izby Poselskiey od 

Senatu. Warsz., Dufour," 1778. Fol. - HI. L. b. 31/15. 
Bouffalla, Franciszka, Mowa na sessyi seymowey 24. 

8 bra 1778 w izbie poselskiey miana. Wzgl^dem komissyi 

skarbu Lit. Warsz, Dulbur, 1778. Fol. — HI. L. 

b. 31/17. 
Mlodziejowski, Glos na sessyi seymowey 24. paidi. 1778 

w izbie senatorskiey miany. Wzgl^dem Rady nieusta- 

j^cey. Warsz., Dufour, 1778. Fol. — m. L. b. 31/13. 



Beichstage 1778. 113 

P o t o c k i , Mowa na sevmie ordvnarvin\Tn w r. 1778 w izbie 

poselskiey, prz\' czytaniu projektu tyczj^cego si^ rady 

nienstajfioey miana. Fol. — III. L. b. 31/49. 
Gielgud, Mich., Mowa na sessyi seymowej'' w izbio 
poselskiey miana. Wzgl^dem Rady nienstaj^cey. War- 

szawa, Dufour, 1778. Fol. — III. L. b. 31/18. 
Makowiecki, Mowa w izbie senatorskiey na sessyi sey- 

mowey miana. Wzgl. Rady nieiistaj^c^j. Warszawa, 

Dnfour, 1778. Fol. — IH. L. b. 31/35. 
Ostrowski, Glos 24. pazdi. 1778 na sessyi seymowey miany . 

"Wzgl^dem Rady Nieustajqc^y. Fol. — HI. L. b. 31/14. 
Puttkamer, Mowa w izbie poselskiey miana. Wzgl^dem 

Kady nieustaj^cey. Warsz., Dufour, 1778. Fol. — III. 

L. b. 31/50. 
Rogalinski, Mowa na sessyi sejonowey 24. paidz. 1778 

przy usprawiedliwieniu si§ Rady Nieustajacey miana. 

Warszawa, Dufour, 1778. Fol. — m. L. b. 31/12. 
Malachowski, Ant., Glos na sessyi se jnnowey 26. Octobris 

1778 miany. Wzgl^em Rady nieustaj^c^y. Fol. — 

m. L. b. 31/19. 
Sapieha, Mowa miana 26. pazdi. 1778. Wzglgdem Rady 

nieustaj%cey. Warszawa, Dufour, 1778. Fol. — III. L. 

b. 31/16. 
Ust rzycki, Kazim., Glos na sessyi seymowey 26. paidz. 

1778 w izbie poselskiey miany. Wzgl^dem Rady nio- 

nstajjicej. Fol. - m. L. b. 31/20. 
Krzucki, Ign., Glos — po rozl^czeniu izb na sessyi 2ij, 

Octobris w izbie poselskiey mian3\ O departamencie 

interes6w cudzoziemskich. 1778. Fol. — III. L. b. 31/21. 
Cieciszowski, Adam, Glos na sess3i seymowey 27. pazdi. 

1778 w izbie poselskiey miany. O departamencie spraw 

cudzoziemskich. Warsz., Dufour, 1778. Fol. — lU. L. 

b. 31/22. 
Czetwertyiiski, Janusz Tom. Swatopelk, Mowa 

po rozlficzeniu si§ Izby Senatorskiey z poselsk^, w teyzo 

izbie 27. pazdi. 1778 miana. Wzgl^dem Rady nieusta- 

jiic^j. Fol. — m. L. b. 31/23. 
Krzucki, Ignac, Glos odpowiadaji^cy na sessyi seymowey 

w izbie poselskiey 27. paidi. miany. Wzgl^dem Rady 

nieustaj^cey. Fol. — III. L. b. 31/24. 
Deniska, Mich a la Mokosiey — posla Wolynskiego, 

Glos 28. pazdi. 1778 na sessyi seymowey. Fol. — HI. 

L. b. 31/25. 
Krzucki, Ign., Glos — na sessyi seymowey w izbie po- 
selskiey 29. pazdz. miany. 1778. Fol. — III. L. b. 31/29. 
m. 8 



114 Polnische Geschiclite und Literatur. 

Mikorski^ Mowa na sessyi w izbie poselskiey 29. pai<i^- 

1778 miana. Wzgl^dem Rady nieustajacey. Warsza'^Kva, 

Diifour, 1778. Fol. — m. L.^ b. 31/30. 
Potkaiiski, Alex., Mowa 29. m. paidi. 1778 miana. 

Wzgl^dem Eady nieustajtic^y. Fol. — III. L. b. 31/28. 
Suchodolski, Ant., Mowa w izbie poselskiey 29. 8br«L 

1778 miana. Wzgl^dem Rady nieustajac^j. Warsz., Duibar, 

1778. Fol. — in. L. b. 31/26. 
Szydlowski, Glos na sessyi seymowey 29. paidi. 1778 

w izbie poselskiey miany. Wzgl^dem Rady nieustajj|c^y. 

Warsz. 1778. Fol. — HI. L. b. 31/27. 
Walicki, Glos na sessyi seymowey w izbie poselskiey 30. 

paidi. 1778 miany. Wzgl^dem Rady nieustajacey. Fol. 

2 karty. — HI. L. b. 31/32. 
Dembiiiski, Ign. , Glos na sessyi seymowey 30. Octobris 

1778 w izbie poselskiey miany. Warsz., Dufour, 1778. 

Fol. — m. L. b. 31/31. 
Puttkammer, Glos miany w senacie. O rachunkach kom- 

missyi Skarbu W. X. Lit. Warsz., Dufour, 1778. Fol. 

— ril. L. b. 31/52. 
Kozakowski, Adam, Glos po relacjd o skarbie litewskim 

na seymie r. 1778 Oktobra miany. Warsz. Dufour 1778. 

Fol. — in. L. b. 31/11. 
Markowski, Mowa przeciwko projektom gratifikacyi i t. d. 

1778. Fol. — m. L. b. 31/47. 
Deniska, Michala Mokosiey, Glos 2.1istop. 1778 na sessyi 

seymowey. Wzgl^dem miasta Krzemienca. Fol. — III. 

L. b. 31/34. 
Mikorski, Glos na sessyi 2. listop. 1778 w izbie poselskiey 

miany. Wzgl^dem Rady nieustajf^cy. Warsz., Dufour, 

1778. Fol. — m. L. b. "^31/33. 
Deniska, Michala Mokosiey, Glos 4. listop. 1778 r. na 

sessyi seymowey. W obronie delegowanych do rachun- 

k6w kommissyi skarbu WX. Lit. Glos tegoi na teyie 

sessyi. Wzgl^dem kom. skarbu W. X. Lit. Fol. — III. 

L. b. 31/37. 
Puttkamer, Glos na sessyi seymowey w izbie poselskiey 

d. 4. listopada miany. Wzgl^dem kwitu dla komissyi 

Skarbu W. X. Lit. Warsz., Dufour, 1778. Fol. — IH. 

L. b. 31/36. 
Dluski, . . . Glos na seymie walnym warszawskim 1778, 

do propozycyi od Tronu podanych 5. listopada miany. 

Warsz., Dufour, 1778. Fol. - in. L. b. 31/38. 
Wiszowaty, Wiktoryn, . . . Zdanie przemawiaji^c si^ 

do propozycyi od Tronu wyszlych, na wolnym sejonie 



Reichstage 1778. 115 

w izbie poselskiey 5. listop. 1778 oSwiadczone. FoL — 

ni. L. b. 31/39. 
Sulko-wski, X., Glos na sessyi seymowey 6. listop. 1778 

miany. Warsz., Dufour, 1778. Fol. — III. L. b. 31/40. 
Badzydski, Ant., Glos 7. listop. 1778 w izbie poselskiey 

w czasie seymu ordynaryjnego wolnego miany. Wzgl^dem 

prawa emphiteuticznego. Warsz., Dufour, 1778. FoL — 

in. L. b. 31/43. 
Deniska, Michala Mokosiey, Zdanie przy podanym pro- 

jekcie do uchylenia praw emphiteutycznych 7. listopada 

1778. Zdanie tegoi na sessyi teyie przy podanym pro- 

jekcie do nobilitacyi y indygenatu dla os6b i^dajj^cycli. 

Fol. — m. L. b. 31/42. 
D 1 u s ki , . . . Glos na seymie walnym Warszawskim 7. listop. 

1778 miany. O seymikach relacyjnych. Warsz., Dufour, 

1778. Fol. - m. L. b. 31/48. 
Jablonowski, Maciej, Mowa w izbie poselskiey 7. listop. 

1778 miana. Wzgl^dem ustawy wekslow^y i wzgl^dem 

korpusu kadet6w. Warsz., Dufour, 1778. Fol. — III. 

L. b. 31/41. 
Krzucki, Ign., Mowa na sessyi 7. listop. za szkol% rycerskt^ 

kadet<Sw miana. 1778. Fol. — m. L. b. 31/46. 
Pulaski, Ant., Mowa na seymie 7. listop. 1778 miana. Prosi 

o ulaskawienie obywatela. 1778. Fol. — III. L. b. 31/44. 
S a pi eh a, Glos 7. 9 bra 1778 na sessyi seymowey miany. 

Azeby nie wymagad od obywateli wszystkich kompor- 

tacyi nadan primitivorum jiu:ium. Warsz., Dufour, 1778. 

FoL — m. L. b. 31/45. 
Czetwertynski, Janusz Tom. Swatopeik, X., Mowa 

9. listop. 1778 miana. Wzgl^dem propozyi od tronu i)o- 

danych. Fol. — III. L. b. 31/51. 
Mlodzieiowski, Mowa na koiicu seymu z po^egnaniem 

stan6w miana. Warsz., Dufour, 1778. Fol. — HI. L. b. 31/53. 



Projekta seymowi przedloione: 

Nr. 3tio. Zniesienie empbitheuseos y expektatyw. 
Nr. 8vo. O tradycyacb. 
Nr. Imo. Kaduki. 

Nr. 2 do. Warunek woysku oboyga Narod6w. 
Nr. 3tio. Obja^nienie prawa wekslowego. 
Nr. 4 to. Kozkaz podania noty: jedney do Rezydenta 
Pruskiego, a drugiey do posla W. Rossyjskiego. 
Nr. 2 do. ObmyiSlenie nagrody dla zasluionycb z uiy tk6w 

krolewszczyzn. 
Nr. 4 to. Objainienie prawa wexlowego. 

8* 



116 Polnische Greschichte und Literatur. 

Projekta seymowi przedlozone: 

Uwagi nad obi^tera przez kompanii^ handlem i fabrj'ka 

tabaki. Warsz. 1778. Fol. — IH. L. b. 31/53 a.— 59. 
Konstytucye seymu wain, ordyn. "VVarsz. szesoioniedzielnego 

1778 5. paidi. odprawuj^cego si^. Warsz., u XX. 

scholar, piar. 1778. Fol. — n. J. b. 6/2. 



1780. 

Propozycye od tronii JKr. Mci stanom Rzplte}" na seym 
1780 zgromadzonym. Fol. — m. O. a. 9/34^ 

Moszczeiiski, Woyc. Nal^cz, Mowa do propozycyi od 
tronu podanych miana 1780. Fol. — III. O. a. 9/39. 

Jablkowski, J6z., Glos w izbie poselskiey 3. 8bris 1780 
miany. Fol. — III. O. a. 9/18. 

Potocki, Ign., Glos przy usprawiedliwieniu czyn6w rady 
nieustajq;cey 10. paidi. 1780. Ace: Poiegnanie rady 
nieustajj^cey na sessyi 30. Wrze^nia. 4**. 16 stron. — 11. 
D. 1. 1/5. 

Gurowski, Wlad., Relacya jako delegowanego od stan6w 
Rzpltey do Kommissyi Likwidacyjney Dlugow Rzpltey 
15. Octobris 1780 w senacie miana. Fol. — III. O. a. 9/8. 

Potocki, Ign., GJos przy usprawiedliwieniu czyn6w rady 
nieustaj^cey 19. paidi. 1780. Ace. : Pozegnanie rady nie- 
ustaj^cey na sessyi 30. Wrzesnia. 8°. — III. L. d. 9. 

SumiAski, Mowa dzi§kuj^c JKMci za konferowan^ kaszte- 
lani^ Kowalsk^, z relacya o czynnosciach Rady nieusta- 
j^cey jako do Examinowania Delegowanego 19. 8bris 
1780 miana. Fol. - m. 0. a. 9/11. 

Jablkowski, J6z., Relacya o czynnosciach przesw. depar- 
tamentu woyskowego stanom Rzpltey seymujt^cym 20, 
Oktobra 1780 miana. Fol. — IH. O. a^ 9/17. 

Moszczenski, Woyciech Natecz, Relacya o czynnosciach 
przeswietnego departamentu woj'skowego Stanom rzecz}*- 
pospolitey seymuj^cym 20. miesi^jCa 8 bra 1780 dana. Fol. 
— III. O. a. 9/7. 

Wodzinski, Mowa od. J. K. Mci. delegowanego do kom- 
missyi likwidacyjney, czasu czynid si^ maj^cey Relacyi 
w Senacie przed stanami Rzpltey o s%dach y czynnosciach 
teyie kommiss^-i miana 20. 8 bra 1780. Fol. — m. O. 
a. 9/15. 

Chomiiiski, Mowa w izbie senatorskiey 21. Oktobra po 
relacyach delegowanych do examinu kommissyi skarbowey 
litewskiey njiana. Fol. — HI. O. a. 9/26. 



Reichstago 1780. 117 

Potocki, Jerzy, Glos delegowanego od kommissyi skar- 
bowey W. X. Litewskiego z rachunkami do stanow zgro- 
madzonych miany 21. paidi. 1780 w izbie senatorskiey 
przy relacyi zdawaney przez deputowanych do roztrz^- 
sania czynnosci kommissyi skarbu W. X. Litewskiego. 
Fol. — HL 0. a. 9/25. 

Stadnicki, Franc. Mowa w izbie poselskiey 22. paidz. 1780 
miana. Fol. — HI. O. a. 9/28. 

Suchodolski, Woyciech, Mowa w izbie poselskiey 22. 
Octobris 1780 miana. Fol. — III. O. a. 9/19. 

Mo raws ki, Ign., Mowa ... 25. Octobris 1780 miana. Fol. 

— in. O. a. 9/4 & 12. 

Witoslawski, Mowa 25. Octobris 1780 przy podaniu pro- 
jektu dla szkoly rycerskiey miana. Fol. — HI. O. a. 9/30. 

Suchodolski, Woyciech, Mowa 25. paid^. 1780 miana. 
Na teyze Sessyi podaj^c projekt do powi^kszenia b iblio- 
tek krajowych. Fol. — lU. 0. a. 9/23. 

Tyszkiewicz, Honory, hr., Mowa na sessyi seymowey 

25. 8bris 1780 miana. Fol. — m. 0. a. 9/36. 
Moszczeiiski, Nal^cz, Mowa na sessjd seymowey 26. 

pazdi. 1780 w izbie poselskiey miana. Fol. — III. 0. 
a. 9/9. 
Skrzetuski, Mich., Mowa na seymie ordynaryjnym miana 

26. pazdz. 1780. Fol. - m. O.'' a. 9/27."^ 
Morykoni, Glos 27. paidz. 1780 mian3^ Fol. - HI. O. 

a. 9/6. 
Sieroszewski, Glos 27. Octobris 1780 w izbie poselskiey 

miany. Fol. -- III. 0. a. 9/24. 
Suchodolski, Woyc, Zdanie na sessyi seymowey 27. 

pazdz. 1780 miane. Fol. — HI. O. a. 9/21. 
Morykoni, Glos 28. paidz. 1780 miany. Fol. - HI. O. 

a. 9/31. 
Zaremba, Jan, Mowa na sessyi seymowey 30. paidi. 

1780 w izbie poselskiey miana. 8°. — III. 0. a. 9/22. 
AVitoslawski, Mowa 31. Octobris 1780 przy podaniu pro- 

jektu woyskowego miana. Fol. — III. O. a. 9/29. 
Janiszewski, Glos skarbnika Urzendowskiego posla z woje- 

wodztwa Lubelskiego 2. Novembris 1780 miany. FoL 

— m. O. a. 9/10. 

Jezierski, Glos 2. 9bris na sessyi seymowey miany 1780. 
FoL — in. 0. a. 9/33. 

Moszczeiiski, Adam, Glos 2. 9bra 1780 w izbie posel- 
skiey miany. Fol. — HE. 0. a. 9/14. 

Dunin, Rupert, Glos w izbie poselskiey 6. novembris 1780 
miany. Fol. — III. 0. a. 9/16. 



118 Polnische Geschichte und Literatur. 

Jezierski, Glos na sessyi se^^nowey 6. novenibris 1780 

uiiany. Fol. — III. O. a. 9/32. 
Witoslawski, Mowa na seymie 6. listop. 1780 miana. 8°. 

— in. 0. a. 9/35. 

W ale w ski, Stef. Juliusz Kolumna, Mowa na sessyi 
seymowey 19. listop. 1780 miana. AVarszawa, w druk. 
Schol. Piarum. 4°. — VI. H. c. 5/4. 

Moszczenski, Woyc. NalQcz, Mowa do projoktii pod 
tytulem: Wystawienie Nowego Reymentu na ustug^ 
Rzpltey, miana 1780. Fol. — HI. 0. a. 9/38. 

Dyaryusz seymu woln. ordyn. Warsz. szescio-niedziebiego 
2. paidziemika 1780 odprawuj^cego si^. W Warszawie, 
w druk. Nadwomey J. KMci., 1780. Fol. — II. K. h. G. 

(Oda), Do Hyacynta Matachowskiego podkanclerzego ko- 
ronnego w dzieii odebrania piecz^ci 17. listop. 1780. Warsz., 
w druk. nadwomey J. KMci. 4°. — III. 0. a. 9/44. 

Obja^nienie Elekcyi Eady nieustajqcey y Kommiss^'ow 
skarbowych. 1780. Fol. — HI. O. a. 9/20. 

Projekt do ustanowienia Banku Krajowego. 1780. Fol. — 
in. O. a. 9/37. 

Projekt wzgl^dem ulepszenia stanu woyska na seym tera- 
iniejszy. 1780. Fol. — III. 0. a. 9/41. 

Glos do stanow rzeczypospolitey. 1780. Fol. — III. 0. a. 9/49. 

Zaspokojenie sporow starostwa Owruckiego, termin diiia 
. . . w roku nast^puj%C3Tn 1781 w miescie . . . 1780. Fol. 

— m. O. a. 9/40. 

Projekt wzgl^dem ludwisarni. Bez daty. 1780. Fol. — 
in. 0. a. 9/13. 



1782. 

Propozycye od Tronu J. Kr. Mci stanbni Ezpltey na seym 
r. 1782 zgromadzonym podane. Fol. — III. L. a. 8/105. 

Suchodolski, Glos w Izbie Senatorskioj 21. paidziornika 
1782 na seymie miany. Fol. — m. L. a. 4/36. 



Konstytucye seymii woln. ord\Ti. Warsz. szescio-niedziel- 
nego 30. Wrzesiiia 1782 odprawiajt^cego si^. Warszawa 
u XX. Scholar piar. 1782. Fol. — H. K. c. 2. 

Zbi6r rezolucyi rady nieustajacey potrzebnycli do wiado- 
mosci jurj'zdykcyi sadowych y obywatelow oboyga na- 
rod6w od seymu 1778 do seynm 1782 r. zebrany. Czqsc 
IL, p. 151-298. Warsz., Piotr Duiour, 1784. Fol. — H. 
H. h. 2. 



Reichstage 1782/87. 119 

Actum in Castro Posnaniensi 22. Aug. 1782. Ellas Prus 
Weropauski obtulit officio praesenti ad acticandum et 
Actis hiscein suo originali relinquendum^Laudum Sredense. 
FoL — ni. L. a. 9/130. 

— in Curia Kegia Begia Varsav. 2. 8bris 1782. Ludovicus 
Go}yiiski: Officio et Actis eius Extractum Maniiesta- 
tionis per Adamum Czamecki . . . obtulit et ad ingros- 
sandum porrexit. FoL ■— III. L. a. 9/126. 

— in curia B^gia Varsav. 18. Oct. 1782. Pius Kicinski 
constitutionem ... ad ingrossandum porrexit : Osoby do 
rady nieustajjicey wybrane pluraUtate votorum etc. FoL 
— m. L. a. 9/38. 

— in Curia E>egia Varsav. 18. Oct. 1782. Pius Kieinski 
constitutionem ... ad ingrossandum in actu porrexit: 
Wyznaczenie s§dzi6w seymowych. FoL — IIL L. a. 9/39. 

Instrukcya Poslom seymiku sredzkiego 1782, 19. sierpnia 
. . . na seym wolny ordynaryjny wybranym . . . FoL 
14 kart, odpis legalizowany. — III. L. a. 9/34. 



1783/84. 

Rogalinski, Mowa 19. pazdz. r. 1783 miana. FoL — IV. 

G. e. 13/33. 
Stadnicki, Mowa 19. pazdz. 1783 miana. FoL — IV. G. 

e. 13/34. 

1) Poslowie na seym ordynaryjmy Grodzienski roku 1784. 

2) Mowy seymowe. S^. Bez karty tyt. 568 Str. —'II. 
J. h. 26. 

Seryarz projekt6w do prawa i innj^ch roznych pism. Tom 

I. zawieraji^cy I., II. y UI. cz^d. Warsz., P. Dulbur, 

1785. 8°. - n. J. k. 15. 
Wyznaczenie s^dzi6w seymowych na kadencye r. 1783 

i 1784. przypadaj^ce. FoL Legalizowane przez notarjusza. 

— in. L. a. 9/39. 



1786/87. 

Walewski, Glos 20. kwietnia na sessyi konfederacyi gene- 
ralnej obojga narodow miany. 1786. FoL — III. L. 
a. 9/15. 

Oznaymienie JKMci w izbie senatorskiey o obraniu 
marszalka przez JM. P. Kwileckiego starostQ Wschow- 
skiego, posla z wojew6dztwa Poznanskiego, 4. paidz. 
1786. FoL — IV. G. e. 13/35. 



120 Polnische Gescluclite iind Literatur. 

Z ale ski, Przym6wienie si^ w izbie senatorskiey przy za- 
swiadczeniu Rady nieiistajacey 23. pazdi. 1786. Fol. — 
m. 0. a. 9/3. 

Plater, Kazimierz, G2os odpowiadajf^cy na zaniesione 
skargi przeciwko rezolucyoin nienstaj. rady w izbie sena- 
torskiey, przed zgromadzonemi stanami 24. 8 bra 1786 
iiiiany. Fol. — III. O. a. 9/5. 

Gurowski, Mowa na sessyi 31. paidziernika 1786 miana. 
Warszawa, w druk. Piotra Dufour, 1786. Fol. Glownj^ 
przyczyn^ iipadku Polski obyczaje. — III. L. a. 8/88. 

Zaj^czek, Mowa w izbie poselskiey 2. listop. 1786 miana. 
Ace. Projekt: uzycie mlodzi szlachetney. Fol. — III. 
O. a. 9/2. 



Rzewuski, Xazimierz, Manifest ... do akt podany 4. m. 

Oct. 1786, zali si^ na bozprawia w seyniie doznano. Fol. 

— m. L. a. 9/45. 
Manifest Senator6w, Ministrow y poslow na seym walny 

Warszawski zgromadzonych do akt grodzkicli Warsza- 

wskich 11. 8bris 1786 zaniesiony. Za ubozpieczeniom wol- 

nego glosu. Fol. — III. L. a. 9/44. 
Zdanie rzetelne z powodu nieczynnej sessyi sey mo wey dnia 

16. paidz. 1786? Fol. — HI. O. a. 9/48. 



Szydlowski, Adam, Mowa na sessyi radnej miana dnia 
" 20. listop. 1787. Fol. — m. L. d. 9/33. 



1788. 

Jezierski, Franc. X., Kazanie przed stanami Rzpltey na 

soymie 1788 w kosciele S. Jana w kollegiacie warszaw. 

Warszawa, u XX. scholar, piar., 1788. y*'. — III. O. a. 9/59. 
Mowa J. K. Mci. miana na sessyi seymowey 7. paidz. 1788. 

Fol. — III. L. a. 9/107. 
Czartoryski, Przym6wienie si^ w czasie podpisania aktu 

konfederacyi na soymie w Izbie Senatorskiey 8. 8 bris 1788. 

Mscr. 4°. - m. L. a. 9 a/2. 
Krasinski, Jan, Mowa na sessyi prowincyonalnoy 11. Oct. 

1788 miana. Warsz., P. Dufour, 1788.*^ Fol. — in. L. 

a. 9/113. 
Potocki, Stan., Mowa miana pnzy oddaniu przez niego 

projekt u kommissyi woyskow^ey na Sessyi Seymowey 

16. paidi. 1788. A.\ — III, L. a. 9 a/3. 



Keichstage 1788. 121 

Suchodolski, Woyc, Mowa w materyi przysiegi woyska 

in tumo 17. pa^dz. 1788 miana. Warsz., Mich. Groll, 1788. 

Fol. — in. L. a. 9/106. 
Niemcewicza, Juliana, Mowa na sessyi seymowey dnia 

24. paidz. 1788 miana. Warsz., M. Groll, 1788. Fol. — 

ni. L. a. 9/91. 
Potocki, Ign., Glos na sessyi soymowey 24. pazdi. 1788 

o rz%dzie nad woyskiem. 4^ — in. L. a. 9 a/4. 
— Stan., Mowa miana na sessyi seymowey 24. paidi. 1788. 

40 — in. L. a. 9 a/5. 
Kaczynski, Glos 24. paidz. 1788 na sessyi seymowey miany. 

Fol. — in. L. a. 9/90. 
Mowa Prymasa na sessyi seymowey 27. pazdz. 1788 miana. 

Warsz.^ M. Groll, 1788. Fol. — lU. L. a. 9/88. 
A n k w i c z , J 6 z e f, h r., Mowa na sessyi seymowey 27. pazdz. 

1788. 40. — in. L. a. 9 a/6. 
Michalowski, Mowa na sessyi seymowey 27. paMi. 1788. 

Fol. — ril. L. a. 9/95. 
Potocki, Stan., Mowa na sessyi soymowey 27. paidz. 

1788 miana. Warsz., P. Dufour^ 1788^ Fol. — m. L. a. 

9/14 & 108. 
Sokolowski, Serafin Bafal, Glos — na sessyi sey- 
mowey 27. paidi. 1788 miany. Fol. — III. L. a. 9/103. 
Zakrzewski, Ign., Glos na sessyi seymowey 27. Oct. 

1788 miany. Warsz., P. Diifonr, 1788. Fol. - in. L. a. 9/96. 
Oginski, Mich., hr., Glos — na sessyi seymowey 30. 

Oct. 1788 miany. Fol. — in. L. a. 9/115. 
Kurdwanowski, Glos — 3. Listop. 1788 w izbie sena- 

torskiey miany. Warsz., Mich. Groll, 1788. Fol. — III. 

L. a. 9/114. 
Hoscisze wski, Felix Junosza, Glos za kommissy?^ 

woyskowa ex tumo w zlt^czonych Izbach d. 3. listop. 

1788 miany. Warszawa, w Druk. Mich. Grolla, 1788. Fol. 

— m. L. a. 4/37. 
Suchodolski, Woyc, Glos za kommissya Woyskowsi; 

3. Listopada 1788 ex tumo mian}'. Warsz., Mich. Groll, 

1788. Fol. — in. L. a. 9/100. 
Zakrzewski, kaszt. Nakielski, Mowa — 3. listop. 

1788 miana. Fol. — III. L. a. 9/97. 
Potocki, Stanisl., Mowa — 5. listop. 1788 miana. dice 

wystawic statu^ ^tefana Czameckiego. Fol. — ni. L. 

a. 9/117. 
Mowa JKMci na sessyi sej'mowoy 6. listop. 1788 miana. 

Solwuje sessyi^ do poniedzialku na godziiitj jodenasta. 

Fol. — ni. L. a. 9/12. 



122 Poluische Geschichte und Literatur. 

Kublicki, Glos 11. listop. 1788 miany. Warszawa, w Druk. 

MicL. GroUa, 1788. Fol. — HI. L.' a. 4/18. UL L. a. 9/99. 
Potocki, Glos na seyniie ordyn. konfed. Warsz. 12. Listop. 

1788 iniany. 4^ — III. L. a. 9 a/8. 
Matuszewic, Tadeusz, Przym6 wienie si^ na sessj'i sey- 

mowey 14. Hstop. 1788. Fol. — III. L. a. 4/17. 
Wollowicz, J6zef, Glos miany na sessyi se.\Tnowey 14. 

listop. 1788. Warsz., Piotr Dufour, 1788. Fol. — III. L. 

a. 4/16. 
Czacki, Mowa . . . na sessyi seymowey 15. listop. 1788 

miana. Fol. — HI. L. a. 9/102. 
Kublicki, Prz^^mowienie si§ — 15. listop. 1788 miane. 

Warsz., Mich. GroU., 1788. Fol. — III. L. a. 9/104. 
Raczynski, Glos na sessyi seymowey 21. listop. 1788 miany. 

Warsz., P. Diilbur, 1788. Fol. — UI. L. a. 9/89. 
Gorzeiiski, Glos ex turno miany na sessyi 22. listop. 1788. 

Warsz., Piotr Dufour, 1788. Fol. — HI. L. a. 4/14. IH. 

L. a. 9/101. 
Krasinski, Glos miany in turno 22. nov. 1788. Fol. — 

in. L. a. 4/15. m. L. a. 9/116. 
Leszczyiiski, Glos na sessyi seymowey in turno 22. listop. 

1788. Warszawa, Druk nadw., 1788. Fol. — UI. L. 

a. 4/12. 
Suchodolski, Wojc, Glos w Izbach zlt^czonych 22. listo- 

pada 1788. Warsz., Mich. GroU, 1788.. Fol. — HI. L. 

a. 4/13. 
Walewski, Stef. Jul. Kolumna, Glos na sessjd sey- 
mowey 22. listopada 1788 miany. Warsz., Piotr Dufour, 

1788. Fol. — m. L. a. 4/11. 
Sapieha, Kaz., Glos 27. 9 bra 1788 w skonfederowanych 

rzpltey stanach miany. Warsz., P. Dufour, 1788. 4®. 

— ni. L. a. 9a./10. 
Suchodolski, Woyc, Przym6wienie si^ . . . w materyi 

rozpoczQcia werbunku i zaassygnowania pieni^dzy nato 

do skarbu rzpltey 1. Grudnia 1788 w izbie senatorskiey. 

Ace: Projekt rozpocz^cia werbunk6w. Warszawa, Mich. 

Groll, 1788. Fol. — UI. L. a. 9/105. 
Krasinski, Glos na sessyi seymowey 4. grudnia 1788 miany. 

Warszawa, Mich. Groll, 1788. Fol. — lU. L. a. 4/10. UI, 

L. a. 9/111. 
Rybinski, Mowa na sessyi seymowey 4. Grudnia 1788 

miana. W Warsz., 1788. Fol. — lU.L. a. 9/119. 
Zaleski, Mich., Glos na sessyi seymowey 4. Xbra 1788 

miany. Warsz., u XX. schoL piar., 1788. Fol. — lU. 

L. a. 9/112. 



Reichstage 1788. 123 

Kwilecki, Adam, Glos na sessyi seymowey 9. grudnia 

miauy. Z podanyiu projektem subskrypoyi na wysta- 

wienie jak naypr^tsze wojska. Fol. — III. L. a. 9/85. 
Potocki, Seweryn, Gios na sessyi (seymowey) 9. Dec. 

1788. AVarsz., w drukarni Wolnej, 1788. Fol. — lU. 

L. a. 4/9. 
Jezierski, . . . Mowa na seymie 11. Gniduia 1788 powie- 

dziana. Warsz., M. Groll, 1788. 8«. — II. J. f. G4/2. 
Szenibek, Krzysztof, Glos o miejscu komiuissyi Woy- 

skowey 15. Dec. 1788. Warsz., druk. Nadw. J. K. Mci, 

1788. "FoI. — m. L. a. 4/8. 
Tyszkiewicz, Glos na sessyi seymowey 15. Dec. 1788 

miany. Warsz., w druk. ScIloI. Piar., 1788. Fol. — III. 

L. a. 4/7. 
Zieliiiski, Glos na sessyi seymowey 15. grudnia 1788 

miany. Warsz., Piotr Dufour, 1788. Fol. — in. L. a. 4/G. 
Jezierski, Mowa . . . na seymie 17. grudnia 178S powie- 

dziana. Warsz., Mich. GrOll, 1788. 8^. — II. J. f. 64/3. 
Hemiszewski,Al«x., Glos na sessyi 17. grudnia 1788 miany. 

Warsz., druk. Schol. Piar., 1788. Fol. — IH. L. a. 4/5. 
Zielinski, Glos na sessyi sejnnowey 17. grudnia 1788 miany. 

Warsz., Piotr Dufour, 1788. Fol. — in. L. a. 4/4. 
Suchorzewski, Jan, Przjino wienie si§ interlocutorie miane 

na sessyi 18. grudnia, gdy przeczytano rapport o sklon- 

nosci chlopdw Ukrainskich do bimtu. Fol. — III. L. 

a. 9/94. 
Suszczanski-Proskura, Kaietan, Glos na sessyi sey- 
mowey 19. grudnia 1788 miany. Warsz., P. Dufour, 1788. 

Fol. — ni. L. a. 9/109. lU. L. a. 4/3. 
Rzyszczewski, Adam, Glos na sessyi seymowey 19. grudn. 

1788 miany. Warsz., Piotr Dufour, 1788. Fol. — ILL 

L. a. 4/2. 
Zaluski, Hr., Glos na sessyi seymowey 19. grudnia 1788 

miany. Warszawa, P. Dufour, 1788. Fol. — III. L. 

a. 4/1. 
Ozarowski, Mowa na sessyi seymowey 22. Grudnia 1788 

miana. Fol. — ILL, L. a. 9/110. 
Branicki, Franc. Xaw., Mowa na sessyi seymowey 23. 

Grudnia 1788 miana. Warsz,, Mich. Groll, 1788. Fol. — 

lU. L. a. 9/93. 
Zakrzewski, Mowa na sessyi seymowey 28. grudnia 1788 

miana. Ace. Projekt: Zleceuie komissyi woyskowcy. 

Fol. — m. L. a. 4/19. 
Jezierski, Mowa w seymie roku 1788 powiedziona. Msor. 

4». - lU. O. a. 9/Gl. 



124 Poluische Geschiclite und Literatur. 

Jezierski, Mowa na seymie 1788 powiedziana. Warsz., 

Midi. GroU, 1788. 8^ — U. I. f. 64/1. 
Prorogacya seymu. 1788. Fol. — in. L. a. 9/43. 



I^yaryusz seymu ord. pod zwif^zkiem koiilederac\'i generalney 
oboyga narodow w Warszawie rozpoczQfcego 1788. Tom 
I., czes6 I. i n. Tom II., cz^sc I. W Warszawie, w druk. 
nadworney. Wydawca Jan Luszczewski, 1790. 3 Voll. 
Fol. — 11. K. c. 5-7. 

Zbior konstytucyi i uchwal seymu pod zwit^zkiem konfede- 
racyi w Warszawie agituj^jcego si^ od 7. paidi. 1788 do 
16. grudnia 1790 podlug dat oblaty w^ydrukowany. 
W Warszawie u XX. scholar, piar. 1791. Fol. — U. 
K. c. 4. 

8 a mm lung merkw. Reden, welche auf dem Reichstage des 
. . . 1788 Jalires gehalten worden, nebst einigen Schrif- 
ten, welche bey dieser Gelegenheit herausgekommen. 

I. Heft. Warsch. u. Leipz., M. GroU, 1788. 8*>. — II. M. 
d. 34/1. 

Lipski, Tadeusz, Projekt umnieyszenia lub przyczynie- 
nia placy . . . dia pomnozenia woyska ... 8. 8 bra 1788. 
Warszawa. Fol. — III. O. a. 9/51. 

Projekt do pomnozenia woyska podany na sessyi prowincyi 
Wielkopolskiey 11. pazdi. 1788. Fol. — IH. 0. a. 9/50. 

Uwagi kalkulacyjne okazuj^ce trudnosd wystawienia w 
Polszcze woyska regulamego sto t^'si^cy. 1788. 8°. — 
m. O. a. 9/52. 

Przelozenie od kommissyi skarbowey Utewskiey na pismo 
od Podskarbiego Nadwornego Litt. podane, ie zebrana 
Summa 542.799 Zlo. Polskich nieprzyzw^oicio do JW. Pod- 
skarbiego N. L. zaregulowana. 1788. Fol. — III. 0. 

a. c//' t)Om 

Zaskarzenie z strony Stanislawa Ozarowskiego przeciwko 
Dekretom, Przesw. Kommissyi Ekonomiczney Rzpltey 
Skarbu koromiego w sprawie mi^dzy sobijj z jedney, a 
Jozefem Salezyuszem Ossolinskim i Maciejem Sobole- 
wskim z drugiey strony zapadljan, przed stanami Rzpltoy 
na seym 1788 zgromadzonemi zaniesione. 1788. 8°. — 
III. d. a. 9/54. 

Listy synow posla i konsyliarza do oyca na wsi mioszka- 
jacego oraz odpowiedne tegoi w materyach dzisieyszy 
seym zatrudniajf^cych. Cz^sd piata 1788. 8°. 31 Str. — 

II. M. d. 33/2. 

Anonym a List 6 w kilka do Stan. Malachowskiego. O po- 
prawio rzoczypospolitey. Cz^sc 11, 1788 od 7. pazdz. do 



Keichstage 1788/89. 125 

7. list. III. od 11. listop. do 19. grudnia 1788. Warszawa, 
Mich. GroU, 1788. S^. 2 VoU. — II. M. d. 22-23. 

Actum in Curia Regia Varsav., 6. Dec. 1788. . . . Jo. Pau- 
lus Luszczewski ad ingrossandum in Acta constitutionem 
porrexit: Prorogacya seymu. Fol. — III. L. a. 9/43. 

Glos do Stan6w Rzeczy Pospolitey 1788, mscr. 4°. — ITT. 
L. a. 9 a/1. 

1789. 

Zaleski, Mich., Glos na sessyi seymowoy 8. stycznia 1789 

miany. Warszawa, w Druk. Schol. Piar., 1789. Fol. — 

in. L. a. 4/29. 
M o w a J. K. Mci na sessyi seymowey 9. stycznia 1789 miana. 

Fol. ~ ni. L. a. 9/71. 
^Niemcewicz, Julian Ursyn, Glos na sess>^ seymowey 

9. stycznia 1789. miany. Warsz., w Druk. AVolney, 1789. 

Fol. — ni. L. a. 4/28. 
Jezierski, Mowa na seymie 12. Stycznia 1789 przeciwko 

projektowi rady nieustajq-cey. 

— Mowa tegoi za projektami podatkow. 

— Mowa tego^ o przerwanie glosu. Warszawa, Mich. 
GroU, 1789. 8«. — U. J. f. 64/4. 

Wieloglowski, J6zef, Glos na sessyi seymowoy 12. sty- 

cnia 1789 miany. Warsz., w Druk. Nadwomey, 1789. Fol. 

— m. L. a. 4/27. 
Morski, Glos na sessyi seymowey 13. stycznia 1789 miany. 

Warsz., Dufour, 17*89. Fol. — III. L. a. 4/31. 
Weyssenhoff, Glos na sessyi seymowey 13. stycznia 1789. 

Fol. — ni. L. a. 9/70. IH. L. a. 4/30. 
Potocki, Ign., Glos na sessyi seymowoy 14. stycznia 1789. 

4^ — in. L. a. 9 a/11. 
Koznowski, Ant., Glos przy podaniu projektu wzgl<jdom 

obroceniu starostw i krolewszczyzn na fundusz woyska 15. 

stycznia 1789 na sessyi seymowey miany. Ace: Projekt 

wzgl^dem starostw ku pomnozeniu dochodow skarbowych 

15. Stycznia 1789 podany. Fol. — HI. L. a. 9/75, 76. 
Potocki, Stan., Przym6 wienie siQ 16. stycznia 1789 wzgle- 

dem powi^kszenia wojska. Warsz., w druk. schol. piar., 
1789. 40. - m. L. c. 30/14. 
Szembek, Krzysztof, Glos w materyi podatku na woysko 

16. stycznia 1789 miany. Warszawa, w Druk. Nadwor- 
ney, 1789. Fol. - ni. L. a. 4/57. 

P otocki, Przymowienie si^ in tumo na zwiesienie ustaw rady 
nieustaj^cey 19. Januarii 1789. Warsz., w druk. XX. 
schol. piar., 1789. 4". — III. L. a. 9 a/12. 



126 Polnische Geschiclite und Literatur. 

Potocki, Ign., Glos na sessyi seymowey 19. Stycznia 1789 

o uchyleniu rady nieustajjicey. 4°. — III. L. a. 9 a/13. 
Ro^nowski, Ant., Glos na sessyi seymowey 19. Stycznia 

1789 miany. Fol. — KI. L. a. 9/74.' 
Sapieha, Kazim., Glos przed uchyleniem opis6w rady nie- 

iistajiicey 19. Januarii 1789 miany. Warsz., P. Dufour, 

1789. 40. — m. L. a. 9a/14. 
Lip ski, Glos na sessyi seymowey 21. Stycznia 1789 miany. 

Fol. — ni. L. a. 9/78. 
KiciAski, Pius, Glos na sessyi seymowey 26. Stycznia 

1789. 40. — ni. L. a. 9 a/15. 
Poniatowski, Glos na sessyi seymowey 5, Lntego 1789 

miany. Fol. — HI. L. a. 9/77. 
Jezierski, Mowa na seymie 19. lutego 1789 powiedziana. 

Warsz., M. GroU, 1789. 4o. — H. J. f. 64/5. 
MadaliAski, Ant., Glos na sessyi seymowey 26. lutego 

1789 miany. Fol. — HI. L. a. 9/81. 
Jezierski, Mowa na seymie 5. marca 1789 powiedziana. 

Mowa tegoi. 9. marca 1789. Warsz., Mich. Groll, 1789. 

8°. — n. J. f. 64/6. 
Strasz, Michal Odrow^i, Glos na sessyi seymowey 5. marca 

1789 miany. Warsz., Mich. GroU, 1789. Fol. — III. L. 

a. 4/38. 
Potocki, Mowa w czasie uloienia podatku z krolewszczyzn 

prawem emfiteutycznym w 1775 r. rozebranych, na sessyi 

seymowey 10. marca 1789 miana. — HI. L. a. 9/83. 
Suchodolski, Woyc, Przym6wienie si^ I. i 11. 10. marca 

1789 miane. Fol. — m. L. a. 9/79, 80. 

— Mowa 10. marca 1789 miana. Warsz., M. Grojl, 1789. Fol. 

— m. L. a. 9/82. 

— Mowa na sessyi seymowey 10. marca 1789 miana z od- 
powiedzisjj na nifj; na teyio sessyi Stanisl. Potockiego do 
ktorych sa przylj^czone : dopraszanie si^ Jgnac. Potockiego 
na sessyi 12. marca i list Stanislawa Malachowskiego 
z zlecenia stan6w do Stanisl. Szcz^snego Potockiego Jch 
Jmieniem pisany. Warsz., u XX. scholar, piar., 1789. 4°. 

— m. L. c. 30/21. in. L. a. 9 a/16. 
Suchodolski, Woyc, Glos 11. marca 1789 miany. Fol. — 

in. L. a. 9/72. 
Jezierski, Mowa na seymie 12. marca 1789 powiedziana. 

Warsz., M. Groll, 1789. 8^. — U. J. f. 64/7. 
Kublicki, Przym6wienie si^ na sessyi seymowey 12. marca 

1789. Warsz., M. GroU, 1789. Fol. — in. L. a. 9/86. 
Mowa Prymasa na sessjd seymowey 12. marca 1789 miana. 

Warsz., M. GroU, 1789. Fol. — HI. L. a. 9/84. 



Heichstage 1789. 127 

Naruszewicz, Adam, Glos za duchowioAstwem na sessyi 

seymowey 16. marca 1789. 4<*. — ni. L. a. 9 a/17. 
Swi^toslawski, Glos na sessyi seymowey 16. marca 1789 

miany. Warsz., M. Groll, ^ 1789. FoL — III. L. a. 

4/45, 55. 
W^iyk-Rndzki, Kazimierz, Glos na sessyi seymowey 

17. marca 1789 miany. Warsz., Mich. Groll, 1789. Fol. 

— m. L. a. 4/35. 
Moszyiiski, Glos miany na sessyi seymowey 19. marca 

1789. Fol. — ni. L. a. 8/83. 
Gzetwertyiiski, Antoni' Jan Nepom., Xif^i^, Glos na 

sessyi seymowey 27. marca 1789 miany. Warsz., P. Dufour, 

1789. FoL — m. L. a. 4/34. 
Jezierski, Mowa na seymie 28. marca 1789 powiedziana. 

Warsz., M. GroU, 1789. 8°. - n. J. f. 64/8. 
Lip ski, Glos na sessyi seymowey 30. marca 1789 miany. 

Fol. — ni. L. a. 4/54. m. L. a. 9/118. 
Niemcewicz, Julian Ursyn, Mowa na sessyi seymo- 
wey 30. marca 1789 miana gdy wniesiono projekt kary 

na tych niegodziwych obywateli, ktorzy uchwalonj' na 

siebie podatek zwalai^ na clilop6w. Fol. -- III. L. a. 9/10. 
Weyssenhoff, Glos na sessyi seymowey 30. marca 1789 

miany. 4®. — HI. L. a. 9 a/19. 
Zaleski, Mich., Glos 30. marca 1789 miany. Warsz., u 

XX. schol. piar., 1789. 4°. — III. L. a. 9 a/20. 
Malczewski, Adam Skarbek, Mowa na sessyi seymo- 
wey 31. marca 1789 miana. Fol. — in. L. a. 9/65. 
Dluski, Glos w materyi rozkladu podatku ziemiaAskiego, 

na sessyi seym. 2. kwietnia 1789 miany. Warsz., Piotr. 

Dufour, 1789. Fol. — III. L. a. 4/53. 
Zakrzewski, Glos na sessyi seymowey 4. kwnetnia 1789 

miany. Fol. — IH. L. a. 4/52. 
Potocki, Glos na sessyi se3nnow6y 16. kwietnia 1789 

miany o buntach. Warsz. u XX. schol. piar., 1789. 4°. — 

m. L. c. 30/37. 
Butrymowicz, Glos na sessyi seymowey 16. Apr. 1789 

miany. Fol. — III. L. a. 4/50. 

— Przym6wienie siQ na sessjd seymowey 17. Aprilis 1789 
miane. Warsz., Dufour, 1789. Fol. — EH. L. a. 4/51. 

Sapiecha, Kazimierz, Glos 17. April 1789 miany. 4°. — 
m. L. a. 9 a/21. HI. L. c. 30/22. 

— Glos 17. April 1789 miany wzgl^dem noty Stakelberga 
z 16. kw. Warszawa, Dufour, 1789. 4°. — III. L. c. 30/22. 

Suchorzewski, Jan, Mowa . . • na sessyi seymowey 
17. kwietnia 1789 miana . . • Fol. — III. L. a. 9/64. 



128 Polnische Geschichte tmd Literatur. 

Potocki, Przym6wienie si^ do noty od pelnomocnego posla 

Eossyjskiego podaney 20. kwietnia 1789. AVarsz., ii XX. 

schof. piar., 1789. 4^ — HI. L. c. 30/36. 
Sapieha, Kazimierz, Glos 21. kwietnia 1789 miany. 

40. - ni. L. a. 9 a./22. 
Zaleski, Mikolaj, Glos na sessyi seymowey 21. kwietnia 

1789 miany. Fol. — ni. L. a. 4./49. 
Potocki, Sewer yn, Gios na sessyi seymowey 4. maja 

1789 miany. Warsz., w drukami Wolney, 1789. Fol. — 

in. L. a. 4/48. 
Snchodolski, Woyc, Przymowienie si§ 5. maja 1789 

miane. Fol. — III. L. a. 9,^3. HI. L. a. 4/20. 

— Mowa 5. maja 1789 miana. Warsz., Mich. Groll, 1789. 
Fol. -^ ni. L. a. 4/25. 

Karski, Glos na sessyi seymowej'- 10. maia miany. Poleca 

bacznos(5 na zbliione do granic oboe woyska. — III. L. 

c. 30/41. 
Snchodolski, Wojciech, Glos 11. maja 1789 miany. 

Warsz., Mich. Groll, 1789. Fol. - III. L. a. 4/21. 
Jezierski, Mowa . . . na se;yTnie 12. maja 1789 powie- 

dziana. Warsz., M. GroU, 1789. 8°. — U. J. f. 64/9. 
Snchodolski, Woyc, Glos 12. maja 1789 miany. Fol. — 

m. L. a. 9/58. ni. L. a. 9/59. 
Ankwicz, Jozef, hr., Mowa na sessyi seymowey 22. 

maja 1789. O po"\vi^kszeniu wojska. 4°. — HE. L. c. 

30/15, 23. 
Kar^nicki -Fundament, Ludw. Glos na sessyi seymo- 
wey 26. maja 1789 miany. W obronie kommissyi woy- 

skowey. 4^. — III. L. c. 30/40. 
~ Mowa na sessyi seymowey 28. Maia miana. O zbiorze 

praw oboyga narodow. — III. L. c. 30/40 a. 
Kiomcewicz, Julian Ursyn, Mowa na sessyi seymowey 

28. maja 1789 przy obronie kommissyi edukacyjney miana. 

W Warszawie, w drukami wolney, 1789. 4°. — III. L. 

c. 30/24, 38. in. L. a. 9 a/23. 
Swi^toslawski, . . . Glos na sessyi seymowey 2. czerwca 

1789 miany. O buntach przygotowuj^cych si^ w Wtwie 

Wolynskiem. — lU. L. c. 30/39. 
Snchodolski, Wojciech, Mowa 5. czer\^^ca 1789 miana. 

Warsz., M. Groll, 1789. Fol. — in. L. a. 4/24. III. L. a. 9/62. 

— Mowa 8. czerwca 1789 miana. Fol. — m. L. a. 9/60. 
Ozarowski, Piotr z Alkantary, Glos na sessyi sey- 
mowey przy podaniu Etatu przez Deputacyq, ulozonogo, 
pod Prezydencyf^ tegoz, 9. czervvca 1789 miany. Fol. — 
in. L. a. 9/120. 



Reichstage 1789. 129 

Strasz, Michal Odrow^^, GIos na sessyi sejTiiowey 
15. czerwca 1789 miany. Warsz., Mich. GroU, 1789. Fol. 

— m. L. a. 4/47. 

Suchodolski, Wojciech, Mowa 13. lipca 1789 miana. 

Warsz., Michal Groll, 1789. O uwi^zieniu X. Adama Po- 

nidskiego. FoL — m. L. a. 9/56. 
— Mowa 17. lipca 1789 miana. Odpowiedi tegoi na teyie 

sessyi. Zdanie tegoi na tey^e sessyi in turno. W Warsz., 

Mich. GroU, 1789. Fol. — IH. L. a. 9/57. 
Naruszewicz, Adam, Glos na sessyi seymowey 20. lipca 

1789 miany. Dzi^kuje za nomiuacy^ na biskupstwo 

liuckie, ale prosi o zwlok^ obj^cia, a£ z Rzymu przyjdzie 

nominacya. Warsz., w drnk. kom. eduk. narod. 4<'. — 

m. L. c. 30/42. 
Jezierski, Mowa na seymie 21. lipca 1789 powiedziana. 

Warsz., Mich. GroU, 1789. S^. — n. J. f. 64/10. 
Kossakowski, Glos na sessyi seymowey 21. lipca 1789 

miany. Fol. — HI. L. a. 9/61. 
Morski, Glos na sessyi seymowey 3. augusta 1789 miany. 

Warsz., Dufour, 1789. Fol. — m. L. a. 4/46 
Krasiiiski, Adam, Glos na sessyi seymowey 18. sierpnia 

1789 in tumo miany. Warsz., w Druk. Nadwomey, 1789. 

Fol. — m. L. a. 4/26. 
LeszczyAski, Glos miany na sessyi seymowey 20. sier- 
pnia "^1789. Fol. — in. L. a. 4/56. 
Krasiiiski, Adam, Mowa na sessyi seymowey 28. sier- 

j)nia 1789 miana. Warsz., w Druk. Nadwor., 1789. Fol. 

— ni. L. a. 4/23. 

Turski, Woyc, Mowa 29. sierpnia 1789 do sQdzi6w sey- 

mowych miana. W sprawie Poninskiego. Warsz., M. 

GroU, 1789. Fol. - III. L. a. 9/87. 
Zboinski, Mowa na sessyi seymowey 28. wrze^nia 1789 

miana. 4®. — 11. H. b. 37/1. 
Ankwicz, J6zef, hr., Mowa na sessyi seymowey 2. pazdi. 

1789 miana. 4®. — IH. L. a. 9 a/24. 
Czacki, Mich., Glos na sessyi seymowey 12. paidi. 1789 

miany, o kommissyi koekwacyjndj. Warsz., w druk. 

XX. schol. p. 1789. 40. — n. H. b. 37/2. 
Roznowski, Ant., Glos na sessyi seymowey 15. paidi. 

1789 miany. 4<». — III. L. a. 9/25. 

— Glos na sessyi seymowey 15. pazdi. 1789. 4°. — II. H. b. 37/3. 

— Glos na sessyi 19. paidi. 1789 miany. 4°. — III. L. a. 
9 a/26, n. H. b. 37/4. 

Czacki, Mich., Mowa z okoliczno^ci zabom sk6r na sessyi 
seymowej^ 20. Octobris 1789 miana. Warsz., w druk. 
UL 9 



130 Polnische Geschichte und Literatur. 

XX. schol. piar. 1789. 4«. — III. L. a. 9 a/27. 11. H. b. 

37yl4. 
Zakrzewski, Zdanie z powodu wniosk6w, aby skiiy by- 

delne przez dwory i chlop6w na skarb oddawane byly, 

na sessyi seymowey 22. pazdz. 1789 miane. AVarszawa, 

w Druk. Sciiol. Piar., 1789. Fol. — HI. L. a. 4/22. 
Szyrma, Pawel, Glos na sessyi seymowey 23. Oct. 1789 

in tumo miany. Warsz., Dufour, 1789. Fol. — III. L. 

a. 4/42. 
Skorkowski, Kazim., Przymowienie sie interlocutorie 27. 

8bri8 1789. 4°. — H. H. b. 37/5. 
Roinowski, Ant., Glos na sessyi seymowey 30. pazdi. 

1789 miany. Warsz., w druk. XX. schol. p. 1789. 40. — 

n. H. b. 37/6. 
Potocki, Przym6wienie si^ na sessyi seymowey 6. Listop 

1789. Warsz., w druk. XX. scholar, piar., 1789. 4». — 

m. L. a. 9 a/28, n. H. b. 37/9. 
Kar^nicki- Fundament, Ludw., Mowa 6. listop. 1789 

miana. Warsz., w druk. XX. schol. piar., 1789. 4°, — 

n. H. b. 37/8. 
Roinowski, Anton, Przym6 wienie si^ na sessyi seymo- 
wey 6. listop. 1789. 4^ — 11. H. b. 37/10. 
Zaleski, Mich., Przym6wienie si^ po przyznaniu de 

Wiirtemberg za wniesieniem X. Adama Czartoryskiego 

Indigenatu 6. 9 bra. 1789. Warsz., Dr. XX. schol. piar., 

1789. 40. — n. H. b. 37/7. m. L. a. 9 a/29. 
Jordan, Jan, Glos na- sessyi seymowey 12. listop. 1789 

miany. Zdanie tegoz na sessyi seymowey 16. listop. 1789 

in tumo miane. 4*'. — 11. H. b. 37/12. 
Swi^toslawski, Glos na sessyi seymowey 12. listop. 1789 

miany. 4°. — 11. H. b. 37/11. -». 

Karsnicki-Fundament, Ludwik, Mowa 19. listop. 1789 

miana. Warsz., w druk. XX. schol. piar., 1789, 4°. — 

II. H. b. 37/13. 
Zakrzewski, Glos na sessyi seymow&y 19. Kstopada 1789 

miany. Fol. — III. L. a. 9/37. 
Massalski, Mowa 22. Hstopada 1789 na sessyi seymowey 

miana. Warsz., w Druk. GroUa. Fol. — HI. L. a. 4/58. 
Mierzejewski, J6z. Woyc, Przym6wienie si^ 23. 9bri8 

1789 r. 40. — II. H. b. 37/17. 
Malachowski, Ant., Nal^cz, Mowa na sessyi seymowey 

26. listop. 1789 miana. Warsz., druk. XX. schol. piar., 

1789. 4". — n. H. b. 37/15. 
Roinowski, Ant., Przymowienie siQ na sessyi seymowey 

26. listop. 1789. 4°. — n. H. b. 37/16. 



Reichstage 1789. 131 

ivrasnod^bski, Jan, Glos na sessyi seymowey 30. listop. 

1789 rniany. Warsz., P. Dufour, 1789. Fol. — in. L, 

a. 4/43. 
Roznowski, Zdanie na sessyi seymowey 3. Grudnia 1789. 

4«. — H. b. 37/18. 

— Gtos na sessyi seymowey 4. Gradnia 1789 miany. 4°. — 
n. H. b. 37/19. 

Poninski, Kalixt X., Glos na s^dach seymowych 5. gru- 
dnia 1789 z o^wiadczeniem delacyi miany. Warsz., P. 
Dufour, 1789. Fol. ~ III. L. a. 9/52. 

Turski, Woyc, Mowa na s^dacb seymowych 7. Grudnia 
1789 miana. W Warszawie. 1789. 8 0.-11. J. f. 
64/11. 

Potocki, Ign., Glos na sessjd seymowey 10. grudnia 1789. 
W Warsz., w drukami wolney, 1789. Fol. — IV. G. e. 
23/3G. in. L. a. 9/34. 

Koznowski, Glos na sessyi seymowey 10. grudnia 1789 
miany. 4°. -« n. H. b. 37/20. 

— Glos na sessyi seymowey 11. grudnia 1789 miany. 4<». — 11. 
H. b. 37/21. 

Leszczyiiski, Glos na sessyi seymowey 14. grudnia 1789 

miany. Warsz., w druk. XX. schol. piar., 1789. 4®. — II. 

H. b. 37/22. 
Kublicki, Stanisl., Przym6wieme si§ na sessyi seymowey 

15. grudnia 1789. Warsz., M. Groll, 1789. Fol. - m. 

L. a. 9/69. 
Poninski, Kalixt, List do . . . Suchodolskiego ... 16. 

grudnia 1789 pisany. Fol. — HI. L. a. 9/68. 
Xrasinski, Adam, Mowa przy oddaniu od deputacyi pro- 

jektn poprawy rzs^du krajowego na sessyi seymowey 17. 

grudnia 1789 miana. Fol. — III. L. a. 9/66. 
Zaleski, Mich., Glos na sessyi seymowey 17. grudnia 1789 

miany. 4°. - n. H. b. 37/23. 
Kublicki, Stanisl., Przym6 wienie si^ na sessyi seymowey 

21. grudnia 1789. Warsz., M. Groll, 1789. Fol. — IH. 

L. a. 9/63. 
Zboinski, Glos na sessyi seymowey w materyi senatu 23. 

lObris 1789. 4o. — II. H. b. 37/24. IIL L. a. 9 a/30. 
Matuszewicz, Tadeusz, Glos na sessyi seymowey 28. 

Grudnia 1789 z okazyi pSwiadczoney w stanach delacyi 

przez X. Kalixta Poniiiskiego miany. Warsz., w druk. 

XX schol. piar., 1789. 4°. — H. H. b. 37/25. HI. L. 

a. 9 a/31. 
Zakrzewski, Mowa na sessyi seymowey 28. grudnia 1789 

miana. Fol. — IIL L. a. 9/67. 

9* 



132 Polnische G^eschichte iind Literatur. 

Suchodolski, Woyciech, Przym6 wienie si^ 1789 r. miane. 
Fol — m. L. a. 9/60 a. 



Actum in Curia Eegia Varsav. 14. Jan. 1789. Jo. Paul. Lu- 
szczewski . . . constitutionem ... ad ingrossandum por- 
rexit: Przysi^ga dla kommissyi y woyska oboyga naro- 
d6w. Fol. _ ni. L. a. 9/47. 

— in Curia Regia Varsav. 28. Jan. 1789. Jo. P. Iju- 
szczewski Constitutionem ad ingrossandum . . . porrexit: 
Ofiara na ten raz uczjmiona. Fol. — HI. L. a. 9/3. 

— in Curia E/egia Varsav. 29. Jan. 1789. Joannes Ancuta 
. . . Constitutionem ... ad ingrossandum in Acta por- 
rexit : Ofiara na pierwsze potrzeby dla woyska W. X. Lit. 
Fol. — ni. L. a. 9/4. 

— in Curia Regia Varsav. 23. Febr. . . . 1789. Jo. Paul. 
Luszczewski Constitutionem ad ingrossandum in Acta . . . 
porrexit: Opatrzenie bezpieczenstwa wojewodztw ruskich. 

. Fol. -- in. L. a. 9/49. 

— in Curia E,egia Varsav. 25. Februarii . . . 1789. Jo. Paul. 
Luszczewski . . . constitutionem ... ad ingrossandum in 
acta porrexit: Approbacya konwencyi mi^dzy kommissyj^ 
skarbu koronnego a Protem Potockim z Piotrem Teppe- 
rem, Karolem Schultzem, Wilhelmem Arndtem zaszley. 
Fol. — m. L. a. 9/53. 

— in Curia Kegia Varsav. 6. Apr. 1789. Jo. Paul. Lu- 
szczewski . . . Constitutionem ... ad ingrossandum in 
acta praesentia porrexit: Ofiara Wieczysta prowincy6w 
oboyga narod6w na powi^kszenie Sil krajowy^ch. Fol. — 
m. L. a. 9/42/60. 

— in Curia Regia Varsav. 28. Maji 1789. Jo. Paul. Lu- 
szczewski constitutionem ... ad ingrossandum in Acta 
porrexit. Wyznaczenie Examinator6w w Sprawie o bunty 
oskarzonych. Fol. — IH. L. a. 9/5. 

— in Curia Kegia Varsav. 19. Junii 1789. . . . Jo. Paul. Lu- 
szczewski . . . constitutionem ... ad ingrossandum in 
Acta praesentia porrexit: Wyznaczenie s^du w sprawie 
Adama liodzi-Ponidskiego. Fol. — III. L. a. 9/41. 

— in curia regia Varsaviensi 22. Junii 1789. Jo. Paul. Lu- 
szczewski constitutionem ... ad ingrossandum in Acta 
porrexit . . . Zlecenie kommissyi woyskowey oboyga na- 
rod6w. Fol. — in. L. a. 9/51. 

— in Curia Eegia Varsav. 22. Junii 1789. Jo, Paulus Lu- 
szczewski constitutionem ... ad ingrossandum porrexit : 
Wzgl^dem prz^'si^gi s^dziow sejmowycli : „Jako pensyi 



Reichstage 1789. 133 

zagraniczney nie bralem, nie bior§ i bra<5 nie b^d^". Fol. 
— m. L. a. 9/48. 
Actum in Curia Regia Vars. 22. Junii 1789. J. P. Luszczewski 
ad ingrossandum in Acta porrexit constitutionem : 
Zniesienie artykulu drugiego w konstytucyi 1776 pod 
tytiQem: Ordynacya s^d6w seymowych. Fol. — III. L. 
a. 9/1. 

— in Curia Regia Vars. 22. Junii 1789. Jo. P. Luszczewski 
constitutionem ... ad ingrossandum . . . porrexit: Bez- 
pieczenstwo listow. Fol. — in. L. a. 9/2. 

— in Curia Rogia Varsav. 22, Junii 1789. Jo. Paulus Lu- 
szczewski . . . constitutionem ad ingrossandum in acta 
porrexit . . . Forteca Cz^stochowska. Fol. — HE. L. a. 9/54. 

— in Curia Regia Varsov. 26. Aug. 1789. Nicolaus Kriiiski 
recognovit, quia ipse Citationis . . . Adami Lodzia Xcia 
Poninskiego . . . copiam . . . ipsimet citato ad manua 
tradidit. Fol. — m. L. a. 9/8. 

— in Curia Regia Varsaviensi 2 Nov. 1789. Jo. Paulus 
Luszczewski constitutionem ad ingrossandum in Acta . . . 
porrexit. Podatek z sk6r. Fol. — III. L. d. 9/7. 

— in Curia Regia Vars. 7. Dec. 1789. Jo. Paul. Luszczewski 
. . . Constitutionem ... ad ingrossandum in Acta . . . 
porrexit : Sposdb dawania rekrut6w w Koronie i W. X. 
Lit. Fol. — in. L. a. 9/40. 

— in Curia Regia Varsav. 24. Dec. 1789. Jo. P. Luszczewski 
constitutionem ... ad ingrossandum in Acta porrexit: 
Zasady do poprawy formy rz^du. Fol. — HE. L. a. 9/9. 



Ubezpieczenie czasu sejTnowego. — Pomnoi^enie po- 

dymnego z miast naszych wi^kszych krolewskich. Fol. 

— L. a. 9/55, 55 a. 
Uniwersal uwiadamiajfjjC}' o czynnoiSciach seymowych. 

Warsz. 1789. Fol. — IH. L. a. 8/57. 
Tagebuch des imterm Bande der Konfoderazion im J. 1788 

angef. und ins gegenw. 1789 J. fortges. merkw. Poln. 

Reichstages nebst versch. . . . ScLril'ten. Warscli. u. Lpz., 

Mich. GroU, 1789. 8°. 6 Bde. - H. J. k. 48-53. H. M. 

d. 34/2. 
Wyznaczenie examinatorow w sprawie o bunty oskarzo- 

nych. Prawo z 8. maja 1789. Fol. — III. L. a. 9/4. 
Aufforderung an die Reichstagsrichter, den Eid, dass sie 

von fremden Machten kein Gehalt beziehen, zu leisten. 

1789. Fol. — m. L. a. 9/48. 
Holmdorff, Karl, Baron, Erbietet sich eine Abth. von 

600 M. Schiitzen auszuriisten. 1789. Fol. — m. L. a. 4/33. 



134 Polnisclie GescJiiclite uiid Literatur. 

Kopia responsu Potockiego do Malachowskiego, d. 23. marca 

1789 w Ttdczynie. 4o. Mscr. (cfr. m. L. a. 9 a/16.) — 
L. a. 9 a/18. 

Suchodolski, Woyc, Odpowiedi na list X. Kalixta Ponin- 
skiego do siebie pisany. Dan w Warsz., 17. grud. 1789. 
Pol. — m. L. a. 9/1)2. 

Mowa do kr61a posla prowincyi Wielkopolskiey z okazyi 
ofiar czynionych przez nar6d dla kr6la. 1789. Mscr. 4**. 

— ni. L. a. 9 a/37. 

1790. 

Ankwicz, J6z., hr., Mowa przy zagajeniu seyniiku woje- 
wodztwa Krakowskiego w Proszowicach, 8. lutego 1790 
miana. Warsz., u XX. schol. piar., 1790. 4°. -— III. L. 
c. 30/27. 

Madalidski, Ant., Glos na sessyi seymowey 26. marca 1790 
miany (przeciwko donatywom). 4^ — m. L. c. 30/35. 

Kochanowski, Michal Korwin, Przym6wienie si^ po 
przeczytaney relacyi deputowanych do examinowaiiia 
oska'fionych o bunty na sessyi seymowey semotis arbi- 
tris 29. marca 1790 miane. Warsz., u XX. scliol. piar., 

• ' -1790. 4°. — m. L. c. 30/28. 

Moszyiiski, Glos miany na sessyi seymowey 9. kwiet. 1790 
(o dochodach i podatkach). W Warsz., Zawadzki, 1790. 
Fol. Mscr. — n. H. a. 8/15. 

Rzyszczewski, Adam, Glos na sessyi- seymowey 23. kwiet. 

1790 miany wzgl^dem Hetmana Pol. Rzewuskiego. 4°. — 
m. L. c. 30/29. 

Strasz, Michal Odrow^i, Glos na sessyi seymowey 
3. maia 1790 miany wzgl^dem 4 starostw krolowi danych. 
4°. — in. L. c. 30/32. 

Potocki, Ign., Gtos na sessyi seymowey 10. maia 1790 
miany wzgl^dem projektu przyszley konstytucyi. 4°. — 
III. L. c. 30/33. 

Suchodolski, Woyc, Mowa 10. maia 1790 miana o pra- 
wach kardynalnych. przyszley konstytucyi, 4°. — HI. L, 
c. 30/34. 

Zakrzewski, Ign. Wyssogota, Mowa na sess\d sey- 
mowey 20. maja 1790 miana. Fol. — III. L. a. 8/97. 

Hulewicz, Mowa na sess}^ seymowey 8. czerwca 1790 
miana. Wzgl^dem przedluzenia wladzy seymowey. 4^ 

— III. L. c. 30/30. 

Kicinski, Pius, Glos na sessyi seymowey 1 . wrzeiSnia 1790. 
W materyi rozdawnictwa urz^dow przez Pacta Conventa 
krolowi warowanego. 4°. — III. L. c. 30/31. 



lieichstage 1790. 135 

Pawlikowski, Piotr., Glos na sessyi seyniowey 7. wrze^nia 

1790 miany. O przywr6ceme prerogatyw koronie ode- 

branych na seymie 75 r. 4<*. — HI. L. c. 30/20. 
Sokolowski, Glos 10. sept. 1790 w nieprzytomnoici Kr61a 

JMci. Fol. — m. L. a. 4/39. 
Xiciiiski, Pius, Glos na sessyi seymowey 13. wrzesnia 

1790 po wvjiciu kr6la JMCi z izby senatorskiey miany: 

o przemocy pan6w nad kr6lem i szlacht^, odpowiednia . . . 

Sewerynowi Potockiemu na mowQ jego dnia 10. wrzesnia 

mian^. 4<>. Mscr. — III. L. c. 30/25. 
Sapieha, Kazimierz, Glos 20. wrzesnia 1790 miany. 

Wzglgdem sukcessyi tronu. 4<*. — IIL L. c. 30/18. 
Leszczyiiski, Glos miany na sessyi seymowey 7. paidi. 

1790. Wzgl^dem przedluienia seymu, zapowiada prote- 

stacy^. 4^ — III. L. c. 30/19. 
Karski, Glos po zagajeniu seymiku w Opatowie 16. 9 bra 

1790 miany. Glos tegoi przed Wotowaniem 18. listopada 

1790. Przeciw monarchii dziedziczn^j. — HI. L. c. 30/17. 
Rutkowski, Maryan, Glos 16. grudnia 1790 na rugach 

miany. Fol. — in. L. a. 4/41. 
Byszewski, Tomasz, Glos nasessjri seymowey 21. grudnia 

1790 miany. Fol. — IH. L. a. 4/40. 
C z a p s k i , Glos na sessyi seymowey 30. decembra 1790 miany 

w Stfiuiach Skonfederowanycb. Warsz., Mich. Groll, 1790. 

Fol. — ni. L. a. 4/44. 



Extrait du discours prononce k la stance de la diete le 
26. mars 1790 par un dos membres de la deputation des. 
pour examiner les personnes inculp^es de complicity dans 
les mouvemens seditieux qui ont delate en Pologne au 
printemps de I'ann^e 1789. 1790. 8^. — HI. L. g. 17. 

Zbi6r konstytucyi i uchwal seymu od 7. paidi. 1788 do 
16. grudnia 1790 podlug dat oblaty wydrukowany. Warsz., 
u XX. schol. p., 1791. Fol. — H. F. a. 5. 

Dyaryusz seymu ordyn. w Warszawie od 16. Grudnia 1790. 
Tom I. Cz^d I. W Warszawie, Mich. GroU. Fol. — 11. 
K. c. 8. 

Beschluss des Wojewodschafts-Tages in Schroda, betreffend 
die Wiederaufiiahme der polnischen Tracht. Notariell 
beglaubigte Abschrift, 6. Nov. 1790. Fol. — IH. L. a. 9/12. 

Instruktion des Wojewodschalls - Tages zu Schroda in 
Betreff der Wahl des Kurfursten von Sachsen zum Konig 
von Polen. 16. Nov. 1790. Beglaubigte Abschrift. Fol. 
— ni. L. a. 9/10. 



136 PolniscLe Gescliiclite und Literatur. 

Actum in Curia Kegia Vars. 28. Oct. 1790. Kamiemecki . . . 
ad ingrossandum in acta porrexit: Odezwa obywatela 
y posla do narodu przed seymikami z determinacyi 
Stan6w 16. Novembr. 1790 nast^pid maj^cemi za bezpie- 
czenstwem wolno^ci Rzeczypospolit^y. . . Dat. : 20. pai&dz. 
1790 u w6d Badeiiskich Stanislaw Szcz^sny Potocki, 
General artyller^i . • . Fol. — III. L. a. 9/6. 

— in Castro Posnaniensi, 26. Novembris 1790. Josephus 
Uminski . • . obtulit ad acticandum Laudum Electionis 
ad Comitia Regni Varsavien. Nuntiorum una cum in- 
structione eisdem data in Comitiolis Sredae celebratis . . . 
Mscr. Fol. — m. L. a. 9/128 u. 129. 

Hey king i Ludinghausen- Wolff od stanu n^cerskiego 
Xstwa Kurlandzkiego Deput. chcf^ zlozyd hold i ofiar^ 
zgromadzonym stanom. W Warsz., 12. grudnia 1790. 
Fol. — m. L. a. 9/23. 



1791. 

Kicinski, Pius, Glos na sessyi seymowey 4. lutego 1791 

miany. Wzgl^dem zakupieuia palacu dla poslow rossyj- 

skich przez rad^ nieustaj^c^. 49. — III. L. c. 30/13. 
— Glos . . • na sessyi seymowey 21. lutego 1791 miany. 

Wzgl^dem „projektu uchylenia nieszcz^sliwej naszycli 

8eym6w formy". 1791. 49. — III. L. c. 30/1. 
Dluski, . . . Na usprawiedliwienie si§ . . . z manifestu prze- 

ciwko ustawie 3. maja 1791 odpowiedi. 1791. 4°. — IIL 

L. c. 30/2. 
Grotowski, Grzegorz, Glos na sessyi seymowey 9. maja 

1791 miany. Fol. — IH. L. a. 4/32. 
Karski, Kazimierz, Glos na sessyi seymowey 10. maja 

1791 miany. Wzgl^dem konstytucyi 3. maja 1791. — III. 

L. c. 30/3. 
Kolljj;taj, Hugon, Glos miany na sessyi se\Tnowey 20. maja 

1791. Przyjmuje kanclerstwo. Warsz., M. Groll, 1791. 

4°. - m. L c. 30/4. 
Lipski, Tadeusz, Glos na sess^d seymowey 16. czerwca 

1791 miany: o wstawienie si^ seymuj^cey rzeczypospo- 

litey do Oyca S. aby Zakon Jezuicki byl do Polski 

przywTocony. 4°. — m. L. c. 30/5. 
Karove, J6z., Med. Dr., Glos 10. sierpnia 1791 na ratuszu 

Poznaiiskim przy zagajeniu elekcyi plenipotenta na seym 

y 8^dzi6w appellacyjnycb. miany, 1791. Fol. — IV. G-. 

e. 13/38. 



Keichsfcage 1791. 137 

Wybicki, J6z., Glos 10. sierpnia 1791 na ratuszu Poznari- 
stiin przed wybraniem plenipotenta na seyni y sedziow 
appellacyjnych miany. 1791. Fol. — IV. G. e. 13/37. 

— Glos 10. sierpnia 1791 na ratuszu Foznanskim po obrauiu 
siebie na plenipotenta na soym miany. 1791. Fol. — IV. 
G. e. 13/39. 

Kicinski, Pius, Glos na sessyi seymowey 10. paidi. 1791 
miany. Wzgl^dem urz^dzenia starostw. 4". — III. L. 
c. 30/16. 

Karp, Maur. Franc, Glos na sessyi seymowey 13. pazdz. 
1791 miany. Wzgl^dem polaczenia lub zostawienia roz- 
dziebiemi komissyi skarbowey Kor, i Litt. Warsz., P. 
Zawadzki, 1791. 4°. - IH. L. c. 30/6. 

liCszczyiiski, Glos na sessyi seymowey 7. 9bris 1791 po 
glosie Linowskiego. 4<». — III. L. c. 30/7. 

Potocki, Ign., Glos w rzeczy o starostwach na sessyi sey- 
mowey 21. listop. 1791 miany. A\ — IH. L. c. 30/8. 

Naruszewicz, Adam, Glos miany na sessyi seymowey 
6. grudnia 1791 z okazyi listu od przezacnych obywatelow 
Wtwa Wolynskiego do Krola JMci pisanogo. 4°. — III. 
L. c. 30/11."^ 

Potocki, Stan. Kostka, Mowa na sessyi seymowey 6. 
grudnia 1791 w materyi deklaracyi przeciw mamfestom 
miana. 4^. — HI. L. c. 30/10. 

Tr§bicki, Ant., Zdanie in turno w materyi deklaracyi 
wzgl^dem manifest6w przeciw soymowi i rzadowi 6. gru- 
dnia 1791. 4°. — ni. L. c. 30/9. 

Potocki, Stanisl. Kostka, Glos na sessyi seymowey 
21. grudnia 1791 za przedazq, starostw miany. 4°. — III. 
L. c. 30/12. 

Prawo wzgl^dem miast. (Przyj^to 18. kwiet. 1791). Fol. — 
in. L. a. 9/11. 

Actum in curia Eegia Vars. 5. Jan. 1791. . . . Ant. Siar- 
czyiiski . . . Constitutionem ... ad ingrossandum . . . 
porrexit. Uroczyste zar^czenie porzi^dku w izbie na tera- 
zniejszym seymie. Fol. — 11. K. e. 1/1. 

— ibid. 5. Jan. 1791. Idem . . . Constitutionem ... ad in- 
grossandum . . . porrexit. Deklaracya: Ktoby byl prze- 
konany od pocz^tku seymu ninieyszego o branie od po- 
tencyi zagranicznych pieni^dzy, ten ma bydi ^miercif^ ka- 
rany . . . Fol. — 11. K. e. 1/2. 

— ibid. 8. Jan. 1791. Idem Constitutiones obtulit ad in- 
grossandum: j.Prawa kardynalne niewzruszone." Fol. — 
n. K. e. 1/3. 



138 Poliiisclie Gescliiclite uud Literatur. 

Actum ibid. 13. Jan. 1791. Idem Conetitutionem ... ad iii- 
grossandum . . . porrexit. „Zlecenie Seymowemu i Konfe- 
deracyi Oboyga Narodow Marezalkom" . . . aby wyzna- 
czonym deputacyom do examinu zeszlego departamentu 
woyskowego i kommissyi woyskowey insynuowali , izby 
W8p6lne dzielo . . . jak najrychley dopelnialy ... a relacya 
. . . jak najspieszniey . . . przyniesli. Fol. — 11. K. e. 1/4. 

— ibid. 13. Jan. 1791. Idem Constitutionem ... ad in- 
grossandum . . . porrexit. Rozktad materyi y czasii na 
terainiejszym Seymie. Fol. — n. K. e. 1/5. 

— ibid. 19. Jan. 1791. Idem Constitutionem ... ad in- 
grossandum . . . porrexit. Oiiar^ J^drz. Ordynata Za- 
moyskiego . . * lOOjOOO zl. p. na potrzeby Rzpltey . . . 
uczynion^ przyjmujqc, on^i w xi^g^ praw umieszczamy. 
Fol. - n. K. e. 1/6. 

— ibid. 21. Jan. 1791. Idem Constitutionem ... ad in- 
grossandum . . . porrexit. Deklaracya wzgl^dem porzi^- 
dnego odbycia Seymik6w na d. 14. lutego 1792 przypada- 
jficych dla W. X. Lit. Fol. - 11. K. e. 1/60. 

— ibid. 28. Jan. 1791. Idem Constitutionem ... ad in- 
grossandum . . . porrexit. Wyznaczenie Assessorow do 
Sf^dow Naszych Zadwomych W. X. Litt. Fol. — 11. 
K. e. 1/7. 

— ibid. 28. Jan. 1791. Idem obtulit ad ingrossandum : „Przy- 
sti^pienie do Aktu Generalney Oboyga Narod6w Konfe- 
deracyi." Fol. — n. K. e. 1/8. 

-- ibid. 3. Febr. 1791. Idem Constitutionem ... ad in- 
grossandum . . . porrexit. Zalecenie Konmaissyom Skar- 
bowym i Woyskowym Oboyga Narod6w kawaleryi, ktora 
w niekt6rycli mieyscach nie moie utrzymad si^ z zoldu 
etatem oznaczonego. Fol. — II. K. e. 1/9.' 

— ibid. 10. Febr. 1791. Idem Constitutionem ... ad in- 
grossandum . . . porrexit. „Zalecenie Deputacyi do Exa- 
minu Klommissyi Skarbu Koronnego wyznaczoney." Fol. 
— n. K. e. 1/11. 

— ibid. 10. Febr. 1791. Idem Constitutionem ... ad in- 
gi'ossandum . . . porrexit. E-ezolucya wzgl^dem Palacu 
Rzeczypospolitey Bryloski zwanego. Fol. — II. K. e. 1/10. 

— ibid. 26. Febr. 1791. Idem Constitutionem ... ad in- 
grossandum . . . porrexit. „Ucliylenie Konstitucyi 1768. 
Titt. Porz^dek Seymowania co do punktu decydowanie 
Projekt6w kategoryami opisujacego. Fol. — . II. K. e. 1/15. 

- ibid. 26. Febr. 1791. Idem Constitutionem ... ad in- 
grossandum . . . porrexit. „Zlocenie Kommissyi Rzpltey 
Skarbu Koronnego." Fol. — 11. K. e. 1/14. 



Keiohstage 1791. 139 

Actum ibid. 26. Febr. 1791. Idem Constitutionem ... ad in- 
grossandimi . . . porrexit. „Przy^pie8zenie Dziela Depu- 
tacyi koekwacyjney." Fol. — 11. K. e. 1/13. 

— ibid. 26. Febr. 1791. Idem Constitutionem ... ad in- 
grossandum . . . porrexit. „Ochrona czasu Seymowego." 
Fol. — n. K. e. 1/12. 

— ibid, die 5. Martii 1791. Idem Constitutionem ... ad in- 
grossandum . . . porrexit. Zlecenie IJrodzonym Seymo- 
wemu y Konfederacyi Oboyga Narod6w Marszalkom. Fol. 
— n. K. e. 1/20. 

— ibid. 5. Martii 1791 Idem . . . Constitutionem ... ad in- 
grossandum porrexit: „Wyznaczenie A8ses8or6w Dyssy- 
dentskich do S^dow Assessorjd koronney." Fol. — 11. K. 
e. 1/19. 

— ibid. 5. Martii 1791. Idem . . . Constitutionem ... ad in- 
grossandum porrexit: „Zalecenie Deputaoyi examinujq,cey 
kommissy^ Skarbu koronnego." Fol. — 11. K. e. 1/18. 

— ibid. 5. Martii 1791. Idem Constitutionem ... ad in- 
grossandum . . . porrexit: „Wyznaczenie Deputacyi dla 
Xi^stw Kurlandyi i Semigalii.'' Fol. — 11. K. e. 1/17. 

— ibid. 5. Martii 1791. Idem Constitutionem ... ad in- 
grossandum . . . porrexit: Ubezpieczenie fabryk solnych. 
Fol. — n. K e. 1/16. 

— ibid. 12. Aprilis 1791. Idem Constitutionem ... ad in- 
grossandum . . . porrexit: Odmiana podatku sk6rowego. 
Fol. — n. K. e. 1/21. 

— ibid. 21. Apr. 1791. Idem Constitutionem ... ad in- 
grossandum . . . porrexit: „Miasta nasze Kr6lewskie 
Wolne w PaAstwach rzeczypospolitej'^". Fol. — II. K, 
e. 1/22. II. J. b. 7/1. 

— ibid. 5. Maii 1791. Idem Constitutionem ... ad in- 
grossandum . . . porrexit: „Ustawa Kzf^dowa". Konsty- 
tucya 3. Maia. Fol. — 11. K. e. 1/23. U. J. b. 7/2. 

— ibid. 28. Maii 1791. Idem Constitutionem ... ad ingros- 
sandum . . . porrexit: Deklaracya tymczasowa wzgl^dem 
process6w i s^d6w. Sub eodem actu Deklaracya tymcza- 
sowa wzgl^dem ikommissy6w Cywilno Woyskowych 
Oboya Narodow i urz^d6w Ziemskicb i Grodzkich w "VV. 
X. Litt. Sub eodem Actu Warunek tymczasowy dla kan- 
celaryi Si^dowych w Xi^stwie Mazowieckim. Fol. — II. 
K. e. 1/24. II. J. b. 7/3. 

^ — ibid. 28. Maii 1791. Idem Constitutionem ... ad in- 
grossandum . . . porrexit: j,Sf\;dy seymowe". Sub eodem 
Actu: „S^dziowie seymowi" obrani r. 1791. Fol. — II. 
K e. 1/27. n. J. b. 7/4. 



140 Poliiisclie Geschiclite uud Literatur. 

Actum ibid. d. 28. m. Maii 1791. Idem Constitutionem ... ad 
ingrossandum porrexit : „Seymy." Sub oodem Aotu : 
„Seym konstytucyjny extraordynaryjny". Fol. — 11. K. 
e. 1/26. n. J. b.*^7y5. 

— ibid. 28. m. Maii 1791. Idem Constitutionem ... ad in- 
grossandum . . . porrexit: yjSejTniki". Sub eodem artu 
„XiQga Ziemiadska". Fol. - H. K. e. 1/25. II. J. b. 7/6. 

— ibid. 31. Maii 1791. Idem Constitutionem . . . ad ingros- 
sandum porrexit: „Jus aggratiandi na ^mierd wskaza- 
nych." Fol. — H. K. e. 1/28. H. J. b. 7/7. 

— ibid. 6. Jumi 1791. Idem Constitutionem ... ad ingros- 
sandum porrexit: „Straz." Strai praw czyli rada kro- 
lewska. Fol. — II. K. e. 1/29. n. J. b. 7/8. 

— ibid. 15. Junii 1791. Idem Constitutionem ... ad ingros- 
sandimi . . . porrexit: Zalecenie Kommissyi Skarbu W. 
X. Litt. Fol. - II. K. e. 1/31. 

— ibid. 15. Junii 1791. Idem Constitutionem ... ad ingros- 
sandum porrexit: Warunek wzgl^dem lennosci w W. 
X. Litt. Fol. — n. K. e. 1/30. 

— ibid. 24. Junii 1791. Idem Constitutionem ... ad ingros- 
sandimi porrexit. Limita seymu. Fol. — 11. K. 
e. 1/34. 

— ibid. 24. Junii 1791. Idem Constitutionem ... ad ingros- 
sandum porrexit . . . Kommissya poUcyi. Fol. — 11. 
K. e. 1/32. U. J. b. 7/9. 

— ibid. 30. Junii . . . 1791. Idem Constitutionem ... ad in- 
grossandum in Acta . . . porrexit: „Urz^dzenio wewn^- 
trzne miast wolnych Rzpltey w Koronie y w W. X. 
Litewskim." Sub eodem actu: Ostrzezenie wzgl^dem 
exekucyi prawa o miastach naszych dawniey Kr6lewskich, 
a teraz wolnych rzeczypospolitey. Sub eodem actu: 
Deklaracya wzgl^dem skladania Akt6w s^dowych do 
osobnego Archivum w Ki'akowie utworzonego. Sub 
eodem actu : Deklaracya wzgledem sadow appellacyinych. 
Fol. - 11. J. b. 7/11. ' II. K. e. 1/37." 

— ibid. 30. Jun. 1791. Idem . . . Constitutionem ... ad in- 
grossandum porrexit . . . Oznaczenie Deputacyi do 
napisania Codicis Civilis et Criminalis dla prowincyi 
koronnych. Fol. — II. K. 1/36. 

— ibid. 30. Junii 1791. Idem Constitutionem ... ad in- 
gi'ossandiun . . . porrexit. AVyznaczenie deputacyi do 
napisania codicis civilis et criminalis dla W. X. Litt. 
Fol. — n. K. 1/35. 

— ibid. 30. Jmiii 1791. Idem Constitutionem ... ad in- 
grossandum . . . pon*exit. Osuby wybrane za Kommissa- 



Reichstago 1791. 141 

rzow do KomiDissjd Policy! dnia 28. czerwca 1791 r. 
Fol. — II. K. e. 1/33. H. J. b. 7/10. 
Actum ibid. 29. Sept. 1791. Idem Constitutionem ... ad in- 
grossandum . . . porrexit. Deklaracya wzgl^dem Uniwer- 
8al6w Kommissyi skarbu koronnego niiey wyraionych. 
Fol. — n. K. e. 1/38. 

— ibid. 6, Oct. 1791. Idem Constitutionem ... ad in- 
grossandum . . . porrexit. Urz^dzenie Si^ddw Mieyskich 
i Assessoryi. Fol. — 11. K. e. 1/39. 

— ibid. 11. Oct. 1791. Idem Constitutionem ... ad in- 
grossandum . . . porrexit. Deklaracya wzgl^dem War- 
to^ci i Kursu Zlota. Fol. — 11. K. e. 1/40. 

— ibid. 11. Oct. 1791. Idem Constitutionem ... ad in- 
grossandum . . . porrexit. Por6wnanie gatunku podatkow 
w Koronie i w W. X. Litt. Fol. — n. K. e. 1/41. 

— ibid. 22. Oct. 1791. Idem Constitutionem ... ad in- 
grossandum . . . porrexit. Zar^czenie wzajemne Oboyga 
Narod6w. Fol. -- II. K. e. 1/42. 

— ibid. 29. Oct. 1791. Idem Constitutionem ... ad in- 
grossandum . . . porrexit. Kommissya skarbowa rzeczy- 
pospolitey oboyga narod6w. — 11. K. e. 1/43. 

— ibid. 2. Nov. 1791. Idem Constitutionem ... ad in- 
grossandum . . . porrexit. Zapisywanie Xi^g Ziemiad- 
skich prowincyi koronnycb i W. X. Lit. — II. K. e. 1/45. 

— ibid. 2. Nov. 1791. Idem Constitutionem ... ad in- 
grossandnm . . . porrexit. Kozktad Wojew6dztw, Ziem 
i powiat6w z oznaczeniem miast a w nich mieysc konsti- 
tucyjnj^ch dla seymik6w w prowincyacb koronnycb i W. 
X- Litewskiego. Fol. — 11. K. e. 1/44. 

— ibid. 8. Nov. 1791. Idem Constitutionem ... ad ingros- 
sandum porrexit: Deklaracya wzgl^dem Osob podaj^cych 
si^ do Magistratur rzadowych. Fol. — II. K. e. 1/46. 

— ibid. 30. Nov. 1791. Idem Constitutionem ... ad ingros- 
sandum . . . porrexit: Przyspieszenie obrania Xommissa- 
rz6w Skarbowych oboyga Narod6w. Fol. — IE. K. e. 1/49. 

— ibid. 30. m. Nov. 1791. Idem Constitutionem ... ad in- 
grossandum . . . porrexit: Zalecenie Kommissyom Skar- 
bowym Oboyga Narod6w. Fol. — II. K. e. 1/48. 

— ibid. 30. Nov. 1791. Idem Constitutionem ... ad ingros- 
sandum . . . porrexit: Warunek wzgl^dem Xi^stwa Sio- 
wierskiego. Fol. — 11. K. e. 1/47. 

— ibid. 5. Dec. 1791. Idem Constitutionem ... ad in- 
grossandum . . . porrexit: Rozgraniczenie d6br wszel- 
kiey natury w prowincyacb koronnycb. Fol. — 11. K, 
e. 1/51. 



142 Polnische Geschiclite und Literatur. 

Actum ibid. 3. Dec. 1791. Idem Constitutionera ... ad ingros- 
sandum . . . porrexit: Rozgraniczenie normalne w W. 
X. I4tewskim. Fol. — II. K. e. 1/50. III. L. a. 9/13. 

— ibid. 9. m. Dec. 1791. Idem Constitutionem ... ad in- 
grossandum . . . porrexit: Deklaracya wzgl^dem mani- 
festow. Fol. — n. K. e. 1/52. 

— ibid. 23. Dec. 1791. Idem Constitutionera ... ad in- 
grossandum . . . porrexit; Zasady do urzq.dzenia na 
przedaz wieczystj^ ki'olewszczyzn. Fol. — II. K. o. 1/53. 



1792. 

Potocki, Stan. Kostka, Zdanio in tumo za propozy cy q. 
przedaiy starostw na sessyi seymowey 19. Xbris 1792 
miane. 4". — III. L. c. 30/26. 

AValewski, Glos 20. kwietnia 1792 na sessyi konfedera- 
cyi generalney oboyga narod6w miany. Fol. — . . . Dwa 
mocarstwa s^siaduj^ce z Polskq, . . . obszeme rzeczypuspo- 
litey panstwa w aktualne swoie wziawszy possessye . . . 
pretenduj^ . . . t^ woIq swoji^ upowazniac, legalizowad 
na z^danym do zwolania seymie. — HI. L. a. 9/15. 



Urzadzenie wieczyste krolewszczyzn prawo 24. kwietnia 
1792 ucliwalone. 1792. 8^ — IV. G. i. 36. 



Actum in curia regia Vars. 10. Jan. 1792. .". . Ant. Siarczyiiski 
. . . Constitutionem ... ad ingrossandum porrexit. Dekla- 
racya o sadach ziemiauskich w p^o^\'incyach koromiyeh. 
Fol. — II.' K. e. 1/56. 

— ibid. 10. Januarii 1792. Id. Constitutionem ad ingress, 
porr. S^d Ziemianski. Fol. — 11. K. e. 1/51. 

— ibid. 10. m. Jan. 1792. Idem Constitutionem ad in- 
grossandum porrexit. Deklaracya o si^dach ziemiaiiskich 
w W. X. Litewskim. Fol. — II. K. e. 1/55. 

— ibid. 11. m. Jan. 1792. Idem Constitutionem ad ingros- 
sandum porrexit. Deklaracya o kommissyach cywilno 
woyskowych W. X. Lit. — n. K. e. 1/57. 

— ibid. 21. m. Jan. 1792. Idem Constitutionem ad ingros- 
sandum porrexit. S^d Trybunalski koronny. Fol. — II. 
K. e. 1/59. 

— ibid. 21. Jan. 1792. Idem Constitutionem ad ingrossan- 
dum . . . porrexit. S^d Trybunalski w W. X. Lit. — II. 
K. e. 1/58. 



Reichstage 1792. 143 

Ac turn ibid. 28. Jan. 1792. Idem Constitutionem ... ad ingros- 
sandum porrexit . . . Deputacya do Redakcyi Praw 
Seymu terainieyszego. Fol. — 11. K, e. 1/62. 

— ibid. 28. Jaii. 1792. Idem Constitutionem ... ad ingros- 
sandum porrexit. Zalecenie S^dom Ziemiaiiskim Oboyga 
Narodow wzgl^dem dlugow Zydowskich. Fol. — 11. K. 
6. 1/61. 

— ibid. 30. m. Jan. 1792. Idem Constitutionem ad ingros- 
sandum porrexit. Obja^nienie praw pod tytulem Sad 
Trv'bimalski "Wo. Xa. Litewskiego. Fol. — II. K. e. 1/G4. 

— ibid 30. Jan. 1792. Idem . . . Constitutionem ... ad in- 
grossandum porrexit. Deklaracya wzgl^dem osob woy- 
skowych nieprzysi^glych i Zniesienie Butaw Polnych. 
Fol. - n. K. e. 1/63. 

— ibid. 31. Jan. 1792. Idem Constitutionem ad ingrossandum 
porrexit . . . Zalecenie Urodzonym Seymowemu i Kon- 
federacyi Oboyga Narod6w Marszatkom. Wydanie dyaryu- 
szy seymu kosztem publ. Fol. — K. e. 1/65. 

— ibid. 31. Jan. 1792. Idem Constitutionem ... ad ingros- 
sandum porrexit. Limita Seymu. Fol. — 11. K. e. 1/66. 



1793. 

Sejm Grodzieiiski 1793. Projekta formy rzadowey. Tom 

I.-IV. 1793. Fol. — ni. L. c. 5. 
— Cz^sc I. pag. 1—88. Reliqua desiderantur. 

Cz^sc II. Prawa kardynalne. pag. 1 — 240. 

Cz^sc in. r6zne dalsze ustawy. pag. 1 — 20. 

Noty rozne. Arkusz 1 — 14. — 3. L. c. 3. 
Mis^czyiiski, Projekt wzgl^dem wykonania przysi^gi przez 

Francnzow, dnia 2. noveiiibris podany, a dnia 6. noveni- 

bris 1793 w prawo przemieniony. Mscr. Fol. — III. L. 

a. 8/86. 

Verschiedenes. 

Prod u key a Expens Cywilnych y Woyskowych do Skarbu 
Rzeczypospolitej koronnego Regulowanycli. Summa ge- 
neralna Expens : 19.200.000 zlot. pol. ' Fol. — III. O. 
a. 8/85. 

Poninski, Adam Lodzia Xi^;Ze, Podsk. Wiel. kor., Ta- 
bella okazuj^ca do jakowey summy jakiego gatunku y 
ceny papier st^plowany ma byd uiywany zaczt^wszy od 
sta zlotych ai do summy milliona. Fol. — lU. O. a. 9/47. 

Kommissya rzeczypospoHtey skarbu koroni;iego. Fol. — 
m. 0. a. 7/5. 



144 Polnische Gescliichte und Literatur. 

Doniesienie o potrzebie tre^ci materia seryarza projekt6w 

do prawa. 8°. — 11. D. 1. 1/18. 
Kandydaci z stanu rycerskiego, kt6rzy si^ podali do laski 

Fol. — in. L. a. 8/31. 
Kublicki, Przyin6wieme si^ za projektem kommissyi woy- 

skowey. Warsz., Micli. Groll. 4®. — III. L. a. 8/23. 
My Rady Duchowne i Swieckie i Postowie w obecnosci N. 

Krola JMci P. N. M. bierzemy przed si^ jedyny spo- 

s6b ... to jest zwi^zek konfederacyi Generalney. 4®. — 

ni. 0. a. 9/45. 
Podzi^kowanie po mowie J. K. M. na tey^e sessyi miane. 

4°. - in. L. a. 8/116. 
R-emonstracya kr(3tka od miasta Brze^cia na dwa pro- 

jekta Jedney Strony, postulatum zamykaj^;ce. 

1. De valore dekret6w oczewistych assessorskich. 

2. O prezydencyi 8enator6w per constitutionem wyzna- 
czonych w s^dach assessorskich wlasciwey. Fol. — 
ni. O. a. 8/89. 

Zakrzewski, Przymo wienie si^ na sessyi seymowey dnia 

25. wrze^nia. Fol. — III. L. a. 9/98. 
— Ignacy, Niekt6re my^li do instrukcyi . . . dla posl6w 

wojewodztw poznaiiskiego, kaliskiego, gnieinienskiego 

na seymiki na dzien 16. listopada naznaczone. Fol. — 

in. L. a. 8/80. 
Explikacya na dwa gldsy JW. Mniszcha i JW. Ostrow- 

skiego, na teyze sessyi zabrane. 4°. — HE. L. a. 8/117. 
Rzewuski, Adam, Przymowienie sie do rezolucyi E-ad}^ 

na sessyi dnia 23. Octobris w Izbacb zl^czonych iniane. 

Warsz., w druk. Piotra Diifoiir. 4°. Wjmiaga powi<jksze- 

nia liczby wojska. — m. L. a. 8/115. 



Nach der Theilung. 

Morawski, Teod., Dzieje narodu polskiego. Rys dziejow 

porozbiorowych 1796—1834. Poznaii, J. K, Zupaiiski, 

1870. 8«. — V. D. k. 30. 
Lelewel, Joach., Polska odradzajaca si^ czyli dzieje polskie 

od r. 1795. Wyd. 2. BruxeUa, J. N. Mlodecki, 1843. 8«. 

- n. N. k. 28. 
— Trzy konstitucje polskie 1791, 1807, 1815. Poznaii, J. K. 

^upaiiski, 1861. 12°. — V. B. k. 41. 
(Moraczewska, Bibianna), Co si§ staJo w Polsco od 

pierwszego j^j rozbioru az do koiica wojen Napoleona. 

Poznan, N. KamieAski i Sp., 1850. 8°. — V. A. i. 26. 



Nach der Theilung. 145 

Falkowski, Juliusz, Obrazy z iycia kilku ostatnich po- 
koleii w Polsce. Poznaii, J. K. Zupaiiski, 1877—82. 8°. 
2 Bde. — V. I. g. 14-14 a. 

Oginski, Michel, Memoires siir la Pologne et les Polonais 
deptiis 1788 jusqn' i la fin de 1815. Nouv. ^d. Paris, 
Tenre, 1833. S^. 4 Voll. - H. E. m. 27—30. 

Wybicki, J6z., PamiQtniki. Wy^. z r^kop. przez Ed. 
Raczynskiego. Pozn., W. Stefadski, 1840. 8«. 3 Voll. 
— m. K. m. 10-12. 

Krasiiiski, J6zef hr., Pami^tniki od r. 1790 — 1831, 8kr6- 
cone przez Dr. Fr. Reuttowicza. (Ks. Ig. Polkow- 
skiego.) Poznaii, J. I. Kraszewski, 1877. 8°. — V. Q-. g. 5. 

Sniadecki, Jan, Listy w sprawach publicznych od r. 1788 
do 1830, pisane z autografow. Wst^p i przypiski J. I. 
Kraszewskiego. Poznaii, J. K. Zupaiiski, 1878. 8®. — V. 
I. g. 32. 

Archiwnm Wr6blewieckie, Zeszyt L: Poznan, nakl. 
Wydawcy, w komisie J. K. Zupaiiski, 1869. Zeszyt n.: 
Lw6w, Gnbrynowicz i Schmidt, 1876. Zeszyt in.: Lw6w, 
Karol Wild, 1878. 8«. 3 tomy. — V. G. g. 9— 9b. 

Bartoszewicz^ Jnljan, Znakomici m^wie polscy 
w XVHL wieku, wiserunki historyczne 086b . . . Peters- 
burg, B. M. Wolff, 1753-56. 8°. 3 tomy. — V. B. 1. 
22—24. 

Di^browski, Henr., Pami^tnik wojskowy legion6w polskich 
we Wioszech, przel. z franc, r^kop. Ludw. Milkowski. 
Poznaii, J. K. Zupanski, 1864. 8^ Z Pami^tniki z 18. w. 

— V. C. k, 27. 

Listy znakomitych Polak6w, wyjasniaji^ce history^ legionow 
polskich. Krak6w, J. Czech, 1831. 8°. — IV. B. h. 51. 

Koaiiiski, Amilkar, we Wloszech 1795—1803 r. Zbior 
materyalow do historyi legion6w polskich we Wloszech. 
Poznsji, J. K. iiupaiiski, 1877. S\ Z portr., mapps^ i t. d. 

- V. G. i. 16. 

Jakubowski, Vine, In reditum . . . dynastiae Saxonicae 
iu Poloniam sub feliciss. ausp. Ser. Friderici Augusti, 
regis Saxoniae et Ducis Varsaviensis, carmen saeculare. 
4». — ni. U. h. 1/2. 

Skarbek, Fryderyk Hr., Dzieje Xi^stwa Warszawskiego. 
Poznaii, J. K. Zupaiiski, 1860. S^. 2 Bde. — V. B. h. 33—31. 
— Dzieje Polski. Czqi6 I. : Dzieje Ksi^stwa Warszawskiego 
Wyd. 2. CzQsd 11. i HI.: Kr6lestwo Polskie od epoki 
pocz^tku swego (ai) do i po rewolucyi listopadowej. 
Wyd. 1. Poznaii, J. K. I^upaiiski, 1876—1877. 8^. 4 tomy. 
[Z portr. aut. przez M. Jaroczyiiskiego.] — V. G. h. 31—32. 
m. 10 



146 Polnische Geschiclite tmd Literatnr. 

Campagne des arm^s fran^aises en Pmsse, en Saxe et 
en Pologne sons le commandement de S. M. Tempereur 
et roi, en 1806. Paris, Buisson, 1807. 8«. 4 Voll. [M. Kk.] 

— IV. D. g. 1-4. 

Maszkiewicz, Piotr, Kazanie po zwyci^stwie Moskwy 
w Eylau, miane w Sawiczu d. 8. marca 1807. Bawicz, 
K. S. Ludwik, 1807. 4«. - HI. K. b. 24/4. 

Instruktarz, Generalny, celny, w Warsz. d, 15. kwietnia 
r. 1807. Fol. — m. L. b. 32. 

Gazeta Korrespondenta Warszawskiego i zagranicznego. 
Nr. 1—105. 1808—12,1819. Ace: Rozmaito^ci Nr. 22-42 
brak. Nr. 24, 26, 28—31, 33-34. 1820—23. 4^. 17 Voll. 

— n. L. c. 1—17. 

B r i e fe ans Sachsen an einen Freund in Warschan. Leipz. 

G. J. Goschen, 1808. 8°. — IV. X. L 25. ' 

Dzienikpraw. Tom 11. Nr. 13, 19-24, 26-32. Tom m. 

Nr. 10, 12, 14—18, 25 -29, 31-36. Tom IV. Nr. 37—38 

(brak Str. 23-24.) 39-41 (brak. Str. 211—226.) Ace: 

Dodatek do Nr. 30. Warszawa 1809.-11. 8°. — 11. D. 

1. 18'-19. n. S. i. 25 & 71. 
Jabtonowski, Stan. Ks. Prus, Wspomnienia o bateryi 

pozycyjnej artyleryi konnej gwardyi krblewsko-polskiej. 

PoznaA, J. K. ^upaiiski, 1860. 8«. — V. B. h. 36. 
Soltyk, R., Relation des operations de Parm^e aux ordres 

du prince J. Poniatowski pend. la camp, de 1809 en Po- 
logne contre les Autrichiens, precM^e d'une notice snr 

la vie du Prince, eurichie de son portr. et d*une carte. 

Paris, Gaultier-Laguionie, 1841. 8*^. — IV. B. e. 47. 
Daleki, J., Wspomnienia mojego ojca, iolnierza 9. pulku 

Ks. Warszawskiego . . . Poznaii, N. Kamieiiski i Sp., 

1864. 8« — V. C. i. 77. 
N i e g ol e ws k i , A n d r z e j , Somo-Sierra. PoznaA, N. KamieA- 

ski i Sp., 1854. 8o. — V. B. f. 20. 
— Les Polonais k Somo-Sierra en Espagne en 1808 ... 2. 6d. 

Paris, Dnmineray, Berlin, Schneider et Cie, 1855. 8®. — 

V. F. 1. 28. 
Broekere, Stanisl. v., Memoiren aus dem Feldzuge in 

Spanien 1808—1814, heransgegeben von Pauline von Cy- 

bulska. Posen, F. Chocieszynski, 1883. 8«. — VI. C. d. 24. 
Ry8 hist, kampanii, odbytej w r. 1809 w Ks. Warszawskiem 

pod dow6dztwem ks. J6z. Poniatowskiego. Poznan, J. 

K. ^upaAski, 1869. 8«. — V. D. k. 32. 
Sczaniecki, Ludw., Pami^tniki, z r^kop. wyd. Stan. 

Sczaniecki. PoznaA, KamieAski i Sp., 1863. 8®. ~ V. C. 

g.31. 



Nach der Theilung. 147 

(Suffczynski, Kajetan), Boje polskie i przygody iolnier- 
skie przez K. S. Bodzantowicza. Pozn., J. K. Znpai^ski, 
1871. — V. D. m. 26. 

— Zawsze oni. Obrazy hist, i obyczajowe z czas6w Kosciu- 
szki i Legion6w. Dzielo poi^m. z ill. J. Kossaka i epi- 
grafami W. Pola, Z portr. Suffczyiiskiego i Pola. Pozn., 
J. K. iiupaiiski, 1875. 4*. 3 tomy."^— VI. B. a. 13-15. 

Bielski, A., Sposoby do ocalenia maj£^tk6w obywateli XiQ- 

stwa Warsz. Cz^ I. Kalisz, K. W. Mehwald, 1809. 8«. 

— n. B. 1. 39. 
Dyk, J. G., Sachsen und Polen. Leipzig, Dyk, 1810. 8°. 

2 Bde. [M. Kk.] — IV. R. m. 18—19. 
Niemcewicz, Juljan Ursyn, Pami^tniki 1811— 1820 .. . 

z antografdw wydane. PoznaA, J. K. I^iipaiiski, 1871. 8°. 

2 tomy. — V. E. i. 8. 

— Pami^tniki) dziennik pobytu za granic^ od d. 21. Lipca 
1831 r. do 20. Maja 1841 r. Wedlng autografu. Poznaii, 
J. K. iupaiiski, 1876-77. 8«. 2 VoU. — V. G. h. 23-24. 

Fain, Mannscrit de 1812, contenant le precis des ev^nemens de 

cette ann6e. Lps. E. Klein, 1827. 8°. 2 Voll. — IV. F. g. 12—13. 
Pradt, M. de, Histoire de Tambassade dans le grand dacb^ 

de Varsovie en 1812, 6. ^tion. A Paris, Pillet, 1815. 

8®. — n. J. e. 26. 
Rapport rady ministr6w do kr61a dnia 17. listop. r. 1812, 

podp. Stanislaw Potocki i Stanistaw Grabowski. Fol. — 

n. H. a. 8/17. 
Uminski, Jan Nep., M^moire sur les operations de 

Favant-garde du 8. corps de la gr. arm^e form^ de troupes 

pol. en 1813. Paris, J. Barbezat 1829. 8«. — IV. D. c. 15. 
Feldzug der kais. russ. Armee von Polen in den J. 1813 

und 1814. Von Augenzengen beschr. Nebst authentisch. 

Beilagen. Hamburg, Hoffmann u. Campe, 1843. 8<*. — 

IV. B. e. 48. 
Appel aux allies et au penple anglais en faveur de la Po- 

logne. Paris, J. G. Dentu, 1814. 8^. — 11. J. d. 22. 
Acte du congr^s de Vienne Art. I. Pologne . . . Vienne 

1815. 40. — n. J. f. 1. 
Cley, G., Voyage en Allemagne et en Pologne. Paris, Gide 

fils, 1816. 8«. — IV. B. h. 48. 
Ustawa konstytucyjna Cesarza Alexandra dana krblestwu 

Polskiemu roku 1815. Charte constitutionnelle. Poln. 

frz., Abschrift. 4«. 44 Bll. — H. O. e. 37. 
Programma obchodu ialobnego po Alexandrze I. w d. 4. 

kwietnia 1826 r. odbj-^di si^ majqcego. W Warsz., w 

drukami szkobi^y, 1826. Fol. — HI. R. a. 3. 

10* 



148 Polnische Geschichte und Literatur. 

BieczyAski, Tadeusz, Ss^d seymowy 1827— 1829 na prze- 
st§pc6w stanu, urz^dowe akta. Wydanie J. I. Kjaszew- 
skiego. Poznaii, J. I. Kraszewski, 1873. 8°. — V. B. d. 5. 

Zdanie sprawy komitetu sledczego wzgl^dem Towarzystwa 
Patryotycznego lub Templaryuszow. Warszawa 1827. 8^. 

— IV. C. e. 32. 

(Plater, StanisL), Un mot sur la question polonaise en 

1829. Paris, Alex. Mesnier, 1829. S^ — II. J. f. 25." 
Herbelot, Alphonse d*, Das Konigreich Polen seit 1815 

nebst Ursachen der jetzigen Revolution. Paris, C. Heide- 

loff, 1831. 80. — IV. L. 1. 15. 
|Zbi6r rozmaitych druk6w warszawskich, polskich i niemie- 

ckich, i innych niemieckich, do historyi powstania pol- 

skiego z r. 1830-1831. Eozm. formatu. 109 kart.] — 11. 

K. d. 21a. 
I — rozmaitych drukdw warszawskich, polskich i niemieckich, 

i innych niemieckich do historyi powstania polskiego z 

r. 1830—1831. 57 kart, rozm. form.] — 11. K. d. 21. 
(Hoffmann, Karol Borrom. Alex.), Wielki tydzien Po- 

lak6w czyli opis pami^tnych wypadk6w w Warsz. od d. 

29. Hstop. do 5. grud. 1830 r, W Warszawie, 6. grud. 

1830. 80. - IV. L. k. 14. 

Ostrowski, J. B., Rewolucya 1830 i jej kierownicy. Paryz, 

Maulde et Renou, 1844. 8o. [Z map.] — II. J. f. 47. 
Neyfeld, Carl, Polens Revolution und Kampf im J. 1831. 

2. Aufl. Hanau, F. Konig, 1833. 8®. jMit Karten.] — 

IV. D. h. 16. 
Brzozowski, Marie, La guerre de Pologne en 1831. Leipz., 

F. A. Brockhaus, 1833. 8^. [Mit Karten.] — IV. B. h. 41. 
Zur Geschichte des Krieges in Polen im J. 1831. [M. 3 

Operations-Karten.] Minister, Coppenrath, 1833. 8®. — 

IV. S. h. 8. 
Hermes, G., Geschichte der poln. Revolution in den J. 

1830 und 1831 und ihrer Helden. Mit 8 lith. Abbild. 

Berlin, Hiibenthal et Comp., 1843. 8°. 5 Abbild. fehlen. 

— V. A. i. 1. 

Spazier, R. O., Historja powstania narodu polskiego 
w r. 1830 i 1831 • . . Paryi, w druk. J. Pinard, 1833. 
8«. 2 Voll. - IV. D. h. 5-7. 
— Atlas de cartes et de plans pour servir k Tintelligence de 
rhistoire de I'insurrection du peuple polonais. Leipsic, 
chez I'auteur, 1833. Lang. 4®. ~ IV. B. e. 55. 

MieliyAski, Mathias, Bemerkungen zu den Werken des 
Hrn, Dr. R. 0. Spazier. DembiAski's Feldzug nach imd 
in Lithauen, und Gesch. des Aufstandes des poln. Volkes 



Nach der Theilung. U9 

in den J. 1830 u. 1831. Ans dem Poln. ubers. von A. Z., 
Strassburg. G. Silbennann, 1837. S\ — 11. C. 1. 22. 
Mochnacki, Maur., Powstanie naroda polskiego w r. 1830 
i 1831. Paryi, P. Baudonin, 1834. S\ 2 VoU. — H. R. 
a. 71-72. 

— to samo. Dziela T. 2 — 3. Poznaii, J. K. Znpaiiski, 
1863. 8». — V. C. h. 10-11. 

So2tyk, B., Polen, geogr. u. hist, geschildert. Mit einer 
voUst. Geech. der J. 1830 u. 1831. Stuttg., J. Scheible, 
1834. 80. M. Kk. 2 Thle. 

Smitt, Friedrich y., Geschichte des Poln. Aufstandes u. 
Krieges in den J. 1830 u. 31. 2. verb. Anfl. Berlin, 
Dnncker und Humblot, 1848. 8«. 3 VoU. — IV. L. h. 
15-17. 

— Plane zu F. v. Smitts Geschichte des poln. Aufstandes 
und Krieges in den J. 1830 u. 1831. Berlin, Duncker u. 
Humblot, 1848. gr. Fol. 16 Bl. — IV. V. a. 24, 25. 

Uminski, Beleuchtung des Werkes: Gesch. des Poln. Auf- 
standes und Krieges von Fr. v. Smitt. Paris, Poln. 
Buchhandlung, 1840. 8». — IV. B. e. 40. 

Pradzyiiski, Ign., Czterej ostatni wodzowie polscy przed 
s^dem historyi, ze wst^pem histor. Ign. Moszczeiis- 
kiego. Poznaii, czcionkami M. Zoema, 1865. 8^ [Z 
portrj — V. C. L 13. 

Mierostawski, L., Bozbi6r kryt. kampanii 1831 r. i wy- 
wnioskowane z niej prawidla do wojny narodow^j. Paryi, 
druk. Bourgogne i Martinet, 1845. 8°. 2 VoU. — IV. B. 
h. 44— 45. 

Bronikowski, Xaw., Pami^tniki polskie. Powst. r. 30. 
Patyi, druk. Lacour i Cie., 1844—45. 8<>. 3 VoU. — IV. 
R. m. 15-17. 

Wrotnowski, Felix, Zbi6r pami^tmk6w o powstaniu 
Litwy w r. 1831. Paryi, w ksi^g. polski^j, 1835. 8«. — 

IV. D. h. 25. 

— Powstanie na Wolyniu, Podolu i Ukrainie w roku 1831. 
Paryi, ksi§g. Polska, 1837—38. 8«. 2 VoU. — II. R. a. 
52—53. 

Zamoyski, O zarzucan^m dow6dzcy korpusu IL, jeneralowi 
Ramorino, niedopelnieniu r6skaz6w. Paryz 1864. 8°. — 

V. B. m. 23/4. 

PamiQtnik posluzyc maj^cy do historyi pierwszych dni 
powstania Polski 1830 r. przez oficera sztabu polskiego. 
Z. Roczn. Tow. Przjg. Nauk Pozn. T. IV. — V. B. i. 25. 

(Chlopicki, J6zef), Obraz czyn6w wojennych jenerala 
Chlopickiego. W Warsz. 1831. 8°. — n. K. d. 21/49. 



150 Polnische Geschichte und Literatur. 

Dembinski, Henr., Bzut oka na ostatnie wypadki rewo- 

lucyi polski^j. "Pajryi, Manlde et Benon, 1837- 8". — 

IV. S. b. 6. 
Willisen, W. v., Theorie des grossen Krieges, angewendet 

auf den riiss.-poliu Feldzng v. 1831. [Mit 6 lith. Taf.) 

Berlin, Duncker & Humblot , 1840. 8». 2Bde. — IV. B. e. 29. 
Aktenstiicke und Belage dber den Bnicb der Kentralit&t 

Preuflsens gegen Polen. Ftirtb, Fr. Kom, 1832. 8«. — 

IV. L. 1. 18. 
Observations, Quelques — but la dem. revolution de 

Pologne. Par un Polonais. Berlin, A. G. Hayn, 1831. 

80. - IV. S. h. 12. 
(^Cbod^ko, L.) Esquisses Pol. oufragmens et traits d^tacb^s 

pour servir k Pbist. de la r^v. de Pol. actuelle; par une 

Polonaise. Paris, H. Bossange, 1831. 8°. — n. S. i. 278. 
Chtapowski, Lettre sur les ^v^nements militaires en Po- 
logne et en Lithuanie. Berlin, A. M. Scblesinger, 1832. 

8«. — n. J. f. 4. 
Dzielo jenerala Kniaziewicza „Ozy Polacy mog^ si^ wybid 

na niepodleglo^d", wyd. przez J. N. Leszczynskiego . . • 

ed. 2. Warszawa 1831. 8«. — IV. C. e. 15. 
Ersturmung, Die, von Warscbau durcb die Bussen am 6. 

u. 7. September 1831, im Bureau des kgl. Generalstabes 

nach offiziellen Bericbten bearbeitet. Mit einem Plan. 

Berlin, Posen u. Bromberg, in Commiss. b. Ernst Siegfr. 

Mittler, 1831. 8*>. Dazu 11. K d. 20 a. 56, 66 und 107. 

— n. K. d. 20/1. 
1. Ordre de bataille der polniscben Armee vor Warscbau 

am 6. Septemb. Fol. 1831. Litbogr. Bl. 1. 
. 2. Ordre de bataille der russiscben Armee am ersten Tage 

der Ersturmung von Warscbau am 6. Septemb. 1831. Fol. 

Litbogr. Bl. 2. 

3. Karte zur Ersturmung von Warscbau am 6. u. 7. Septemb. 
1831. Fol. Litbogr. Bl. 3. 

4. Plan der Ersturmung von Warscbau durcb die Russen 
am 6. u. 7. Septemb. 1831. Fol. Litbogr. 11. K. d. 20 a. 

Xarte der Scblacht von Grocbow am 25. Febr. 1831. Fol. 

Handzeicbn. — 11. K. d. 21 a/56. 
Karte der Scblacht von Ostrolenka am 26. Mai 1831. Fol. 

Handzeicbn. — 11. K. d. 21 a/65. 
K art en, Zwei, der Scblacbt bei Lysobyki am Wieprz am 

19. Juni 1831. Fol. Handzeicbn. IL K d. 21 a/107. 
Bemerkungen und Zusatze zu dem russiscben Bericht 

iiber die Ersturmung von Warscbau von einem Preuss. 

Ingenieur-Capitaine. Mscr. 8®. — 11. K. d. 20/2. 



Nach der Theilung. 151 

Bern, Joseph, t)ber die Yertheidigung Warschaus am 
6. u. 7. Septemb. 1831. Yom Verf. der AUgem. Zeitung 
aus Elbing zugesandt. Nr. 470—575 vom Decemb. 1831. 
Ausschnitte. — II. K. d. 20/3. 

Opis niektdiycli wojennych wydarzeii od bitwy pod Ostro- 
l§k% sd do upadkn Warszawy przez A. W,, bylego pol- 
skiego Generala. 1832. FoL Mscr. £:arta 101—106. — 
n. K. d. 21 a/101. 

Bericht iiber die AmtsfiUimng des Generals Krukowiecki. 
Beilage zur Allgem. Preuss. Staats-Zeitung Nr. 269 yom 
Jahre 1831. FoL — IL K. d. 20/4. 

Kruszyiiskiy J6zef, Memoires offic. snr la Pologne. — 
Pr^is des n^gociations entre . . Paskiewitch et le com- 
mandant en chef de Tarm^e polon. Apr^s I'^vacuation 
de Yars. Leipz., Michelsen, Paris, J. Eenonard, 1832. 8^. 

— lY. S. h. 11. n. K d. 21/48. 

Horain, Wine, Kilka s26w odzialaniach korpusu 2. armii 

polsk. na prawym brzegu Wisly pom. 22. Sierp. a 17. 

wrzeiinia 1831. Pozn., N. Kamieiiski i Sp., 1849. 8°. — 

lY. D. e. 39. 
Falkowski, Juliusz, Upadek powstania polskiego w 1831 

rokiL PoznaA, J. K. ^upaiiski 1881. 8^ — V^I. B. c. 20. 
Witwicki, Stef., Moskale w Polszcze, albo tre^6 dzien- 

nika pisanego w Warszawie . . . od 8. wrzesnia 1831 

do 8. lipca 1832. W Paryiu, A. Pinard, 1833. 12». - lY. 

L. 1. 41. 
Mochnacki, Maur., Dziela. Poznaii, J. K. Ziupaiiski, 1863. 

S^. 5 YoU. [Z 2 Portr.] — Y. C. h. 9—13. 
— Pisma rozmaite. Oddziat porewolucyjny. Paryi, wksi^g. 

polski^j, 1836. 8°. [Z portr.J — lY. L. c. 47. 
Szczepaiski, Alfr., J6zef Ord^ga (1802—1879), wspom- 

nienie historyczne. Poznaii, J. K. Kraszewski, 1879. 8^. 

- Y. F. 1. 57. 



Landtag 181L 

Matuszewic, Mowa miana w izbie poselskiey przy wpro- 

wadzeniu projekt6w skarbowych 17. grudnia 1811. 4®. 

— n. J. c. 13. 
(Godlewski, J6zef), Glosy posla Mar^'ampolskiego na 

seymie r. 1811 w Warszawie miane. Warszawa 1811. 

Fol. — in. L. c. 1. 



Landtag 1818/10. 

Programma do pierwszey sessyi seymowey w r. 1818. Fol. 
- n. K. a. 33/1. 



152 Polnische Geschiclite uud Literatur. 

Mowa nayj. Cesarza i Kr6la, miana przy otwarciu seymu 

Kr61esfcwa Polskiego d. 15./27. marca 1818 r. w Warszawie. 

40. — n. K. a. 33/3. 
Discours prononc6 par Sa Maj. Tempereur et roi k I'ouver- 

ture de la diete du royaume de Pologne le 15./27. Mars 

1818 A Varsovie. 49. — 11. K. a. 33/2. 
Potocki, Stanislas, Discours prononc^ au nom des deux 

chambres de la di^te du royaume de Pologne en r^ponse 

de Sa Majesty I'empereur et roi le 15./27. Mars 1818. 4». 

— n. K. a. 33/4. 
Krasinski, Wine. Korwin, hr., Mowa miana przy ode- 

braniu laski marszalkowskiey wizbie senatorskiey 27. marca 

1818. Warsz. 1818. 4^ - n. K. a. 33/5. II. S. i. 184. 
Mostowski, Mowa miana na pierwszey sessyi sejrmowey 

w izbach zi%czonych 27. marca 1818. Warszawa 1818. 

8^ — n. J. f. 20/1. 

— Discours prononc^ k Touverture de la di^te le 27. Mars 
1818 k Varsovie. 8«. — H. J. f. 20/2. 

Krasiiiski, Wine. Korwin, hr., Mowa miana przy ot- 
warciu posiedzenia izby poselskiey d. 2. kwietnia 1818. 
W Warszawie. 4«. — II. K. a. 33/6. 

- - Mowa miana w izbie poselskiey przy zagajeniu czwartey 

sessyi seymowey d. 6. kwietnia 1818. W Warszawie. 

4«. — n. *K. a. 33/7. 
Programme dela demi^re stance de la di^te le 27. Avril 

1818. Fol. — II. K. a. 33/9. 
Discours prononce par Sa Maj. I'empereur et roi Ala cloi- 

ture de la diete du royaume de Pologne le 15/27. Avril 

1818. 4«. — n. K. a. 33/8. 



Zaja^czek, Rapport o czynno^ciach dw61etmch rzjjjdu. 

W Warszawie, d. 27. Marca 1818 r. Fol. -- 11. K. a. 26. 
Projekt do prawa o ustaleniu wlasno^ci d6br nieruchomych 

o przywilejach i Hipotekach w mieysce tytulu XVIII. 

ksi^gi m. Kodexu cywilnego. Seym r. 1818. Fol. — 

n. K. a. 28/2. 

— do prawa seymowego o normalnem rozgraniczeniu dobr 
wszystkich nieruchomych gruntowych w kraju kr61e- 
stwa Polskiego. Seym r. 1818. Fol. — 11. K. a. 28/5. 

— w miesce tytul6w V. i VI. ksi^gi Kodexu c\'wilnego. O 
prawie malienstwa. Seym r. 1818. Fol. — 11. K. a. 28/4. 

Odmiany w projekcie do prawa o moratorium . . . przyj^te 
na posiedzeniu d. 7. kwietnia 1818 r. Se.^^n r. 1818. Fol. 
- n. K. a. 28/3. 



Landtage 1818/31. 153 

Projekt kodexu karzs^cego dla krolestwa polskiego. Seym 

r. 1818. Fol. — n. K. a. 28/1. 
Kachunek z adiuinistracyi skarbu kr61e8twa polskiego za 

r. 1818 i za r. 1819. Hach. z administ. fuiidusz6w kom- 

missyi rz^d. spraw wewn. i policy! za r. 1818 i za r. 1819. 

Fol. - n. K. a. 29. 



Landtage 1820—31. 

Alexander I., Cesarz . . . (zwolaje sejm na 1/13 wrzesnia). 

D. d. Petersb. 8/20 lipca 1820. Fol. — n. K a. 29. 
Programme de la premiere stance de. la Diete de 1820. 

Lista posl6w i deputowanych na seym roku 1820. Fol. 

— n. K. a. 27/1. 
Discours prononc^ par Sa Maj. I'Empereur et Roi h, I'ou- 

verture de la diete du royanme de Pologne le 1./13. sep- 

tembre 1820. 4°. — VI. H. a. 2/3. 
Dziennik posiedzeii izby poselski^y w czasie seymu kr6- 

lestwa polskiego w r. 1820 odbytego. Warsz., w druk. XX. 

Piiarow, 1820. 8°. — III. F. g. 19. 
Dj'-aryusz senatu seymu kr6lestwa Polskiego 1825. Warsz., 

" A.^Ga2§zowski, 1828. Fol. 2 Voll. — H. K. b. 1—2. 
Programma do pierwszey sessyi seymowey w roku 1830 

dnia 28. Maia. Fol. — 11. K. a. 27/2. 
Sprawozdanie Rady Naywyiszey Narodowey na seym 

r. 1831 z wydzialu skarbowego wraz z budzetem i rapor- 

tem objasniajacym Kommissyi Rz^dowey Przychod6w 

i Skarbu. Fol. — II. S. a. 5. 



Zeitungen. 

Le Courrier Fran^ais. 1830. Nr. 345, 11. Dec. ^ 1831. 
Nr. 172, 21. juin. Paris, Imprimerie de Gaultier — La- 
guionie, 1830 — 31. Fol. — Vorhanden von d. Jahrgang 
1830. Nr. 345, 346 (Va Bl.), 347, 318 (Va BL), 349 (Va BL), 
Supplem. du. Nr. 351 u. Va Bl. v. Hauptblatt. — 1831. 
fehlt: Nr. 5, 6, 24, 25, 26, 28-37, 42-53, 59-62, 73-79, 
(Nr. 82, 83, 84 durch einen Druckfebler 2 mal aber mit 
richtigem Tagesdatum). Von Nr. 88 fehlt das Hauptblatt. 
89, 90, 96, 115, 116, 124, 152,. 153, 157—171. — 11. S. i. 188. 

Dziennik powszeclmy krajowy od Nr, 332 we SrodQ d. 1. 
grudnia 1830. — Nr. 353 czwartek 23. grudnia 1830; na- 
st^puje nr. 359 z dnia 24. grudnia 1830 a4 do nr. 365, 31. 
grudnia 1830, potem 1831,- nr. 1 — 14, 15. stycznia, nast^- 



154 Polnische Geschiclit© und Literatur. 

puje nr. 16, w niedziel^ 16. stycznia, nr. 16 w poniedzia- 
lek 17. stycz., po 18., 19. stycznia nast^puje 20 21. sty- 
cznia brakuje 19. tak samo 286, 291, 295, 303, 308 az do 
nr. 326 30. listopada 1831 r. — HI. D. a. 12. 

Kurjer polski. Nr. 1—338. Warszawa 1829— 30. 4». 2Voll. 
— n. L. c. 18—19. 

Gazeta narodowa. Nr. 1 — 8. Zakroczym, w wrzeiniu 
1831 r. 40. — IL J. f. 8. 



Emigration. 

Piotrowski, Rufin, Pami^tniki z pobytu na Syberyi 

Poznaii, J. K. Zupaiiski, 1860—61. 8^ 3 tomy. — V. B. 

h. 29—31. 
— Meine Erlebnisse in Russland und Sibirien 1843—46. Nach 

d. Poln. von L. Konigk. Posen, L. Merzbach, 1862. 8°. 

2 Bde. - V. C. h. 43—44. 
Wolowski, Pantaleon J6zefat, arystokracyi, libera- 

lizmie i demokracyi w Polsce sl6w kilka. Pozn., W. Ste- 

faiiski, 1843. 8«. — H. E. n. 34. 
(Bukaty, A.), Polska w apostazii czyli tak zwanym russo- 

siawianizmie i w apoteozii czyli tak zwanym gallo- 

kosmopolityzmie. Wydawca: L(eonard) Niedzwiecki. 

Paryii 1842. 8«. — IV. B. h. 9. 
(Zarczyiiski, Amancjusz), Wizerunki obludnych nauk 

w upominku dalekim braciom. Paryi, L. Martinet, 1850. 

8^ — IV. R. m. 35. 
(Heltmann, W., i Zienkowicz, Lud.), Boie slowa do 

ludu Polskiego. Wyd. ^. Polska, w drukarni w'yzwole- 

nia narodowego, 1848. 12«. — IV. L. 1. 48. 
Wielogtowski, Walery, Emigracya polska w obec Boga 

i narodu. Wroclaw, C. H. Storch i Sp., 1848. 8®. — 

IV. L. c. 43. 
Wolski, Felician, Abdon, Wz6r ustawy zasadnicz^j. 

Londyn, S. Milewski, 1840. 8«. — IV. L. k. 5. 
Les Polonais, les Lithuaniens et les Russiens celebrant 

en France les premiers anniversaires de leur revol. nat. 

du 29. nov. 1830 et du 25. mars 1831. Paris, H. Bossange 

& Cie, 1832. 8«. — IV. L. k. 9. 
Zdanie sprawy z czynno^ci komitetu narod. polsk. od maja 

do koiica Wrzesnia 1832. Paryi, A. Pinard, 1832. 8°. 

— IV. L. k. 12. 
Kubalski, N. A., M^moires sur I'expedition des r^fugies 

pol. en Suisse et en Savoie dans les ann^es 1833 — 34. 

Paris, Merkjein, 1836. 8«. — H. I. f. 46. 



Emigration. 1 55 

Mityng przyjaci61 sprawy polski^j odb^iiv d. 15. czerwca 
1839 r. pod przewodnictwem J. K. M. X. Sussex. Londyn, 
w druk. S. Milewskiego, 1839. 8®. — IV. B. h. 23. 

Rasp ail, I. Y., Folska nad brzegami Wisly i w emigracyi. 
Tiom. z franc. Poitiers, F. A. Saurin, 1840. &*. — IV. 
M. m. 15. 

(Sk6rzewski, Jan), Wiara, nadzieja imilo^, czyli Polacy 
na tulactwie w r. 1840. Paryi, Ksi^g. Polska, 1840. 8°. 
— V. A. i. 38. 

Iwanowski, StanisL, Eocznica dwunasta. Mowa miana 
w Pary^ przy obiedzie . . . na uczczenie rewol. listopa- 
dowej . . . Paryi, Maulde i Eenou, 1842. 8*. — IV. F. 
e. 43/2. 

Witwicki, Stef., Towiaiiszczyzna. Paryi, 1844. 8*. — V. 

A. k. 31. V. B. e 39/3. 

Hoene-Wronski, Przedruk z Przegl^du Poznaiiskiego. 

Poznaii, J. K. ^upaiiski, 1852. 4». — V. B. d. 2. 
(Trentowski, Ferd. BronisL), Wizerunki duszy naro- 

dowdj s koiica ostatniego szesnastolecia przez Ojczys&niaka. 

Paryi, Ksi^gamia Slowiadska, 1847. 8°. — V. A. g. 7. 
29. Listopada roku 1846 i 1847. Paris, Imprimerie de 

L. Martinet, 1846/47. 8°. 2 VoU. — IV. L. m. 12/13. 
Grovestins, Le baron Sirtema de, La Pologne, la Russie 

et I'Europe occidentale. Paris, Amyot, 1847. 8*. — IV. 

B. m. 34. 

Krosnowski, Le Comte de Tabasz-, Almanach histo- 
rique ou sonvenir de T^migration polonaise. Paris, Libr. 
cath. pol, 1847. 16«. - IV. L. 1. 37. 

Polska ^a granic^ i w Kr61estwie Kongresowem. Poznan, 
W. StefaAski, 1848. 8». — IV. L. c. 10. 

(^Starowiejski, Stefan), Obraz Towarzystwa Demokra- 
tycznego Polskiego i jego centralizacyi przez Ojczyzniaka 
Podolanina. Krak6w, K. Jastrz^bski, 1849. 8». — IV. 
L. 1. 4. 

Siedm list6w o legionie polskim we "Wloszech przez M*** 
PoznaA, N. Kamienski i Sp., 1850. 8°. — V. A. g. 21. 

Wysocki, Pami^tnik z czasu kampanii w^gierski^j w r. 
1848 i 1849. Poznaii, J. K. ^upanski, 1850. 8^. — V. 
A. g. 40. 

Mickiewicz, Adam, Memorial de la Mgion polonaise de 
1848, cr^e en Italie par Adam Mickiewicz. Publication 
faite par Ladislas Mickiewicz. Tome I. Paris, librairie 
du Luxembourg, 1877. Gr. 12®. Avec une planche: 
Monum. d'A. Mickiewicz par T. 0. Sosnowski. — 
V. J. h. 23. 



156 Polnische Gescliiclite und Literatur. 

Czartoryski, Wladyslaw Xif^zQ, Mowa miana na posie- 
dzeniu grona literacko - historycznego w Londynie d. 
3. maja 1868 r. Paryi, w BibHotece Polskidj. 8«. — V. 
B. m. 23/3. 

Allgemeines von 1831—84. 

Knorr, Emil, Die poln. Aufstande seit 1830 in ihrem Zu- 

sammenliange mit den intemationalen Umstarzbestre- 

bungen. Berlin, E. S. Mittler u. Sohn, 1880. 8°. — VI. 

E. c. 23. 
Souvenirs de la Pologne histor., statist, et lit., publics par 

une reunion de litterateurs pol. HoiFmann, Bronikowski, 

H. Nakwaski , La Ctesse Bardi, Fr. Grzymala, Clementine 

Taiiska-HofTmann. Paris 1833. 8°. Avec 28 illustr. lith. — 

V. B. k. 1. 
Bern, Joseph, La Pologne dans ses anciennes limites et 

Pempire des Busses en 1836. Av. 2 cartes g^ogr. color. 

et 5 tableaux statist. Editeur: J. B. Gtuchowski. Paris 

1836. 8°. - V. B. 1. 32. 
Dorau, Julian, Polozenie obecne. Glos z emigracyi d. 

21. marca 1848 r. — Krakow, J. Wildt, 1848. 8°. — IV. 

L. k. 18/4. 
Gaw^da wiesniacza. Krak6w, J. Wildt, 1848. 8^ 16 str. 

— IV. L. k. 18/7. 
Do Najj. Mikolaja L, Cesarza wszech Rossyi, kr6la Pol- 

skiego 14. czerwca 1848 r., J. Krak6w, J. Wildt, 1848. 

8°. 13 str. — IV. L. k. 18/6. 
(Meciszewski, Hilary), Zjazd polski w Wroclawiu . . . 

5. Maia 1848. Lw6w, A. B. Winiarz, 1849. 8«. — IV. B. 

h. 10. 
Opis Kr61estwa Polskiego pod wzgl^dem hist., statyst., 

roln., fabr., handl., zwyczajowj'm i obyczajowym. [Z 20 

r^'cinanii.J Warszawa, w druk. Gazety codzienn^j, 1850. 

80. 2 tomy. - V. A. c. 30/31. 
(Goluchowski, J6zef), Rozbi6r kwestyi wlosciaiiskiej w 

Polsce i w Rossyi w r. 1850. Poznan, J. K, ZiUpanski, 

1851. 8°. - V. A. i. 42. 
Xosinski, W., Naturalna polity ka Polski. Poznan, J. K. 

Zupaiiski, 1851. 8°. — V. A. k. 55. 
(Wielo polski, Alexander), Glos szlachcica do swych 

wspolbraci . . . Poznaii, J. K. Zupaiiski, 1859. 8". — V. 

B. h. 40. 
Montalembort, Karol Hr., Nar6d w isalobie, przetl. X. 

Prusinowski. Grodzisk, A. Schmadicke, 1861. 8°, — 

V. B. k. 27. 



Allgemeines von 1831-84. 157 

Sprawa polska w parlamencie angielskim . . . Posiedz. 

Izby Nizsz^j . . . d. 2. lipca 1861 r. Poznan, J. K. ^upan- 

ski, 1861. 160. — V. B. k. 47. 
Jastrow, M., Xazania miane podczas ostatnich wypadk6w 

w Warszawie r. 1861. Poznaii, L. Merzbach, 1862. 8°. — 

V. C. h. 40. 
Odpowiedi autorowi bezimienn^j broszury, wydanej 1862 r. 

pod tytutem : La Pologne, son pass^ et son avenir. 

Poznan, J. K. ^upaiiski, 1872. S\ — V. F. 1. 18. 
Napoleona, Ks., Mowa miana w senacie francuzkim. 

Poznan, L. Merzbach, 1863. 8°. — V. C. i. 20. 
Montalembert, Karol Hr., Powstanie polskie, przetJ. X. 

Pmsinowski. Grodzisk, drok. Tygodn. katolickiego, 1863. 

80. — V. C. h. 49. 
— Papiei i Polska. Poznaii, J. K. l^upaiiski, 1864. S^. - 

V. C. k. 20. 
An f stand, Der, im Konigreich Polen, stenogr. Berichto der 

Verhandl. des Prenss. Abg. Hauses vom 26., 27. und 28. 

Febr. 1863. Posen, L. Merzbach, 1863. 4°. — V. C. 

h. 18. 
Sprawy polskie w Izbie polselski^j Sejmu Pnisk. wBerlinie, 

podlng stenogr. sprawozdaii. Poznaii, L. Merzbach, 1863. 

40. _ V. C. h. 24. 
Callier, Edm., Trzy ust^py z powstania polskiego 1863 — 

1864 z 7 planami i mapt^ Wojew. Mazowieckiego, Pozn. 

L. Merzbach, 1868. S\ — V. D. 1. 9. 
Sulima, Zygm. Lucj., Wspomnienia iilana z 1863 roku 

Poznaii, nakt. Tyg. Wielkop., — E. Callier, 1874—78. 80. 

2 Bde. — V. D.*^ e. 2. 
Milk ow ski, Z., W Galicji i na wschodzie, przyczynek do 

dziej6w powstania 1863. Poznaii, J. K. Zupaiiski, 1880. 

80. — .Y. K. e. 24. 
(Czaplicki, Wladyslaw,) Ksi^ga Czama, 1863-1868 

Wvd. 2. Poznaii , nakl. F. Chocieszyiiskiego , 1878. 8«. 

->. I. g. 21. 
(Gntt, Boleslaw,) Napoleon HE. na czele skoaUzowanej 

Europy, Stadia dyplomacyd wspdlczesn^j przez Bole- 

slawa Swierszcza. Poznan, M. Leitgeber, 1868. 8^*. — V. 

D. f. 22. 
^ychlinski, Ludw. von, Es ist Zeit. Ein Memorandum 

an Deutschland. Posen, Louis Merzbach, 1871. 8". — 

V. E. k. 10. 
Kraszewski, J. L, Program polski. 1872. My^li o zadaniu 

narodowem. Poznaii, J. K. 2upaiiski, 1872. 8°. — V, 

D. m. 47. 



158 Polnisclie Geschiclite und Literatur. 

Polityka samobbjstwa. Uwagi nad pisemkiem: Polska 
i Rossya w 1872 r. Poznaii, J. K. ^upaiiski, 1872. 8<». 

- V. F. 1. 19. 

Niewoli, Stuletniej, rok pierwszy. Dzielo zbiorowe. 

Poznaii, nakl. Tyg. Wielkop., 1872. 8°. 2 fcomy. — V. 

G. g. 10. 
Callier, Edm., Si6w kilka o legionach polskich. Poznan, 

E. CaUier, 1877. 8^. — V. E. i. 47/1. 
(Warnka, Stanislaw), Niepoprawni. Uwagi o legionie 

polskim w Turcyi. Poznad, J. I. Kraszewski, 1877. 8<*. 

— V. E. i. 47/2. 

J a w o r 8 k i , Wspomnienia Kaukazu. Poznaii, J. K. l^apanski, 

1877. 8<>. 3 tomy. — V. G. i. 24. 
Po lacy na Syberyi i powstanie nad Bajkalem, spisane przez 

naocznego iwiadka. Poznaii, Wlad. Simon, 1878. 8*. — 

V. G. m. 10. 
Nierzewuski, H., Sprawa polska po kongresie berliiiskim. 

Poznaii, J. I. Kraszewski, 1878. 8«. — V. F. 1. 29. 
(Zakrzewski, Ignacy), Jedno^ci! Poznaii, J. Leitgeber, 

1882. 80. - VI. G. b. 7. 



Stadte. 

(CzQstochowa.) Zymicyusz, Andrz., Skarbnica kosciola 
jasney gory Cz^stochowskiego. Krak., Franc. Cezary, 
1618. 4«. — n. H. b. 6/1. 

— ii obzynski, Jo. Dionys., Triumphns quern divae 
suae Cz^stochoviensi coenobium Claromontanum exhibuit. 
Crac, Franc. Caesarius, 1644. 4°. — HI. O. n. 2/1. 

Przenosiny triumphalne naycudownieyszego w Krole- 

stwie Polskim Obrazu Bog&rodiice . . . na Jasney Gorze 
Cz^stochowskiey, abo panegiryk ko^cielny . . . Krakow, 
Stanist. Bertutowic, 1644. 4°. — IV. G. n. 42. 

— Stawicki, Seb., Oltarz wedlug wizerunku od Boga 
Moyieszowi podinego deHneowAny, kazaniem przy solen- 
nych naycudownieyszego obrazu Panny Maryey Cz^sto- 
cbowskiey na Jasney G6rze przenosinach do nowo wy- 
budowdnego . . . oltarza, wystawiony. Krak6w, w druk. 
Lukasza Kupisza, 1650. 4®. — IV. G. n. 6. 

— Kobierzycki, Stan., Obsidio Clari Montis CzQstocho- 
viensis ab exercitu Suecorum duce Burchardo Mellero 
Generali Legato. Dantisci, G. Forster, 1659. 4®. [M. Kk.] 
— II. F. b. 7/2. n. J. c. 16. n. J. c. 8/2. 

— Nieszporkowitz, Ambros., Analecta mensae regina- 
lis seu bistoria imaginis divae virginis Claromontanae 



Stadte. 159 

Mariae . . . Crac, Schedel, 1681. 4o. [M. 1 K.] — IV. 
J. g. 20. 
(Cz^stochowa.) Nieszporkowitz, Ambroiy., Odrobiny 
stolu krblewskiego abo historya o cudownym obrazie 
Naswi^t. P. Maryey Cz^stochowskiey etc. Krak., Franc. 
Cezaiy, 1683. 4°. — 11. J. g. 47 

— Kordecki, Augustinus, Nova Gigantomachia contra 
sacram imaginem Deiparae Yirginis ... in Monte Claro 
Cz^stochoviensi collocatam per Svecos et alios haereticos 
excitata . . . Ed. 11. Czestochov., typis Clari Montis, 1G94. 
8«. — n. L. b. 46. 

Pami^tnik obl^ienia Cz^tochowy 1656 r, PoznaA, M. 

Jagielski 8«. — V. D. m. 46. 

— Hotter, Xav., Gnad- und Wunder- voile Brosamen, so 
von der Koenigl. TaiFel . . . Mariae . . . auf dem Claren- 
berg zu Czenstocbau . . abf alien. Breslau, J. F. Kreatzer, 
1750. 4«. — IV. J. i. 31. 

— Kiedrzyiiski, Anast., Mensa Nazaraca . . . aperta, 
sea historia imaginis divae Claromontanae. Typis Claro- 
montanis 1763. 4«. — IV. G. h. 32. 

— Baliiiski, Mich., Pielgrzymka do Jafin6j-G6ry w Czg- 
stochowie odbyta przez P^-tnika 19. w. Warszawa, G. 
Sennewald, 1846. 8«. Z Litogr. — 11. R. a. 39. 

— Precis bistorique sur le tableau miraculeux de la Sainte 
Vierge de Cz^stochowa. Paris, an bureau des aifaires 
polonaises, 1848. 8^ — IV. G. d. 18. 

(Dobrzyn.) Gawarecki, Wine. Hipp., Opis topogra- 
ficzno-histoi-yczny Ziemi Dobrzydskiej. Ptock, Karol 
Kulig, 1825. Z miedziorytem Sew. Oleszczynskiego. 8». 

- IV. B. g. 13. 

(Klimunto w.) S k a r b nieszacowany prze^wietney bazyliki 

klimuntowskiey . . . Krak6w, w Dnik. Jakoba Matya- 

szMewicza, 1733. 4<>. — IV. E. e. 30/1. 
(Lublin.) Sierpidski, Seweryn Zenon, Obraz miasta 

Lublina. Warsz., M. Chmielewski, 1839. 8*. Z illustr. 

S\ — m. J. m. 15. 

— Relation oder ausfiibrl. Beschreibung von der . . Ver- 
storung und Einascberung . . der schonen Stadt Lublien 
von den Mosskowietem und Cosacken 1650. 4". 8 Bl. 
Abscbr. — HE. 0. b. 12. 

(Plock.) Gawarecki, Wine. Hipp., Wiadomo^d o miescie 
Ptocku. Warsz., Zawadzki i W^cki, 1821. 8«. — 11. D. k. 21. 

Groby Kr6low Polskich w Plocku. Wiadomosd histo- 

ryczna. Warsz., Raf. Jabloiiski, 1827. 8<*. [Z miedzior.] 

— n. O. h. 4. 



160 Polnische Geschichte und Literatur. 

(Plock.) Gawarecki, "Wine. Hipp., Przywileje nadania 

i swobody . . . iidzielone miastom wojewodztwa Plockiego. 

Warszawa, Gat^zowski i Sp., 1828. 8®. — 11. L. b. 12. 
(Pulawy.) Poczet pami^tek zachowanych w domu go- 

tyckim w Puiawacli. Wyd. EMbieta Czartoryska. Warsz., 

w drukarni banku polskiego, 1828. 8°. [Z litogr.] — 

II. H. a. 17. 
(Radom.) Siarczyiiski, Franc, Opis powiatu radom- 

skiego, wyd. Tym. Lipinski. "Warszawa, w druk. Kom. 

Rz^d. Sprawiedliwosci, 1847. 12o. — IV. B. h. 50. - 
(Sandomierz.) Privilegium Lanionum. Actum San- 

domiriae feria "VI. ante f. S. Michalis proxima, anno 1620. 

V. "WojcickijK. "W., Bibl. staroi. pisarzy polsk. Tom. 11. 

p. 295-313. — ni. J. m. 17/6. 
("Warszawa.) Gol^biowski, Luk., Opisanie hist.-8tatyst. 

miasta "Warszawy. "Wyd. 2. Warsz., N. Gliicksberg, 1827. 

8«. [Z planem.] — 11. D. k. 19. 

— Bartoszewicz, Juljan, Koscioly warszawskie rzym- 
sko katolickie pod wzgl^dem historycznym. "Wizerunki 
ko^ciol6w i celniejsze w nich nagrobki rytowal na drze- 
wie Michai Starkman. "Warsz., w druk. S. Orgelbranda, 
1855. 8°. — V. B. h. 69. 

— (Kurowski, Franc. Ksaw.), Wiadomosd historyczna 
o ko^ciele metropolitalnym "Warszawskim pod t^'^tulem 
S. Jana. "Warszawa, P. Kamianowski, 1841. 8^ — IV. 
L. k. 22. 

— Augusta n. Dyplom d. d. 25. sierpn. 1699 na postano- 
wienie Congi'egacj'i muzyk6w przy kosciele kated. S. Jana 
w "Warsz. dany Stan. Fabrowskiemu Organiscie. Z. "Woj- 
cicki, K. "W. , Bibl. staro:i. pisarzy polskich. Tom V. 
p. 327-333. — in. J. m. 20/11. 

— Fundacya zakonu i koi^ciota XX. Kapucynow w "War- 
szawie. z. Balinski, M., Pisma hist. Tom IV. — II. D. n. 28. 

— Naruszewicz, Adam, Glos przy zal:o2eniu pierwszego 
kamienia na koscidl Opatrznosci boskiej r. 1792 dnia 
3. maja na Placu Ujazdowskim w "Warszawie mian3\ — 
in. I. g. 27/3. 

— Erndtel, Chn., Henr., "Warsavia phjsice illustrata. 
Dresdae, I. Ch. Zimmermanni haered. & Job. Nicol. Gerlach, 
1730. 4°. — II. F. b. 11. 

— Rocznik Towarzystwa Dobroczynno^ci od 1. stycznia 
do 31. grudnia 1815. Warszawa, w Druk. Xi^^y Piar6w, 
8«. — III. R. o. 47. 

— to samo. Od 1. stycznia do 31. grudnia 1822 r. . . . 
dnia 25. marca 1823 r. 4°. — VI. H. c. 4/3. 



Stadte. 161 

(Warszawa.) Zdanie sprawy z dzialaii Warszawskiego 
towarzTstwa dobroczynnoici na r. 1826 i 1828. Warsz., 
li^tkiewicz, 1826-29. ^ 4». — HI. R. b. 4/1—2. 

— Sprawozdanie Sp62ki do stawiania, oraz sprzedawa- 
nia dom6w dla zarobkuj^cej ludnoi&ci w Warszawie 
1863—1864. Warszawa, w Drukami Gazety Polskiej, 
1866. 8». „Odbito egzemplarzy 40. — Dla Biblioteki Ra- 
czj^akich w Poznaniu. Exeraplarz 3." — V. C. K. 36, 

— Potocki, Leon, Szkic towarzyskiego iycia miasta 
Warszawy. Poznaii, J. K. ^upa^ski, 1854. 8<>. — V. 
B. d. 39. 



Galizien. 

Brief e, Dreyssig — iiber Galizien oder Beobachtungen eines 
unpartheyischen Mannes. Wien u. Leipz., G. Ph. Wucherer 
tmd E. Beer, 1787. 8^ - H. J. 1. 5. 

Magna Charta von Galizien oder Untersuchung der Be- 
schwerden des Galiz. Adels . . . iiber die osterr. Re- 
giemng. Jassy, 1790. 8°. — 11. J. i 19. 

Codex judiciarins pro Galicia occidentali. Viennae, J. Hra- 
schanzky, 1797. S^. — IV. D. k. 19. 

Hoppe, J. A., Altere u. neuere Geschichte der Konigr. Ga- 
lizien u. Lodomerien. M. e. geogr. Karte. Wien, Zierch, 
1792. 8^ — n. J. i 20. 

Pauli, iZegota, Staroiytno^ci Galicyjskie. Lw6w, nakl 
Autora 1838. 8o. — II. A. a. 45. 

(Meciszewski, Hilary), Listy Galicyjskie czyli rozbi6r 
krytyczny ustawy zaprowadzajacej . . Institut kredytowy 
odnodnie do patentn Cesarsk. z d. 3. Listop. 1841. w Su- 
praiSlu, nakl. Autora, 1843. 8°. — 11. E. n. 40. 

Sprawozdanie komissii wyznaczonoj przez sejra do wy- 
pracowania projektu kolei ^elaznej w Galicii. 1842. 8^ 
- m. R. m. 60. 

Czynnoici seymu w krdlestwach Galicyi i Lodomeryi, 
w d. 10. wrze^nia 1839 r. rozpoczgtego a w d. 19. tegoz 
m. ukoiiczonego. Verhandlungen des am 10. Sept. 1839 
erdfl&ieten und am 19. dess. M. geschloss. Landtags der 
Konigr. Galizien u. Lodomerien. Lemberg, Aerarial- 
Druckerei, 1842. 4'>. — m. O. a. 46. 
— to samo. 4.-9. paidi. 1841. dasselbe 4.-9. Oct. 1841. 
Ebend. 1843. 4^, — m. Q. a. 60. 

(Wiesiolowski, Michal), Rys statystyczno-jeograiiczny 
Galicyi austrjackidrj. Poznan, AV. Stefaiski, 1842. 8®. — 
IV. X. h. 30. 

ni. 11 



162 Polnische Gescbichte und Literatur. 

Stan, Obecny, Galicyi. Paryi 1843. 16<>. — IV. D. d. 32. 
Cetner, Alex., hr., Myi^li o zaloienin przez akcie ielazn^j 

kolei w GaHcii. Lw6w, P. Piller, 1844. 8». — IV. 

L. m. 11. 
Lett re d'an gentilhomme polonais sur les massacres de 

Gallicie. Paris, Jules Benouard et Cie, 1846. 8*. — IV. 

L. in. 8. 
Briefe eines Deutschen iiber GaUzien. Breslaal847. J.Max 

n. Komp. 8«. — IV. 0. e. 31. 
(Pop i el, J.), S16w kilka o sposobie gospodarowania w Ga- 
licyi w terainiejszym jej stanie socyalno-politycsmym. 

Krak6w, 29. listop. 1848. 8<>. — IV. L. k. 18/2. 
Stupnicki,Hippolit, Galicya pod wzgl^dem geogr.-topogr. 

history cznym. [Z map%.] Lw6w, drok. zakl. Ossoliiiskich, 

1849. 8«. — rV. S. e. 16. 
Borkowski, Dunin Leszek (Alexander), Sejmustawo- 

dawczy Raknzki ze szczeg61niejsz% uwag% na poselstwo 

polskie. Cz^6 II. takze pod tyt.: Obrazy niekt6rycli 

po826w na sejmie nstawodawczym rakuzkim: Franc. 

Smolki, Franc. Palackiego, Jerzego Lubomirskiego, Franc. 

Stadiona, Floriana Ziemii^kowskiego, Zdzislawa Zamoj- 

skiego, Mariana Dylewskiego, Tytusa Dzieduszyckiego, 

Adama Potockiego, Waleriana Podlewskiego, Szymona 

Kozakiewicza. Poznaii, J. K. i^upanski, 1849—50. 8^. 

2 Voll. - IV. D. e. 18-19. 
(Sanguszko, Wladislaus, Ftirst), Oesterreichs gesetz- 

gebender Keichstag mit bes. Berilcksichtigiing der poln. 

Deputirten. Posen, J. K. ZjupaAski, 1850. 8®. — V. 

A. g. 22. 
(Delaveaux, Ludwik), G6ral6 bieskidowi zachodniego 

pasma Karpat, rys etnograficzny zwyczajow i obyczaj6w 

wtoiScian okolic ^ywca. Krakdw, Czech, 1861. 12®. — 

m. R. c. 56. 
Zawadzki, Wladyslaw, Obrazy Rusi CzerwonAj. (Z ry^ 

snnkami Juliusza Kossaka.) Poznaii, J. K. Zupaiiski, 

1869. 40. — V. C. a. 9. 
Minkowski, Z,, Sprawa ruska. Prowodyrowie Rusi W8p6l- 

cze^. Poznaii, w kom. N. Kamienskiego i Sp., 1879. 

8®. — V. K. f. 3. 
Listy Rusina. Poznaii, N. Kamienski i Sp., 1850. 8**. — V. 

A. i. 17. 
Szujski, Josef, Die Polen und Ruthenen in Galizien. An- 

hang. Die Literaturgeschichte der Polen und Ruthenen. 

Wien und Teschen, Karl Prochaska, 1882. 8«. — VI. 

E. b. 27. 



(^alizien. 163 

Eljasz, Walery, niustrowany przewodnik do Tatr, Pienin 
i Szczawnicy. Poznaii, J. K. ijupaiiski, 1870. 12®, 
Z illustr. i mapf^. — V. E. 1. 2. 



Ortsohaften. 



(Halicz.) Szaraniewicz, Iz., Trzy opisy histor. staro- 

ksi^cego grodu Halicza w r. 1860, 1880 i 1882. . . Z 4. 

tabl. rystmkdw budowli pomnikowych i z mapk^ okolic 

halickicli. Lw6w, Gubrynowicz i Schmidt, 1883. S\ — 

VL D. d. 19. 
(Jarostaw.) Siarczyiiski, Franc, Wiadomoi^d histor. 

i statyst. o mie^cie Jaroslawiu. Lw6w, Kuhn i Mili- 

kowski, 1826. 8<>. — 11. C. d. 25. 
(Kalwarya.) Lepkowski, J6zef, Kalwarya Zebrzy- 

dowska i jej okolice . . . Krak6w, Wydawnictwo dziel 

kat., 1850. 8«. Bez illustr. ^ IV. R. h. 9. 
(Krak6w.) Grabowski, Ambr., Historyczny opis miasta 

Krakowa i jego okolic. [Z rycinami.] KraJc., J6z. Mate- 

cki, 1822, 8». — HI. U. i. 29. 
Staroiytne wiadomoici o Krakowie. Krakdw, J6zef 

Czech, 1852. 4°. [Z portr.J — V. A. f. 2. 
Groby kr6l6w polskich w Krakowie w koiSciele kate- 

dralnym na zamku. Poprzedza kronika X. Krzysztofa 

Zelnera. Krakdw, J6zef Czech, 1835. 4°. [Z rycinami.] — 

n. C. e. 29. 

— Pruszcz, Piotr Hiac, Kleynoly stolecznego miasta 
Krakowa abo Ko^cioly. Powt6re wyd. Krak., F. Cezary, 
1650. 4^ - IV. X. f. 9. 

— Wolscius, Franciszek, Piasek iwi^ty, slawny y cu- 
downy, bo od przena^wi^tszey Panny Mariey obrdny. 
Krak6w, FraAciszek Cez4ry, 1661. 4o. — IV. G. n. 6. 

— M%czyiiski,J6zef, Pami^tkaz Krakowa. Opis tego mia- 
sta i jego okoHc. [Z rycinami i planami.] Krakow, J. 
Czech, 1845. 8«. 3 tomy. — IV. W. f. 47—49. 

— Gtowacki, I. N., Widoki miasta Krakowa i jego okolic. 
Wyd. n. [Tekst i 24 Ht.] Krakow, D. ' t. Friedlein, 
Warszawa, Fr. Spiess i Sp., 1848. 8°. — IV. W. h. 26. 

— Historya poiaru miasta Krakowa. [Z rycinami.] Krak6w 
1850. 8^ — IV. C. n. 11. 

— (CzermiAski, Jak.), Uwagi nad pismem pod tyt. Rzut 
oka polityczny na obecny stan wolnego miasta Krakowa 
etc. Lipsk 1828. 8^ - H. C. e. 27. 

11* 



164 Polnische Geschichte und Literatur. 

(Krak6w.) (W§iyk, Franc), Mieszkaniec Krakowa do 
mieszkaiica Warszawy. Elrak., Gieszkowscy bracia, 1829. 
8». — n. D. m. 19. 

— K r a k a u unter der Praesidentschafl des Grafen Wodzicki. 
1831. 80. — ni. N. n. 2. 

— Statut organique pour les assemblies politiques de la 
ville libre de Cracovie et de son territoire. Cracovie 1833. 
8°, [Fran9. et pol.] — in. L. e. 25. 

— Statut organique pour le s^nat de la ville libre de Cra- 
covie et de son territoire. Cracovie 1833. 8®. [Fran9. et 
pol.J — in. L. e. 26. 

— Constitution de la ville libre de Cracovie et de son 
territoire. Cracov. 1833. 8°. [Fran9-. et pol.] — III. L. e. 26/1. 

— Mecherzyiski, Kar61, magistratach miast polskicb 
a w szczeg61no^ci miasta Krakowa. [Z rycin^.] Krak., 
D. E. Friedlein, 1845. 8o. — H. A. a. 43. 

(Leiajsk.) Rogawski, Karol, wykopaliskach leiaj- 

skich, rzecz archieologiczna. [Z jedn^ tablic^.] Krak., 

w druk. Czasu, 1856. 8°. — V. B. f. 45. 
(Lw6w.) Chodynicki, Ign., Historya stolecznego kr61estw 

GaHcyi i Lodomeryi miasta Lwowa. Lwow, Pfaff, 1829. 

8°. — n. L. a. 17. 

— (Piszel, J.), Uwagi nad dzielem: Historja stolecznego 
kr6lestw GaHcji i Lodomerji miasta Lwowa. Lw6w 1833. 
8°. — n. B. dd. 46. 

— Zubrzycki, Dyonizy, Kronika miasta Lwowa. 
Lw6w, K. Jabloiski, 1844. 8°. — 11. A. a. 42. 

— Ksi^ga dziej6w, czyli history e z dispozycyi i rozkazu 
przewiel. przeloionych prowincyi polskiej zakonu &w. 
Bazylego W. w monasterze Lwowskim pod tyt. ^w. Je- 
rzego M. dla pami^tki staro:Sytno^ci i dawnosci tegoz 
monasteru zebrane i spisane. (Od r. 1280—1729) z. L. 
ZieliAski, Pami^tki historyczne krajowe. Lw6w 1841. 
8». — m. J. m. 6/4. 

— Umstandliche Beschreibnng der Belagerung der Stadt 
Reussisch-Lemberg, wie selbige d. 23. Sept. von den Co- 
sacken, Tartaren und Turcken angefangen und den 
4. Okt. . . , wieder aufgeboben worden. 1672. 4®. Ab- 
schrift. - m. 0. b. 15. 

— Kulczycki, Tom., Rys historyczny wraz z zbiorem 
przywilejow Towarzystwa Strzelc6w Lwowskich. Lw6w, 
Filler, 1848. 8°. Z widokiem i berbem Lwowa. — V. 
A. g. 16. 

— Ustawy Towarzystwa Muzycznego we Lwowie .... 
Lw6w, P. Filler, 1838. 4°. — m. U. h. 2. 



Ortschaflen. 165 

(Milatyn.) Cud a i naboieistwa wslawionego obrazu P. 

Jezusa ukrzyiowauego, znajd. si^ w kosciele paraf. Mila- 

tynskim. Lw6w, Filler. 1830. 8<». — IV. 0. n. 51. 
(Skit.) Wagilewicz, J. D., Monastyr Skit w Maniawie. 

Z dwoma rycinami. Lw6w, K. Jabloiiski, 1848. 8°. — 

IV. G. d. 16. 



Ukraine. — Podolien. — Wolinien, 

(Potocki, Tom.), St6sunek polit.-religijny Rusi do Polski 
i Katolicyzmu z jednej, do Rossyi i prawoslawia z drii- 
gi^j strony. Krak6w, D. J. Friedlein, 1848. S\ — IV. 
L. k. 15. 

Przezdziecki, Alex., Podole, "Wolyii, Ukraina, obrazy 
miejsc i czasow. Wilno, T. Glticksberg, 1841. 8°. 2 tomy 
z facs. — n. D. n. 29. 



Le Vasseur, Sr. de Beauplan, Wilh., Bescbreibung der 

Ukraine, der Krim und deren Einwobner. Aus d. Franz. 

libers, u. berausgegeben von J. W. Moeller, Breslau, 

W. G. Korn, 1780. S\ [Mit Kk.] — H. J. k. 27. 
Czacki, Tad., O nazwisku Ukrainy i poczq-tku Kozak6w. 

Z. Dziela . . . wyd. Hr. Edw. Eaczynskiego. Tom. III. Pozn., 

J. Lukaszewicz, 1845. 4<». — in!^ O. a. 56/8. 
— to 8 a m o. Z. Pomniki bist. i. lit. pols. wyd. M. Wiszniew- 

ski. Tom n. p. 147—155. - H. Q. g. 43/7. 
Grabowski, Micb. , Ukraina dawna i terainiejsza. za- 

bytkacb najgl^bszej starozytno^ci. Z 18 tablicami rycin. 

Tom 1. Kij6w, T. Gliicksberg, 1850. 4t^ — V. A. a. 23. 
(Fisb, Zenon Leonard), Opowiadania i kraj obrazy, szkice 

z w^dr6wek po Ukrainie przez Tadetisza PadalicQ. 

Wilno, J. Zawadzki, 1856. 12o. 2 tomy. - V. B. 1. 

26-27. 
Bialyniak, Opis Zaporoia i Ukrainy, oraz prawdziwe po- 

wieici o Wernyborze i Mazeppie. Poznan, "W. Simon, 

1878. 8«. - V. G. m. 14. 
Weissius, Gfr., M., Diss, de Cosacis bab. 1684, v. Jaenicbii, 

Meletemata Tborun. Tom. 11. p. 149. 8<>. — III. L. g. 1. 
Scburzfleiscb, Conr. Sam., Stepbanus Bazin Cosacus 

perduellis. Lps., N. Scipio, 1698. 4°. — 11. C. c. 21/47. 
Soberer, Jean Benoit, Ann ales de la Petite-Russie, on 

histoire des Cosaques-Saporogues et des Cosaques de 

rUkraine, on de la Petite-Russie. Paris, Cucbet, 1788. 

8«. 2 VoU. - lU. J. g. 6-7. 



.♦ 



166 Polnische Geschiclite und Literatur. 

Hammerdorfer, Karl, Geschichte der Ukrainischen 
und Saporogischen Kasaken, nach J. B. Scherers . . . 
Annales de petite Russie etc. bearbeitet. Leipzig, Wey- 
gand, 1789. 8«. — V. B. 1. 35. 

Plotho, Carl v.. Die Kosaken oder Gescbiclite derselben. 
. . . Berlin, F. Braunes, 1811. 8<>. — IV. D. 1. 24/2. 

Lesur, M., Histoire des Kosaques, pr6c6d6e d'une introduc- 
tion. Paris, H. NicoUe, 1814. 8«. 2 Voll. — H. D. d. 
11-12. 

J6zef z Warszawy, Ostafi^j Daszkowic, obrazek z dzie- 
jow Zaporoia. Poznaii, N. KamieAski i Sp., 1867. 12®. 

— V. B. m. 39/1. 

Przyl^cki, Stanislaw, UkrainneSprawy 1627—1629. Przy- 
czynek do dziej6w XVII. wieku. NakL Henr. X. Lubo- 
mirskiego. Lw6w, Piotr Piller, 1842. 8«. — m. O. 
b. 70. 

Potocki, Mik. z Potoku, Diariusz transactiey wojenney 
mi^dzy Woyskiem koronnym y Zaporoskim w roku 1637 
miesi%ca grudnia . . . wydany przez . . . Simona Okol- 
skiego . . . w ZamoSciu, J. Jastrzembski. 4°. 66 kart. 
Odpis 19. w. — n. O. d. 22. 

Kontinuacya diaryusza wojennego r. 1638 przez W. O. 
Symona Okolskiego. W Krakowie, w druk. Franc. 
CezArego, r. p. 1639. 4». 89 kart. Odpis. — 11. N. b. 31. 

(Kojalowicz, Wijuk, Alb.) De rebus anno 1648 et 1649 
contra Zaporovios Cosacos gestis. Vilnaoj typis acade- 
micis, 1651. 4<». (2 + 102 Str.) Odpis 19. wieku, 

- II. O. d. 23. 

Pastorius, Joach., Bellum Scythico-Cosacicum sen de 
coniuratione Tartarorum Cosacorum et plebis Russicae 
contra regnum Poloniae. Dantisci, Or. Forster, 1652. 4**. 
fMit Titk. V. G. Hondius.] — n. J. d. 20/2. 
— ... Joanni Casimiro D. G. Regi Poloniae etc. Scytharum 
et rebellium Russorum potentiae domitori . . . gratula- 
tur. Elbingae, typis Achatii Corellii. 4®. — IE. J. d. 20/3. 

Chevalier, P., Histoire de la guerre des Cosaques centre 
la Pologne. Paris, Th. Jolly, 1668. 8°. — II. J. m. 3. 

Nu offer, Franz., Die erste Phase des Aufstandes der Ko- 
saken unter Chmielnicki in den Jahren 1648 -1649. Leipz., 
Druck von Alexand. Edebnann, 1869. 8». — V. E. i. 35. 

Pami^tniki o wojnach kozackich za Chmielnickiego przez 
nieznanego autora. Wydane z r^kopisu. Wroclaw, Zygm. 
Schletter, 1840. 8°. — V. E. i 36. 

Bericht, was im Monath Augusto dieses Jahres zwischen 
den Parteyen Koniglicher Polnischer Seiten und den Co- 



Ukraine, — Podolien. — Wolinien. 167 

saken . . . biss zu erhaltenem Frieden passiret nnd vor- 
gelauffen. Anno 1649. 4«. — 11. J. d. 4/6. 
Relation, der newlichen Gosaken-Unruh wider die Cron 
Polen, unter Commando Gen. Chmielnicki. Anno 1649. 
4». — n. J. d. 4/5. 

— von dem Haupttreffen nnd Victorie so der Feldhaupt- 
mann Wyhosky wieder den Bebellischen Kosaken Fubz- 
korenko erhalten, dem den auch beigefiigt was zwischen 
den Churiurstl. Schwed. und Polen in Prenssen Notables 
forgefallen. Anno 1658. 4». 8 BU. Abschrift — n. 
C. f. 37. 

Chmielnickiego, Bobd., Historya prawd., gdy byt pod 

Zbaraiem i Zborowem. Ze starego r^kop. z. L. Zie- 

liiiski, Pami^tki historyczne krajowe. Lw6w 1841. 8^. 

— m. J. m. 6/3. 
Zieleniewicins, Jo., Memorabilis Victoria de Szeremetbo 

exercitoa Moscbormn Dace turn et duobns Gosacorum 

ezercitibos armis Joannis Gasimiri ad Cudnouiam repor- 

tata ao di 1660, V. Novembris. Cracov., haered. Scbedel, 

1668. 12». — n. J. m. 10. 
Schreiben von Hanenco und den Zaporobischen Go- 

sacken an Ihre Koniglicbe Maiestat in Polen. Anno 1671. 

4». 4 Bll. Modeme Abschrifb. — III. 0. b. 18. 
Krebsowa, Opis autentyczny rzezi humaiiskiej z manuskr. 

Hr. T. Dzialyi^kiego. Poznad, w drukami na Garbaracb 

nr. 45, 1840. 12«. — H. B. 1. 40. 
Lippoman, I., Bunt bajdamak6w na Ukrainie w r. 1768. 

Wyd. z r^kop. przez E. Raczyiiakiego. Pozn., w druk. 

OrQdownika, 1842. 8». — m. K. m. 21. 

— to samo. Wydanie powt6me. Poznaii, A. Poplidski, 
1854. 12«. — V. B. e. 50. 

Anneza do cz^ci pierwszey relacyi w materyi o bontacb 
na seymie 1790 roku uczynioney. Warszawa, Piotr Za- 
wadzki, 179Q. 8«. — IV. D. d. 31. 



Marczyiiski, Wawrzyniec, Statyst., topogr. i histor. 
opisanie gubemii Podolskiey. Wilno, J. Zawadzki, 1820 
do 182S. 8*>. 3 tomy. [Bez rycin.] - IV. F. i. 11—13. 

(Humiecki, Stef.), Eelacya kommissyi in anno 1699 circa 
Evacuationem Kamiei^ca odprawioney, jako w innych 
kommissyi sequentibus Annis expedyowanych na Seymie 
Walnym Grodzinskim in anno 1718. Bez dat. Fol. 78 
str. — n. H. a. 4. 



168 Polnische Geschichte uud Literatur. 

Potocki, Jean^Cte., Histoire ancienne du goaveruement 
de Wolhynie. St. Petersbourg, Timpr. de Pacad., 1805. 
4«. — II. J. c. 6. 



Lit au en. 



Codex dipl. Lithuaniae, e codd. manuscr., in archivo secreto 
Regiomontano asservatis ed. Ed. Haczyiiski. Vratis- 
laviae, S. Schletter, 1845. 4o. — V. E. a. 19. 

Danilowicz, Ignacy, Skarbiec diplomatow papieskich, 
cesarskicli, kr61ew8kich, ksi^z^cych, uchwal narodowych, 
postanowiei r6inych wladz i urz^d6w, poslugujj^cych do 
krytycznego wyja^nienia dziejow Litwy, Rusi Litewskiej 
i o^ciennych im kraj6w. Z pozgonnych r^kopismbw, 
znajduj^cych si§ w bibliotece Muzeum Wileiiskiego wy- 
dal Jan Sidorowicz. Wilno, w drukarni A. H. Kir- 
kora i Sp., 1860—62. FoL 2 tomy. — V. B. a. 28—29. 

(Dogiel, Mth.), Codex diplomaticus regni Poloniae et magni 
ducatus Lituaniae. Vol. I. IV. V. Vilnae, ex typogr. 
coU. schol. piar., 1758-59. Fol. 3 VoU. — n. H. c. 7—9. 

— Limites regni Poloniae et magni ducatus Lituaniae ex 
originalibus et exemplis authenticis descripti et in lucem 
editi anno 1758. Vilnae, in typogr. scholar, piarum, 1758. 
4«. — m. L. d. 25. 

Konigs-Stammen, Polnischer, oder Beschreibung des 
Gross-Hertzoglich-Littauischen Geschleclits. Niirnberg, 
Job. Phil. Miltenberger, o. J. 4®. — II. J. d. 19. 

Dzialyiski, T., Zrz6dtopisma do dziej6w Unii. Cz^sd druga. 
Oddzial pierwszy. (Anni Domini 1562. Piotrkowski Sziem.) 
W Poznaniu, czcionkami Ludwika Merzbacha, 1861. 49, 
[z rycinami.] — IV. T. a. 40. 

— Cz^sd m. Diariuss Lubelskiego Sejmu Unii Rok 1569. 
W Poznaniu, L. Merzbach, 1856. 4". [Z Portretem 
krola Zygm. Augusta i wielkim drzeworytem.] — IV. 
T. a. 41. 

Romanowski, J. N., Otia Cornicensia, studia nad dzielem : 
irzodlopisma do dziejow unii korony Polskidj i W. X. 
Litewskiego, cz^s6 11, oddzial I. Poznad, J. K. Zupan- 
ski, 1861. 8^ — V. C. 1. 14. 

I. Przywilej Unii Wielkiego Xi^stwa Litewskiego z ko- 
rony z dnia 1. Julii 1569. Z r§kopism6w Archiwum krola 
Stanislawa Zbioru Dogiella Volumen: 221 pag. 152. 11. 
Unia korony z Litwq z dnia 4. Julii 15G9. Z r^kopismdw 
Archiwum kr61a Stanislawa AugustaVolumen 221 pag, 145. 



Litauen. 1 69 

zbioru Adama Namszewicza. Z. Wojcicki, K. W., Bibliot. 

Btaroi. pisarzy polskich. Tom VL p. 203—251. — III. J. 

m. 21/6. 
Herber stein, Sigism., L. B. in, Descriptio Lithuaniae 

ex Moschouia. v. Pistorius, Jo., Polonicae historiae corpus, 

I., Bas. 1582. Fol. — n. H. c. 5. 
Danilowicz, Ign., Latopisiec Litwy i kronika ruska: 

z r^kopisa slawiaAskiego. Wilno, A. Marcinowski, 1827. 

80. — n. C. c. 18. 
Guthrie, Wilh. & Gray, Job., Allgem. Weltgescbichte. 

XIV. Bd. n. Abth. , Gesch. von Litthauen, von Preussen, 

des ostlichen Preussens, und von Liefland. von Dan. 

Ernst Wagner. Leipz., Weidmann's Erben u. Reich, 

1776. 8«. - n. F. d. 10. 
Schlozer, Aug. Ludew. u. Gebhardi, Ludew. Albr., 

Geschichte von Littauen, Kurland und Liefland. Halle, 

J. J. Gebauer, 1785. 4°. - H. F. b. 8. 
Bohusz, Xaw., O pocz^tkach narodu i j^zyka litewskiego 

rozprawa . . . Warsz., w druk. Gazety Warsz., 1808. 8°. 

— in. S. g. 38. n. C. m 3. 
Narbutt, Teodor, Pomniki do dziejdw litewskich. [Z ry- 

cin^ i facsim.J Wilno, R, Rafalowicz, 1846. 4". — II. 

A. b. 2. 

— Dzieje narodu litewskiego w kr6tko^ci zebrane. Wilno, 
J. Zawadzki, 1847. 8'>. — II. R. a. 55. 

— Dzieje starozytne narodu litewskiego. Wilno, A. Marci- 
nowski, 1835—41. S^. [9 tomow z rye] 

T. I. Mitologia litewska. 

„ II. Siedzenia pocz^tkow narodu lit. i pocz^tki jego 

dziej6w. 
„ m. Pamif^tki i wypadki historyczne od wieku VI. po 

wiek XUT. etc. 
„ IV. poczyna si^ z wiekiem XIII. kodczy si^ blisko na 

polowie XIV. 
,. V. od smierci Gedjonina do bitwy nad Worsklf^. 
,, VL Panowanie Witolda w w. XV. 
„ VII. Panowanie Swidrygelly i Zygmunta. 
„Vin. Panowanie Kazimierza i Alexandra. 
„ IX. Panowania Zygmuntow. — IV. E. e. 1—9. 

— Justyn, Dzieje wewn^trzne narodu Litewskiego z czas 6 w 
Jana Sobieskiego i Augusta II. Wydanie U. Wilno, 
A. Dworzec, 1843. S^. 2 tomy. — IV. F. k. 36-37. 

Jaroszewicz, J., braz Litwy pod wzgl^dem j ej cy wili- 
zacyi . . . Cz^^6 I. Litwa pogaiiska. Cz^sc 11. i III. 
Litwa w pierwszych trzech wiekach po przyj^ciu wiary 



170 Polnisclie Geschiclite und Literatur. 

chrzeiciaiiskiej. Wilno, M.Romm, 1844—1845. 8«. 3Voll. 

— II. R. a. 22—24. 
Lelewel, Joach., Dzieje Litwy i Rusi ai do unji z Polsk^ 

w Lublinie 1569 zawart^j. Wyd. 2. PoznaA, W. Ste- 

faiiski, 1844. 8o. — H. E. n. 38. 
(Slizied, A.), Litwa do Unii Lubelski^j. Foznaii, J. K. 

^upaiiski, 1878. 8«. — V. K. e. 16. 
Kojatowicz, Wijuk, Alb., Historiae Litvaniae pars 1. 

de rebus Litvanorom ante susceptam Christ, religionem 

coniunctionemque M. Lit. Ducatus cum r. Poloniae libri 9. 

Dantisci. G. Forster, 1650. 4o. — 11. J. c. 23. 

— Historiae Litvanae pars 11. a conjunctioiie M. Ducatus 
cum regno Poloniae ad unionem eor. dominior. libri 8. 
Antv., Jac. Meursius, 1669. 49. — n. J. c. 24. 

— Conmientarius rerum in magno Ducatu Ldthuaniae per 
tempus rebellionis Russicae gestarum, 1641—51. Elbingae, 
typis Achatis Corellii, 1655. 4<>. — IL J. c. 8/4. 11. 
N. b. 29. 

Jucewicz, Lud., Litwa pod wzgl^dem staroiytnych za- 
bytk6w, obyczaj6w i zwyczaj6w skreSlona przez Ludwika 
z Pokiewa. Wilno, M. Romm, 1846. 8». — 11. A. a. 44. 

Kraszewski, J. L, Litwa. Staroiytne dzieje, ustawy, j§- 
zyk, wiara, obyczaje, piesni, przyslowia, podania i t. d. 
Warszawa, Stan. Str^jbski, 1847—1850. 8«. 2 tomy. — 
IV. S. e. 38-39. 

— Litwa za Witolda, opowiadania bistoryczne. Wilno, J. Za- 
wadzki, 1850. 8«. — V. A. c. 29. 

Lelewel, Joachim, Novosiltzov a Vilna. . . episode hist. 

de 1824. Bruxelles, L H. Briard, 1844. 8«. — IV. D. e. 25. 
Murawjew, Graf M. N., Der Dictator vonWilna. Memo- 

iren. Aus dem Russ. Mit einer biogr. Einleitung. Leipzig, 

Duncker u. Humblot, 1883. S\ — VI. F. f. 22. 
Litwa pod wzgl^dem przeSladowania w ni^j rzymsko kato- 

lickiego koiSciola, szczeg61ni6j w dyecezyi wileiiskidj od 

r. 1863-72. Poznaii, J. K ^upaiiski, 1872. S\ — V. F. 1. 15. 
Boudon, Chevalier de, Lettres lithuaniennes . . . avec 

quelques remarques rapides sur Vilna, Vilna, J. Zawadzki., 

1809. 8«. — n. J. 1. 29. 
Brincken, le Baron de, M^moire descriptif sur la foret 

imp^riale de Bialowieza en Lithuanie. Om^ de 4 grav. 

et d'une carte. Varsovie, N. Gliicksberg, 1826. 4°. — 

n. J. f. 28. 
Tyszkiewicz, Konst. hr., Wilija i j^j brzegi pod wzgl^ 

dem hydrogr., histor., archeol. i etnogr. Wydanie ill. 

Drezno, J. L Kraszewski, 1871. 4". — V. F. h] 1. 



Litauen. 171 

Li achnicki, I. E., Statystyka gabemii Litewsko-Grodzien- 

skiey. Wilno, J. Zawadzki, 1817. 8». — IV. E. f. 1. 
Tyszkiewicz, Eust. hr., Opisanie powiatu Borysowskiego. 

Z dodaniem wiadomo^ci o obyczajach, ^piewach, przy- 

slowiach i ubiorach ludu, guB]:ach, zabobonach i t. d. 

Wilno, A. Marcinowski, 1847. 8«. [Z 3 litogr.] — 11. R. a. 51. 
(Zaleski, BronisL), projektowan^j kolei ielazn^j mi^dzy 

Piiiakiem a Grodnem. PoznaA, J. K. ^upaAski, 1860. 8<». 

— V. C. k. 50/3. 
Kraszewski, J. L, Wilno od pocz^tk6w jego do r. 1750. 

Wilno, J. Zawadzki, 1840—42. 8«. 4 tomy. [Z illustr.] — 

IV. D. e. 1-4. 

— to samo. Tom I. przerobiony. Wilno, A. Zawadzki, 
1840. 8®. [Z illustr.] -- H. D. m. 28. 

(Kirkor, Adam Honoriusz), Przechadzki poWilnie i jego 
okolicach przez Jana ze Sliwina, wyd. 2 . . . planem 
miasta ozdobione. Wilno, M. Orgelbrand, 1859. 12*. — 

V. B. k. 60. 

Balyiski, Mich., History a miasta Wilna. Tom I. do roku 
1430 z rycinami. Wilno, A. Marcinowski, 1836. 8°. — 
II. M. i 35. 

— Opisanie stafcystyczne miasta Wilna. Wilno, J. Zawadzki, 
1835. 8«. — n. M. i. 36. 

(Witebsk.) Potwierdzenie przez Zygmunta Augusta 
wszystkim obywatelom i mieszkaiicom miasta Witebska 
praw i przywilejdw. z. Wojcicki, Bibliot. staroi, pisarzy 
polskich. Tom. VI. p. 195—202. — HI. J. m. 21/5. 

Tyszkiewicz, Eust., Birie, rzut oka na przeszloiSd miasta, 
zamku i ordynacyi. Petersburg, Kirkor, 1869. 8**. [Z map^, 
widokiem litogr. i tabl. geneal.] — V. F. 1. 13. 

Krewo, starodawny zamek w Litwie. z. Baliiiski, M., 
Pisma hist. Tom. IV. — 11. D. n. 28. 

Danilowicz, Ign., Statut Kazimierza Jagielloiiczyka , 
pomnik naydawnieyszych uchwal Litewskich z XV. wieku. 
Wilno, A. Marcinowski, 1826. 8«. — 11. O. g. 31. 

Statut W. X. Litewskiego od Zygmunta m. w r. 1588 a po- 
tym. drugi raz w r. 1619. Teraz zas trzeci raz z przy- 
loieniem Constituciy tak Koronie jako y W. X. L. slu- 
z^cych . . . podany. Warsz., Piotr Elert, 1648. Fol. — 
n. K. c. 9/1. 

— W. X. Litewskiego . . . czwarty raz . . . drukowany . . . 
W Wilnie, w druk. Soc. Jesu, 1693. Fol. — II. K. h. 8/1. 

Linde, 8. B., statucie Litewskim ruskim JQzykiem i dru- 
kiem wydanym wiadomoi46. Z 2 rye. (facs.) Warsz., 
Zawadzki i W^ki, 1816 4». — II. F. b. 6. 



172 Polnische Geschichte iind Literatur. 

Trybunal obywatelom W. X. Litewskiego na seymie Warsz. 
dany r. 1581. W Warsz., Piotr Elert, 1648. Fol. — 11. 
K. c. 9/2. 

— to 8 a mo. Wilno, w druk. Soc. Jesu, 1693. Fol. — 11. 
K h. 8/2. 

Porz^dek s^dzenia spraw w trybunale W. X. L. z 
konsfcytucyi seymowych y innycli praw X. L. zebrany 
y przyczyniony r. 1713 m. Mala 6 dnia. FoL — 11. 
K. h. 8/4. 

Coaequatio iurium una c. ordinatione iudicior. tribunalitior. 
et repartitione locationeque exercituum M. D. Litvaniae. 
Fol. — n. K. h. 8/3. 

Ehesa, L. J., Geschichte der litthauiscben Bibel, einBeytrag 
zur Religionsgeschichte der Nordischen Volker. Konigs- 
berg, Hartimg, 1816. 8°. — IV. JD. e. 17A. 

— Philol. krit. Anmerkungen zur litth. Bibel als Erlaute- 
rungen zu der . . . Umarbeitung des litthauiscben Textes. 
Konigsb., Hartung, 1816. S\ - IV. D. e. 17/2. 



Kurland u. Liefland. 

Napier sky, C. E., Index corporis historico-diplomatici Li- 

voniae, Esthoniae, Curoniae oder kurzer Auszug aus der- 

jenigen Urkunden-Sammlung, welche . . . bei einer Edlen 

Bitterschafl des flerzogthums Livland aufbewahrt wird. 

1198-1631. Riga u. Dorpat, Ed. Frantz, 1833-1835. Fol. 

2 Thle. in 1 Bde. — IH. K. b. 15. 
Description de la Livonie avec une relation. . . del'ordre 

teutonique: on y decrit les Duchez de Courlande et de 

Semigalle et la Proviace de Pilten . . . Utrecht, G. van 

Poolsum, 1705. [Mit 1 Port.] — H. 0. i. 13. 
Caspar i, Carl J oh. v., Preussen, Polen, Cur- und Lielland 

in d. alten u. neuen Regierungsgestalt. Konigsberg, I. 

F. Driest, 1756. 4«. — n. L g. 14. 
Schlozer, A. L, u. L. A. Gebhardi, Gesch. v. Littauen, 

Kurland und Liefland. Halle, J. J. Gebauer, 1785. 4°. 

— n. F. b. 8. 
Friebe, Wilh. Chn., Handbuch der Geschichte Lief-, 

Ehst- und Kurlands zum Gebrauch fur Jedermann. 

Riga, J. F. Hartknoch, 1791-94. 8«. 5 VoU. — 

n. E. k. 24-28. 
Rutenberg, Otto v., Geschichte der Ostseeprovinzen 

Liv-, Esth- und Kurland von der altosten Zeit bis zum 



Kurland u. Liefland. 173 

Untergange ihrer Selbstandigkeit. Leipzig, W. Engel- 
mann, 1859-60. 8o. 2 Bde. [M. 1 Karte.] — V. C. e. 
22-23. 

Wagner, D. E., Geschichte von Curland 8. Guthrie, W. u. 

Gray, J. Allgem. Weltgesch. XIV. Bd., III. Abth. Lpz. 

"Weidmanns Erben n. Reich., 1777. 8®. — 11. F. d. 11. 
Nettelbladt, Chn., Fasciculus rerum Curlandicamm primus. 

Rostochii, I. I. Adler, 1729. 49, — H. I. g. 27. 
Boehmius, Mart., De Curonia fatis saepissime sinistris 

acriter pressa, factis autem semper praeclaris summe 

illustri. Ace. Addenda Js. Gfr. Goedtkii. v. Jaenichii, 

Meletemata Thorun. Tom 11., p. 129. — III. L. g. 1. 
Ithanaeus, Sam., Diatribe historica prior, qua genuinam 

Gurlandae gentis originem . . publice recensebit. Witteb., 

Vid. A. Bruningii, 1683. 4». — 943. 
Articuli Conventionis inter S. R. Maj. et Reip. Poloniae 

. . . Commissarios atque HI. ac Gels. Ducis Gurlandiae 

. . . plenipotentiarium initae. Vergleichs - Articul etc. 

Lat.-dtsch. 1737. i\ — H. C. c. 19/12. 
Instrukcye przez stan ryeerski Kurlandjri i SemigaUii 

swym delegatom . . . na seym przyszly dane w Mitawie 

d. 15. lutego 1616. Nowy przedruk. Fol. — III. L. a 8/71. 
"Uwagi Polaka nad Kurlandy^. Warszawa, w Dnikami 

Wolney. Fol. - HI. L. a.*^ 8/77. 
(Bartoszewicz, Ant.), Ser. Principi Carolo, Gurlandiae et 

Semigalliae Duci Slucciam, ingredienti. Id. Dec. carmen 

hospitale a Coll. Slue. Soc. J. 1759. 4°. Lat. et polon. 

— n. B. 1. 2/9. 

Epigramma ad ser. Carolum, Gurlandiae ducem, cum hospes 
Vilnam ingrederetur. Vilnae, typis Soc. Jesu, 1759. 4". 

— n. B. 1. 2/23. 

Ceremonial inwestitury Piotra de Biron dziedzieznego ks. 

Kurlandzkiego i Semigalskiego 31. Grudnia 1764 z. L. 

Zieliiiski, Pami^tki hist. kraj. Lw6w 1841. 8°. — III. 

J. m. 6/2. 
Projectum, juxta quod . . . Opinionem suam ferre 111. 

Deputationem ordo equ. Gurlandiae observantissime rogat. 

1790. Fol. Lat.-polon. — in. L. c. 6. 
■Projekt podlug kt6rego uprasza Szlachta Kurlandzka prze- 

^wietney Deputacja o podanie swojej Konstytucyi dla X. 

Kurlandyi i Semigallii 1799. — m. L. c. 6.^ 
Przeloienia z strony . . . Stanu rye. X. Kurlandyi i Se- 
migallii, wzgl^dem . . . Mieszczan Xiestw tychzo . , . 

FoL — in. L. c, 7. 



174 Polnisclie Oeschichte und Literator.' 

Zaialenia z strony stanu rye. X. Karlandyi i Semigalli 

naprzeciw ... X. Kurlandzkiemo. FoL 1796. — 11. K. 

h. 4/1. 
Przypisy, przyldady i dowody ku obja^nieniu Grawa- 

min6w Stanu Rye. przeciw X. Knrlandzkiemu. FoL — 

n. K. h. 4/2. 

1. List przezE. Krz. Mirbachaplenipotenta Kraiu do. . . 
X. Kurlandzkiego pisany. Neuhoff, d. 28. grudnia 1789 r. 

2. Not a F. Krz, Schroedera, d. w Mitawie, 7. wrze^- 
nia 1790. 

3. List Mirbacha, Mitawa, 20. Jan. 1790. 

4. List Mirbacha z Mitawy, 26. Sbris 1790. 

5. Odpowiedi. 

6. List Mirbacha do Xi^ia. 

7. List tegoi. 

8. List tegoi. Fol. — 11. K. h. 4/3. 

Z Bo^ey Laski My Fiotr w Liflancieeh, Kurlandzki y Se- 
migalski na Wartembergn, Bralinie y Gonitz w Szlt^sku 
Dziedzic. Dan. w Witawie d. 8. Augusta 1776. — II. 
K. h. 4/4. 

1. Epistola Ch. E. ab Oelssen, E. J. Taube, O. H. ab Ho- 
wen, N. a Saeken d. Mitariae, 20. Junii 1789. ad Ducem. 

2. Epistola eorundem, d. Mitavia, 6. Aug. 1787. 

3. Epistola ad eancellarium, E. J. Taube, C. F. a Ruten- 
berg, O. H. a Howen, M. a Saeken d. d. Mitaviae, 17. 
Aug. 1788. Fol. — n. K. h. 4/5. 

Stanislai Augusti Regis Polon. Litterae declaratoriae 
pro . . . Ordine equ. ad . . . Ducem Curlandiae et Semi- 
galliae. Varsaviae, 5. Nov. 1789. Fol. — n. K. h. 4/6. 
— Regis Pol. Rescriptum Commissionis Granicialis seu 
limitum inter bona ducalia Curlandiae et Semigalliae 
feudalia et allodialia. Varsaviae, 29. m. Oct. 1790. — II. 
K. h. 4/7. 

Manifestatio przeciw Rescriptowi de die 29. Oct. 1790 
ad matam informationem wyjednanego przez H. K. de Hey- 
king od stanu rye. X. Kurlandzkiego i Semigalskiego 
Delegata. Oblata do akt6w starostwa Warsz., d. 10. Jan. 
1791. Fol. — IL K. h. 4/8. 

Przeloienie od stanu rye. X. Kurlandyi i Semigallii przeciw 
... X. Kurlandzkiemu w Prze^wietney Deputacyi . . . 
do rostrz^inienia Gravaminow i Petit6w wyznaczoney 
uczynione. Fol. — II. K. h. 4/9. 

Odpowiedi na pismo ze strony ... X. Kurlandzkiego 
prze^wietney Deputacyi z seymu wyznaczoney w materyi 
wolnego Stanowi Rye. X. Kurlandyi i Semigallii odra» 



Knrland a. LieflancL 175 

czaoia Sessyi i przedlriiama Terminn Sejmowego po> 

dana. FoL — IL K. lu 4/10. 
Gravamen drugie o przeszkodzie w prawodawstwie przez . . • 

Xi^i^cia y regencj%. Od stanu rye. X. Korlandyi i Semi- 

gaUL FoL — n. K h. 4/11. 
Replika ze strony szlachty Korlandzkiey na odpowied^ 

JW. Xit^iQcia na gravanem drugi. — IL K. h. 4/12. 
Usprawiedliwienia regency! Kurlandzkiey na pizeciwko 

skarg Jadnie Wielmo^. Xi^cia. Ace: Tabella d2ag6w 

pod odjazd Xi^ia JMCi do kraj6w niemieckich do zapla- 

cenia pozostatych. D. W. Mitawie. d. 18. 8 bra 1787. 

FoL — n. K. h. 4/13. 



Wagner, D. £., Gresch. von Litthauen . . . nnd von Liefland. 

Leipz., Weidmann's Erben u. Reich, 1776. 8». — 11. F. d. 10. 
Gadebascb, F. K., Livlandische Bibliothek nach alpbab. 

Ordnung. Riga, J. F. Hartknoch, 1777. 8». 3 VolL -- 

IV. L. f. 40-42. 
— Livl&ndiscbe Jabrbacher. Riga, J. F. Harfcknocb, 1780—83. 

8«. 9 Bde. — IV. L. c. 48—56. 
Origines Livoniae sacrae et civilis, sea cbronicon Livoni- 

cum veins ... a pio qaodam sacerdote . . . ad. a. 1226 

deductmn e cod. ms. recensuit J. D. G ruber. Francof. 

et Lip8. 1740. FoL — 11. B. a. 12. 
Heinrici, Cbronicon Lyvoniae a. 1186—1227. V. Momun. 

Germ. bist. Script, tom. XXIII., p. 231. — V. X. c. 7. 
Heinricb von Lettland, Livlandiscbe Cbronik aus dem 

Lat. tibers. und erL von Eduard Pabst. Reval, Druck 

von Gressel, 1867. 8«. — V. G. h. 33. 
Reimchronik, livlandiscbe, mit Anm., Namensverz. und 

Glossar berausg. von Leo Meyer. Paderbom, F. Scho- 

ningb, 1876. 8«. — V. G. b. 43. 
Hoblbaum, K., Die jiingere livlandische Reimchronik des 

BartbolomaeusHoeneke 1315—1348. Leipz., Duncker 

u. Humblot, 1872. 8«. — V. G. b. 36. 
Ann ales Dunemundenses a. 1313—1348. V. Monum. Grerm. 

bist. Script. Tom. XIX., p. 708. — V. J. c. 19. 
Fabricii, Dionysii, Livonicae bistoriae compendiosa 

series . . . ab a. 1158 usque ad a. 1610, curante Gustavo 

Bergmann. £d. 2. Stanno Ruiensi 1795. 8®. — III. 

K. b. 20. 
Ceumern, Casparis von, Tbeatridium Livonicum, oder 

kleine Liefflandiscbe Schaubuhne biss zu A. 1621 sieg- 

reicber Scbwedischen Eroberung der Stadt Riga .... 

Darauf folg. eine Verzeichnuss der Staedte, Schlosser und 



176 Polnische Geschichte und Literatur. 

Closter, wie sie anno 1555 vor der Moscovitisclien Ver- 
storung des Landes, besessen worden. Riga, G. M. Nol- 
ler, 1690. 4o. — III. L g. 24. 

Schurzfleisch, Conr. Sam., De ordine qui dicitur Ensi- 
ferorum. Lips., N. Scipio, 1698. 4*>. - 11. C. c. 21/22. 

Hartnaccius, Dan., Kurtzer Entwnrff Liefilandischer Ge- 
schichte. Hamburg, C. Neumann, 17C0. 12o. — II. 
C. k. 11. 

Strubyczii, Matth., brevis atque accurata Livoniae du- 
catus descriptio historico-geographica . . . e MSto pro- 
tracta a M. J. L. Diezio. Ametelaedami, Abrah. Strander, 
1727. 40. Abschr. — H. B. d. 42. 

Hylzen, J. A., Inflanty w dawnych swych y wielorakich 
az do wieku naszego dziejach etc. Cz§s<S 11. o starozy- 
tnoiSci y zacnosci szlach. familiy w Inflantach z geogr. 
opisaniem kraj6w infl. Ace. Status causae episcopatus 
Piltinensis. — 11. J. g. 11. 

Hiarns, Thomae, Esth-, Lyf- und Lettlaendische Ge- 
schichte . . heraueg. von Dr. C. E. Napiersky. A. u. d. 
T. : Monumenta Livoniae antiquae. Sammlung von Chro- 
niken, Berichten, Urkunden, ... I. Band. Riga, Dorpat 
u. Leipz., Ed. Frantzen, 1835. 4°. — 11. J. c. 42. 

Mantouffel, G. Baron, Inflanty polskie, poprzedzone krot- 
kim rzuta oka na siedmiowiekowj^ przeszlosd calych In- 
flant. PoznaA, J, K. Zupaiiski, 1879. 4°. [Z drzeworyt. 
i 3 mapami.] — V. G. a. 24. 

Meier, Henr. , Diss. hist, de civitatibus Hanseaticis . . . 
ac praesertim Livonicis in Specie. Jenae, J. J. Bauhofer, 
1684. 40. — 946. 

Bunge, F. G. v., Die Stadt Riga im 13. und 14. Jahrh., 
Geschicht^, Verlassimg und Rechtszustand. Leipzig, 
Duncker et Humblot, 1878. 80. — V. K. e. 27. 

Romanowski, J. N., Dr., Wojna Zygm. Aug. z zakonem 
Inflantskim roku 1557. z. Roczniki Tow. Przyj. N. Pozn. 
Tom L 1860. - V. B. i. 22/5. 

Karwowski, St., "Wcielenie Inflant do Polski 1558—61 r. 
Poznaii, T. H. Daszkiewicz, 1873. 8°. — V. F. 1. 1. 

Epistola Mosci ad Guilhelmum Mag. Ord. Teuthonici, ubi 
causas belli suscepti contra Livones exponit. v. Pistorius, 
Jo., Polonicae historiae Corpus, III. Bas. 1582. Fol. — 
n. H. c. 5. 

Descriptio luculenta, Tertii belli, quod Magnus Rutheno- 
rum Imperator contra Livones gessit ao. 1558. v. Pisto- 
rius, Jo., Polonicae historiae corpus, IIL Bas. 1582. Fol. 
— IL H. c. 5. 



Kurland u. Liefland. 177 

Descriptio tertii belli, quod magnus fiuthenorum imperator 
contra Livones gessit. 1558. v. Schard, Historic, opus. 
B. in. S. 1989. Fol. - ni. Q. b. 30. 

— idem opus, v. Schardius redivivus, 1673. m. 39. Fol. 

— n. M. a. 2/84. 

— idem opus, v. Guagninus, Alex., Rer. polonicar, tomi 
m. p. 682. 8». ~ n. M. o. 2. 

Uniwersal: Xi^cia Frj'^deryka iniiantskiego do 8tan6w. Dan 

w Grunhoffie, dnia 28./18. maja 1616. Ace. Odpowiedi 

z "Wai-szawy na poprzedzaj^cy uniwersaL Fol. — III. 

L. a. 8/72. 
Epistolae IV. de expugnatione civitatis Rigensis, quam 

. . . rex Gustavus Adolphus Gal. Augusti 1621, 16. Sept. 

ad deditionem faciendam compulit. Rigae, N. MoUinus, 

1622. 40. — II. D. d. 31. 
Livonica oder einiger zu . . . Erlauterung der mit An- 

fang des 1700. Jahres in Lieffland entstandenen Unrulie 

dienlicher Stiicke und Actorum publicorum Fasc. 1 — 10. 

4». — n. M. d. 9. 
Bergmann, Ambros., De ruricolarum Livoniae statu sano 

et morboso . . . Lips., Breitkopf, 1762. 4P, — 418. 
Merkel, G., Die Letten, vorziiglich in Liefland. . . Leipz., 

H. Graff, 1797. 8°. M. Titk. — IL N. g. 14. 

— dasselbe. 2. verb. Aufl. Leipz., H. Graff, 1800. 8«. 

— IL B. k. 15. 

— Supplement zu den Letten, oder Erklarung iiber die . . . 
Anfrage des H. Ritters von Brasch, nebst einer Urkunde. 
Weimar, Hoffmann, 1798. 8°. — IL N. g. 12. 



Fremde Stamme. 

Zacharyasiewicz, Fr., Wiadomoi^c o Ormianach w 

Polszcze. Lw6w, J. Schnayder, 1842. 8". — II. E. n. 45. 
Prawa y artykuly Ormian Iwowskich z lac. 1601. Prze- 

pisane przez . . Jak. Wartanowicza . . d. 20. Mai 1658. 

z. Wojcicki, K. W., Bibl. stai'oz. pisarzy polskich. Tom 

L p. 30-137. 8». — HL L m. 16/3. 



Czacki, Tad., O Cyganach. z. Dziela . . . wyd. Hr. Edw. 
Raczyiiskiego. Tom 111. Poznai, J. Lukaszewicz, 1845. 
4«. - m. 0. a. 56/6. 
— to samo. z. Pomniki hist, i lit. polskiey, wyd. Michal 

Wiszniewski. Tom H. p. 59-86. — IL Q. g. 43/3. 
N a r b u 1 1 , T e o d., Rys historyczny ludu Cygariskiego. Wi Ino, 
A. Marcinowski, 1830. 8°. — II. A. a. 49. 

m. 12 



178 Polnische Geschichte und Literatur. 

Kalina, Ant., La langue des Tziganes slovaques. Posen, 
J. K. ^upaiiski, 1882. S^. - VI. G. b. 2. 

CzackijTad., O Tatarach. z. Dzieia . . . wyd. Hr. Edw. 
Raczyiiskiego. Tom III. Poznaii, J. Lukaszewicz, 1845. 
4°. — in. 0. a. 56/7. 
— to samo, z. Pomniki hist, i lit. polski^y wyd. Michal 
Wiszniewski. H. p. 87-108. 8«. - H. Q. g. 43/4. 

Zdanie sprawy o Tatarach lit., przez jednego z tych Ta- 
tar6w zlozone sultanowi Salejmanowi w r. 1558, z JQzyka 
tureckiego przel., obja^nil i materyalami hist, uzupelnii 
Antoni Muchliiiski. Z zalq«czeniem tekstu turec- 
kiego. Oddruk Teki WHeAskiej, 1858. S\ — V. C. e. 5. 

Sobolewski, Jozef z Konkirant6w, Wyklad wiary 
Machometanski^j czyli Islamski^j. Wyj^ty z cz^^ci korana 
i przykazaii proroka Chadisiem zwanych. Wilno, B. Neu- 
mann, 1830. 8^ — rV. G. k. 31. 



Czacki, Tadeusz, Rosprawa o zydach. W Wilnie, J. Za- 
wadzki, 1807. 8°. — n. B. d. 21. 

— to samo, z. Dziela . . . wyd. Hr. E. Raczyiiskiego. 
Tom ni. Poznan, J. Lukaszewicz, 1845. 4<*. — m. O. 
a. 56/4. 

— to samo, z. Ponmiki hist, i lit. polski^y, wyd. Mich. 
Wiszniewski. Tom ni. p. 39—223. 8°. — 11. Q.'^g. 43/11. 

— Rozprawa 'o Karaitach. Z. Dziela . . . wyd. Hr. Edw. 
Raczyiiskiego. Tom III. Poznan, J. Lukaszewicz, 1845. 
40. — m. O. a. 56/5. 

— to samo, z. Pomniki hist, i lit. polski^y, wyd. Michal 
Wiszniewski. H. p. 127-146. — II. Q. g. 43/6. 

Calmanson, J., Essai sur I'^tat actuel des Juif s de Pologne 
et leur perfectibility. Varsovie, le 6. Juillet 1796. 4^ — 
n. H. a. 23. 

— Uwagi nad ninieyszym stanem iyddw polskich y ich wy- 
doskonaleniem. Z franc. W Warszawie 1797. 4°. — 
11. D. 1. 2. 

L^towski, O Zydach w Polsce. W Warsz., W. D^browski 

1816. 80. - n. J. f. 17. 
Uwagi pewnego officera nad uznam^ potrzebj^ urzadzenia 

2jyd6w w naszym kraju. W Warszawie 1818. 8°. (bis.) 

- - n. J. f. 2/1. 
Aper9u sur les Juif's de Pologne par un officier general 

polonois. Vars. 1818. 8«. — II. J. f. 2/2. 
Z y d , nie Zlyd? Odpowiedz na glos ludu izraelskiogo. Warsz., 

Zawadzki i W^cki. 8°. — n. I. f. 2/3. 



Fremde StAmme. 179 

S p o s 6 b na Zyd6w czyli ^rodki niezawodne zrobienia z nich 

ludzi uczciwych i dobrj'ch obywateli. 1818 r. 8**. — 11. 

J. f. 2/4. 
O 4yd ach czyli judaizmie. W Warsz. 1819. 8°. — 11. 

J. f. 2/5. 
C o wstrzymuje reform^ 4yd6w w krajii naszym i co ji^ przy- 

spieszyd powinno? W Warsz. 1820. S^. — II. J. f. 2/6. 
Stadnicki, Ant., Rys krotki history! ludu Zydowskiego 

w Europie. Krak., J. Czech, 1834. 8®. — 11.^ O. d. 21. 

n. D. 1. 42. 
Sternberg, Herm., Geschichte der Juden in Polen nnter 

den Piasten und Jagiellonen. Leipz., Duncker n. Hum- 
blot, 1878. 80. — V. G. i. 30. 
Maciejowski, W. A., ilydzi w Polsce, na Rusi i Lit-wie, 

Warsz., Kowalewski, 1878. 8°. — YI. F. f. 11. 
Ztichowski, Stefan, Process kryminalny o niewinne 

dzieci^ Jerzego Krasnowskiego, . . . . w Sendomirzu 

okrutnie od I^ydow zamordowane .... 1713. 4®. — IV. 

G. n. 14. 
i:ydek, Dobry. D. 10. 9 bra 1790. 8°. — IV. L. 1. 31. 
(Ostrowski, Ant. Jan), Pomysly o potrzebie reformy to- 

warzyski^j w ogolnosci, a mianowici^j co do Izraelitow 

w Polszcze. Pary^, A. Pinard, 29. Listopada 1834. 8°. 

— IV. B. h. 19. 
Lelewel, J., Sprawa zydowska w. r. 1859. w liscio do Lu- 

dwika Merzbacha rozwazana. Poznaii, L. Merzbach, 18()0. 

80. — V. C. i. 28. 



Preussen. 

Toppen, M., Geschichte der preiiss. Ilistoriographio von P. 
von Dusburg bis anf Schiitz. Berlin, Wilh. Hertz, 1853, 
80. - V. G. d. 14. 
— Histor.-comparative Geographie von Preussen, nach den 
Quellen. Mit einem Atlas in 5 Blattem. Gotha, J. Per- 
thes, 1858. 8°. — V. G. d. 14 a— b. 

Hoppe, Ferd., Ortsnamen der Provinz Preussen. Gumbin- 
nen, C. Sterzel, 1876 ... 8o. — V. J. h. 21. 

Voelkel, Maxim. J. A., Die lettischen Sprachreste auf der 
Kurischen Nehrung. Heidelberg, Carl Winters Univer- 
sitatsbuchhandl, 1879. 4°. — V. E. f. 1. 

Thunmann's, Joh., M., Untersuchungen tiber die alte Ge- 
schichte einiger nordischen Volker (Letten, Preussen, 
Obotriten.) Mit einer Vorrede herausgegeben von D. Ant. 

12» 



180 Polnische Geschichte und Literatur. 

Friedr. Busching. Berl., Realschul-Buchhandl., 1772. 8^, 

— II. O. h. 15. in. J. h. 19. 
Thunmann, Joh., Untersuchungen tiber die Geschichte dor 

ostlichen europaischen Volker. Erster Theil. Leipz., 

S. L. Crusius, 1774. 8«. - IH. L. h. 17. 
Weber, Lotar, Preussen vor 500 Jahren, . . nebst Special- 

Geographie. Danzig, Th. Bertling, 1878. 8°. Mit 

1 Tabelle der Mtinzsorten. — V. I. g. 30. 
Porlbach, M., Die altesten preuss. Urkunden, krit. unter- 

sucht. Konigsb., F. Beyer, 1873. 8^ — V. H. d. 28. 

— Preuss. Begesten bis zum Anfange des 13. Jahrh, 
Konigsb., F. Beyer, 1876. 8°. - V. G. h. 19. 

Codex dipl. Prussicus. Urkundensammlung zur alt. Ge- 
schichte Preussens aus dem Kgl. Geh. Archiv zu Konigs- 
berg nebst Regesten, herausg. von Joh. Voigt. Konigs- 
berg, Gebr. Bomtrager, 1836—61. 6 Bde. 4o. — V. E. 
a. 17—18. 

Scriptores rerum Prassicarum. Die Geschichtsquellen der 
preuss. Vorzeit bis zum Untergange der Ordensherrschalt. 
Herausg. von Dr. Th. Hirsch, Dr. M, Toppen und 
Dr. E. Strehlke. Leipzig, S. Hirzel, 1861-1874. 8°. 
5 Bde. — V. E. a. 3 -6a. 

Tabulae Ordinis Theutonici ex tabularii regii Berolinensis 
codice potissimum ed. E. Strehlke. Berolini, Weid- 
mann, 1869. 8^ — VI. F. b. 4. 

Voigt, Joh., Namen-Codex der Deutfichen Ordens-Beamten, 
... in Preussen. Konigsberg, Gebr. Bomtrager, 1843. 
4°. — V. G. b. 4. 

— Geschichte des Deutschen Eitterordens in seinen zwolf 
Balleien in Deutschland. Berlin, G. Reimer, 1857—1859. 
8«. 2 Bde. — V. K. e. 28-29. 

V 88 berg, F. A., Banderia Prutenorum oder die Fahnen 
des Deutschen Ordens und seiner Verbiindeten, welche 
in Schlachten und Get echten des funfzehnten Jahrhunderts 
eine Beute der Polen wurden. Nach der Dlugoss'schen 
Handschrift herausgegeben. [Mit vielen Abbildungen.] 
Berlin 1849. 8^ — V. K. e. 12. 

Ann ales terrae Prussicae a. 1029—1450. Annales Prussici 
breves a. 1190—1337. et Annales canonici Sambiensis 
a. 3—1338. V. Monum. Germ. hist. Script, torn. XIX., 
p. 690-708. — V. J. c. 19. 

Aeneas Sylvius, Pontif. Rom. M. Pius II., De Polonia, 
de Lithuania, de Ruthenis, de Liuonia, de Pruthenis. 
V. Pistorius, Jo., Polonicae historiae corpus, I. Bas. 1582. 
Fol. - IL H. c. 5. 



Preussen. 181 

Ac ten der Standetage Preussens unter der Herrschafb des 

Deutschen Ordens, herausg. von Dr. M. Toeppen. 

B. L— III. 1233—1453. Leipz., Duncker und Humblot, 

1878-82. 8». — V. J. d. l.-lb. 
Grunau, Simon, Preussische Chronik, herausg. v. M. P e r 1- 

bach. Leipz., Duncker u. Humblot, 1875—76. 8®. — V. 

G. h. 6. 
Wig and, Chronicon sen annales. Primum ed. Jo. Voigt 

et Ed. Comes Eaczyiiski. Posnaniae 1842. 4®. A. u. d. T. 

Puscizna po Janie Dtugoszu . . . t. j. kronika Wiganda 

z Marburga. Poznaii, Ksi^gamia Nowa, 1842. 4®. — HI. 

0. a. 41. 
Murinius, Marcin, Kronika albo kr6tkie z kronik rozmai- 

tych zebranie spraw potocznych ziemie z dawna slawn^y 

pruskiey. Thorun, Malcher Neringk, 1582. z. K. W. 

Wojcicki, Bibl. staroi. pisarzy polskich. Tom IV. p. 1—204. 

8». — in. J. m. 19/1. 
Diisburg, Petri de, Chronicon Prussiae cum Anonymi 

cuiusd. continuatione aliisque antiquitatibus pruss. Ch. 

Hartknoch e Mss. cod. rec. notisque iU. Francof. et 

Lips., M. Hallervord, 1679. 4o. [Mit Kk.] — II. I. d. 1/1. 
Schiitz, Casp., Historia rer. Prussicarum, Das ist, war- 

haffle vnd eigentliche Beschreibung der Lande Preussen. 

Zerbst, Bonav. Schmid, 1592. Fol. — 11. H. e. 1. 
— dasselbe. Hierzu ist konmien eine Continuation von 

d. 1525 J. bisz auff gegenw. Zeit, durch Herm D. Chy- 

traeum. Leipz., Gross, 1599. Fol. — IE. B. a. 18/2. 
Runaw, Dionys., Historia . . . des grossen 13jerigen 

Kxiegs in Preussen, im Jar Ch. 1454 angefangen und im 

66. der mindem Zal geendet . . . Sampt eim anhang . . . 

des . . . Kriegs in Preussen zw. Sigismundo I. vnd d. 34. 

Hohemeister Marggraff Albrechten etc. Wittemberg, 

Hans Kraffts Erben, 1582. 4°. - H. J. g. 38. 
Hartknoch, Chph., Alt- und neues Preussen oder Preuss. 

Historien Zwey Theile . . . (Copernicus p. 371.) Franckf. 

und Leipz., M. Hallervord, 1684. Fol. fM. Kk.] - H. 

K. e. 2. 
Chwatkowski, Mik., Pami^tnik albo Kronika pruskich 

mistrz6w. y kxi^zat pruskich, tudziesz historya inflandzka 

y Kurlandya. Poznaii 1712. i9, Niezupelne. — H. N. 1. 8. 
Leo, Jo., Historia Prussiae. Brunsbergae, typis Soc. Jesu, 

1725. Fol. - n. H. i. 1. 
Baczko.L. von, Handbuch der Geschichte, Erdbeschreibung 

und Statistik Preussens. Koenigsb. und Leipz., F. Nico- 

lovius, 1802-3. 8°, 2 Bde. — HI. K. e. 22-23. 



182 Polnische Gescliiclite uiid Literatur. 

Kotzebue, A. von, Preussens altero Geschichte. Hamburg 

1811. 8«. 4 Thle. - n. D. e. 16-17. 
Voigt, Joh, Geschichte Preussens von den altesten Zeiten 

bis zum Untergange der Herrschaft des deutschen Ordens. 

Konigsb., Gebr. Borntrager, 1827-39. 8». 9 VoU. [Mit 

Kk.] - ni. J. f. 20-28. 
E w al d , A. L., Die Eroberung Preussens durcli die Deutschen. 

Halle, Waisenhaus, 1872—75. 8«. — V. G. h. 34. 
Lohmeyer, K., Geschichte von Ost- und Westpreusson. 

Gotha, F. A. Perthes, 1880. 8«. Bd. I. — VI. F. 

c. 36. 
Pierson, William, Elektron oder iiber die Vorfahren, die 

Verwandtschaft und den Namen der alten Preussen. Berlin, 

W. Peiser, 1869. 8^ - VI. F. c. 45. 
PI an us ch, I. J., Die Wissenschaft des slav. My thus im wei- 

testen, den altpreuss.-lith. Mythus mitumfassenden Sinne. 

Lemb., Stanislawow u. Tarnow, J. Milikowski, 1842. 8°. 

— m. 0. b. 51. 

Adolph, H., Gottesidee und Cultus bei den alten Preussen. 
BerHn, W. Peisor, 1870. 8°. — V. F. 1. 34. 

Stollae, Erasmi, de Borussiae antiquitatibus lib. IE. v. 
Munsterus, Sob., Novus orbis. Bas. 1537. Fol. — II. 
S. a. 15/16. 
— idem opus, v. Pistorius, Jo., Polonicae historiae cor- 
pus, I. Bas. 1582. Fol. — H. H. c. 5. 

Voigt, Joh., Geschichte der Eidechsen - Gesellschaft in 
Preussen. Konigsb., Univ. Buchh., 1823. 8«. - 11. C. e. 26. 

Boehmius, M., Conspectus magistrorum Prussiae genera- 
lium. V. Jaenichii Meletemata Thorun. Tom II. p. 188. 

— m. L. g. 1. 

(Kaczkowski, Stan.), Krzyzacy i Polska. Pozn., J. K. 

Zupanski, 1845. 8^ — IH. K. n. 38. 
Kogalski, Leon, Dzieje Krzyiakow oraz ich st6sunki 

z Polsk^, Litw^ i Prussami. Warszawa, S. Orgelbrand, 

1846. 8^ 2 tomy z 12 rye. — 11. R. a. 31-32. 
Hartkuoch, Chph., M., Preussische Kirchen - Historia. 

Frkf. a. M., Leipz. u. Danz., S. Beckenstein, 1686. 4°. — 

II. J. c. 27. 
Schottus, Andr., Prussia Christiana sivo de introductione 

religionis Christianae in Prussiam. Gedani, G. M. Knoch, 

1738. 4^ — n. C. c. 19/10. 
Maronski, Stanislaw, O nawroceniu Pomorzan. 4®. — 

— V B. a. 3(3a. 

Doductiones, Binae, S. R. Mtis Boruss. . . . episc. Var- 
niiensi et Cnlmensi . . . nuUumque jus dioecesanum ot 



Preusseu. 183 

episcopale iu Ser. Regis Bonissiae ditioue competere. 
1733. 4^ — II. C. c. 19/8. 

\'gL hierzu aiich die das Culmer Bisthum betreffenden 
Schriften in der Abtheilmig: Gesch. der katli. 
Kirche — Bisthiimer. 

Lengnich, Gfr., De Prussorum in Aug. Confessionem me- 
ntis oratio saecularis. Gedani, Th. J. Schreiber, 1730. 
4^ — n. C. c. 19/11. 

Schurzfleisch, Conr. Sam., Res Prussorum. Ace. Anno- 
tata. Lips., N. Scipio, 1698. 4^ — H. C. c. 21/27, 28. 

Hartknoch, Chph., Selectae dissertationes historicae de 
variis rebus Prussicis. 1679. 4P, [Mit Kk.] — 11. L d. 1/2. 

(Lengnich, G.), Pobi. Bibliotliec, welche von Buchem und 
andern zur Pobi. und Preussischen Historie dienenden 
Sacben ausf. Nacbricbt giebt. Tannenberg, [d. i. Dan- 
zig] 1718. 8^ 9 Stuck. — in. 0. i. 23. 

Preussen, Das gelabrte, aus neuen und alten, gedruckten 
und ungedruckten, grossen und kleinen Scbrift'ten. Tborn, 
Job. Nicolai. 8^ 4 Tble. — 11. L. b. 16 -17. 

Continuirtes, Gelebrtes Preussen, oder vierteljabriger 
Auszug aus allerband Preussiscben Buchem. Thorn, J. 
Nicolai, 1725. 8^ - HI. M. n. 5. 

Pisanski, G. Ch., Entwurf der Preuss. Litterargeschichte 
wiihrend des 17. Jahrb., herausg. von Dr. F. A. Meckel- 
burg. Konigsberg, W. Koch, 1853. 8°. — V. C. k. 35. 

Expositio brevis gravaminum, quae . . . Prussiae incolae 
in materia commerciorum cum regno Poloniae habent 
. . . 1719. Fol — m. L. a. 3/9. 



Westpreussen. 

Goldbeck, J. F., VoUstandige Topograiihie des Konig- 
reiclis Preussen. II. Theil; Topographie von West- 
preussen. Marienwerder, Kanter, 1789, 4°. — IE. B. b. 12. 

Paw low ski, J. N., Die Provinz Westpreussen in ihrer 
geschichtl., culturhist. und sprachl. Entwickelung von den 
alt. hist. Zeiten bis jetzt. Mit 2 hist. Karten und d. 
Wappen Westpreussens. Danzig, Th. Bertling, 1879. 
8°. — V. I. i. 31. 

Lengnich, Gfr., Dr., Geschichte der Preussischen Lande, 
Konigl. Poln. Antheils seit dem J. 1526 bis auff den Todt 
Kon. Sigismundi I. Dantzig, J. D. StoUe, 1722, Fol. — 
n. K e. 3/1. 
— — unter der Regierung Sigismundi Augusti. Dantzig, 
J. D. StoUe, 1723. Fol. — U. K. e. 3/2. 



184 Polnische Geschichte und Literatar. 

Lengnich, Gfr. D., Geschichte der Preussischen Lands 

Konigl. Poln. Antheils seit dem Ableben Sigismundi 

August! bis auf den Todt Koniges Stephani 1586. Dantzig, 

J. D. StoUens Wwe„ 1724. Fol. — II. K. e. 4/1. 
unter der Reg. Sigismundi IIL bis ins J. 1605. Dantzig, 

Th. J. Schreiber, 1726. Fol. - 11. K. e. 4/2. 
seit dem Jahr 1606 bis auf das Ableben Koniges Sigis- 
mundi in. Dantzig, Th. J. Schreiber, 1727. Fol. — U. 

K. e. 5/1. 
unter der Regierung Vladislai IV. Dantzig, Th. J. 

Schreiber, 1729. Fol. - II. K. e. 5/2. 
unter der Reg. Johannis Casimiri. Dantzig, Th. J. 

Schreiber, 1734. Fol. — II. K. e. 6. 
unter der Regierung der Konige Michaels und Johann 

des Dritten. Dantzig, Th. J. Schreiber, 1748. Fol. — II. 

K e. 7/1. 
unter dem Konige August dem Zweyten. Dantzig, 

Th. J. Schreiber, 1755. Fol. — II. K. e. 7/2. 
Schroter, Phil, v., Griindlicher Beweiss, dass das Westl. 

oder sogen. Poln. Preussen ein Gross-Hertzogthum soy. 

Halle u. Leipz., Krug, 1755. — 11. J. e. 2. 
Szulc, Dominik, O znaczeniu Prus dawnych. Warszawa, 

J. Kaczanowski i St. Str^bski , 1846. 8°. Z map^ Prus 

z r. 1466. — V. A. e. 44. 
— O Pomorzu zaodrzaiiski^m. Warsz., R. Friedlein, 1850. 

8^ [Z map^.] — IV. R. h. 7. 
(Zakrzewski, Ig n.), O przylf^czeniu wschodniego Pomorza 

do Polski i jego oderwaniu. Poznan, J. Leitgeber, 1882, 

8«. - VI. G. b. 6. 
K^trzyiiski, W., O narodowosci polskiej w Prusach Za- 

chodnich. Zob. Pami^tnik Ak. Umiej^tn. w Krak. T. I. 

Str. 117. — V. G. a. 28/3. 
Prowe, Leopold, Westpreussen in seiner geschichtl. Stel- 

limg zu Deutschland und Polen. Thorn, Ernst Lainbock, 

1868. 8° — V. K. e. 2. 



Reoht u. Verwaltung. 

Willenberg, Sam. Frid., Diss. . . . de unionis, qua Po- 

loniao jnngitur Prussia, indole. Gedani, Th. J. Schreiber, 

1727. 4«. — IL C. c. 19/6. 
S c h u 1 1 z i u s , J o h., Tractatus historico-politicus de Polonia 

nunquam tributaria. Gedani, haered. D. F. Rhetii, 1694. 

4«. - n. J. g. 45. 



Recht iL Verwaltung. 185 

Schnltzius, Joh., Sectio IX. Poloniae nimquam tributariae, 
quae . . . Begiim Poloniae antiquum, veruin et optimum 
jus in Borussiam exhibet . . . Dantisci, D. F. Rhetius, 
1694. 40. — n. J. g. 23. 

Griittner, S. F., Tractatio iuris publici Pruthenici de Prus- 
sia nunquam et nulli tributaria. Dantisci, G. M. Knoch, 
1741. 40. — n. C. c. 19/7. 

Lengnich, Gfr., Jus publicum Prussiae Polonae. Gedani 
Th. J. Schreiber, 1758. 8». - H. J. d. 27. 

— Staats-Recht des Poln. Preussens, aus d. Lat. iibers. 
durch G. Kunhold. Danz., Th. J. Schreiber, 1760 8«. 

— n. J. h. 19. 

Jura fundamentalia terrarum Prussiae. Dantisci, Krossius, 

1728. 4<». — II. J. e. 28/1. 
Jus terrestre nobilitatis Prussiae correctum a. d. 1598 . . . 
lat., pol. et germ, editum aDan. Pattersonio. Gedani, 
• A. Hiinefeld, 1647. 4°. — H. H. b. 10. 

— idem opus. Dantisci, typis Ulrici Krossii, 1728. 4^ — 
n. J. e. 28/2. 

— idem opus. Lublini, typis Soc. Jesu, 1739. 4^ — II. 
H. k. 11. 

De jure provinciali terrarum maiorumque civitatum Prus- 
siae. Cracoviae, Nic. Scharffenberg, 1574. 4®. — II. C. 
e. 28/1. 

Jura municipalia terrarum Prussiae et Leges ad eas terras 
privatim pertinentes. Thorunii, Aug. Ferberus, 1612. 4". 

— n. J. g. 15. 

Privilegium civitatum minorum Prussiae occidentalis. 

Dantssci, G. M. Knoch, 1739. 4^ — II. J. e. 27. II. C. 

c. 19/5. 
Vigilantia, Majonim Prussiae civitatum pro juribus suis. 

Gedani, Th. J. Schreiber, 17G4. 4". — HI, 6. b. 5. 
Behmius, Mich., De indigenatu sincera collatio jurium et 

privilegiorum Poloniae et Prussiae Rogiae . . scripta Ao. 

1669. V. Jaenichii, Meletemata Thonm. Tom III., p. 80. 

— m. L. g. 1. 

33oehmii, Mart., Diss, ex historia Prussica, qua ostenditur, 
Borussos ad generalem expeditionem extra fines suos 
non esse adstrictos. v. * Jaenichii, Meletemata Thorun. 
Tom n., p. 77. Continuatio in tomo III., p. 1. — UI. 
L. g. 1, 

Ferber, Jo. Const., Diss, juris publ. Prutonici, de muneris 
thesaurarii, in Prussia occidentali antiquitate, juribus et 
praerogativis. Gedani, I. D. Stolle, 1722. 4". — 11. 
H. b. 1. 



186 Poliiisclie Gescliiclite uud Literatur. 

Regesfcr poboru podwoynego, d. 25. Juny 1648 r. w Mal- 
borku na Se\Tniku generalnyin ziem priiskich ucliwalo- 
nego, z r6wnoczesnego i-^kopisinu Biblioteki K6nuckiej 
wydal Dr. W. K^trzyiiski. Z. Roczniki Tow. Przyj. Nauk 
Pozn. Tom VI. 1871. - V. B. i. 27/5. 

Lauda statuum et ordinum terrarum Prussiae in conventu 
general! 28. Aug. 1730. Graudenti congregatorum. Ge- 
dani, typia Ulrici Krossii, 1731. 4". - U. C. c. 19/2. 

Schultz, Georg Petr., Historia interregni novissinii et 
comitiomm in Prussia polonica anno 1733 celebratorum. 
Gedani, G. M. Knoch, 1738. i\ [M. 2 Kk.] — n. C. 
c. 19/1. 

Preuves et defense des droits du Roi sur lo port et peage 
de la Vistule. A Berlin, G. I. Decker, 1773. 4«. |M. 1 Karte.] 
— II. N. d. 5. 

Regulament ziemiaAski Prus Zachodnich. Berlin 1787. 
Fol. ~ in. Q. b. 24. 



Geschiclite einzelner Theile von W.-Pr. 

Oelriclis, H., Statist. Mittheilungen iiber den Rog.-Bez. 
Danzig. Danzig, A. W. Kafemann, 18G3— 1870. 8". 
3 Bde. — V. I. e. 8. 

Jacobsohn, E., Topogr.-statist. Handbnch fiir den Reg.- 
Bez. Marienwerder. Danzig, A. W. Kafemann, 1868. 8". 
- V. 1. e. 7. 

Rhode, C. E., Der Elbinger Ki'eis in topograph., hist, 
und statist. Hinsicht. Danzig, A. IV. Kafemann, 1869. 
8°. - V. I. e. 6. 

Dormann, E. L, Geschichte des Kreises Marienburg . . . 
Mit 182 Regesten und Urkunden. Danzig, A. W. Kafe- 
mann, 1862. 8°. — V. I. d. 7. 

Parey, C, Der Marienburger Kreis. I. Theil: Statistik 
und Topographie. Danzig, A. W. Kafemann, 1864. 8*. — 
V. I. e. 10. 

Prutz, Hans, Geschichte des Kreises Neustadt in W.- 
Pr. Danzig, A. W. Kafemann, 1872. 8°. - V. F. i 2. 

Ilartwich, Abr., Geogr.-Hist.- Landes-Beschreibung derer 
dreyen im Pohln.-Preussen liegenden Werdern, als des 
Dantziger, Elbing. und Marienburgischen . . . Konigs- 
berg, I. D. Zancker, 1722. 4°. [Mit Karte.l - H. J. d. 5/1. 

(Brauns), Geschichte des Culmerlandes bis zum Thomer 
Frieden. 2. Aufl. Thorn, E.Lambeck, 1881. 8^ — VI. 
E. b. 18. 



Geschichte eiuzeluer Theile von "\V.-Pr. 187 

Wegner, Rich., Eiu Poinmersches Herzogthum uud eine 
deutsche Ordens-Komtburei. Kulturgeschichte d. Schwetzer 
Kreises. I. Bd. Th. 1 u. 2 bis 1460. [Mit 3 Abbild. in 
Steindr. n. 5 in Hobsscbn.] Posen, L. Turk, 1872. Gr.-8^ 
- Y. D. b. 29. 



Qescliiclite der Stadte von W.-Pr. 

• Danzig.) Curicke, Reinbold, DerStadtDantzig Histo- 
riscbe Bescbreibung . . . verfaaset . . 1645. Anitzo . . aiiss- 
gegeben von Georg Reinbold Curicken Ao. Di. 1686. 
Anisterd. u. Dantzigk, Job. u. Gillis Janssons von Waes- 
berge, 1687. Fol. [Mit Kk,l — n. K. g. 2. 
-- Swi^cki, Tom., History czna wiadomo^d o ziemi po- 
morskiey, mie^cie Gdansku, oraz iogludze y panowaniu 
Polakow na morzu Baity ckim. "VVarsz., W. D^browski, 
1811. 8°. — n. N. b. 19. 

— Brederlow, Goswin Freib. von, Gescbicbte des 
Handels und der gewerbl. Kultur der Ostsee-Reiche . . . 
bis z. Scblusse des 16. Jalirb. mit besond. Bezug aut 
Danzig, als Quartierstadt des Hansebundes. Berlin, F. 
Diiminler, 1820. 8*>. — II. N. f. 20. 

— Hirscb, Tbeod., Danzigs Handels- und Gewerbsge- 
scbicbto unter der Herrscbafl des Deutscben Ordens. 
Leipzig, S. Hirzel, 1858. 8«. — V. F. b. 9. 

— Toeppen, M., Danziger Scboffenbucb. Danzig, Tb. Bert- 
ling, 1878. 4«. — V. B. b. 31. 

— \Villkuhr, Neu revidirte, der Stadt Danzig . . . publi- 
ciret A. 1761. Danzig, Tb. J. Scbreiber, 1761. Fol. — 
n. K. b. 1. 

— W e i c k b m a n n , J. ' G., Utrum sanctiones Karnkovianae 
imqnam Gedani vim legis babuerint. Vitemb., E. G. Eicbs- 
feld, 1762. 4°. — 977. 

— Opisanie zucbwalycb post^pk6w y wiolencyi, ktoro 
. . . Magistrat Gdauski nad osobami Stanu Szlacbeckiego 
wykonywal, jako y ostatniego procederu Icb z . . . Panoni 
Czapskim, Starost^ Knyszyiiskim. Fol. — HE. O. a. 7/1. 

— Oratio . . . Stanislai Carncowski . . Comitiis Varsauiensi- 
bus A. 1570 in Senatu habita, qua exponuntur . . . acta 
Legationis Gedanensis. Bog. B.— G. 2. 4°. — II. C. 
e. 28/2. 

— Deprecatio a Burgrabio et aliis ordinibus ciuitatis 
Gedanensis ad genua procumbentibus in medio Senatus 
die 23. Julii, Varsoviae in Comiciis Anni Domini 1571 
facta. 4^ Blatt G. 3. — H. C. e. 28/3. 



188 Polnische Gescliiclite und Literatur. 

(Danzig.) E x em p 1 u iii inscriptionis Gedaneusis regi ot regno 
factae. Sigismundus Augustus Dei Gr. Rex Poloniae etc. 
Datum Lublini in Conuentione Regni Generali die 11. m. 
Junii A. D. 1569. 4». Bl. G. 4—6. — II. C. e. 28/3. 

— Declaratio vera, quibus de caussis ordines ciuitatis 
Gedanensis cum . . . Stephano Rege Poloniae etc. in . . . 
controversiam pertracti sunt. Ace : Appendix declaratio- 
nis ordinum ciuitatis Gedanensis de praesenti rerum statu 
m. Aprili nuper evulgatae. Gedani, m. Julio 1577. 4**. 
— Gedani, Jac. Rhodius, 1577. 4". — II. L. a. 15. 

— Griindliche Erklerung Aus was vrsachen die Ordnungen 
der Statt Dantzigk mit . . . Herm Stephano, Konige zu 
Polen etc. in . . . missverstandt vnd Weiterung geraten. 
Dantzigk, J. Rhode, 1577. 4". — n. H. b. 34. 

— Commentarii de tumultu Gedanensi. Mariaeburgi 1577. 
4^ — 29 Bll. Abschr.. — H. B. d. 38. 

— LasiciuSjJo., Glades Dantiscanorum a. d. 1577, 17. Aprilis 
. . . Accesit Satyra Joachimi Bielscii in quondam male- 
dicum Dantiscanum. Francof., A. Wechel, 1578. 8**. — 
n. O. i. 26/4. ni. L. g. 20/2. 

— — idem opus, v. Pistorius, Jo., Polonicae historiae 
corpus, m. Bas. 1582. Fol. — 11. H. c. 5. 

— Samostrzelicii, Thomae, equ. Pol., Oratio ad Ge- 
danenses . . . Posnaniae, Melch. Neringk, 1577. 4°. Ace. : 
Praedictio ruinae Gedani ab Joanne Dantisco . . . ao dni 
1530 scripta (versibus). — 11. H. k. 12. 

— Refutatio discursus, . . . qui populum Dantiscanum in 
praesenti 8U& de novi telonii marini introductione ex- 
ortfi. controversi&, variis conviciis immerito lacessit. 1638. 
4«. — n. J. d. 39/9. 

— Olszewski, Andreae, Sermo ... ad ordines civitatis 
regiae Gedanensis antequam S. R. Mti Poloniae . . juramen- 
tum praestarent. A. Dni 1670 d. 9. Junii. Ace: Re- 
sponsum nomine Senatus et Ordinum per Syndicum Civi- 
tatis Gedanensis. 4®. — II. J. d. 25/2—3. 

— Lipinski, Gratiani Severini, . . . Epistola, Sicili- 
menta quaedam in . . . A. Ch. in Zaluskie Zaiuski . . . 
epistolarum historico - familiarium loca nonnulla terras 
Pnissiae, speciatim civitatem Gedanensem afficientia, 
exhibens, ao. 1712. 4°. — 11. J. g. 50. 

— Accords-Punckte der Stadt Dantzig luid der Vestung 
Weichsehniinde, nebst der Vestung Philippsburg . . . den 
27. July 1734. 4°. - lU. L. c. 28/5. 

' — Puncta capitulationis, zwischen . . B. Ch. von Miinch . . . 
Ingl. . . . Johann Adolph Hertzog zu Sachsen-Weissen- 



Geschichte der Stadte von W.-Pr. 189 

fels an einem, und der Stadt Dantzig am andern Tlieil. 
Im J. 1734 d. 7. JuHj. 4^ — HI. L. c. 28/6. 
(Danzig.) Nachricht von der Eussiach- iind Sachsischen 
Belager- und Bombardirung der Stadt Dantzig. Coin, H. P. 
Marian, 1735. 4«- [M. Kk.] — IV. D. f. 9. 

— Ceremoniel der Abschieds-Audientz, welche die Depu- 
tirten der Stadt Dantzig an dem Kays. Russ. Hofe d. 
16. Mai St. V. 1735 gehabt haben. 4^ — IV. I. i 14. 

— Cogitationes litterati cujusdam . . . supra dissidia, quae 
roagistratus et cives Gedanenses . . . agitant. Gedanken 
eines Gelehrten . . lib. die noch fortwfthr. Irrungen zw. 
dem Magistrat und der Btirgerschaft in Danzig 1752. Fol. 

- ni. Q. b. 25. 

— Schreiben eines Polen an einen Freund in Sachsen... 
die gegenwartigen Streitigkeiten der Stadt Danzig be- 
treffend. 1784. 8". — H. E. m. 24. 

— Briefe iiber Danzig. Berlin, Friedr. Maurer, 1794. 8". 

— IV. R. g. 19. 

— Danzig, wfthrend der Belagerung im J. 1807 . . . von 
einem Augenzeugen. Hamburg, A. Schmidt, 1807, 8®. — 
IV. D. 1. 27/4. 

— Kirgener, Precis du siege de Dantzick ... en avril et mai 
1807. Paris, Migneret, 1807. 8o. [M. Karte.] - IV. D. f. 20. 

— Kalckreuth, Graf v.. Die Belagerung von Danzig 
im J. 1807. Posen u. Leipz., J. F. Kiihn, 1809. 8». |Mit 
Bildn.1 — IV. D. g. 7. 

— Duisburg, F. K. G. von, Geschichte der Belagerungen 
und Blokaden Danzigs . . . Danzig, F. Troschel, 1808. 
8°. — IV. C. e. 35. 

(Dietrichswalde.) Objawienie, Cudowne, Naj^w. Panny 
w Gietrawaldzie na Warmii polskiej opisal S. E. M. 
Poznaii, nakl. Or^downika. 8**. — V. E. K. 50. 

(Elbing.) Falk's Chph. , Elbingisch - preuss. Chronik, 
Lobspruch der Stadt Elbing und Fragmente, herausge- 
geben von M. Toeppen. Leipz., Duncker u. Humblot, 
1879. 8°. — V. I. i. 19. 

— Toeppen, M., Elbinger Antiquitaten . . m. e. Plane der 
Altstadt Elbing z. Z. der Deutsch. Ordensherrschaft. El- 
bing, Theod. Bertling, 1872. 8°. - V. G. d. 15. 

— Reprezentacya prawa, . . . za ktorego powodem go- 
dzi siQ . . . Elektorowi Brandenburgskierau possesyt^ za- 
stawy jemu . . . na miescie Elbl^gu ustanowioney . . . 
objii(5. 1698. Fol. - lU. L. a. 3/8. 

— Zaluski, Andr., Sermo . . post evacuationem amilite ex- 
traneo Elbingae in praotorio, staiite Magistratu et Dopu- 



190 Polnische Geschichte und Literatur. 

tatis a communitate, d. 3. febr. A. 1700. dictus. 4®. — II. 
M. o. 19/5. 
(Konitz.) Goedtke, Is. Gfr., Geschichte der Stadt Co- 
nit z ... Mit e. AbbQdung der Stadt. Dantzig, Th. J. 
Schreiber, 1724. 4°. — II. J. d. 5/2. 

— Uppenkamp, Aug., Geschichte der Stadt Konitz. 
Konitz, C. F. Wollsdorf, 1873. 8^ — V. D. m. 66. 

— Boehmius, Mart., De constantia Choineciae ordini 
equitum Teutonicorum Mariano variis bellis probata . . . 
Ace: Addenda . . auctore Is. Gfr. Goedtkio. v. Jaenichii, 
Meletemata Thorun. torn. II. p. 28. 8**. — lH. L. g. 1. 

— Titius, J. D., Nachricht von den Gelehrten, welcho 
aus der Stadt Conitz . . . herstammen. Leipz., Lankisch, 
1763. 4". — II. H. b. 26. 

(Marienburg.) Voigt, Job., Geschichte Marienburgs, dor 
Stadt u. des Haupthauses des deutschen Ritter-Ordens 
in Preussen. Kgsb., Bomtrager, 1824. 8". [m. 1 K.J — 
m. C. f. 1. 

— Fotografia obl^ienia i zdobycia Malborga przez Kazi- 
mierza Jagielloiiczyka w r. 1460. Oryginalny obraz . . . 
znajduj^cy si§ w Gdansku w Artushof. [Z dedykacya 
Matthiasa Bersohna d. d. Warszawa we Wrze^niu 1869 r.] 
Fol. — n. S. i. 189 g. 

(Oliva.) Perl bach, M., Die aeltere Chronik von Oliva. 
Gotting., Vandenhoeck ii. Ruprecht, 1871. 8®. — V. G. h. 37. 

(P e 1 p 1 i n.) Kronika pelpliAska, szkic bibliograficzny, 
napisal Ks. Stan Kujot. Poznan, nakl. „ Warty" 1876. 
8<>. ~ V. G. m. 37. 

Kujot, Ks., Opactwo pelpliiiskie. Pelplin, nakl. aut., 1875. 
8°. [Mit 3 Holzschn.] — V. I. 1. 3. 

(P u t z i g.) W i 1 1 k ii h r , der Putziger Starosteyverordnete . . . 
Gedr. im J. 1767. Fol. — V. G. a. 4. 

(Thorn.) Zerneke, Jacob Heinrich, Thomische Chro- 
nica, in welcher die Geschichte dieser Stadt von 1221 
bis 1726. Berlin, A. Haude, 1727. 4« fM. Kk.] - V. C. g. 3. 

— Dittmann, Geo. Glieb, Beytrage zur Geschichte der 
Stadt Thorn. I. Band. 1789. 4*>. — II. J. g. 20. 

— Koerner, Thorn, seine ehemalige Bedeutsamkeit und 
seine alten Baudenkmaler. Thorn, E. Lambeck, 1879. 8®. 
- VI. F. c. 4. 

— Kestner, Ernst, Beitrage zur Geschichte der Stadt 
Thorn. Thorn, E. Lambeck, 1882. 8^ — VI. D. d. IS. 

— Boehmius, Mart., Disquisitio historico — horaldica de 
insignibus Thorunensibus. v. Jaenichii, Meletemata Tho- 
run. Tom II., pag. 1. 8®. — III, L. g. 1. 



Geschichte der Stadte von W.-Pr. 191 

(Thorn.) Jaenichius, Petrus, Meletemata Thorunensia. 
Thorunii, Joh. Nicolai, 1726. 8^ 3 Thlo. [Mit Kk.] - 
m. L. g. 1. 

— W e n d i i , G., M., Diss, de notabilibus et curiosis quibus- 
dam Thorunen. 1697. Ace. : Petri Jaenichii Supplo- 
menta ibid. p. 183. v. Jaenichii, Meletemata Thoru- 
nensia. Tom L, p. 1. — m. L. g. 1. 

— Jaenichii, Petri, Notitia Bibliothecae Thonmensis, 
Jenae, J. Ph. Haase, 1723. 4^ — Yl. H. c. 4/1. 

— Zorneke, Jac. Heinr., Summarischer Entwurft* dos 
Geehrten und Gelehrten Thome. Thorn, Joh. Nicolai, 
1712. 4^. [Mit hdschr. Nachtragen.] - 11 0. e. 10. 

Das bey denen Schwedischen Kriegen Bekriegte Thorn 

oder . . . Erzehlung desjenigen, was sich bey diesor 
Stadt im J. 1629, 1655, 1658 und 1703 . . . zugetragon. 
Dabey ein .... Anhang zur Thomischen Chronicke. 
Thorn, Joh. Nicolai, 1712. 4». — H. H. b. 9. 

— Pastorius, Joach., Calendae regiae sen de . . . Joan- 
nis Casimiri ... in obsessum a se et feliciter recupera- 
tum Thorunium ingressu . . . Cal. Jan. a. 1659 celebrato. 
Dantisci, Geo. Foerster, 1659. 4°. ~ 11. J. d. 39/12. 

— Jablonski, Thorn aifligee, traduite, de I'allemand par 
M. C. L. de Beausobre. Amsterd., P. Humbert, 1726. S^, 
[Mit 3 Kk.l — n. J. m. 15. 

— Literae et Scripta, in quibus continentur tam gravamina, 
quae Resp. Poloniae contra Begem Borussiae nuper ex- 
hibuit, quam Responsiones . . 1725. 4?. — 11. J. e. 1/4. 

— Briefe und Schrifften, worinn enthalten sowohl die Be- 
schwerden, welche die Republic Polen gegen S. Kgl. 
Maj. in Preussen . . . ausgehen lassen, als auch die Ant- 
wort . . 1725. 4°. — n. J. d. 2/6. 

— Instantia, Ultima supplex, do assesorskich ultimae 
instantiae 8^d6w . . . przeciw kryminatom toruiiskim od 
Collegium Torunskiego Soc. Jesu przez jednego ex eadem 
Societate ore publico die ultima octobris 1724 wniesiona. 
4". [4 karty.J — IH. L. a. 3/3. 

— Consilium de recuperanda et in posterum stabilienda 
pace regni Poloniae, in quo demonstratur pacem nee 
constitui nee stabiliri posse, quamdiu Jesuitae in Polonia 
maneant. 1725. 4°. — n. J. d. 2/9. 

— Nova Polonica ex comitiis Grodnensibus de legatis 
pontificis max. et regis M. Britanniae . . . aliisqne ad 
historiam . . . Poloniae et eivitatis Thoruniensis spec- 
tantibus rebus. Coloniae, Knoch, 1728. 4^ — II. J. e. 1/2. 
n. J. e. 5. 



192 Polnische Geschichte und Literatur. 

(Thorn.) Legations-Recht, Pohlnisches, welches der Pabst- 
liche und Gross-Brittannische Abgesandte anff dem letzten 
Reichs-Tag zu Grodno im Jahr 1726 genossen haben. 
Uebers. der „Nova Polonica ex comitiis Grodnensibus.** 
Frankf. u. Leipz. 1727. i\ — n. J. e. 1/3. 

— Veredarii, Paciferi, Nova et Vetera . . . Authori 
Anonymo operis intitulati: Nova Polonica, ex comitiis 
Grodnensibus . . porrecta. 1728. 4^ — IV. G. m. 21. 

— Jarochowski, Kaim., Epilog sprawy Toninski^j. z. 
Roczniki Tow. Przyj. N. Pozn. Tom VI. 1871. 8«. — 
V. B. i. 27/2. 



Ostpreussen." 

Wagner, D. E., Gesch. v. Ostpreussen unter der Oberherr- 

schaft des Churhauses Brandenburg, s. Guthrie, Wilh. 

& Gray, Joh., AUgem. Weltgeschichte . . . XIV. Bd. 

III. Abth. Leipz., Weidmann's Erben u. Reich, 1777. 8°. 

— n. F. d. 11. 
G o 1 d b e c k , J. F., Vollstandige Topographie des Konigreichs 

Preussen. I. Theil, die Topographie von Ost-Preussen. 

Konigsb. & Leipz., Ph. Chr. Kanter, 177G. 4«. - IH. L. d. 18. 
Voigt, Job., Briefvvechsel des Freiherrn Sigismund von 

Herberstein mit dem Herzog Albrecht von Preussen. 

1857. 8». - V. K. b. 12a./l. 
Preussen, Verthaidigtes, wider den vermeinten und wider- 

rechtlichen Anspruch des TeutschenRitter-Ordens. Mergen- 

theim 1703. 4^ — IL 0. e. 20. 
Beheim-Schwarzbach, Max, Friedrich Wilhelms I. Colo- 

nisationswerk in Lithauen, vomehmlich die Salzburger 

Colonie. Konigsberg, Hartung, 1879. 8°. — V. I. g. 8. 
KQtrzyiiski, W., O Mazurach. Poznan, nakl. Tyg. Wielkop., 

1872. 8^ - V. D. m. 61. 
Toepppen, M., Geschichte Masurens. Danzig, Th. Bertling, 

1870. 8°. — V. G. b. 9. 
— Aberglauben aus Masuren, mit e. Anh., enth. : Masurische 

Sagen und Marchen. 2 Auii. Danzig, Th. Bertling, 1867. 

8«. — V. G. d. 16. 
Krasnosielski, T., De duce in Prussia create, commen- 

tatio historica. Berolini, J. Sittenfeld, 1862. 8°. — V. C. 

k. 61. 
Acta et decreta commissionum S. R. M . Poloniae et Sueciae 

Regiomonti in annis 1609 et 1612 habitanmi itemque 

responsa, cautiones, transactiones et diplomata circa feu- 



Ostpreussen. 193 

dmn ducale prussicum. Cracoviae, A. Petricovius, 1614. 

Fol. — n. K c. 10/7. 
Acta et decreta commissionum S. R. M. Poloniae et Sueciae 

Regiomonti in annis 1609 et 1612 habitarum itemque re- 

sponsa, cautiones, transactiones et diplomata circa feudum 

ducale prussicum. Cracov., A. Petriconius, 1633. Fol. — 

n. T. a. 19/5. 
Privilegia der Stande dess Hertzogthumbs Preussen, darauff 

das Landt fundiert vnd biss itzo berubet. Brunsbergae, 

Geo., Schonfels, 1616. Fol. — II. K. h. 7. 
Churfiirstlicb Brandenburgisches Revidirtes-Land-Recht 

dess Hertzogth. Preussen. Konigsbg., F. Reusner, 1685. 

Fol. — n. M. c. 11. 
Sieniawski, Kar61 Emilia n, Biskupstwo WarmiAskie, 

jego zaloienie i rozw6j na Ziemi Pruskidj, z uwzgl^dnie- 

niem dziej6w, ludnoiSci i st<Ssunk6w jeograficznych ziem 

dawniej krzyiackich. Poznai, J. K. ^upanski, 1878. 8^ 

2 tomy. — V. I. g. 29. 
Monumenta bistoriae Warmiensis oder Quellensammlung 

zur Grescb. Ermlands, berausg. v. d. Histor. Ver. f. Erm- 

land. Mainz, F. Kircbbeim, 1860—1864, Braunsberg imd 

Leipzig, Ed. Peter, 1866—72. S\ 4 Bde. — V. D. g. 

18-21. 
Bender, Jos., Ermlands politiscbe und nationale Stellung 

innerbalb Preussens. Braunsberg, A. Martens, 1872. 8'*. 

- V. J. f. 4. 
Treteri, Thomae, de Episcopatu et Episcopis Ecclesiae 

Vamensis opus postbumum . . . Crac., Franc. Cezary, 1685. 

Fol. Tit. deest. — II. F. a. 21. 
Deductiones, Binae, S. R. Majestatis Boruss. . . . episc. 

Varmiensi et Culmensi . , . nullum . . jus dioecesanum et 

episcopale in Sereniss. Regis Borussiae ditione competere 

. . . 1733. 4°. — n. C. c. 19/8. 
Liilienthal, J. A., Ueber die Biscbofswabl im Ermlande... 

z. Z. der poln. Oberberrscbaft. Berlin 1841. A. Stange. 

8». — IV. C. e. 60. 
Eicbborn, Ant., Der ermlandische Biscbof Martin Kromer 

als Scbriftsteller, Staatsmann und Kircbenfiirst. Brauns- 
berg, Eduard Peter, 1868. 8^ — V. D. i. 3. 
Lilientbal, Dr., Braunsberg in den ersten Decennien des 

17. Jabrb. . . Rede . . . am 3. Aug. 1837. Braunsberg 

1837. Muttray. 8«. - IV. C. e. 51. 
Perlbacb, M., QueUenbeitrage zur Gescbichte der Stadt 

Konigsberg im Mittelalter. Gottingen, Rob. PepjJDdilller, 
1878. 8^ - V. I. g. 9. 

m. 13 



194 Polnische Geschichte und Literatur. 

Posen. Qeograpliie u. QesclilcMe. 

Tarifa lanealis Posnaniensis et Calissiensis . . . sub alphabet! 

ordinem studio generosi Casimiri Michaelis bini nominis 

Miedzwiedzki. . . reducta. Posnaniae, typis acad., 1766. 

Fol. — in. K b. 18. 
Herzberg, Friedricb, Sud-Preussen u. Neu-Ost-Preussen. 

Eine geogr.-histpr. Skizze. [Mit Tabellen.] Berlin, Real- 

schulbuchliandl., 1798. 8o. — IV. W. f. 26. 
Holsche, A. C. von, Geograpliie und St^itistik von West-, 

Slid- und Neu-Ostpreussen . . . [Mit 1 Kart«.] Berl., Fr. 

Maurer, 1800-1807. 8«. 3 VoU. - U. J. 34-36. 
Beitrage zur Beschreibung von Siid- und Neuost-Preussen. 

Erster Bd. Erstes Heft. Berlin, J. Maurer, 1803. 8°. — 

IV. E. d. 11. 
Uebersicht, Kurze, von der Zusammensetzung . . . des 

Regierungs-Departements Posen. Posen, W. Decker, im 

Januar 1821. 4o. — 11. J. g. 28. 
Fin eke, C. B. L., Die Provinz Posen. Lissa, E. Giinther, 

1832. 8^ — II. J. f. 16. 
Entress, C. A. W., Kurze Geschichte und Geographie der 

Provinz oder des Grossherz. Posen. Gnesen u. Lissa, E. 

Gunther, 1843. 8«. — IV. X. h. 31. 

— Wandkarte von der Prov. Posen. Lissa u. Gnesen, E. 
Gunther 1842. 4". und Wandkartenformat, 6 Bl. und 
1 Bl.: Bemerkungen. — III. H. a. 9. 

Das Grossherzogthum Posen in histor., statist, u. geogr. 
Beziehung von J. J., Kempen, L. Pulvermann, 1844. 8°. 

— IV. X. h. 34. 

Back, W., Die Provinz oder das Grossherz. Posen in geogr., 
Stat, und topogr. Beziehung. 8^. 78 S. — IV. W. g. 33. 

Verzeichniss sammtlicher Ortschaften des Regierungs- 
Bezirks Posen. Mit einer kurzen geogr.-statist. Ueber- 
sicht desselben. Posen, W. Decker et Comp., 1845. 8". 

— IV. W. g. 33. 

Plater, Ludw., Opisanie historj-czno-statystyczne W. X. 

Poznaiiskiego. Lipsk., I. N. Bobrowicz, 1846. 8®. — IV. 

R. e. 16. 
Sempinski, F. X., Opis histor.-jeogr. W. Ks. Poznaiiskiego 

Poznaii, J. K. Zupaiiski, 1853. 8^ — V. B. d. 60. 
Nauka, Krotka, ojczysta, czyli opis "W. Ks. Poznaiiskiego. 

Leszno, E.' Gunther, 1856. 12°. — V. B. g. 27. 
Handbuch, Kurzgefasstos statistisches , der Provinz Posen 

. . . Posen, Louis Tiirk, 1870. 8°. — V. B. e. 61. 

— Dasselbe. Posen, Louis Tiirk, 1877. 8°. — V. L f. 31. 



Posen. Geographie und Gescliichte. 195 

Verzeichniss sammtlicher Ortschaften der Provinz Posen 

mit Angabe des Kreises und der Postanstalt, herausg. 

von der Ober-Post-Direktion in Posen, 1871. W. Decker 

n. Comp. 4®. — V. B. b. 24. 
Zusammenstellung, Alphabetische , der im Reg. -Bez. 

Posen bis nit. 1876 vorgekommenen Ortsnamenverande- 

rungen. Posen, W. Decker et Comp., 1877. 8®. — Y. 

G. g. 11/1. 
Nachweisung der in der Provinz Posen bis ultimo 1876 

vorgekommenen Yeranderungen von Ortsnamen. Posen, 

Louis Merzbacb, 1877. 4^ — Y. G. g. 11/2. 
Wykaz miejscowo^ci , kt6rych nazwiska polskie do roku 

1874 na niemieckie zmienione zostaly. Poznai^, J. K. 

^upaAski, 1875. 8«. — Y. I. e. 33. 
Szymanski, Roman, Statystyka ludno^ci Polski^j w za- 

borze pruskim. Poznaii, J. Leitgeber, 1874. 8*^. — Y. 

E. i. 46/2. 
Zychliiiski, Ludw., St68unek polski^j a niemiecki^j wla- 

sno^ci w W. Ks. Poznaiiski^m przed 30 laty a dzisiaj. 

Poznan, M. Leitgeber i Sp., 1878. 8°. — Y. L d. 31. 
Statystyka, Urz^dowa, W. Ks. Poznaiiskiego i j^j kon- 

sekwencye. Die officielle Statistik des Grossherzogtbums 

Posen und deren Consequenzen. Posen, L. Merzbacb, 

1861. 8«. — Y. C. i. 30. 
Gemmel, Der Reg.-Bez. Posen vora sanitilren Standpunkte 

aus statistiscb beleuchtet. Posen, L. Merzbacb, 1875. 8®. 

(Mit 1 Lithogr.] — Y. E. k. 28. 



Ritschl, G., Beitrage zui Flora des Grossh. Posen. Posen, 
W. Decker & Co., 1851 u. 57. 4o. Progr. d. F.-W.-Gj^mn. 

— Y. D. f. 1/14. 18. 

KarSnicki, Kar61, Rys geologiczny W. Ks. Poznaiiskiego. 
z. Roczniki Tow. Przyj. N. Pozn. Tom 11. 1863. 8®. 

— Y. B. i. 23/4. 

Sypniewski, F., Okrzemki (Diatomaceae) okolic Poznania, 
wraz z kr6tk^ cbarakterystyk^ wszystkicb rodzaj6w 
okrzemek w wodach slodkich iyjqjcych. [Z 5 tabl. figur.| 
z. Roczniki Tow. Przyj. N. Pozn. Tom L 1860. 8^. — 
Y. B. i. 22/9. 

San -M a rt e (S c b u 1 z), Gross-Polens Nationalsagen, Mabrcben 
und Legenden und Lokalsagen des Grossberzogtbums 
Posen. Bromberg, Louis Levit, 1842. 8°. Hefl 3 feblt. 

— m. Y. m. 28. 

13* 



196 Polnische Geschichte und Literatur. 

Bernd, Chn. Sam. Theod., Die deutsche Sprache in dem 
Grossherz. Posen und einem Theile des angrenz. Konigr. 
Polen etc. Bonn, E. Weber, 1820. S^ — in. E. f. 31. 



Schwartz, F. L. W., Materialien zur prahistorischen Karto- 
graphie der Provinz Posen. Zusammenstellung der Funde 
und Fundorte. Posen 1875. 4«. 3 Blatt. — V. F.a. 10 c. 

— I. Nachtrag. Zusammenstellung der Funde und Fund- 
orte seit Ostem 1875, nebst einer Tafel mit Abbildungen. 
Posen, W. Decker & Comp. (E. Hostel), 1879. 4°. US. 

- V. F. a. 10 d. 

— n. Nachtrag. Posen, Druck von Karl Handke, 1880. 4®. 
27 S. u. 3 Tai". III. Nachtrag. Posen, Druck von Merz- 
bach, 1881. 4». 13 S. u. 2 Taf. IV. Nachtrag. Posen, 
Druck von Merzbach, 1882. 4^ 8 S. u. 2 Taf. — V. 
F. a. 10 e. 

Zenkteler, Ein Beitrag zu den Ausgrabungen in der Pro- 
vinz Posen. [Mit 1 Tafel.] Ostrowo, Theod, Hoffmann, 
1874. 40. — V. G. b. 5. 

DydyAski, J., Umy z krzyiami. z. Roczniki Tow. Przyj. 
N. Pozn. Tom X. 1878. S^. — V. B. i. 29/4. 

Malecki, Antoni, Dr., Co rozumied o runach stowianskich 
i o autentyczno^ci napis6w na Mikorzynskich kamieniach ? 
z. Roczniki Tow. Przyj. N. Pozn. Tom VII. 1872. S\ 

- V. B. i. 27/29. 

Szulc, Kazimierz, Dr., Autentyczno^d kamieni Miko- 

rzyiiskich zbadana na miejscu. z. Roczniki Tow. Przyj. 

N. Pozn. Tom IX. 1876. 8°. — V. B. i. 28/4. 
Domaradzki, Wykopaliska Nadziejewske. z. Roczniki 

Tow. Przyj. N. Pozn. Tom VI. 1871. 8°. — V. B. i. 27/G. 
Bialecki, Ant., Wykopaliska w Manieczkach. [Z 2 tabl.) 

z. Roczniki Tow. Przyj. N. Pozn. Tom I. 1860. 8". — 

V. B. i. 22/7. 

Kohn, Alb., Der Ringwall, vulgo die „Schwedenschanze" 
bei Fordon. Posen, W. Decker & Comp., 1880. 8^. — 

VI. G. b. 1. 

Polkowski, Ign., Opisy starozytnych ruin na wyspie jeziora 
lednickiego. Gniezno, J. B. Lange, 1876. 8°. [Z 4 drzewor.J 

- V. G. h. 1. 

Lepkowski, J6z., O zabytkach Kruszwicy, Gniezna i Kra- 
kowa, oraz Trzemeszna, Rogoina, Kcyni, Dobieszewka, 
Golanczy, Znina, G^sawy, Pakosci, Koscielca, Inowroc- 
iawia, Strzelna i Mogilna. Krak6w, druk. „Czasu", 1866. 
8^ - V. E. k. 12. 



Posen. Geographie u. Gescliichte. 197 

Raczynski, Edw., hr., Wspomniema Wielkopolski to jest 

"VVojewcSdztw Poznanskiogo, Kaliskiego i Gnieznienskiego. 

Poznan,wdnik. OrQdownika,1842 — 43. 4°. 2 torn. fZillustr.] 

— n. J. f. 38-39. 

— — fRycin na miedzi: 46.] PoznaA 1842. — III. H. a. 7. 



Allgem. QeschicMe der Provinz. 

Wuttke, H., Stadtebuch des Landes Posen. Codex diplom., 
allg. Gesch. der Stadte im Lande Posen, geschichtl. Nach- 
richten von 149 einzelnen Stadten. Leipzig, Herm. Fries, 
1864. 4". [Mit eigenhand. Widmung des Verf. an Ferd. 
Lassale.] — V. E. a. 16. 

— Accessiones ad cocidera diplomaticum, qui continetur 
libro „Stadtebuch des Landes Posen." Lipsiae, A. Edel- 
mann, 1864. — V. C. a. 2. 

Codex diplomaticus maioris Poloniae ab anno 1136 usque 
ad annum 1597, coUeotus a Casimiro Raczyiiski . . . ed. 
Eduardus Raczynski. Posnaniae 1840. 4®. [M. Kk.] — 
III. J. e. 36. 

— diplomaticus Majoris Poloniae, a. 1400 atting., editus cura 
Societatis Poznaniensis. Kodex dyplomatyczny Wielko- 
polski, si^gaj. r. 1400., wydany staraniem Tow. Przyj. N. 
Pozn. Poznaniae, sumptibus Bibliothecae Komicensis, 
1877-1881. 4». 4 voU. — V. G. a. 13-13c. 

ijukowski, Arcbiwum Trzemeszeiiskie. z. Roczniki Tow. 

Przyj. N. Pozn. Tom XI. 1881. — V. B. i. 30/5. 
Vossberg, F. A., Wappenbuch der Stadte des Grosaberz. 

Posen. [Mit 16 Tafeln Abbild.J Berlin, J. A. Stargardt, 

1866. 4«. [145 Wappen.] - V. G. b. la. 
Meyer, Chn., Geschichte des Landes Posen. Posen, J. Jolo- 

wicz, 1881. 8^ - VI. F. b. 2. 

— Recension von Caro, Jac, Prof, an der Univers. Breslau, 
in: Deutsche Literaturzoitimg Nr. 18 vom 6. Mai 1882. 
Berlin, Weidmann, 1882. 4". — V. D. a. 13. 

— desgl. von Lohmeyer, Karl, Prof, an der Univers. Koenigs- 
berg, in: Lit«rarisclies Centralblatt flir Deutschl. Nr. 29 
vom 15. Juli 1882. Leipzig, Eduard Avonarius, 1882. 4°. 
- IV. S. 14. 



198 Polnische Geschicbte und Literatur. 

Specialgeschiclite. 

Jarochowski, £az., Wielkopolska w czasie pierwszej 
wojny szwedzki^j od r. 1655 do 1657. Poznaii, J. K. Zu- 
panski, 1864. 8«. - V. C. k. 4. 

— Wielkopolflkie Leszno w roku 1707, ustQp z dziej6w 
wojennych tegoi roku. Bitwa wschowska dnia 
13. lutego 1706. Kamieniec i Poznaii po Augustowej 
restauracyi. Z. Opowiadania i studia history czne. 
Serya nowa. Poznaii, C. F. Piotrowski i Sp., 1884. 8'». 

— Potyczka Kargowska i kapitan Wi^ckowski. 1793. Z. Opo- 
wiadania i stadia historyczne. Serya nowa. Poznaii, 
C. F. Piotrowski i Sp., 1884. 8». 

Bemerkungen auf einer Keise nach Thorn durch Posen 
nach Sachsen. Berl. u. Ktistrin, F. Oehmigke, 1790. 8'*. 
[M. 1 K.] IV. R. K. 16. 

Denkwiirdigkeiten der ersten feyerlichen Ausiibung 
der unterm 18. April 1791 wiedererlangten biirgerlichen 
Rechte und Freyheiten von denen Koniglichen freyen 
Stadten in der Wojwodschaft Posen, zu Posen vom 1. bis 
10. August 1791. Aus dem Polnischen iibersetzt. Posen, 
bey Job. GHeb Zopif. 8°. 150+2 Stn. — II. 
J. 1. 3. 

St rue usee, I. F., Blicke auf Sudpreussen vor und nach 
dem Jahre 1793. Posen, Decker u. Comp. 1802. 8°. — 
n. H. a. 25. 

Die Policey-Kommission, ein den 17. Junius 1791 ge- 
gebenes Gesetz. Warschau und Posen, F. Ch. Netto, 
1791. 8^ — n. E. m. 26. 

Wegner, Leon, Konfederacy a woj ew6dztw Wielkopolskich 
. , . d, 20. Sierpnia 1792 r. w mie^cie Srodzie zawi^zana. 
Z. Roczniki, Tow. Przyj. N. Pozn. Tom H. 1863. 8». — 
V. B. i. 23/6. 

Ordynacya s^dow ziemianskich powiatu Koscianskiego y 
ziemi wscbowskiey z d, 3. Kwietnia, 1792. 4P, — 
in. L. c. 29/4. 

Patent, K. Preuss., an die samtl. Stande und Einwohuor 
der bisherigen Pohi. Woywodschaften : Posen, Gnesen, 
Kalisch, Sieradien, der Stadt und des Klosters Czensto- 
chowa, des Landes Wielun, der Woywodschaft Lentschitz, 
der Landschaft Cujavien, des Landes Dobrzyn, der Woy- 
wodschaften Bawa und Plotzk, nach Massgabe des Granz- 
Zuges, imgleichen der Stadte Dantzig und Thorn. D. d. 
Berlin, d. 25. Marz 1793. Deutsch u, pohi. Berlin, G. 
Decker, 1793. Fol. - IL F. a. 12/1. 



Specialgeschichte. 199 

Patent, K. Preuss., wegen Anordnung der Krioges- und 
Domainen-Kammem zu Posen und Lentschitz . . . D. d. 
Fraiikfuurth a. M., d. 7. April 1793. Poln.Hlt8ch. Berl., 
G. Decker, 1793. Fol. — II. F. a. 12/2. 

— wegen Verwaltung des Miintz-, Bergwerks- und Saltz- 
Kegals in den bisher von der Krone Polen besessenen u. 
nunmehro von Sr. Konigl. Maj. von Preussen ... in Be- 
sitz genommenen Wo ywodschaften : Posen, Gnesen, Ka- 
lisch, Sieradien . . . D. d. Frankf. a. M., d. 7. Apr. 1793. 
Fol. Poln.-dtsch. Berl., G. Decker, 1793. — K. F. a. 12/3. 

— wegen Beobachtung des Stempeledikts v. 13. May 1766 
und der nacbberigen in Betreff des Stempel-Papiers, 
YoUmachten- und Karten-Gebrauchs, auch der Musikan- 
ten-Nahrungs-Gelder erlassenen Verordnungen. Berlin, 

• 16. Apr. 1793. Posen, S. B. Presser. Fol. — 11. F. a. 12/4. 

— Emenertes und bestimmteres Stempel- und Carten-Edict, 
de d. Berl. d. 13. May 1766. Berl., G. J. Decker. Fol. 

— n. F. a. 12/5. 

— Odnowiony y sci^le okre^lony szt^plowy y kartowy 
edykt d. d. z Berl. d. 13. Maja 1766. Berl., G. J. Decker, 
1766. Fol. — n. F. a. 12/6. 

— Taxy, za ktore, licz^c od 1. czerwca, 1 766, szt^plowane 
karty wsz^dzie przedane, y muzykowo bilety od muzy- 
kantow brane bydi maj^. d. w Berl. 31. Maja 1766. — 
n. F. a. 12/7. 

— Publicandum (wegen des Tabakhandels). D. d. Posen, 
d. 14. May 1793. Fol. — II. F. a. 12/8. 

— Publicandum (wegen Rauchtabaks). Posen, d. 23. May 
1793. Fol. — n. F. a. 12/9. 

— Publicandum wegen Einfiibrung der Landes-Contribution 
in Siid-Preussen und der zu dem Ende angeordneten 
Classification der Landereyen etc. etc. Posen, d. 20 May 
1793. Fol. - n. F. a. 12/10. 

— Instruction fiir die bey Vermessimg der Provinz Siid- 
Preussen angestellten Conducteurs. Posen, d. 20. May 
1793. Fol. — II. F. a. 12/11. 

— Publicandum von der Kgl. Siidpreuss. Krieges- und Domai- 
nen-Kammer zu Posen, wobin die neue Provinz Siid- 
preussen in alien Finanz-, Polizei- u. Domainen-Angole- 
genheiten ressortiren soil. Posen, d. 25. Mai 1793. Fol. 

— n. F. a. 12/12. 

— Wegen Postwesens fur Siidpreussen. Berl., d. 1. Juni 
1793. Fol. Polu. u. Dtsch. - III. F. a. 12/13. 

— Edict, das Verhalton der Kgl. Unterthanen bey dem 
gegenw. Kiiege mit Frankreicb betrefi'end. d. d. Berlin, 



I 



200 Polnische Geschichte iind Literatiir. 

d. 6. Juny 1793. Berlin, G. Decker, 1793. Fol. — II. F. 
a. 12/14. 
[Patent.] PubLikandum wegen des Salz-Begales, iibertr. auf 
die See-Handlungs-Societat. Berl., 13. Jimi 1793. Fol. 
Deutsch u. poln. — 11. F. a. 12/15. 

— Publicandum der Kgl. Sud-Preuss. Krieges u. Domainen- 
Kammer zu Posen wegen Policey-, Finanz- und Domai- 
nen-Angelegenheiten. Posen, d, 16. Juni 1793. FoL — 
n. F. a. 12/16. 

— Edict, dass in Sudpreussen adeliche Gtiter ohne specielle 
Concession von keinen Andem als wirklich Adelichen 
erblich besesseA werden sollen. D. d. Bodenheim, d. 
4. Juli 1793. Posen, Sam. Gottlieb Presser. Fol. — II. 
F. a. 12/17. 

— Die Publikation des Deserteur-Edicts betreiFend. Berlin, 
18. Juli 1793. Fol. Poln.-dtsch. — 11. F. a. 12/18. 

— Edict wegen Anhaltung nnd Verfolgung der Desert^urs. 
De Dato Berlin, den 8. Januarii 1788. Fol. — Poln.-dtsch. 
— n. F. a. 12/19. 

— Deklaration des Edikts vom 8. Januar 1788 wegen Bestra- 
fung derjenigen, die einem Desertenr durchgeholfen haben. 
D. d. Berlin, d. 28. Julii 1788. Fol. Poln.-dtsch. — H. 
F. a. 12/20. 

— Die Publication des Edicts vom 11. Julius 1775 wegen des 
unbefugten Schiessens in Stadten und Dorfem betreffend. 
Posen, am 3. Aug. 1793. Fol. — II. F. a. 12/21. 

— Erneuertes, erweitertes und gescharftes Edikt wegen des 
unbefugten Schiessens in den Stadten und Dorl'ern. D. 
d. Berlin, d. 11, Julii 1775. Poln.-dtsch. Posen, S. B. 
Presser. Fol. — 11. F. a. 12/22. 

— Publicandum wegen Verboth des Schiessens in derStadt 
u. deren Vorstadten. Dtsch.-poln. Posen, d. 3. Aug. 1793. 
Fol. — n. F. a. 12/23. 

— Publicandum zur Verhutung des willkiihrlichen Um- 
herlaufens des Dienst-Gesindes in Sudpreussen. Posen, 
d. 24. August 1793. Fol. — Dtsch.-poln. — 11. F. a. 
12/24. 

— Avertissement, das schnelle Fahren in der Stadt Posen 
u. Vorstadten betreiFend. Posen, d. 2. Sept. 1793. Fol. 
Dtsch.-poln. — n. F. a. 12/25. 

— Publicandum wegen Einfiihrung des Rheinlandischen 
Maasses bey Bauten in Siid-Preussen. Posen, d. 9. Sept. 
1793. Fol. Dtsch-poln. — U. F. a. 12/26. 

— Verbot des Spielens in auswartigen Lotterien. Berlin, d. 
21. Sept. 1793. Fol. — n. F. a. 12/27. 



Specialgeschiclito. 201 

(Patent.^ Auderweit emeaertes Edict, dai^s niemand . , sich bey 
auswartigen Lotterieu interessiren , am wenigsten aber 
sich als Ck)Uecteiir davon abgebeu soUe. D. d. Berlin, d. 
1. Sept. 1767. Pohi.-dtsch. — 11. F. a. 12/28. 

— Pablikandum wegen Einfuhning eines gleichformigen 
Maasses der in den Sud-Preussischen Ziegeleyen zu bren- 
nenden Steine. Berlin, d. 23. Sept. 1793. Fol. Poln.-dt8ch. 
— n. F. a. 12/89. 

— Yorspann-Reglement fiir die Provinz Siid-Preiissen. De 
dato Berlin, d. 1. Okt. 1793. Berl., G. Decker, 1793. Fol. 
Dtsch-poln. ~ n. F. a. 12/30. 

— Publicandnm dass keine . . . zum Leimmachen erforderl. 
Materialien aus Siidpreussen nach auswarts gefilhret 
werden soUen. D. d. Berl., d. 21. Oct. 1793. Berl., G. 
Decker, 1793. Fol. Poln.-dtsch. — 11. F. a. 12/31. 

— Patent iiber den Besitz und die Bewirthschaftung der 
Starosteien in Siidpreussen. D. d. Berlin, d. 26. Febr. 
1794. Berl., G. Dekker, 1794. Fol. Poln.-dtsch. — II. F. 
a. 12/32. 

— Pnblikandam fiir Sud-Preussen, die Forst -Verbrechen 
tind deren Strafe betreftend. Posen, d. 1. Marz 1794. 
BerL, Geo. Decker, 1794. Fol. — II. F. a, 12/33. 

— Pablicandum betreiFend „Guter, Kapitalien oder stadtische 
Gmndstucke, die dem ehemaligen Jesuiten-Orden gebort 
haben." Posen, d. 19. Marz 1794. Fol. — 11. F. a. 12/34. 

— Patent wegen Bewirthschaftimg der Starosteylichen Forsten 
in Siid-Preuasen. D. d. Berlin, d. 24. Marz 1794. Berlin, 
Georg Decker, 1794. Fol. — H. F. a. 12/35. 

— Kgl. Allgem. Edict wegen der Gesetze und Reclite, nach 
welchen in Sud-Preussen in Rechts-Angelegenheiten ver- 
fahren nnd geurtheilt werden soil. D. d, Berlin, d. 28. Marz 
1794. Berl., Geo. Decker, 1794. Fol. — H. F. a. 12/,%. 

— Publicandum, die auf die Vertilgung der Wolfe in hiesiger 
Provinz Allerchochst festgesetzten Praemien betreffend. 
Posen, d. 7. Apr. 1794. Posen, S. B. Pressor, 1794. Fol. 
Poln. u. deustch. — II. F. a. 12/37. 

— Wegen Zuruckbenifung der sich ausserhalb Landes ])0- 
findenden Siid-Preussischen Vasallon und augesessenen 
Unterthanen. Berlin, 23. April 1794. Fol. — Poln. u. 
deutsch. n. F. a. 12/38. 

— Wegen schleuniger Rettung verungliickter Personen. 
Berlin, 1. Marz 1794. Ace: Publicandum zum Unterricht, 
wegen schleuniger Rettung verungliickter Personen. Berl., 
d. 13. Jan. 1788. Unterricht durch welche Mittol plotzlich 
verungliickte und todt scheinende Personen in don meisten 



202 Polnische Gescliichte mid Literatur. 

Fallen gerettet werden konnen. Fol. Poln.-dtsch. — II. 
F. a. 12/39. 
(Patent.) Deklaration wegen Organisation und Besetzung 
der Magistrate in Slidpreussen. Berl., d. 18. Apr. 1794. 
Dtsch.-poln. — n. F. a. 12/40. 

— Edict wegen des Stidpreussischen Incolats oder wegen 
Besitziahigkeit zu adlichen Giitem in Siidpreussen. Berl., 
d. 16. Mai 1794. Posen, G. Decker. Fol. Poln.-dtscli. — 
n. F. a. 12/41. 

— PubUcandum betreffend die Consumtions-Steuer-Abgaben 
vom Getrank iind Schlachtvieh in den Siidpreuss. Stiidten. 
Posen, 22. Marz 1794. Fol. Poln.-deutsch. — 11. F. a. 12/42. 

— wegen gewissenhafter Angabe aller liegenden Griinde 
nnd Nutzungen in Siidpreussen zum Behuf der einzu- 
ftihrenden allgemeinen Landes-Contribution, d. d. Berlin 
d. 6. May 1794. Posen, G. Dekker, 1794. Fol. — H. F. 
a. 12/43.^ 

— Stidpreussische Kammer - Kanzlei - Gebtihren - Taxe. d. d. 
Berl. d. 8. May 1794. Posen, G. Decker, 1794. Fol. — 
n. F. a. 12/44. 

— Edict die Abberufnng der in Diensten der Republik 
Polen oder der jetzigen polnischen Insurrection befind- 
lichen preussischen Vasallen und Unterthanen betreffend. 
D. d. Berl. d. 16. May 1794. Posen, G. Decker, 1794. 
Fol. Pobi. u. deutsch. — 11. F. a. 12/45. 

— Publicandum wegen des unerlaubten lotteriemassigen Aus- 
spielens einzelner EfFecten und Sachen. Posen, d. 
13. Junii 1794. Fol. Poln. u. deutsch. — H. F. a. 12/46. 

— Verordnung, wodurch die Circulation der spanischen 
Piastres forts in den Kgl. Preuss. Staaten gestattet, der 
numeraire Worth derselbon bestimmt etc. d. d. Berl. d. 
25. Junius 1794. Posen, Decker u. Komp. 1794. Fol. 
Poln. u. deutsch. — II. F. a. 12(47. 

— Publikandum wegen Nachweisung der Gerechtsame der 
Grundbesitzer zu Erhebung der Briicken- und Wege-ZoU- 
Gelder. Posen, d. 29. Juni 1794. Fol. Poln.-dtsch. — 
n. F. a. 12/48. 

— wegen Publication des Censur - Edicts vom 19. Dec. 
1788. Posen, d. 4. Juli 1794. Fol. Poln.-dtsch. — 11. F. 
a. 12/49. 

— Erneuertes Censur-Edict ftir die Preussichen Staaten do 
dato Berlin d. 19. Dec. 1788. Posen, G. Decker, 1788. 
Fol. Poln.-dtsch. — II. F. a. 12/50. 

Projekt do memory alu przy wystaniu do kr61a deputacyi 
z prosba o amnesty^. Fol. Mscr. — III. L. a. 8/84. 



Specialgeschiclito. 203 

Tolberg, I. W., E«de an die Einwoliner vou Siidpreusseu. 
Danzig, F. Troschel, 1793. 8\ — n, J. i. 4. 

Aktenstiicke zur Beurtheilung der Staatsverbrechen des 
Siidpreuss. Kriegs- und Domainenrathes Zerboni uud 
seiner Freunde. 1800. 8°. — III. J. 1. 19. 

[Held, Hans v., Das schwarze Buch.] Die wahren Jacobiner 
im preossischen Staate oder actenmassige Darstellung dcr 
bosen Eanke und betriigerischen Dienstfiilirung zweyer 
preussischer Staatsminister. 1801. Ueberall u. nirgends. 
[Berlin, Frolich,] 1801. 8^ VI. + 256 Stn. - V. D. f. 57. 

Gdzie si^ podzialy nasze Xrolewszczyzny . . . Poznaii, J. 
Leitgeber, 1878. 8». - V. K. f. 4. 

Baumann, J. F., Darstellungon nach dem Leben. Aus 
einer Skizze der Sitten iind des Nationalcbarakters der 
ehemaligen Poblen. Konigsb., Goebbels undUnzer, 1803. 
S\ — n. J. h. 22. 

Stawiarski, Ign., Droga do znajomosci, jakim idjjj po- 
rz^dkiem interesa publiczne w paiistwach pruskich. War- 
szawa, Zawadzka wdowa, 1805. 8®. — II. J. h. 4. 

Ueber Preussens Verwaltung seiner ehemaligen polnischen 
Provinzen. Berl. und Leipz., 1808. 8". — II. J. k. 23/2. 

Klewitz, W. A. von, An die polnische Nation. Ueber die 
preussische Verwaltung in dem ehem. Slid- und Neu- 
Ost-Preussen. Berlin, Sander, 1812. 8*^. Poln.-deutsch. 

— ni. J. m. 7. 

An die Einwobner des Grossberzogthums Posen. Do Mie- 
szkancow Wielk. Xi^stwa Poznanskiego. Besitznahme- 
Patent. Wien, d. 15. May 1815 unterz. : Friedr. Wilhehn 
Furst Hardenberg. 4«. Abschr. — II. N. b. 28/1. 

Patent wegen der Besitznabme des an Preussen zuriick- 
fallenden Theiles des Horzogthums Warschau. Patent 
wzgl^dem zaj^cia w posiadanie wroconey znowu do Pruss 
cz^ci Xi^stwa Warszawskiego. Wien, d. 15. Mai 1815 
unterz.: Friedrich Wilhelm. Fiirst Hardenberg. 4«. Ab- 
schrift. - II. N. b. 28/4. 

Urkunde iiber die Besitznabme des an Preussen zurlickge- 
£BiIlenen Theils des Horzogthums Warschau. Autontyk 
w przedmiocie obi^cia w posiadanie przypadl^y znowu 
Prusom cz^ci Xi^stwa Warszawskiego. Posen, d. 8. 
Junii 1815 unterz. : Der General-Lieutenant von Thiimeu. 
Der Oberprasident von Zerboni di Sposetti. 4°. Abschr. 

— n. N. b. 28/2. 

Bekanntmachung wegen Einrichtung des Justiz-Wesens 
im Grossherzogthum Posen. Obwieszczenie wzglodera 
urz^dzenia s^downictwa w W. X. Poznaiiskiem. Poseu, 



20i Polnisclie Gescliichte und Literatur. 

den 12. Juli 1815. Unterz. : Zerboni di Sposetti. Schoner- 

mark, Justiz-Organisations-Commissarius. 4". Abschr. — 

n. N. b. 28/3. 
KadziwiH, Mowa, miana przy ztoieniu holdu^ dnia 

3. sierpnia 1815. PoznaA, N. Kamieiiski, 18G6. 8®. — 

V. D. f. 15. 
K o 8 i n s k i , J. A., Zbior korrespondencyi z lat 1815—20, tycz^- 

cej siQ formacyi sily zbrojndj narod. w W.^ X. Pozn., oraz 

stosunki W. X. do monarchii pruskidj. Poznaii, J. K. 

^upaiiski, 1861. S\ — V. B. k. 15. 
Plottwell, Denkschrifib iiber die Verwaltung des Gross- 

herzogthums Posen vom Dec. 1830 bis ziim Beginn des 

J. 1841. 80. - V. C. k. 62. 
— Denkschrift die Verwaltung der Prov. Posen v. Dez. 

1830 bis z. Beginn des J. 1841 betreiFend. Becension der 

Denkschrift . . . brieflich dargestellt. Posen, d. 12. Dec. 

1841. 4«>. Abschriffc. — n. B. d. 44. 
Kosinski, WL, Sprawa polska z r. 1846 przed si^d opinii 

publiczndj wytoczona. Poznaii, J. K. Zupanski, 1850. 8*. 

- V. A. f. 11. 

Moraczewski, Andr., Sendschreiben an H. Heinr. Wuttke 

die poln. Frage betreffend. Leipzig, E. Keil u. Co., 1846. 

S\ - V. D. e. 42. 
Hasselt, Was ich erlebte. Ein gutgemeintes Wort . . . 

Kosten, 1847. H. Thieme. 8°. Ace. : Eug. v. Breza, Ueber 

die Bussomanie im Grossh. Posen. — IV. C. e. 29. 
Krause, K., Die Naturgeschichte der Bussomanen im Gross- 

herzogthum Posen. Bromberg, L. Levit, 1847. 8®. — 

n. S. i. 119. 
Akta i czynno^ci st^dowe, tyczi^ce siQ processu Polakow 

oskarzonych w r. 1847 o zbrodni^ stanu. Tom I. Berl., 

M. Simion, 1847. 8°. Niekompl. — 11. B. a. 56. 
Sprawa wi§ini6w PoznaAskich przed s^dem Berliiiskim, 

w pierwsz^j instancyi. Paryi, L. Martinet, 1848. 8®. — 

IV. L. k. 58. 
Baczyiiski, Boger, Wer hat die Freiheit verrathen, Slaven 

oder Germanen? Schreiben an Arnold Buge. Dresd. u. 

Leipz., Arnoldische Buchh., 1848. 8<*. — IV. L. c. 41. 
Lipski, Adalb., Beitrage zur Beurtheilung der Ereignisse 

im Grossh. Posen im J. 1848. I. Heft. Berlin, 1848. 8®. 

- V. E. i. 34. 

Kilka sl6w do poczciwych ludzi. Leszno, E. Gunther, 1848. 

S\ — IV. L. e. 19. 
Falkowski, Julius z, Wspomnienia z roku 1848 i 1849. 

Poznari, J. K. Zupanski, 1879. 8^ — V. L i. 30. 



special geschichte. 205 

KosiiiBki, WL, Odpowiedi na L. Mieroslawskiego Powsta- 

nie poznanskie w r. 1848. Targowa Gorka w W. Ks. Pozn., 

nakl, Autora, 1861. 8«. — V. B. k. 11. 
Willisen, W. v., Akten und Bemerkungen iiber meine 

Sendong nach dem Grossh. Posen im Eriihj. 1848. Kiel, 

C. Schroder & Co., 1850. 89. — V. G. m. 29. 
Yoigts-Rhetz, C. v., Aktenmassige Darstellung der poln. 

Insurrektion im J. 1848. Posen, W. Decker & Co., 1848. 

8«. — IV. L. c. 42. 
01b erg, v., Beleachtung der , . . dem H. Gen. der Inf. von 

Pfdel von . . . L. Mieroslawski am 16. Mai c. eingereich- 

ten Denkschrift. Posen, W. Decker u. Co., 1848. S^. — 

IV. L. c. 42. 
Zburzenie Ksis^sk przez Prasak6w w d. 29. kwietnia 1848 r. 

Pozn., W. Stefanski, 1849. 8». — IV. L. c. 15. 
Zur Geschichte des Anfstandes in der Prov. Posen • . . vom 

Kreis-Biirgerausschuss zu Eogasen. Posen, £. S. Mittler, 

1848. 8». — IV. L. c. 42. 
Metzig, Friede sei mitEuch! Liebet Euch unter Einander! 

Worte der Versohnung an die Bewohner des Grossh. 

Posen. Lissa und Gnesen, E. Giinther, 1848. 8^ — 11. 

S. i. 132. 

— Factische Berichtigongen und personliche Bemerkimgen 
zu der Bede des H. Abg. von Boder, die poln. Frage. . • 
betreffend. Lissa, E. Gunther, 1849. 8«. — IV. D. e. 12. 

Deputowani polscy w niemieckich parlamentach. Pozn., 

J. K. liupaAski, 1849. 8^. — H. S. i. 131. 
Liiga. — Breza,Eug., Projekt finansowy dia Ligi Polski^j. 

Leszno i Gniezno, E. Gunther, 1849. 8^. — IV. L. c. 39. 

— Wodzicki, Henr., Do delegowanych Ligi. Wroclaw, 
C. H. Storch i Sp., 1848. 8°. — IV. L. c. 28. 

Liga i zasady demokratyczne. Leszno i Gniezno, E. 

Gunther, 1848. 8^. — IV. L. c. 28. 

— Mann, Maur., Egoizm, narodowo^d i Liga. Pozna^, 
J. K. ^upaABki, 1849. 8». — IV. L. c. 26. 

Liga i doswiadczenie. Poznaii, J. K. ZupaAski, 1849. 

S®.- — IV. L. c. 26. 
Listy o waln^m zebraniu delegowanych Ligi Polskidj 

w K6miku r. 1849. Leszno, E. Gtinther, 1849. 8«. — 

IV. B. h. 52. 

— Estkowski, E. , Glos do miejscowych dyrekcyi Ligi. 
Pozna6, W. StefaAski, 1849. 4". — IV. S. h. 4. 

— Bozmowa soltysa z s^siadem o bractwie polski^m czyli 
o Lidze. Poznaii, W. StefaAski, 1849. 8o- — IV. L. 
c. 26. 



206 Polnisclie Geschichte und Literatiir. 

Liga. Siwinski) Bolestaw, Rozmowa deleguwauogo 
gospodarza na walne zgromadzenie do Komika ze swoim 
s^siadem o Lidze i szlachectwie. Poznaii, W. Stefaiiski, 
1849. 8°. — IV^. L. c. 26. 
— Kilkauwagnadustaw^ organiczn^LigiPolski^j. Poznad, 
Red. Przegl^jdu, 1849. 8°. — IV. L. c. 26. 

Krauthofer - Krotowski's Reden, herausgegeben von 
Gustav Senst. Posen, Selbstverl. des Herausg., 1850. 8*. 

- V. A. g. 41. 

Fllichtlinge, Die polnischen — in Posen. Posen, W. 

Decker u. Co., 1852. 8«. — 11. S. i. 123. 
Niegolewski, Andrz., Wola krolewska i j^j wykonywa- 

nie w W. Ks. Poznanskiem przez najwyzszego urz^dnika. 

Nakl. Autora, 1857. 8°. — V. I. e. 13. 
Posen, Das Grossh., und die Polen gegentiber dem Natio- 

nalitats-Princip und dessen neuesten Regungen. Yon 

einem friiberen Abg. der Prov. Posen. Berlin, E. S. 

Mittler u. Sohn, 1861. 8^ — V. C. k. 62. 
Bentkowski, Wl., Sprawa polszczyzny w urz^dowych oglo- 

szeniach W. Ks. Ppzhanskiego pod s^d filologdw od- 

dana. PoznaA, J. K. iiupaiiski, 1858. 8®. — V. B. h. 6. 
Studniarski, Ant., Zbi6r praw tyczi^cych si^ narodo- 

wosci polskiej i j§zyka polskiego w W. Ks. Poznanskiem. 
, PoznaA, J. K. I^upaiiski, 1861. 8°. — V. B. k. 34. 
Tempelhoff, E. v., Die pobi. Frage in der Prov. Posen. 

Posen, W. Decker u. Co., 1864. 8°. — V. C. k. 60. 
Haza z Radlic, Wojciech, List otwarty do Dziennika 

Pozn., PoznaA, nakZ. Autora, 1868. 8®. ~ V. B. 1. 55. 
Szymaii^ki, Rom., Wskaz6wka system, agitacyi wybor- 

czdj. Poznan, J. Leitgeber, 1873. 8®. — V. E. i. 46/1. 
Polen, Die, im deutschen Parlament 1875. Antrag des Abg. 

V. Taczanowski und Gen., so wie Verbandlungen der 

Reichstagssitzung am 20. Jan. 1875. Posen, J. I. Kxa- 

szewski, 1875. 8°. — V. C. h. 3. 
Sprawa polska w parlamencie niemieckim 1875. PoznaA, 

J. I. Kraszewski, 1875. 8<>. — V. C. h. 4. 
Pamiqtka obrony j^zyka narodowego w r. 1876 . . . roz- 

prawy Sejmu Pruskiego nad projektem o J^zyku Urz^- 

dowym i rozprawy Parlamentu Niemieckiego nad JQzy- 

kiem Sq-dowym . . . Poznaii, J, I. Kraszewski, 1877. 8^ 

— V. E. i. 48/1. 

Verbandlungen im Herrenbause des preuss. Landtages 
iiber die Geschafitsspracbe der Behorden, Beamton et<;. 
... 19. Juni 1876. Posen, J. I. Kraszewski, 1876. 8«. — 
V. G. g. 4. 



Specialgeschichte. 207 

Obrona j^zyka narodowego w Izbie Pan6w 8ejmn pni- 
skiego ... 19. czerwca 1876. Poznan, J. I. Kraszewski, 
1876. 8«. — V. E. i. 48/2, 

Kosinski, Wl., Narod a religia. Poznaii, E. Callier, 1876. 
8«. — V. i. 41/1. 

— Odpowiedz na broszuTQ: Narod a religija. Poznaii, WL 
Simon, 1876. 8». — V. G-. m. 6/2. 

— Niebezpieozenstwo obecn^j chwili. Poznaii, J. I. Kra- 
szewski, 1876. S\ — V. E. i. 41/2. 

— Rozbior broszury: Niebezpieczeiistwo obecndj cliwili. 
Poznan, Wl. Simon, 1878. S^. — V. G. m. 6/1. 

— List otwarty do przyw6dzc6w stronnictw narodowego 
i ultramontaiiskiego. Poznaii, J. I. Kraszewski, 1876. 8". 
— V. E. i. 41/3. 

— List otwarty do krytykow oltramontanskich. Poznan, 
J. L Kraszewski, 1876. *^ 8°. — V. E. i. 41/4. 

— Wielkopolanin, Krotka odprawa nieznanemu antorowi 
broszorek : „Nar6d a religia", „Niebezpieczen8two obecnej 
chwili" i „List otwarty". Poznan, T. Daszkiewicz, 1876. 
80. — V. E. i. 41/5. 

N agora, Wiec polsko-katolicki w Poznania. Poznan, J. L 

Kraszewski. 8«. — V. E. i. 41/6. 
Dzi{^ i przed siedmiu laty, przypomina wyborcom R*. Poznaii, 

J. L Kraszewski, 1876. 8°. — V. E. i. 41/7. 
Lnbieiiski, Bognsl., Z nbieglych dni. Kologom sejmo- 

wym. Poznaii, J. L Kraszewski, 1881. 8®.— VL G. b. 7/2. 
(Zakrzewski, Ignacy), Jedno^ci! Poznan, J. Leitgeber, 

1882. 8«. — VI. G. b. 7/1. 

Wo ist die Wahrheit? Ein Beitr. zu den Verhandl. im 
Hause der Abg. lib. d. Antr. der poln. Abg. v. 14. Miirz 

1883. Posen, J, L Kraszewski, 1883. S\ — VL D. h. 1. 



Verwaltimg. 

Zychlinski, L., History a 8ejm6w W. Ks. Poznaiiskiego do 

r. 1847. Poznaii, L. Merzbacb, 1867. 8°. 2 tomy. — V. 

C. 1. 27—28. 
Verhandlnngen der Provinzial-Landtage des Grossb. Posen 

I— XV. vom J. 1827 bis z. J. 1868. Posen 1829-68. 4°, 

— V. D. k. 2—16. 
— der Provinzial-Landtage des Grossherzogthums Posen. 

Materialien. Posen. 4^ — V. D. k. 1. 
Landtag, Der erste, 1827. Posen, W. Decker & Co., 1829. 

4«. - IT. IT. a. 12. IL O. m. 4. 



208 Polnische Geschiclitd und Literatur. 

Landtag, der zweite etc., 1829. Allerhochstes Propositions- 
Decret vom J. 1829 nebst den . . . Promemoria. BerL, 
20. Dec. 1829. Fol. — 11. H. a. 8. 

— der dritte, 1834. Posen, W. Decker & Co., 1835. 49. 

— n. C. c. 27. Abschrift. 

— der vierte, 1837. Posen, W. Decker & Co., 1838. 49. 

- n. O. d. 24. 

— dass. Abschr. 4^, — 11. N. d. 30. 

— der fiinfte, 1841. Posen, W. Decker & Co., 1841. 4^ — 
III. 0. a. 58. 

— der sechste 1843. Posen, W. Decker & Comp., 1844. 4®. 

— ni. Q. a. 59/3. 

— dasselbe. Posen, W. Stefanski, 1843. 4<». — m. Q. 
a. 59/1. 

— dasselbe polnisch. PoznaA, W. Stefanski, 1843. 4®. — m. 
Q. a. 59/2. 

Kletke, M. G., Repertorium der Amtsblatter der Kgl. 

Kegierong zu Posen v. J. 1816 bis 1840. Rawicz, B. F. 

Frank, 1841. 4°. — m. U. n. 2. 
Suder, A. F., Preussen's Verfassung und Verwaltung mit 

bes. Beriicks. des Reg.-Bez. Posen. . . . Obomik, Selbst- 

verlag des Verf., 1866. 8«. — V. C. k. 24. 
Posadowski, Gr. v., Das Hypotheken-Wesen des Grossh. 

Posen in seinen Eigenthfi mli chkeiten dargestellt. Glog. 

u. Leipz., C. Heymann, 1835. 8^ — V. E. i. 50. 
Willamowitz-Mollendorff, H. v.. Die Prov. Posen und 

die neue Kreisordnung. Berlin, G. Reimer, 1877. 8®. — 

V. I. e. 30. 
Nerlich, Ed., Die Polizei-Verordnungen fiir die Stadt und 

den Reg.-Bez. Posen . . . Posen, L. Merzbach, 1865. 4°. 

- V. C. 1. 17. 

Schmalz, E. A. W., Der Haussekretair fiir die Prov. Posen. 

12. Aufl. BerUn, C. Heymann, 1845. 8°. — V. A. k. 10. 
Sk6rzewski, St., Hr., Najwainiejsze prawa, tycz^ce si§ 

W. Ks. Poznaiiskiego . . . Poznaii, L. Merzbach, 1861. 

8*. - V. C. h. 7. 



Christkathol. Secte. 

(Ronge, Job.), Urtheil eines kath. Priesters iiber den heil. 

Rock in Trier. Laurahutte, den 1. Oktober 1844. 8°. — 

IV. J. e. 58/11. 
Ueber den heiligen Rock zu Trier. Aus d. Borl. Voss. Zeit. 

Ohne Druckd. 8°. — IV. J. e. 58/6. 



Christkathol. Secte. 209 

Ligeard, Julius, Dr., Streifzuge der Wahrheit gegen die 

Liige. Fraustadt, J. A. Steiner, 1845. 8<». — IV. J. e. 58/5. 
Brief, Offener, eines deutschen Katholiken an die deutschen 

Bischofe. Aus d. ;,Vater]and." Ohne Druckd. 8°. — IV. 

J. e. 58./7. 
Regenbrecht, Dr., OiFener Brief an d. Bisthums verweser 

Weihbischof H. Dr. Latussek. BresL, 15. Dec. 1844. 

Ace: Ein Gedicht: „Unsere Hoffnung" aus d. „Bresl. 

Ztg." Ohne Druckd. 8°. — IV. J. e. 58/8. 
Blum, Rob., Der Kampf zwischen Licht und Finsterniss. 

Aus d. Sachs. Vaterlandsbliittem. Ohne Druckd. 8". — 

IV. J. e. 58/9. 

Berger, I. B., Oflfener Brief an die „Katholischen Glau- 
bigen" d. d. 19. Nov. 1844. u. Schreiben des Bresl. Dom- 
Kapitels an den Bisch. Wilh. Amoldi in Trier, d. d. Bres- 
lau, 31. Oct. 1844. 8°. — IV. J. e. 58/10, 

Zweigesprach, Ein, zwischen Bitter und Knappe. Ilier- 
auf tolerante Unterhaltungen zweier protestantischen 
Freunde. Posen, W. Stefariski, 1845. 8°. — IV. J. e. 
58/16. 

Abfall, Der, deutscher Katholiken von der romischen Hof- 
kirche. "Wesel, J. Bagel, 1845. 8«. — V. E. i. 55/2. 

Czerski, Rechtfertigung meines Abfalls von der romischen 
Hofkirche. 2. Aufi. Bromberg, L. Levit, 1845. 8°. — 

V. E. i. 55/3. 

Beleuchtung der „Rechtfertigung" des apostolisch-katho- 
lischen Priesters Czerski in Schneidemiihl. Gnesen, E. 
Gunther, 1845. 8°. — IV. J. e. 56/1. 

— dasselbe. 2. verm. Aufl. Gnesen, E. Gunther, 1845. 
8«. — IV. J. e. 69. 

Offenes Sendschreiben an H. Joh. Czerski . . . von einera 

rom. kath. Weltpriester. Posen, W. Stet'anski, 1845. 8°. 

— IV. J. e. 31. 
Wurst, A., Czerski's Abfall von der rom.-kath. Kirche ist 

nicht gerechtfertigt. Posen, Gebr. Scherk, 1845. 8°. — 

IV. J. e. 58/18. 
Jureck, I. C, Erstes Sendschreiben an H. Czerski, exrom. 

kathol. Priester zu Schneidemiihl. Lissa u. Gnesen, E. 

Giinther, 1845. 8«. — IV. J. e. 56/3. 

— Offenes Sendschreiben an rom.-kath. Christen auf 
Veranl. der Rechtf. des H. Czerski. Lissa, E. Giinther, 
1845. S\ — IV. J. e. 56/4. 

Zadmi/cnie ducha widziane w pismach Jana Czer- 
skiego. Zeszyt I. Obrony prawdy. Poznaii, W. Ste- 
faiiski, 1845. 8^ — IV. J. e. 61/1. 

m. 14 



210 Polnische Geschichte und Literatur. 

Czerski, Johannes, gegenuber seinen Widersachem. 
Nebst kurzer Schilderung eines Gottesdienstes.der apost.- 
kath. Gem. in Schneidemiihl. Als Anh. : Aufruf an Thei- 
ner. Bromberg, L. Levit, 1845. 8®. — IV. J. e. 58/4. 
V. E. i. 55/7. 
Czerska, Anna, GiFenes Sendschreiben der Wittwe, an 
ihren Sohn . . . Johann Czerski zu Sclineidemuhl. Regens- 
burg, G. Jos. Manz, 1845. 8^. — V. E. i. 55/6. 
Die Trauung des apost.-kath. Pfarrers Czerski in Schnei- 
demiihl. Dargestellt v. Dr. K. — Bromberg, L. Levit, 1845. 
8». — IV. J. e. 58/3. V. E. i. 55/5. 
Czerski, Joh., Drei Predigten gehalten vor der christl. 
apostol. kathol. Gemeinde in Schwersenz. Posen, J. Cohn, 
1845. 8°. — IV. J. e. 57/1. 
Oster, Ph. J., Schneidemiihl oder Rom? Oder: Die wahre 
kath. Kirche, ermitteltaus den apost. Urkunden. Posen, 
Scherk, 1845. 8^ — IV. J. e. 65. 
Glanbensbekenntniss, Offones, der christl.-apost.-kath. 
Gemeinde zu Schneidemiihl . . . Stuttgart, F. H. Kohler, 
1744. 8°. — V. E. i. 55/1. 
Wyznanie wiary, Otwarte — gminy chrze^ciaiisko-apostol- 
sko-katolickiej w mie^cie Pile . . . We Wschowie, J. A. 
Steiner, 1845. 8°. — IV. J. e. 58/2. 
Glanbensbekenntniss, OiFenes, der sich christL-apost.- 
kath. nennenden Gemeinde zu Schneidemiihl, beleuchtet 
von einem Katholiken. Posen, Valent. Stefaiiski, im 
Decbr. 1844. 8^. — IV. J. e. 35. 
Gi^siorowski, A., Gross ist Gott in Seinen Heiligen. Eiiie 
Contraversschrift aul' das Glanbensbekenntniss der . . . 
apost. kath. Gem. zu Schneidemiihl. Posen, V. Stefaii- 
ski, 1845. 8°. - IV. J. e. 58/17. 
Haupt-Satze, Die, der christlich-apostolisch-katholischen 
Gemeinde zu Schneidemiihl, beleuchtet vom Standtpunkte 
der christlichen Freiheit. Leipzig, Otto Wigand, 1845. 8®. 
- V. E. i. 55/4. 
Wyjasnienie bl^dow wyznania Pilskiego. Ttmnaczone 
z niem. Pozn., W. Stefaiiski, 1845. 8^ — IV. J. e. 58/14. 
V. E. i. 55/8. 
Obja^nienie w^'znania wiary rzymsko-katolicki^j i rzecz 
S. Cypryana Biskupa i m^czennika o jedno^ci KoSciola 
katoiickiego . . . Pozn., W. Stefaiiski, 1845. 8°. - I\^ J. 
e. 58/15. 
Kozlowski, Felix, St6sunek ko^ciola rzymsko-katolickiego 
do . . . sekt . . . rozpocz^tych przez Ronge i Czerskiego. 
. . . Poznaii, W. Stefaiiski, 1845. 8". - IV. J. e. 55. 



Christkathol. Secte. 2 1 1 

Amulet, to jest: Slowa milo^ci i napomnienia, poiSwi^cone 

ludowi katolickiemu przez ka. J. J. Bydgoszcz, L. Lewit, 

1846. 8*>. — IV. J. e. 53. 
He 11 gel, Carl v., Die Vorlalle in Posen am 28. ii; 29. Juli 

1845. — Wer tragt die Schuld ! Ein Wort an die Polen. 

— Bericht iiber die Anwesenheit Czerski*8 in Posen. Posen, 

J. Cohn, 1845. 8». — IV. J. e. 57/2. 
Erklarnng der evangelischen Freunde zu Bromberg d. d. 

18. August 1815. Bromberg, L. Levit, 1845. 8°. — 11. 

S. i. 185. 
Post, Augustin, Ronge, Theiner, Czerski in Rawicz. 

Posen, Gebr. Scherk, 1846. S\ — V. E. i. 55a/l. 
Reder, F., Offenes Bekenntniss, Entgegnung und Gegen- 

erklarung, meinen Mitbiirgern zur Priifimg vorgelegt. 

Rawicz, Ferdinand Frank, 1846. 8°. — V. E. i. 55 a/2. 
Vortrag, Erster offentlicher, gehalten vor der neuen christl.- 

kathol. Gemeinde zu Rawicz, den 1. Juni 1845. Rawicz, 

F. Frank, 1845. S^, - IV. J. e. 58/1. 
Gottesdienst, Der erste, der befreiten Christ-Katholiken 

in Rawicz, gehalten am 16. Juni 1845. Herausgegeben 

von . . . S. V. R. Rawicz, R. F. Frank, 1845. 8o. — IV. 

J. e. 58/13. 
Gesange fur den Gottesdienst der clirist-kath. Gemeinden 

in Fraustadt . . . Zusammengetr. v. J. St — . I. Heft. Frau- 

stadt, J. A. Steiner, 1845. 8°. — IV. J. e. 58/12. 



KathoL Kirche. 

Vgl. hierzu die das Gnesener Erzbistbum und Posener Bis- 
tliura betreffenden Werke in der Abtheilung : Gesch. der 

kath. Kirche, — Bisthiimer. 



TuczyAski, Fr. Xaw., Nasze prawa pod zaborem pruskim. 

Poznaii, F. Chocieszynski, 1883. 8«. — VI. D. h. 6. 
Noak, Christ-katholisches Gesangbuch fiir die deutschen 

Gemeinden der Erzdioecese Posen . . . Posen, W. Stefaii- 

ski, 1845. 8«. - IV. J. e. 46. 
Promemoria w sprawie nadwer^zenia praw ko^ciola kato- 

lickiego w W. X. Poznaiiaki^m od czasu krolewsko- 

pruskiego zaboru. Poznan, N. Kamienski, 1848. 8®. — 

IV. J. e. 90. 
Antoniewicz, Karol, Przez krzyi do nieba, przypomnie- 

nie missyi w W. Ks. Poznaiiski^m odbyt^j . . . Leszno, 

E. Giinther, 1852. 8". - V. C. m. 38/1. ^ 

14» 



212 Polnische Geschichte und Literatur. 

Mi ssy a w Krobi, r. 1852 od 1. do 10. maja. Leszno, E. Gtinther, 

1852. 80. — V. C. m. 38/3. 
AntoniewicZjKarol, Kwiateezki missyjne, ludo wi wielkop. 

napami^tkQ missy i odbyt^j w r. 1852 ofiarowane. Leszno, 

E. Giiiither, 1852. 8°. — V. C. m. 38/5. 

Prawo, Nowe pruskie, o ^lubach cywilnych. Prawo o uwie- 
rzytelnianiu stanu cywilnego i o formie zawierania mal- 
iseiistwa. Gniezno, J. B. Lange, 1874. 16°. — V. E. 
i. 53/1. 

Parafija bez pasterza, czyli zdrowe rady dla wiemych kato- 
likow, pozbawionych opieki prawowitego kaplana. Poznajd, 

F. Ba^ynski, 1875. 16°. 

Prawo zarzi^dzie maj^tku w gminach katolickich z dnia 

2. czerwca 1875. Poznai, J. Leitgeber, 1875. 8®. — V. 

E. i. 53/2. 
Jaidiewski, ks., Mowa, powiedziana d. 17. lut. 1875 

w Sejmie Pruskim z powodu obrad nad projektem do 

prawa o zarz^dzie maj^tku koscielnego. PoznaA, nakl. 

„Wiarusa", 1875. 8«. — V. E. 1. 29. 
RadziwiH, Edmund, ksi^i^, Do Kanossy, czy do Da- 

maszku? Z niemieck. Poznad, J. Leitgeber, 1878. 8**. 

— V. F. 1. 51. 



Protest. Kirolie. 

Liikaszewicz, J6zef, kosciolach braci Czeskich w dawnej 

Wielkiejpolsce. Poznaii, K. Pompejusz, 1835. 8°. — IV. 

X. h. 33. 
An hang zum Gesangbuch der ev. Kircheu und Gemeinden 

im Grossh. Posen. Posen, W. Decker & Gomp., 183(). 8". 

- IV. G. k. 28. 



Israelite n. 

Eichborn, W. J., Sammlung der die neue Organisation 
des Judenwesens im Grossherzogthum Posen betreffenden 
Gesetze. Posen 1834. 8o. — III. N. n. 4. 
— Denkschrift tiber die . . . Wahl imd am 2. April 1834 
erfolgte Einflihrung der Eeprasentanten . . . der israeli- 
tischen Gemeinde zu Posen. Posen 1834. 8°. — II. J. f. 15. 

AVorte zur Beherzigung. Eine Denkschrift bei Gelegenheit 
der Umgestaltung des Verhaltnisses der Israeliten im 
Grossherzogthum Posen. Krotoschin, B. L. Monasch, 
1834. 80. — IL S. i. 117. 



Israeliteu. 213 

Hirschfeld, H. S., Wiinsche eines Jiiden, oder Judenthuin 
und Staat. Posen, Jacob Cohn, 1846. S"", - II. F. m. 28. 

Pe r 1 e s , J., Geschichte der Juden in Posen. Breslau, Schletter, 
1864. 8°. — V. G. i. 29. 



Preimaurer. 

Brun, Gottfried, FestHche Freimaurerreden. Mit Erlaubnis 

der Ordens-Obem. Posen, d. 25. Mai 1787. Lissa, S. G. 

Pressor der J. 1788. 8». — H. J. 1. 30/1. 
— Bede auf den Tod des . . . H. Ludwig Baudisson ... in 

der Provinzialloge „die gekroente Hofnung" zu Posen ge- 

h alien etc. — Lissa, S. G. Pressor d. J. 1788. S^. — 11. 

J. 1. 30/2. 
Gelegenheitsworte in verschiedenen Freimaurer-Logen 

gesprochen von T. G. v. H. Bromberg, L. Levit, 1842. 

8«. - m. O. b. 42. 



Landwirtlischaft. Qewerbe. 

Szwarc, J. L., O dniu §go. Jana w Poznaniu y o systemacie 
pozyczki, maj^cym bydi ustanowionym dla Pruss polu- 
dniowycb. Pozn., Dekier i Ko., 1802. 8«. — HI. O. b. 72. 

Kosinski, Amilkar, Uwagi nad my^ami do zamiaru po- 
lepszenia bytu wlo^cian polskich. PoznaA, 1814. 8°. — 
V. E. i. 47 a. 

Thoma, A., Ueber die Verhaltnisse der baiierlichen Ein- 
sassen im Grossherzogthum Posen. Berlin, Ch. F, Enslin, 
1818. 8^ — n. D. m. 15. 

Seidlitz, Georg von, Ideen und Vorschlage zu einem 
landwirthsch. Vereine im Grossh. Posen. Posen, W. 
Decker & Comp., 1834. 4°. Deutsch u. poln. — HI. 
R. b. 28. 

Instruktion zur Bildung und Anwendung technischer 
Grundsatze in den von der K. General-Commission fur 
das Grossh. Posen abhangigen Auseinandersetzungen 
entworfen auf Grund des § 18 der Verordnung vom 
30. Juni 1834. Posen, Gebr. Scherk, 1841. 8°. — HI. 
O. b. 41. 

(Ijubieiiski, Pawel), uregulowaniu stosunk6w wloi^cian- 
skich w W. Ks. Poznanskiem i o potrzebie zastosowania 
do Krolestwa Polskiego. Lipsk, Ksi^g. Zagraniczna 
1843. 8». — V. E. k. 39. 



214 Polnische Geschichte und Literatur. 

Backe, Ludw., Die Kredit-Verhaltnisse der kleineren Land- 
wirthe im Grossh. Posen. Berl., Posen u. Bromb., E. S. 
Mittler, 1846. 8". - H. S. i. 187. 

[Grabowski, J6 z.,] Uwagi nad powodami upadku maj^tko w 
obj'wateli w W. Ks. Poznanski^m, Poznan, J. K. Zupan- 
ski, 1852. S\ — IV. L. c. 3. 

Chrzanowski, Heinr. v., Die Lohnsj'steme der landl. 
Arbeiter, mit bes. Beriicksicht. des Grossh. Posen. Posen, 
J. I. Kraszewski, 1877. 8°. — V. E. i. 31 a. 

Kruger, J. F., Ueber das landschaftliche Institut fiir das 
Grossh. Posen. Posen, W. Decker & Co., 1822. 8«. — 
III. M. n. 22. 

Credit- Ordniing und Tax-Grundsatze fiir den Landschaftl. 
Credit- Verein im Grossh. Posen. 2. Ausg. Kegulamin 
kredytu etc. Posen, F. A. Pompejus & Comp., 1830. 4°. 
- III. O. b. 19. 

Sammlung dor den landschaftl. Kredit- Verein im Grossh. 
Posen betreffenden Gesetze und Verordnungen. 3. Aull. 
Posen, Neue Buchhdlg., 1846. Z b i 6 r ustaw towarzj^stwa 
ziomskiego kredytowego w W. X. Pozn. 3. edycya. 
Poznaii, Ksi^garnia Nowa, 1846. 4°. — IL F. m. 21. 

Statut und Tax-Grundsatze des neuen Kredit-Vereins fur 
die Prov. Posen. Posen, L. Merzbach, 1857. 8°. — V. 
B. h. 4. 

Kredit, Der, des landl. Grundbesitzes, und der landschaftl. 
Kredit- Verein im Grossh. Posen. Posen, L. Merzbach, 
1860. 80. — V. C. i. 14. V. E. i. 44. 

Willenbticher, Zwei landschaftl. Fragen. Posen, L. 
Tiirk, 1875. 8°. — V. E. k. 32. 

Herzog, Adolph, Die Entwickelung der gewerbl. Ver- 
hilltnisse im Reg.-Bez. Posen seit dem J. 1815, ein sta- 
tistisch. Bild dieses Beg:-Bezirkes. Nach amtl. Quellen. 
Posen, L. Merzbach, 1867. 8*. — V. D. m. 62. 

Lehmann, Robert, Bericht iiber die Thatigkeit des Kosten- 
Fraustadter landwirthschaftl. Vereins von 1855 bis 1861. 
Lissa, E. Giinther, 1861. 8°. — V. D. f. 47. 

Ustawy zwi^zku spolek zarobkowych polskich, uchwalone 
na sejmiku spolek zarobkowych, odbytym w Poznaniu, 
d. 30. kwietnia 1871. Poznan, N. Kamienski i Sp., 1871. 
8°. — Sprawozdanie z sejmiku sp6lek zarobkowych w 
Toruniu roku 1874, wypracowane przez J6zefa Glinkie- 
wicza . . . Torun, J. Buszczyiiski, 1874. Sprawozdanie 
z sejmiku spdiek zarobkowych w Krotoszynie r. 1875, 
wypracowane przez Ks. Dr. Lukowskiego . , . Pozn., 
N. Kamienski i Sp., 1876. — Sprawozdanie spolek zarob- 



Landwirthschaftl. Gewerbe. 215 

kowych za rok 1874, zdane na waln^m zebraniu w Kroto- 

szynie, dnia 23. i 24. listopada 1875. Fol. — Sprawozda- 

nie sp62ek zarobkowych za rok 1873, zdane na waln^m 

zebraniu w Toruniu, dnia 29. listop. 1874. Fol. — 11. 

S. i. 189 f. 
Kasa oszcz^dnodci banku: Kwilecki, Potocki i Sp6}ka w 

Poznaniu. Poznaii, J. I. Kraszewski, 1876. 8*. — V. 

E. i. 52/2. 
iivskowski, MieczyslaWjO zakladaniu u nas rozmaitych 

spolek ladowych. Poznaii, J. I. Kraszewski, 1877. 8°. 

— V. E. i. 52/1. 
Jahresborichte der Handelskammer zu Posen. Posen, 

Wilh. Decker u. Comp., 1852-1880. 8^ — VI. A. c. 1-3. 
G a r b e , H., Der Bromberger Kanal . . . fMit einer lithogr. 

TafeLI Bromberg, Mittler, 1874. 8«. — V. B. h. 25. 
Prittwitz, Moritz von, Die schwebende Eisenbahn bei 

Posen u. Projekt einer allgem. Eisenbahn durch den 

preuss. StaAt. [Mit 1 Zeich.] Posen, E. S. Mittler, 1834. 

8'». — m. N. n. 24. 
Engelmann, L. , Slow kilka o kolei ielaznej W. X. 

Poznaiiskiego, wraz z zdaniem sprawy przez jednego z 

wyslanych do Berlina w tym celu. Poznan, W. Ste- 

fanski, 1842. 4°. — HI. O. a. 45/1. 
Naumann, Uwagi co do kolei ielaznej W. X. Poznaiiskiego 

Poznan, W. Stefanski, 1842. 4°. — IH. O. a. 45/2. 
Jaff^, Bernh., Die Posen-Breslauer-Eisenbahn. Gleicli- 

zeitig zur Kritik der vorj. Preuss. Eisenbahn - Gesetz- 

gebung. Posen, W. Decker u. Comp., 1851. 8^ — II. 

S. i. 124. 

Ortscliafteii, 

(Borek.) Brandowski, Aleks., Parafija borecka podczas 
napada szwedzkiego, od r. 1G55 — 1657. Poznan, Wl. 
Simon, 1878. S\ — V. G. m. 16. 

Trzy obrazy w kosciele zdzieskim pod Borkiem. 

Pojfcnan, W. Simon. 8«. - V. G. m. 22. 

— Dziela, Cudotwomo, Przenay^w. Bogarodzice Panny, 
przy obrAiie iey zdzieszewskim przed Borkiem. Krak6w, 
Cezary, 1683. 4°. — IV. H. h. 20. 

— Joseph us, Magnalia deiparae ad imaginem Zdzieszo- 
uiensem penes oppidum Borek. Cracov., F. Cezary, 
1682. 40. [Cum effigie.J - H. J. d. 18. 

(Brom berg.) -Kiih nas t, Ludw., Historische Nachrichten 
iiber die Stadt Bromberg. Bromberg, Berlin u. Posen, 
E. S. Mittler, 1837. 8^ — II. C. e. 3:^. 



216 Polnische Geschiclite und Literatiir. 

(Bromberg.) Allgemeiner Wohnungs- Anzeiger fur Broin- 
berg auf d. J. 1855. Nebst geschichtl. und statist. Nachr. 
uber die Stadt Bromberg. Hersg. v. M. Aronsohn. 
Bromberg, M. Aronsohn, 1855. 8®. [Mit Plan.] — 11. 
S. i. 116. 

— Berne rkun gen auf einer Reise von Berlin nach 
Bromberg in Westpreussen in Briefen an G. F. 
Schlicht. Berlin u. Leipzig, G. J. Decker, 1784. 8®. — 

IV. W. k. 15. 

— Romberg, I. H. F., Ein Wort an meine Gemeinde iiber 
die Theilnalime der ev. Bekenner an den . . . Gottesdiensten 
der rom.-kath. Kirche. 2 Aufl. Bromberg, E. S. Mittler, 
1844. 8«. — n. S. i. 122. 

(Dolzig.) Jabczyiiski, Jan, Rys historyczny miasta 
Dolska i jego okolic. Poznad, L. Merzbacb, 1857. 8". — 

V. B. h. 8. 

(Fraustadt.) Kommisya . . . dobrego porz^dku we 
Wschowie, 3. Stycznia 1780. — 4. lutego, 1783. Fol. 
330 stron. Diplomatarium i statystyka miasta Wschowy. 
— n. J. b. 10. 

— Op is elekcyi plenipotenta miast wydzialu Wschowskiego 
na seym i s^dziow appellacyjnych, z mocy prawa duia 
15. stycznia roku 1792 rozpocz^tey w mie.4cie appelacyj- 
nym Wschowie. W Wschowie, S. T. Presser starszy, 
1792. 4°. 1. Mowa J. P. Macieja Szulczewskiego dyrek- 
tora elekcyi. 2. Mowa J. P. Kar61a Bauditza. 3. Mowa 
Hiacynta Wyssogota Zakrzewskiego. 4. Deutsches Ged. 
an Herm Zakrzewski. — m. L. c. 29/8. 

— Schreiben, Einiger Medicorum, von der in Preussen 
An. 1708, in Dantzig An. 1709, in Rosenberg An. 1708 
und in Fraustadt An. 1709 grassireten Pest . . . Bresslau, 
E. Fellgiebel, 1711. 4°. — IV. O. f. 21/1. 

— Lauterbach, Sam. Fried., Kleine Fraustadtische 
Pest-Ohronica, 8. Juni 1709. — 8. Febr. 1710. Leipz., J. F, 
Gleditsch u. Sohn, 1710. 8^ — II. J. i. 6/2. 

— Fraustadtiches Zion. 1500-1700. Leipz., J. F. Gleditsch 
u. Sohn, 1711. 8". [Mit dem Portr. des Verf. u. des Andr. 
Reniftel.] — H. J. i. 6/1. 

— Specht, J. F., Der neue Zion, oder die Geschichte der 
ev.-luth. Gemeinde am Kripplein Christi zu Fraustadt . . , 
Fraustadt, Druck von L. S. Pucher, 1855. 8°, [M. Abbild. 
der Kirche.] — V. B. f. 57. 

— Stol-Taxe vom 24. Febr. 1846 fur die ev. Kirche zum 
Kripplein Christi in Fraustadt. Fraustadt, L. S. Pucher, 
1846. 4«. — IV. K. e. 19. 



Ortsclialteii. 2 1 7 

(Franstadt.) Statnt fiir die Schiitzengilde zu Fraustadt. 
Fraustadt, L. S. Pucher, 1869. 8^ — 11. J. f. 56. 

— Anders, Benj. Glob., Kurzgefasste historische Nach- 
richt von der ev.-luth. Kirche zu Ulbersdorf bei Frau- 
stadt. Lissa, C. W. Meywald, 1796. 8^ — 11. J. i. 9. 

(^Gnesen). Walkowski, J6zef, Wspomnienie o ko^ciele 
metro politalnym w Gnieinie . . . Wydane przez ks. Ign. 
Polkowskiego. Gniezno, J. B. Lange, 1876. 8^ — 
V. K. e. 1. 

— SiemienskijMart., Monumenta ecclesiae metropoiitanae 
Gnesnensis, aucta ac reimpressa. Posn., typis W. Deckeri 
et soc, 1823. 4". - II. E. c. 28. 

— Kaplica prymasa Teodora Potockiego w archikatedrze 
Gnieinienskiej, napisal StanisL Koimian. Z. Boczniki 
Tow. Przyj. Nauk. Pozn. Tom X. 1878. 8^. — V. B. 
i. 29/3. 

— Slow kilka o kosciele S. Krzyza nad jeziorem Bielidlem 
pod Gnieznem. Gniezno, J. B. Lange, 1850. 8°. — HI. 
R. o. 59. 

— G^siorowski, Ludw., O kanonikacie doktora medy- 
cyny przy kapitule gnieinieiiskiej. Z. Boczn. T. Prz. N. 
Pozn. Tom I. 1860. 8°. — V. B. i. 22/4. 

— Gebhard, J., Bede zurFeier der Grundsteinlegung beim 
Wiederauf bau der Synagoge zu Gnesen, d. 21. Sept. 1843. 
Gnesen, M. Bussak, 1843. 8«. — IV. J. e. 25. 

(Kozmin). Fabisz, P. Wl., Wiadomosd o szkolnosci kato- 

lickiej w dekanacie ko^minskim i o gimnazyum kato- 

licki^m w Ostrowie. Ostr6w, J. Priebatsch, 1874. 8°. — 

V. B. h. 24. 
iKrotoschin). Lukaszewicz, J., Krotki hist.-stat. opis 

miast i wsi w dzisiejszym powiecie krotoszynskim . . . 

az po rok 1794. Poznan, J. K. Zupaiiski, 1869—1875. 8°. 

2 tomy. [Z portr.| — V. D. k. 29-29 a. 
(Lissa). K a r w o w s k i , St., Kronika miasta Leszna. Poznaii, 

J. I. ICraszewski, 1877. 8". [Z widokiem miasta z r. 1775.J 

- V. G. h. 2. 

— Von der Lissnischen Buclidruckerey. Lissa 1750. 1 Bl. 
Fol. — IIL J. e. 16/2. 

— Forster, Gottfr., Einige gesammelte Nachrichten vou 
der Erbauung und den . . . Schicksalen der . . . Stadt 
Lissa in Gross-Polen . . . Lissa, gedr. bey Samuel Gott- 
lieb und Michael Lorentz Presser, 1756. 4°. Progr. 
eines Schulactus der evangel. Schule zu Lissa. Genea- 
logie d. Leszczyiiski'schen Fam. bis auf Sulkowski, 1752. 
[Mit handschriftl. Noten u. Zusiitzen.] — V. B. g. 7. 



218 Polnische Geschiclite mid Literatur. 

(Lissa.) Kurtzer bericht von der Pestilentz . . . 1631. 
12^ — n. J. m. 5. 

— Jammerliclie Zerstorung der Konigl. Erb-Stadt Lissa 
in Gross-Pohlen, den 29. Julii Anno 1707. Berlin, J. Lo- 
rentz, 1708. 4o. 1 Bogen. — III. L. c. 29/9. 

— Bericlit, Ausfuhrl., von der jammerlichen Zerstorung . . . 
Gedruckt 1708. 4^ Abschrift. 21 Bll. — m. O. b. 13. 

(Lubasz.) Siatkiewicz, Franc, Krasna g6ra Lubaska, 
cudami Boiemi . . . wslawiona. PoznaA, druk. akad., 1762. 
8«. - IV. J. k. 22. 

(Meseritz.) Gaebel, Ueber die Griindung und Verfassung 
der Stadt Meseritz. Ein Beitrag zur Gesch. des poln. 
Stadtewesens. Posen, W. Decker u. K. 1840. 4°. — III. 
Q. a. 10/2. 

(Mogilno.) Statistische Darstelliing des Kreises Mogilno 
im Anschl. an die statist. Aufn. fur d. J. 1864. 4". — 
V. D. g. 15. 

(NakeL) Rutsch, Chronik und Beschreibung von Nakel. 
Verl d. Vf., 1875. 8^ — V. E. i. 60. 

Ostrowo V. s. Kozmin. Fabisz. 

(llawicz.) Griindungsurkunde der Stadt Kawicz durch Ada- 
mus Olbrachtus von Przyema Przyemski . . . Storchnest, 
2. Junii 1638. Gleichzeitiger Druck. 4°. — III. L. c. 
28/19. 

(Rogasen.) Sprawa wsi starostwa rogozinskiego. 1792. 
" 8^ Nieraa ark. A. i B. — II. E. m. 25. 

(S z a m o c i n.) Vernumiiitmaszige Grundregeln des H. Graffen 
von Raczyn Raczynski . . . Seiner Stadt Szamocin, 
teutsch Filipsburg (nach s. Sohn gen.) O. Druckd. 4°. 
— n. H.. b. 16/3. 

(Sohmiegel.) Adelt, Martin, Historia de Arianismo olim 
Smiglam infestante, oder histor. Nacliricbt von des ehma- 
ligen Schmieglischen Arianismi Anfang u. Ende. Nebst 
einer Kirchen-Historie bis auf gegenwiirtige Zeit der 
Stadt Schmiegel in Gros-Pohlen. Miihsam verfasset und 
zusammengetragen. Dantzig, G. M. Knoch, 1741. 8°. — 

n. J. 1. 18/2. 

(Trzemeszno.) Pampnch, Alb., Flora Tremesnensis . . . 

Trzemeszno, G. Olawski, 1840. 8°. — IV. P. m. 23. 
(Xions.) Zburzenie Ksiaza przez Prusakow w d. 29. kwiet. 

1848 r. Poznaii, W. Stefanski, 1849. 8^ - IV. L. c. 15. 



Posen, Stadt. 219 

Posen, Stadt. 

Kretschmer, J. C, Die Griindungs - Urkuiido der Stadt 
Posen V. J. 1253. Posen, L. Morzbach, 1853. 8". — V. 
B. e. 38. 

Posen, die Hauptstadt in Gros-Polen. Plan gostochen von 
G. Bodenehr, in Curioses Staats und Kriegs Theatrum 
in Polon . . . Augsburg, G. Bodenohr, 1709. Fol. Die 
heutige Wage als „Bibliothek" bezeichnot. — IV. 0. 
a. 3. (Fol. 95.) HI. K. b. 29. (Fol. 7.) 

Bar, Max, Die ^Bamberger" bei Posen. Posen, J. Jolowicz, 
1882. 8^ — VI. C. d. 16 a. 

£iukaszewicz, Jozef, Obraz historyczno - statvstyczny 
niiasta Poznania w dawnicjszych czasach. Poznari, C. A. 
Pompejusz, 1838. 8^ 2 Voll. — II. N. g. 35-36. 

— Historisch-statistisches Bild der Stadt Posen, 968—1793. 
Aus d. Poln. libers, von L. Konigk . . . rev. und bericht. 
von Prof. Dr. Tiosler. Posen, W. Decker & Co. (E. Kostel), 
1878-1881. 8«. 2. Bde. — V. I. b. 1—2. 

— Histor.-statist. Bild der Stadt Posen. Lissa u. Gnesen, 
E. Giinther, 1846. 12«. Heft I. 

— VViadomo^c histor. o dyssydentaoh w miescie Poznaniu 
w XVI. i XVII. w. . . . Poznan , F. A. Pompejusz i Sp., 
1832. 8^ - IV. G. i. 38. 

Oehlschlaeger, Em., Posen, kurzgof. Gesch. der Stadt 

Posen. [M. e. Plane.] Poson, L. Merzbach, 1866. 8^ 

|M. Hsch.l - V. A. m. 52. 
Jarochowski, Kazimierz, Obl§zenie miasta Poznania 

przez Patkula . . . 1704. Z. Roczn. Tow. Prz. N. Pozn. 

Tom X. 1878. 8«. - V. B. i. 29/7. 

— to samo, Poznan, J. K. Zupariski, 1879. 8^ — V. K. e. 13. 
Adressbuch der Stadt Posen, 1876. Posen, W. Decker et 

Comp. 8«. - V. G. d. 32. 

— 1879. Posen, W. Decker et Conip., 1879. 8«. — V. G. d.33. 

— 1882. Posen, W. Decker et Comp. 8". — V. G. d. 31. 

— 1884. Posen, Merzbach. 4^ — V. D. e. 44. 
Patelski, Stanisl., Meraorialo epitapliiorum, inscriptionum 

etc. in eccl. cathedrali Posn. ... A. d. 1755 reperibilium 
. . . Posn., typ. acad., 1762. 4^. — II. F. b. 20. 

Gj^siorowski, Ludw., O kanonikacie doktora medycyny 
przy katedrze poznanskiej. Z. Roczn. Tow. Prz. N. Pozn, 
Tom I. 1860. — V. B. i. 22/4. 

Raczyiiskiego, Ed., hr., Obrona, wydana ze wstQpeni przez 
ionq. Pozn. 1845. Drngi tyt. : Kaplica grobowa Mierzy- 
slawa I. i Boleslawa I. w Poznaniu. 4**. — U. R. a. 15/1. 



220 Polnisclie Geschichte und Literatur, 

Raczyiiski, Ed. hr., Sprawozdanie z fabryki kaplicy gro- 
bowdj Mieczyslawa I. i Boleslawa Chrobrego. W Pozua- 
niu 1841. 40. — n. R, a. 15/2. 

— Pomnik pierwszych monarch6w polskich w Poznauiu. 
Ace. Spis dokument^w tycz^cych sig pomnika etc. 1843. 
8°. — n. R. a. 15/3. in. K. m. 28. 

— Verhandlungen, betreffend das den ersten beiden christ- 
lichen Regenten Polens in Posen errichtete Denkmal. 
Ace. Urkundensammlung etc. Berl., J. Sittenfeld, 1844. 
40. - 11. R. a. 14/2. 

— Bericht iiber den Ausbau der Grab-Capelle Mieczyslaw's L 
und Boleslaw's des Tapferen zu Posen. Herausg. v. Con- 
stantia Raczyiiska. Uebers. aus d. Poln. Posen, J. Luka- 
szewicz 1845. 4». [Mit Lithogr.] — 11. R. a. 14/1. 

Lelewel, J., Grobowe kr616w polskich pomniki. Poznan, 

J. K. ^upaiiski, 1856. 8°. — V. B. f. 50. 
Hoffmann, K. B., O najdawniejszych grobowcach kr6l6w 

polskich. Z, Roczniki Tow. Przyj. Nauk Pozn. Tom VII. 

1872. — V. B. i. 27/24. 
JabczyAski, Wiadomo^d hist or. o mieczu przechowanym 

w archikat. Pozn., kt6rym wedlug podania mial S. Piotr 

Apo8t6l nci%6 ucho Malchusowi. Z. Roczniki Tow. Przyj. 

N. Pozn. Tom I. 1860. 8». — V. B. i. 22/8. 
Jakubowski, J. JK., Opis obrazu Naj^w. Maryi Cz^to- 

chowski^j w drzewie rzni^tego. Poznaii, N. Kamieiiski 

i Sp., 1855. 8°. — V. B. f. 15/1. 

— Beschr. des in Holz geschnitzten Bildes der H. Maria von 
Czenstochau 1855. Uebers. v. M. v. Br(aun). Posen, M. 
Zorn, 1858. S\ — V. B. f. 15/2. 

Glowczyiiski, Stanisl., Terainiejszosd i przyszlosd. 

Przegl^d polit. Zeszjrt I. : Noc z 1. na 2. stycznia 1843 r. 

w kaplicy kr616w Mieczyslawa i Boleslawa w Poznaniu. 

Paryz, ksi^g. slaw., 1843. 8». — IV. L. i. 27. 
Depozyt, Drogi, ciala y krwie Jezusowey, powierzony . . . 

Karmelitom Boiego Ciala w trzech hostiach. . . Poznaii, w 

Druk. Akad., 1722. 4°. [Z rye.] — IV. K, f. 17. 
(H e r s e , J a r o s I.), Biicher-Verzeichniss der Raths-Bibliothek 

zu Posen. Posen, W. Decker et Co., 1883. 8°. — V. E. 

i. 59. 
Catalogus alphaboticus bibliothecae publicae Raczyiiscianae 

. . . jussu magistratus in lucem editus [ab A. PopliAski 

ct J. Krakowski.] Posn., G. Docker et Soc, 1865. 8". 

2 Voll. 
Zeitung, Illustrirte, Nr. 85. v. 15. Febr. 1845. Leipzig, 

J. J.Weber, 1845. Fol. Enthalt: „Eduard Graf Raczynski" 



Posen, Stadt. 221 

nnd „Die Erzbischofswahl inPosen." (Leo v. Przyluski). 

— VL B. a. 19. 
Gotthilf, Berger. Gedachtnissrede am 14. Febr. 1874 

von Dir. Dr. Herm. Geist. (Progr. der Posener stildt. 

Eealschule, 1874. Posen, W. Decker u. Co., 1874.) 4». - 

n. S. i. 204. 
Reglement und Polizei -Verorduung fur das Feuerlosch- 

wosen der Stadt Posen. W. Decker et. Co., 1879. 8". — 

V. F. 1. 73. 
Bau-Ordnung fur den Baubezirk der Stadt Posen. W. 

Decker u. Co., 1877. 8°. — V. E. k. 48. 
W^zyk, WL, Historya siedmio-miesi^cznego teatru w 

Poznaniu. Poznaii, N. Kamieiiski i Sp., 1843. 8^ — III. 

U. m. 31. 
Na pamiqtkQ pobytu Bogumila Dawisona w Poznaniu. 

Poznaii, L. Merzbach, 1854. 8". — V. B. f. 6. 
Fialkowski, Koman, Rocznik sceny polski^j w W. X. 

poznaiiski^m i Prusach zachodnich w 1870 r. Srem, K. 

G^siorowski. 8«. — V. G. k. 24. 
Chojnacki, Ign., Noworocznik teatrabiy na rok 1881. 

Poznaii, J. I. Kraszewski, 1881. 8«. — VI. F. e. 37. 
Bazar w Poznaniu. Poznaii, M. Zoern, 1855. 8^ — V. 

B. i 37. 
Bericht iiber die Verhandl. des 18. Kongresses deutscher 

Volkawirthe in Posen am 2., 3., 4. u. 5. Sept. 1878. 

Herausg. durch W. Wackernagel. Berlin, L. Simion, 

1878. 8^ — VI. F. c. 39. 
Marien-Gymnasium. — Programm. 186G/67. De promiscuo 

verborum activorum et neutrorum usu apud scriptores 

latinos. Ace. Schulnachr. vom Dir. R. Engor. Posen, 

M. Zoern, 18G7. 4\ — H. S. i. 230. 

— 1867/68. Adnotationes ad poetarum Graecorum fragmenta. 
Ace. Schulnachi*. vom Dir. Dr. R. Enger. Posen, AI. 
Zoern, 1868. 4». - II. S. i. 231. 

— 1868/69. Quaestionum Pannenidearum altera, scripsit Jo- 
sepbus Szostakowski. Ace. Schulnacbrichten vom Dir. 
Dr. R. Enger. Posen, W. Decker & Co., 1869. 4«. — 11. 
S. i. 232. 

— 1869/70. Zur Parodos in den Persern des Aeschylus. 
Ace. Schulnachr. vom Dir. Dr. R. Engor. Posen, W. 
Decker & Co., 1870. 4°. — H. S. i. 233. 

— 1870/71. Die Krimschen Sonette des Adam Mickiewicz, 
vom Oberl. Joseph Moliiiski. Ace. Schulnachr. vom Dir. 
Dr. R. Enger. Posen, W. Decker & Co., 1871. 4°. — 
n. S. i. 234. 



222 Polmsche Geschichte und Literatur. 

Marien-Gymnasium. Programm. 1871/72. Schulnachr. 
vom Dir. Dr. R. Enger. Posen, W. Decker & Co., 1872. 
40. - 11. S. i. 235. 

— 1872/73. Festrede zum dreihundertjalirigen JubilauDi der 
Anstalt, vom Gym.-Lehr. Dr. Warnka, mit vorange- 
schickter kurzer Beschreibung des Festes, vom stellver- 
tretenden Director. — Geschichte des Koniglichen Marien- 
Gymnasiums zu Posen seit 1804, von Dr. Warnka. — 
Schulnachr. vom stellvertr. Dir. Prof. Dr. Rymarkiewicz. 
Posen, W. Decker & Co., 1873. 4°. — II. S. i. 236. 

— 1873/74 von Dr. Aug. Uppenkamp, Direktor. Argumen- 
tum libri secundi Ciceronis de officiis ad exercitationes 
latine scribendi compositum. Ace. Schulnachrichten. 
Posen, W. Decker & Co., 1874. 4°. — H. S. i. 237. 

— 1874/75. von Dr. A. Uppenkamp, Dir. De formis verbo- 
rum, quae a scriptoribus Romanorum explicantur enuntia- 
tionibus secundariis, in quibus conjunctivi reliquorum 
temporum positi sunt pro conjunctivis futuri primi aut 
exacti, scr. Ant. Jerzykowski. Ace. Schulnachr. vom Dir. 
Posen, W. Decker & Co., 1875. 4°. — n. S. i. 238. 

— 1875/76 von Dr. A. Uppenkamp, Dir. Abhandlung uber 
das anlautende P im Griech. von Dr. R. Hassencamp. 
Posen, W. Decker & Co., 1876. 4". - II. S. i. 239. 

— 1877/78. von Dr. A. Uppenkamp, Dir. Der homerische 
H}Tnnus auf den delischen Apollo, v. Oberl. Dr. Joseph 
Priem. Posen, W. Decker & Co., 1878. 4°. — II. S. i. 240. 

— 1878/79 und 1879/80 von d. Dir. Dr. Herm. Deiters. Bei- 
trage aus Terenz zur lat. Grammatik. I. Ge branch der 
Conjunctionen quod und quia im alteren Latein. Von 
H. Oberl. Zimmermann. Ace: Schulnachrichten vom 
Dir. Posen, Merzbach, 1880. 49. — II. S. i. 241. 

— 1880/81 V. d. Dir. Dr. H. Deiters. Studien zu den griech. 
Musikern. Ueber das Verhaltniss des Martianus Capella 
zu Aristides Quintilianus. Ace. Schulnachrichten. 
Beides vom Direktor. 4». — 11. S. i. 242. 

— 1881/82. Herausg. v. d. Dir. Dr. H. Deiters. Otto der 
Grosse, der Griinder des romisch-deutschen Kaiserreichs. 
Von H. V. Jakowicki. Ace: Schulnachrichten. Vom 
Dir. Posen, Merzbach, 1882. 4°. — II. S. i. 243. 

— 1882/83 V. d. Dir. Dr. H. Deiters. Zur Methodik des 
deutschen Unterrichts in der Prima der Gvmnasien, v. 
Dr. Bindseil. Schulnachr. v. Dir. Posen, Merzbach, 
1883. 4«. — n. S. i. 244. 

Friedrich-Wilhelms-Gymnasium. Starke, Herm., 
Zur Geschichte des Kgl. Friedrich-Wilhelms-Gymnasiums 



Posen, Stadt. 223 

zu Posen. 1834—1884. Posen, Merzbach'sche Buchdruckrei, 
1884. 4«>. - V. B. a. 23. 
Friedrich - Wilheims - Gymnasium. Programm 1836. 
Perikles und Kleon, ein Beitr. zu der polit. Entwick. 
Athens. Ace. : Schulnachrichten von Michaelis 1834 bis 
Ostern 1836. Beides von dem Dir. Wendt. Posen, W. 
Decker et Co., 1836. 49. — V. D. f. 1/2. 

— 1838. Zur Gesch. der Entwickelung des Drama's in 
Deutschland, von Prof. Mtiller. Ace. : Schulnachr. von 
1837—1838, V. Dir. Wendt. Posen, W. Decker u. Co., 
1838. 40. — V. D. f. 1/3. 

— 1839. Varias leetiones Sexti Rufi Breviari ror. gest. po- 
puli Rom. ex libro mse. enotatas ed. atque diligentom 
libri mse. detoriptionem adj. C. Benecke, Dr. Schul- 
nachrichten von 1838—1839 vom Dir. Wendt. Posen, W. 
Decker u. Co., 1839. 4". — V. D. f. 1/4. 

— 1840. Eine naturwiss. Abhandl. von Prof. Loew. Ace: 
Schulnachr. von 1839—1840 vom Dir. Wendt. Posen, 
W. Decker u. Co., 1840. 4°. — V. D. f. 1/5. 

— 1841. Eine wissensch. Abhandl. von Prof. Ziegler. Ace. : 
Schulnachr. 1840—1841 vom Dir. Wendt. Posen, W. 
Decker et Co., 1841. 4^. — V. D. f. 1/6. 

— 1842. Die Lehren von der Harmonik und Molopoie der 
griech. Musik, v. Prof. Dr. Trinkler. Ace: Schulnaclir. 
von 1841 bis Ostern 1842 vom Dir. Wendt. Posen, W. 
Decker u. Co., 1842. 4^ — V. D. f. 1/7. 

— 1844. De aliquot Horatii carminibus commentatio critica. 
Prof. Martin. Ace; Schulnachr. von 1843—1844 vom 
Dir. KiessHng. Posen, W. Decker u. Co., 1844. 4®. — 
V. D. f. 1/8. 

— 1845. Dipterologische Beitrage v. Prof. Dr. Loew. Ace: 
Schulnachr. von 1844—1845 vom Dir. Kiessling. Posen, 
W. Decker u. Co., 1845. 4°. — V. D. f. 1/9. 

— 1846. De Hyperide, oratore Attico, commentatio III. 
Ace: Schulnachr., beides vom Dir. KiessUng. Posen, 
W. Decker u. Co., 1846. 40. — V. D. f. 1/10. 

— 1847. Dipterologische Beitrage. II. Abtheil. v. Prof. Dr. 
Loew. Ace: Schulnachr. vom Dir. Kiessling. Posen, 
W. Decker u. Co., 1847. 4«. — V. D. f. 1/11. 

— 1849. Beitrage zur Geographie Kleinasiens von Prof. 
Schoenbom. Ace: Schulnachr. vom Dir. Kiessling. 
Posen, W. Decker u. Co., 1849. 4^ — V. D. f. 1/12. 

— 1850. 1. Ueber die Parodos der griech. Tragodie im AU- 
gemeinen und die des Oedipus im Besonderen von Dr. 
Th. Kock I. ~ 2. Die Gallmuckon von Prof. Dr. Loew. 



224 PolniscHe Geschiclite iind Literatur. 

3. Schulnachrichten vom Dir. Kiessling. Posen, "SV. 
Decker u. Co., 1850. 4°. - V. D. f. 1/13. 
Friedrich-Wilhelms-Gy mnasium. — Programm. 1851. 
Beitrage zur Flora des Grossh, Posen von G. Ritschl. 
Ace. : Schulnachr. vom Dir. Heydemann. Posen, W. Decker 
u. Co., 1851. 4°. — V. D. f. 1/14. 

— 1854. Ueber die Eeden des Thnkydides v. Dr. C. Tiesler. 
Ace: Schulnachr. vom Dir. Heydemann. Posen, W. 
Decker u. Co., 1854. 4o. — D. f. 1/15. 

— 1855. Erlauterungen iiber den Gedankcnplan des peri- 
cleischen Epitaphios, von Dr. H. Krahmer. Ace: Schul- 
nachr. vom Dir. Heydemann. Posen, W. Decker u. Co., 
1855. 4«. — V. D. f. 1/16. 

— 1856. Commentatio de Isocratis orationibus tiqu^ KuXXi^uxov 
et 7ii{H roc Cfvyoi'sf v. Dr. H. Starke. Ace: Schulnachr. 
vom Dir. Heydemann u.: Ueber den dem Gymnasial- 
Unterricht vorhergehendenElementar-Unterricht, v. Karl 
Hielscher. Posen, W. Decker u. Co., 1856. 4°. — V. 
D. f. 1/17. 

— 1857. Beitrag zur Flora von Posen, vom Oberl. Ritschl. 
Ace. : Schulnachr. vom Dir. Marquardt. Posen, W. Decker 
u. Co., 1857. 40. — V. D. f. 1/18. 

— Natalicia . . . Friderici Guilelmi IV., rite obeunda et de- 
dicationem Gymnasii . . . d. 15. m. oct. a. 1857 publico 
concelebrandum indicit J. Marquardt. Eine lat, Abhandl. 
iiber eine Miinze, welche auf der Vorderseite die Um- 
schrift: A KOPMIXAI CJMiXINA Cm, auf der Riick- 
seite das Wort: JfLPFAfSlX enthalt, und ein Carmen 
gratulatorium von Oberl. Dr. Moritz. Posn., Guil. Decker, 
et S., 1857. 40. — V. B. a. 23 a. 

— 1858. De Horatii carminibus H. 1. et I. 28. epist. ad 

F. Ritschelium. De aliquot locis Aeschyli Supplicum 
et Sophoclis tragoediarum. Prof. Martin. Schulnachr. 
vom Dir. Marquardt. Posen, W. Decker u. Comp., 1858. 
40. - V. D. f. 1/19. 

— 1859. De Iliadis libro IX. suspiciones criticae, C. Moritz. 
Schulnachr. vom Dir. Marquardt. Posen, W. Decker u. Co., 
1859. 40. - V. D. f. 1/20. 

— 1860. Ad Callimachi hymnos et ad Graeca illorum scholia 
Parisiensiimi codicum duorum varias lectiones enotavit 

G. Pohl. Schulnachr. vom Dir. Sommerbrodt. Posen, 
W. Decker u. Co., 1860. 40. — V. D. f. 1/21. 

— 1861. Henrici Jacobi in comicos Graecos aduotationum 
coroUarium. Schulnachr. vom Dir. Sommerbrodt. Posen, 
W. Decker u. Co., 1861. 4°. — V. D. f. 1/22, 



PoBen, Stadt. 225 

Friedrich-Wilhelms-Gyinnasium. — Programm 1862. 
Quaestionnm Tiillianarum specimen, scr. Dr. Otto Heine. 
Schulnachr. vom Dir. Sommerbrodt. Posen, W. Decker 
n. Co., 1862. 4^ — V. D. f. 1/23. 

— 1863. Exercitationes criticae in scriptores historiae augu- 
stae. Dr. H. Peter. Schulnaclir. von Dr. Sommerbrodt, 
1863. 40. — V. D. f. 1/1. 

— 1864. Das theologische System des Meister Eckhai-t. 
R. Heidrich. Schulnachr. vom Dir. Sommerbrodt. Posen, 
W. Decker u. Co., 1864. 4^. — V. D. f. 1/24. 

— 1865. De aliquot Horatii carminum ratione antistrophica 
et interpolationibus. Fr. Martin. Schulnachr. vom Dir. 
Sommerbrodt. . Posen, W. Decker u. Co., 1865. 4°. — V. 
D. f. 1/25. 

— 1866. Lukrez, vom Wesen der Dinge, Buch I. v. 1—369 
in's Deutsche iibersetzt vom ordentl. Lehrer Dr. Adolph 
Brieger. Ueber den deutschen Hexameter, von dems. 
Schulnachr. vom Dir. Sommerbrodt. Posen, W. Decker 
u. Co., 1866. 4^ — V. D. f. 1/26. 

— 1867. Quaestiones criticae in Senecam rhetorem, scr. R. 
Wachsmuth. Schulnachr. vom Dir. Sommerbrodt. Posen, 
W. Decker u. Co., 1867. 4°. — V. D. f. 1/27. 

— 1868. Bemerkungen tiber die Hephthemimeres des lat. 
Hexameters, von Dr. Herm. Klapp. Schulnachr. vom Dir. 
Dr. J. Sommerbrodt. Posen, W. Decker u. Co., 1868. 4°. 
— n. S. i. 214. 

— 1869. Specimen lexici Euripidei, quo explicatur particula 
oi?, von Dr. Th. Barthold. Schulnachr. vom Dir. Dr. Carl 
Schaper. Posen, W. Decker u. Co., 1869. 4°. — H. S. i. 215. 

— 1870. Ueber kretische Staatsvertrage. Ein Beitrag zur 
griech. Alterthumskunde von Dr. Heinr. Voretzsch. Scliul- 
nachr. vom Dir. Dr. Carl Schaper. Posen, W. Decker u. Co., 
1870. 4«. — n. S. i. 216. 

— 1871. Ueber die kiirzesten Linien auf dem dreiaxigen 
Ellipsoid, V. Herm v. Morstein. Schulnachr. vom Dir. 
Dr. Carl Schaper. Posen, W. Decker u. Co., 1871. 4**. — 
n. S. i. 217. 

— 1871/72. De eclogis Vergilii interpretandis et emendan- 
dis. Schulnachr. Beides vom Dir. C. Schaper. Posen, 
W. Decker u. Co., 1872. 4«. — H. S. i. 218. 

— Gymnasio Mariano Posnaniensi a. d. VH. Cal. Quinct. 
saecularia tertia celebranti gratulantur, ut libellum, non- 
nullos Ciceronis de philosophia librorum locos tractantem, 
benevole accipiat, rogantes, director, professores, praece- 
ptores Gymnasii Friderico-Guilelmii Posnaniensis, commu- 

m. 15 



226 l^olnische Geschiclite und Literatur. 

nis originis pie memores. Posnan., Aem. Roestel, 1872. 
40. — n. S. i. 220. 
Friedrich-Wilhelms-Gymnasium. Programm, 1872/73. 
von Dr. W. Schwartz, Dir. Neue Scholien zur Thebais 
des Statius, aus einer Pariser Handschr. herausg. von Dr. 
Phil. Kohbnann. Schulnachr. vom Dir. Posen, W. Decker 
u. Co., 1873. 4^ — II. S. i. 219. 

— 1874. Schulnachr. vom Dir. Posen, W. Decker u. Co., 1874. 
4". — II. S. i. 221. 

— Schwartz, W. Dr., Materialien zur praehistorischen 
Kartographie der Provinz Posen. Beil. zum Progr. des 
K. Fr. W. G. Posen, W. Decker & Co., 1875. 4«». - II. 
S. i. 222. 

— 1876. Beitrage zur Quellenkritik des Valerius Maximus, 
von Max Kranz. Ace: Schulnachrichten vom Dir. Dr. 
W. Schwartz. Posen, W. Decker & Co., 1876. 4°. — 
II. S. i. 223. 

— 1877. De Dorismi cum metris apud Aeschylum et So- 
phoclem necessitudine , scr. Guil. Koliler. Posen, W. 
Decker & Co., 1877. 4P. — II. S. i. 224. 

— 1879. Zum Gebrauch der verba frequentativa und inten- 
siva in der alteren lat. Prosa (Cato, Varro, Sallust), von 
Dr. Rich. Jonas. Schulnachrichten vom Dir. Dr. W. 
Schwart.z. Posen, W. Decker & Co., 1879. 4^ — U. S. i. 225. 

— 1880. Der Minnesanger Gottfried von Neifen, von Hemi. 
Zeterling. Schulnachr. vom Dir. Dr. W. Schw^artz. Posen, 
K. Handke, 1880. 4". — H. S. i. 226. 

— 1881. Eine Abhandl. des . . . Ernst Jackwitz iiber die un- 
endlich kleinen Schwingungen eines Pendels ABC, welches 
nur aus zwei festen Massenpunkten B u. C besteht, die 
urn die Gleichgewichtslage AD oscillieren. Scliulnachr. 
nebst erliluternden Bemerkungen zur Lelirverlassung der 
Anstalt vom Dir. Dr. W. Schwartz. Posen, Merzbacli, 
1881. 40. - n. S. i. 227. 

— 1882. Eine Abhandlimg des Dr. A. Laves: Kritische 
Beitrage zu Xenophons Hellenika. Schulnachr. vom 
Direktor. Posen, Merzbach, 1882. 4^ — II. S. i. 228. 

— 1883. De satirae Bomanae origine et progressu, v. Br. 
Grubel. Schulnachr. vom Dir. Noetel. Posen, Merzbach, 

1883. 4P. — n. S. i. 229. 

— 1884. Schulnachr. vom Dir. R. Noetel. Posen, Merzbach, 

1884. 4«. - n. S. i. 229 a. 

— Jubelfeier, Zur funfzigjahrigen, des Kgl. Friedr.-Wilh.- 
Gymnasiums zu Posen. Berlin, Druck von W. Pormettor, 
1884. r. — V. B. a. 24. 



Posen, Stadt. 227 

Friedrich-Wilhelms -Gymnasium. Programm. — 
Noetel, Ricardus, Aristotelis Ethiconim Nicomacheo- 
rum libri tertii capita nomim, decimura, undecimnm, duo- 
deoimum, quae sunt de fortitudine, enarravit. — S. Zur funf- 
zigjiihr. Jubelfeier des Kgl. Friedr.-Wilh.-Gymnasiums zu 
Posen. S. 26—56. — V. B. a. 24. 

— Jonas, Richard, Ueber den Gebrauch der verba frequen- 
tativa und intensiva bei Livius. S. Zur ftmfzigjahr. Jubel- 
feier des Kgl. Friedr.-Wilb.-Gymnasiums zu Posen. S.l— 24. 

, — V. B. a. 24. 

— Soliaewen,P. von, Integration der Diiferentialgleichung 
Adx -f Bdy -\- C (xdy -- ydx) = O, wo A, B, lineare 
Functionen von x und y sind. S. Zur funi'zigjahr. Jubel- 
feier des Kgl. Friedr. -Wilh.-Gymn. zu Posen. S. 57—72. 
V. B. a. 24. 

— Laves, A., Kritische Beitrage zu Xenophons Hellenika. S. 
Zur funfzigjahr. Jubelfeier des Kgl. Friedr.-Wilh.-Gymu. 
zu Posen. S. 73-93. — V. B. a. 24. 

— M ori tz , Ueb. das XI. Buch der Bias, ein Beitrag zur Home- 
rischen Frage. S. Zur funizigjahr. Jubelfeier des Kgl. 
Friedr.-Wilh.-Gymnasiums zu Posen. S. 95—131. — V. 
B. a. 24. 

Xr\". Jahresbericht f. d. stadt. Realschule zu 
Posen ... Schulnachrichten vom Dir. Brennecke. Bericht 
liber die Einweihung des neuen Gedaudes, vom Prof. Dr. 
Haupt. Posen, L. Merzbach, 1867. 4^ — II. S. i. 198. 

— XV. Schulnaclir. vom Dir. Brennecke. Posen, L. Merz- 
bach, 1868. 4°. 7- n. S. i. 199. 

— XVI. Schulnachrichten und eine Mittheilung iibor den Unter- 
richt in der darstellenden Geometrie auf Realschulen, vom 
Dir. Brennecke. Posen, L. Merzbach, 1869. 4P. — ILS.i.20(). 

— XVII. Das hydrostatisclio Paradoxon. Schulnachrichten. 
Beides von Dr. W. Bremiecke. Posen, L. Merzbach, 1870. 
4^ — II. S. i. 201. 

— XVin. Schulnachrichten vom Dir. Brennecke. Posen, L. 
Merzbach, 1871. 4°. — U. S. i. 202. 

— XIX. Schulnachrichten vom Dir. Brennecke. Posen, L. 
Merzbach, 1872. 4". — H. S. i. 203. 

— XX. 1873/74. herausg. von dem Dir. Dr. Herm. Geist. 
Rede bei der Trauerfeier des Herrn Gotthilf Berger. Ab- 
handlung iiber Goethe's Ipliigenie. Schulnachrichten. 
Posen, W. Decker & Co., 1874. 4o. ~ H. S. i. 204. 

— XXI. 1874/75. herausg. von dem Dir. Dr. Herm. Geist. 
Schulnachrichten. Posen, W. Decker & Co., 1875. 49. — 
n. S. i. 205. 

15* 



228 Polnische Geschichte und Literatur. 

XXII. Jahresbericht fur die stadt. Kealschiile zn Posen . 
1875/76. herausg. v. d. Dir. Dr. H. Geist. Schulnaclir. 
Posen, W. Decker & Co., 1876. 4°. — II. S. i. 206. 

— XXin. 1876/77. herausg. v. d. Dir. Dr. H. Geist. Schul- 
nachr. Posen, W. Decker & Co., 1877. 4". — K. S. i. 207. 

— XXrV. 1877/78. herausg. v. d. Dir. Dr. H. Geist. Schul- 
nachr. Posen, W. Decker & Co., 1878. 4°. — II. S. i. 208. 

— XXV. 1878/79. herausg. v. d, Dir. Dr. H. Geist. Sclinl- 
nachr. Posen, W. Decker & Co., 1879. 4". — H. S. i. 20^). 

— XXM:. 1879/80. herausg. v. d. Dir. Dr. H. Geist. Schnl- 
nachrichten. Posen, W. Decker & Co., 1880. 4**. — 11. 
S. i. 210. 

— XXVII. 1880/81. herausg. v. d. Dir. Dr. H. Geist. Schul- 
nachrichten. Posen, "W. Decker u. Co., 1881. 4°. — 11. 
S. i. 2/11. 

— XXVIII. 1881/82. herausg. v. d. Dir. Dr. fl. Geist. Abhand- 
lung des Paul Rumpe: Euripides und der seelischo 
Kampf in seinen Stiicken. Ace. Schuhiachrichten. Posen, 
W. Decker & Co., 1882. 4°. — II. S. i. 212. 

— XXIX. 1882/83. herausg. v. d. Dir. Dr. H. Geist. Schul- 
nachrichten. Posen, W. Decker u. Co., 1883. 4". — II. 
S. i. 213. 

Programm X. der stadtischen Mittelschule zu Posen. Die 
Mittelschule und die Elementarschulen in Posen. I. Theil. 
Schulnachrichten. Beides v. Rect. K. Hielscher. Posen, 
L. Merzbach, 1869. 4°. — U. S. i. 197. 

— XII. der Stadtischen Biirgerschule. 1882/83. v. d. Rect. 
Th. Hecht. Posen, W. Decker u. Co., 1883. 4". — II. S. 
i. 196. 

Sprawozdanie dyrekcyi towarzystwa j>omocy nauk. im. 
K. Alarcinkowskiego dla mlodziezy W. X. Pozn. 1868 — 
1878. 4°. - II. S. i. 189 c. 



Zeitschriften. 



Central-Blatt, Landwirthschaftliches, fiir die Provinz 
Posen, herausgegeben von Prof. Dr. Peters. Posen, 1873 
bis 1884. Fol. — HI. H. d. 1-8. 

Correspondenz, Pohiische. Posen 1882—83. 4°. Vom Jahrg. 
1883 sind nur Nr. 1—39 erschienen. 

Dziennik polski. Redaktor Kar6l Libelt. Poznaii, N. 
Kamienski i Sp., 1849 nr. 64-68, 77, 79, 81, 82, 84, 86, 
97, 103, 108, 128-132. 1850 nr. 53-145, brakuje nr. 54, 
55, 61, 66, 67, 76-86, 94, 98, Val08. — II. S. i. 189. 



ZeiUdirilleu. 229 

Dziennik Poznaiiski. Poznan 1867-84. Fol. — m. E. 

a. 1-17. 
Dziennik IV. zjazda lekarzy i przyrodnikow polskicli w 

Poznaniu, pod redakcy^ Dr. J6zefa Kusztelana. Dodatek 

do „Dziennika Poznanskiego." Drukiem J. I. Kraszew- 

skiego w Poznaniu, 1884. 4**. 
G azeta Poznanska. PoznaA 1883. 4^ 
Gazeta Wielkopolska. Poznaii 1872. Fol. Nr. 1—73. 

— in. W. c. 1. 

General-Anzeiger und Fremdenblatt. Po wszechny oznaj - 
miciel. Posen, W. Decker u. Co., 1852. Nr. 1—151. 4°. 

— n. J. f. 61b. 

Goniec Wielkopolski. Poznan 1879— 84. Fol. — 11. U. 

a. I-V. 
Haus- und Volks-Kalender, Preussischer, furdasGross- 

lierzogthum Posen und die angrenzenden Provinzen auf 

d. J. 1848. Trzemeszno, G. Olawski, 1848. 8°. — 11. S. 

i. 113. 

— 1849. Mit einer Geschichte der Stadte Posen, Bromberg, 
Eawicz und Lissa. 1849. 8«. — II. S. i. 114. 

— 1851. Mit einer Geschichte der Stadte : Bojanowo, iCrusch- 
witz, Obersitzko u. Eogasen 1851. — 11. S. i. 115. 

Kommunal-Monatsschrift, AUgem.Preussische.. .I—IX. 
Heft: April-Dec. 1844. Posen, Gebr. Scherk, 1844. 8°. 

— in. K. n. 4. 

K6rniczanin. Nakladca i redaktor odpowiedzialny Dr. 

Zygmunt Celichowski. Bnin pod K6rnikiem, drukiem J. 

I. Kraszewskiego, 1875. 4°. — V. B. b. 25. 
jKreisblatter.] Birnbaumer Kreis-Wochenblatt. Bimbaum, 
Schwerin, Zirke, Kahme, Blesen. Erster Jahrgang 
Nr. 3, 31. Mai — Nr. 33, 20. Dec. 1844. Birnbaum, 
C. G. Hesse, 1844. 4« — U. S. i. 165. 

Kreisblatt des Fraustadter Kreises. Dziennik powiatu 
Wschowskiego. Fraustadt, L. S. Pucher, 1855. — H. 
S. i. 163. 

— 1860. 4«. n. S. i. 163. 

— 1863. Nr. 4-24. Lissa, Druck u. Verl. v. Ernst Gtinther. 

— 1866. Vorh. 3-15. 

— 1867. Fehlt 48-50. — 4°. - U. J. f. 60. 
Volksblatt fur den Fraustadter Kreis. Fraustadt, Ke- 

dacteur und Herausgeber Hansch. Druck von K. S. 
Pucher, 1855. 4^. — H. S. i. 164. 

— 1860. 4^ Fehlt: Nr. 30 u. 47. — 1865, fehlt Nr. 
1-10; 14-20. — 1866, fehlt 1—2, 7. — 1867, fehlt 
12-13. - 1868 compl. - H. S. i. 164. 



230 Poliiische Geschichte iiud Literatur. 

[Xre is blatter.] Volksblatt fur die Stadt Fraustadt. 1869. 
Verantwortl. Redacteur Haenscli. Fraustadt, Druck 
u. Verlag von L. S. Pucher. 4°. — 11. J. f. 58. 

- 1870. 40. — n. J. f. 59. 

Kreisblatt fur Inowraclaw, Gnesen und Mogiluo, 

Nr. 14 am 1. Jan. 1841. — Nr. 39 am 24. Juni 1841. 

Trzemeszno, G. Olawski, 1841 dentscli und poln. 

Nr. 14 am 2. Juli. — Nr. 26 am 24. Bee. 1841, bloss 

deutsch. 40. — II. S. i. 167. 
Krotoschiner Kreis - Wochen - Blatt. Krotosz ynski 

Tygodnik Powiatowy. Erster Jahrgang. Nr. 1—40, 

1. April bis 30. December, 1844. Krotoscliiu, A. E. 

Stock. 4°. Dtsch.-poln. — II. S. i. 170. 
Wochenblatt, Geraeinniitziges — fiir Lissa und die Um- 

gegend. Lissa, Ernst Giinther, 1854. 4°. — 11. J. f. 63. 

— 1860. 4«. - n. S. i. 166. 

Kreis- und Wochenblatt des Kreises und der Stadt 
Meseritz. Vierter Jahrgang. Meseritz, F. W. Lorenz, 
1845. 4». — n. S. i. 168. 

Mogilnoer Kreisblatt. Or^downik powiatu Mogiluic- 
kiego. 1855. 1863 Nr. 1-52, 1864 Nr. 2-53, 1866. 1867, 
fehlt 29. Trzemeszno, Druck und Verlag von Olawski, 
1863/64. 4». Es fehlt Nr. 1 1863 halb, u. Nr. 1 1864 
ganz. — n. J. f. 61. 

Rawicz -Krobener Kreisblatt. Rawicko - Krobski 
Dziennik powiatowy. Rawicz, R. F. Frank, 1852 — 
1853. 40. 2 Voll. — n. S. i. 153/154. 

Kreisblatt des Wongrowiecer Kreises. Nr. 1, Soim- 
abend, d. 10. April bis Nr. 38, Sonnabend, d. 25. Dec. 
1852. Wongrowiec, E. Kremp, 1852, 1853, 1854, 1855, 
Nr. 24—52, 1856, 1857, 1858, 1859. 8 Jahrgange. 
40. — n. S. i. 155-162. 
Kuryer Poznanski. PoznaA, 1872—84. Fol. — II. U. 

a. 1—12. 
Posener Landes - Zeitung und Intelligenzblatt. , Nr. 96 vom 

1. Dec. bis Nr. 123 v. 30. Dec. 1880, Nr. 1 v. 1. Jan. 

bis Nr. 47 vom 29. Jan. 1881. Es fehlt Nr. 20-29, Nr. 36. 

Vorantw. Redacteur R. Ranch. Posen, Druck u. Verlag 

von Julian Schott, 1880/81. Fol. — II. S. i. 189 b. 
Mittheilungen der landwirthschaftlichen Vereine zu Brom- 

berg und Wirsitz. Bromberg, Louis Levit, 1847. 8". — 

IV. L. c. 36. 
Ognisko, pismo dla wszystkich. Redaktor Franc. Kraje- 

wicz, od Nr. 77 do 151. Stanisl. Sczaniecki. Poznaii, L. 

Merzbach, 1874. Fol. - ni. W. c. 5. 



Zeitschril'ten, 'i«>l 

Or^downik, pisrno poiwi^cone sprawoin politycznym i spo- 

lecznjToi. Po2aian, 1871-1884. Fol. — IV. H. b. 2-12. 
PoniA'slnosd, pismo do wszelkich ogloszeii, poswi^cone 

przemyslowi. Najtanszy organ publikacyjny dla W. X. 

Poznaiiskiego i ziem przyleglych. Poznaii, M. J. Ka- 

mienski, 1870. 8°. No. 1-32, niema 26. — 11. J. f. 55. 
Provinzial- Blatter fur das Grossherzogthum Posen. 

Hrsg. V. Czwalina. Lissa u. Gnesen, E. Giinther, 1846. 

8°. — n. F. m. 25. 
Przewodnik rolniczo-przemyslowy. Leszno, E. Giinther, 

^ 1836-39. 8^ 1810-45. 4°. — V. J. m. 1-9. 
Roczniki Towarzystwa Sw. Wiiicentego a Paulo. Poszyt 

I— IV. 1866. Poszyt I— IV. 1867. Poznaii, T. Daszkie- 

wicz, 1866-1868. 8°. — II. S. i. 272. 
Rucli sp<Sleczno-ekonomiczny, dwutygodnik wydawany przez 

R. W. J. Fialkowskiego. Poznaii 1876-1881. Nr. 1 

—6. 8^ - VI. B. b. 1-2. 
Tageblatt, Posener. Posen, 1878-84, Fol. Vorher Ost- 

deutsche Zeitung. — VI. J. a. 4—14. 
Israelitischer Volksfreund fur das Grossherzogthum 

Posen. Trzemeszno, Druck u. Verl. von G. Olawski, 

1846. Nr. 1-6. 4». - II. J. f. 61a. 
Wielkopolanin. Poznan 1883—84. Fol. 
Wiarus, pismo dla ^redniego stanu polskiego. Poznan 

1873-75. Nr. 1-73. Fol. - IH. W. c. 2-4. 
"Wochenblatt, Siidpreussisches. Rawicz, Ludwig, 1805— 

1806. 8«. — n. J. k. 34. 
— Gemeinniitziges, fiir das Grossherzogthum Posen. Gnesen, 

Gunther, 1843. 4«. Nr. 48 fehlt. — H. S. i. 169. 
Wochenblatt, Posener, fiirEltem und Lehrer. Herausge- 

geben von dem Central-Lehrer-Verein fiir die Provinz 

Posen. Redacteur Schoenke. Posen, W. Decker u. Co. 

1849. 8°. Nr. 1—39. - 11. S. i. 120. 
W o ch ens ch rift, Deutsche Posener, fiir Rechtspfiege und 

VoUtswirthschaft , Herausg. : Rechtsanw. Dock horn. 

Beil. z. Ostd. Zeitung. Nr. 1—23. Posen, L. Merzbach, 

1869. 4". — IV. A. b. 5/1. 
Zeitung, Landwirthsch., fiir das Grossh. Posen. Tenter 

Mitwirkung der Herren von Sczaniecki, Lehmann-Nitsche, 

K. Sander und O. Roux. Von Nr. 40 ab grosseres Format, 

u. d. T.: Landwirthschaftliche Zeitung far das Gross- 
herzogthum Posen. Unter Mitwirkung des Rgbs. Rob. 

Lehmann und des Domanenpiicliter K. Sander herausg. 

von O. Roux. Nr. 47 fehlt. Lissa, Theod. Scheibel, 

1866. Fol. - in. W. bb. 1. 



232 Poliiisclie Gescliidite und Literatur. 

Zeitung, Ostdeutsche. Poseu, 1867—1878. Fol. Vou Nr. 431 

ab Posener Tageblatt. — IV. A. b. 1—4. A. c. 1 — 4. 

A. d. 1-4. VI. J. a. 1-4. 
Sonntags-Zeitung, Deutsche Posener. Beilage zur Ostd. 

Zeitg. Posen, L. Merzbach, 1869. 40. — IV. A. b. 5/2. 
Zeitung, Posener. Posen 1867—84. 4«. — VI. E. a. 1—3. 

VI. J. a. 1-6. VI. F. a. 1-14. 
— Posener Landwehr-. Gazeta poznaiiska obrony krajowtij. 

Posen 1874-84. Fol. — ni. W. d. 1-4. 
Ziemianin, pismo poj^wi^cone rolnictwu i przemyslowi. 

Poznaii, 1850—59. 8°. Zeszyt I. r. 1855 nio wyszedl. — 

V. J. m. 10—28. 
Ziemiauiu, tygodnik rolniczo-przemyslowy. Pozuan 1861 

—1884. 4«. - V. C. b. 1-18. 



Qesohiclite d. kath. Kirche Polens. 

Vgl. auch die Abtbeilungen : Kirchengesdiichte, Orden und 
Briiderscbaften und Heiligen, unter Theologie. 



Gizycki, Franc. Ks aw., Tresd dziej6w kosciola polskiego. 

Lwow, K. Jabloiiski, 1846. 8°. — IV. F. e. 35. 
Ostrowski, Teod., Dzieje i prawa kosciola polskiego, po- 

wt6rnie przedrukowane. Poznan, J. Lukaszewicz, 1846 

—1847. 8°. 3 tomv. — IV. K. f. 47—49. 
Jabczynski, Prawodawstwo i prawa kosciola w Polsce od 

pocz^tku cbrzescianstwa az do w. XV. Z. Roczniki Tow. 

Przyj. N. Pozn. Tom I. 1860. 8°. — V. B. i. 22/2. 
Leger, Louis, Cj^rille et Methode, ^tude bistor. sur la 

conversion des Slaves au christianisme. Paris, A. Franck, 

1868. 8°. — V. D. 1. 1. 
Dluzniewski, M., Dawna Polska ze stanowiska cbrzesciaii- 

skiego rozwazana. Lipsk, E. Deckmann, 1861. 8°. — V. 

C. d. 39. 
Statuta provincialia toti provincie Gnezneusi, Poznan., 

Wratislavien., Cracovion., ceteris et singulis ex)iscopatibus 

sub archiepiscopatu contentis Valencia. 4°. (Incun.) — 

IV. H. k. 30/1. 
Materyaly do dziejow upadku unii w dyec. clielmskiej. 

Poznan, Wt. Simon, 1878. 8". — V. G. m. 12. 
Gusti, Franc, llistorya kosciola ruskiogo, z wloskiogo, 

wyd. ks. Jan Lawrowsld, 1857. 8°. 2 tomy. — V. B. 1., 

16-17. 



Geschichto d. kath. Kiivlie Polous. -33 

Jjikowski, Edw., Dzieje koiciola nnickiego iia Litwie 
i Ruai w XYUI. i XIX. wieku. Poznaii, J. Leitgebor, 
1880. 8°. — V. K. d. 2. 
— Historya unii ko^ciola ruskiego z ko^ciolem rzymskim. 
PoznaA, M. Leitgeber i Sp., 1875. 8^ — V. G. g. 14. 

Rzepnicki, Franc, Vitae praesulum Poloniae et M. Due. 
Lithvaniae. Res praecipuae illorum temi)oribu8 gestae 
ad a. 1260. Origo ecclesiaruin cathedralium . . . Posn., typis 
Soc. Jesu, 1761-63. 3 VoU. - 11. J. i. 12—14. 

Fabisz, Paw. Wlad., Wiadomosd o legatach i nuncyuszacli 
apostolskich w dawn^j Polsce, 1075—1865. 2. wydanie. 
Ostrow, J. Priebatsch, 1866. 8°. - V. C. 1. 9. 

Gi^siorowski, Ludw., Rozprawa wyswiecaj^ca history}^ 
zaprowadzenia kanouikatu doktora naedycyTiy przy wszy- 
stkich kosciolach katedrabiych polskich. Z. Roczniki 
Tow. Przyj. N. Pozn. Tom I. 1860. — V. B. i. 22/4. 

Kolliitaj, Hugo, Pami^tnik o stanie duchowienstwa katol. 
polsk. i innycli wyznaii w polowie 18. w. Poznaii, J. K. 
^upanski, 1840. 8°. — H. C. f. 21. 

List K. J. M. Zygmunta do rad ziem pruskich o oddawaniu 
dziesi^cin. D. w Piotrkowie, 10. d. Stycznia, 1528. 4^ 
— n. H. k. 2/9. 

Oricliovii, Stan., . . . In Warszaviensi synodo provinciae 
Poloniae pro dignitato sacerdotali oratio, 13. d. m. Martii 
1561. Cracoviae, 1561. 8«..— IV. J. k. 36. 

Dyalog o compozycyey w r. 1582, m. sierpnia. Osoby roz- 
mawiajajjce : Ziemianin, Wlodarz, Pleban. Kazauie Augu- 
styna Sw. o wydawaniu dziesi^ciu. 4°. — II. H. k. 2/8. 

Callimachi, Pliil., in synodo episcoporum de contributione 
cleri oratio. Cracoviae, in off. Lazari, 1584. 4°. — II. 
H. b. 6/2. 

(Brzezniczki, Ja c), Postulata ordinis eccles. univ. in regno 

Poloniae coram S. M. Regia, ordine Senatorio et Equestri 

in Comitiis Varsauiens. Generalibus a. d. 1585 habitis 

proposita. Posn., Jo. Wolrab, 1585. 4®. Poln.-lat. — II. 

P. g. 20/1. 
Bologneti, Alb., In comitiis regni ad ser. Poloniae regcm 

et omnes ordines, oratio, habita Warssauiae d. XH. febr. 

1585. (Pro immunitate ecclesiae.) Crac, A. Petricouius, 

1632. 4°. — n. II. k. 2/4. 

[Faunteus, Laur. Arth.,] Do controversiis inter ord. eccles. 

et secul. in Polonia ex iure divino, regnique statutis, 

privilegiis ac praescriptione etc. tractatio. 1587. 4°. — 

n. P. g. 20/2. II. H. a. 18/1. 

Crac, A. Petricouius, 1632. 4". — II. H. k. 2/3. 



234 Poluisclie Gescliiclite uud Literatur. 

Lilia, Petr. , Salomon siue pro religione catli. et digiiitate 
sacerdotal! ad Ser. Sigismundum III. Pol. R. Cracov., 
Lazarus, 1588. 4°. — 11. P. g. 20/5. 

T u 1 i b o w s k i , A n d r z e j , Deklaracya konlederacyey z praw 
koronnych, z konstituciy y z przysi^g krol. do dr. 1607 
podana, a teraz znowu przedr. W Krak. 1632. 4°. — 
n. H. k. 2/11. 

Responsio, Ad calumuiaa cujusdam, qui patrocinium To- 
runensium suscepit. (Pro Jesuitis). Cracoviae 1615. 4°. 
— IV. H. 1. 27/16. 

Lipski, Andr., Decas quaestionum publicarum regni, in 
quibus ecclesiastica jura et immunitates ecclesiastic! status 
elucidantur. Crac, Franc. Caesai'ii, 1616. 4^ — II. J. 

g. 17. 

— idem opus. Crac, A. Petricovius, 1632. 4°. Ace: 

Tegoi autora Przemowa do stano w koronnych, imie- 
niem wszytkiego duchowieiistwa, na kompozycy^ w War- 
szawie r. p. MDCVII. przypadaj%cj|j. — 11. H. k. 2/2. 

Pakostiensis, Woyciech, Sprawa o reformacyey kla- 
sztoru Chelminskiego panienskiego. W Poznaniu, Jan 
Wolrabe, 1618. 4«. - II. L. a. 25. 

Birkowski, Fabian, exorbitancy ach, kazania dwqje. 
W Krak., A. Piotrkowczyk, 1632. '40. — IL H. k. 2/12. 

Smogulecki, Maciej, O exorbitanciach, ktore w tym 
wieku niektorzy JM. PP. Swieccy now! politycy sta- 
nowi duchown. zadaia. W Kaliszu, W. Gedeliusz, 1619. 
4*>. — II. J. g. 46. 

— to 8 a mo. Krak., A. Piotrkowczyk, 1632. 4°. — 11. 
H. k. 2/6. 

Protestatio ordinis eccles. in negotio Gompositionis inter 

Status, "Warsauiae 17. d. Nov. A. D. 1631 facta. 4®. — 

II. H. k. 2/10. 
Goslicki, Wawrz., Mowa duchowienstwa koronnego na 

seymie Warsz. do Kr61a JM. (Pro immunitate ecclesiae.) 

Crac, A. Petriconius, 1632. 4^ — 11. H. k. 2/5. 
Socolovii, Stan., oratio ecclesiatica pro dote ecclesiae Dei 

et haereditate Christ!. Crac, A. Petricouius, 1632. 4°. — 

II. H. k. 2/1. 
Dobrocieski, Mik., Informacya o niektorych artykulach 

mi§dzy duchownym a ^wieckim stanem. Krak., A. Piotr- 

kowczVk, 1632. 4«. — H. H. k. 2/7. 
Stephanides, Melch., Opuscula tam ecclesiastic!, quam 

equestris ordinis, nobilium virorum Gompositionis inter 

status negotio serviontia . . . collecta. Cracoviae, Andr. 

Petricouius, 1632. 4°. — II. H. K. 2. 



Gescliiclite tl. katli. Kii-che Polens. 235 

Protestacie Stanow Korounycli y W. X. Lit., iiczyuioue 
w obronie Jeduosci S. [t j. Unii.]. 1632. Fol. 2 karty. 
— II. T. a. 19/26. 

Markiewicz, Jo., Decima cleri saecularis in regno Polo- 
niae, defensa contra exemtiones Patrum Societatis. Pa- 
risiis, 1644. 4«. — IV. H. h. 30. II. H. b. 36. IV. G. in. 
18. IV. K. g. 28. 

Podplomyk matki fary, na poly z popiolem Izami iey 
roszczyniony, poddny diiatkom do skosztow&nia, iAkim 
i% chlebem cz§stui%. 1654. 4°. — IV. G. n. 6. 

Sieklucki, Mich. Jo., Mariaeburgum occupatum, sen 
Mariana urbs . . . Deo-Homini felicissimis conditionibus 
dedita. Posn., Alb. Regulus, 1664. 4o. — IV. G. n. 6. 

[Dec ret a varia pontiiicum, spectantia negotium decimarum 
dioec. Cracov., partim typis pontif., partim typis Bernabo 
Eomae impressae 1760-63.J Fol. — IV. G. b. 4. 

( — Sacrae Congregationis Rituum, spectantia Monasterium 
Bledzoviense, Rev. D. Jo, Nepom. Gl^booki, 1763; Ludo- 
vicam Ko^minskam abbatissam monasterii de Olobok, 1761 ; 
Johannem Cantium, 1761; Conventum Carmelitarmn Excal- 
ceatorum Provinciae Lithuaniae, 1762. Romae, typis Ber- 
nabo, 1761-63.J Fol. — IV. G. b. 3. 

[ — S. Congr. Consistorialis, spectantia causam archiepisc. 
Leopol. Venceslai Sierakowski contra Samuelem Glowicki, 
Snfifraganeum ibid., nee non Magistratum Leopoliensem. 
Romae, typis Bernabo, 1763.] Fol. -- IV. G. b. 5. 

[ — S. Congr. Episcoporum et Regularium, in causa Provin- 
ciae Polono - Ruthenae Carmelitarum. Romae , typis 
Bernabo, 1763.] Fol. — IV. G. b. 7 

|Discursus S. R. C. pro provincia Polona S. Ord. Gisterc.J 
31 scripta in causa processus inter abbatem Nicol. Lu- 
komski et abbatem Adalb. Stanisl. Leski. Romae, typis 
de Comitibus, 1741-42. 4«. — IV. H. a. 16. 

[ — 14 scripta in eadem causa. Romae, typis de Comitibus 
et Rev. Cam. Apostolicae, 1741— 42. | 4°. — IV. G. f. 16. 

[Decisiones Variae S. R. C. pro Dioecesi Cracov.] 

1. AdCajet. Soltyk, episc. Cracov., denovo Suffraganeo. 1760. 

2. pro Rev. D. Hilario Wierciszewski, contra Rev. D. Anto- 
niom Rybkowski. 1760. 

3. pro Capitulo Ecclesiae Cathedralis Crac, contra Universi- 
tatem Studiorum seu Academiam d. civitatis . . . 1762. 

4. pro Jacobo Gostkowski . . ., contra Adalbertum Reklew- 
ski. 1762. 

5. pro Jacobo Gostkowski . . ., contra Adalbertum Roklevv- 
ski. 1762. 



236 Poluisrhe Geschiclite und Literatur. 

fDecisiones Variae S. K. C. pro Dioecesi Cracov.| 
6. et 7. pro Jacobo Zaskalski, contra Michaelem Gazdzicti. 

1762. 
8. et 9. pro Anna de Scipionis Szaniawska, contra Constan- 
tinum SzaniawskL 1762. 

10. et 11. pro Constantino Szaniawski. 1762. 

12. et 13—14. pro Szaniawski, contra Annam Sc^pioni. 

15. et 16. pro promotore fiscali curiae episcopalis Crac, contra 
Com. Isabellam de Huminieck. 1763. 

17. pro Franc. Olendzki, Episcopo . . . suffrag. Kiov., contra 
illm. Felicem Malczewski. 1764. Ronae, typis Bernabo, 
1760-1764. 4°. — IV. G. f. 17. 

(^Dunski, Aloysius.) Jureconsultus in materia censuum 
et decimarum juxta doctrinales tractatus . . . Nicolai 
Zalaszovii, . . . Posn., typis acad., 1746. 4**. 2 YoU. 
— IV. J. ^. 24. 

Szczygielski, Stanisl., Abbas Trocens. Ordin. S. Bene- 
dicti, Liber penthicus de commendatariis regulariuin 
praelatis, in quo conmiendatorum monasteriorum gra- 
vissima incommoda, et praelatorum commendatariorum 
in religiosos non absoluta, sed circumscripta jurisdictio 
clarissime demonstratur. Praem. Carmen lat. Stan. Bie- 
zanovii. Vilnae, ap. Francisc, 1681. 49. — II. J. g. 1/1. 

— Responsio modesta ad cuiusdam [Andreae Olszowski 
episcopi Culmensis] quinquaginta singularia juris patro- 
natus Regum Poloniae, quae in odium Regularium pro- 
caciter diuulgauit. P. 1—43. — P. 44 — 46. Justus dolor gra- 
vissimis damnis, quae per Commendatarios sacri religio- 
sorum coetus patiuntur, expressus et Responsioni ad 50 
Singularia adiunctus. S. 1. et a. cf. Janoc. HE. 295. — II. 
J. g. 1/2. 

— Casus propositus cum sua resulutione (de Commenda- 
tariorum authoritate super monasteria). 4". cf. Janoc. III. 
296. — 11. J. g. 1/3. 

Uniwersal Stanist. Nal^cz Malachowskiego i Kazim. 
Nestora X. Sapiehy, marszalk6w konfederacjri, naka- 
zuj^cy ustapic z paAstw Rzeczypospolitej dysunitom 
nieosiadlym, a mieszkaj^cym sposob modlitwy uzycia, 
okazuj^cy niepodleglosc Rzeczypospolitdj, d. 18. kwietnia 
1789. — ni. L. a. 8/55. 

Rozporz^dzenie do ducliowieiistwa greko-nieunitow. Fol. 
Okolo r. 1789/90. Tylko krajowi obywatele majjj; b^'c 
prezentowani do miejsc duchownych. — III. L. a. 8/58. 

Uwagi nad pewnym o duchowieiistwie projektem, maj^jcym 
za tytul: Ducbowieiistwo wszelkiego obrz^dku w Koronie 



fGeachichte der kath. KJrche Polens. 237 

i w Wielki^m X. Lit. Warsz., w Druk. Nadw. kommissvi 
Edukacyi Narodowej, 1790. 8^ ~ 11. B. 1. 36. 

Kxpositio jnrium cleri latini in regno Poloniae super de- 
cimis exigendis a Ruthenis, una cum Responso ad Objecta 
Cleri Rutheni ab Episcopo Lublinensi Anno 1800. exhi- 
bita. Varsaviae, ad a. Crucem, 1820. 8<*. — III. K. m. 2. 

Korespondencya, SzeiScioletnia, wladz duchownj'^ch z rzq,- 
dem swieckim X. Warszawskiogo ... 181G. 8°. — II. 
J. h. 31. 

Pociej, Jan, Zbior wiadomosci historycznych i aktow do- 
tyczacych si^ dziesi^in koscielnych na Rusi. AVarsz., J. 
Unger^ 1845. 8°. — IV. J. e. 78. 

Opowiadanie MakrjTiy Mieczy slawski^j , Xieni Bazylianek 
Minskich, o ich aiedmioletni^m przeiSladowaniu za wiarg, 
z woli Grzegorza XVT. papie^a przez X. Maxymiliana 
Ryll^ ... X. Alex. Jeiowickiego ... X. Aloizego Leit- 
nei-a . . .'spisane w klasztorzeTrojeckiej g6ry od d. G.listop . 
do d. 6. grudnia 1845 w Rzymie. Paryi, w Ksi^garni 
KatoHckiej, 1846. 8^. — n. J. f. 50. 

(Potocki, Tom.), St6sunek polit.-religijny Ruai do Polski 
i katolicyzmu z jednej, do Rosayi i prawoslawia z drugiej 
strony. Krakow, D. J. Friedlein, 1848. — IV. L. k. 15. 

(Terlecki, Hip. Zygm.), Slowa Rusina ku wszej braci 
szczepu Slowiaiiskiego o rzeczach SlowiaAskich. Paryz, 
L. Martinet, 1849. 8<>. - IV. C. n. 43. 

Pruainowaki, A., Mowa o stanie kosciola w Polsce, miana 
na Kongr. Stowarzyazeii Kat. w Niemczech, w Fryburgu, 
d. 15. paidz. 1859. Poznan, L. Merzbach, 1860. 8°. — V. 
C. i. 9. 
— Diacoura aur I'^tat de I'^glise catholique en Pologne, pro- 
nonc6 au Congres des Associations Catholiques d'Alle- 
magne, en Fribourg en Brisgau, le 15. sept. 1859. Posen, 
L. Merzbach, 1860. 8^ — V. C. h. 41. 

Litwa pod wzgl^dem prze^ladowania w niej rzymsko kato- 
lickiego kodciota, szczeg61niej w dyecezyi wileiiski^j od 
r. 1863—72. Poznaii, J. K. 2:upari8ki, 1872. 8°. — V. 
F. 1. 15. 

Krz^'zanowski, Adryan, Zakon Maltaiski w Polsce. 
Warsz., 1845. 4«. — HI. K. n. 35. 

Bisthiimer und Abteien. 

Synodua diaecesana Chelmensis ab illnstriss . . . D. Ghph. 
Jo. in Shipow Szembek . . . Episcopo Chelmensi . . . 
Crasnostaviae in occlesia cathedrali . . . celebrata die 



238 Polnische Gescliichte und Literatur. 

18. m. Julii et aliis dnobiis soqiientibus diebus a. dni 

1717. Zamoscii, typis universitatis , 1717. Fol. — III. 

J. b. 10/1. 
Piochowski, Mich., Cornucopiae infulae Chehnensis usque 

ad quartum a fundato Episcopata Chelmensi saeculum 

occlusum, tandem sub tempus S^'nodi Dioecesauae . . . 

reseratum et luci publicae expositum. Zamoscii, typis 

universitatis 1717. Fol. — III. J. b. 10/2. 
Hildebrandt, Augustyn, Wiadomosci niektore o da- 

wniejszym Archid^^akonacie Pomorskim, a teraz znacznt\j 

cz(2sci dyecezyi chelmiiiskiej. Wyd. 2. Pelpliii, nakl. 

Aut., 18G5. 80. — Y. E. i. 32. 
Woelky, C. P., Der Katalog der Bischofe von Culm. 

Braunsberg, Huye's Buchh., 1878. 8«. — V. I. i. 22. 
Intimatio Synodi. Gasparus a Dzialyh Dzialynski . . . 

episc. Cubnensis et Pomesaniae d. 7. m. Maii 1G41. 

Acta seu constitutiones synodales . . . Titelbl. u. Schluss 

fehlt. 40. — n. H. b. 27.*^ 
Svnodus Culmensis et Pomesaniensis. Etiam s. t. : Con- 

stitutiones synodales editae et promulgatae ab lU. . . . 

D. Andrea Stanislao Kostka comite in Zaluskie Zaluski, 

. . . Episcopo Cuhn. et. Pomes. ... in dioecesana synodo 

celebrata . . . d. 16., 17. et 18. m. Sept. a. d. 1745. 

(/uraAppendice. Brunsbergae, tj'^pis Soc. Jesu, 1746. 4**. — 

11. H. b. 25. 
Olszowski, Andreae, archiepiscopi Gnesnensis etc. etc. 

De archiepiscopatu Gnesnensi. Sine 1. a. et typogr. 4". 

— 11. H. b. 15. 
Damalevicius, Steph. , Series archiepiscoporum Gnesnon- 

sium attpie res gestae e vetustia antiquitatum ruderibus 

collectao. Vars., Petrus FAe\% 1649. 4". — II. L. a. 12. 
Buzenski, Stan., Zy woty arcybiskupow gniezn., pryma - 

HOW Ivor. Polskiej i W. Ks. Lit., od Wilibalda do Andi-z. 

Olszowskiego wlacznie, z niewyd. dotted r^kop. lac. 

przel. Midi. Bohusz Szyszko. Wst^p i wiadomosc o zalo- 

zeuin arcybiskupstwa, tudziez o jedenastu prymasach do 

zgonu ks. Mich. Poniatowskiego, dodal Mik. Malinowski. 

Wilno, R. Rafaiowicz, 1860. 5 tomow. 8°. — V. B. 

1. 6—10. V. B. e. 14—16. 
Fabisz, Paw. Wlad., Krotka wiadomosc o kardynalskiej 

godno^ci i o kardynalach gniezn. Gniezno, J. B. Lange, 

1868. 12°. — V. B. m. 59/1. 
Korytkowski, J., Katalag arcybiskupow Gniein., krj'- 

tycznie zestawiony. Z. Roczniki Tow. Prz. N. Pozn. Tom 

XI. 1881. 8^ - V. B. i. 30/1. 



Bisthuraer imd Abteien. 239 

Vita et miraCiila S. Adalbert!, episcopi. V. Monum. Germ, 
hist., Script, torn. IV., p. 574—020. — V. J. c. 6. 

Najfttarsze statuta kapituly Gmeznieiiskiej. Z. Roczniki 
Tow. Prz. N. Pozn. Tom X. 1878. 8». — V. B. i. 29/G. 

Statuta proiiincialia toti prouincie Giiezneiisi, Pozn., -Wra- 
tislavien. Cracouien., ceteris et singulis episcopatibns 
sub archiepiscopatu contentis Valencia. (Inkunabel.) 4". — 
IV. H. k. 30/1. 

Liber beneficiorum Jana Arcybiskupa Laskiego. Napisal 
Ks. Dr. Lukowski. Z. Roczniki .Tow. Prz. N. Pozn. 
Tom. X. 1878. S\ — V. B. i. 29/1. 

dLukowski, X. Dr., Wiadomosd o nieznanym synodzio dye- 
cezalnym Jana Odrowj^za Sprowskiego, arcybiskupa 
w Gnieinie, 1456 r. Z. Roczniki Tow. Prz. N. Pozn. 
Tom IX. 1876. 8«. — V. B. i. 28/3. 

Confessio catholicae fidei Christiana, vel potius explicatio 
quaedam confessionis a patribus factae, in s3modo pro- 
vinciali, quae habita est Petrikouiae, Anno 1551 m. Ma jo 
congregatis. Moguntiae , exc. Franc. Behem, Joanne 
Patruo bibliopola Posnanieusi imprimi procurante. 1557. 
Fol. — IV. K. e. 1. 

Acta et const itutiones synotli provincialis Gneznensis pro- 
vinciae, anno doniini 1577, die 19. m. Maii habitue et 
celebratae. Cracoviae 1578. 4". — II. J. c. 9/1. 

Costitutiones synodonim metropolitanae ecclesiae Gnes- 
nensis provincialiuni, tarn vetustorum, quam recentiorum 
usque ad annum doniini 1578, studio et opera . . . Stan. 
Kamkowski, Episcopi Wladislavien. et Pomeraniae, coUec- 
tae etc. Cracov., A. Petricovius, 1579. 4". — II. J. 

d. 10/1. 

— et decreta condita in provinciali Synodo Gnesnonsi, ([uam 
. . . Stanislaus Karnkowsky . . . archiep. Gnosn. . . . 
Petricoviae habuit. Ao 1589. Pragae, Jo. Othmarns, 15iK). 
4*». — U. J. c. 9/2. 

Concilium provinciale regni Poloniae, quod Paulo V. P. 
Bern. Macieiowski . . habuit Petricoviae a. d. 1607. Crac, 
Andr. Petricovius, 1609. 4°. — IV. G. n. 8. 

— idem opus. Crac, A. Petricovius, 1630. 4°. — II. J. 

e. 19/2. 

Epistola past oralis ad parochos provinciae Gnesnensis, 
auctoritate synodorum provincialium sub . . . Bernardo 
Maciejowski et Joanne W^zyk, archiep. Gnesn., . . . cele- 
bratarum, edita. Dat. ex Synodo prov. Petricoviae Idil) 
Octobr. 1607. Crac, A. Petricovius, 1641. 4". — II. M. 
n. 1/5. II. II. b. 5/2. 



240 Polnische Gescliichte und Literatur. 

Synodus archidioecosana Gnesnensis ab 111. . . . Laur. Gem- 
bicky, . . , archiep. Gnesn., . . . habita Louicii a, d. 1620. 
m. Octobri. Cracov., A. Petricoiiius, 1621. 4®. — 11. J. 
e. 19/3. 

— provincialis, Gnesnensis provinciae sub . . . D. Laur 
Gepibicki . . . archiep. Gnesn. . . . Petricouiae A. D. 1621, 
d. 26. m. Apr. celebrata. Cracov., A. Petricovius, 1624. 
4°. — II. M. n. 1/2. II. J. e. 19/4. 

— archidioecesis Gnesnensis Anno dni 1528. . . . d. 10. et 11. 
m. Mali Louicii in ecclesia collegiata tit. B. Mariae Yir- 
ginis celebrata. [Bog. A. fehlt.J 4°. — 11. J. e. 19/8. 

— provincialis Gnesnensis provinciae sub . . . D. Jo. W^iyk, 
, . . archiep. Gnesnensi . . . Petricoviae Anno D. 1628, d. 
22. m. Maii celebrata. Crac, A. Petricovius, 1641. 4^ — 
II. M. n. 1/4. n. J. e. 19/9. 

Foxius, Jo., archidiac. Crac, Oratio in Synodo prouinciali 
Petricouiensi, praesidente . . . Joanne W^zyk archiepisc. 
Gnesn., . . . habita d. 22. Maii 1628. Crac, A. Petri- 
couius, 1628. 4". — H. J. e. 19/7. IV. G. n. 22. 

Constitutiones synodorum metropolit. eccl. Gnesnen. pro- 
vincialium. Authoritate synodi provincialis Gembicianae 
per Deputatos recognitae, jussu vero et opera . . . Joan- 
nis W^zyk . . . arcliiep. Gnesn. . . . editae. Crac, A. 
Petricouius, 1630. 4«>. — 11. J. e. 19/1. IL M. n. 1. 

Synodus provincialis sub . . . D. Joanne W^zyk . . . ar- 
chiep. Gnesnensi . . . Warsaviae Anno D. 1634 d. 13. m. 
Nov. celebrata. Crac, Andr. Petricovius, 1636. 4°. — 11. 
M. n. 1/3. II. J. e. 19/10. 

Boruski, Gregor, M., Elogium ill. et rev. dom. dom. Jo. 
a Lipie Lipski, archiep. Gnesn., ad primum. . . in suam 
archiepiscopalem sedem ingressum dicatum. Crac, A. 
Petricovius, 1639. 4°. — 11. J. e. 19/6. 

Synodus provincialis Gnesnensis provinciae sub , . . D. 
Matthia Lubienski . . . archiep. Gnesnensi . . . Varsaviae 
A. D. 1643 d. 8. m. Nov. celebrata. Ibid., Petrus Elert, 
1646. 4°. — n. M. n. 1/6. H. J. e. 19/12. 

Potocki, Theod. a Potok, archiep. gnesn., regni Pol. pri- 
mas et princeps. D. Vars. d. 16. Nov. 1736. 8°. De festo 
S. Adalbert! non celebrando in hebd. mortis Jesu 
Christi. — IV. I. a. 16. 

Sienieiiski, Stan. Nep. z Sienna, Admonicya pAsterska 
od prymasa polskich ^wi^tych, Woyciecha, drcyb. gniein. 
kochdney owczarni Polszcze przy ^w. grobie swoim d&na. 
Pozn., w Druk. AkAd., 1744. Fol. — IV. I. a. 6. IV. 
L a. 10. 



Bisthiiiner und Abteien. 241 

Liibieiiski, Wlad. Alex., Pomian, Prymas, List 
pasterski do owieczek archidiecezyi metropolitalney 
Gnieinieiiskiey . . . dany w Lowiczu r. 1761. W 
liOwiczu, w druk. Prymasa, 1761. 4'*. — III. L. b. 13. 

rv^. G. k, 1. 

Prokopowicz, Theophanis, Epistola ad professores 
Academiae Kioviensis, a. D. 1718, Augnsti 5. die Narva 
missa. S. 1. A t. 1767. 8«. — m. G. 1. 32/3. 

Catalogas episcoporum Cracoviensium. V. Moniim. Germ, 
hist., Script, torn. XIX., p. 608. — V. J. c. 19. 

(Zawadzki, B.), Benedictus a S. Joseph, Infula Cracov. 
gemmis suis distincta sen antistitum Cracov. . . . Elogia 
historico - politica et panegyres lyricae . . . Varsav., 
typ. coll. schol. piar., 1686. 4^ — 11. H. k. 1. 11. 
M. n. 33. 

dLetowski, Lndw., Katalog biskiip^w, pralat<Sw i kanoni- 
kow krakowskich. Krakow, w druk. Uniw., 1852—53. 8**. 
4 tomy. — V. C. g. 14-17. 

Reformationes generales ad clerum et populum dioec. 
Crac. pertinentes, ab ill. et reu. d. d. Martino Szyszkowski 
. . . Ep. Crac. Duce Sever, in synodo dioec. sancitae et 
promulgatae A. 1621 d. 10. Febr. Crac, Andr. Petrico- 
iiius, 1621. Fol. 2 partes in 1 vol. Tit. aeri inc. — 
in. J. b. 18. 

Sy nodus dioec. ab ill. . . . Casim. k Lubna Lubienski . . . 
ep. Cracov. . . . celebrata in eccl. archipresb. a. d. 1711 
d. 6. m. Oct. Crac, F. Cezary, 1711. Fol. — 11. F. a. 
9. IV. K. g. 16/2. 

Skrobiszewski, Jacob, Vitae archi-episcoporum Halicien- 
sium et Leopoliensium — usque ad Joannera Andream 
Prochnicium, 1614 nominatum. Leopoli, Joan. Szeliga, 
1628. 4®. Desunt prima folia usque ad: D. 2; Fol. ult. 
signatum T. 4. cf. Jocher, 9181. — 11. F. b.' 21. 

Friese, Chretien Gottlieb, La m^tropolitaine de L^opoi 
avec ses archeveques jusqu'd, notre terns. Varsov., Mizler, 
1758. 40. - n. H. b. 28. 

Minasowicius, Joseph, Epiph., Tetrasticha, vitas sin- 
gulorum archiepiscoporum Leopoliensium, inclytae natio- 
nis Armenae in Polonia, brevi carmine designantia. Au- 
gustae Masoviorum, [i. e. Varsaviae] Mitzler, 1762. 8°. — 
n. H. a. 35. 

Nakielski, Sam., Miechovia sive promptuarium antiqui- 
tatum monasterii Miechoviensis [Ordinis canonicor. St. 
Sepulchri Dom. Hierosolymit.] Crac, F. Caesarii., 1634. 
Fol. — IL F. a. 22—23. ^ 

m. 16 



242 Polnieche Geschiclite und Literatur. 

Nakielski, Sam., De sacra antiquitate et statu ordinis ca- 
nonici sacrosanct! sepulchri Domini Hierosolymitani. In 
gratiam Miechovianae Congregationis Libri tres. Crac, 
F. Caesarii, 1625. 4°. - IV. H. k. 15/1. 

Monografia opactwa Cyster86w we wsi Mogile. Dzielo 
w dwoch cz§^ciach, z 8 drzeworytami i 1 tablic^ auto- 
grafowan^. W Krak., w Druk. Uniw., 1867. 4°. 2 tomy. 

— V. F. b. 24. 

Hoszowski, Konst., Obraz zycia i zaslug opatow mo- 
gilskich. Krak., w Druk. Uniw., 1867. 4°. — Z portr. 
Jana Kazimirza Donhoffa. — V. B. a. 32. 

Wyrok z Dekretu oczywistego przez . . . Zygmunta m., 
mi^dzy Bl. J6zafatem Kuncewiczem, na on czas 
Arcybiskupem Polockim, z jedney, a mieszczanami Mo- 
hilowskiemi, chc^cemi si^ wylamad z pod Juryzdykcyi 
duchowney Arcy-Biskupow Polockich, Pasfcerzow swoich, 
z drugiey strony, z przys^dzeniem wiecznemi czasy 
wszystkich cerkwi y monasteriw w Mohitowie b§d%cych, 
pod podstuszenstwo y jury zdy key £^ archiepiskop6w Polo- 
ckich, w r. 1619 m. Marca d. 22. w Warszawie ferowanego. 
Fol. 1 karta. -- 11. H. h. 11/5. 

Augusta Wt6rego, Reskrypt Naiasii. Krola JMCi Polsk. 

— kassuj^cy przywilej na Episkopiq, Mohilowsk^ y caley 
Bialey Rusi, przez Serafiona Polchowskiego Dyzunita 
in praejudicium Arcy-Biskupa Polockiego subreptitie 
otrzymany, w r. 1699 m. Augusta dnia 9tego wydany. 
Fol. 1 karta. — 11. H. h. 11/6. 

Pami^tka pasterskiego affektu przy translacyi z Plockiey 
na "Warmiiisk^ Kathedr^ w Obrazie prawdziwego Ka- 
plana od oyca J6zefa Mansi .... napisanym, a od X. 
Andrz. Zaluskiego ... do druku w Warszawie r. 1699 
podana. Fol. Ace: Trzy mowy na synodzie die 
17. Junii' 1698 odprawionym. — IV. K. g. 16/1. 

Lukaszewicz, J6zef, Kr6tki opis history czny ko^ciolow 
parochialnych, ko^ci6lk6w, kaplic, klasztor6w, szk61ek 
parochialnych, szpitali i innych zakladow dobroczynnych 
w dawn^j dyecezyi poznaiiski^j. Poznaii, J. K. Zupaiiski, 
1858-63. 8^ 3 tomy. — V. C. h. 21-23. 

Constitutiones et decreta synodi dioec. Posn. praes. . . . 
D. Andrea de Szoldry Szoldrski, . . . Ep. Posnaniensi, . . 
a. D. 1642. d. 9. m, Sept. inchoatae. Posn. 1642. 4^ — 
11. H. b. 6/1. 

Sy nodus Posn. . . . celebrata, per nos Stanislaum in Magna 
Witwica . . Ep. Posnaniensem . . in ecclesia cathedrali 
convocata. Varsaviae, typis coll. schol. piar., 1689. 4®. 



Blsthumer und Abteien. 243 

[Mit einer Ansicht des inneren Doms in Kpfstich.] — 11. 
K. a. 14. 

Synodus dioec. Posn. sub . . . D. Chph. Ant. in Slupow Szem- 
bek, . . . episc. Posn., nominate Vladisl., . . per biduum Vars. 
celebrata a. d. 1720 dieb. 27. et 28. m. Febr. Ace: Addi- 
tamenta. Varsaviae, typ. scbol. piar., 1720. 4^ — II. J. 
g. 3/1. II. J. h. 10. 

Tarlo, Piotr z Czekarzewic, biskup poznaiiski, List 
pasterski o obchodzeniu swi^t. D. w Warszawie d. 15. 
lipca 1722. Fol. — IV. J. a. 16. 

Gzartoryski, Theod., Ep. Posn., Epistola pastoralis. Var- 
saviae, typ. Coll. Schol. Piar., 1739. Fol. — IV. J. a. 6. 

Sollicitudo pastoralis. . . Benedicti XIV. Papae, una cum 
nonnullis punctis pro officio et cura pastorali adjectis per 
. . . D. Theodorum Gzartoryski . . ., Ep. Posn., Dioecesi 
suae . . . intimata. Posn., typ. acad., 1742. Fol. — III. 
O. c. 23/1. 

Gzartoryski, Theod., Ep. Posn. et Vars., Informatio 
de jubilaeo. Dolscii, d. 25. Martii 1759. Fol. — IV. J. 
a. 16. 

M lodziejowski, Andrz. Stan. Kostka, bisk. pozn. y 
warszawski, kanclerz w. koronny etc., List pasterski 
wzgl^dem zniewaiania ofiary mszy &w, W Warszawie, 
d. 28. sierp. bez r. Fol. — IV. J. a. 16. 

— Oznajmia, ie zostal nominowanym biskupem Pozn. Dan 
w Warszawie, 10. czerwca 1768. Fol. — IV. J. a. 16. 

— Oznajmia, ie Klemens XIV. jubileusz powszechny naka- 
zal. W Warszawie, d. 2. Int. 1770. Fol. — IV. J. a. 16. 

— Nakazajue prolongacyj^ supplikacyi dla chorob panuj^cych. 
W Warszawie, d. 15. stycznia 1771. Fol. — IV. J. a. 16. 

— Literas indictionis imiversalis jubilaei . . . per Pont. Max. 
Glementem Papam XIV. anno 1774. editas . . . communi- 
cat. Sine 1. et a. Fol. — IV. J. a. 16. 

— List pasterski o smierci Papieia Klem. XIV. f 22. Sept. 
1774. W Warszawie, d. 12. paidziernika 1774. Fol. — 
IV. J. a'. 16. 

— Oznajmia, ie Ojc. i§w. jubil. og61ny nakazal: Pius VI., 
Extensio universalis jubilaei ... ad universum catholicum 
orbem, anno 1775. Romae, ex typogr. Eev. Camerae Apo- 
stolicae, 1776. Fol. -- IV. J. a. 16. 

Pactum philadelphicum, unione votorum ac piissimo nexu 
trium archidecanatuum, videlicet: Posnaniensis, Sremen- 
sis et Pscevensis, junctim cum omnibus decanatibus ac 
toto clero spirituali . . . Posnaniae, die 22. Aprilis 1776 
. . . laudatum. Fol. — IV. J. a. 16. 

1G» 



244 Polnische Geschichte und Literatur. 

Ok^cki, Ant. Onufry z Ok§cia, biskup pozn. y warsz. 
etc., nakazuje obch6d ieilohny za sp. bisk. Mlodziejow- 
skiego. W Warszawie, d. 22, marca 1780. Fol. — IV. 
J. a. 16. 

— List past., oznajmia, ie Ojc. ^w. Pius VI. jemn udzielil 
moc dawania konaj^cym blogoslawieiistwa apost-olskiego 
i zupelnego odpustu. Dat. Vars., d. 18. Sept. 1780. Fol. 

— IV. J. a. 16. 

— Processus, quo praescribitur norma, in expositione SSmae 
Eucharistiae servanda. Dat. Vars., d. 26. sept. 1781. Fol. 
~ IV. J. a. 16. 

— Upowa^ia proboszcz6w do dawania dyspensy na maslo 
i mleko podczas postu w. W Warsz., d. 4. lut. 1781. Fol. 

— IV. J. a. 16. 

Vitae episcoporum premisliensium ritus latini, tarn quae in 
manuscripto anno 1744 continentur, additis super hisce 
notitiis ex aliis rerum polonicaram scriptoribus, quam 
abhinc usque ad praesentia tempora succedentium. Viennae, 
typis Congreg. Mechitaristicae , 1844. 8°. [M. Hschn.] 

— IV. K. f. 38. 

Szczygielski, Stan., Series et notitia Trocensium abba- 
tum O. S. Bened. Cracov., Chph. Schedel, 1668. 4°. — 
n. M. n. 25/2. 

— Tinecia seu historia monasterii Tinecensis O. S. Bened. 
Crac, ex off. Schedeliana, 1668. 4'>. — 11. M. n. 25/1. 

Damalewicz, Stepb., Vitae Vladislaviensium episcoporum. 

Cracoviae, Franc. Caesarii, 1642. 4^ — II. J. b. 2. 
Constitutiones synodi dioec. Wladisl., sub Stanisl.Camcovio 

ep. Wladisl., XVI. Kl. Apr. 1568 celebratae. 8'. — 11. 

H. a. 36/1. 

— in dioec. synodo Wladisl., praes. D. Stanisl. Camcovio, 
ep. Wladisl., edit-ae. Coloniae, M. Cbolinus, 1572. 8®. — 
m. L. b. 21. 11. J. 1. 21/1. 

S y n o d u s dioec. Vladisl. a Matbia Lubieiiski celebrata. 
Vars. 1641. 4°. Tit. et finis deeest. — H. F. b. 22/2. 



Allgemeine Geschiclite der Dissidenten. 

Krasiiiki, Valerian, Count, Sketch of the religious 
history of the Slavonic nations. Edinburgh, Johnstone 
and Hunter, 1851. 8<». [M. 17 Lithogr.] — V. J. f. 1. 

Camerarii, Joach., Historica narratio de fratrum ortho- 
doxorum ecclesiis in Bohemia, Moravia et Polonia. Heidel- 
bergae, Voegelin, 1605. 8°. — 11. J. m. 14. 



Allgeineine Geschichte der Dissidenteu. 245 

Kautz, Nathan. Frid., Praecipuae ac publ. religionis ev. in 
Polonia fata sub Sigism. L, Sigism. Aug. et Heinr. 
Valesio regibus. Hamburgi, Conr. Koenig, 1738. 49, 

— m. L. g. 38. 

Thomas, Chn. S legem., Altes u. Neues vom Zustande 

der Ev.-Luth. Kirchen im Kgr. Polen. 2, Aufl., 1754. 

8^ [M. hdschr. Nachtragen versehen.] — 11. J. h. 13. 
Scheidemantel, Jo. Jac, Acta conventuum et syno- 

dorum in Majori Polonia a dissidentibus celebratarum. 

Praem. Historia ecclesiae Neobruchdorfensis alias Slava- 

tycensis . . . scripta a decimo pastore huius loci Georgio 

Abrahamowicz. 8*. — 11. J. i. 3. 
Friese, Chn. Glieb von, Kirchengeschichte des Konig- 

reichs Polen . . . L— 11. Th., 1 Bd. BresL, W. G. Kom, 

1786. 8». 2 Voll. — 11. J. g. 57—58. 
Krasiiiski, Valerian, Count, Prospectus. An essay 

towards the history of the reformation in Poland. 1838. 

8«. — n. M. d. 36. 

— Historical sketch of the rise, progress and decline of 
the reformation in Poland. London, Murray, 1838. 8®. 
2 VoU. — n. N. f. 37-38. 

— Geschichte des Ursprungs, Fortschritts und Verfalls der 
Reformation in Polen. Nach dem engl. Grig, bearb. 
von W. A. Lindau. Leipz., J. C. Hinrichs, 1841. 8^ — 
V. J. e. 27. 

("Wengierski, Andrz.), Regenvolscii , Adriani, Systema 
historico - chronologicimi ecclesiarum slavonicarum per 
provincias varias distinctarum, libris IV. adomatum ad 
a. 1650. Trajecti ad Ph., Joh. a Waesberge, 1652. 49. 

— in. J. i. 15. 

Biisching's, Ant. Friedr., Neueste Geschichte der Evan- 
gelischen beyder Conf. im Kgr. Polen und Grossh. 
Litauen von 1768—1783, nebst der besondem Geschichte 
der ev.-luth. Gemeine zu Warschau. S. Bd. XVm. von 
Busching's Magazin fiir d. n. Historie und Geographie. 
Halle 1784. Pag. Ill bis 651. 4®. — IH. J. f. 18. 

— dasselbe. Halle, J. J. Curts Witwe, 1784. 4^, — 
II. J. c. 11. 

Wengierski, Adalb., (Wojciech), Chronik der ev. Ge- 
meinde zu £j:akau, in poln. Sprache verfasst, deutsch 
bearb. u. m. e. Nachtrage versehen von Dr. C. F. "VV. 
Altmann. Breslau, Max Schlesinger, 1880. 8°. [M. 1 
Lithgr.l — V. I. i. 26. 

Ringeltaube, Sylv. Wilh. , Beytrag zu der Augsp. 
Conf.-Geschichte in Preussen u. Pohlen, nebst einem An- 



246 Polnisclie Gescliiclite iind Literatur. 

hang von des Stanislai Lutomirscii und der Poln. Bohm. 
Briider ersten Glaubens-Bekanntnissen. Dantzig, Sclirei- 
ber, 1746. Von der Vorrede fehlt der 1. Bogon. 8®. 

- V. H. m. 6. 

Dalton, Herm., Johannes a Lasco, Beitrag zur Refor- 
mationsgeschichte Polens, Deutschlands und Englands. 
[Mit Portr.J Gotha, F. A. Perthes, 1881. 8«. — VI. 
F. c. 38. 

Wolan, Andrzej, jego iycie uczone i publiczne. Z. M. 
Balidskiego Pisma historyczne. Tom III. 8<*. — II. 
D. n. 27. 

Lukaszewicz, J6zef, Dzieje kosciol6w wyznania hel- 
weckiego w Litwie. Tom 1. fZ portr. Mikolaja Radzi- 
wi22a Czamego.J Poznaii, w drukarni Or^downika, 1842. 
8°. — IV. J. e. 10. Zob. L u k a s z e w i c z, J., na str. 212 i 219. 
— Dzieje koiSciol6w wyznania helweckiego w dawndsj Polsce. 
Poznaii, J. K. ^upaiiski, 1853. 8°. — V. B. c. 19. 

Ignatius, Boguslaus. Polonia reformata oder zuver- 
lassige Nachricht von denen Evangelisch - Refonnirten 
Kirchen, Gomeinden und Lehrern, so heut zu Tage in 
dem Konigreich Pohlen imd Grossherzogthum Litthauen 
befindlich sind. Berl., Ch. L. Kunst, 1754, 52 Stn. 8^ 

— in, L. g. 24/1. 

Ziolecki, Bol., Quae fuerint dissidentium in Polonia jui'a 
et privilegia, cur amiserint et quo modo recuperaverint ? 
Halis Saxonum, 1873. 8®. — V. E. i. 38/3. 



Socinianer. 

Bibliotheca Fratrum Polonorum, quos Unitarios vocaiit, 
instructa oj)eribus omnibus Fausti Socini Senensis, nobi- 
lissimi Itali, Johannis CreUii, Franci, Jonae Slichtingii 
k Bucowietz, equitis Poloni, exegeticis etc Johannis Ludo- 
vici Wolzogenii, Baroni Austriaci, quae omnia simul juncta 
totius Novi Testamenti explicationem complectuntur. 
Irenopoli, post annum domini 1656. Fol. Tom I— ^^III. 
Tom IX. Samuelis Przipcovii, equitis Poloni, . . . cogi- 
tationes sacrae . . . nee non tractatus varii argimienti, 
praecipue de jure Christiani Magistratus etc. Eleuthero- 
poli, ao. salutis 1692. Fol. — 11. K d. 1—9. 

Godebski, Xa w., „Bibliotheca Fratrum Polonorum", poszu- 
kiwanie bibliograficzne. Lw6w, z druk. rzj^dowej, 1868. 
8". — V. B. 1. 53. 

Sandii, Chph., Nucleus historiae eccles., exhibitus in histo- 
ria Arianorum tribus libris comprehousa. II. editio ab 



Sociuiancr. t^47 

autli. locupl. et emend. Coloniae, apud Joannem Nicolai, 
1676. 4®. Ace: Eiasdem Appendix addendorum confir- 
mandorum et emendandorum ad nucleum historiae eccle- 
siasticae. Coloniae, apud Jo. Nicolai, 1678. 4°. — II. 
L. a. 14. 

Sandins, Chph., Bibliotheca Anti-Tiinitariorum. Freistadii 
(Amstelodami) , apud Johannem Aconium, 1684. 8®. — 
m. K. h. 14/1. 

Stoinii, Joh., Epitome historiae originis Unitariorum in 
Polonia. v. Sandii, Biblioth. Anti-Trinitariorum . . . . 
Freistadii 1684. 8». p. 181—189. — HI. K. h. 14/2. 

De typographiis Unitariorum in Polonia et Lithuania. V. 
Sandii, Biblioth. Antitrinit. Freistadii 1684. 8^ p. 199 
-202. - ni. K. h. 14/4. 

Lubieniecius, StanisL, equ. pol. . ., Historia reformationis 
polonicae, in qua turn reformatorum, turn antitrinitario- 
rum origo et processus in Polonia et finitimis proyinciis 
narrantur. Praec. Vita auctoris. Freistadii (Amstelod.), 
Jo. Aconius, 1685. 8<». - HI. K. h. 14/9. 

— Vindiciae pro Unitariorum in Polonia religionis libertate. 
V. Sandii, Biblioth. Antitrinit. Freistadii 1684. 8». p. 264 
-296. - in. K h. 14/8. 

Wissowatii, Andreae, Narratio compendiosa quomodo 
in Polonia a Trinitariis reformatis separati sint Christiani 
Unitarii, una cum appendice, Historiam de Spiritu Belga 
exhibente. v. Sandii, Biblioth. Antitrinit. Freistadii 1684. 
8«. p. 207—217. — III. K. h. 14/6. 

— Anonymi epistola exhibens vitae ac mortis Andreae 
Wissowatii nee non ecclesiarum Unitariorum eius tem- 
pore brevem historiam. V. Sandii, BibUoth. Antitrinit. 
Freistadii 1684. 8°. 219-263. — m. K. h. 14/7. 

Schomanni, Geo., Testamentum ultimae voluntatis: con- 
tinens vitae ipsius, nee non variorum actuum ecclesiasti- 
corum succinctam historiam. V. Sandii, Biblioth. Anti- 
Trinitariorum. Freistadii 1684. 8°. p. 189—199. — III. 
K. h. 14/3. 

Catechesis ecclesiarum, quae in regno Poloniae et M. D 
Lithuaniae et aliis ad istud regnum pertinentibus pro- 
vinciis affirmant, neminem alium, praeter Patrem Domini 
nostri Jesu Christ!, esse ilium unum Deum Israelis: 
hominem autem ilium Jesum Nazarenum, qui ex virgine 
natus est, nee alium prater ant ante ipsum, Dei filium 
unigenitum et agnoscunt et confitentur. Ante annos 
quatuor polonice, nunc vero etiam latine edita. [aut. 
Hier. Moscorovio.] Eacoviao, 1609. 12®. — II. J. m. 12 



248 Polnische Geschichte und Literatiir. 

Catechesis Ecclesiarum Polonicarum , unuin Deum Pa- 
trem, illiusque Filium Unigenitum, Jesum Christum, una 
cum Spiritu Sancto ex sacra Scriptura confitentium. 
Primum amio MDGIX. in lucem emissa et post earun- 
dem Ecclesiarum jussu correcta, ac dimidia amplius 
parte aucta, atque per viros in his coetibus inclytos, 
Johannem Crellium Francum, hinc Jonam Schlichtingium 
a Bukowiec, ut et Martinum Ruarum, ac tandem An- 
dream Wissowatiiun, Benedictum Wissowatium, nee non 
Anonymum quendam F. C. recognita atque emendata, 
notisque cum horum, timi et aliorum illustrata. Editio 
novissima. Stauropoli, per Eulogetum Philalethem 1684. 
8«. - V. H. m. 8. 

Oederus, Ge. Lud., Catechesis Racoviensis, sen liber Soci- 
nianorum primarius, ad fidem editionis anno 1609 recen- 
suit, Socinianam vero impietatem et hoc libro traditam, 
et a recentioribus assutam accurate profligavit. Franco- 
lurti et Lipsiae, apud Joannem Adamum Schmidt, 1739. 
8«. [Mit 2 Hschn.] — V. H. m. 5. 

Crellii, Jo., De uno deo, patre, libri duo. Racoviae, Seb. 
Stemacius, 1631. 8^ — lY. J. i. 28. 

— Liber de Deo et ejus attributis. V. Volkelii, De vera reli- 
gione. 4^ — V. H. k. 3/2. 

— The two books of — touching one God the father. 
Wherein many things also concerning the nature of the 
Son of God, and the Holy Spirit are discoursed (»f. 
Translated out of the Latin into English. Printed in 
Kosmoburg . . . 1665. i^, — EC. L. b. 3. 

— Sententiae de causis mortis Christi. 1637. 8<*. — IV. 
J. i. 28. 

— Declaratio sententiae de caussis mortis Christi. A. 1637 
ed. Joh. Stoinski. — IV. G. k. 49. 

— Opera omnia exegetica, didactica et polemica. Magnam 
partem hactenus inedita. V. Biblioth. frum pol. T. III. — V. 
Eleutheropoli, sumptibus Irenaei Philalethii, post annmn 
domini 1656. Fol. 3 VoU. - n. K. d. 3-5. 

Dudithii, Andreae, epistolae nunquam antehac editae. 

Tom. I. Biblioth. frum. pol. p. 510 ss. — 11. K. d. 1. 
Goslavii (Goslawski) a Bebelno, Adami, Refutatio 

eorum, quae Bartholomaeus Keckermannus in libro primo 

Systematis sui Theologici disputat . . . Racoviae, Seb. 

Stemacius, 1613. 8°. — IV. J. i. 28. 
Niemierycze, z. Dr. Antoni J., Opowiadania history czne 

Serj-^a III. torn 11. Warszawa, Gebethner i Wolff, 1882. 

8«. — V. J. i. 13. 



Sociniauer. 249 

[Niemierzyc, Henr.], Zbrodnia ur. Heur. Niemierzyca, ta- 
jemnicy ciala i krwi Chrystusowey naybezboznieyszego 
gwalciciela. Lublin, w druk. XX. Trynitarow, 1786. 8^ 
- n. J. k. 33. 

^^iemojewski, Jacob, Apologia. Tho jest: Dowody y 
obrona Confesyey kosciolow Polskich w Wyerze pra- 
wdziwey powszechney, od ludzi krzesciaiiskich w Polszcze 
wydana . . . Krak6w , Mac. Wirzbi^ta, 1572. 8°. — 11. 
J. 1. 25. 

Ostorodt, Chph., v. Goslar, Unterrichtong von den vor- 
nemsten Hauptpuncten etc. Rakaw, Seb. Stematzki, 1604. 
8«. - IV. J. i. 30. 

— dasselbe. Rakaw, Seb. Stematzki, 1625. 8^ — IV. J. 
i. 6/1. 

Przipcovii, Sa m., equ. Pol., Cogitationes sacrae ad initium 
ev. Matthaei et omnes epistolas apostolicas nee non tra- 
ctatus varii argumenti, praecipue de jure christiani magi- 
stratus. Eleutheropoli, ao. salutis 1692. V. Biblioth. Irum. 
polonor. Tom. IX. Fol. — II. K d. 9. 

Slichtingii, Jonae, de Bukowiec, Commentaria post- 
huma in plerosque novi testamenti libros. Irenopoli, 
sumptibus Irenici Philalethii post annum dni 1656. Fol. 
2 Voll. [Cum effigie.] Praemissum: Exemplum epistolae 
Stanislai Lubieniecii de Lublienietz, quae Viro cuidam 
Magno historiolam commentariorum et vitae ac mortis 
Jonae Slicbtingii p. m. pertexit. V. Biblioth. frum. polon. 
T. YI. — n. K. d. 6. 

Smalcius, VaL, De Divinitate Jesu Christi. Raco viae, Seb. 
Stemacius, 1608. 49. — V. H. k. 5. 

— Von der Gottlichen Hoheit Jesu Christi Griindlicher 
Bericht . . . [fldschr. Bem. „Sive Confessio Socinianorum**]. 
1627. 8<». — IV. J. i. 6/2. 

— Refutatio thesium D. Wolfgangi Frantzii, in academia 
Witebergensi, de praecipuis Christianae Religionis capi- 
tibus a. 1609 et 1610 disputand. propos. Racoviae, typis 
Sternacianis, 1614. i^. — V. H. k. 10. 

— Reiiitatio thesium de Sacrosancta unitate Divinae essen- 
tiae et in eadem Sacrosancta personarum Trinitate, a Ja- 
cobo Schoppero, Altorfii 1613 propositarum. Cui addita 
est responsio ad ea, quae Hermannus Ravenspergerus, 
S. Th. Doctor, in Gymnasio Steinfurtensi praeter haec 
attuUt, cui titulum fecit ; SS. Mysterium unitatis essentiae 
divinae in personarum Trinitate, duabus sectionibus per 
theses et exegeses expKcatum etc. Racoviae, typis Ster- 
nacianis, a. 1614. 4°. — V. H. k. 9. 



250 Polnisclie Geschichte uiid Literatur. 

S ma lei us, Val., Refutatio disputationis de persona Christi, 
quam Albertus Grawerus, . . . habuit anno 1612. Raco- 
viae, typis Stemacianis, anno 1615. 4**. — V. H. k. 7. 

— Refutatio thesium Alberti Graweri, quibus Incarnation em 
Aeterni Dei Filii ab impugnationibus nostrarum eccle- 
siarum vindicare voluit. Racoviae, typis Stemacianis, 
a. 1615. 4°. — V. H. k. 8. 

— Refutatio disputationis de Spiritu Sancto, quae hoc anno 
in Academia Jenensi habita est, praes. Alberto Gravero. 
Racoviae, 1613. 4«. — V. H. k. 6. 

Socini, Fausti, Senensis, Opera omnia in duos tomos 
distincta. Quorum prior continet eius Opera exegetica et 
didactica, posterior Opera eiusdem polemica compreliendit. 
Accesserunt quaedam hactenus inedita, quorum catalogum 
versa pagina exhibot. Irenopoli, post annum domini 1656. 
V. Biblioth. frum. polonor. T. I., II. Praemissa est Disser- 
tatio super hisce operibus et Vita authoris, conscripta ab 
equite Polono. (Auctor utriusque Samuel Przipcovius.) 
Fol. — n. K. d. 1—2. 

— De loco Pauli Apostoli in epistola ad Rom., cap. septimo, 
cum nobilissimo quodam viro disputatio. Editio 11. Ra- 
coviae, typis Seb. Sternacii, 1612. 8^ — V. H. m. 11. 

— Tractatus de iustificatione. Racoviae, Seb. Stemacius, 
1616. 4«. - V. H. k. 11. 

— Defensio disputationis suae de loco septimi capitis Epi- 
stolae ad Romanos, sub nomine Prosperi Dysidaei ante 
12 annos ab se editae. Racoviae, typis Seb. Sternacii, 
1618. 80. - V. H. m. 9. 

— Explicatio primae partis primi capitis Johannis. Adjectae 
sunt cap. 9 Epist. ad Rom. et aliorum quorundam S. scrip- 
turae locorum ejusdem auctoris explanationes. Racoviae, 
typis Seb. Sternacii, 1618. 8°. — V. H. m. 10. 

— Ad amicos epistolae etc. Additae sunt paucae aliorum 
ad Socinum epistolae, ad quas ipse respondet. Racoviae, 
typis Seb. Sternacii, 1618. 8»- — V. H. m. 13. 

— Concionis Christi, quae habetur capite quinto, sexto et 
septimo apud Matthaeum Evangelistam, explicatio, dictata 
a Fausto Socino, Senensi. Opus ad finem non perdu- 
ctum. Racoviae , typis Seb. Sternacii , 1618. 8". — V. H. 
m. 12. 

— Responsio ad libellum Jacobi Wuieki, Jesuitae, polonice 
editum: De divinitate Filii Dei et Spiritus Sancti. Raco- 
viae, Typ. Stemacianis, 1624. 8^ — IV. J. i. 29. 

— Illgen, Chn. Frid., Vita Laelii Socini. Lips., B. G. 
Teubner, 1814. 8°. — IV. G. d. 17. 



Socinianer. 251 

Stegmanni, Joachiini, Prob der Einliiltigen Warnung 

fiir der New Photimanischen oder Arianischeu lehr, von 

Johanne Botsacco ... in druck gegeben. Bakaw, Seb. 

Sternatzki, 1633. 8<>. — IV. J. i. 6/3. 
Relatio, Brevis, de Johannis Tyscovicii martyrio. V. Sandii, 

Biblioth. Antitrinit. Freistadii 1684. 8°. p. 203-206. — 

m. K h. 14/5. 
Volkelius, Johannes, Nodi Gordii a Martino Smiglecio 

nexi dissolutio facta. Kacoviae, typis Seb. Sternacii, 1613. 

8«. — n. L. b. 20. 

— Besponsio ad yanam refutationem, dissolutionis nodi 
Gordii, a Martino Smiglecio nexi. Racoviae 1618. 4". 

— V. H. k. 4. 

— De vera religione libri quinque, qnibus praefixus est Johan- 
nis Crellii, Pranci, Liber de Deo et ejus attributis, ita, 
ut unum cum illis opus constituat. Racoviae, typis Seb. 
Stemacii, 1630. 8^ — V. H. k. 3/1. 

Wolzogenii, Johannis Ludovici, Baronis Austriaci, 
Opera omnia exegetica, didactica et polemica, quorum 
seriem versa pagina exhibet. , V. Biblioth. frum. polon. 
T. VII.— -VIII. Irenopoli, post annum domini 1656. Pol. 

— II. K. d. 7-8. 

Orichovii, Stanislai, Chimaera, sive de Stancari funesta 

regno Poloniae secta. Cracoviae, Lazarus, 1662. 4^ — 

IV. H. h. 4. 
Calovius, Abr., Socinismus profligatus, hoc est : Errorum 

Socinianorum luculenta coniutatio . . . Ed. 11. Wittenb., 

Job. Borckard, 1668. 4». — V. A. m. 2/1. 



Specielle Geschiclite der Evangelischen. 

Johann a Lasko, Schreiben an den Konig in Pohlen die 
Religion betrefiend, v. 28. Dec. 1556. Joannis a Lasco 
epistola ad Poloniae Regem in causa religionis scripta. 
CoUn 1766. 4<>. - in. R. 2. 6/13. 

(Lipomanus, Aloysius.) Duae epistolae, altera Aloysii 
Lipomani ad 111. Princ. D. Nic. Radiuilum etc. Altera 
uero ejusd. lU. D. Radiuili ad ilium . . . Cum praef. Ver- 
gerii. Regiomonti, Jo. Daubmann, 1556. 4°. Abschi*. 
aus d. 19. Jahrh. 73 Bll. Ace. Epistola Jo. Aurifabri ad 
Petrum Paulum Vergerium. — In Aloysium Lipomanum. 
. . . Christiani Liberii Veracis, Luceoriensis, carmen. — 
Prudentii Cachinnii. . . Omen Matth. Stoii, carmen. — 
Elegia Andr. Tricesii. — In Lipomanum Erhardi Nisii. 
- n. B. d. 39. 



252 Poluische Gescliichte luid Literatur. 

Sigismundi Augusti, Privilegium omnibus natis Nobili- 
bus ot equestris ordinis, duininodo Christiauam Mem pro- 
fiteantur, in Comitiis Vilnae, Ao 1563, die 6. Junii con- 
cessum; concernens aequalitatem libertatis el aequalem 
capacitatem ad officia et honores. — Extractum ex Actis 
et Libris judicialibus Magni Tribunalis Magni Ducatus 
Lithuaniae, quod Vilnae habetur, Anno 1717, die 15. Maii. 
Fol. — n. H. h. 11/2. 

Jablonski, Dan. Em., Historia consensus Sendomirien- 
sis inter evangelicos Regni Poloniae et M. D. Lithuaniae 
Sendomiriae an. 1570, die 14. aprilis, initi. Berolini, Ambr. 
Haude, 1731. 4^ — IH. K. e. 27. 

Confoederations Articul der gesambten Poln. Reichs- 
stande, welche A. 1573 bey wehrendem Interregno auff 
allgem. Landtage zu Warsaw gescblossen . . . worden. 
1573. 4°. — lU. K. b. 26/1. 

Confoederatio inter Socios graeco - russicae et evangeli- 
cae religionis instituta. Vilnae A. 1599. Fol. — IE. H. 
h. 11/3. 

Consensus in fide et relig. Christiana inter ecclesias ev. 
Mai. et Min. Poloniae M. que D. Lith. et caet. eius regni 
provinciarum primo Sendomiriae a. 1570 in synodo gen. 
sancitus: et deinceps in aliis ac demimi Wlodislaviensi 
general! synodo anno 1583 confirmatus et . . . Heinrico 
ac Stephano oblatus . . . Accesserunt in hac editione 
Acta et conclusiones synodi generalis Toruniensis. Haidel- 
bergae, typis Voegelianis, 1605. 8^ — 11. J. m. 14/2. 

Pax non pax, seu rationes aliquot, quibus confoederationis 
evangelicorum cum catholicis pacem nullo modo veram 
esse pacem, breviter ostenditur. Ao. di. 1615. 4°. — II. 
K. a. 17. 

Kotowiecki, Gasp., Relator epistolaris ob Lublinensem 
disputationem ao. di. 1615 habitam. Calissii, Alb. Gede- 
lius, 1618. 40, - IV. K. b. 12. 

Glos Anonyma EwangeHka do Kr61a Jego Msdi, y do stanow 
Rzeczypospolitey na Seymie Anno 1631 zgromadzonych, 
o wydanie Mandatu Je. Krol. M^ci z Cancellariey koron- 
ney do Mieyskiego Lubelskiego Magistratu przeciw 
Ewangelikom, y o despektowanie Ewangelik6w z nabo- 
zenstwa id^cycb, kt6re si§ bylo tamie pod trybunai Anno 
1630 stato. 1630. 4°. 9 Bll. — H. H. a. 21. 

Epistola Synodi provincialis Poloniae celebratae Varsaviae 
A. D. 1643 12. Nov. ad Dissidentes in rebus fidei ab 
ecclesia cath. Kom. in regno Poloniae M. que D. Lith.: 
qua ad amicum congressum et fraternam reconciliationem 



Specielle Geschichte der Evangelischen. 253 

inuitantur Toninium in Prussia, ad d. 10. Oct. A. 1644. 
4^ 4 BU. — n. J. e. 19/13. 
Yladislai IV., Ad libellum supplicem ab ordinibus evange- 
licis Orlae scriptum responsum. 1644. 4<*. 1 Bogen. — 
n. J. d, 4/3. 

— Universis et singulis . . . Dissidentibus gratiam nostram 
etc. Datum Vilnae 20. Martii a. s. 1644. Gleichzeit. Druck. 
4°. 4 BU. - in. K. b. 26/2. 

— Regis Poloniae invitatio ad Colloquium charitativum in- 
colis regni ab ecclesia catholica Romana dissidentibus 
facta 1644. Mscr. Blosser Titel. — in. R. b. 2/16. 

— BeruiF- vnd Ausschreiben, Koniglicher Mai. in Polen etc. 
. worinnen er die Religions- betreffende Streitigkeiten in 

eine gleichiormige Einigkeit durch die kiinfftige den 
10. Oct. d. J. in Thoren angestellte ZusammenkunfFfc in 
seinem Konigreich zu richten verspricht, vnd theils Pab- 
stische, theils Lutherische Theologen dahin bewegHch 
beruffet. Itzo aus dem Lat. ins Teutsclie, dem guther- 
tzigen Leser zum besten versetzt. 1644. 4". — in. K. 
b. 26/4. 

— Regni nostri et M, D. Lith. et provinciarum eis adnexa- 
nim incolis, Aug. et Ref. ut vocant Confessionis. Dat. 
Varsaviae, 1. Dec. 1644. Invitatio ad coUoqmum Torunii 
habendum. 4^ 4 Bll. — 11. J. g. 59/1. 

Bericht, Wahrhafftiger, von der Geistlichen Herren Zu- 
sammenkunffb zu Thoren, 10. Oct. 1644. Gleichzeit. Druck. 
40. 2 BU. - m. K. b. 26/3. 

Confessio, fidei, quam status, cives et ecclesiae in Polonia, 
Prussia et Lithuania, Inv. Conf. Aug. addictae, in CoUoq. 
Charitat. Thorunii A. 1645 habito .... Sereniss. Reg. 
Maiest. tradiderunt. 4°. — II. J. g. 13. 11. O. e. 31/1. 

Das Glaubens-Bekenntnis, so . , . zu Thorn A. 1645 dem 
Grossmachtigsten Konige selbst iibergeben. Dantzig, 
G. M. Knoch, 1735. 4^ — n. J. g. 13. H. O. e. 31/1. 

Hieronymus a S. Hyacintho, Idea coUoquii charitativi 
cum dissidentibus, Thorunii A. d. 1645, indicti. Accesit 
animadversio in Joannem Hulsemannum . . . Cracov., 
haerr. A. Petricovii, 1646. 4°. — U. H. b. 24. 

Acta conventus Thoruniensis celebrati Anno 1646 mens. 
Septembr., Octobr., Novembr. Impressa authoritate et 
mandato S. R. Mtis Ad exemplum et fidem regii proto- 
coUi. Varsaviae, Petrus Elert, 1646. 4°. — 11. J. c. 41. 

Jura et libertates dissidentium in reUgione Christiana, in 
regno Poloniae et M. D. Lithuaniae, ex legibus regni et 
aliis monumentis authenticis excerpta A. Ch. 1708 primum 



254 Polnische Geschichte und Literatur. 

edita, et nunc auctius recusa. 1714? Fol. 38 Bll. — 

II. H. a. 6/2. 

K c h t e und Freyheiten derer Dissidenten Christlicher Religion 
in dem Konigreich Pohlen und Gross-Hertzogthum Lit- 
tauen, aus dom Lat. Stargardt in Pommem, J. N. Ernst, 

1714. Fol. - 11. K. a. 4. 

Sequitur Demonstratio jurium Gratiani Severini Lipinski 
nob. Prutheni, quibus pax inter dissidentes libemmqne 
religionis Augustanae confessionis exercitium innititur. 
Stargardiae Pomeranorum, J. N. Ernestus, 1714. Fol. — 

III. R. a. 2/16. 

Folget ein augenscheinlicher Beweiss der Reclite Gratiani 
Severini Lipinski, Eines preuss. Edelmanns, worauf sich 
der Friede unter denen Dissidenten und das freye Reli- 
gionis Augustanae Confessionis Exercitium griindet. Star- 
gard, I. N. Ernst. 1714. Fol. - HI. R. a. 2/17. 

Ancuta, Geo. Cas., Jus plenum religionis catholicae in 
regno Poloniae et M. D. L. . . . demonstrans: nullam 
dissidentes habere capacitatem activae et passivae vocis 
in regno Poloniae et M. D. L. Vilnae, typis Soc. Jesu, 

1715. 8°. — U. J. e. 16/1. 

Prodromus Poloniae, plenissimo jure ad servandam Dissi- 

dentibus datam fidem publicam adstrictae, contra G. C. 

Ancutae Jus plenum religionis catholicae sic dictae. 1721. 

4«. - n. J. e. 16/2. 
Eine die Rechte der Dissidenten in Polen behandelnde Schrift, 

von der Bogen A. fehlt. Nach 1717. — III. R. b. 2/14. 
(Unrug, Sigism.), Casus inauditus Unnigianus sub nomine 

Titii in illustrissima ac per totum torrarum orbem cele- 

berrima Sorbonna Parisiensi decisus. Typis mand. Ao. 

1718. Fol. 5 BU. — II. H. h. 11/9. 

— Seud-Schreiben von dem Zustande und Drangsalen derer 
Dissidenten oder Protestanten in Pohlen und Litthauen 
etc. Darinne insonderheit Bericht gethan wird, von der 
botriibten Begebenheit und Bedruckung, des Herm Siog- 
mund von Unruh etc. etc. Frey-Stadt, Ao. 1717. 4**. 
— IL J. d. 2/8. II. J. g. 24. 

— Rzym spra-wiedliwy w sprawie Unrugowskiey do uwagi 
ludzkiey krotko podany. 1726. Fol. 11 Bll. — 11. H. 
h. 11/8. 

. — Proces Rzymski , Causa Sigismundi Unrug. 1729. Fol. 

3 Bll. — n. H. h. 11/7. 
Collectio nonnullorum jurium regni Poloniae contra haere- 

ticos. V. Synodus dioecesana Posnaniensis , . . 1720. d. 

27— 2S. Febr. Yarsaviae. 4o. — 11. J. g. 3/2. 



Specielle Geschichte der Evangelischen. 25 o 

Prawa y wolnoiSci Dissydentom w nabozenstwie chrze^ci- 
aiiskim w koronie polskiey, y w W. X. L. slui^ce. 1720. 
Fol. — n. H. a. 6/1. 

Petri I mi, ad Regem Serenissimamque Poloniae Remp. 
scriptae litterae de juribus et libertatibus Disunitorum . . . 
Dat. in Moscovia, die 2. Mali v. st. 1722. 4^ — II. J. d. 2/5. 

Consilium de recuperanda et in posterum stabilienda pace 
regni Poloniae, in quo demonstratur, Pacem nee constitui 
nee stabiliri posse, quamdiu Jesuitae in Polonia maneant. 
Conversum ex Polonico in Latinum. 1725. 4". — II. J. e. 1/1. 

Nachricht, Eines vomehmen Icti Griindliche — , von dem 
Zustand der Ev. Religion in Pohlen und dem Gross -H. 
Litth., darinnen unumstosslich erwiesen wird, dass der 
Dissidenten oeiFentl. Religions-Exercitium auf die Funda- 
mental-Gesetze des Reichs gegnindet sey, auch Andreae 
Lipski a Lipe dagegen gemacbte Schein-Griinde iiber den 
Hauffen gestossen werden. 1726. i9. 24 Stn. — II. J. 
d. 2/10. ni. K. b. 26/5. 

Konfederacya generalna omnium ordinum Regni et Magni 
Ducatus Lithuaniae, na konwokacyi gtowney Warszaw- 
skiey uchwalona, d. 27. m. kwietnia r. p. 1733. Fol. — 
n. H. b. 11/4. 

Ringeltaube, Sylvius Wilh., Schriftmassiger Cbarakter 
von der Ehrwurdigkeit eines Superintendenten und Ober- 
consistorialraths, nebst zwey kleinen Nachrichten von dem 
Kircbenratbs Stande derer Niederschlesisch-Briegischen 
und samtlichen evangelischen Kircben in Poblen. Frankf. 
a. d. O., J. Ch. Kleyb, 1753. 4°. — H. P. b. 21. 

Acta quaedam tolerantiam religionis dissidentium in XIII. 
oppidis capitaneatus Scepusiensis illustrantia. Varsaviae, 
anno 1760, mense Augusto. Fol. — in. R. a. 2/23. 

Nuntii Apostolici ex speciali mandate Summi Pontilicis 
Protestatio contra dissidentes. Dat. Vars. d. 30 Jan. 1760. 
Mscr. Fol. — n. K. b. 18/21. 

Pro memoria donnas en difF^rens temps par les ministres 
strangers sur Taffaire des dissidens. — Pro memoria 
r6^nemi czasy podawane przez ministr6w cudzoziemskicli 
w materyi dyssydent6w. 1764. Fol. — III. R. a. 2/21. 

Fundamenta liberae religionis evangelicorum, reformato- 
rum et Graecorum in regno Poloniae et Magno Ducatu 
Lithuaniae ex antiquissimis reipublicae legibus demon- 
strata. 1764. Fol. (Lat.-frz.) — in. R. a. 2/22. H. H. 
h. 11/1. 

Expositio jurium eorum, qui dissidentium nomine veniunt, 
summarumque potestatum, quarum partes illorum tueri. 



256 Polnische Geschichte und Literatur. 

interest. Petropoli, die — Decembris 1766. 4°. — IV. 

E. g. 12/4. 
Addenda ad expositionem jiirium etc. Petropoli, mense 

Decembri 1766. - HI. R. b. 2/12. 
Reflexye na seym warszawski 1766 nad traktatami Oliw- 

skim, Grzymultowskiego etc. Przeciw dyssydentom. 4°. 

— m. L. a. 8/106. 

Odpowiedi na supplik^ Pan6w Dy8sydent6w na sej-mie 

walnym warsz. 1766 Stanom Rzeczypospolitey podanf^ 

Fol. - II. K. b. 18/8. 
C z a c k i , Mowa z okazyi odkladania Projektu Wiary, die 

22. 8bri8 1766 miana. 1766. Fol. 2 BU. — IV. G. 

e. 13/4. 

— Mowa . . . aby Projekt Wiary przed Projektem obja^nienia 
Konstytucyi 1764 . . . byl podpisan\', miana na seymie 
d. 22. 9bris 1766. Fol. ^^2 Bll. ~ IV. G. e. 13/6. 

Declaratio ab Aug. Omn. Russiarum Imperatrice Ser. 

Regi, Reip. Poloniae facta. In causa dissidentium. 

Petropoli, mense Decembri 1766. 4°. 1 Bog. — HI. 

R. b. 2/3. 
List do przyjaciela z reflexyami na pretensye JMc. PP. 

Dissydent6w roku 1766 przez Senatora Zelanta, ktorego 

takie haslo : In uno tibi consentire non potero, ut parcam 

haereticis. 4°. — III. R. b. 2/7. 
Anzeige, Ausfiihrliche, der Rechte der Dissidenten, wie auch 

der Rechte derjenigen Machte, deren Interesse es erfor- 

dert, dieselben aufrecht zu erhalten. Warschau 1767. 

4^ — ni. R. b. 2/2. 
Prawa y wolnosci dyssydentom w naboienstwie chrze- 

sciaAskim w Koronie polskiey y w W. X. L. slui^ce 

1767. 4". et Fol. - H. N. d. 29. "hI. R. a. 5. 

— y woln6sci obywatelom Korony Polskiey y W. X. 
Lit., religii greckiey orientalney wyznawcom, sln^f^ce . . . 
zebrane y dla wiadomo^ci wszystkich do druku podane 
R. P. 1767. Fol. — IL K. b. 18/57. 

Lettre de Monsieur de Panin au prince Repnin. Peters- 
bourg, 3. Fevr. 1767. 4". - III. R. b. 2/11. 

Manifest przez IMC. Pan6w Dissydentow z Wielkiey 
y Maley Polski y Pruss uczyniony, Toruii, 19. marca 
1767. 4°. — IL H. b. 31/7. 

Konfederacya rycerstwa y obywatelow W. X. Lit. tak 
religii staro-ruskiey jako tei oboyga wyznania ewan- 
gelickiego, zacz^ta w Shicku roku 1767 d, 20. m. Marca, 
y Manifest pomienion^ konfederacy?^ poprzedzaj^cy. 4*^. 

- 11. H. b. 31/1. IL K. b. 18/1. IL R. b. 8/19. 



Specielle Geschichte der Evangelischen. 257 

L ' A c t e de la conled^ration des nobles et eitovens du Grand 
Duche de Litvanie du rit g^rec et des deux confessions 
evangeliqaes fait a Sluck Tan 1767 le 20. de Mars. Ace. 
Manifesto an nom des dissidens dans le Gr. Ducbe de 
Litbvanie Tan 1766, le 3. Decembre a Varsovie. 4®. — 
in. R. b. 2/4. 

Konfederacva Ichmciow pan6w Dvssvdentow z Wielkiev 
V Mal^v Polski i z Prasa w Toniniu, acbwalona z wszvst- 
ki^mi do niey nalez^cemi manifestacyami y deklara- 
cyami, dnia 20. marca r. p. 1767. 4*. — 11. H. b. 31/6. 
U. R. 2. 6/9. 

Confederation faite par les dissidens da royaume de 
Pologne a Thorn le 20. mars Tann^ 1767. 4'». — m. 
R. b. 2/6. 

Manifest przez Ichmciow Pan6w Dissydent6w z prowincyi 
Wieiko y Malo Polski^v tudziei z Pmss uczvnionv, 
przeciwko artykulom et Collegio EpiscopaU na seymie 
1766 wypadlym. ToruA, d. 24. marca 1767. i^, — 11. H. 
b. 31/5. IIL R. b. 2/8, 18. H. K. b. 18/17. 

Deklaracya, ktora siQ dworowi Warszawskiemu ma o^wiad- 
czy6 przez niiey podpisanego ministra Nayjasii. Kr6la 
JMci Pruskiego, w Warszawie, d, 26. marca 1767. G. de 
Be no it. 4<». —II. H. b. 31/3. 

— Nayja^nieyszey Imperatorowey JMo^ci CaWyRo8syi,Nayj. 
Kr6lowi JMci y Rzplt^y. polskiey uczyniona. Dat. w 
Warsz. 26. Martii 1767, Mikolay Xi^ie Repnin. 4o. — 
n. H. b. 31/2. 

Akt akcessyi do konfederac\d koronn^y trzech miast wi^- 
kszych pruskich, Torunia, Elbl^ga y Gdaiiska, dnia 10. 
Xwletnia 1767. 4«. — H. H. b. 31/4. 

Grabowskiego, Pawla, z Konopnice, delegowanego od 
Koniederacyi Toniiiskiey posla, Mowa do Nayj. Krula 
d. 28. kwietnia 1767 w Warszawie miana. Fol. — IE. 
K. b. 18/16. 

— Mowa, do Nayja^n. Krola JMci od Konfederacyi To- 
ruiiski^y posla, d. 28. kwietnia 1767 w Warszawie miana. 
Ace. Krotkie odwiadczenie Adama z Opplbw Broni- 
kowskiego do Kr61a JMci przed czytaniem Instrukcyi. 
[Pro Dissidentibusj. 1767. Fol. — IV. G. e. 13/9. 

Zaremby, Felicyana z Kalinowey, delegowanego od 

Konfederacyi Dyssydent6w W. X. L., Mowa do Nayj. 

KT61a JMci Stanislawa Augusta, miana d. 28. kwietnia 

1767. Fol. — II. K. b. 18/15. 
Klemens XTTL, Papiei, dan w Rzjrmie, dnia 28. lipca 1767, 

[Przeciw dyssydentom.] Fol. — n. K, b. 18/19. 
ni. 17 



258 tolniscke Greschichte und Literatur. 

K 1 e m e n 8 XIII., d. 12. wrze^nia 1767. [Przeciw dyssydentom. 
Fol. — II. K. b. 18/41. 

ZiemiQckiegoz Ziemi^cina, posla od konfederacyi Dyssyden- 
t6w Koronnych y Litewsldch, Mowa do skonfederowa- 
nych Stan6w Hzplt^y, d. 26. wrzesnia 1767 miana. Fol. 

- n. K. b. 18/42. 

(Grabowski, Tomasz), Mowa do skonfederowanych sta- 
now Ezpltey, 26. wrzesnia 1767 miana. 1767. Fol. — 
IV. G. e. 13/23. 

Przystanowski, Michal, Mowa Prymasa Korony Pol- 
ski^y y W. X. Lit. 2. Pazdi. 1767 w Warszawie miana. 
1767. Fol. — IV. G. e. 13/24. 

Arcybiskupa Iwowskiego Mowa, na seymie extraordyna- 
ryinym, d. 7. pazdi. 1767 r. w Warszawie miana. Tegoz 
Mowa na Radzie Senatu, d. 25. maja 1767 r. miana. Fol. 

- II. K. b. 18/43. 

Turski, Felix, bisk, helmsk., Mowa na sejTnie, d. 6. paidi. 
1767 r. miana. Fol. — II. K. b. 18/44. 

Grabowskiego, Tom. z Konopnice, posla od Konfederacyi 
Dy8sydent6w Koronn. y Litewskich, Mowa do skonfede- 
rowanych Stan6w Rzeczypospolit^y, d. 26. wrzesnia 1767 
r. miana. Fol. — II. K. b. 18/45. 

Monitor. Co kr6tki czas utraci, wieki nie nagrodz^. [Od- 
pis.] 1767. Fol. - II. K. b. 18/51. 

K o p i a artykul6w Zwi^zku Podolskiego. [Odpis.] 1767. Fol. 

- n. K. b. 18/51. 

Soltyka, Kajetana, Xi^cia bisk, krakowsk., Mowa, na sey- 
mie extraordynaryin\Tn d. 5. pazdziernika 1767 miana. 
Fol. - n. K. b. 18/40. 

Mowa J W. P. Kasztelana "^Vislickiego, na sessyi u JO. Xi^cia 
Prymasa d. 9. listopada 1767 miana. [Przeciw dyssyd.). 
Fol. — n. K. b. 18/37. 

Fortsetznng der Scliriften, die Horren Dissidenten in Polen 
betreffend. — Zweite Fortsetzung etc. 1767. 4°. — II. 
tf . e. oot 
— Achte Fortsetzung. 1768. 4^ p. 197—268. — II. J. c. 17/1. 

Jura dissidentium in Polonia, Lithuania et annexis provin- 
ciis, tam spiritualia, quam saecularia, quae in comitiis 
regni Varsaviensibus anno 1767 in actu prime separate 
tractatus Varsaviensis restituta in perpetuum sunt. Po- 
lonice et latine edita. 1768. 4^ — IIL R. b. 2/20. 

Actus, Der Erste abgesonderte, worinnen die Freyheiten 
und Vorrechte derer Nicht-Unirten Griechen und Dissi- 
denten . . . der Republik Polen . . . enthalten sind. 
Premier Acte s6par6, contenant les Immunit^s et les Pr6- 



Specielle Geschichte der Evangelischen. 259 

rogatives des Grecs Non-Unis et des Dissidents Indigenes, 
et qui vivent sous la domination de la . . . Rep. de Po- 
logne . . . 1768. 4«. — III. R. b. 2/1. 

B eric lit, Ausfuhrlicher, eines polnischen Einwohners von 
den Schicksalen der sammtlichen Dissidenten in Polen 
unter der Regierung Sr. Majestat Herrn Stanislaus 
Augusts bis auf' den Reichstag zu Warschau 1768. Lemgo, 
Meyer, 1774. 8°. — U. J. e. 21. 

Briefe, Merkwiirdige, an einen Pohlnischen von Adel ge- 
scliriebene. Gedruckt in dem andern .Jubeljahr nach 
1570 Id. i. 1770.] 8«. Betrifft die Union der Reformirten 
u. Lutheraner. — n. J. h. 20. 

[Kaulfus, J. G., Pastor in Neustadt b. Pinne.] Freymiithige 
Betrachtungen uber den gegenw. Zustand in Polen, worin 
besondere Merkwtirdigkeiten, welche die Dissidenten da- 
selbst betreifen angefuliret werden; wobey vomemlich 
gezeiget wird, dass eine heilsame Verbesserung der 
Schulen das sicherste Mittel ist etc. Frankf. u. Leipz. 
1770. 8°. — 11. J. n. 7. 

Erweis, Eines ev. Mitgliedes der ehem. Confoderation zu 
Thorn ausfuhrlicher — der Gerechtsamen der Dissiden- 
ten in Polen und Widerlegung der neuesten Schriften, 
welche katholischer Seits wider die Rechto der Griechen 
und der Evangelischen herausgekommen sind. Berlin 
1772. 8°. — n. J. i. 31. 

Mowa J. K.Mci. nasej^mied. 12. 8bris [1773J miana. ,,Wszy- 
stkie "Wojewodztwa, Ziemie i Powiaty spoily si^ w^ztein 
now^y Konfederacyi. Ta konf. wyslala Poslow do Im- 
peratorow^y Rossjgski^y, dopraszaj^ic si^ u niey posiikow 
y gwarancyi tak w materyi Dyssydent6w jako y forniy 
Rzfid6w; tai Konfederacya obrawszy sobie Generalnego 
Marszalka, chciala go mied takie Marszalkiem ninieyszego 
seymu, co si^ y dopelnilo w osobie Xcia Radziwilla". Fol. 
— IV. G. e. 13/1. 

Ringeltaube, Glieb., Rede bey Legung des Grundsteins 
zu der ersten ev. Kirche in Warschau, den 4. May 1778 
gehalten. Warschau, GroU, 1778. 4°. — IH. R. b. 2/15. 

Wolff, A. E., Rechtfertigung, wegen der durch ihn seit etwa 
2 Jahren verwalteten CoUecten-Gelder fur die Ev.-Reform. 
Kirchen in Gross-Pohlen. Im Juni 1778. 4<>. — III. R. 
b. 2/10. 

A k t a i uchwaly synodu wspolnego prowincyi Malo-Polskiey 
z Xi^stwem Mazowieckim oboj^y Konfessyi, w Sielcu 
dnia 14., 15., 16., 17., 18. Junii 1781. — Acta und Schllisse 
der gemeinschaffclichen Synode . . . zu Sielec, den 14., 

17* 



260 Polnische Geschichte nnd Literatnr. 

15., 16., 17., 18. Junii 1781. eo<L a. S\ 48 Ss. — IV. 

G. k. 40. 
Contramanifest . . . der Reprasentanten and Bevollmaoh- 

tigten des unterin 22. December 1781 an Sr. ErL Excell. 

den Bass. Kays. Gross-Botschafter, Beichs-Grafen von 

Stackelberg sapplicirenden and onterm 17. May a. c. . . . 

reprotestirenden Theils der hies. £v. Gemeinde der anver. 

Augsb. Confession . . . Warschaa, d. 5. Aug. 1782. Ver- 

bessert za Warschaa, 22. Aag. 1782. Ace. Beylagen. 

FoL 42 Stn. - IH. B. a. 2/7. 
Wiadomosc o terainieyszych rozroznieniach dyssydentskich 

w Polszcze i W. X. Litewskim. 1782. FoL — III. B. 

a. 2/20. 
Geschichte, Ausfiihrliche, der Uneinigkeiten, welche seit 

einigen Jahren in der Warsch. Ev. Gemeine der U. 

A. C. geherrschet haben. Wengrow, 1783. 8**. — II. 
J. i. 22. 

Nachricht, Unpartheyische mit oifentl. Urkanden versehene, 
von denen ad 4. Junii a. c. gewesenen Uneinigkeiten in 
einigen Dissidentischen Gemeinden der U. A. C, sow. im 
Konigr. Pohlen, alsdem Grossh. Lithauen. . . Auf Allerh. 
Bef. a. Kosten. . . Warschaa, 1783. 8®. — Uwiadomienie 
bezstronne, publicznemi dowodami wsparte, o sporach, 
ktore trwaly ad 4. Jani a. c. mi^dzy niektoremi Zgroma- 
dzeniami Augszpurgski^y nieodmienn^y Konfessyi, tak 
w Kr61e8twie Polskim, jako tei w W. Xi^twie Litewskiin. 
Warsz., 1783. — H. J. h. 25. 

Kirchenverwaltung, Von der — der Ev. Gemeine A. C. 
in Warschau von 1778 bis 1782. Warschaa, GroU, 1783. 
S\ — II. J. k. 18. 

Extrakt rezolucyi Nayj. Pana za zdaniemBady przy boku 
Jego Nieustaj^c^y na not^ J. W. Po^a Bossyjskiego, wy- 
dan6y z protokulu expedycyi in publicum wyszlych roku 
1784. Datum w Warszawie, d. 24. sierpnia 1784. FoL 
[Dyssydencka Sprawa.| — III. B. a. 2/1. 

Extrakt rezolucyi Nayj. Pana . . . na Memoryal Ur. Unrug, 
Konigfels i Fryze, wydany z protokulu expedycyi in 
publicum wyszh'ch roku 1785. Dat. w Warsz. d. 12. 
kwietnia 1785. [Sprawa Dyssydencka.] — HE. B. a 
2/1 a. 

Pismo do Kr61a i Nieustaj^c^y Bady Deputowanych stanu 
mieysk. 4 gmin ewang. Augsb. Wyzn. z pro^b^ o pomoc 
przeciwko stanom rycerskiemu i duchownemu uciemi^- 
iaj^cym stan mieyski. Warsz., 25. paidi. 1785 r. — HI. 

B. a.'^2/8, 11, 14. 



Specielle Gescliichte der Evangelischeu. 261 

Vorstelliing, An Sr. Konigl. Majestaet und den Erlauchten 
Inimerwahrenden Rath unterthanigste — der Vier Ev. 
Gemeinden Unverand. Augsb. Confession in Warschau, 
Gol^dzinow mit Prag, W^grow und Neuhof. De dato 
Warschau, d. 26. October 1785. Mscr. 4°. — HI. R. b. 2/17. 

Actum in Curia Regia Varsaviensi, d. 22. m. Octobris 1785. 
Protest Deputowanych gmin ewang. Augsb. Wyzn. prze- 
ciwko Aug. Stanisl. Golczowi, Gen.-Lieut. Woysk Koron- 
nych, ie niemaj^c prawa do tego na synodzie zasiadal 
i wotowa2. Fol. — IH. R. a. 2/9. 12. 15. 
— in Curia Regia Varsaviensi, d. XXVIII. m. Octob. 1785. 
Protest deputatowanych stanu mieysk, gmin ew. Augb. 
wyzn. przeciwko stanom rycerskiemu i duchownemu. 
Fol. - m. R. a. 2/10. 13. 

Beantwortung des Schreibens eines Edelmanns aus der 
Provinz an einen Mitbiirger, iiber die von einigen Depu- 
tirten der Dissid. Burger-Gemeinden gegen die Adelichen 
ihres Glaubens-Bekenntnisses angebrachten Klagen. Aus 
dem Franz. [Nach 1785.J Fol. 36 Stn. — IH. R. a. 2/6. 

Uwagi objrwatelskie nad okolicznoiciami i rozr6inieniami 
protestant6w polskich do wyznania ewangelickiego nie- 
odmienn^y auszpurgski^y konfessyi przyznaj^cych si^, 
1786 r. 8". 64 Str. Niekompl. — IH. L. g. 16. 

Uniwersal, Stan. Aug. Krola, nakazuj^cy obywatelom 
miast . . . confessionis augustanae st6sowanie sIq do 
traktat6w i praw krajowych wzgl^dem subordynacyi 
jurisdykcyom ich duchownym. Warsz. d. 3. stycznia 
1786. Fol. — ni. L. a. 8/52. 

Stanislaw August . . . Warszawa 1786. 26. marca. De- 
kret mi§dzy SU. Janasem i innemi, jako Czlonkami 
Zgromadzenia Warsz. Nieodm. Auszp. wyznania z jedn^y, 
a SU. Tannenberg i Konsystorzem Warszawskim tegoz 
wygnania z drugi^y strony. Fol. — III. R. a. 2/2. 

Sprawa zgromadzenia nieodmiennego auszpurskiego wyz- 
nania miasta Warszawy z Wielebnym Konsystorzem 
Warszawskim tegoz wyznania, oraz stawetnym Janem 
Jerzym Tannenberg y kilkunast^ j^go wsp61nikami. 
Ace. Summaryusz. 1786. 14. kwietnia. — m. R. a. 
2/3. 19. 

Stanislaw, August, etc. Warszawa, 19. kwietnia 1786. 
Dekret: Mi^dzy Sll. Tannenbergiem i innemi, jako Czlon- 
kami Zgromadzenia Warszawskiego Nieodmiennego Au- 
szpurgskiego wyznania. — III. R. a. 2/4. 

Usprawiedliwienie dvssvdentow mieszczan i r61nik6w 
w Krolestwie Polskim, w W. X. Litewskim zasiadlj^ch, 



262 Polnische Geschichte und Literatur. 

przeciwko Stanowi Szlacheckiemu i Duchownemu Dyssy- 
dentskiemu, Sj'nody Konsystorze i Senioraty: to jest, 
zwierzchnoid Duchown^ Dyssydentsk^ skladaj^ceinu i pod 
hasiem Zwierzchno^ci Duchown^y Stan Mieyski i R6l- 
nik6w Dyssident6w uciemi^iaj^cemu Nayja^nieysz^y 
Rzplt^y Stanom na seym roku 1788 zgromadzonym po- 
dane. — III. R. a. 2/5. 

(K a ul f u 8 s , J o. C h p h., General-Consenior.) Ueber die Schulen 
der Augsburgischen Konfessionsverwandten in Polen. Mit 
einer Vorrede von D. Johann Georg Rosenmliller. Leipz., 
J. A. Earth, 1790. 8°. — II. J. h. 16. 

Actum in Curia R. Vara., 5. Martii 1791. Ant. Siarczyiiski 
constitutionem ... ad ingi*08sandum poirexit . . . „Wyz- 
naczenie Assessordw Dyssydentskich do S^d6w Assessoryi 
koronney^*. Fol. — II. K. e. 1/19. 

Szmyt, Karol Henr. Wilh., X., Pastor zgromadz. ewang. 
A. W., Kazanie na roczn% pami^tk^ ustawy rz^dowey 
trzeciego maja 1791, miane roku 1792 dnia 3. maja. W 
Marywilu, u Jana Piotra Menzla, 1792. 4?, — III. K. 
b. 24/3. 

Kirchen-Recht, AUgemeines , bey der E vang. Conf. in 
Pohlen und Litthauen . . . Warschau, P. Dufour, 1780. 
8°. — n. J. i. 28. 

Uwagi, kr6tkie na pi^mie L i rozumie gruntuji^ce si§ — , 
nad powszechnym prawem ko^ciebiym w W^growie ulo- 
zonym dla Ewanielikow Oboyga WyznaA, w Polszcze 
i Litwie znajduj^cych si^. 1782. 8^ — III. L. g. 5. 

Scheidemantel, Heinr. Gottfr., Kirchen-Gesezbuch lur 
die beiden ev. Conf. in Pohlen und Lithauen. Niirnberg 
und Altdorf, G. P. Monath, 1783. 8°. — III. J. i. 17. 

Xirchen-Recht, AUgemeines Dissidentisches , laut den 
Tractaten und Reichs-Constitutionen von 1768 und 1775 
von der General-Synode abgefasst. Lissa, S. G. Pressor, 
1784. S\ — II. J. i. 1. 



Geschiclite der Schul- u. Bildimgs-Anstalten. 

Lukaszewicz, Joz., History a szkol w Koronie i w W. Ks. 

Lit. , . az do r. 1794. Poznan, J. K Zupanski, 1849-1851. 

8°. 4 VoU. — IV. D. h. 10-13. 
Szczepaiiski, Al f r., Szkoly i wychowanie w Polsce, Prze- 

gh\d histor. od najdawn. do najnowszych czas6w. Poznaii, 

uakl. Tyg. Wielkop., 1873. 8^ — V. D. m. 60. 



Geschichte der Schul- und Bildungs-Anstalteii. 263 

List do przyjaciela o komissyi rzpltey nad edukacy% naro- 
dow%, z Warszawy d. 6. Lisfcop. 1773 r. Warsz., Mich. 
GroU, 1773. 8^ 20 stron. — II. D. 1. 24/1. 

Piramowicz, Mowa w dzieii rocznicy otwarcia towarzj'^stwa 
do ksii^g elementarnych, na sessyi d. 8. marca r. 1779. 
W Warszawie 1779. 4°. — III. L. c. 29/3. 

Poplawski, Mowa w dzien rocznicy otwarcia towarzystwa 
do xi^g elementarnych, na sessyi d. 8. marca r. 1780. 
W Warsz. 1780. 4°. - III. R. b. 5/8. 

Przepis dla dyrektor6w (szk61.) Podpisani: Ign. X. Mas- 
salski, bisk. Wileiiski Prez., Michal Xi^ie Poniatowski, 
Aug. Xi^ie Sulkowski, Joach. Chreptowicz, Ignacy Po- 
tocki, Adam Xi^ie Czartoryski, J^drzey Ziamoyski, Ant. 
Ponidski. 8°. 28 stron. Bez dat. — 11. D. 1. 28/2. 

Koli^taj, Hugo, Korrespondencja listowna z Tadeuszem 
Czackim, wizytatorem nadzwyczajnych 8zk6l w guber- 
niach WoIyAskiej, Podolskidj i Kijowskidj, przedsi^wzi^ta 
w celu urzqdzenia instytut6w naukowych i pomnoienia 
o^wiecenia publicznego w trzech rzeczonych guberniach. 
Z r^kop. wyd. Ferd. Kojsiewicz. Ej*ak., druk. uniw., 
1844. 80. 2 VoU. - n. E. n. 42-43. 

Czacki, Tad., Ttumaczenie si§ jako wizytatora szk61: przed 
kommissy%, reskryptem najw. 23. WrzeiSnia 1810 r. dla 
rozwaiania ro^Snych przedmiotow o WolyAskiem Gimna- 
zyum ustanowion^, 18. Grudnia 1810 r. w Zytomierzu 
podane. Data na koiicu 18. Grudnia 1811 r. Fol. — 
n. K. a. 31. 

Liipiiiski, J6zef, Sprawa z pi^cioletniego urzQdowania 
izby edukacyjn^y. Na posiedzeniu publiczn^m . . . 
7. Stycznia 1812. " 8°. - III. N. n. 5/3. III. V. f. 32. 

Urz^dzenie, Wewn^trzne, szk61: departamentowych. Podp. : 
Stanislaw Potocki i Surowiecki. 1812. 8°. 69 stron. — 
m. N. n. 5/2. 

8zk6l wojewodzkich, 1820 r. Ace. : Ustawy dla uczni6w 

8zk6l publicznych, r. 1820. 8^. — IV. B. h. 36. 

Marcinkowski, K. J., Ezut oka na stan tegoczesny o^wie- 
cenia w Polszcze i sposoby dalszego rozwiniecia instrukcyi 
krajowey. Warsz. 1823. 4°. — III. R. b. 5/6. 

Rocznik instytut6w religijnych i edukacyjnych w Kr61e- 
stwie Polski^m. 1824, 26, 27, 30. W Warsz., w Druk. Szk6l- 
n^j, 1834-30. S^, 3 tomy z rycinami. — IV. F. e. 37—39. 

£r ak6w. 

Statut urz%dzajf|cy Liceum S. Anny w Krakowie. Statut 
fur die Einrichtung des Lyceums zu S. Anna in ILrakau. 
Krak. 1833. S^. — m. L.' e. 27/2. 



264 Polnische Geschichte und Literatur. 

Krakow. 

Programma popis6w rocznych, w instytucie techmcznym 

. . . 20. — 29. lipca odbywad si§ maj^cycli. Krak., Stan. 

Gieszkowski, 1838. 4®. [Z litogr. herbem Jana Diagosza.] 

— in. O. b. 10. 
Soltykowicz, J6z., stanie akademii Krako wski^y od 

zalozenia Jey w r. 1317 a£ do terai&n. czasu krotki wy- 

klad historyczny. Krak., Grobel, 1810. 8°. — 11. C. f. 2. 
Codex diploin. univerBitatis studii generalis cracoviensis. 

1365—1470. Crac, sumpt. efe typ. Univ., 1870-1873. 

4«>. 2 VoU. - V. J. b. 2-3. 
Zeissberg, Heinr., Das alteste Matrikel-Buch der Univ. 

Krakau. Beschreibung und Ausziige. Innsbruck, Wag- 
ner, 1872. 80. — V. G. h. 38. 
Meciszewski, Hilary, Posag Uniwersytetu Jagielloii- 

skiego w Krakowie, wiadomosd historyczna. Krak6w, 

nakl. red. „Cza8u", 1850. 8«. - IV. C. n. 7. 
Muczkowski, J6z., Mieszkania i post^powanie uczniow 

Krakowskich w wiekach dawniejszych. Krak., J. Czech, 

1842. 80. |Z 1 rye] — III. K. n. 6. 

— Bractwa jezuickie i akademickie w Krakowie. Krakow, 
w Druk Uniw., 1845. S\ — III. V. p. 5. 

— R^kopisma Marcina Radymiiiskiego opisal i wiadomo^c 
o historyografach szkoly^ Jagiellonski^j skre^lit. [Z mie- 
dzior.] Krak., J6z. Czech, 1840. 8o. — III. V. p. 8. 

Malecki, A., Karta z dziejow uniwersytetu Krakowskiego. 
Krak6w, w druk. uniw., 1874. 8^. — V. E. k. 23. 

Kremer, J6zef, O zadaniu mlodziezy polskiej, ksztalc^cej 
si§ w Uniw. Jagielloiiskim. Krak6w, Druk „Cza8u", 
1871. 80. — V. E. 1. 1. 

Arbor vitae crux salvatoris, 17. viris magisterii in AA. 
et philosophia doctoratiis licentiandis utriusque eloquen- 
tiae cultu colebrata. Lat carmina: Nicol. Occhocki, Jo. 
Chrys. Szultz, Jos. Tyxyiiski, Jo. Lopuszyiiski, Mich. 
St^porkowicz, Mart. Grucki, Paulus Cibulski, — Stanisl. 
Goleiowicz, — Chph. Michatowski, Seb. Kasprowicz, 
Sam. Janson, Jo. Krudnerowicz, Stan. Markowicz, Seb. 
Pyzowicz, Seb. Tortowski. Sub rectoratu Mathiae Pso- 
jecki. Fol. - HI. R. a. 1/19. 

Apophoreta Parnassia in charmosynis egregiorum 14. juve- 
num, prima in abna Univ. Cracovien. laurea decoratorum, 
a Palaestrae Golinscianae Agonistis oblata. Cracoviae, 
Mtli. Andreouiensis , 1627, die VIL Oct. Carmina latina: 
Stephano Sianowski. — Theod. Cielecki. Jacobo Smarcz- 
kowic. — Wenc. W^sowjc. Petro Zarski — Adamus 



Geschiclite der Schul- und Bildungs-Austalteu. 265 

Sulowski. Joauni Kruzelowic. — Joannes Araczowski. 
Alberto Jaxowic. — Ludovicus Cielecki. Joachimo Sper- 
niowic. — Georgius Pjpan. Alberto Suloszowic — Hya- 
cinthas Gisz. Joanni Noskowic. — Nicolaus Gisz. An- 
dreae Kucharski. — Jacobus Gisz. Matthaeo Wojaszo- 
wic. — Petrus Boguslawski. Nicolas Sigelio — Petrus 
Lubowiecki. Alberto Zywiecki. — Komanus Kory- 
cinski. Valentino T^frecki. — Stephanus Oraczowski. 
Alberto Pawlowic. — Vladislaus Urbaiiski. 4®. — IV. K. 
n. 16/1. 

Krakow. 

Starwolscii; Sim., Laudatio almae acad. Cracouieusis. 
Crac, Chph. Scbedel, 1639. Fol. Rel. a. p. 32 desunt. — 
n. K. f. 1/3. 

Skoczyiski, Piotr, Kapitalista w ekonomii niebieskiey 
albo . . . Jan Kanty B., przy anniwersalnym tego Blo- 
goslawionego . . . fescie . . . akcya kdznodzieysks^ po- 
kazany. Ace. Gospodyni domu m^drosci z siedmi kolumn 
erygowAnego, Alma mater universitas Cracoviensis, Prze- 
slawna Blrakowska Akademia. Pozn., Druk. akAd. 1745. 
Fol. — ni. O. c. 23/2. 

Stan wewn^trzny y zewn^trzny studii generalis universi- 
tatis Cracoviensis 1774. Sine 1. et a. Fol. 25 Kart. — 
II. H. a. 5. 

!Rozbi6r zakusu nad zaciekami wszechnicy Krakowskiey 
przez Przyjaciela prawdy. Cz^6 I. W Warsz., P. Du- 
four, 8^ — III. R. m. 28. 

Index lectionum in univ. stud. Jagellonica a die 1. Oct. a. 
1831. ad medium m. Julii a. 1832 instituendarum. Crac, 
typ. univ. Praemissa Diss. Rectoris Aloisii Estreicheri 
de quatuor codicibus Raymundi Parthenopei. 4°. — III. 
R. b. 3/2. 
a die 1. Oct. a. 1832. ad medium m. Julii a. 1833. Prae- 
missa Rectoris Aloisii Estreicheri de Horatio disser- 
tatiuncula. i\ — III. R. b. 3/1. 

fiocznik, obejm. zdanie sprawy z czynno^ci kliniki cliir. 
i polozn. uniwersytetu Jag. od 1. pazdi. 1832 do 1. lipca 
1833 r. [Z 3 litogr. tabl. wyd. przez Ludw. Bierkowskiego.] 
.... Rok 2. Ki-ak6w, si. Gieszkowski, 1833. 4^ — III. 
0. b. 11. 

(Soczynski, Kar61 Teodor^, Upominek zawiadnji^cemu 
klinik^ dany. W Krak. 1834. [Charakteryzuje Dra. Joz. 
Brodowicza.] 8°. — II. M. d. 30/1. 
— Uniwersytet Jagiellonski zreorganizowany w r. 1833. 
lirak., Gieszkowski, 1834. S^ — 11. M. d. 30/2. 



266 Polnische Gescliichte und Literatur. 

(Krakow.) Statut organ, iiniw. Krakowskiego. — Organ. 

Statut fur die Univ. zu Krakau. Krak. 1833. 8°. — III. 

L. e. 27/1. 
(Lubiesz6w.) MoszyAski, Ant., Kronika Kollegium Lu- 

bieszowskiego XX. Pijar6w. Krakow, Druk. Uniw. 1876. 

4«. — V. G. h. 50. 
(Lw6w.) Respons na dyskurs dw6ch ziemian6w o erekcyi 

akademii jezuickiey we Lwowie r. p. 1760. Fol. — II. K. 

f. 1/2. 

— Ustawy Zakl. Narod. Jm Ossoliiiskich. Lw6w, Druk. 
Zakt. OssoL, 1857. 8«. — V. B. e. 36. 

(Mi^dzyrzecz.) Moszyiiski, Ant., Monografia Szkoly 
Pijarski^j w Mi^dzyrzeczu - Koreckim. Krak6w, Druk. 
Uniw., 1876. 8". — V. G. h. 47. 

(Plock.) Sprawa przed publiczno^ci^ na popisie rocznym 
szkoly wojewodzki^y Plockiey przez zgromadzenie nau- 
czycielskie w koAcu szkolnego roku 1825—26 zlozona. 
Piock, K. Kulig, 1826. 40. — IV. H. k. 12/3. 

(Poznai.) Bielski, Jo., Soc. Jes. Pro scholia publicis 
studiorumque in illis ratione oratio, in recurrente post 
ferias Augusti studiorum instauratione habita Posnaniae. 
Posn., coll. Soc. Jesu, 1747. 8°. Finis a p. 56 desid. 

— III. O. n. 16. 

(Sieradz.) Na popis uczni6w szkoly wydzialowey XX. Do- 
minikan6w Sieradzkich, maj^cy si^ odbywad w dniu 27. 
i 28. lipca 1832 r., szanown^ publicznoscS iniieniem insty- 
tutu zaprasza Eektor. W Warszawie, w druk. J. W^- 
ckiego, 1832. 4». — III. O. a. 33/1. 

— Na popis uczni6w szkoly obwodowdj w Sieradzu, ktory 
si§ odb^dzie w dniach 28., 29. lipca, zaprasza szanowni^ 
publicznosc imieniem nauczycieli Inspektor Bartosze- 
wicz, 1834. Kalisz, T. J. Jahnisch, 1834. 4°. — IH. O. 
a. 33/2. 

— Akt uroczysty zakoAczenia rocznego kursu nauk w szkole 
obwodowey Sieradzkiey odb^dzie si^ d. 30. lipca 1835 r. 
4«. - m. O. a. 33/3. 

— Programma aktu uroczystego zakoiiczenia rocznego kursu 
nauk w szkole obwodowej w Sieradzu, odbyd si^ maj^- 
cego d. 31. lipca 1837 r. Kalisz, T. J. Jenisz, 1837. 4«. 

— ni. O. a. 33/4. 

^Trzemeszno.) Waclawik, Joannes. Doliva sive trium 
rosarum adeoque verissime Tremesnense stemma ex vita 
S. P. Augustini, episcopi Hipponensis, compositum atque 
in conventu Tremesnensi spectantium oculis exkibitum. 
Posn., Alb. Regulus, 1649. 4". — HI. J. b. 27/1. 



Geschichte der Scliul- und Bildungs-Anstalteu. 267 

(W a r s z a w a.) Differentiae de scholia Jesuitanim nuper Var- 
saviae erectis, inter conventum generalem Korczynensem 
erectioni contrarium, et Anonj^mum Nobilem eandem 
promoventem, trutinae orbis Polonici porrectae. Ireno- 
poli, a. 8., 1670. 4^ 40 pagg. — IH. K. b. 24/8. 
— (Bohomolec, Franc.) Zabawki oratorskie niekt6rych 
kawaler6w akademii szlacheckiey Warszawski^y Socie- 
tatis Jesii w krasomowski^y sztuce dwicz^cych si^, zebrane 
przez Franciszka Bohomolca Soc. Jesu. Wilno, w druk. 
Soc. J., 1755. 8«. — ni. N. p. 10. 

Rozmowy w ciekawych y potrzebnych, w filozoficznych 
y politycznych materyach, w Kollegium NobiliumWar- 
szawskim scholarum piarura miane. Tom I.— II. Warsx., 
u XX. scholar, piar., 1760—61. 8°. 2 Voll. — IH. R. n. 
30—31. 

Cnota i M^drodd nkoronowana w . . . Stan. Auguscie, 
Kr61a polskim. . . muzy polski^j pieniem ogloszona i za 
przyklad mlodzi podana od szk61 warsz. Prow. Mazow. 
Soc. Jesu r. 1764. Muzyka JMci Pana Dominika Jeziom- 
skiego. 40. — II. B. 1. 2/32. 

(Czartoryski, Ada m), Zbior pism tycz^cych si^ moraln^y 
edukacyi wychowania szkoly rycerski^y. IL Tit. Pra- 
widla moraine dla szkoly rycerski^y przez s. p. Xi^cia 
Adama Czartoryskiego, by lego teyze szkoly kommendanta, 
w roku 1774 uloione. Warsz., N. Glucksberg, 1824. 8°. 

1. Kr6tka wiadoraosc o zvciu i osobistvch zaletach s. p. 
Xcia Adama Czartoryskiego, by lego jenerala z. P. i 
kommendanta Szkoly rycerskiey, przy inauguracyi po- 
piersia jego w dniu 16. maja 1824 r. odczytana. 

2. Katechizm moralny dla uczni6w korpusu kadetow. 

3. Satyra. Wiersz. 

4. O powinnosciach obywatela. Wiersz. 

5. Hymn. Swi§ta milosci kochaney Oycz. 

6. Przepisy dla Dekuryow. 

7. Definicye rozne przez pytania i odpowiedzi. 

8. Formularz przyjmowania kadet6w do nowicyatu. 

9. Formularz obleczenia kadeta w mondur korpusowy. 
10. Formularz abszytowania kadetow. — II. H. a. 15. 

Potocki, Stan., Mowa, miana przy zakonczeniu popisu 

uczniow lyceum Warszawskiego, d. 28. wrzesnia 1808 r. 

Warszawa, w druk. Gazety Korespondenta, 1808. 8". — 

III. L. n. 11. 
Pop is roczny z nauk dawanych w szkolach publicznych 

Warszawskich Xi^zy Pijar6w roku 1808 w d. 21., 22.-23. 

lipca. 4**. 



268 Polnisclie Gescliiclite und Literatur. 

Popis roczny z nauk dawanycli w szkolach publicznych 
Warszawskich Xi^zy Pijar6w na rok 8zk61ny 1808/9 
27. lipca 1809. 4«. 

— na rok 1814/15 27.-29. lipca 1815. 4o. 

— na rok 1815/16 d. 22.-26. lipca 1816. 4°. - UI. R. b. 
5/3., 4., 5., 7. 

Tetzner, Grzegorz, X. Rektor, Na popis publiczny ucz- 
ni6w szkoly wydzialowey ewangelickiey, odbywad si^ 
mai%cy w koiSciele ewangelickim, d. 30. wrzesnia i 1. paz- 
dziernika 1816 r., zaprasza Warsz. 4". — VI. H. c. 4/2. 

Popis publiczny uczni6w szkoly wojewodzki^y praktyczno- 
pedagogiczney odbywad si^ b§dzie w dniach 15., 16. i 17. 
lipca, na ktorj' zaprasza Tomas Dziekonski, rektor. Roz- 
prawa: „0 pocz^tkowdy cywilizacyi Grecyi do woyny 
TrojaAskiey." Warsz. 1830. 4°. — III. R. b. 5/2 u. 9. 

Albertrandy, Jan., Mowa przy odnowieniu zwyklych po- 
siedzeii Towarzystwa Warsz. Przyj. Nauk miana. W War- 
szawie 18. paidi. 1802. 8°. — III. L. n. 8. 

Potocki, Stan., Mowa na obch6d uroczysto^ci ustalenia 
Tow. Przyj. Nauk przez Najj. Fred. Augusta, kr. Sa- 
skiego, X. Warsz., miana na publiczn^m posiedzenia To- 
warzystwa, d. 10. listop. 1808. W Warszawie. 8®. — 
m. V. f. 31. 

— Rosprawa o krytyce, czytana na publ. posiedzeniu Kro- 
lewskiego Tow. Przyj. Nauk d. 21. st^xznia 1811 r. 
Warszawa. 8°. — VI. H. c. 10. 

Ustawy Towarzystwa Kr61. Warsz. Przyj. Nauk, W^arsz. 

1814. 8<». - ni. N. n. 5/1. III. R. f. 18. 
Posiedzenie publiczne Uniwersytetu Kr61. Warsz., na ob- 

chod zaloienia jego . . . odbyte d. 5. paidi. r. 1818. 

Warszawa, w Druk. Rz^dow^y, 1818. 4°. Contenta: 

1. Zagajenie i sprawa o stanie uniwersytetu K. W. z r. 
1817 na r. 1818 zdana przez Rektora. pag. 1 — 12. 

2. De historia ludorum discendi synopsis per Sebastianum 
Ciampium. 13 — 30. 

3. Co jest oswiata i jaki narod oswieconym nazwad mo- 
zna? . . . Rzecz czytana przez . . . Felixa Bentkow- 
skiego, Prof. Hist. . \ . 31—44. - IV. H. k. 12/2. 

Rudnicki, Adam, Projekt zaprowadzenia i urzadzenia in- 
stytutu weterynaryi teoryczno-praktycznego w mie^cie 
stolecznyin Warszawie. Warsz., nakl. wydawcy, 1817 r. 
8°. — lil. N. n. 5/4. 

Ustawa dla instytutu gospodarstwa wiej'skiego i le^nictwa 
w Marymonoie. Dat. Dynaburg, 31. sierpnia 1840. 8^ 
— in.V. m. 29. 



Geschichte der Schul- und Bildungs-Anstalten. 269 

Wykaz szkoly gl6wnej Warszawskiej. Zimowe polrocze 
r. nauk. 1865/6. Nr. 4. Warszawa, K. Kowaleweki, 
1865. 4«. — II. S. i. 260. 
— Nr. 6—10. Warszawa, K. Kowalewski, 1867-1868. 4«. 
- U. S. i. 260. 



Eunst. 

Xraszewski, J. I., Sztuka u Stowian, 8zczeg61nie w Polsco 
i Litwie przedchrzej^ciaiiskiej. Wilno, A. H. Kirkor i Sp., 
1860. 8<». — V. C. d. 13. 

Sobieszczaiiski, F. M., Wiadomo^ci historyczne o sztu- 
kach pi^knych w dawn^j Polsce. Warszawa, S. Orgel- 
brand, 1847-49. 8«. — V. A. c. 7—8. 

Tyszkiewicz, Eust., Hr., Badania archeol. nad zabytkami 
przedmiot6w sztuki, rzemi6sl i t. d. w dawndj Litwie 
i Husi litewski^j. Z tablicami rycin, na kamienia rzni§- 
tych. Wilno, J6zef Zawadzki, 1850. 8«. — V. A. c. 13. 

Kraszewski, J. I., Ztota legenda artystow. Z angielskiego 
przeloi. Wilno, T. Glucksberg, 1848. 8°. — IV. 
L. d. 31. 

Podczaszyiski, Boleslaw, Pami^tnik sztuk piijknycb, 
zbior wiadomoici potrzebnych i poiytecznych milosnikora 
i zwolennikom sztuki, rysunkami obja^niany ze szczegol- 
nym wzgl^dem na rzeczy krajowe. Warszawa, H. Na- 
tanson, 1850. 4«. T. I. Cz^s6 la. - V. A. a. 22. 

Potocki, Stan. Kostka, O sztiice u dawnych dyssertacya. 
Wst§p, w kt6rym rozbior zarzutow czynionych przeciwko 
sztukom, oraz wskazanie ich uzyteczno^ci. Warsz. 1803. 
8«. — ni. Q. h. 38. 

— Mowa 5. listop. 1788 miana. Chce wystawid status Stc- 
fana Czameckiego. — III. L. a. 9/117. 

Chodiko, Ldon., La Pologne historique, litt^raire, monu- 
mentale et iUustree . . , Kedigee par une soci^t4 de 
litterateurs. Paris, 1839-41. 4». JM. Kk.] — IV. S. e. 37. 

Kremer, JcSz., Grecya starozytna i j6j sztuka, zwlaszcza 
rzeiba. Poznaii, j\ K. ^upanski, 1868. 8«. — V. D. f. 26. 

Raczyiiski, Ath., Graf, Geschichte der neueren deutschen 
Kunst, aus d. Franz, libers, v. Fr. H. von der Hagen. 
Berlin, auf Kosten des Verf., 1836—41. 4^. 3 Bde. — 
m. L. a. 13/15. 

— Illustrirte Blatter der Mappe zu dem 3. Bande des Werks 
iiber die neuere Kunst in Deutschland. Bl. 1—38. Fol. 
— m. H. b. 8. 



270 Polnische Geschichte und Literatur. 

RaczyiiskijA., Dictionnaire d'artistes, pour servir a I'histoire 
de Tart inodeme en Allemagne. Pr6c^d^ d'lm fi.^um^ 
de cet ouvrage, suivi d'une Table des matieres et de la 
Table des gravures, qui se trouvent dans le texte ou 
dans les cahiers, ainsi qu'un Errata general pour les 
trois volumes. Berlin, aux firais de I'auteur, 1842. 8® — 
UL J. 11. 

Wystawa sztuk pi^knych w Berlinie w r. 1844. Opisal 
Stan. Pomian. Poznan, J. K. ^upaiiski, 1844. 8**. — 
— m. Q. m. 59. 

Libanus, Georg., Legnicensis, De musicae laudibus 
oratio, . . . cui annexa est, quae in scalis et musica trac- 
tantur, multorum vocabulorum graecorum interpret^tio, 
cum octo tonorum proprietatibus et totidem eonim me- 
lodiis tetraphonis, baud inconcinnis. Graccouiae, Jo. 
HaHcz, 1540. 8«. - U. O. i. 26/3. 

SowiAski, Albert, Slownik muzykow polskich,- dawnych 
i nowoczesnycb. Paryz, Ksi^g. Luxemburgska, 1874. — 
V. J. d. 18. 

Augusta n., Dyplom, d. d. 25. sierpn. 1699, na postanowienie 
Congregacyi Muzykow przy kosciele kated. Sgo, Jana 
w Warsz., dany Stan. Fabrowskiemu Organiscie. Z. Woj- 
cicki, K. W., Bibl. staroz. pisarzy polskich. Tom V. 
p. 327-333. - m. J. m. 20/11. 

Ustawy Towarzystwa Muzycznego we Lwowie. . .Lwow, 
P. PiUer, 1838. 4«>. — UL U. h. 2. 

Karasowski, Maurycy, Rys history czny opery polskiej, 
poprzedzony szczeg6lowym pogl^dem na dziejo muzyki 
powszechnej. Warszawa, Mich. Gliicksberg, 1859. 8". — 
V. B. 1. 13. 

Modlitwa powssednya do Tro3^ce swy^tey przeciwko nye- 
przyyacyelom koscyola Swy^tego. (Drzewor.) W Krako- 
wye V Wdo. Hyero. Viet. xlix. [1549.] Facsimile. 4 karty 
Piesn „Bo^e oycze przy slowie twem . . ." Z. Wojcicki, 
K. W., Bibl. staro:^. pis. polskich. Tom II. 8°. — HI. 
J. m. 17/1. 

Olesnicka, Zofia, ze Pieskowej Skaly. Facsimil: 
„Pye^n nowa, w kt6rej jest dzi^kowanie P. Bogu Wszechra., 
ie malutkim a prostakom raczyl objawid t«.jemnice kro- 
lestwa swojego. M. D. L. vj." W Krakowie, Lazarz 
Andrysowic wybial. — 4 karty. Z. Wojcicki, K. W., Bibl. 
staroz. pisarzy polskich. Tom I. 8^. — III. J. m. 16/1. 

(Trzycyeski, Andrzey), Spowyedi powssednya. A. T. 
w Krakowye ?jazarz Andrysowic wybiyal. 4 karty. 
Facsimile. Piesii: „Achmoy neyebyeski Panye." Z. Woj- 



Kunst. 271 

cicki, K. W., Bibl. staroi. pisarzy polskich. Tom III. — 
in. J. m. 18/1. 

Pie^i wojeima. Wiersz J. U. Niemcewicza. Muzyka 
K. Kurpinskiego, przerobiona na Forte-Piano ze Spie- 
waniem. W Warszawie sztychowane w fabryce X. J. 
Cybulskiego 28. czerwca 1812. Fol. — II. H. a. 8/20. 

Wysocki, K. N., Pie^ni z towarzyszeniem fortepianu ulo- 
zone. Zeszyt I: 1. Chlopiec i dziewczyna: „Stala dziew- 
czyna nad wod%." 2. Modlitwa sieroty: „Dziewczyna 
kruszyna r^cz^ta zloiyla etc.^' Poznaii, M. Basse. Fol. 
— II. S. i. 180. 

Woykowski, A., Piosnki polskie z towarzv'szeniem forte- 
pianu uloione, Pozn., W. Decker i Sp. 1. Aug. Bio- 
lowskiego: Kozl^czenie. „Za Niemen nam precz.'^ 2. Ze- 
gluga: „Chodi, kochanko, chodi etc. Luc. Siemieiiskiego. 
3. Edm. Wasilewskiego : Drzym sobie duszo. Fol. — II. 
S. i. 179. 

Jarmusiewicz, Jan, X., Choral Gregory aAski rytualny, 
history cznie obja^niony i na terainieysze Noty przelo- 
zony, dla uiytku chorow ko^cielnych, z akomp. organu 
lub fortepianu. Wieden, Ant. Strauss, 1834. Fol. — 

IV. T. a. 12. 

Loewe, Dr., Switezianka, das Switesmftdchen. Ballada 
A. Mickiewicza, tekst i przekl. nieraiec, Blankensee'a, 
na Fortepian ulozona. Ballade von A. Mickiewicz, Text 
u. deutsche Uebers. von Blankensee, fiir das Pianoforte. 
Posen, W. Stefanski. Querfol. — III. W. a. 14. 

Hiller, Ferd., Piesd do Wilii, z poematu Adama Mickie- 
wicza: Konrad Wallenrod, z 2 muzykanii. Paryi, Be- 
nardet et Cie., 1851. 4». — V. B. f. 1/2. 

Witwickiego, S., Pie^ni sielskie. Tlomaczenie niem. Dr. 
F. A. Maercker, muzyka J. F. Dobrzynskiego. Poznan, 
J. K. Zupanski. Die Idyllen des S. Witwicki, tibersetzt 
von Dr. F. A. Maercker, Musik von J. F. Dobrzynski. 
Posen, J. K. Zupanski. 4". — DI. S. c. 25. 

Kolberg, Oskar, Pie^ni ludu polskiego zebral i rozwin^l 
. . . Oddzial pien^'szy. Poznan, J. K. Zupanski, 1842. 
Fol. - IV. T. a. 6. 

Grabowski, Amb., Cuda i osobliwo^ci natury i sztuki, 
w r6znych znajdujace si§ krajach . . . Wydanie no we. 
Krak6w, J. Matecki, 1822. 8**. 2 tomy, bez rycin. — 

V. A. i 44. 

Rastawiecki, Edw., Slownik malarz(3w polskich, tudziei 
obcych, w Polsce osiadlych, lub czasowo w niej prze- 
bywaj^cych, z dolf^czeniem 16. rycin wizorunkow najceln. 



272 Polnische Oeschichte und Literatur. 

artyst6w. Warszawa, S. Orgelbrand, 1850—51. 4°. 2 
tomy. - V. B. d. 42—43. 

Czajkowski, Paw., Pochwala zycia i talent6w Michala 
Stacliowicza, professora malarstwa w Liceum Krakow- 
skiein 4. Barbary. Ace: „Sala Jagielloiiska'*. Wiersz 
do obrazu VI. Michala Stachowicza. 8^ — II. J. f. 11. 

Kolaczkowski, Julian, Stownik rytownik6w polskich, 
tudziei obcych w Polsce zamieszkalych, lub czasowo w 
ni^j przebywaj^cych, od najdawniejszych do najnowszych 
czas6w, jako przyczjmek do historji sztuk pi^knych w 
Polsce. Lwow, z druk. Tow. Im. Szewczenki, 1874. 8". 

- V. G. a. 5. 

Surmacki, Jan, rytownik. Z. Sapieha, Adnotationes 
historicae de origine . . . ordinis equitum aquilae albae. 
Coloniae 1730. 4^. — II. J. e. 29. 

XI0braz6w do Historyi Polski^j, staraniem Adama Feli- 
ciana Ro^ciszewskiego Adolf Nigroni przerysowal w po- 
mniejszeniu, Auer rysowal na kamieniu we Lwowie, z Fr. 
Smuglewicza obraz6w rytych przez Aug. Campanell^ w 
Rzymie, Chodowieckiego, Altomontego i H. Verneta. 8°. 

— II. F. m. 12. 

Haza-Radlitz, Pet. Bogusl. v., Erste Eindriicke eines 

Laien auf der I. Leipz. Kunstausstellung im Herbst 

1837, von Heinrich Paris. Leipz., B. G. Teubner, 1838. 

80. 2 Exempl. — V. A. a. 1. 
— Kreuz- und Quergedanken eines Dresd. Ignoranten vor 

den Diisseldorfem Bildern liber die Dusseldorfer Bilder 

und manches Andere, von Heinrich Paris. 2. Autiage. 

Dresd. u. Leipz., Amoldi, 1837. 8^ — V. A. a. 1/2. 
Nauka, Dokladna czyszczenia i naprawiania obraz6w . . . 

rycin, litografii, drzeworyt6w i t. d. Lw6w, K. Jablonski, 

1845. 8°. — IV. L. h. 22. 
Rodziewicz, Klemens, Katalog zbioru obrazow, oraz 

innych przedmiot6w sztuki, znajdujqjcych si^ w posia- 

daniu rodziny hrabi6w JSierakowskich w Waplewie. 

Poznaii, nakl. i druk J. I. Kraszewskiego, 1879. 4*^. — 

V. G. a. la. 
Oleszczynski, Ant., Rozmaitosci polskie. [Z 72 rycin po- 

zostalo 57.] 4°. — IV. Q. a. 13. 
Bartynowski,Wladyslaw, Kr6tkie wspomnienie o zyciu 

i pracach ai*tystycznych Jana Lewickiego. Poznaii, J. K. 

iiupaiiski, 1880. 8«. — V. K. b. 22. 
Tarasewicz vel Tarasowicz, Alex., Miedzioryty [41 

z kart^ tj't.] Z. Rosarium et officium B. Mariae Virginis. 

Bez r. i d!^ i m. (okolo 1678.) Fol. — IV. J. f. 4. 



Kunst. 273 

Derpowicz, rycina na miedzi, karta tyt. do Wieruszew- 
skiego, Kazim., Ulustres umbrae. Posn. 1719. 4°. — IV. 
K. n. 15. 
Sanguszko, Janussius Lubartowicz, princeps. [Ry- 
cina na miedzi.] „ Joannes Filipowicz del. sculp, et excud. 
Leopoli" 1747. FoL Z. Bogatko, J., Scientia artium mili- 
tarium etc. — IV. C. f. 22. 
Patbie, Konst., Galerya Drezdenska, zbi6r rycin na stali 
z najceln. obraz6w tdj galeryi z tekstem . . . Warszawa, 
H. Natanson, 1850. 4«. T. I.— IV. Zeszyt I. str. 1—60. 
- V. A. a. 24-27. 
(Skimborowicz, Hip.), Album malownicze, wizerunki 
z dziedziny natury, sztuki, dziej6w i iycia. V^Tarszawa, 
S. H. Merzbach, 1849. 4«. [33 stalor. i drzewor.] — V. 
A. f. 3. 
Bartoszewicz, Jul j an, Ko^cioly warszawskie rzymsko- 
katolickie pod wzgl^dem historycznym. Wizerunki ko- 
sciol6w i celniejsze w nich nagrobki rytowal na drzewie 
Michal Starkman. Warsz., w druk. S. Orgelbranda, 1855. 
8°. — V. B. h. 69. 

fjepkowski, J6zef, Kalwarya Zebrzydowska i j6j 
okolice . . . Krak6w, wydawnictwo dziel kat., 1850. 8^*. 
Bez illustr. — IV. R. h. 9. 

Szaraniewicz, Iz., Trzy opisy histor. staroksif^i^cego 
grodu Halicza w r. 1860, 1880 i 1882 . . . Z 4 tabl. rysun- 
k6w budowH pomnikowych i z mapk^ okolic halickich. 
Lw6w, Gubrynowicz i Schmidt, 1883. 8^ — VL 
D. d. 19. 

Wagilewicz, J. D., Monastyr Skit w Mania wie. [Z dwoma 
rycinami.] Lw6w, K. Jablonski, 1848. 8°. „Rozwaliny 
monasteru Bazylian6w Skitu w obwodzie Stanislawow- 
skim." — IV. G. d. 16. 

Piwarski, J., Wn^trza zbrojowni Warszawski6y w IV. 
farbnych tablicach rysowal i wydal. 1829. Fol. — 
Int^rieurs de I'arsenal de Varsovie en IV. planches illu- 
min^es . . . 1829. — 11. K. b. 3/1. 

Glowacki, J. N., Widoki miasta Krakowa i jego okolic... 
Wyd. 11. [Tekst i 24 litogr.] Krak6w, D. E. Friedlein, 
Warszawa, Fr. Spiess i Sp., 1848. 8°. — IV. W. h. 26. 

Pruszcz, PiotrHiac, Kleynoty stolecznego miasta Kra- 
kowa, abo koi^cioly . . . Powtore wyd. Krak., F. Cezary, 
1650. 4°. - IV. X. f. 9. 

Grabowski, Ambr., Groby kr616w polskich w Krakowie w 
kodciele katedralnym na zamku. Krak6w, J6zef Czech, 
1835. 4°. [Z rycinami.] — H. C. e. 29. 

m. 18 



274 Polnische Geschichte und Literatui*. 

Gawarecki,Winc., Groby ]£r616w Polskich w Plocku. Warsz., 

Raf. JabloAski, 1827. 8«. [Z 1 rye] - H. O. h. 4. - 
(Morska, Magdalena, z Dzieduszyckich.) Zbior ry- 
8uiik6w, wyobraiaj^cycli cebiiejsze budynki wsi Zarz^cza 
w Galicyi, w obwodzie Przemyskim lez^c^j, cz^sci^ z na- 
tury zdjgtych lub uprojektowanych, z opisem budowni- 
ctwa wiejskiego w sposobie holenderskim i angielskiin 
i og61iiemi myi^lami o przyozdobieniu siedlisk wiejskich, 
przez M. M. W Wiedniu, druk. wdowy po Ant. Straussie, 
1836. Fol. Odbito 50 egz. — III. H. a. 8. 
Widok ogrodu botanicznego w Krakowie. [Litografia.] 1834. 

Fol. - n. K. b. 3/2. 
(Kosicki, Ludw.), Odbitki drzeworytow starj^ch, docho- 
wanych w Bibliotece Uniwersytetu Jagielloiisk. Wydal 
Ludwig Kosicki, dyrektor szkoly techniczndj. Krak6w, 
10. lutego 1840. Fol. 209 kart. — in. H. a. 4. 
Drzeworyty w riinych dzielach polskich uiywane przez 
drukarzy krakowskich w XVI., XVII. i XVIII. wieku, 
a zachowane dot^d w zbiorze prywatnym D. E. F(ried- 
leina) w Krakowie. Krakow, D. E. Friedlein, 1847. 
— IV. D. b. 2. 
Solski, Stan., X. Soc. Jesa, Architekt polski. W Krak., 

Mik. Alex. Schedl, 1690. Fol. — III. L. c. 13. 
(Wijsowski, Bartholom. Nathanael, Rect. Coll. Posn. 
Soc. Jesu.) Callitectonicorum seu de pulchro architectu- 
rae sacrae et civilis compendio coUectorum liber unicus. 
Posnaniae, typis coll. S. J., 1678. Fol. — IV. F. d. 19. 
Kowalski, Stan., Poczf^tkowe praktyczne budownictwo. 
Lw6w, K, Jablonski, 1849. 8°. [Z 2 tabl.] — IV. L. k. 4. 
Sierakowski, S., Hr., Architektura, obeymuj^ca wszelki 
gatunek murowania i budowania. Krak6w, w Druk. 
Akad., r. 1812. Fol. 2 tomy. — IV. T. a. 1—2. 
Abbildungen landlicher Bauanlagen und Verzierungen. Ohne 
alle Druckdaten. Acht Blatt. 4P, Lithographic. Unter 
dem ersten Blatt, unten links, ist zu lesen: Dnia 1. kwie- 
tnia 1837 roku. Wahrscheinlich: Gii&ycki, Franciszek 
Xawery, O przyozdobieniu siedlisk wiejskich. Cfr. Est- 
reicher, B. n. S. 37. ~ IV. L. b. 23. 
Salisfodinae Cracovienses, 1760. B. MuUers Pict. Reg. 
delin. J. E. Nilson SS. El. Palat. P. A. sculps. A. V. 
Fol. — IV. V. a. 16/1. 
Delineatio primae, secundae, tortiae Salisfodinae Wieli- 
censis. Marcin German Geometra mensuravit, Guilliel- 
mus Hondius Haga Batavus sculpsit et delineavit. Ge- 
dani A. D. 1645. 3 folia aeri incisa. — IV. V. a. 16/2. 



Kunst. 275 

Zebrawski, Teof., O moScie wisz^jcym. W Krakowie, 

A. W. Fusiecki, 1841. 8^ [Z lit. tabL] - HI. V. m. 20. 
IV. L. h. 20. 

Dykcyonarzyk teatrabiy, z dodatkiem piesni z najnowszy ch 
oper, dawanych na Teatrze Narodowym Warszawskim. 
Pozn., Dekker i Komp., 1808. 8o. — HI. S. b. 16. 

Srodki zgt^bienia sztuki teatraln^j, oraz szczegdly zycia 
Tabny, przez p. TalmQ wdow§, z domu Vanbove, po 
franc, napisane, a na polskie tlom. przez Woyc. Szyma- 
nowskiego. Warszawa 1837. 8°. — IV. L. k. 13. 

Meciszewski, Hilary, Kilka sl6w do Redaktora Gazety 
Poznaiiskiej. Krak6w, St. Gieszkowski, 1845. 8°. — IV. 

B. h. 21. 

Portrety znakomitszycb arty8t6w dramatycznycb sceny 
Warszawski^j. Poszyt I. Boguslawski, ^61kowski, Kud- 
licz, Werowski. Poszyt II. Piasecki, Halpertowa, Ja- 
sinski, Kurpinska. Warszawa 1839. 8^. — IV. D. b. 32. 



Kriegswesen. 



Coaequatio iurium, una c. ordinatione iudicior. tribiinali- 

tior. et repartitione locationeque exercituum M. D. Lit- 

vaniae. Fol. — 11. K. h. 8/3. 
Kommissya woyskowa oboyga narodow. Bez dat. Fol. 

Ustawa wzgl^dem skladu i obowi^zk6w tejie Komm. — 

m. L. a. 8/44. 
Kublicki, posel inflantski, Przym6wieme si^ za projektem 

kommissyi woyskow^y. Warszawa, M. Groll. Fol. — 

in. L. a. 8/75.*^ 
My si obustronna w materyi woyskow^y, czy departamon- 

towi w radzie, czy oddzieln^y kommissyi ma byd oddany 

rz%d nad woyskiem. Bez dat. Fol. — III. L. a. 8/81. 
Regestr osob do wyboru za kommissarz6w do kommissyi 

woyskow6y oboyga narod6w ex senatii et equestri ordine. 

Bez dat. Fol. — III. L. a. 8/30. 
Artykuly no wo ustanowion^y kommissyi woyskow^y, na 

sessyach seymowych cz^sciami decydowaiie. Bez dat. 

FoL — in. L. a. 8/25. 
Przywrocenie kommissyi woyskowey oboyga narodow. 

Oraz przepisy dla niej. Bez dat. Fol. — III. L. a. 8/104. 
Kadziwil^, Karol, Ks., Wojew. Wil., Etat legionu, licz. 6210 

ludzi, ofiarowanego Rzplt^j. Bez dat. Fol. — HE. L. 

a. 8/46. 

18» 



276 Polnische Geschichte und Literatur. 

Projekt do etatu woyska koronnego. Bez dat. Fol. — III. 

L. a. 8/45. 
— Regiment z ftindu8z6w kawaler6w orderowych. Bez dat. 
Kaidy rycerz orderu Bialego OrJa i ord. Sw. Sta- 
nisl. daje 10,000 zt. p. Kaidy rycerz jednego orderu 
5000 z2. p. do formow. pulku jednego. Fol. — III. L. a. 8/89. 

Lnstracya dyni6w z ustanowieniem gospodarstw iolnier- 
skicli w Koronie. Projekt tworzenia kolonii iolnierskich. 
Bez dat. Fol. — HI. L. a. 8/48. 

Proporcya rekrut6w do dym6w podhig taryiFy podymnego. 
. . . Bez dat. Fol. — HI. L. a. 8/39. 

Lipski, Tadeusz z Lipego, kasztel. t^czycki, Projekt: 
Chor^giew jedna kawaleryi narodowey skladad si^ ma 
etc. 49. — III. L. a. 8/18. ^ 

Projekt do werbunku. Bez dat. Fol. — IIL L. a. 8/38. 

Sposoby zach^cania rekruta do sluzby nasz6y. Warsz., 
P. Dufour. Fol. — in. L. a. 8/37. 

National-lista ogulna (sic.) rekrut6w, zawerbowanych do 
regimentu N. N. Bez dat. Fol. — IIL L. a. 8/42. 

Proiba rotmistrz6w kawaleryi narodowey woyska koron- 
nego do Prze^wietnych Stan6w Skonfederowan^y Rzeczy- 
pospolitey. ustanowienie roinicy rangi pomi^dzy rotm. 
i majorera. Bez dat. Fol. — HI. L. a. 8/50. 

Rota przysi^gi dla woyska oboyga narodow. Bez dat. Fol. 
— in. L. a. 8/41. 

Petycya Augustyna Tucholki, J6zefa Talkowskiego, Mar- 
cina Gurskiego, PawJa Gliiiskiego, Jozefa Zielinskiego, 
J6zefa Bagnickiego, Jana Glinskiego, Teodora Jawor- 
sldego, Walentego Strzeszewskiego, o umieszczenie w woj- 
skn, do Delegacyi zkonfederowanycli 8tan6w Rzeczy- 
pospolitej. 1774. 75? Fol. — lU. O. a. 8/83. 

Artykuly wojskowe. Kriegs-Artikel. W Warszawie, rokn 
1775. 8°. — IV. C. 1. 8/4. & 35/2. 

Proceder prawny woj'skowy, wydany roku 1775 w Warsza- 
wie. Warszawa 1775. 8°. Po polskii i niem. — IV. 
C. 1. 35/1. 

Regulamen ptacy calego woyska koronnego. Warszawa 
1775. 40. — IV. B. f. 8. 

— sluiby obozow^y y gamizonow(^y dla regiment6w kawa- 
leryi wydany. Warszawa 1775. S\ — IV. C. 1. 8/1. 

— sluiby obozow^y y garnizowey, dla regiment6w pieszych 
wydany. Warszawa 1775. 8^ — IV. B. b. 14. 

Sluzba garnizonowa. 8°. — IV. B. b. 3. 
Regulamen exercerunku dla regiment6w kawaleryi wy- 
dany. Warszawa 1775. 8°. |Z rycinami.] — IV. C. 1. 8/3. 



Kriegswesen. 277 

Gurowski, Wlad., Relacya z delegacy! do departamentu 

woyskowego odprawion^y, na sessyi 22. paidi. 1778 miana. 

Fol. — m. L. b. 31/7. 
Projekt prawa: Waninek wojsku oboyga narodow. Warz. 

1778. Fol. — in. L. b. 31/53 a. 
Krzucki, Ign., Mowa na sessyi 7. listop. za 8zkol% rycersk^ 

kadet6w miana 1778. Fol. — III. L. b. 31/46. 
Moszczeiiski, Woyc. Nal^cz, Mowa do projektu pod 

tytulem: Wystawienie Nowego Reymentu na uslugQ 

Rzplt^y, miana 1780. Fol. — III. O. a. 9/28. 
Projekt wzgl^dem ludwisami. 1780. FoL — III. O. a. 

9/13. 

— wzgl^dem nlepszenia stanu woyska na seym terai^eyszy. 
1780. FoL — ni. 0. a. 9/41. 

Moszczeiiski, Woyciech Nal^cz, Kelacya o czynno- 
sciacb przeswietnego departamentu woyskowego stanom 
Rzeczypospolit^y seymujqcym, 20. miesi^ca 8 bra 1780 
dana. FoL — III. O. a. 9/7. 

Wi to slaw ski, Mowa, 25. Octobris 1780 przy podaniu 
projektu dla szkoly rycerskiey miana. FoL — III. O. a. 9/30. 

— Mowa, 31. Octobris 1780 przy podaniu projektu woysko- 
wego miana. FoL — III. 0. a. 9/29. 

Regulamen sluiby obozow^y y gamizonow^y dla calego 

woyska oboyga naroddw wydany. Warszawa, w druk. 

Nadw. J. K. Mci y PrzeiSw. Kom. Eduk. Narod., 1786. 

8^ — IV. B. L 21. 
Eegulamen sluiby obozow^y i garnizonow^y dla calego 

woyska oboyga narod6w wydany. Warszawa, w druk. 

J. K. Mci y Prze^. Kom. Eduk. Narodowey, 1786. 8°. — 

IV. B. L 21. 

— exercerunku dla regimentow konnych gwardyi JKMci, 
Koronn^y yW. X. Lit. wydany. Warszawa, Druk. Nadw., 
1786. 8°. — IV. C. m. 19.*^ 

Szydlowski, Adam, szef regimentu dragonii pod imieniem 
Kr61ow6y. Mowa na sessyi radn^y miana, d. 20. listop. 
1787 r. Fol. — HI. L. a. 9/33. 

Lipski, Tadeusz z Lipego, Regiment polowy. War- 
szawa 1788. 4**. Projekt tworzenia, skladu i oplacenia 
pulku polnego. — III. L. a. 8/47. 

Uwagi kalkulacyjne, okazuj^ce trudno^d wj'^stawienia w Pol- 
szcze woyska regulamego sto tysiQcy, 1788. 8**. — HI. 
O. a. 9/52. 

Lipski, Tadeusz, Projekt umnieyszenia lub przyczynienia 
placy . , . dla pomnoienia woyska ... 8. 8 bra 1788. 
Warszawa. FoL — III. 0. a. 9/51. 



278 Poliiischo Geschiclile iiiul Litoratur. 

P r o j e k t do pomno^eiua woyska, podany na sessyi prowincyi 
Wielkopolski^y, 11. paidi. 1788. Fol. — HI. O. a. O/fk). 

Potocki, Stands I., Mowa miana przy oddaniu przez 
niego projektu Kommissyi Woyskow^y na Sessyi Seymo- 
wey, 16. paMl 1788. 4°. — III. L. a. 9 a/3. 

Suchodolski; Woyc, Mowa w mator^'^i przj'si^gi woyska 
in turno 17. paidi. 1788 miana. Warsz., Mich. Groll, 1788. 
Fol. — III. L. a. 9/106. 

Tab ell a generalna komputu stutysi^cznego woyska podliig 
ucliwaly seymowey na d. 22. pazdz. 1788 r. i placy rocz- 
nie wyrachowan^y. Bez dat. [16 label.] Fol. — III. L. 
a. 8/28. 

Potocki, Ign., Glos na sessyi seymowey 24. paidz. 1788 
o rzj^dzie nad woyskiem. 4". — III. L. a. 9 a/4. 

Suchodolski, Woyc, Glos za Kommissyi Woyskowa, 
3. Hstop. 1788 ex tiirno miany. Warsz., Mich. Groll, 
1788. Fol. — III. L. a. 9/l(X). 
— Przym6wienie si§ . . . w materyi rozpocz^cia werbunku 
i zaassygnowania pieni^dzy na to do skarbu Rzpltey, 
1. Grudnia 1788 w izbie senatorskiey. Ace. Projekt rozpo- 
czQcia werbunkow. Warszawa, Mich. Groll, 1788. Fol. 

— III. L. a. 9/105. 

Kwilecki, Adam, Glos na sessyi seymowey, 9. grudnia 
miany, z j^odanym pro jektem subskrypcyi na wystawienie 
jak naypr^dsze woyska. Fol. — III. L. a. 9/85. 

Szembok, Krzysztof, Glos o mieyscu Kommissyi Woy- 
skowey, 15. Dec. 1788. "VVarsz., Druk. Nadw. J. K. Mci, 
1788. Fol. — ni. L. a. 4/8. 

Zakrzewski, Mowa na sessyi seymowey 28. grudnia 1788 
miana. Ace. Projekt: Zlecenie komissyi woyskowey. Fol. 

— ni. L. a. 4/19. 

Przysi^ga dla kommissyi i woyska oboyga narodow. 1789. 
Fol. - III. L. 9/47 & 55. 

Forteca Czestochowska. 1789. Fol. Obrachunek, ile 
WO j ska z dochod6w tejze fortecy utrzymac mozna. — III. 
L. a. 9/54. 

Etat tymczasowy wystawienia 69,125 glow woyska w Koronie 
i w W. X. Litewskiem , r. 1789. Bez dat. Fol. — IH. 
L. a. 8/24. 

Actum in Curia Regia Varsav., 14. Jan. 1789. Jo. Paul 
Luszczewski .... constitutionem .... ad ingrossaudum 
porrexit. Przysi^ga dla kommissyi y woyska oboyga na- 
rodow. Fol. — III. L. a. 9/47. 

Roznowski, Ant., Glos przy podaniu projektu wzgl^dem 
obrooenia starostw i krolewszczyzn na fundusz woyska, 



Kriegswesen. 279 

15. stycznia 1789 na sessyi seymow^y iniany. Ace. 
Projekt wzgl^dem starostw ku pomnoieniu dochod6w 
skarbowych, 15. stycznia 1789 podany. Fol. — HI. L. 
a. 9/75, 76. 

Potocki, Stan., Przym6 wienie si^ 16. stycznia 1789 wzglQ- 
dem powi^kszenia wojska. Warsz., w Druk. schol. piar., 
1789. 40. — m. L. c. 30/14. 

Szembek, Krzysztof, Gtos w materyi podatku na woysko, 

16. stycznia 1789 miany. Warszawa, w Druk. Nadwor- 
ney, 1789. Fol. — HI. L. a. 4/57. 

Actum in Curia Regia Varsav., 29. Jan. 1789. Joannes An- 
cuta . . . Constitutionem ... ad ingrossandum in Acta 
porrexit . . . Ofiara na pierwsze potrzeby dla woyska W. 
X. Lit. Fol. - in. L. a. 9/4. 

— in Curia E>egia Varsav., 6. Apr. 1789. Jo. Paul Luszczew- 
ski . . . Constitutionem ... ad ingrossandum in Acta 
praesentia porrexit . . . Ofiara Wieczysta prowincy6w 
oboyga narod6w na powi^kszenie sil krajowych. Fol. — 
m. L. a. 9/42, 50. 

Ankwicz, J6zeflir., Mowa na sessyi seymow6y, 22. maja 
1789. O powi^kszeniu wojska. 49. — III. L. c. 30/15, 23. 

Karsnicki, Ludw. Fundament-, Glos na sessyi seymo- 
wey, 26. maja 1789 miany. W obronie kommissyi woy- 
skowey. 4«. — III. L. c. 30/40. 

Actum in curia Begia Varsaviensi, 22. Junii 1789. Jo. Paul 
Luszczewski . . . Constitutionem ... ad ingrossandum in 
Acta porrexit . . . Zlecenie Konmiissyi woyskow^y oboyga 
Narod6w. Fol. — III. L. a. 9/51. 

— in Curia Regia Varsav., 22. Junii 1789. Jo. Paul Lusz- 
czewski . . . constitutionem ... ad ingrossandum in Acta 
porrexit .... Forteca Cz^stochowska. FoL — HI. L. 
a. 9/54. 

Etat woyska oboyga narod6w, 8. Octobr. 1789. Bez dat. Fol. 

— ni. L. a. 8f'20. 
Actum in Curia Regia Vars., 7. Dec. 1789. Jo. Paul. Lusz- 

czewski . . . Constitutionem ... ad ingrossandum in Acta 

. . . porrexit : Spos6b dawania rekrut6w w Koronie i W. 

X, Lit. Fol. - m. L. a. 9/40. 
O f i a r a na pierwsze potrzeby dla woyska W. X. Litewskiego. 

Bez dat. Fol. — Prawo z d. 20. Stycznia 1789, ktore 

wymienia polroczne podatki, maj%ce sluiyd na utrzymanie 

wojska W. X. Lit. — HI. L. a. 9/4. 
Etat na sto tysi^cy woyska Koronnego y W. X. Litewskiego 

przez kommissyi woysk. oboyga narod6w uloiony , . . 

r. 1789. Fol. In duplo. — ITT. L. a. 8/26 & 27. 



280 Polnische Gescliiclite und Literatnr. 

Holmdorff, Karl, Baron, Erbietet sich eine Abtheilung 
von 600 M. Schiitzen auszuriisten. 1789. Fol. — III. L. 
a. 4/33. 

Zlecenie kommissyi woyskowey oboyga narod6w powi^ksze- 
nia kaid^y kompanii o 50 ludzi. 1789. Fol. In duplo. 

— in. L. a. 9/51. 

Kommissye porz£j;dkowe cywilno-woyskowe wojewodztw, 
ziem i powiat6w w Koronie, oraz spos6b dawania rekru- 
t6w w Koronie i W. X. Lit. Warsz., u XX. schol. piar., 
1789. 80. — n. M. d. 32/2. 

Spo8 6b dawania rekrutow w Koronie i W. X. Litewski^m. 
Bez dat. Fol. 1789. — HL L. a. 9/40. 

Uwagi przy lustracyi pulku przedni^y straiy, szeffostwa J. 
W. Byszewskiego, gen. majora, dywizy^ malopolsk^ ko- 
mend., przez W. J. Pana Zawisz^, pulkownika expedyo- 
waney ... a przez kommissye woyskow^ calemu woysku 
do zachowania podane, d. 11. sierpnia 1789 r. Bez dat. 
Fol. — in. L. a. 8/32. 

Opatrzenie bei^pieczeiistwa wojew6dztw mskich. 1789. Fol. 

— in. L. a. 9/49. 

Kommissya porz^dkowa cywilno-woyskowa wojewodztwa 

i powiatu po:2naiiskiego. Nakazuje zakupno furazu. 

Poznan, 1790. Fol. — HI. L. a. 8/63. 
Uniwersal uwiadamiaj^cy . . . wszystkich mieszkaiic6w 

Rzeczypospolit^y o wielo^ci placy dla zolnierza . . . War- 

szawa 1790. Fol. — in. L. a. 8/60. 
Przepis musztry dla regimentdw pieszych woyska Koron- 

nego y W. X. Litewskiego, przez Kommissya Woyskowa 

Obojga Narod6w wydany. Warszawa 1790. 8®. — IV. 

B. b. 10. 
Rzyszczewski, Adam, Glos na sessyi seymow^y,23. kwie- 

tnia 1790 miany. Wzgl^dem Hetmaua Pol. Rzewuskiego. 

4P. — ni. L. c. 30.29. 
Jezierski, Ka. Lu., jak iyczy, tak pisze: Skarb, Woy- 

sko, pierwsze uszcz^^liwienie , reszta nie zginie. 

Warszawa, Mich. Groll, 1791. S^. 15 str. — II. M. 

d. 32/3. 
A c t um in Curia Reg. Vars., 3. m. Febr. 1791. Ant. Siarczyiiski 

Constitutionem ... ad ingrossandum . . . porrexit: Za- 

lecenie Kommissyom Skarbowym i Woyskowym Oboyga 

Narod6w Kawaleryi, kt6ra w niekt6rycli mieyscach nie 

moze utrzymad si^ z ioldu etatem oznaczonego. FoL — 

n. K. e. 1/9. 
Wladza y obowi^zki hetmandw wielkiego y polnego koron- 

nycli, oraz powinnosci kazdego oficera, poczj^wszy od ge- 



Kriegswesen. 281 

i 
i 

nerala artylleryi, az do cliori^zego inclusive. 8°. — IV. 

C. 1. 8/2. 

Hetman Wielki Koronny wraz z Kommissya Woyskow^ 

obojga narod6w. Bez dat. Fol. — Przepisy wzgl^dem 

umundurowania wojska. — m. L. a. 8/19. ft 23. 

Ordynana J WW. Generalom-Lieutenantom, dywizyanii 

I woysk oboyga narodow kommenderuj^cym, wzgl^dem 

I iizywania znak6w woyskowych. Bez dat. Fol. — lEL 

L. a. 8/36. 
Opatrzenie general© w kommenderajqcych i nadanie im 
mocy approbowania .... Prawo uchwalone d. 7. maja 
1792. Bez dat. 8^ — IH. L. a. 8/82. 
Ordynans J WW. GeneraJom dywizyarai woyska kommen- 
deruj^cym wzgl^dem ubioru dla general6w kommendeni- 
jacych, sztaba- i ober - officyer6w , tiidzie^ gemeyn6w 
i unter-of!icyer6w artylleryi i piechoty tegoz woyska. 
Bez dat. Fol. — III. L. a. 8/40. 
Actum etc., 11. m. Jan. 1792. A. Siarczyiiski, Constit. 
ad ingross. porrexit: Deklaracya, o kommissyach cy- 
wilno-woyskowycli W. X. Lit. Fol. — II. K. e. 1/57. 

30. Jan. 1792. Idem . . . Constitutionem ... ad in- 

gi'ossandum porrexit: Deklaracya wzgl^dem 086b woy- 
skowych nieprzysi^glycli i zniesienia Bulaw Polnych. 
Fol. — n. K. e. 1/63. 
Rzewuski, Adam, Przymowienie si§ do rezolucyi Rady, 
, na sessyi dnia 23. Octobris w Izbach Zlj^czonych miane. 

Warszawa, w Druk. Piotra Dufour. 4^. Wymaga po- 

wi^kszenia liczby wojska. — III. L. a. 8/115. 

Wymiar obywatelskiey sprawiedliwosci ku powszechney 

kraju obronie. Prawo z d. 11. maja 1792 r. Bez dat. 

I 8°. Obiecuje wynagrodzenie szkod wojennych. — III. L. 

' a. 8/22. 

Uformowanie dwoch pulk6w tatarskich, dw6ch kozackicli 
i czterech batalion6w ochotnik6w. Prawo uchwalone 
dnia 7. maja 1792 r. 8°. — IH. L. a. 8/21. 
Konfederacya generalna wolnych oboyga zlt^czonych na- 
rod6w. Ustanowienie kommissvi wovskowev. Grodno, 
dnia 4. kwietnia 1793. Fol. Podpisani: Antoni Pulaski, 
marszal. konieder., J6zef Korwin Kossakowski, konsyl. 
konfeder., prezyduj^cy. — HE. L. a. 8/68. 
Kegulamen musztry dla piechoty woyska polskiego, prze- 
loiony z franc, na polskie. Wydrukowane na Jasn6y- 
G6rze, 1807. 8«. — IV. D. m. 25. 
O sluibie gamizonow^y czyli o obluzie, wartach i tarn 
daley, wydane na rozkaz J. Cesarzewiczowskiey MCi W. 



282 Poluische GescliicliLe und Liloratur. 

X. Konstantego Pawlowicza. W Warsz., 1816. 8^ Kuss.- 
poln, — III. U. d. 15. 
Ubiory woyska Xi^stwa Warszawskiego. Warsz., litogr. 
A. bal Trozzo, 1829. 4«. 2 czesci. — IV. B. e. 28. 



Rechtspflege. 

Maciejowski, Wacl. Alex., Historya prawodawstw slo- 
wiadskich. Warsz. i Lips., Brzezina i Hinrichs, 1832—35. 
8°. 4 tomy. — II. B. dd. 39—42. 

— Pami^tniki o dziejach, piimieniiictwie i prawodawstwie 
Slowian, jako dodatek do History! prawodawstw slowiaii- 
skich. W Petersburgu i w Lipsku, Eggers i Hinrichs, 
1839. 8^ - UI. R. m. 38-39. 

— Slav. Rechtsgeschichte. Aus d. Poln. libers, von F. J. 
Buss u. N. Nawrocki, u. von d. Erst. m. Anm. aus 
der vergl. Bechtswissenschaft begleitet. Stuttg. u. Leipz., 
L. F. Rieger et Co., 1835-39. 8^ 4 Bde. — Y. J. f. 
15-18. 

Rakowiecki, J. B., Prawda raska, czyli prawa W. Ksi^cia 
Jarostawa Wtadymirowicza, tudziez traktaty Olga y Igora 
W. W, ks. ks. kijowskich z cesarzami greckimi, y Msci- 
slawa Dawidowicza z Rygfjr zawarte, ktorych texta obok 
z polsk. tiom. poprzedza rys historyczny zwyczajow, 
obyczaj6w, religiy, praw y j^zyka dawn, slowiadsk. y slo- 
wiaiisko-ruskich narod6w. Warszawa 1820—22. 4**. — 
V. D. c. 21. . 

Kucharski, Andrzej, Najdawniejsze pomniki prawodaw- 
stwa slowiaiiskiego. Warsz. 1838. 8°. — IV. R. m. 20. 

Hube, Jos., Geschichtl. Darstellung der Erbfolgerechte der 
Slaven. Ins Deutsche tibortr. von J. C. Zupanski. 
Posen, Th. Scherk, 1836. 8<». — H. E. c. 29. 

(Lelowel, Joach.), Historyczne pomniki j^zyka i uchwal 
polskich i mazowieckich z wieku XV. i XVI. Tom I, 
Wzi^ty z 3 r^kop.: jednego perg. z Pulaw, a dw6ch 
papier. Swi^tojerskiego i Wislicyi. II. tytul: Ksi^gi 
ustaw polskich i mazowieckich na j^zyk polski w latach 
1449, 1450, 1503, 1451 przektadane, po raz pierwszy sta- 
raniem Joachima Leiewela drukiem ogloszone, obejmu jt^ : 
Statuta malopolskie i wielkopolskie, Kazimierza W. AVi- 
slicki, Jagielly Wareckie, Kazimierza Jagiellonczyka 
Nieszawskio, Nowokorczynskie, Sadowe i Opatowieckie, 
Alazowieckie mi^dzy latami 1377 a 1426 w Sochaczewie, 
w Zakroczymiu, w Czorsku, w Nowymmiescie i w War- 



Rechtspflege. 283 

szawie uchwalone, tudziez "VVislickie wedlug iikladu Jana 
Laskiego. Wilno, J. Zawadzki, 1824. 4". Z Facsim. — 
n. F. b. 1. 
Bandtkie, Jo. Vine, Jus polonicum, codicibus veteribus 
manuscriptis et editionibus quibusque coUatis edidit. 
Varsaviae, sumpt. Soc. Reg. Philomatliicae Vars., 1831. 
4«. — in. J. f. 19. 

— De studio juris polonici. Vrat., J. F. Kom, 1806. 8**. — 
ni. K. m. 6. 

— Zbi6r rozpraw o przedmiotach prawa polskiego. Warsz. 
i Wilno, J. Zawadzki, 1812. 8^ — K. B. f. 21. IV. L. 
h. 21. 

— O Macieju Sliwnickim i xi^dze prawa powszechnego, z woli 
Zygmunta I. przezeA ulozoney. Warsz., N. Gllicksberg, 
1825. 40. - II. B. c. 13. 

Czacki, Tad., Czy prawo rzymskie bylo zasad^ prawa pol- 
skiego? Z. Dziela, wyd. Hr. E. Raczynskiego. Tom III. 
Poznan, J. Lukaszewicz, 1845. 4°. — III. 0. a. 56/3. 

— irodtach praw, ktore mialy moc obowi^zujf^c^ w Polsce 
i w Litwie. Z. Dziela, wyd. Hr. Edw. Raczynskiego. 
Tom in. Poznaii, J. i^ukaszewicz, 1845. 4**. — III. O. 
a. 56/14. 

— O litewskich i polskich prawach, o ich duchu, irz6dlach, 
zwis^zku i o rzeczach zawartych w pierwszym statucie 
dla Litwy 1529 r. wydanym. Warsz., J. C. G. Ragoczy, 
1800-1801. 40. 2 tomy. — H. J. c. 29-30. 

— to 8 a mo. Z. Dziela wyd. przez Hr. Edw. Raczynskiego. 
Tom 1—2. Poznaii, w Nowej Ksi^garni, 1843 — 44. 2 tomy. 
— III. O. a. 54-55. 

— Rozprawa o prawach mazow^ieckich, Z. Dziela, wyd. Hr. 
Edw. Raczyiiskiego. Tom UI. Poznaii, J. Lukaszewicz. 
1845. 40. — in. O. a. 56/12. 

Zbior praw litewskich od roku 1389 do roku 1529, tudziez 
rozprawy sejmowe o tychie prawach od roku 1544 do 
roku 1563; wyd. A. T. Hr. z Koscielca Dzialynski. 
Poznaii, w druk. na Garbarach n. 45, 1841. 4°. [Z ryci- 
nami.] — HI. Q. a. 11. 

Statut W. X. Litewskiego od Zygmunta HI. w r. 1588, a 
potym drugi raz w r. 1619., teraz zas trzeci raz z przy- 
2o^eniem Constituciy, tak Koronie, jako y W. X. L. slu- 
zjjjCych, . . .podany. Warsz., Piotr Elert, 1648. Fol. — 
n. K. c. 9/1. 

Statut W. X. Litewskiego, . . .czwarty raz . . . drukowauy 
. . . w Wilnie, w Druk. Soc. Jesu, 1693. Fol. — II. 
K. h. 8/1. 



284 Polnische Gescliiclite und Literatur. 

Linde, S. B., statucie Litewskiin, ruskim JQzykiem i dru- 

kiem wydanym, wiadomoiSc. [Z 2 rycinami i facs.] War- 

szawa, Zawadzki i W^cki, 1816. 4°. — II. F. b. 6. 
Hube, Romuald, Prawo polskie w wieku 13. przedsfcawil 

i obja^nil ze zr6del wsp^lczesnych . . . Warszawa, 

nakl. Red. Bibliot. Umiej^t. Prawnych, 1874. S®. — V. 

E. i. 23. 
— Statuta nieszawskie z 1454 r. Warszawa, nakl. Redakcyi 

Biblioteki Umiej^t. Prawn., 1875. 8°. — V. G. g. 1. 
Statut wi^licki w polskim przekladzie. Bok 1460. Prze- 

druk homograficzny z kodexu kornickiego wykonal A. 

PiHiiski. PoznaA, nakl. Bibl. kdrnickiej, 1876. 8«. — V. 

G. i 13. 
M^drzecki, J., prawie rzeczow^m polski^m, opart^m na 

jawnosci xi^^g ziemskich lub grodzkich. Warszawa, Ga- 

l^zowski i k., 1828. 8«. — IV. B. h. 24. 
Bobrzyiski, Michal, O dawnym prawie polskim, jego 

nauce i umiej^tnym badaniu. Warsz., St. Gzarnowski 

i sp., 1874. 8°. - V. G. g. 3. 
Helcel, Ant. Zygm., Starodawne prawa polskiego po- 

mniki. T. I. Warsz., G. Seunewald, 1856, T. EL JKrakow, 

nakl. L. Helcla, 1870. T. III. nakl. Akad. Umiej., 1874. 

4". 3 tomy. [Z portr. HelcPa.] — V. A. a. 48— 48 b. 
Nixdorff, Jo., Opnscula juridico-practica regnum Polo- 

niae terrasque Prussiae regalis concernentia. Dantisci, 

S. Beckenstein, 1685, tjT)i8 D. F. Rhetii. 12o. — II. 

J. m. 27. 



L a s c o , Jo. a. Commune incliti polonie regni priuilegium 
constitutionum et indultuum publicitus decretorum apro- 
batorumque. etc. etc. Cracovie, in edibus Joh. Haller, 
1506, 27. Jan. Fol. Bez karty tyt. Na oprawie: Hinc 
Rex consilium petat et cum milite consul: Voce una 
loquitur omnibus iste liber; Sed nisi justitiam miseris 
haec iura tuentur, Indigne sancti nomina iuris habent. 
— III. J. a. 6. 

— Statut, Niekompl. egz., zaczyna si^ od karty m., a koAczy siQ 
pag. CLXXV (b.). Alexander Rex , . . Joanni de Lasko 
. . . ius Maydemburgen. communi Priuilegiorum volumini 
inserendum ac ascribendum committit et mandat. [Drze- 
woryt.] Nast^puj^ 3 karty r^kop. z listem kr61a Alex- 
andra . . . z roku 1501. Fol. — 2. F. b. 19/1. 

— Commune incliti Poloniae regni privilegium. Cracoviae. 
Haller, 1506. Fol. — IV. G. a. 8. 



Rechtspflege. 285 

S t a t u t a. Karta I. wydarta. Kowniez karta tytulowa 
i ostatuie karty cz^^oi drugi^j. Crac, Matth. SchariFen- 
berger, 1527. Z. Jocher, nr. 7487. Noty. 4«. — IV. K. 
b. 24/3. 

Prilusius, Jac, Leges sen statuta ac priuilegia regni 
Poloniae omnia ... in fine : Finis operis. Quod labore ac 
sumpta meo, partim in Sczuczin, partim sub arce Cra- 
couien. in aedibus meis ad antrum Draconis scriptum 
et toto biennio est excussum. absolutum vero ineunte 
anno 1553. M. O. Fol. — II. H. h. 10. 

Herbert de Fulstin, Jo., Statuta Regni Poloniae in or- 
dinem alphabeti digesta. Grac, Lazarus Andreae ex< 
cudebat, 1563. Fol. — III. J. b. 8. 

— Statuta i przyw. koronne. Krak., Mik. Szarif'enberger, 
1570. Fol. Bez karty tyt. — II. H. g. 6. 

— Statuta regui Poloniae in ordinem alphabeti digesta. 
Samoscii, M. Lenscius, 1597. Fol. — II. K. f. 5/2. 

n. K. f. 6. 

Dantisci, apud Balth. Andream. Francof , apud Godefr. 

Tampachium, 1620. Fol. — 11. H. i. 9. 

— — Dantiscii, apud Aeg. Jansonum Waesbergae, et Varsav. 
apud Jo. Tob. Kiellor, 1693. Fol. — 11. F. a. 13. 

Lublini, typis Gollegii Societatis Jesu, 1756. Fol. — 

HL Q. b. 20.^^ 

Sarnicki, Stan., Statuta y metrika przy wilei6w koronnych. 
Krak., Lazarz, 1594. Fol. — II. H. d. 1. 

Januszowski, Jan., Statuta prawa y constytucie koronne 
tacinskie y polskie z statutow Laskiego y Herborta y z 
constituciy koronnych zebrane y na ksiag dziesiQcioro, 
na cz^oi, tytuly, prawa y paragraphy . . . spisane, spo- 
rzi^dzone y wydane. Krakow, Lazarz, 1600. Fol. — II. 
H. h. 9. 

— Statuta koronne (pag. 689—1369.) Krak., Lazarz, 1624. 
Fol. Bez karty tyt. — II. H. i. 5. 

Szczerbic, Paulus, Promptuariimi statutorum omnium 
et constitutionum regni Poloniae. Brunsbergae, typis 
Geo. Schoenfels, 1604. Fol. — H. K. f. 5/1. 

Zawacki, Theodor, Compendium, to j est krotkie zebranie 
wszystkich a wszystkich praw, statut6w y Constituciy 
koronnych, a.i do r. 1613 inclusive na sze^d rozdzialow 
rozporz^dzone y wydane. Krak., Symon Kempini, 1614. 
Fol. — in. J. a. 8. 

Czaradzki, Gregor, Paratitla statuti Herburtani. Cum 
applicatione Constit. Novell, in vsum fori etc. Posn,, 
J. Rossowski, 1620. 12o. — II. J. m. 2. 



286 l^olnisclie Geschichte und Lifceratut. 

Sloiiski, Michal, Accessoria, statut y konstytucye z Cza- 
radzkiego, Ladowskiego y Suplementu J. 0. Xcia JAIci 
Za]:uskiego . . . tudziez formularze tranzakcyi niekt^rych. 
Lw6w, J. Filipowicz, 1760. 8°. — HI. K. h. 28. 

Koludzki, Augustinus, Promptuarium legum et consti- 
tutionum Regni Poloniae ac Magiii Bucatus Lithuaniae. 
Posn., typis academicis, 1695. Fol. — 11. U. h. 8. 

— idem opus. 1697. Fol. — 11. K. f. 8. 
[Volumina legum.] I. Leges, statuta, constitutiones privi- 

legia regni Poloniae, Magni Ducatus Lithvaniae omnium- 
que provinciarum annexarum a comitiis Visliciae Anno 
1347 celebratis usque ad ultima regni comitia. Volumen 
I. ab a. 1347 ad a. 1547. Varsav., in typogr. coll. schol. 
piar. reimpressa, 1732. Fol. — II. H. e. 3. 

— II., III., IV., v., VI. Prawa, konstytucye y przywileje 
Krolestwa Polskiego y W. X. Lit. y wszj^stkich prowin- 
cyi nalei^cych: na walnych seymiech koronnych od 
seymu Wi^lickiego r. p. 1347 az do ostatniego seymu 
uchwalone. Volumen II. ab anno 1550 ad a. 1609. Vo- 
lumen III. ab ao. 1609 ad a. 1640. Volumen IV. ab ao. 
1641 ad a. 1668. Volumen V. ab ao. 1669 ad a. 1697. 
Volumen VI. ab ao. 1697 ad a. 1736. Warsz., Coll. schol. 
piar., 1733-39. Fol. - IL H. e. 4-6., f. 1—2. 

— VIL: 

1. Konfederacya generalna omnium ordinum Regni et Magni 
Ducatus Litt. na konwokacyi gl6wn6y Warszawskiey 
uchwalona, dnia 7. m. maja r. p. 1764. W Warsz. XX. 
schol. piar. Fol. 193 stron. 

2. Akt elekcyi roku 1764 m. sierpnia d. 27. Ibidem. Fol. 
70 stron. 

3. Przywileje y konstytucye seymowe za panowania JKMci 
Stanislawa Augusta r. p. 1764 dnia III. grudnia. Ibidem. 
Fol. 63 stron. 

4. Konstytucye W. X. Litewskiego na tymze seymie koro- 
nacyi Kr61a JMci. Fol. 41 stron. 

5. Konstytucye seymu walnego ordynaryjnego w Warszawie 
r. p. 1766 d. 6. paidi. zlozonego. Ibidem. Fol. Sign. A — T. 
Ace: Konstytucye W. X. Litt. na tymze seymie. Fol, 
Sign, a — n. 

6. Konstytucye seymu extraordynaryjnego w "Warszawie 
1767 dnia 5. paidi. zlozonego, a . . . 1768 d. 5. marca . . . 
zakonczonego , ex consensu ordinum totius reipublicae 
ustanowione. Warsz., w druk. u XX. schol. piar. Fol. 
352 stron i regestr. 4 karty. Ace : Konstytucye W. X. Lit. 
42 stron i reg. 1 karta. — II. H. f. 3. 



Rechtspflege. 287 

IVolumina legum.] VIIL: 

1. Konstytucye publiczne sej'mu extraordynaryjnego War- 
szawskiego pod w^zlem generalney konfederacyi oboyga 
narod6w trwajj^cego, roku 1773. dnia 19. kwietnia zacz^- 
tego, a . . . w r. 1775 . . . skoiiczonego, za zgod^ zgroma- 
dzonych y skonfederowanych 8tan6w uchwalone. Tom I. 
i 11. Warsz., u XX. Schol. Piar., 1775. Fol. 

Tom III. Konstytucye W. X. Lit. na seymie extraord., 
warsz. w r. 1773 kwietnia 19. dnia zacz^tym, a w r. 1775 
kwietnia 11. dnia skonczonym, uchwalone. Ibid. 

2. Konstytucye seymu ordynaryjnego Warszawskiego r. 1776, 
od dnia 26. sierpnia ai do dnia 31. paidi. pod wQzlem 
konfederacyi generalney oboyga narod6w agituj^cego si^. 
Ibidem. 1776. Ace: Konstytucye W. X. Litewskiego. 

3. Konstytucye seymu wolnego ordynaryjnego Warszaw- 
skiego szescioniedzielnego r. p. 1780 dnia 2. m. pazdi. 
odprawiaj^cego si^. Warsz., w Druk. Scholar. Piar., 1780. 

- n. H. f. 4. 

— IX. Inwentarz nowy praw, statut6w, konsty tucyi Koron- 
nych i W. X. Lit., znajduj^cych si§ w szesciu tomach 
Voluminow legum, niegdy^ przez Macieja Maryana La- 
dowskiego od r. 1550 do r. 1683, potem przez JW. X. 
Jozefa Andrzeja Zaluskiego z przydatkiem opuszczonych 
artykul6w az do r. 1726 . . . zebrane, a teraz przez X. 
Andrzeja Kazimierza Zeglickiego do r. 1736 zebraniem 
statutu kontynuowany i wcale dokonczony r. 1754. War- 
szawa, w Druk. X. X. Scholar. Piarum. Fol. — III. Q. b. 22. 

Zalaszowski, Nicolaus, Jus Begni Poloniae ex statutis 
et constitutionibus ejusdem Regni et M. D. L. collectum 
et additionibus ex jure civili romano, canonico, saxonico, 
nee non ex constitutionibus provincialibus gnesnensibus 
auctum, historiisque illustratum. Posnaniae, typis Aca- 
demicis. 4°. 2 VolL — V. B. b. 17-18. 

Piekarskiego, Fr. B., Zbior praw Polskich i W. X. Lit. 
od r. 1347 seymu Wislickiego az do r. 1786 podlug sJa- 
wnych Heyneccyusza i Hopfnera prawnikow porz^dku 
uioiony. Krak., w Druk. Akad., 1813. 8°. - II. J. 1. 14. 

Statuta Ser. D, Sigismundi Primi: Polonie Regis et Ma- 
gni Ducis Lithuanie etc. in Conuentibus generalibus 
edita et promulgata. In fol. LV. Impr. Crac. apud Hier. 
Vietorem. A. d. 1524. M. Aprili. Fol. — II. F. b. 19/2. 

Decreta in Conuentu general! Cracouien. omnium Regni 
ordinum consensu edita. A. d. 1527. Fol. — 2. F. b. 19/3. 

Constitutiones Conuentus Craconien. de A. d. 1532. Fol. 

- 2. F. b. 19/4. 



288 Polnische Geschichte iind Literatur. 

Decreta et constitutiones publice in Conuentu general! 

Piotrcouien., pro festo Sanctorum Trium Regum. A. d. 

1538. Consiliariorum Regni et Nnntionim terrarum 

mutuo consensu facte. Fol. — 2. F. b. 19/5. 
Constitutiones Conuentus generalis Cracouien. A. d. 

1539 celeb. Fol. — 2. F. b. 19/6. 

1. — In conuencione generali feria 4. post dominicani Judica 
proxima. A. d. 1540. Mscr. 

2. Statuta A. 1543 accessoria. Incompl. Fol. — 2. F. b. 
19/7. 

Constitucie, Statuta y Przywileje na walnych Seymiech 
Koronnych od R. P. 1550 az do R. 1603 uchwalone. W 
Krak., Mik. Szarffenberger, 1603. Fol. — m. J. b. 4/1. 

Madaliiiski, Woyciech, Inwentarz Constituciy Koron- 
nych. Lwow, 1. Martii r. p. 1630. Fol. Bez karty tyt. 
— ni. J. b. 23. 

Kozuchowski, StanisL z Kozucbowa, Constytucye, sta- 
tuta y przywileje Koronne y W. X. Lit. na walnych sey- 
mach, od r. p. 1550. Ri do r. 1726 uchwalone, ad ideam 
Herburta zebrane et ad ord. alphabeti ulozone. W druk. 
dziedziczney wsi moj6y Mokrzku, 1732. Fol. — HI. 
<j . a. J.D. 

Ladowski, Mac. Marc, Inwentarz Konsty tucyi koronnych 
y W. X. Litewskiego od r. p. 1550 do r. 1683 kr6tko ze- 
brany, a przez . . . J6z. J^drz. na Zaluskach Zaluskiego 
. . . zkorygowany, poprawiony y suplementem obszemym 
od r. 1683 az do . . . 1726 incl. opatrzony. Lipsk, Weid- 
mann, 1733. Fol. — 11. H. d. 6. 
Ostrowski, Teod., Inwentarrz nowy praw, traktat6w y kon- 
stytucyi Koronnych y W. X. Lit., w czasie bezkr61ewia 
r. 1764 y za panowania Nayj. Stan. Augusta do r. 1780 
uchwalonych. Warsz., u XX. Schol. P., 1782. Fol. — II. 
F. a. 25. " 

Przywileje koronne, ktoreini si^ potwierdzajq. prawa wszy- 
stkie pospolite i osobne. "VV Krak., w druk. Lazarzowey, 
1600. Fol. — n. H. i. 8/1. 

Dresner i, Thorn., Institutionum iuris regni Poloniae libri 
IV. ex statutis et constitutionibus collect!. Zamoscii, 
Mart. Lenscius, 1613. 4". — IL J. g. 37. 

Gliszczyiiski, Mth., Compendium legum ex statuto et 
constitutionibus Regni Poloniae . . . jDer alphabetum ad 
annum 1736 excerptum. Calissii, typ. Soc. Jesu, 1754. 
4°. — n. J. e. 32. 

Lengnich, Gfr., Jus publicum Regni Poloni. Gedani, 
J. n. Rudiger, 1742-1716. 8«. 2 Toll. — H. J. h. 29. 



Rechtspflegd. 289 

Lengnich, Gfr., Prawo pospolite Ej:61. Polskiego, po la- 
cinie zebrane, przetlom. przez X. Marc. Moszczeii- 
skiegQ. Krak6w, St. Stachowicz, 1761. 8^ 2 tomy. — 
m. K. k. 25-26. 

Skrzetuski, Wine, Prawo polityczne narodu polskiego. 
Tom I. ed. 2. Warsz., w drak. XX. Schol. Piar,, 1787. 
Tom II. 1784. 8«. 2 tomy. — II. J. i. 37-38. 

Joachim, Job. Friedr., Histor. Abhandl. von dem Ur- 
spmnge des Wahlrechts in dem Konigr. Polen und dessen 
bisberigem Gebraucb. [Mit Titelvign.J Halle, J. J. Curts, 
1764. 8<». — n. J. d. 23. 

Braunius, Da v., De jurium regnandi ftmdamentalium in 
Begno Poloniae ratione et praxi modema, videl. de co- 
mitiis regni generalibus, electionibus regura, juribus 
maiestatis . . . Coloniae, Tb. Brabeus, 1772. 4°. — II J. 
e. 11/1. n. J. d. 2/1. 

— De electionibus regum Poloniae, altero status praesentis 
fundamento. Coloniae, Th. Brabeus, 1722. 4^ — 11. J. 
e. 11/2. 

— Dejuribusmajestatis, sive regalibus, tertio cardine. Colon., 
Th. Brabeus, 1722. 4°. Ace. Appendix: De legis famosae 
Quamvis etc. ratione, poenae homicidii non capitalis, in 
regno Poloniae, moderate exculpatione. — 11. J. e. 11/3. 

Staats-Maximen, Politische, Der Polnischen Nation — 
sammt einem ausftibrl. Bericht von dem Poln. Hof-Wesen 
etc. 1670. 12«. [M. Titk.j - U. J. m. 22/1. 

Manuel du droit et des usages publics de Pologne pendant 
rinterregne . . . Traduit du latin. Varsovie , Mitzler, 
1764. 8<». — n. J. 1. 2. 

Prawo polit. i cyw. Korony Polskidij y w. X. Lit., to jest, nowy 
zbi6r praw oboyga narod6w od r. 1347 hi do terain, 
czas6w. Warsz., P. Dufour, 1789—91. Fol. 2 Voll. — II. 
H. i. 11-12. 

Ostrowski, Theod. v., Civilreclit der pohln. Nation, aus 
den pohln. und lith. Statuten und Constitutionen zusam- 
mengetragen, durch Hesolutionen des Immerwahrenden 
Raths erlautert etc, Aus d. Pohln. iibers. Berl., J. G. 
Langhoff, 1797-1802. 8\ 2 Voll. — n. J. e. 43-44. 

Meciszeski, Kasp., Ustanowienia prawa cy wilnego. Tom I. 
Krak., Ign. Grebel, 1785. 8°. — 11. N. k. 23. 



(Cervus, Joannes, Tucholiensis), Farrago actionum 
civilium juris Maydeburgensis, secundum consuetudinem 
jam dudum in rego Poloniae observatam, nunc primum 
m. 19 



290 Polnische Geschichte iind Literatiir. 

ad communem utilitatem excussa. Cracoviae, apud Ungle- 
rum, 1531. 8<*. Cfr. J. S. Bandtke, Histor. drukani., Krak., 
S. 278. 8^ — IV. U. o. 7/5. 
(Cervus, Jo., Tuclio lien sis), Farraginis actionnm juris 
civilis et provincialis Saxonici, municipalisque Mayde- 
burgensis lib. I.— VI. Cracov., M. Scharffenbergk, 1546. 
8°. Tit. deest. — 11. G. a. 21. 

— Farraginis . . . libri septem . . . Cracov., apud M.Syeben- 
eicher, 1558. 8». - III. K. k. 27. 

— id. opus. Zamoscii, in typographia academiae, 1G07. 
8°. - 11. H. k. 19. 

Speculum Saxonum, albo, Prawo S4skie y Mayde- 

burskie, porz^^dkiem obiecadla z Lacinskich y Nieinieckich 

exemplarzow zebrane: a przel. przez PawJa Szczerbicza. 

We Lwowie, nakl. tegoij 1581. Fol. — II. H. h. 1/1. 
Jus municipal e. To jest, Prawo Mieyskie Maydeburskie, 

nowo z Lacinskiego y z Niemieckiego . . . przel. przez 

Pawta Szczerbicza . . . Lwow, nakl. tegoz, 1581. Fol. 

~ II. H. h. 1/2. 
Promptuarium juris provincialis Saxonici, quod Speculum 

Saxonura vocatur, turn et municipalis Maydeburgensis, . . 

editum a Nicolao Jaskiero. Samosci 1601. Fol. — 11. 

K. h. 11/3. II. J. a. 14/3. 
Juris provincialis, quod Speculum Saxonum vulgo nuncu- 

patur, libri tres . . . ed Nicol. Jaskierus. Samosci 1(302. 

Fol. — II. K. h. 11/1. 11. J. a. 14/1. 

— municipalis Maydeburgensis liber, vulgo Weichbild nun- 
cupatus . . . nuper latinitati datus, . . . ed. Nicol. Jas- 
kierus. Samosci 1602. Fol. — II. K. h. 11/2. 11. J. a. 14/2. 

Groicki, B. 

1. porz^jdku s%d6w mieyskich. 

2. Artykuly prawa Maydeburskiego, ktore zowif^ Speculum 
Saxonum, z lacinskiego j^zyka na polski iprzeloioiiQ 
y znowu drukowane w Krak. u Macieja J^drzejow- 
czyka, 1618. 

3. Ten post§pek wybran jest z praw Cesarskicli, kt6ry 
Karolus V. Cesarz kazal wydad . . . ibid. 1619. 

4. Ustawa placey z s^d6w w prawie Maydeburskim etc. 
ibid. 1619. 

5. Rejestr do porzt^dku y do artykulow prawa Maydebur- 
skiego y Cesarskiego, ibid. 1618. 

6. Abrogatio et moderatio abusuum et sumptuum, quibus 
litigantes partes . . . grauabantur . . . ibid. 1619. 

7. Enchiridion aliquot locorum communium juris Maiden- 
burgen. per Joannem Kirsteyn Cerasiuuui, ibid. 1G19. 



Rechtspfiege. 291 

Groicki, B. 
8. Artykuly Prawa Maydeburskiego, do PorzJidku y do 
Artykiilow pierwey po polsku wydanych, w sprawach 
tego czasu nawi^cey klopotnych z tegoi Prawa Mayde- 
burskiego przydane. Krak., Maciej J^drzejowczyk, 1619. 
40. — H. b. 21. 

Lipski, Andreas, a Lipe, Practicarum observationum, ex 
jure civili et Saxonico collectarum et ad stylum usumque 
judiciorum Curiae Regalis accommodatarum, centuria 
prima denuo edita, centuriae II. semis. Cracov., Franc. 
Caesarii, 1619-1620. 4". — H. H. k. 7. 

Slowniczek taciisko-polski wyraz<3w prawa magdeburskiego 
z wieku XV. Przedruk homograficzny z kodeksu kor- 
nickiego, objainil Dr. Zygm. Celichowski. Pozna6, nakL 
Bibl. K6micki6j, 1875. 4«. — V. G. c. 21. 

Recht, Das alte Colmische — 1584. In fine (pag. 191.) Diss 

Colmisch Recht ist aus einem Alten Buch, welches im 

■ Jhar Christi 1394 geschrieben ist, gedmckt zu Thorun 

im 1584 Jare, durch Melchior Kering. Fol. 16 ungez., 

190 gez. u. 1 ungez. Ste. — 11. K. a. 26/1. 

Jus Culmense ex ultima revisione, oder das vollstand. 
Culmische Recht, mit nothigen Anmerkungen, Bey- 
lagen, Register und einer vorgesetzten kurtzen Historie 
desselben. Dantzig, Th. J. Schreiber, 1745. Fol. — n.H.g.3. 

— Culmense cum appendice privilegiorum et jurium selecto- 
rum municipalium et dissertatione historico - juridica, 
exbibitum cura Joannis Vincentii Bandtkii. Varsaviae, 
Zawadzki, 1814. 8". — IV. E. g. 23. 

Czacki, Tad., O prawie CheimiAski^m. Z. Dziela, vryd, 
hr. Edw. RaczyAskiego. Tom III. Poznan, J. Lukasze- 
wicz, 1845. 4». — III. O. a. 56/13. 

— to samo. Z. Pomniki historyi i literatury poIski(5y, wydal 
Mich. V^iszniewski. Tom II. p. 109-126. — H. Q. 
g. 43/5. 

Prawo bartne, bartnikom naleit^ce, kt6rzy wedlug niego 
sprawowad si^ i s^dzid maj^, jako si^ niiej opisze, do 
Starostwa Przasnyskiego, przez . . . Krzyszt. Niszczyckiego 
postanowione in a. d. 1559. Prawo to napisane dla Kurpi 
Mazowieckich, . . . raz w r. 1559, drugi raz przedruko- 
wane w r. 1730 etc. Z. Wojcicki, K. W., Bibl. staroi. 
pisarzy polskich. Tom IV. p. 217-271. 8°. — HI. J. m. 19/3. 

Lelewel, J., Pszczoly i bartnictwo w Polszcze. Poznaii, 
J. K. :^upaiiski, 1856. 8«. - V. B. f. 35. 

Dresnerus, Thomas, Processus iudiciarius Regni Polo- 
niae. Samoscii 1601. Fol. — IT. N. a. 13/4. 

19* 



292 PolniscKe Geschiclite und Literatur. 

Post^pek prawny skr6cony Zygmunta III. Fol. — II, 

T. a. 19/4. 
Zawacki, Theod. , Processus judiciarius Regni Poloniae. 

Cracoviae, Nicol. Lob., 1616. Fol. — II. H. i. 2/1. 

— Memoriale processus judiciarii, seu statutorum, flosculo- 
rum, legum et constitutionum Regni Poloniae. Cracov., 
Sybeneicher, 1619. 12°. - H. G. b. 20. 

— Processus judiciarius Regni Poloniae, tertio recognitus 
etc. Crac, Jac. Sibeneycheri haeredes, 1619, Fol. — 11. 
K. c. 9/6. m. J. b. 6/1. 

Janidlovius, Jac, Bo zantinus, Processus judiciarius ad 
praxim fori spiritualis Regni Poloniae conscriptus et ite- 
rum recognitus. Cracoviae, Mth. Andreouiensis, 1619. 4°. 
— n. M. n. 21. 

Czaradzki, A. Grzeg., Proces s^downy ziemskiego prawa 
koronnego z folmularzem tacinskim pozw6w y condemnat. 
Tudziesz na koiicu przydany processus judiciarius Regni 
Poloniae Thomae Dresneri. Poznan, Jan Rossowski, 
1620. Fol. - II. K. c. 9/5. HI. J. b. 6/2. 

Ordinatio judiciorum generalis tribunalis Regni Majoris 
Poloniae ad distinct^s cadentias, Petricoviensem, Posna- 
niensem, Bigdostiensem, in reassumptione prima post fel. 
coronat. Ser. Stan. Augusti Regis , , . Petrico\'iae, d. 
13. Febr. A. 1765 virtute legum, praesertim ultimariao 
Anni 1764, condita et promulgata. Lovicii, in typogr. 
Primatis. Fol. — III. O. a. 7/3. 

— idem opus. Thoruni, P. M. Bergmann. Fol. — HI. 
L. a. 6/3. 

— judiciorum tribunalis Regni Petriooviensiimi, reassum- 
ptione tertiA, post fel. coron. Ser. Stan. Augusti Regis die 
8. Oct., A. 1766 . . . condita et promulgata. S. 1. et a. 
Fol. - m. O. a. 7/2. 

— — sub ill. Jos. Korytowski . . praesidente, ill. . . Leon. Mart. 
Swieykowski . . . mareschalco, virtute legum et constitu- 
tionum annorum 1768, 1775, 1776 et 1778 condita, d. 4. 
Sept. Petricoviae a. 1782 promulgata. GzQstocliov. typis 
Clari Montis, 1782. Fol. - II. K. f. 1/5. 

Zniesienie artykulu drugiego w konstytuoyi 1776, pod ty- 
tulem: Ordynacya 8fid6w seymowych. 22. czerwca 1789. 
Fol. — in. L. a. 9/1. 

Paciorkowski, Martin, Regula processus granicialis 
campestris Regni Poloniae. CzQstochov., typis Clari Mon- 
tis, 1749. 40. [Z rye] - IL M. n. 27. 

— idem opus. Lublini, typis Soc. Jesu, 1760. 4°. fZ rye] 
— n. H. k. 13. 



Kechtspflege. 293 

O prawie granicznem polskiein, przez St. L. Warazawa, 
nakl. Bed. Bibl. Umiej^tno^ci Prawnycli, 1875. 8°. — V. 
G. g. 2. 

-Rembowski, A. v., Poln. Agrargesetzgebung und Stadt- 
gemeindeordnung voiii J. 1791. Heidelberg, G. Mohr, 
1873. 8°. - V. I. f. 33. 

Spos6b kr6tki do uloienia procesu s^dowego w miastacb 
wobiych Rzpltey polskiey, pocz^wszy od s^d6w pierwsz^y 
instancyi, a^ do naywy^sz^y w s^dach assessorskich. 
Warsz., M. Groll, 1791. 8". - H. J. k. 17. 

Urz%dzeiiie s^dow mieyskich y assessoryi w Kor. y w W. 
X. Lit. Prawo d. 3. m. pazdi. r. 1791 uchwalone. 
1791. 4«. — in. U. g. 16. 

Przyczyny na ftmdamencie praw oyczystych, dla kt6rych nie 
moie siQ mie^cid w s^dach J. K. Mci assessorskich plu- 
ralitas votomm: ani od nich appellacya. — Obja^nienie 
wzgl^dem s^dow assessorskich y na nich kanclerskidy 
wladzy, z responsem na skrypt pod tytulem: Przyczyny 
na fundamencie (ut supra.) Bez dat. Fol. — in. R. a. 4. 

Deer eta executionis. Bez dat. Fol. — III. L. a. 8/103. 

Steiner, Ueber das poln. Reichsgrundgesetz : Neminem ca- 
ptivabimus, nisi jure victum aut in maleficio deprehensum 
etc. Nebst Bern, liber die Justizverfassung in Polen bis 
ins 15. Jahrh. Berl., C. Matzdorff, 1791. 8°. — n. J. 1. 15. 

Schottus, Andr., Tractatio juris publici de indigenatu 
Polonorum, ex jure publico Polonico deduct a. Dantisci, 
M. G. Knoch, 1738. 4°. - H. C. c. 19/4. 

Projekt. [Warunek dla nabycia indigenatu; posiadlo^c 
ziemska w wartosci 200,000 zl. p., — dla nobilitacyi: po- 
siadloi6 w wart. 50,000 zl.p.] Fol. — III. L. a. 8/87. 

Ustanowienia wzgl^dem praw wexlo wych, od stan6 w zkon- 
federowanych . . . podane d. 13. kwietnia 1775. War- 
szawa, M. Groll. Verordnungen wegen des Wechselrechts, 
von den coniodorirten Standen • . . eingetragen . . . d. 
13. April 1775. Warschau, M. Groll. 8°. — IV. C. e. 14. 

Bespieczeistwo listow. Prawo z d. 22. czerwca 1789. 
Fol. — ni, L. a. 9/2. 

Zamoyski, Andrz., Zbior praw s^dowych, na mocy kon- 
stytucyi r. 1776 ulozony y na seym r. 1778 podany. "Wai-sz., 
nakl. autora, u Grolla, 1778. Fol. 3 Voll. — III. O. a. 12. 
— Sammlung gerichtl. Gesetze fur das Konigr. Polen und 
das Gross-H. Litthauon, zulblgo der Reichs-Konstitution 
des J. 1776 ausgearb. u. zusammengetragen u. dem vor- 
samml. Reichstage im J. 1778 iibergeben. Aus. d. Poln. 
ins Deutsche libers, etc. von Gfr. INikisch. Warsch., 



294 PolniscLe Gescliiclite uud Literatur. 

Lemb., Dresd., M. GroU, 1780-1783. Fol. 3 Thle. — 

n. F, a. 14. 
Uwagi polityczne, iin. stanu duchownego do zbioru praw 

polskich podane r. 1778. Kalisz, w Druk. Ezpltej, 1778. 

8°. — XL D. 1. 11. n. J. L 9. 
Zebranie kr6tkie o dziesi^cinach z pisma swi^tego. Krak., 

Luk. Kupiflz, 1648. 4o. 2 egz. — lY. G. m. 24/3. 
Markiewicz, Jo., Decima cleri secularis in regno Poloniae 

defensa contra exemtiones Patrum Societatis. Parisiis 

1644. 4^ — IV. G. m. 18. 
Die librigen liber den Zehnten handelnden Schriften s; unter 

Gesch. d. kath. Kirche. 
Glowacki, Ign., Gladius evaginatus pro defensione immu- 

nitatis ecclesiasticae. Calissii, typis Soc. Jes., 1725. — 

IV. E. g. 17. IV. K b. 7. 
(Olechowski, J6z.), Documenta ad causas decimales in 

Polonia. Opus impr. Crac. in lingua vem. 1779 . . . nunc 

vero in lat. luci publ. datum a. Jos. Szabel. Crac, 

typ. univ., 1798. 8^ — IV. J. e. 79. 
Uwagi nad uwagami o dziesi^cinach. Warsz., T. Le Brun, 

1803. 8°. — in. M. n. 24. 
Przelozenie sprawy X. Smogorzewskiego, arcyb. metrop. 

kijowskiego, z sukcessorami W. Galeckiego, s^dziego 

ziemsk. owruckiego, w czasie sejmu r. 1782 okazane. Fol. 

— m. L. a. 8/102. 

Odpowiedi J W. X. Smogorzewskiego, arcyb. metrop. kijow- 
skiego, i calej Rusi, na zaialenie sukcossorow W. Gale- 
ckiego, s^dziego ziemskiego owruckiego, o odmowienie 
pomocy wojskowej, przeciwko Departamentowi Woysko- 
wemu podane, z dowodow i prawa okazana. 1780. Fol. 

— III. L. a. 8/96. 

Niezabytowski, Jan, expodkomor^. nowogrodzki, Zaia- 

lenie przed powszeclinosci^ dekretem trybunalu W. X. 

Litewskiego, a. 22. junii 1782 ferowanym, ucisnionego. 

Ace. Przywr6cenie do urz^du urodz. Jana Niezabytow- 

skiego. Fol. — HI. L. a. 8/100-101. 
Zasad}' do poprawy formy rzf^du, Prawo z 24. Dec. 1789. 

O prerogatyvvach panstwa nad szlacht^. Fol. — III. L, 

a. 9/9. 
Zbior praw, dowod6w i uwag, z tresci tycbze wyuikajqjcycb, 

dla objasnienia zaszczytow, stanowi mieyskiemu ex juri- 

bus municipalibus sluz^cycli. Warsz., P. Dufour, 1790. 

Fol. - in. 0. a. 11. 
Upominek tribunalski, na rozjezdzie Ich M. p. s^dziom 

Tribunalskim przez umocowanego spraw Tribunalu Bo- 



Rechtspflege. 295 

zego na przestrog^ podany. Bez dat. Fol. — II. K. 
c. 9/4. 
Ordynacya sejjdovv konfederackich wojew6dztw wielkopol- 
skich. Poznad, d. 2Q. paidi. 1792. Fol. - m. L. a. 8/G7. 

— 8^d6w ziemiaiiskich powiatu ko^cianskiego y zienli wscho- 
wski^y, z d. 3. kwietnia, 1792. 4^ — HI. L. c. 29/4. 

Extrakt rezolucyi Nayj. Pana . . . na not^ J. P. Buch- 

holtza, rezyd. prusk., wydany z protokulu expedycyi, in 
. publicum wyszlych r. 1782. Czy iona. w malieiistwie ta- 

jemnie zawart^m bez assystencyi m^za maj^tkiem dyspo- 

nowad moze. Fol. — III. L. a. 8/94. 
Porz^jdek sadzenia spraw w trybunale W. X. L. z konsty- 

tucyi seymowych y innych praw X. L. zebrany y przy- 

czyniony r. 1713 m. Maia 6. dnia. Fol. — 11. K. h. 8/4. 
Trybunal obywatelom W. X. Litewskiego na seymie Warsz. 

dany r. 1581. W Warsz., Piotr Elert, 1648. Fol. - n. 

K. c. 9/2. 

— to samo. Wilno, w druk. Soc. Jesu, 1693. Fol, — II. 
K. h. 8/2. 

Kodex Napoleona z przypisami. Warsz., w druk. X. Piarow, 
1808. 8°. 2 tomy. -^ U, B. 1. 29-30. 

— cywiiny francuzki czyli Kodex Napoleona. Xi^ga druga. 
Warsz., u X. Piar6w, 1807. 8». — H. S. i. 102. 

— post^powania st^dowego cywilnego francuzkiego . . . 
Warsz., w druk. XX. Piar6w, 1807. 8°. — II. B. 1. 31. 

Ijab^cki, Ant., Krotki rys processu stosownego do kodexu 

Napoleona. Warsz., w druk. XX. Piar6w, 1808. 8*^. — 

n. D. 1. 29. 
Szaniawski, X., Jak przepisy kodexu Napoleona o rozwo- 

dach rozumianemi bydz majq.? Warsz. 1811. 8". — 11. 

B. dd. 49. 
SierpiAski, Sew. Zeno, Tresd kodeksu karz^cego pol- 

skiego. Warszawa, S. Orgelbrand, 1841. 8^ — IV. C. n. 41. 
RzesiAski, J. H. S., Trzy kodexa franzuzkie: Cywiluy, 

post^powania -s^dowogo i handlowy, w przekladzie po- 

prawnym, z dol^czeniom zwi^zkowych mi^dzy sob^ arty- 

kulow. Krak., St. Cieszkowski, 1845. 12^ - H. A. b. 32. 
1 s z o w s k i , W o y c, O prawnictwie cy wilnem, zasady praw 

rzymskich z dzisiejszf^ ksi^ga praw cywilnych zast6B0wane. 

Plock, K. KuHg, 1824. 8«. — II. J. f. 30. 
Heylman, Aug., O sadownictwie w kr61. polski^m, wy- 

klad historyczny. Warsz. 1834. S\ — II. R. a. 29. 

— Wyklad histor.-praktyczny porzj^dku i postepowania we- 
wn^trznego w sfj;dzie appelacyjnym i trybunalach cywil- 
nych krol. polskiego. Warsz. 1835. 8°. — IV. D. e. 21. 



296 Polnische Geschiclite uud Literatur. 

Wzory roinych czynno^ci s^dowych. Warsz., w di-uk. Za- 

wadzkich, 1808. S^ 2 tomy. — 11. D. 1. 8. 
Korowicki, Alex., Proces cy^vilny Litewski. Wilno, J. 

Zawadzki, 1826. S^. — IV. L. h. 32. 
Miklaszewski, Wal., stanowisku prezy duj^cego w s^dzie 

przysi^glycli. Warsz., F. Baumriter i J . Rotblat, 1867. 8®. 

— V. B. m. 61. 



Verwaltung. 

Hiippe, S., Verfassung der Republik Polen. Berlin, F. 

Schneider, 1867. 8°. — V. H. e. 33. 
Mieszkowski, Petr., Polonus iure politus mores patrios 

ad leges conformans. Calissi, typis Karnkowianis, 1637. 

4«. — n. J. h. 1. 

Oriechowski, Stan., Policya kr61estwa polskiego na 
ksztalt Aristotelesowych polityk wypisana. Wydal hr. 
Tyt. Dzialydski. Pozn.,L. Merzbach, 1859.8®. fZ2drzewor.J 

- V. C. e. 4. 

Modrevii, Andr. Fricii, Commentariorum de republica 
emendanda libri V., quorum, I. de moribus, IT. de legibus, 
m. de bello, IV. de ecclesia, V. de scbola. Basil., Jo. 
Oporinus, 1551. Fol. - II. K. f. 7/1. 

Cikowski z "Wojslawic, Stan., W sprawach celnych od- 
pis J. M. Pana — Administratora eel koronnych, z strony 
fortelow kupieckich szkodliwych skarbowi K. J. M. y Ko- 
ronie. W Ki-ak., Lazarz, 1602. i^, — 11. J. f. 24. 

Betrachtungen, Politische, liber die innre Staatsverwal- 
tung von Pohlen . . . Frankf. u. Leipz. 1776. 8°. 76 Stn. 

— II. J. k. 8. 

Naramowski, Adam Ign., S. J., Aiirorae solis Sarmatici 
solii adstites, majestatis praenuntiae, regimi prodromae. 
Begni soles ministri status. Ministrorum primi supremi 
mareschalci regni et curiae, quibus adjuncti marescbalci 
equestris ordinis . . .Vilnae, Typis Soc. Jesu, 1727. 4^ — 
n. J. h. 32/1. 
— Signatores regni signati meritorum laude, consignati 
bonore ad gloriam, sive cancellarii et procancellarii Regni 
Poloniae, quibus adjuncti supremi thesaurarii regni, pu- 
blicae luci ad cultum et famam expositi. Vars., typis 
Soc. J., 1727. 4^ — n. J. h. 32/2. 

Heidenstenius, Re in old, CanceUarius, sive de dignitate 
et officio cancellarii Regni Poloniae. Dantisci, G. M. 
Knoch, 1742. 4®. - II. J, d. 28/2. 



Verwaltimg. 297 

Schultz, Geo. Petr., Commentarius de cancellariis Regni 

Poloniae. Danfciaci, G. M. Knoch, 1742. 40. [Mit 1 K| 

— n. J. d. 28/1. 
— Commentarius de mareschalcis Regni Poloniae, cum duplici 

mantissa de mareschalcis et cancellariis M. Ducatus Lithu- 

aniae, additis figuris sigillorum Lithuan. aeneis. Dantisci, G. 

M. Knoch, 1743. 4°. [Mit Kk.] - n. J. d. 28/3. H. J. g. 21/1. 
Dyskurs potoczny o starostwach w Koronie Polskiey y W. 

X. Lit. . . . Zk^d to jest: 2e siQ starostwa nazywaj^ 

starostwami, a po lacinie Capitaneatus, Praefecturae etc. 

Od ark F. do T. 1. Fol. — H. K. f. 1/4. 
Ossowski, Michal, urzqdzeniu starostw, rada y pro- 

jekt do prawa. Bez dat. Fol. — III. L. a. 6/6. & 8/91. 
MecherzyAski, Kar61, magistratach miast polskich, a 

w szczeg61no6ci miasta Krakowa. fZ rycin^.] Krak., 

D. E. Friedlein, 1845. 8^ — H. A. a. 43. 
Miasta. Bez dat. Fol. Ordynacya miejska za Kr. Stan. 

Aug. — ni. L. a. 9/11. 
Obywatele miast krolewskich Wojew6dztwa PoznaAskiego, 

Kaliskiego i Gnieznienskiego, prosz^ Seym, „aieby urz^- 

dzenie swobod, miastom i ludowi wiejskiemu wlasci- 

wych, prawem ustanowione zostalo." Bez dat. Fol. — 

m. L. a. 8/51. 
Zazalenie przed powszechnoiciq, obywatelow miasta . . . 

Wilna, do Nayj. Pana i zgromadzonych Stanow Rzpltey 

podane. Bez dat. Fol. Prawo s^downictwa ma by 6 od 

magistrat6w na szlacht^ przeniesione, a prawo magdeb. 

zniesione. — III. L. a. 8/93. 
Kommissye po wojewodztwach ekonomiczne policiei i cy- 

wilno woyskowe. Bez dat. Fol. O skladzie i czynno- 

6ciach kommissyi tychze. — HI. L. a. 8/49. 
Wz6r, czyli schema na ksi^g^ ziemiadskq, miejscowii i sej- 

mikow^. Bez dat. Fol. — in. L. a. 8/17, 
Rozgraniczenie normalne w "W. X. Litewskiem. Prawo 

z d. 3. Decembra 1791. Fol. -■ III. L. a. 9/13. 
Die Policey-Kommission, ein den 17. Junius 1791 goge- 

benes Gesetz. "Warschau und Posen, F. Ch. Netto, 1791. 

80. — 11. E. m. 26. 
Groth, Florian, De rebus fisci, sive de bonis regalibus 

et reipublicae, leges ex statutis et constitutionibus regni 

. , . excerptae. Cracov., A. Petricovius, 1616. Fol. — 

n. H. i. 2/2. n. K. c. 10/9. 
Czacki, Tadeusz, dziesi^cinach w powszechnosci, 

a szczegolni^j w Polsce i Litwie, i o koniecznej potrzebie 

utworzenia zamiany snopowej dziesi^ciny na osep zbo- 



298 Pobiischo GescLiclite uiid Literatur. 

iovfy. Z. Dziela, wyd. przez Hr. E. Raczyiiskiego. 

Tom IIL Poznai, J. Lukaszewicz, 1815. 4°. — III. O. 

a. 56/2. 
Regestr osob do wyboru za konmiissarz6\v do kommissyi 

skarbu Koronnego i W. X. Litew. 1782. Fol. — III. L. 

a. 8/1., 12., 13. 
Osoby do kommissyi skarbu Koronnego ex pluralitate wy- 

brane, d, 18. Octob. 1782. 4°. — m. L. a. 8/8. & 9. 

— do kommissyi skarbu W. X. Litewskiego ex pluralitate 
wybrane, d. 18. Octob. 1782. 4<>. — III. L. a. 8/9. 

Kachunek skarbu Koronnego 1782. Mscr. Fol. — HE. L. 
a. 8/107. 

— kommissyi Rzplt^y skarbu W. X. Litewsk. z percept i ex- 
pens dwuletnich, zaczynajc^c od raty septembrowey 1784 
do raty marcowey 1786, inclusive z ni^, na seym war- 
szawski r. 1786. Fol. — HI. L. a. 8/16. 

— kommissyi Rzpltey skarbu Koronnego na seymie war- 
szawskim r. 1786. Fol. — - III. L. a. 8/15. 

— kommissyi Rzpltey skarbu Koronnego na seymie war- 
szawskim 1788 r. Fol. — III. L. a. 8/29. 

— kommissyi Rzpltey skarbu Koronnego . . . od d. 1. wrze- 
snia 1788 do 1. wrzesnia 1790 .. . Fol. — HI. L. a. 8/3. 

Excerpt z relacyi examinu skarbu Koronnego co do punktu 
percepty dw6cli kwart z kr6lewszczyzn, zr. 1789 caloroczny 
i z r. 1790 p61roczny wyj^ty. Fol. — III. L. a. 8/14. 

Summaryusz percept i expeus polrocznycb skarbu Rzeczy- 
pospolitey Koronnego, od 1. wrzesnia 1790 do 1. marca 
1791 r. Warszawa, P. Zawadzki. Fol. — III. L. a. 8/5. 

Specyfikacya expens6w roznych do skarbu Rzeczypospo- 
litey W. X. Litewskiego rogulowanych. Bez dat. Fol. — 
in. L. a. 8/11. 

Uniwersat Kommissyi skarbu Koronnego, oglaszajacy, 
iz na seymie teraznieyszym warszawskim prawo pod 
tytulem: „Ofiara na ten raz uczyniona" jest uchwalone. 
Podpis: Adam Lodzia Xiaze Poninski, podskarbi wielki 
koronny. Bez dat. Fol. — III. L. a. 8/53. 

Zalecenie Kommissyi skarbu W. X. Litewskiego. Bez dat. 
Fol. — ni. L. a. 8/59. 

Regestr czynnoiSci ekonomicznych kommissyi skarbu Koron- 
nego, od d. 27. paidi. 1780 do d. 9. tegoz miesiaca 1872, 
z sentencyarzow wyciagni^ty. Fol. Manuscript. — III. 
L. a. 8/109. 

I n s t r u kc y a. Punkta wyciaguione z instrukcyi wojewodztw : 
poznanskiego, kaliskiego i gnieznieiiskiego, podane JW. 
Raczynskiemu, poslowi wojewodztwa poznanskiego, depu- 



Verwaltuug. 299 

towanemu do exaininowauia czynnosci kommissyi skarbo- 

w^j. Manuscript. FoL — III. L. a. 9/37. 
Zbior przepi86w i ustaw dla wladz ekarbowycli. Warsz., 

1. paidi. 1809. S'. — H. S. i. 70. 
Approbacya konwencyi, mi^dzy kommissyi skarbu korou- 

nego a ur. Protem Potockim . . . z JMd Panem Piotreni 

Tepperem, Kar61em Schultzem, Wilhebnem Arndtem za- 

szley. 1789. FoL Wzgl^dem pozyczki krajow^j 10,000,000 

zl. p. — m. L. a. 9/53 & 53 a. 
Tabella generalna zlot^y, srebm^y y miedzian. monety, 

w Warszawie y w Krakowie wybitey w mennicach JK. 

Mci, a die 1. Januarii 1766 ad diem 1. Octobris 1782. 4°. 

— m. L. a. 8/2, 6 & 7. 
Projekt do pomnozenia massy kursujt^cycli pieni^dzy. Bez 

dat. Fol. — in. L. a. 8/4. 
Ossoliiiski, wojewoda podlaski, Pomy^lnosc handlu krajo- 

wego ... in pleno Eady na sessyi dnia 3. k^detnia 1778 
^ przeloiona. Fol. — III. L. a. 8/74. 
Ofiara na ten raz czyniona. Prawo z d. 28. stycznia 1789. 

Fol. — m. L. a. 9/3. 

— wieczysta prowincyow (sic.) oboyga narodow na powi^- 
kszenie sil krajowych. 1789. Fol. — III. L. a. 9/42, 50 
& 52. 

Uniwersal wzgledem przedluzon^y raty marcow^y 1790 
i wnoszenia now^y ofiary podymnego. Warszawa 1790. 
Fol. — in. L. a. 8/64. 

Obwieszczenie do parafiow (sic.) wzgledem stawienia si§ 
do komissyi powiatowej w Poznaniu. Bez dat. Podpis : 
Maxymilian Mielzynski, pisarz wielki koronny. Wzgledem 
„Dobrowolnej ofiary." Fol. — HI. L. a. 8/56. 

Kopia memoryalu J. W. Jana Potockiego, krayczego ko- 
ronnego, do Kady podanego. Manuscript. AVzgl^dem 
„Daniny, naz\van6j Ofiara dobrowolna. 4*». — III. L. 
a. 8/85. 

Uniwersat uwiadamiajacy wzgledem oplaty ztotego jednego 
z dymu na magazyny, i szel^jga na expensa kommissyi 
liorz^dkowych. Warszawa 1790. Fol. — m. L. a. 8/61. 

— kommissyi cywilno-woyskowey do wojew6dztwa i powiatu 
poznaiiskiego. Poznan 1790. Ceny zboz majfj, byd podavvano. 
Fol. — m. L. a. 8/62. 

Si)os6b ulozenia podatk6w. Warsz., P. Dufour. [Podatek 
dochodowy najsprawiedliwszy.] Fol. — m. L. a. 8/90. 

Niepozwalam, Francuzkie, do dzisiejszych okolicznosci 
seymujacych slui^ce. Bez- dat. 4*. Zacbwala reform^ 
opodatkowania wedlng docliodow. — III. L. a. 8/76. 



300 Poluische Geschiclite und Literatur. 

Korcowe generalne. Bez dat. FoL Kazdy wlasciciel ziem 
ma podac, ile korcow wysiew wynosi, celeiu opodatkowania. 

— in. L. a. 8/99. 

Inst ru key a, w ktorym razie zamiast ilo^ci wysiewu, ilo^c 
roli uwzgl^dnLOD^ by 6 moze przy opodatkowaniu. Bez 
dat. Fol. — in. L. a. 8/54. 

Uwagi okazuj^ce iiier6wno6c taxy dym6w podlug przedazy 
dobr. Bez dat. Fol. — in. L. a. 8/98. 

Ab jurat a, Nowa, podatku czopowego i szel^znego z miast 
dziedzicznych, tudziez objasnienie o czopowem z miast 
krolewskich i dziedzicznych. Bez dat, Fol. — HL L. 
a. 8/78. 

Podatek z 8k(jr. Fol. Prawo z 2. Listop. 1789. — III. 
L. a. 9/7. 

Prawo: Ludnosc co 6 lat ma byd liczon^, celem opodatkowa- 
nia. Bez dat. Fol. — HE. L. a. 8/43. 

Czapski, Jan Ansg., Instrukcya wzgl^dem eel. Warsz., 
CoU. Schol. Piar., 1738. Fol. (Odpis.) — n. H. i. 4. 

Expozyeya interesu urodz. Wessla, starosty golubskiego. 
Bez dat. Fol. Wies Gol^dzinow pod Warszaw^ nigdy 
nie miala prawa miejskiego, dlatego zarzut defraudacyi po- 
datk6w niesluszny. Fol. -- III. L. a. 8/95. 

Mierzejewskiego, strainika polnego koronnego, Skarga, 
przeciwko Przeiwietnej konmiissyi skarbu Litewskiego 
podana, Bez dat. Fol. Wzgl^dem defraudacyi cla na 
tyton. — in. L. a. 8/110. 

Niemira, Jan, Uwagi nad projektem utworzenia systemu 
kredytowe^o w celu umorzenia dlugow pry watnych, wyda- 
nym przez JW. Wyczechowskiego, prezesa s%du 
appeUacyjnego w Xi^stwie Warszawskiem. Warszawa. 
8^ — m. 0. m. 43. 

Instruktarz, Generalny celny, w Warsz.. d. 15. kwietnia 
r. 1807. Fol. — III. L. b. 32. 

Biolski, A., Sposoby do ocalenia majtitk6w obywateli Xi^- 
stwa Warsz. Cz^^c I. Kalisz, K. W. Mehwald, 1809. 
8«. — n. B. 1. 39. 

liopacinski, J. F. S. , Rys szczescia narodowego, ezj'li 
kardynalno punkta sluz^ce do wzrostu pot^gi i bogactw 
narodu polskiego. Warszawa, W. Dabrowski, 1809. 8'*. 

- IV. L. k. 28. 

Dziennik praw. Tom II. Nr. 13, 19—24, 2G— 32. Tom in. 
Nr. 10, 12, 14—18, 25-29, 31-36. Tom IV. Nr. 37-38 
(brak. str. 23-24), 39-41 (brak. sir. 211-226. Ace. Do- 
datek do Xr. 30. Warsz.- 1809-11. 8°. - n. D. 1, 18-19. 
U. S. i. 25. 71. 



Verwaltung. 301 

Rapport rady ministrow do krola, dnia 17. listop. r. 1812, 
podp. Stanislaw Potocki i Stanislaw Grabowski. Fol. — 
II. H. a. 8/17. 

Instrukcya dla wJadz skarbowych wzgl^dem poborii po- 
datkow od rzezi bydta w miastach i kontrollowania tako- 
wego. Warszawa, 17. Marca 1812. 8°. — II. S. i. 69. 

Zaj^czek, Rapport o czynno^ciach dwoletnich rzf^du. "\V 
Warszawie, d.-27. Marca 1818 r. Fol. — 11. K. a. 26. 

Rachunek z adrainistracyi skarbu kr61estwa polskiego za 
r. 1818 i za r. 1819. Rach. z administ. funduszow kom- 
missyi rzf^d. spraw wewn. i policy! za r. 1818 i za r. 1819. 
— II. K. a. 29. 

Sprawozdanie Rady Naywyzszey Narodow^y na sej'in 
r. 1831 z wydzialu skarbowego, wraz z budiefcom i ra- 
portem obja^niaj^cyra Kommissyi Rzi^dowey Przycliodow 
i Skarbu. — II. S. a. 5. 

Zdanie sprawy Banku Polskiego za rok 1841. Warszawa, 
24. kwietnia 1842. 8". Ace: Rapport kommissyi umo- 
rzenia dhigu krajowego do Najjasniejszego Pana o czyn- 
nosciacb Banku Polskiego w roku 1840. — III. O. b. 49. 

Przepisy i wzory dla urz^dnik6w stanu cywilnego. Warsz., 
Zawadzki, 1808. 8». - II. T>. m. 10. HI. U. i. 33/2. 

(Skarbek, Fryd. hr.\, Uwagi nad czQscit^ wyjfitku z rap- 
portu Fryderyka hrabi Skarbka o wi^zieniach Kr61estwa 
Polskiego, umieszczon^ w n. 60 Gazety Warszawskiey 
1832 roku. 8". 19 stron. — II. M. d. 35. 

Moldenhawer, A., przeprowadzeniu odosobnienia w za- 
kladach wi^ziennycli. Warsz., Krokoszynski, 1866. 8*'. 
2 tomv. - V. E. k. 8. 

ft/ 

Rocznik Towarzystwa OsadRolnych i Przytnlkow Rzomie- 

slniczych. 1872—74. Warsz., J. Sikorski, 1872-75. 4". 
(Goluchowski, Jozef), Rozbior kwestyi wlo^rianskioj 

w Polsco i \v Rossyi w r. 1850. Poznaii, J. K. Znpanski, 

1851. 8°. — V. A.*^i. 42. 
Maciejowski, Wacl. Alex., Histoi-ya wloscian i stosun- 

kow ich politycznyrh, spolecznych i ekonomicznycb w 

Polsce, od czasow najdawn. ai do dinigi^j polowy XIX. 

wieku. Warszawa, K. Kowalski, 1874. 8^ — V. E. i. 22. 
(Potocki, Tomasz), urzadzeniu stosunkow rolniczycli 

w Polsce przez Adama Krzy:Jtopora. 2 popr. wyd. 

Poznaii, J. K. Znpanski, 1859. 8°. — IV. N. h. 17. 
— Poranki Karlsbadzkie, czyli rozbior zarzutow, uzupelnien 

i uwag nad pismem: O urzadzeniu stosunkow r61niczycli 

w Polsce. Poznaii, J. K. Zupariski, 1858. 8^ — V. 

B. g. 57. 



302 Polnische Geschiclite und Literatnr. 

Glos szlachcica do swych wspolbraci o wolno^ci i ro- 

wnosci kraiec^j. Poznan, J. K. ^upanski, 1859. 8°. — V. 

B. h. 40. 
P o m y s 1 y do ostatecznego uregulowania kwestyi wlosciaii- 

ski6j. Poznai, J. K. ^upanski, 1860. 8°. — V. B. h. 58. 
Mosbach, August, Sprawozdanie z konkursow^j pracy 

pod tyt. Historya wlo^cian i stosunkow ekonomicznych 

w Polsce az do r. 1861. Z. Eoczniki Tow. Przyj. N. 

Pozn. Tom VII. 1872. — V. B. i. 27/27. 
Zadanie ziemiaiiskie. Wydawca J. Bai^kowski, Petersburg, 

Nr. 1 — 4, druk Jozafata Ohryzki, Nr. 5—8, AV. Bezobra- 

zowa, 1861—62. 8^ — V. C. k. 8. 



Heraldik. 

Kola, Dymitr. Franc, Traktat kr6tki o heraldyce, to 

jest, o herbach rodowitych. Warsz., w druk. Scholar. 

Piar., 1747. 4o. — H. J. f. 12. 
Kosickiego, Ludw. , Rozprawa o heraldyce. W Krak., 

Szkola Glowna, 1828. 8". 34. str. — III. U. i. 33/3. 
Malinowski, Norb. Eug., Heraldyka, to jest, nauka 

o herbach . . . "Warsz. 1841. 4°. [Z 35 tablicami.] De- 

dykowane Ed. Eaczyiiskiemu, z herb, kolor. Nal^cz. — 

II. D, m. 21. 
Wsp61no^ci rodowe, tworzenie si§ herb6w i nazwisk 

familijnych w Polsce. Z. Eoczniki Tow. Przyj. N. Pozn. 

Tom IX. 1876. 8^ - V. B. i. 28/2. 
Paprocki. Bartosz, Gniazdo cnoty, zk^d herby rycerstwa 

slawnego Kr61estwa Polskiego . . . poczj^tek swoj maja. 

Krak., A. Piotrkowczyk, 1578. FoL Niekompl., sa^ tylko 

kartv 1—207. — 11. J. c. 4. 

— Herby rycerstwa polskiego, na pi^cioro ksij^jg rozdzielono. 
W Krakowie, u Macieja Garwolczyka, 1584. FoL Nie- 
kompl. — II. K. h. 5. 

— Herby rycerstwa polskiego, zebrane i wydane r. 1584. 
Wydanie Kazimierza Jozefa Turowskiego. Krakow, 
nakl. Wydawnictwa Biblioteki Polskiej, 1858. 4^ — V. 
C. g. 1. 

Niesiecki, Kasp., Korona Polska, przy zlotey wolnoici sta- 
rozytnemi wszystkich kathedr, prowincyi y rycerstwa 
kleynotami ozdobiona . . . Lwow, w druk. coU. Soc. Jes., 
1728-1743. Fol. 4 VoU. — 2. H. d. 2-5. 

— flerbarz polski, powi^kszony dodatkami . , . przez Jana 
Nep. Bobrowicza. Lipsk, Breitkopf i flaertel, 1839—46. 
8". 11 tomow. — III. O. a. 22-31. 



Heraldik. 303 

Okolski, Simon, Orbis Polonus, splendoribus caeli: 
triumph is mundi: pulchritudine animantium: decor e aqna- 
tilium : naturae excellentia reptilium condecoratus, in quo 
antiqua Sarmatarum gentilitia, pervetustae nobilitatis Po- 
lonae insignia, vetera et nova indigenatus meritorum 
praemia et arma specificantur et relucent. Nunc primum 
ut latinitati consecratus, ita claritate et veritate per- 
spicuus. Cracov, Franc. Gaesarii, 1641. Fol. 3 Voll. — 
11. K. f. 2-4. 

Potockiego, Waclawa z Potoka, Poczet herb6w 
szlachty Korony Polski^y y W. X. Litewskiego etc. 
[Wierszem.l Krak., M. A. Schedl, 1696. Fol. — n. F. a. 24. 

Duiiczewski, Stan. Joz. a Duneberg, Herbarz wielu 
domow Korony Polski^j i W. X. Litewsk. Zamo46, 
Druk. Btogosl. Jana Kantego, 1757. Fol. 2 Voll. — 
V. E. a 1. 

Chmielowski, Bened.,X., Zbior krotki herl)6w polskich, 
oraz wslawionych cnot^ i naukami Polak6w. Warsz., 
GroU, 1763. 8^ — II. J. f. 13. 

Warszycki, Wacl., Imion w lierbownych z urodzenia 

szlachetnego uroczystoscii^ wyrachowanych summaryusz. 

Gdansk, w druk. miasta, 1782. 8°. — II. J. h. 41. 

— Herb6w opisy, w jakimby ktory byl y powinien bydi 

ksztalcie. Gdansk, w druk. miast^,, 1782. 8°. — 11. J. h. 40. 

Wiel^dko, Wojc. Wine, na Wielqjdkach, Heraldyka, czyli 
opisanie herb6w, familii i krwi zwi^zku szlachty Polski^j 

. i W. X. Litewskiego. . . Warsz. 1792—98. 8°. 5 tomow. 
Tom V. niekompL, idzie az do wyrazu Rzewnicki. — II. 

, B. 1. 3-7. 

Trier, Joh. Wolfg., Diss, de insignibus regiis polonicis. .. 
Lips., J. Titius, 1712. 4«. — III. L. c. 28/4. 

Vossberg, F, A., Wappenbuch der Stiidte des Grossherz. 
Posen. [Mit 16 Tafeln Abbild.] Berlin, J. A. Stargardt, 
1866. 40. 145 Wappen. — V. G. b. 1 a. 



Biographisclie SammlungeiL 

Boelcke, J6z. Ign., Nowy dykcyonarz histor., albo historya 
skr6cona wszystkich ludzi, kt6rzy siq wslawili . . . Warsz., 
P. Dufour, 1783-87. 8°. 8 Voll. — II. P. g. 24—27, h. 1-4. 

Buzeiiski, Stan., Zywoty arcypiskupow gniein., prymasow 
Kor. Polskiej i W. Ks. Lit., od Wilibalda do Andrz. 01- 
szowskiego wlf^cznie, z niewyd. dot^d r^kop. tac. przel. 
Mich. Bohusz Szyszko. Wst^p i wiadomosc o zalozeniu 
arcypiskupstwa, tudziez o jedenastu prymasach do zgonu 



304 Polnische Geschichte und Literatur. 

ks. Mich. Poniatowskiego dod. Mik. Malinowski. Wilno, 
R. Eafalowicz, 1860. 8°. 5 tom6w. — V. B. 1. 6-10. 
Damalewicz, Steph., Vitae Vladislaviensium episcoponim. 
Cracoviae, Franc. Caesarii, 1642. 4°. — IL J. h. 2. 

— Series archiepiscoporum Gnesnensium atque res gestae, 
e vetustis antiquitatum ruderibus coUectae. Vars., Petriis 
Elert, 1649. 4". — H. L. a. 12. 

Vitae episcoporum Premisl. v. p. 244. 

Hoszowski, Konst., Obraz zycia i zashig opatow mogil- 

skich. Krak., w Druk. Uniw., 1867. 4°. [Z portr. .Tana 

Kazimirza Donlioffa.] — V. B. a. 32. 
Marylski, Eust., Wsporanienia zgonu zaslu^nych w na- 

rodzie Polakow. Warsz., Zawadzki i W^cki, 1829. 8®. — 

IL J. i. 23. 
Pauli, ziegota, Zywoty hetman6w Kr61estwa Polskiego 

i W. Ks. Lit. z materyal6w, po Sam. Brodowskim w Podhor- 

each znalezionych. Ozdobione herbami i rytowanemi wize- 

runkami. Lwow, J. Milikowski , 1850. 8 °. — IV. R. m. 27. 
Polkowski, Ign., Groby i pami^tki polskie w Ezymie. 

Drezno, J. I. Kraszewski, 1870. 4°. -- V. F. b. 8. 
Starowolski, Sim., Monumenta Sarmatarum, viam mii- 

vereae carnis ingressorum . . . Crac, haerr. F. Caesarii, 

1655. Fol. — IV. F. f. 2. 
Zycia slawnych Polakow kr6tko zebrane. Warsz., w druk. 

Komm. Edukacyi Narodow^j, 1788. 8°. T. I. — IL B. 1. 32. 

— slawnych Polakow. Z. Wyb6r pisarz6w polskich. Ed. 
Tadeusza Mostowskiego. Warsz. 1805. 8°. 3 tomy z ry- 
cinami. — 11. O. d. 17—19. 

Wunster, Karl, Polens ausgezeichnete Manner, biogr, 
dargestellt. I. Theil. — Zbign. Olesnicki. — Hosius. — 
Sobieski. — Konig Poniatowski. — Joseph Poniatowski. 
Glog. u. Lissa, Giinther, 1829. 8°. - 11. M. e. 29. • 

Kojalowicz, Casim. Wijuk, Panegyrici. Post a. 16<>4. 
Titulus deest. 8°. — III. N. f. 52. 

(W 6 j c i c k i , K a z i m. W 1 a d.), Zyciorysy znakomitycli ludzi, 
wslawionych w rdzn^'ch zawodach. [Z rycinami.] Warsz., 
J. Bernstein, 1850. 4o. 2 tomy. — V. A. f. 9—10. 

(Zaleski, Bronisl.), Seweryn Gal^zowski, Eustachy Ja- 
nuszkiewicz, Karol Buprecht, nekrologi. PoznaA, J. K. 
^upanski, 1879. 8°. — V. J. d. 5. 

Zbior wizerunk6w wslawionvch w ostatnich czasach 
Polak6w. Poznan, w ksiegarni i skladzie muzycznym 
K. A. Simona. 

1. Ign. Krasicki. 2. Tad. Reytan. 3. S. N. Malachowski, 
4. Ad. X. Czartoryski. 5. Niemcewicz. 6. S. K, B. Mo- 



Biographische Sammlungen. 305 

kronoski. 7. J. H. Dj^browski. 8. St. Konarski. 9. Kiliii- 

ski. 10. Koll^taj. 11. Piotr hr. BieMski. 12. Nestor 

Kaz. X. Sapieha. 13. Stan. Staszyc. 14. I. W. Zakrzewski. 

15. T. Ko^ciuszko. 16. Ign. hr. Potocki. 17. Andrz. hr. 

Zamoyski. 18. Wacl. Rzewnski. 19. Jak. JasMski. — 

ni. W. a. 8. 
Bartoszewicz, Juljan, Znakomici m^owie polscy w 18. 

wieku, wizeriinki history czne 086b . . . Petersburg, B. M. 

Wolff, 1853-56. 8°. 3 tomy. — V. B. 1. 22—24. 
Z y c h 1 i li s k i , T e o d., Kronika ialobna rodzin wielkopolskich 

od 18(>3-76 r. Poznan, J. Leitgeber, 1877. 8°. — V. G. h. 14. 
— Zlota ksi^ga szlachty polskidj. Poznaii, J. Leitgeber, 

1879—84. 8«. 6 tomow. — VI. C. a. 1-6. 



Genealogie u. Biograpliie. — Briefe u. M6moiren. 

Abramowicz, Adam. Daphnis, Ecloga, seu rev. p. — car- 
mine bucolico celebratus a. 1770. 4®. — 11. B. L 2/30. 

Antoniewicz, Kar61. Czesd zyciu i dzialaniu ks. K. Ant. 
zmarlego w Obrze, d. 14. listop. 1852 r., pisal Alitor „Mi8- 
syi.« Eawicz, E-. F. Franck, 1853. 12®. — V. B. d. 53. 

— Listy z zakonu. Poznan, W. Stefaiiski. 1849. 8«. — IV. 
C. e. 24. 

— Listy w duchu Boiym do przyjaciol. Krak6w 1850. S^. 
— IV. C. n. 53. 

— Wspomnienia missyjne z r. 1846. Poznaii, W. Stefaiiski, 
1849. 8°. — rV^ D. e. 35. 

— Janiszewski, Jan Chryz. , Mowa podczas nabo^eiistwa 
ialobnego za duszQ L p. X. K. Ant. PoznaA, J. K. Zu- 
paiiski, 1852. 4». — V. B. c. 37. 

— Prusinowski, Aleksy, Mowa zalobna na nabozeiistwie 
za duszQ ^p. ks. K. Ant. Poznaii, J. K. ZupaAski, 1852. 
go, _ V. B. c. 36/1. 

.— Tomicki, Symf., Mowa na nabo:aeiistwie ialobnem za ^p. 

ks. K. Ant. Leszno, E. Giinther, 1852. 8°. — V. B. 

c. 36/2. 
Arciszewski, Krzysztof z Arciszewa. [^ycior i portr.] 

z. Wojcicki, Zyciorysy znakom. ludzi. Warsz. 1851. 

n. str. 71-111. — V. A. f. 10. 
Baliiiscy, Michal i Karol. 1794, 1816-1864. Z. Siemien- 

ski, Portr. lit. I. — V. C. 1. 43. 
Bandtkie-StQiyAski, Jan Wine. Zycior., portr. i faos. 

Z. Wojcicki, Zyciorysy znakomitych ludzi. Warsz. 1850. 

L Str. 513-526. — V. A. f. 9. 

III. 20 



306 tolnische Geschichte und Literatiu*. 

Bandtkie, Jerzy Samuel, ilycior. i portr. Z. Wojcicki, 

liyciorysy znakom. ludzi. Warsz. 1850. I. Str. 347—356. 

— V. A. f. 9. 
Bar^yna, Dorotha z Oyzrzanowa. Roczna y wieczna pa- 

ini%tka ... 10. dnia kwietnia wznowiona . . . W Ej^ak., 

A. Piota-kowczyk, 1614. 4°. — n. K. a. 24. 
Bayer, Emma, ze Sturm6w de Hirschfeld. Baranowskiego, 

Wal., X., Przem6wienie d. 28. czerwca 1838 przy obrz^- 

dzie zloienia do pomnika zwlok iony Macieja Bayer, zm. 

d. 22. Wrzeinia 1835. fZ portr.] - HI. 0. a. 44. 
Baykowski, Jo. — Stephanowski, Cypr., Novus Salomon, 

sanctissimus praeceptor, doctor angelicus et ecclesiae, pro 

posse humano laudibus euectus . . . Posn., Alb. Regulus, 

1640. 4°. - in. J. b. 27/12. 
Baiynscy. — K^trzyiiski, Wojciech, Dr., O Baiyiiskich, 

familii pniski^j. Z. Roczniki Tow. Przyj. Nauk Pozn. 

Tom X. 1878. 8^ — V. B. i. 29/2. 
Bem, Joseph. Notice sur la vie militaire et politique du 

g^n^ral — . Paris 1849. 8^ - IV. L. m. 10. 
— Jeneral Bem w Siedmiogrodzie i W^grzech, r. 1848 i 1849. 

Z krajobr. Siedmiogrodu i wizerunkiem Bema wedle podaii 

jenerala Czetza, uloiyl L. S(iemienski). Poznaii, N. Ka- 

mieAski i Sp., 1854. 8«>. — V. B. f. 7. 
Berzewicewna, Marianna. Prezenta wielocnot prze- 

zacnego domu Berzewicow y jainie urodzoney panny . . . 

przez X. Jac. Sierakowiusa, Dominikana . . . z ambony 

wyslawiona .... ToruA, M. Kamal, 1648. 8^ — 11. G. 

a. 13/4. 
B^tkowski, Josephus. V. Goczalko wski, Ant., Thesaurus 

virtutum et sapientiae . . . D. Jo. Cantius . . . Posn., typ. 

Acad., 1744. Fol. — IV. J. a. 10/15. 
Bialobloccy. Daty familijne, pisane przez Bialoblockiego, 

ktory miat za zon^ Barbara Nedelstedziank^. — FV. J. 

f. 16/1. 
Bielski, Joach. — Nehring, WL, O iyciu i pismach J. B. 

Poznaji, J. K. ^upajiski, 1860. 8°. — V. B. h. 42/2. 
Bielski, Marcin. Zycior. i portr. Z. Wojcicki, Zyciorysy 

znakomitych ludzi. Warsz. 1850. I. str. 497-501. 8*. — 

V. A. f. 9. 
Biesiekierski, Stanisl. — Zyciorys. Z. Roczniki Tow. 

Przyj. Nauk PoznaAsk. Tom VI. 1871. 8«. — V. B. i. 

27/21. 
Birkowski, Fab. — Makowski, Adam, Obraz Wielebnego 

Oyca F. B. . . ., wystawiony na kazaniu pogrzebowym. 

Krak6w, Andrz. Piotrkowczyk, 1636. 4«. — IV, G. n. 22. 



Genealogie u. Biographie. — Briefe u, M^moiren. 307 

Birkowski, Fabian, Dominikan. Zycior. i portr. Z. "Woj- 

cicki, Zyciorysy znakom. ludzi. Warsz. 1851. II. str. 63—67. 

80. — V. A. f. 10. 
Bleszyiiski, Bonaw. — Resp^dek, Przemowa przy ^lubie 

B. B. z Elibieti^ Sczanieck^, d. 17. wrzeiSnia w Laszczynie. 

Poznai, A. POpMski, 1860. 49, — V. C. k. 9/1. 
Bo gu slaw ski, Wojciech. Zycior., portr. i facs. Z. Woj- 

cicki, Zyciorysy znakom. ludzi. Warsz. 1851. II. str. 

187—193. 8«. — V. A. f. 10. 
Bohomolec, Franciszek. Zycior., portr. i facs. Z. Woj- 

cicki, Zyciorysy znakom. ludzi. Warsz. 1850. I. p. 179—194. 

8«. — V. A. f. 9. 
Bojanowski, Edm. — Brzeziiiski, Ant., Wspomnienie o 

6. p. E. B., fundatorze zgromadzenia sluzebniczek Boga- 

rodzicy Dziewicy Niepokalan^j. Poznaii, T. Daszkiewicz, 

1872. 16«. - V. D. m. 52. 
Borkowski, J6zef Dunin. Zywot przez Augusta Bie- 

lowskiego, portr. i facs. Z. Wojcicki Zyciorysy znakom. 

ludzi. Warsz. 1850 I. 199-210. 8°. — V. A. f. 9. 
Boznaiiskiego, Felixa, Zial i wniesienie si^ ducha do 

najwy^szdj istnoSci rodzic6w po zgonie najukochaiiszej 

i jedynej corki, dnia 13. stycznia 1839 r. Lw6w, P. Filler, 

1839. 8«. [Z Htogr.] — m. R. m. 10. 
Branicka, Theoph., v. Czerminski, Lukasz. 
Breza, Tytus. Nekrolog. Z. Roczn. Towarz. Przyj. Nauk 

Pozn. T. V. — V. B. i. 26. 
BrodziAski, Kazim. Z^'cior., portr. i facs. Z. Wojcicki, 

Zyciorysy znakom. ludzi. Warsz. , 1850. I. Str. 1 - 24. 

80. — V. A. f. 9. 
Broekere, Stanisl. v., M^moiren aus dem Feldzuge in 

Spanien 1808—1814, herausgegeben von . . . Paul, von Cy- 

bulska. Posen, F. Cliocieszynski, 1883. 8«. — YI. C. d. 24. 
Bronicka, Katarzyna, Stanislai f. — V. Goluchowski,' 

Andr. Chph. 
Bronikowski, Alex. Zycior i portr. Z. Wojcicki, Zycio- 
rysy znakom. ludzi. Warsz. 1851. 11. Str. 53—55. 8®. 

— V. A. f. 10. 
Bronikowski, Xaver, Vice - President von Warschau 

wahrend der letzten Tage der Revolution, Meine Aus- 

wanderung von Warschau bis Dresden. Paris, Heide- 

loff u. Campe, 1832. 8. — IV. S. k. 25. 
Briihl, Heinr. Graf v. — Zuverlass. Lebensbeschreibung 

des . . . und des . . . Alexander Josei)h des H. R. R. 

Ftirsten von Sulkowski. Frk. u. Lpz., Gfr. Mayer, 1766. 

8». — n. J. K. 37. 

20» 



308 Polniache Geschiclite und Literatur. 

Briihl, Heinr., Graf v., — Leben u. Charakter des . . . 

Grafens von Briihl in vertraul. Briefen entworfen. 1760 — 

64. 80. 3 Thle. - H. J. i. 5-5 a. 
Brzostowski, Const. Casimir, Episc. Viln. — Pane- 

gyris ei dicata a Silv. Concesso Rodkiewicz. V. Opus mise- 

rentis del etc. Vilno 1699. 49. — IV. G. K. 7. 
Budzyiiski, Michal, Wspomnienia z mojego £ycia w 1860 

r. Z portr. Poznaii, J. K. I^upaiiski, 1880. 8®. 2tomy. 

— VI. F. c. 50. 

Cagliostrow Warszawie, 1780. Z. Siemieiiski, Portr. lit. L 

— V. C. 1. 43. 

Caligarius, Jo. Andr. — Socolovius, Stan., S. Th. Dr., 
Epithalamion episcopi cum sua sponsa, ecclesia, sermo 
in consecratione . • . J. A. C, Brittonoriensis Episcopi, 
S. Sedis ApostoHcae nuntii, ... in comitiis Warsouiensi- 
bus habitus. Nissae Sil., Jo. Cruciger, 1580. 4**. — II. J. 
d. 10/2. 

Campius, Mart., Vadovius. — Canevesi, Thorn., Hercu- 
les triumphans in venerab. XXI. Candidatis, dum sub 
auspiciis D. Jacob! Zadzik . . . artium et philosophiae 
Licentiati . . . renunciarentur. 1636. Crac, Mth. Andreo- 
uiensis, 1636. 4^ - in. J. b. 27/21. 

Can tins, J oh., v. Gl^bocki, Jo. Nepom. 

Chalecki, Anton. •— Kattenbrynkg, Jos., Pios manes . . . 

A. com. in Chalcz Ch. ... ad solennes ini'erias lugubri 
carmine prosequitur, 1769. 4*. Lat.-polon. — 11. B. 
1. 2/11. 

Chlapowska, Antoninaz Grudziiiskich. — Prusinowski, 
Alexy, Mowa £a2obna na pogrzebie ^p. A. z Gr., genera- 
low^j Ch. — Poznan, J. K. iiupaiiski, ia57. 8«. — V. 

B. g. 51. 

Chlapowski, Dezydery. — Stablewski, Flor., Mowa ial. na 
pogrzebie^. p. D. Ch., jenerala b. wojsk polskich, zra. 
w Turwi, d. 27. marca 1879 r. Poznad, J. Leitgeber, 
1879. 8«. — V. H. a. 9. 

— Stan., V. Kolaczkowski, Maciej. 

Chodakowski, Z. D., — W. Surowiecki, Wiadomoid o Ch., 
i korrespondencyi jego. Krak., A, Z. Helcel, 1835. 8*^. 

— II. C. e. 30. 

Chodkiewicz, Jan Kar, — Birkowski, Fabian, J. K. Ch. 
y Jan Weyher, . . . woyewodowie , pami§ci% pogrzebni^ 
wspomnieni. Krak6w, Andrz. Piotrkovvczyk, 1627. 4®. 

— IV. G. n. 22. 

— Naruszewicz, Adam, Historya J. K. Ch., wojew. Wil. 
Hetm. Wielk. W. X. Lit. Warszawa, Tad. Mostowski, 



Genealogie u. Biographie. — Briefe u. M^moiren. 309 

1805. 8^ 2 tomy. |Zportr., J. Ligber sculpsit.] — m. 

J. e. 28—29. 
Chomentowska, Anna de Wierzbosciis. Lamenty, przy 

pogrzebowym akcie . . . herbown^ strzal^ J. W. domu 

Chomentowskiego przy grobowym katafalku wyryte . . . 

1712 d. 17. Lutego. Fol. — H. N. b. 27/6. 
Chomentowski, Stanislans. Sublimitas sagittae in ori- 

gine, meritis, pace, bello, amore reipublicae etprincipis, 

dotibus magni animi, honoribus . . . D. St. Ch., Palatini 

Masoviae, . . . exposita ab . . . collegio Samboriensi Soc. 

Jesu. Leopoli, typis Soc. Jesu, 1712. Fol. — 11. N. 

b. 27/5. 
Chopin, Fryd. — Karasowski, Moritz, F. Ch., sein Leben 

nnd seine Briefe. [Mit dem Portr. Cb.'s und der facsimil. 

Original - Handschr. seines E-moll-Praludimns. Op. 28 

Nr. 4.] 2.Ausg. Dresden, F. Ries, 1878. S\ — V. K 

e. 40. 
F. Ch., zycie, listy, dziela. Warszawa, Gebethner 

i Wolff, 1882! 80. 2 tomy. — V. K. e. 41. 

— Szulc, Marc. Ant., F. Ch. i utwory jego muzyczne. Pozn., 
J. K. ^upaiiski, 1873. 8«. [Z portr. i facs.] — V. E. i. 13. 

Przygoda Chopina, . . . wedlug niem. oryginahi. Poznan, 

M. Leitgeber i Sp., 1876. 8°. — V. F. 1. 27. 

— Liszt, Fz., Fr. Ch. Nouvelle M. Leipsic, Breitkopf 
et Haertel, 1879. 8«. — V. I. i. 4. 

Ciswicka, Anna, hr. z Wierbna. Wieczorkowski, Bar- 

thiomiej, Xazanie na pogrzebie . . . w Rydzynie, . . . 

4. Dec. 1628, odprawione. Poznaii, Jan Wolrab, 1629. 4P' 

— IV. K. m. 8/20. 
Ciswicki, Abr. — Grodzki, Hyacinth, X., Wyprawa do 

nieba . . . Abr. na Zb^szyniu C, kasztelana Srzemskiego. 

Poznaii, Woyciech Regulus, 1644. 4<». — IV. J. b. 7/4. 

IV. G. n. 22. in. J. b. 27/20. 
Czapski, Star. Knyszynski. — Opisanie zuchwalych po- 

6t§pk6w y wiolencyi, kt6re . . . Magistrat Gdaiiski nad 

osobami stanu szlacheckiego wykony wal, jako y ostatniego 

procederu Ich z . . . Panem Czapskim Starostq. Knyszyn- 

skim. Fol. — HI. O. a. 7/1. 

— Michael cv> Ledochowska, Columba Anna, filia 
Francisci et Ludovicae de Donhoff L. — Carmen nuptiale 
... a collegio Gedanensi S. J. oblatum. Gedani, J. F. 
Barthels, 1768. 4^ Lat.-poln. — 11. D. 1. 1/1. 

Czarniecki, Stef., — Historya St. na Czarncy Cz., Hetmana 
Polnego Koron., przez X. Mich. Krajewskiego S. P. "VVarsz. 
u XX. Schol. Piar., 1787. 8°. - 11. J. k. 35. 



310 Poliiische Geschichte und Literatiir. 

Czarniecki, Stef. — Historya Wojew. Kij., Hetm. Poln. 

Koron., przez X. Mich. Krajewskiego S. P. Warsz. 1805. 

Wyb6r pisarzow polskich. — Zycia slawnych Polakow. 

Edycya T. Mostowskiego. Tom 11. S\ — II. O. d. 18/2. 
Czarniecki, Stephani, Ingressus . . . Leopolim metro- 

politanam . . . anno . . . 1657. Dantisci, Geo. Forster, 

1659. 40. — n. J. d. 39/14. 
Czarnkowscy. — Historya domu Cz. napisana przez X. Mar- 

cina prob. w Mieyskiey Gorce; w przedm. do: „Procy na 

ministry." Krak. 1607. 40. - IV. G. k. 26. 
Czarnkow, Franc isca de — , v. Kadomicka. 
Czarnkowska, Konstancya z Lubomirza, f 1646. 

Piglowski, Woyc, Rzeka pokoju y strumieii, pow6di 

slawy niosf^cy, to jest: Kazanie na pogrzebie, d. 1. Oct. 

1646. Pozn., Woyc. Regulus, 1646. 4P. — IV. K. m. 8/17. 

— Meier, Didak Stanisl., X., Pociecha przednim uczczona 
miejscem, abo controversia mi^dzy zalem y pociech^ po- 
grzebnymi, o pierwsze w sercu zaiosnym miejsce. Poznan, 
Woyc. Regulus, 1646. 4°. — IV. K. n. 16/10. IV. K. 
m. 8/23. 

, V. Lubomirska, Anna. 

Czarnkowski, Adam S^dziwoj, Pochwala pogrzebna, .. 
kt6r^; . . . przy pogrzebie ... mi al X. Mattb. Bembus o 
S. J., 5. Apr. a. 1628. Krak., A. Piotrkowczyk, 1628. 4^ 
— II. G. a. 13/12. 

— Choryiiski Jacek, Wieczno^ slawy y nie^miertelney pa- 
mi^tki. . . . Kazanie miane przy wyprowadzeniu ciala 
. . . Poznan, Jan Wolrab, 1628. 4^ — IV. J. b. 7/9. IV. 
G. n. 22. IV. K. m. 8/26. 

Czartoryscy i Repnin. Z. Dr. Antoni J., Opowiadania histo- 
ryczne. Serya III., torn I. Warszawa, Gebetbner i WoliF, 
1882. 8°. — V. J. i. 13/6. 

Czartoryska, Mary a, X. — Xi^zna Wirtemberska, 1768 — 
1854 Z. Siemieiiski, Portr. lit. I. — V. 0. 1. 43. 

— Marie-Sophie. Bouquet presente k sonAltesse, Mme. 
la Pr. M.-S. Cz., Palatine de Russie etc. etc., le jour de sa 
fete, par les cavaliers eleves du College des Nobles des 
Jesuites k Varsovie. 1764. 4^ -- H. B. 1. 2/27. 

Czartoryski, Adam cv; Izabella z Flemmingow. — Dj^bski, 
Jan, Odglos Muzy, . . . w dzieii pozt^danego ich wesela 
odzywajj\jCy si^ z Warszawy. Bez dat. 4°. — II. B. 
1. 2/33. 

— Sprawa mi^dzy X. A. Cz. . . ., oskarzaj^cym, a J. Koma- 
rzewskim i Franc. Ryxem, oskarzonymi, jakoby o zamysl 
strucia tego Xi^cia. 1785 8^ — II. H. b. 14. 



Genealogie u. Biographie. — Briefe u. Memoiren. 311 

Czartoryski, Adam. Becueil de pieces relatives au proces 
entre S. A. le Pr. A. Cz., accusateur, et M. M. Koma- 
rzewski et Ryx, accuses da crime d'empoisonnement 1785. 
8^ — n. J. h. 15. 

— Adam Jerzy. — Zaleski, Bronist., ZywotKs. A. J. 
Cz., Poznaii, J. K. ilupaiiski, 1881. 8». Tom. 1. — VI 
E. i 4. 

— Gas. Flor., ep. Posn. — Lepiecki, Florianus, M., Tres mi- 
trae: ducalis, doctoralis, episcopalis, generi, eruditioni, 
pietati . . . C. Fl. Ducis in Klevan Cz., ep. Posn., im- 
positae, 1651, 7. Mail. Crac, Franc. Caesarii, 1651. 
Fol. — IL K. a. 7. 

Cursus olympicus ill. et rev. principis dni dni — 

per vestigia generis, virtutis, scientiae, honoris collectus, 
eidemque ... a coll. Posn., Soc. J. . . . ador- 
natus et oblatus. Posn., .Alb. KeguluSi 1651. Fol. — 
m. R. a. 6/1. 

Humaniss. hospitis . . . C. Fl. ducis in Klevan Cz., ep. 

Posn., grata eloquentia, a rhetoribas coll. Posn. Soc. Jesu 
in eod. coll. V. idus Maji exhibita. Posn., Alb. Regulus, 
1651. 4*. - in. J. b. 27/4. 

Sulikowski, Nicol. M., Pogonia, virtutis sua luce natalium 

splendore celeberrima, dura . . . C. Fl. Dux in Klevan 
Cz. . . ., ep. Posn., . . . Lovicii, 29. Jan., consecraretur, . . . 
descripta. Cracov., Fr. Caesarii, 1651. FoL — 11. K. a. 5. 
Czermi]iski,Lakasz cv Branicka, Theoph. — Epithala- 
mium, przy akcie weselnym przez Piotra z Czermina 
Czerminskiego . . . wydane. Krak., Luk. Kupisz. 4^ 

— n. L. a. 13/2. 

Czerniewicz, Stanislao, Rev. patri in Ch., S. J . . . 
dum nat. diem suum celebrat atque ad capessendos recto- 
ratus Polocensis fasces itineri sese accingit. 1769, 13 kal. 
Decemb. 4^ — n. B. 1. 2/36. 

— dzien urodzin swoich obchodz^cemu, a w kr6tce po nim 
na obJQcie polockiego rektorstwa wyjezdiaj^cemu, 19. li- 
stopada 1769 r. 4^ — IL B. 1. 2/29. 

Dj^browski, Bronislaw, v. Stablewski, Flor. 

— Jan Henryk, Wyprawa do Wielkiej Polski w r. 1794. 
fZ mapp^.] Tudziei wyj^tek z autobiografii jego. Wy- 
dane przez £dw. Raczydskiego. Poznaii, Scherk, 
1839. 8°. - II. N. k. 13. 

— Pami^tnik wojskowy legion6w polskich we Wloszech, 
przel. z franc, r^kop. Ludw. Milkowski. Poznaii, 
J. K. Zupanski, 1864. 8«. Z. Pami^tniki z 18. w. T. IIL 

- V. C. k. 27. 



312 Polnische GeschicJite und Literatur. 

Daleki, J., Wspomnienia mojego ojca, iolnierza 9. pulku 
Ks. Warszawskiego. Poznaii, N. Kamieiiski i Sp., 1864. 
80. — V. C. i. 77. 

Dambski, Wladysl. z LubraAca, Castris et astris, Mar- 
sowi y Jezusowi hoMuj^cy kawaler — , kazaniem pogrze- 
bowymogloszony przez W.O. Alex, ablmmac. Conceptione 
B. M. v., Karmelit^ Bosego, d. 23. marca r. p. 1684. Krak., 
M. Schedl. Fol. - HI. R. a. 1/22. 

Danilowicz, Jo. Nic. k Ziirow cx)TQczyn, Sophia Oo- 
mitissaa — . Cynerski, Jo. M., Thesaurus meritorum, ad 
festum nuptiale gratulationis ergo datus dicatusque. 
Crac, Franc. Caesarii, 1638. 4®. — 11. K. a. 18. 

— liobzyiiski, Jan Dyonizy, X., Przenosiny triumphalne 
Obrazu Bogarodzice. Krak6w, Stan. Bertutowic, 1644. 
4°. [Panegiryk dedykowany Danielowicom powy^szym 
liobzyiiskim]. — 11. Gr. a. 13/3. 

— Alexander k Jesu [J^drz^j Kochanowski.] Niebieskie 
planety g6mym odddne sphaerom, przy pogrzebie . . . 
Dedyk. : Zophiey hr. z T^czyna Danilowiczowey. Krakow, 
L. Kupisz, 1650. — IV. K. m. 8/18. 

Dantyszek, Jan. 1485 — 1 548. Z. Siemieiski, Portr. liter. I. 

- V. 0. 1. 43. 
Dawison, Bogum., Na pami^tk^ pobytu w Poznaniu. 

PoznaA, L. Merzbacb, 1854. S\ — V. B. f. 6. 
Dembiedski, Stanisl., Opat Bledzowski f 1641. — T^jSze- 

wski, Lukasz, Przezaczna Rawiczanka, z niediwiedzia try- 

umphujs^ca, . . . w dzieii pogrzebin . . . wyraiona, r. p. 1641 

d. 5. Grudnia. Dedyk. Theodorowi Pawtowskiemu, . . 

Opatowi Bledzowskiemu. PoznaA, 1641. 4°. — IV. K. 

m. 8/11. 
DembiAscy. Obja^nienie sprawy . . . DembiAskicb y Dzia- 

lowskiego, z . . . Franciszkiem Jaworskim mian^y. 1780? 

FoL — III. O. a. 9/42. 
Dembinski, Joannes a Dembiany cc Zukowska, Ma- 

rianna, Alb. Maximiliani filia, 1650 Mai 29. — Panegyris, 

ad solennem nuptiarum diem ... a M. Alberto Weso- 

lowski . . . oblata. Crac, Fr. Caesarii, 1650. 4°. — III. 

K. b. 25/12. 
D^bno, sive de origine gentis et insignium eius, quae crucem 

cum duplici W. in angulo ejus sinistro inferiore gerunt. 

V. Sarnicki, Stan., Descriptio veteris et novae Poloniae 

. . . 1585. - II. K g. 4. 
Dobrowski, J6zef, Zycior. i portr. Z. Wojcicki, Zycio- 

rysy znakom. ludzi. Warsz. 1850. I. str. 217—220. — V. 

A. f. 9. 



Genealogie u. Biographie. — Briefe u. Memoiren. 313 

Dobrzelewski, Alb., Bosa Dobrzeleviana ... v. Dunin, 

P., Virtutes honaratae . . . Lublin 1687. S^. — HI. V. 

i. 13/6. 
DomaszowskijZach. — Okolski, Symon, Poglos chrze^cian- 

skiego iycia n& pogrzebie Pana Z. z Domaszowic D. . . 

Krak6w, w druk. WaleryanA Pi^tkowskiego , 1645. 4^. 

- IV. G. n. 22. 

Donhoff, Ludovica, uxor Francisci Ledochowski. V. 
Czapski, Mich. 

Donhoff, Zygmunt cc OssoliAska, Anna Teressa. 
Palac, w kt6rym trojaka nadzieja podczas seymu wain. r. 
1645 seym 8w6y odprawuje, o szcz^^liwym maiieiistwie, 
W. JMci P. — przez Kazim. Jana Woysznarowicza 
reprezentowany, r. 1645 febr. 27. Warsz., Piotr. Elert, 
1645. Fol, — III. K. a. 6/4. 

Drachowski, Alex. — Pozegnanie pogrzebowe, na pogrze- 
bowym akcie . ., przez X. M. Jana Kantego Torya- 
niego • . . miane. W Pozn., w druk. akad., 1762. Fol. 

— m. 0. c. 23/18. 

Druibacka, Elibieta z Kowalskicb. zyciori portr. Z. 
Wojcicki, Zyciorysy znakom. ludzi. Warsz. 1851. 11. 
Str. 39-52. — V. A. f. 10. 

Druibicki, Gasp., S. J., Malacia mentis inter odia sui 
ipsius, plusquam Vatiniana, pacatissima, seu integerrimi 
patris V. P. Gasparis Druzbicki, Soc. Jesu, Poloni, inter 
acutissimos ultro provocatos dolores, post invicti animi 
dulcissimos sales, post frontis ad amoenitatem exporrectae 
sereni . ., post ludentis, seu verius hosti illudentis oris 
leporis pene nuUus sensus. Cantabat vates Franciscus 
Manicki, Soc. J. Dedicatum Joanni Malachowski. Cra- 
coviae, Jo. Domaiski, 1714. Fol. — n. N. b. 27/16. 

Drw§cki, Matthias, vide: Lechopoideia, seu in vema reno- 
uatione studior. academicor. oratio . ., d. 6. cal, Maii 
1638 habita, per M. Nicolaum Sulikowski almae Univ. 
reuerenter oblata. Crac, Franc. Caesarii, 1638. 4^ — 
in. J. b. 27/13. 

Z Drzewiec, Zofia, v. Zaleska. 

Dudithius, Andreas, Epistolae, nunquam antehac editae. 
Tom I. Biblioth. ftrima. pol., p. 510 ss. — U. K. d. 1. 

Dunin, Marcin. — Jabczynski, Mowa miana przy pocho- 
waniuzwlok, 2. stycznia 1843. Poznaii, J. K. Zupaiiski, 
1843. 80. — IV. J. e. 15. 

Olszewski, Jan, Dwa glosy, czyli proces skoiiczony. 

Dzielko w polskim i franc. j§z. po skonie s. p. M. D. 
Poznan, W. Stefailski, 1843. 8". Tomik 1. — V. E. k. 37. 



314 Poluische Gescliiclite und Literatur. 

Dunin-Modliszowski, Mikolaj hr. Skrzyiiski. — Prze- 

tocki, Jac, Lab§c isitoinie ^piewajqcy nad grobem . . . 

Krak6w, Frdnc. Cezdry, 1643. A\ — IV. G. n. 22. III. 

J. b. 27/19. 
Durini, Angelus Maria, Carmen . . . Domino A. M. Co- 

miti D., . . . nuntio apostolico in r. Pol., dum suburbanum 

patrum S. J. hortum inviseret, dicatum, a. 1767, d. 16. sept. 

4°. — II. B. 1. 2/21. 
Dylewski, Marian, z. Borkowski, Sejm ustawodawczy 

Rakuski. Cz. 2. ~ IV. D. e. 19. 
Dzialowski, z. Dembinscy. 

Dziatynska, Nepomucena, z. KoimiAski, Teodor. 
Dzialynski, Alex., z. Kazanie X. Kar. Strachockiego na 

konsekr. ko^ciola Markowickiego . . . Kalisz, w druk. koll. 

S. J., 1714. Fol. — IV. J. a. 10/8. 

— Jak6b. Bielski, Jan, Pochwala pogrzebna . . . Ace: 
Mowa . . . Ant. Boiicza Miaskowskiego. Poznan, Druk. 
coll. S. J., 1757. 8«. - IV. G. i. 37. 

— Martinus. Sewerynowicz, Jo. Chrys., Amor boni publici 
avita Dzialynscioriim sagitta pharetratus, . . . Posn., typis 
Acad., 1742. Fol. — in. 0. c. 23/4. 

— Tytus, hr., — Wspomnienie o sp. T. hr. Dz. Z. Roczn. 
Towarz. Przyj. Nauk Pozn. T. ni. - V. B. i. 24. 

— Xav., z. Szoldrski, Vict. 

Dzieduszycki, Tytus. Z. Borkowski, Sejm ustawodawczy 

Rakuski. Cz. 2. — IV. D. e. 19. 
Engestrom, Wawrz., hr., Pami^tniki, prz^. z oryg. przez 

J. I. Kraszewskiego. [Z portr. Antora.] Poznan, J. K. 

^upadski, 1875. 8o. — V. e. i. 11a. 
Falkowski, Jak6b, 1774 — 1849. ^ycior., z. Wojcicki, 

Zvciorvsy znakom. ludzi. Warsz. 1851. 11. str. 321—331. 

- V. A. f. 10. 

— Juliusz, Wspomnienia z r. 1848 i 1849. Poznaii, J. K. 
Zupanski, 1879. S^. — V. I. i. 30. 

Fedorowiczowa, Roia z Roskowskich. — Wiersz do 

zgaslej . . . Bez dat. 4". — 11. S. i. 186. 
Felinski, Aloizy. Zycior. i portr. Z. Wojcicki, Zyciorysy 

znakom. ludzi. Warsz. 1851. II. str. 23-37. — V. A. f. 10. 

— Zygmunt Szcz^sny. — (Polkowski, X. Ignacy,) Wspo- 
mnienie o Z. S. F., arcyb. metrop. warsz., napisal Stefan 
Prawdzicki. [Z portr. ks. arcyb. F.] Krak6w, W. Wielo- 
glowski i W. Jaworski, 1866.^ 8^. — V. D. f. 18. 

Fijalkowski, Ant., Prusinowski, Mowa isl. na naboi^. za 
dusz^ i, p. ks. A. F., arcyb. warsz., 6. listop. 1861. Grodzisk, 
A. Schmaedicke, 1861. 8^ — V. B. k. 23. 



Genealogie u. Biograpliie. — Briefe u. Memoiren. 315 

Flemming, Izabella, v. Czarfcoryski, Adam. 

Fontana, Juljan.— i^yciorys. Z. Roczniki, Tow. Przyj. N. 
Pozn. Tom. VI. 1871. — V. B. i. 27/13. 

Fredro, Alexander. Z. Siemienski, Portr. lit. I. — V.C.I. 43. 

Fredro, Jak. Max. i Fredro, Jan. — Alexander a Jesu, 
(J^drzej Kochanowski), Jednoro^ec, zacny y starodawny 
Fredr6w z Pleszewic kleynot . . ., trzema kazaniami po- 
grzebnemi wyslawiony. Dedykowane : Andrz. z PI. Fre- 
drowi przez wydawc^ X. J^drz. Podolskiego. W Krak., 
Luk. Kupisz, 1652. 4^ — IV. K. ra. 8/16. 11. G. a. 13/7. 

Gagacki, Jac, Dekan zu Koimin. Der erste HochveiTaths- 
prozess vor dem Staatsgerichtshofe in Berlin, gefuhrt 
im Jahre 1854. Graetz, A. Schmaedicke, 1864. 8®. — V. 

C. k. 21. 

Gamalski, Josephinus. Vide : Triumphale virtutis et sa- 
pientiae capitolium . . . Bonaventurae, S. R. E. Card, 
et ep. Albanensis, erectum . . . adoratum. 1723. Fol. — 
11. N. b. 27/13. 

Garwackiego, Stan., kasztelana Plockiego, List do Jana 
Zamojskiego w r. 1602. Z. Wojcicki, K, AV., Bibl. staroz. 
pisarzy polsk. Tom V., p. 309-315. — III. J. m. 20/8. 

Gaszynski, Konstanty, 1809— 1866. Z. Siemieiiski, Portr. 
lit. III. — V. C. 1. 45*. 

Gawarecki,Winc. Hipolit. Zjxior. portr. i facs. Z. Woj- 
cicki, Zyciorysy znakom. ludzi. Warsz. 1851. IL str. 
263-266." — V. A. f. 10. 

Gazdzicki, Mich. Vide p. 235. Decisiones variae S. R. C. — 
IV. G. f. 17. 

Gt^siowska, Korwin6wna, Zol'ia, v. Przyjemski, Alex. 

Gembicki, Piotr., Bisk. Krak. - Stephanowicz, Ant., Ka- 
zanie nazajutrz po pogrzebie. Dedyk. : Mikolajowi Gem- 
bickiemii. Krak., A. Piotrkowczyk, 1657. 4?. — IV. K. 
m. 8/10. 

Triurapbus, quern divae suae Cz^stocboviensi caenobium 

Claromontanum . . . ipso sacro die Annunciatae Virginis 
. . . exbibuit. Aut. Fr. Joann. Dion. Lobzyiiski. Crac, 
typis F. Caesarii, 1644. 4°. — III. J. b. 27/11. 

Gl^bocki, Jo. Nepo m., Decreta varia Sacrae Congrega- 
tionis Rituum spectantia Monasterium Bledzoviense Rov. 

D. Jo. Nepom. Gl^bocki 1763; Ludovicam Kozmiiskam 
abbatissam monasterii de Olobok 1761; Jobannem Can- 
tium 1761 ; Conv6ntum Carmelitarum Excalceatorum Pro- 
vinciae Lithuaniae 1762. Romae, typis Bemab6, 1761—63. 
Fol. — IV. G. b. 3. 

Glowicki, Sam., v. Sierakowski, Venc. 



316 Polnische Geschichte und Literatur. 

Gniazdowski, Chryz. Niemira, Differencya mi^dzy pos- 
polit^ i iiiepospolit%, z slawnych i heroicznych akcyi, 
smierci%, . . . kazaniem przez X. Franciszka Malczew- 
skiego, . . . ogloszona, a potym . . . Pani Teressie z Za- 
krzewskich Gniazdowskiey . . . dedykowana. Kalisz, 
w druk. Soc. Jesu, 1732. Fol. - m. O. c. 23/11. 

Gniewosz, Mi kola j z Olexowa. — Alex, a Jesu (J^- 
drzej Kochanowski.) Mqins. 6mier6 m^:snego iywota 
plod, . . . pogrzebnem kazaniem opisana . . . Dedyk. : 
X. Mikolajowi Woyciechowi z Olexowa Gniewoszowi, 
bisk. Kuj. — Krak., iiuk. Kupisz, 1650. 4°. — IV. IL 
m. 8/14. 

Gniiiska, Dorota, Kazanie X. Jana Stanislawa na Wit- 
wicy Witwickiego, biskupa Kijowskiego etc. Warsz., 
1680. FoL — ni. R. a. 1/6. 

— Klosy chrze^cianski^y poboino^ci peine po liniwie dmierci 
. . . Pani Doroty Gn., pogrzebowym panegirykiem przez 
ks. Ad. Przeborowskiego, S. J., . . zebrane. . . . Warsz., 
K. F. Schreiber, 1680. Fol. — HI. R. a. 1/6 a. 

— Kazanie na pogrzebie . . . miane przez W. X. Bern. Ja- 
slowskiego . . . 1680. Fol. Niekompl. — in. R. a. 1/6 b. 

GniiiskijJo. Trach, ep. suffr. posn. — Raclako wski, Adamus, 

Pio summi viri cineri, . . . D. Jo. Tracb Gn., . . in fd- 

nebri solennitate . . . istud maeroris et debitae observan- 

tiae testimonium confecit . . . Posn., Jo. Wolrab, 1626. 

4°. - IV. G. n. 22. 
Godzcy. Genealogia. V. Sewerynowicz, J. Chr. Lzy liliowe 

etc. Pozn., druk. akad., 1745. Fol. — IV. J. a. 6/18. 
GolQbiowski, Lukasz. Zycior., portr. i facs. Z. Wojcicki, 

Zycioiysy znakom. ludzi. Warsz. 1851. 11. Str. 291 — 

294. 40. - V. A. f. 10. 
Goluchowska, Anna, z Zebrzydowic, V. Lubomirska, 

Anna. 
Goluchowski, Abr., Pielgrzymstwo Abrahama do ziemie 

obiecaney, przy pogrzebie przez X. Pawla Zablockiego . . . 

wystawione. Krak., Waler. Pi^tkowski, 1648. 49, — ITT. 

K. b. 25/3. n. G. a. 13/17. 

— Leliwczyk z niebieskim porownany xi^zycem, abo kaza- 
nie na pogrzebie . . . przez W. O. Alex, Dayczewica . . . 
Krak., W. Pi^tkowski, 1618. 4°. - HI. K. b. 25/5. 

— Andr. Chph. 'X) Bronicka, Oath. — Plenilunium lunae 
gentilitiae ill. . . . dni ex accessu nuptiaH splendorum 
ill. soleae, an solis? ill. . . . virginis, . . ex illustri Cor- 
uinorum gente, in coniugem assumptae. In bemispbaerio 
ill. Stanislai a Bronice Bronicki, sponsae parentis, obser- 



Genealogie u. Biographie. — Briefe u. M^moiren. 317 

uatum a Barthol. Stanisl. Jedlewski 1658. 15 Kal. Oct. 

Krak., Frc. Cesary, 1658. 4«. - III. K. b. 25/6. 
Gorecki, Albin. Zyciorj's przez Em. Kierskiego. Z. Rocz. 

Tow. Przyj. N. Pozn. T. VI. 1871. V. B. i. 27/18. 
G6rski, Stan. — O St. G., kanoniku piockim i krak., z podo- 

bizn^ listu G6rskiego, napisa2 Dr. K^trzyiiski. Z. Kocz- 

niki Tow. Przyj. Nauk Pozn. T. VI. 1871. — V. B. i. 27/3. 
Gorzenski-Ostrorog, Ant., v. Stablewski, Floryan. 
Z Goslawic, Holibieta, v. WoUowicz. 
Gostkowski, Jac. Vide p. 235. Decisiones variae S. R. C. 

— IV. G. f. 17. 

Goszczyiiski, Seweryn. Z. Siemieiiski, Portr. lit. I. — 

V. C. 1. 43. 
Grabowska, Antonilla z Krzyckich. Na prze^wietne 

. . . Panow na Krzycku Krzyckich kleynoty ... Do 

Pana J ana a Gotzendorff-Grabowskiego . . . Kazanie, . . 

ks. Bern. Kleckiego. PoznaA. Pol. Bez karty tyt. — 

ni. O. c. 23/19. 
Grodzicki, J6z. — Paraiyiiski, Franc, Zabieg na publicz- 

nym trdkcie . . , herbownemu Gryfowi. Poznan, Coll. 

S. J., 1755. Fol. — IV. J. a. 6/10 A 10/7. III. 0. c. 23/7. 

— Sigism., V. Maximil. a S. Maria, Liber sapientiae . . . 
Thomas de Aquino . . . Posn. 1755. Fol. — IV. J. a. 6/23. 

Grudzielski, Ludwik, v. Stablewski, Floryan. 

Grudziiiska, Anton., v. Chlapowska. 

Grudziiiska, Jozefa, v. Gutakowska. 

GrndziAski, Stephan, Archetyp wysokich a panskich 

cnot . . . w kleynocie Grzymala . . . wystawil X. Hier. 

Lipczyiiski. Warsz., Jan Trelpinski, 1640. 4°. — III. K. 

b. 25/4. V. GrudzyAski. 

— Zygmund z Grudny. — Papniyiiski, Adr. Kazim., 
Rycerz zbroyny z fortece herbowiiey do niebieskiey sztnr- 
mujt^cy, w kazaniu na pogrzebie . . . wystawiony. Dedyk. 
Andrzejowi Kar61owi Grudzinskiemu. Pozn., Woyc. Re- 
gulus, 1653- 4°. - IV. K. m. 8/19. 

Grudzyiiski, Stef., — H^czel-Mokrski, Andrzej, Trzy wieze 
na gruncie Pan6w GrudzyAskicb od Stephana Grudzyn- 
skiego . . . wystawione. 4<*. — IV. G. n. 22. 

Grzybowska, Liikrecya Guldensternowna. — Hiero- 
nim od S. Hyacyntha, Karmelita, Zlota gwiazda sphaerze 
swey oddana na pogrzebnym kazaniu. Dedyk. Janowi 
Grzybowskiemu. Krakow, A. Piotrkowczyk, 1646. 4°. 

— IV. K. m. 8/25. 

Grzymultowski, Chph. cx) Leszczynska, Alex. Caec. 

— Salecki, Andr., M., Applausus academicus, ad festum 



31 8 Polnische Geschichte nnd Literatur. 

et simul faustum Hymenaei diem exhibitns. Posnaniae, 

vid. u. haerr. Alb. Reguli, 1665. 4o. — III. J. b. 27/9. 
Guldenstern, Lucretia, v. Grzybowska. 
Giitakowska, J6zefa z Grudzinskich, hr. — Daleki, J., 

Mowa pogrzebowa. Poznan, A. Popliiiski, 1861. 4^. — 

V. C. k. 9/3. 
Hanka^ Waclaw. ^ycior. i portr. Z. Wojcicki, Zyciorysy 

znakom. ludzi. Warsz. 1851. II. str. 257—261. 8». — 

V. A. f. 10. 
Heiden8tein,Reinh. — Nehring, Wl., O historykach polsk. 

16. w. I. iyciu i pismach Reinholda Heidensteina. 

Wydanie drugie, spolszczone i pomnoione. 1860. 8®. — 

V. B. h. 42. 
Herburt z Fulsztj^na, Jan, CjTOgraf, czyli rewers wy- 

stawiony. Z. Wojcicki, K. W., Bibl. staroi. pisarzy 

polskich. Tom I. p. 341—345. — III. J. m. 16/10. 
Hoene-Wroiiski. Przedruk z Przegl. Pozn., PoznaA, J. 

K. ilupaiiski, 1852. 4». — V. B. d. 2. 
Hoffmannowa, Klem., z Tanskich. — G6micki, Leopold, 

Mowa podczas ialobnego nabozenstwa. Krak., J. Wildt, 

1848. 8«. 16 str. — IV. L. k. 18.3. 
Holowiiiskijlgnacj'^, Teka rozmaitosci. Wilno, T. Gliieks- 

berg, 1844. 8«. — III. W. c. 10. 
Hosius, Stanisl. — Vita D. St. H., Poloni, S. R. E. Card. 

. . . auctore Stan. Rescio. Romae, primum impr. 1587, 

nunc iterum prodit Olivae, typis monast. S. 0. G., 1690. 

8«. — II. D. m. 12. 
Hulewicz, Benedykt z Drozdeii Nowina. 1750 "f* 1817. 

Z. Dr. Antoni J., Opowiadania historyczne. Serya III. 

torn I. Warszawa, Gebethner i Wolff, 1882. 8«. — V. J. 

i. 13/3. 
Hiiminieck(a) , Isab. de — V.pag. 235. Decisiones variae S. 

R. O. 
Husarzewski, Tom. — Golanski, Prof., Pamif^tka Tomasza 

Husarzewskiego, professora historyi powszechn^y i kry- 

tyki. Wilno, J. Zawadzki, 1808. 8'>. — II. C. g. 9. 
Jabczyiiski, Jan Nepom. — , Zyciorys. Z. Roczniki Tow. 

Przyj. N. Pozn. Tom VI. 1871. 8". — V. B. i. 27/14. 
Jablonow8ki,Jan Stan. — Jarochowski, Kaimierz, J. St. 

Jabl., Wojew. ruski, i zatarg jego z krolem Augustem 11. 

Z. Roczniki Tow. Przvj. N. Pozn. Tom IX. 1876. &>. 

- V. B. i. 28/1. 
— Jos., Refertissimam beatitatis diem, qua . . . eels. princ. 

Jos. Jabl. datus est atque primum in lucem editus, Coll. 

Yars. S. J., celebrat. 1762. 4». - n. B. I. 2/12. 



Genealogie u. BiograpKie. — Briefe ii. M^moiren. ol9 

Jablonowski, Joseph Alex, Fiirst. — Sendel, Clin., D., C 
Lobrede auf den . . . Ftirsten ... J. A. . . . Jabt. . . . 1766, 
den 19. Martii gehalten. Danzig, D. L. Wedel, 1764. 4*'. 

— II. J. c. 5/5. 

— Stanisl. — Jonsac, Mons. de, Histoire de St. Jabl. . . . 
en IV tomes. Lps., G. G. Sommer, 1774. 4*>. [M. Xk.] 

— n. J. c. 3. 

— Jonsac, de, Zycie St. Jabl., przel. z franc. Pozn., J. K. 
^upaiiski, 1868. 8«. 4 tomy. — V. D. e. 6. 

— Stan. Joan. — Arma, heroes, duces, honor, genus, virtus, 
omnia in ... d. Stan. Jo. in Jablonow Jabt. . . . a S. 
J. Polona omni saeculorum memoriae inculcata. A. 1695. 
Nunc denuo renovata. Leopoli, typis coll. S. J., 1748. • 
Fol. — VI. H. a. 1. 

Jakubowic, Anna z, v. Ligenza. 

Jakubowski, J6zef. Zycior. i portr. Z. Wojcicki, Zj^cio- 

rysy znakomitych ludzi. Warsz. 1850. I. Str. 365—368. 

8«». - V. A. f, 9. 

— J6z6f Kalasanty, Rozmaito^ci. Miscellanea. Manu- 
script. 4". 2 fascykuly, z lat 1860 i 1864. — V. B. m. 9. 

JaAski, Bogd., — Callier, Edm., B. J., „pierw8zy pokutnik 
jawny i apostol emigracji polskiej we Francji." Poznaii, 
nakl. ksi^g. E. Calliera, 1876. 8°. — V. G. d. 1. 

Jaraczewska, Elib. zhr. KrasiAskich. Zycior. i portr. 
Z. Wojcicki, Zyciorysy znakomitych ludzi. Warsz., 1850. 
I. Str. 45—60. — V. A. f. 9. 

Jaworski, Wspomnienia Kaukazu. Poznan, J. K. Zu- 
panski, 1877. 8°. 3 tomy. — V. G. i. 24. 

Jaworski, Franc, v. Dembinscv. 

Jaxan, Jo. Stanisl. — Urania dolens ob immaturam mortem 
. . . M. J. St. J., philos. Doct., coll. Lubransciani Acade- 
mici Posn. Math. Prof, et Seminarii Praefecti. . . . 
Posnaniae, Alb. Kegulus, 1651. 4°. Carmina lat. Andr. 
Szoldrski, Stanisl. Gi^dkowski, Franc. Zakrzewski, Mar- 
tian! Omiecinski, Stan. Gorzynski. — IV. K. n. 16/4. 

Jelowicki, Alexander, Moje wspomnienia. Paryi, A. 
Jelowicki i Sp., 1839. 8^ 2 VoU. — H. R. a. 69-^70. 

— Wyd. 2. Pozn., J. K. Zupaiiski, 1877. 8'>. — V. G. g. 48. 
Jordan, v. Myszkowscy. 

Iwaiiska, Eleon. z Olszowskich. — Zlote iniwo chwaly 
wieczn6y przed Bogiem, slawy nie^mierteln^y przed 
ladimi, z doyrzalych cnot y z szacownych zaslug . . . 
zebrane . . . przez X. Michala Brzezieckiego . . . 
Cz§stochowai w druk. Jasn^y Gory, 1753. Fol. — III. 
O. c. 23/9. 



3*20 Polnische Geschichte und Literafcur. 

Kajsiewicz, Hier. — Zaleski, Bron., Ks. H. K., wyci^gi 
z listow i notatek zmarlego, 1812—1873. Z portr. Pozn., 
J. K. liupaiiski, 1878. 12o. — V. J. h. 22. 

Kalinow8ki,Adam. — Okolski, Symon, Pojedynek m^za 
walecznego katholickiego z nieuiyt^ smierci%. Crac, 
Franc. Caesarii, 1638. 4°. — IV. G. n. 22. 

KaliszkowskijMikolaj. — JabloAski, Franc, Rota ruma- 
cyiey rodowitemu Nal^czowi ^w. p. JMci Panu P. — na 
ozdob^ oblubienicy niebieskiey, z dekretu niebieskiego 
publikowana przez Jeremiasza proroka . . . Poznaii, Woyc. 
Laktanski, 1685. 4". Ex. niekompl. od karty C. 4. — 
II. M. o. 19/3. 
.Kalkstein, Kazim. — Jarochowski, Kazim., Sprawa Kalk- 
steina. 1670—1672. Warszawa, Gebethner i Wolff, 1883. 
8«. — VI. B. e. 1. 

Kamienscy i KamiAscy. — KamMski, Julian Aleks., Prze- 

gl^d materyalow do monografii i hist, rodzin Kamien- 

skich i Kaminskich. Lwow, nakl. Autora, 1866. 8°. 

2 tomv z litogr. — V. C. i 71. 

" ♦ ...» 

Kamiiiski, Jan Nepomucen. Zycior. Z. Wojcicki, Zy- 

ciorysy znakom. ludzi. Warsz. 1851. 11. Str. 349. 8®. — 

V. A. f. 10. 
Xarnkowski, Stan., Epistolae illustrium virorum in tres 

libros di gestae. Crac. 1578. 4^*. — IV. H. k. 14. 
Karpiiiski, Franc. — Zycior. i portr. Z. "Wojcicki, Zycio- 

rysy znakomitych ludzi. "VVarsz. 1850. I. Str. 411—430. 

8". - V. A. f.V 
Korniilowicz, Ant., O jiyciu ^p. Fr. K. . . . wia- 

domosci. Wilno, N. Gliicksberg, 1827. 8o. — UI. O, 

d. 34. 
— Pami^tniki ; z r^kop. wydat J. Moraczewski. Lwow 1849. 

Dnik. zakl. Ossolinskich. 12**. — IV. 0. e. 54. 
Karscy. Genealogia. Z. Kazanie Gorkowskiego na sm. J. 

Chr. Radojewskiego . . . 1752. Fol. str. C. — IV. J. a. 10/4. 
Kasprzycki, Hilarius, Corona aurea, aurum primum 

color optimus, ab invidis fatis mutatus, . . . sea caenota- 

phium . . ., officioso . . . calamo expressum a D. Cas. Fort. 

Albrychowicz. Cracov., Mich. Dyaszewski. Fol. — 

IV. H. a. 14/3. 
Xazanowski, Adam. — Laska zelazna w popiele skruszoua, 

abo kazanie na exequiach przez W. X. Kaz. Jana Woy- 

sznarowicza . . . miane. Lublin, Jan Wieczorkowicz, 1650. 

4P. — HL K. b. 25/2. 
Kczewscy-Lewart. Dzi^binski, Ludw., Elekcya w polu 

oyczj'stAmi . . . Fol. — IV, J. a. 10. 



Genealogie u. Biographie. — Briefe u. M^moiren. 321 

Kczewska, Eoza^ na Kczewie, Lewart. — Z.Kazanie 
na im. Jana Kczewskiego ... X. Woyciecha, Keformata 
. . . Fol. — IV. J. a. 6/4. 

— Tatulowicz, Woyc, Nowy konkurrent o koron^ szcz^^li- 
w6y wieczno^ci, herbowny domu Kczewskich Lewart. 
Warsz. 1741. Fol. — IV. J. a. 6/4. IV. J. a. 10. 

Kicka, Lucya z Pi^tkowskich, Do J. W. JMci Pani 

— ... Oda przez X. Feliksa Synakiewicza, . . . zlozona 
w dzieii imienin, d. 13. Orudnia 1786. 4". 4 karty. — 11. 
D. 1. 1/11. 

Kicki, Ludw. — Nabielak, Ludw., L. K., jeneral wojsk 
polskich. 1791-1831. PoznaA, J. K. ^upaiiski, 1878. 8«. 

— V. K. e. 11. 

Kielczewski, Gabr. — Kielczewski, Venc, Oratio de D. 

Norberto . . . ord. P. P. Praemonstratensium primo fun- 

datore et patrono. Posn., Jo. Kossowski, 1623. 4°. — HE. 

J. b. 27/17. 
Kierzkowski, J. F., Pami^tnikL Poznaii, N. Kamieiiski 

i Sp., 1866. 8°. — V. 0. 1. 22. 
KiliAski. Pami^tniki. Wyd. Tyt. Dzialyiiski. Brzeg, 1828. 

80. [Bez karty tyt.] — 11. H. a. 32. 

— Paini^tniki. W oswobodzon^y Warszawie, 1830. S\ [Z portr. 
Kilinskiego, litogr. przez Sew. Oleszczydskiego.J Wydawca 
Kazim. Wlad. Wojcicki. — IV. B. b. 55. 

— PamiQtniki. Pozn., J. K. 4upaiiski, 1860. 8®. — V. C. 
k. 25/3. 

Pozn., J. K. ^upaiiski, 1882. 8«. — VI. D. h. 7. 

— Teod. Konst., X. — Zyciorys. Z. Roczniki Tow. Przyj. 
N. Pozn. Tom VI. 1871. — V. B. i. 27/17. 

Klonowicz, Sebastyan. Zycior. i portr. Z. Wojcicki, Zy- 
ciorysy znakom. ludzi. Warsz. 1851. II. Str. 165—169. 

— V. A. f, 10. 

Kludziiiski, Wlad. — Meta nie^mierteln^y slawy, od Her- 
kulesa polskiego — ^miertelno^ci kresem dop^dzona, . . . 
oyczystym rymem wystawiona przez Andrz. Kazim. Cbro- 
sciiiskiego . . , Pozn., X. Woyc. Laktaiiski, 1684. Fol. 

— ni. R. a. 1/27. 

Kmithae, Petri, de Wisnicz, Palatini Cracoviensis, Vita. 
V. Orichovii, St., Annales Polon. Dobromili 1611. p. 266 
—312. — n. J. 1. 17/2. 
Kniainin, Franc. Dyonizy, Zyciorys i portr. Z. Woj- 
cicki, Zyciorysy znakom. ludzi. Warsz. 1850. L Str. 
• 481-496. — V. A. f. 9. 
Kochowski, Wespazyan, 1633—99. Z. Siemieiiski, Portr. 
Hter. I. - V. C. 1. 43. 

m. 21 



322 Polnische Geschichte und Literainr. 

Kollar^Jan. Zycior. i portr. Z. Wojcicki, Zyciorysy znakom. 
ludzi. Warsz. 1851. H. Str. 57-61. — V. A. f. 10. 

Koiaczkowski, Adam a Konary. Terminus illimitatus, 
a quo et ad quern deducuntur honor et gloria, . . . ab 
Bev. Adalb. Klimacki . . . carmine votivo dimensus. 
Posn., typis Acad., 1757. Fol. - III. 0. c. 23/14. 
*- Maciej z Konar, s^dzia. Chlapowaki, Stanisl. z Ohla- 
powa, Tarzeiiski, J6zef. — Powaga s^dzidw przy reassump- 
cyi S4d6w ziemskich poznaiiskich, . . . prezentowana od 
XX. Franci8zkan6w prowincjd polski^y .... Pozna^, 
Druk. Akad., 1754, Fol. — IH. O. a. 9/58. 

Xo22%taj, Hugo, ^yciorys, z. Sniadecki, Jan, Pisma roz- 
maite. Tom I. Wilno, 1818. 8. — III. S. d. 48. 

— Linowski, Alex., Ko2i^taj w rewolucyi Kosciuszkowskidj. 
Leszno i Gniezno, E. Glinther, 1846. 8^ — HI. K, 
n. 39. 

Komarzewski, Jan., v. Gzartoryski, Adam. 
Komorowska, Ghristina Gonstantia. V. Wielopolski, 

Joannes. 
Komorowski, Adam, arcyb. Gniein. — Korrektura ludzi, 

naymocnieysze upadaji^c^y sprawiedliwodci Awi^tiiy w 

Polszcze utrzymanie, albo kazanie . . . miane, J. O. X. 

JM. Adamowi na Liptowie y Grawie Komorowskiemu 

. . . przez ... X. Wawrz3riica z Wybranowa Swinar- 

skiego przypisane . . . Warsz., druk. XX. Schol. Piar., 

1750. — III. G. c. 23/13. 
(Koniecpolscy.) Przyl^cki, Stan., Pami^tniki o Koniec- 

polskich. Przy czy nek do dziej6w polskich XVII. wieku. 

Lw6w, Piotr Piller, 1842. 8''. Z facsim. i portr. Stanisl. 

Xoniecpolskiego ; ryl na m. Ant. Tepplar w Medyce. — 

III. J. m. 14. 
Koniecpolski, Alex., v. Lubomirska, Anna. 

— Jo., Hercules Sarmaticus triumphali gentilitiae soleae 
vestigio non plus ultra imprimens Grienti, seu ill. — nuper 
dislimitationis cum Porta Gttomanica Magnus Gommissa- 
rius, mox Braclaviensis, hodie Siradiensis Palatinus, festivo 
plausu omnium in suae provinciae faustiss. aditu adora- 
tus et inpr. a devincta . . . PoL S. J. Posn., typis S. J., 
1711. Fol. - n. N. b. 27/3. 

— Stanisl., v. Lubomirska, Anna, et Koniecpolscy, ubi 
effigies. 

Kopernik, Mikolaj, z. pod Astronomi%. 

Koryciiiski, Adalb., arcbiep. Leopol. — Leo Roxolanus 
gentiliti4 Ascift . . . omatus et armatus, V. Dunin, P., 
Yirtutes honoratae. Lublin 1G87. 8*. - IIL V. i. 13/2. 



Grenealogie u. Biographie. — Briefe u. M^moiren. 323 

Koryciiiki, Stephan, z Pilce. — Mroskowski, Marynus, 
Ztoty top6r palm^ ozdobiony, albo kazanie na dzieii po- 
grzebn . . . d. 12. wrzednia 1658. Krak., F. Cesary, 1658. 
4**. Dedyk, X. Woyc. z Pilce Koryciiiskieiiia , kan. krak. 
— rV. K. m. 8/15. 

— Wojc, V. Adalb. Kor. 

Korzeniowski, J6zef. Zycior., portr. i face. Z. Woj- 
cicki, ^yciorysy znakom. ladzi. Warsz. 1851. II. Str. 
137-145. - V. A. f. 10. 

Kodciuszko, Tad. — JuUien, Rys fycia wodza polskiego 
T. £. Z franc. Z dodaniem opisu sprowadzenia zwlok 
bohatyra do Krakowa i zloiem& onych w grobacb kr616w 
Polskich. Ozdobiony popiersiem Jego podlug oryginalu 
trafion&n. 1819. 8». — II. J. k. 14. 

Wypis z iycia Tad. Kodciuszki. Z. Kiliiiski, Paxni^tniki. 

Warsz. 1830. — IV. B. b. 55. 

— Fayot, Alfr., Notice sur la vie de Tb. K. Paris, P^li- 
cier, 1824. 8». - IV. S. b. 13. 

— Falkenstein, Kar., T. K, czyli dokladny rys jego 
iycia. Z niem. Radom. 1830. 8^ — IV. B. b. 46. 

— Gagaryn, Matslej, Bozmowa Pawla I. z Tad. Koi6, 
w wi^zieniu w Petersbnrgu. Z. Kilidski, Pami^tniki. 
Warsz. 1830. 8^. — IV. B. b. 55/2. 

Z. Pami^tniki XVm. w. Tom I. — V. C. k. 25/4. 

— Micbelet, J., Legenda o Kodciuszce, thun. z franc. 
Poznaii, W. Stefaiiski, 1851. 8». — V. A. k. 13. 

— Wegner, Leon, T. K., dwa ust^py z iywota jego. 
1796-1798 i 1814-1817. Z. Roczniki Tow. Przyj. N. Pozn. 
Tom Vn. 1872. — V. B. i. 27/28. 

— ^ycbliiiski, Teod., iiywot T. K. wedlug irddel istnie- 
ji^cycb. Wyd. 2. Pozn., M. Leitgeber i Sp., 1877. 8». — 
V. E. i. 37. 

— Listy do Tekli ^urowski^j, pisane r. 1791 w Mi^dzy- 
boin i kopia Ustu Jenerala do JW. iiorowskiego. Z. 
Pisma J6zefa Cbwaliboga. Lw6w 1849. 8«. — IV. L. 
h. 14. 

— Les obs^ques de K, aux tombeaux des rois de Pologne 
k Cracovie. Poeme, suivi de notes bistoriques par le 
Comte de Lagarde. Municb, I. J. Lentner, 1819. 4". — 
n. K a. 32. 

— Pami^tnik bndowy pomnika T. K., przez Komitet zarz^- 
dzaj%cy t^2 budow% wydany. Krak., J. Matecki, 1825. 
8». [Z portr. i planami.] — IV. F. b. 10. 

— lista imienna os6b skladaj^cycb ofiary na pomnik T. K. 
Wydana przez komitet zarz^dzaj^cy budow^ tegoi od d 

21* 



324 Polnische Geschichte nnd Literatur. 

17. grudnia 1821 r. Krak., J. Maj, 1822. 8«. — H. J. h. 5. 

IV. F. h. 10. 

Kosmowski, Stan., Pami^tniki z koiica XVm. w. Pozn., 
J. K. ^upaiiski, 1860. 80. — V. B. h. 43. 

— to 8 a mo. Wyd. 2. Poznaii, J. K. Zupaiiski, 1867. 8*. 

— V. C. k. 32. 

Kossakowska, Katarzyna z Potockich, kasztelanowa 
Kamieilska, 1720—1801. Z. Siemieiiski , Portr. lit. I. — 

V. C. 1. 43. 

Kowalkowski, Tom. — Czamocki, Woyc, Gniazdo szla- 
checkie, przy So^nicy Godzi^bowskiey z^ddzone na po- 
grzebie . . . Thom. z Kowalkowey K. . . . W Krakowie 
1646. 4«. - IV. G. n. 22. 

Kozakiewicz, Szymon, z. Borkowski, Sejm ustawodawczy 
lUkuski. Cz. 2. - IV. D. e. 19. 

Koiimian, Andrz^j Edward, 1804—1864. Z. Siemieiiski, 
Portr. lit. m. - V. C. 1. 45. 

— Ksi^dz Jan, przyjaciel polskiego ludu, napisala X. X. 
[Z rycin^.] Poznan, nakl. Fr. BazyAskiego , 1878. 16®. — 
V. E. 1. 36. 

— Kajetan, 1772—1856. Z. Siemieiiski, Portr. liter. I. — 
V. C. 1. 43. 

— J6zef, Zywot ks. J. z Rzeczycy K., bisk, kalisko-ku- 
jawskiego, przez Kajetana Koimiana, brata jego, w r. 1851 
skre^lony. PoznaA, J. K. iiupaiiski, 1864. 8^ — V. C. k. 23. 

— Kajetan, Pami^tniki, obejmuj^ce wspomnienia od r. 
1780 do r. 1815. Poznan, J. K. iiupaiiski, 1858. 8». 2 tomy. 

— V. B. g. 45-46. 

Koimidska, Ludov., v. Gl^bocki, Jo. Nepom. 

Koimiiiski. Approbacya transakcyi graniczney mi^dzy 
dobrami Dupinem w Polszcze y dobrami Gogolewice, 
Grzybielin y Slabocin w Szlonsku (sic) Pruskim. Bez 
dat. Fol. — in. L. a. 8/92. 

— Petr. — rv(ff]u(tt in abitum P. K,, equ. Pol., ex celel). 
acad. Marchionum in aug. acad. Juliam, scripta a Petro 
Wierzbi^ta Biskupski, equ. Pol. Francof., Frid. Hart- 
mann, 1605. 4'>. — III. K. b. 24/6. 

— T e d. , <v) Dzialyiiska, Nepom. — Oswiadczenie powinn6y 
wdzi^czno^ci ku prze^w. domom y imieniom JW. K. y 
Dz. przy nayszcz. doiywotni^y przyjaini zl^czeniii . . , 
z obowi^zku akad. Poznaiiski^y wierszem polskim wyra- 
ione. Poznaii, w dnik. Akad., 1764. 4®. — III. N. f. 16. 

Krajewska, B. zeZychlinskich, v. Stablewski, Floryan. 

Kraiiiski, Wine, pierwszy Dr. prawa w uniw. War- 

szawskim. Z. Bandtkie, J. W., powaianiu dawniey- 



Genealogie u. Biographie* — Briefe u. M^moiren. 325 

szem w Polszcze prawmk6w uczonych. Warsz., N. 

Glucksberg, 1825. 4«. — m. J. d. 22. 
Kraiiiski, Wine, Ks., Wroci., w wlasnym skladzie wy- 

dawcy, 1858. 8«. [Autobiogr. z portr.] — V. C. f. 33. 
Krasicki, Ignacy. ^ycior. przez JoHana Bartoszewicza 

i portr. z facs., z. Wojcicki, Zyciorysy znakom. ludzi. 

Warsz. 1850. I. Str. 109-135. 8«. — V. A. f. 9. 

— Gels. S. R. I. principi, Ign. comiti K., episcopo Varm. et 
Samb., terrar. Prussiae praesidi recens inangorato, S. J. 
Prov. Masoviae gratulatur. Bez dat. 4°. — II. B. 
1. 2/14. 

Krasiiiska, Franciszka. £ona Kar61a Ks. Korlandzkiego, 
syna kr61a Augusta III. Zycior. i portr. Z. Wojcicki, 
zyciorysy znakom. ludzi. Warsz. 1850. I. Str. 477—480. 
8«. - V. A. f. 9. 

Xrasiiiski Jdz. hr., Pami^tniki od r. 1790—1831, skr6cone 
przez Dr. Fr. fleuttowicza. (Ks. Ig. Polkowskiego.) 
Poznan, J. I. Kraszewski, 1877. S^. — V. G. g. 5. 

— Mich., WlasnorQczne blogoslawieiistwo ksi^dza Marka, 
dane M. K., podkomorzemu Koiaiiskiemu. Z autentyku 
1770. Z. Wojcicki, K. W., Bibl. staroi. pisarzy polskich. 
Tom V. p. 335—337. 8». — III. J. m. 20/12. 

— Zygm., 1812—1859. Z. Siemieiiski, Portr. lit. I. 8«. — 
V. C. 1. 43. 

Kraszewski, J6zet Ign., ^yciorysi portr. — Z. Wojcicki, 

iiyciorysy znakom. ludzi, Warsz. 1850. I. Str. 309—332. 

8°. - V. A. f. 9. 
KrQski, Ign., z. Moianski, Paw. Seb., Ghwa2a nie^mier- 

telna . . . ^w. Ign. de Lojola . . . E^isz, druk. S. J. 

1757. Fol. - IV. J. a. 6/20. 
Kromer, Mart. — Eichbom , Ant. , Der erml. Bischof M . 

K. als Scbriftsteller, Staatsmann und Kircbenf 'lirst. Brauns- 

berg, E. Peter, 1868. 8^ — V. D. i 3. 

— 1512 — 1589. Z. Siemieiiski, Portr. lit. I. 8<». — V. C. 
1. 43. 

Kropiiiski, Ludwik. Zycior. i portr. Z. Wojcicki, Zycio- 
rysy znakom. ludzi. Warsz. 1851. U. Str. 299—304." 8^ 
— V. A. f. 10. 

Krosnowski, Nic, Arcbiep., Leop. — Prodromus immor- 
talitatis, sacer et divus bonor ill. atque rev. d. d. — in 
orbis scenam a virtute fortunaque datus, a coll. Sieuia- 
viano Leop. S. J. literario nonnibil adomatus cultu, 
dum suam . . . metropolim . . . ingrederetur a. 1645. 
Leopoli, typis S. J., 1645. Fol. — III. R. b. 1/3. 

Krotoska, Ursula, Andreae £1., v. Sieuiawski, Nic. 



326 Polnische GeschicLte und Literatur. 

Kruszyiiski, Jan Pomian, 1773—1845. Zycior., facs. 

i poitr. Z. Wojcicki, Zyciorysy znakom. ludzi. Warsz. 1851. 

11. Str. 181—186. 8«. - V. A. f. 10. 
Krzycka, Antonilla, v. Grabowska. 
Kt zyckif Maciej. — Babecki, Pawel, Z2ote^niwo z niesm. 

bI&w y pochwai krescencyi doyrzdlego w cnotdch y 

heroicznych dzieldch iycia . . . n& rodowitym prze^w. 

doma polu zebrdne . . . Pozn., wdruk Akdd., 1738. Fol. 

— IV. J. a. 6/7. 

Knncewiczy Jozaf. — Woysznarowicz, Kaz. Jan., Krwawa 
Chrystnsowa winnica, abo kazanie o biogosl. J. K., 
archiep. Polockim . . . Krak., Fr. Oezary, 1647. 4®. — 
m. K. b. 25/8. 

Kuming. Belacya autentyczna o . . . domie Kuming6w 
z metryki koronn^y ezkocki^y wyJQta. Z. Kola, D. F., 
Traktat kr6tki o heraldyce. Warsz. 1747. i^. Eozdziat 
V. — n. J. f. 12. 

Kwilecka, Helena v. Turno. 

Lachowicz, Casim. — V. Bojarski, Ant. Nepom., Dzieii, 
niestworzonego s^oiica . . . Pozn., dmk. Ak., 1747. Fol. — 

IV. J. 10/21. 

Lanckoronski, Sam. — Pnrzecki, Tom., Kaz&nie na po- 
grzebie . . . Sam. z Brzezia L. . . . Krak6w, Fr. Cez4ry, 
1638. 40. — IV. G. n. 22. 

Lasco, Jo. a. — Dalton, Herm., Johannes a Lasco, Beitrag 
zur Keformationsgescliiclite Polens, Deutschlands und 
Englands. Gotha, F. A. Perthes, 1881. 8«. [Mit Portr.] 

— VI. F. c. 38. 

Lauterbache. — Fuchs, Glieb, Historische Nachricht von 
den beruhmten und gelehrten Lauterbachen« BresL, J. 
F. Kom d. alt., 1765. 40. - IV. E. g. 12/3. 

Ledochowska, Columba Anna, filia Francisci L. etLu- 
dovicae de DonhoflT, v. CzapsM, Mich. 

Ledochowski, Mieczysl. hr. — Chociszewski, J6zef, Zycio- 
rys ks. kard. i arcyb. L. Wyd. 2. Pozn., J. Chociszew- 
ski, 1877. 12«. — V. E. k. 40. 

— Zywot M. hr. Halki L., rzymskiego Sw. kodcioia kar- 
dynaia i kr61estwa polskiego pr3nnasa, legata, arcy- 
biskupa itd. itd., wedlug wskazowek dw6ch kaplandw 
archidyecezyji poznaiiski^j sporz^dzony. Poznaii, nakl. 
F. Ba^kiego, 1879. 8». — V. F. 1. 74. 

Lelewel, Jan Pawel. iywot J. P. L., podpulkownika 
iniynierjL Pozn., J. K. ilupaiiski, 1857. S^, — V. B. g. 8. 

— Joachim, 1786—1861. Z. Siemieiiski. Portr. lit., I. 8». — 

V. C. 1. 43. 



Genealogie u. Biographie. — Briefe u. M^inoireii. 3'27 

Lelewel, Joach. Listy. Oddziat I. Listy do rodzeiistwa 
pisane. Poznaii, J. K. ^upaiiski, 1878—79. 8®. 2 tomy. — 
V. I. g. 11-11 a. 

— Przygody w posznkiwaniach i badaniu rzeczy narodowych 
polskich. Pozn., J. K ^apaiiski, 1858. 8^ — V. B. h. 17. 

— Pisma rozmaite. Pozn., J. K. ^upaxiski, 1863. 8*. — V. 
C. h. 33. 

— Chwile ostatnie. Poznad, L. Merzbacli, 1862. 8®. — V. 
C. i. 12. 

Leski, Ada lb. Stanisl. — V. £jukomski, Nicol. 

Leszczyiiscy. Europa in ser. Leszczyniortun domo san- 
guine et affinitate per orientis et occidentis imperatores, 
per absolntos monarcbas, per omnes fere Poloniarom 
reges . . . inclusa. Francof. 1725, d. 21. Junii. 8^ — II. 
J. L 27. 

— Forster, Gottfr., Einige gesammelte Nachricbten von der 
Erbauung und den . . . Scbicksalen der . . . Stadt Lissa 
in Gross-Polen . . . Lissa, gedr. bey Samuel Gottlieb u. 
Michael Lorentz Presser, 1756. 4^. Programm eines 
Schulactus der evangel. Schule zu Lissa. Genealogie d. 
Leszczyiiski'scben Fam. bis auf Sulkowski 1752. [Hit 
handscbriiitl. Noten u. Zusatzen.| — V. B. g. 7. 

Leszczyiiska, Alex. Caec, v. Grzymultowski, Chpb. 

Leszczyiiski, Stan., Comes in Leszno. Annulus despon- 
sati honoris 24. YV. DD. magisterii in artibus et in phi- 
losophia doctoratus licentiatis, dum in alma Univ. Craco- 
viensi . . . AA. LL. Magistri et philosophiae Doctores 
. . . renunciarentur ab Alberto Tomaszewski^ . . . publicae 
gratulationis ergo dedicatus. Cracov., typis Univ., 1698. 
FoL - m. B. a. 1/13. 

Libelt, £ar61. Napisal Stan. Ko^mian. Z. Roczniki Tow. 
Przyj. N. Pozn. Tom IX. 1876. 8». — V. B. i. 28/5. 

Ligenza, Anna, z Jakubowic. Kleynot koronny, abo 
kazanie na pogrzebie — , kt6re mial . . . w Krakowie, 
W. X. Marc. Hincza, Soc. Jes. Krak., Franc. Cezary, 
1638. Fol. — in. R a. 6/3 a. 

Linde,Sam. Bogum. — Bielowski, Aug., Zywot Sam. Bog. 
Lindego. Z. Lindego Slownik j^z. polsk. 4<*. T. I. — V. 
B. a. 17. 

— Autobiografia. Z. Slownik JQzyka polsk. T. VI. — V. 
B. a. 22. 

Lipski, Andreas a Lipe, ep. Crac. — Siemek, Gasp., 111. 
Andr. a Lipe L., Dei Gr. ep. Crac, Duci Sene viensi etc., 
felicem in episcopatum Cracov. ingressum gratulatur. 
Crac, Mth, Andreouiensis, 1631. 4**. — II. K. a, 22, 



,.-:_. ?--~.-n S. 



z r nhiimiVrri- Czamkowska. 
rofai^hi^'wskjk. *""» z Zebrzy- 
ijTii;w3k». Dominika: wnnczki, 
*ko»^ego. i\ — ni. J. I>. 



Genealogie u. Biographie. — Briefe ii. Menioiren. 329 

Lubomirska, Anna. — Olesnicki, Mikoiaj, Stanislaw ; Szy- 
szkowska, Krzysztyna, Anna ; Zebrzydowska, Anna : pra- 
wnuki. Przemowa X. Jacyntha Mijakowskiego. 4®. — 
in. J. b. 27-28. 

— Eli sab., V. Potocki, Ignacy. 

— Konstancya, v. Czamkowska. 

— Krystyna, v. Lubomirska, Anna, f l^^- 

— Christina, Stanislai f., v. Eadziwill, Alb. Stan. 

— Theopb. Ludov., Ducissa in Ostrog et Zaslaw. Lubo- 
mirski, Alex. Franc, princeps. — Altum lacrymarum, 
pallente in imbres gentilitia luna, inundante luctibus 
Srzeniava, ex gemino funere celsissimae . . . Ducissae . . . 
celsissimi filii S. E. I. Principis — , praeduce Pogonia 
celsissimorum Sangusoiorum, funebri panegyri emensum 
a Polona S. J. Cracov., Matyaskiewicz , 1723. Fol. 
— n. N. b. 27/9. 

— Z op hi a, Xiqina. z Ostroga, zona Stanislawa hr. na Wi- 
Bniczu Lubomirskiego. — Kazanie przy exequiach,Mikolaja 
a Spiritu Sancto. Dedykowane: Alexandrowi, Jerzemu 
i Konstantemn Lubomirskim , Krystynie z Lubomirza 
R«dziwillow6y i Konstancyi z Lubomirza Czarnkow8kie3^ 
4«. — IV. K. m. 8/4. 

Lubomirski, Edward, Ksi^^^. ^ycior. i portr. Z. Woj- 
cicki, Zyciorysy znakom. ludzi. Warsz. 1851. II. Str. 
243-247. 8«. - V. A. f. 10. 

— Franc. Xaw., Do J. O. X. JM. Fr. Xaw. L., chor^zyca 
W. Koronnego, Oda na dzien 3. Grudnia. Podpis: S. M. 
80. 4 str. — II. D. 1. 1/19. 

— Jerzy, z. Borkowski, Sejm ustawodawczy Rakuski. 
Cz. 2. 8<». — IV. D. e. 19. 

— Stan. — Czemiecki, Stan., Dw6r, wspanialosd, powaga 
y rz%dy J. O. X. . . . St. L. . . . Bez dat. 1697. 4°. — 
lU. V. f. 8/1. 

Mikolaj a Spiritu Sancto, Trzy matki, urodzeniem, 

pobozno^ci^, potomstwem ozdobione, a kazaniami pogrze- 
bnymi . . . wystawione . . . Krakow, Krzysztof Schedl, 
1644. 40. Dedyk.: Stanislawowi hr. na Wisniczu Lubo- 
mirskiemu. — IV. K. m. 8/4. 

Do J. O. X. JMci St. L., marszalka w. koronnego, w 

dzien jego imienin, d. 8. maja 1771. 4°. Wiersz lac- 
polski. — n. B. 1. 2/26. 

Albertrandi, Ad eels, princ. Lubomirium, magnum 

regni Poloniae mareschalcum, recens inauguratum, Col- 
legium Varsaviense Societatis Jesu. Bez dat. 4°. — 
B. 1. 2/22. 



330 Polnische Gescliichte und Literatur. 

Lancucki, Alb. — Miskowski, Chph., Sertum florale ex quin- 
que flosculis venerabili d. A. L., Scavinio, in ordine XII., 
dum in almo Lycaeo Crac. A. et Phil. Licentiatus k . , , 
Mart. Campio Vadovio . . . renontiaretur. Crac, Mth. 
Andreouiensis, 1636. 4°. — in. J. b. 27/2. 

Laski, Jan. — Zeissberg, Heinr., Job. L., Erzb. v. Gnesen, 
1510—1531, und sein Testament. Wien, JKarl Gerold's 
Sobn, 1874. 8°. — V. J. d. 7. 

— V. Lasco, Jo. a. 

L^czynski, Adolf, ^ycioiys. Z. Roczniki Tow. Przyj. 

N. Pozn. Tom VI. 1871. 8». - V. B. i. 27/11. 
Lojko, Felix. (Zycior. przez Juliana Bartoszewicza.) Z. 

Wojcicki, Zyciorysy znakom. ludzi. Warsz. 1851. 11. 

Str. 339- 348. 8°. — V. A. f. 10. 
Lopot, Magdalena z Strybul6w. Na pogrzebie . . . 

rym ialobny, w kt6rym smutnemu m^iowi, Stan. Lopo- 

towi, . . . wdzi^czno^ ostatnic^ . . . o^wiadcza. 8. maja 

1761. 4«. — n. B. 1. 2/37. 
Lubieiiska z Bojanowskich, sec. voto Wodpol, 

Konstancya, Upominek moim wsp^lziomkom na zbli- 

zajqcy si^ rok 1854, po^wi^cony Czlonkom Tow. Nauk. 

Pom. Pozn., nakJ. Autorki, 1853. 8". — V. B. e. 37. 

— Feliks, br. Pomian. — Bogdan, Jan, Mowa na pogrze- 
bie ^w. p. F. br. Pomian L., ministra sprawiedliwosci ks. 
Warszawskiego, . . zmarlego w Gurowie d. 2. kwietnia 
1848. Warszawa, St. Str^bski, 1848. — IV. J. e. 88. 

Lubieiiski, Maciej. ijcie M. L., arcyb. gnieid., ur. 1572 
um. 1652, w znaczn^j cz^^ci podlug iyciopisu przez Flor. 
Ant. Bujdeckiego . . . napisanego skreslone w listop. 1853 
przez ks.L.U. Leszno, E. Giintber, 1854. 8°. — V. B. f.l2. 

— Matthias et Stanisl. v. Pstroconius. 

— Stan., V. Sarbiewski. 

— Wlad. Alex., — Zycior. przez Juliana Bartoszewicza 
i portr. Z. Wojcicki, Zycior. znakom. ludzi. Warsz. 1850. 
I. Str. 245. 8°. - V. A. f. 9. 

Lukaszewicz, J6zef. Wspomnienie po^miertne. Poznari, 
nakl. Tyg. Wielkop., 1873. 8°. - V. K. f. 5. 

Lukomski, Nic, Discursus S. R. C. pro provincia Polona S. 
Ord. Cisterc. 31 scrip ta in causa processus inter abbatem 
Nicol. Lukomski et abbatem Adalb. Stanisl. Leski. Romae, 
typis de Comitibus, 1741—42. 4^. - IV. H. a. 16. 

Romae, typis de Comitibus et Rev. Cam. Apostolicae, 

1741—1742. 4». — IV. G. f. 16. 

Lyszczynski, Casimir. — Seyler, Geo. Dan., Acta Lys- 
czynskiana. Das ist: Ausluhrl. Nachricht von dem 



Genealogie u. Biographie. — Briefe u. A[emoireu. 331 

Leben, Schriften und Schicksalen des beriichtigton Pobi. 
Atheisten 0. L., aus glanbwurdigen Bocumenten zusam- 
mengetragen und gegen Gottfried Arnolds Ausiiuclite 
ins Licht gestellet. Konigsberg, M. E. Dom, 1740. S^. 

— n. J. 1. 18/3. 

Maciejowski, Sam., Frzer^bski, Jan, Mowa miana do 
kr61a Zygmunta przy oddaniu pieczQci po Sm. X. S. M. 
bisk, krak., kancl. w. koron. Z. Mowywybome. Wilno 
1784. 8«. Str. 81. - IH. G. 1. 30/7. 

— Wacl. Aleks. ^ycior., portr. i facs. Z. Wojcicki, Ziy- 
ciorysy znakom. ludzi. Warsz. 1851. II. Str. 295—298. 

— V. A. f. 10. 

Malczewski, Antoni, w Warszawie. Z. Siemienski, Portr. 
lit. IV. ~ V. C. 1. 46. 

— Felix. V. pag. 235. Decisiones S. R, C. 

— J6z., Skarbek. — Klimacki, Adalb., Pretium immarce- 
scibilis virtutis, gloiiae et honoris in liliato nomine D. J. 
a Skarbek M. odore meritorom elevatum . . . 1725. Fol. 

— IV. J. a. 6/19. 

Malachowska, Stefania, v. Plater. 

MaJachowski, Adam Albertus, Triumphalis regis re- 
gum post liberam humanae carnis electionem coronatio. 
Posnan.y Vid. et haeredes A. Eeguli, 1674. 4°. — III. 
K. b. 25/11. 

— Deditio Marianopolis deo exeroituum domino facta sub 
auspicia Ukrainae hactenus indomitae nunc victori fortu- 
natissimo . . . Joanni III., deditae, tutelari caetus Ma- 
riani celebritate nuntiata a. d. 1675 m. Martio die 25. 
Posnaniae, typ. Viduae Alb. Reguli, 1675. 4°. — III. K. 
b. 25/17. 

— Joannes, episc. Crac. — Fascia (NalQcz) praecellenti me- 
ritorum decore splendidissima illustrissimo . . . feliciter 
metropolim cathedramque suam ingredienti a M. Valen- 
tino Joanne Mazurkowicz . . . exhibita. Cracov., typis 
Univ., 1681. Fol. — HI. R. b. 1/4. 

— V. Druibicki, Gasp. 

Marcinkowski, Kar61, Janiszewski, Jan Chryz., Mowa 
podczas nabo^enstwa zalobnego. Pozn., J. K. ziupaiiski, 
1846. 40. - in. 0. p. 1. 

Kazanie, miane w czasie uroczystego naboienstwa. 

Grodzisk, nakl. Autora, 1866. 8^ — V. D. f. 4/2. 

— doktora, Zywot — skreiSlil Dr. Jagielski. Pozn., J. K. 
^upaAski, 1846. 8^ — III. O. p. 2. 

— Leben und Wirken, von Dr. Joseph Jagielski. Posen, E. 
S. Mittler, 1846. 8^ - HI. 0. p. 16. 



332 Polnische Gescliicht-e und Literatur. 

Marcinkowski, Karol. — Cegielski, H., Zycie i za- 
shigi D. K. M. Poznaii, L. Merzbach, 1866. 8«. — V. B. 

I. 56. 

— De fontibus indicationum generatim. Berolini, formis 
Brusclikianis, 1823. 8^ Diss, inaug. cum Vita au- 
ctoris. 

Mas sal ski, Ignat. , De eximiis dotibus . . . Ign. e sapremis 
ducibus Koxolanis M., Vilnensium antistitis, in suo pon- 
tificii honoris aditu oratio brevis, . . . typis Soc. J. 1762. 
4<». — II. B. 1. 2/40. 

Matczyiiski, Marek. R^kopism histor. polski dworzanina 
i wychowanca Zygm. Augusta, wydany przez Andrzeja 
Ed. Koimiana, z dodatkowem opowiadaniem i z uwagami 
wydawcy i z przyl^czeniem testamentu Marka Matczyn- 
skiego, wojewody Ruskiego, z r. 1695, tudziei Satyry poli- 
ticznej wierszem polskim r. 1703 napisandj. Wroclaw, 
Z. Schletter, 1845. 8°. Wycis^g^w Piotrowickich poszyt 

II. — n. R. a. 33. 

Mickiewicz, Adam, 1798—1855. Z. SiemieAski, Portr. 
lit. I. — V. C. 1. 43. 

Mieczyslawska, Makryna. Opowiadanie Makryny Mie- 
czyslawskiej, Xieni Bazylianek Mijdskich, o icb siedmio- 
letni^m przeiladowaniu za wiar^, z woli Grzegorza XVI., 
papieia, przez X. Maxymiliana Ryll^ ... X. Alex. Jelo- 
wickiego ... X. Aloizego Leitnera . . . spisane w kla- 
storze Trojecki^j G6ry, od d. 6. listop. do d. 6. grudnia 
1845 w Rzymie. Parj'z, w Ksi^garni Katolicki6j, 1846. 8®. 

— n. J. f. 50. 

MielzyAska, Franciszka Sewerynowa. — Stablewski, 
Flor., Mowa ialobna na pogrzebie. Poznaii, J. K. Zu- 
paAski, 1874. 8«. — V. G. g. 21/3. 

Mieliyiiaki, Andrzej, Ztotogoleiiczyk. Z. Kazanie X. 
Wlad. Wierusz Walknowskiego, "VV6dz wojsko chrze^- 
ciaiiskie . . . prowadz^cy. Pozn., w druk. Akad., 1745. 
Fol. — IV. J. a. 10/6. 

— Maciej, Hr. Zyciorj-s. Z. Roczniki Tow. Przyj. N. 
Pozn. Tom VI. 1871. 8°. — V. B. i. 27/10. 

Seweryn, oj Wilkxycka, Franc. — Chotkowski, Wlad., 
Mowa powiedziana na nabozenstwie zalobnem. Poznan, 
J. K. Zupaiiski, 1874. 8". — V. G. g. 21/4. 

Z Mieszkowa, Jadwiga, v. Rogaliiiska. 

Miko2ajewscy, v. Zaleska Zofia. 

Minasowicz, Jozef Dyonizy. Zycior., portr. i facs. Z. 
Wojcicki, Zyciorysy znakom. ludzi. Warsz. 1851. II. 
str. 217-227. 8«. — V. A. f. 10. 



Genealogie u. Biographie. — Briefe n. M^moiren. 333 

Mlodecki, Fabian, <x) Francises. Decisiones, S. B. C. de 
nullitate matrimonii Franciscae ML et Fabiani Ml. Romae, 
typis Bernabo, 1762. 4^ — IV. J. b. 2. 

Mlodziejowski, Andr. Stan. Kostka. Yota ecclesiae, 
cum ill. rev. D. A. St. K., Comes in Mlodziejowice Ml. 
antistes Fosnaniensis et Varsaviensis templum collegiatae 
Varsaviensis solemniter ingrederetur. S. L a. et typogr. 
4^ — n. B. 1. 2/24. 

— iiubieiiski, Felix Valesius, HI., excell. ac rev., Domino, 
Comiti A. St. Kostka Ml., supremo B^gni cancellario, . . 
a Premislensibus ad Posnanienses et Varsavienses infulas 
translato, epigrammate adlusit ... S. 1. a. et typogr. 4°. 
Lat.-pol. — II. B. 1. 2/25. 

Mniszchowie, Marszalkostwo wielcy koronni, Przeloienie 
wzgl^dem summy 350,000 zlot. pol. na starostwie lubel- 
ski^m hipotekowan^y. Bez dat. Fol. — III. L. a. 8/10. 

— Konstancya z Tarlow. Illustrissimis . . . dominis . . . 
ad magnae parentis ineluctabilia fata maestissimis yix 
superstitibus filiis : Geo. Vandalino et Jo. Vandalino . . . 
PP. Reformati in Prov. Minoris Poloniae. — Kazanie 
pogrzebowe. Bez karty tytulow^j. Fol. — m. O. c. 
23/24. 

Mochnacki, Maurycy. ListyM. M. i brata jego Kamilla, 
wyszlych z wojskiem polski^m do Francyi w roku 1831, 
pisane z Paryia, Metz i Avignon do rodzic6w swoich 
w Galicyi. Poznan, J. K. i:upaiiski, 1863. 8^ — V. C. h. 9. 

Modliszowski, Mik., v. Dunin. 

Molski, Marcin, Zycior., portr. i facs. Z. Wojcicki, Zy- 
ciorysy znakom. ludzi. Warsz. 1851. II. Str. 15—22. 8°. 

- V. A. f. 10. 

Moraczewski, Jak6b. Zyciorys. Z. Roczniki Tow. Przyj. 

N. Pozn. Tom VI. 1871. 8^ — V. B. i. 27/15. 
Moraczewski, J^drz^j, Jarocliowski , Kazim. , J. M., 

wspomnienie posmiertne. Pozn., L. Merzbach, 1855. 8^ 

— V. B. f. 39. 

Morawski, Franciszek, JeneraJ:, Zyciorys. Z. Roczniki, 
Tow. Przyj. N. Pozn. Tom VI. 1871. — V. B. i. 27/9. 

— Zywot z jego list6w uloionyprzez Lucyana Siemien- 
s k i e g o. Poznaii, J. K. iiupanski, 1867. 8^ — V. C. 1. 44. 

— Dom starego wieszcza wielkopolskiego. Poznan, J. K. 
iiupaiiski, 1858. 8o. — V. B. g. 56. 

Morski, Le Comte, Lettre de Mr. — & M. Tabb^ de Pradt. 

Varsovie, 10. Sept. 1815. 4°. — II. K. a. 34. 
Morsztyn, Jan J§drz^j, 1618 — 1700. Z. Siemieiiski, 

Portr. liter. I. 8°. - V. G. 1. 43. 



334 Polnische Geschichte und Literatur. 

Morsztyna, Tob., Lowczego koronnego, Testament z r. 
1664. Z oryginalnego r^kopismu. Z. Wojcicki, K. W., 
Bibl. staroi. pis. polskich. Tom V. p. 113—149. 8*. — 
m. J. m. 20/2. 

Muczkowski, J6zef, 1796—1858. Z. Siemieiiski, Poi-tr. 
Kt. I. 8». - V. C. 1. 43. 

Mycielska, Jadw, Z. Kazanie Gorkowskiego na dm. J. 
Ch. Radojewskiego. 1752. Fol. str. 0. — IV. J. a. 10/4. 

Mycielska, Konst., v. Poniiiska. 

Mycielski, Alexander, Trybunal na wyb6r parlamentu 
koronnego przy dyktaturze ziemstwa JW. JMCi Pana 
P. Alexandra z Mycielina Mycielskiego . . , ogloszony 
kazaniem na wotywie przy inchoacyi trybunalu koron- 
nego przez X. Woyciecha Tyminieckiego Soc. Jesn. Ka- 
lisz, w druk. Soc. Jesu, 1719. Fol. — in. R. a. 1/30. 

Mycielski, Mich., — Kajsiewicz, Hieron., Mowa pogrze- 
bowa po &w, p. M. M., bylym jenerale wojsk polskich. 
Paryi, L. Martinet, 1849. 8°. — IV. D. b. 8. 

(Myszkowscy), Ordinatio ill. domus Myszkovianae. Reim- 
pressio Ordinationis Illustriss. domus Myszkovianae una 
cum deductione Enealogicae (sic.) duplicis . . . Actum in 
Castro Crac. Sabbatho post dominicam Jubilate proximo, 
A. D. 1727. Fol. — n. H. h. 12/1. 

— Ordynacya J. W. Myszkowskich. Actum in Castro Novae 
Civitatis Corczyn feria 6. post festum divisionis Sancto- 
rum Apostolorum proxima, a. d, 1603. Fol. — 11. H. 
h. 12/2. 

— Decretum inter 111. et Magnif. Franciscum Gonzaga Mar- 
chionem de Wielkopolskie in Mirow Ordinatum Myszkow- 
ski, Palatinum Cracoviensem, et Illustres Magnificos Jor- 
dany, Palatines Braclavienses, coniuges, et alios. Lublini 
1729. Fol. — II. H. h. 12/3. 

(Myszkowskich ordynacya), Rozprawy nad sprzeda^t^ 
dobr z ordynacyi Myszkowskich: 

I. Zawieraj^ca historys^, prawa i dokumenta sprzedaiy. 
n. Skladaj^ca si§ z uwag i odpowiedzi w pi6mie peryo- 

dyczn^m 1820 umieszczanych. 
in. Rozbior pisma pierwszego. 
IV. Odpowiedi na Rozbi6r. 
Warszawa, J6zef W^cki, 1825. 8°. Wydawca Jan Olrych 
Szaniecki. Tom 11.: Dalszy ci^g rozpraw nad sprze- 
daiy d6br z ordynacyi Myszkowskich czyli Cz§66 druga 
przez autora i wydawc§ cz^sci pierwsz^y. 1827. Tom III. : 
Rozprawy nad sprzedaiy d6br z ordynacyi Myszkowskich. 
Cz^sd trzecia. — 1827. 8«. 3 Voll. — II. J. f. 33-35. 



Genealogie u. Biographie. — Briefe n. M^moiren. 335 

(MyszkowBkich ordynacya.) 

— Duplika czyli obrona powtoma ze strony Jana Olrych 
Szanieckiego i J6z6fa Jana Nepomucena hrabi Wielo- 
polskiego, Margrabiego z Oonzag6w Myszkowskiego, ord. 
S. Stanislawa kawalera, oraz innych wsp62pozwanych 
na ReplikQ Alexandra hr. Wielopolskiego, powoda w spra- 
wie o niewa^oiSd sprzedaiy dobr z ordynacyi Myszkow- 
skich, przez niego wytoczon^y przed trybunalem cywil- 
nym I. Instancy! Wojew6dztwa krakowskiego, w dniach 
4. i 5. gradnia 1827 roku powiedziana przez wy^^y ju^ 
wymienionego, g26wnie pozwanego Jana Olrych Sza- 
nieckiego . . . Warsz., J6zef W^ki, 1828. 8®. — 11. J. 
f. 36. 

Myszkowska, Helibieta, Zboiny pobyt po dmierci — , 
w Pinczowie przy pogrzebie ciata jey . . . podany przez 
X. Hyacintha Mijakowskiego. W Krak., Andrz. Piotr- 
kowczyk, 1644. 4». — HI. K. b. 25/15. 

Myszkowski, Alexander z Mirowa. — Amol od Sw. 
Teressy (= Bystram), Jastrz^biec gniazda szlacheckiego 
pogrzebnym kazaniem zalecony. Dedyk.: Wladyslawowi 
Margrabi Myszkowskiemu. Lublin, Jan Wieczorkowicz, 
1650. 4". — IV. K. m. 8/27. IV. K. n. 16/6. . 

Naruszewicz, Adam. — Oda do . . . Ad. Nar. . . . w dzien 
imienin, 24. Gradnia 1786. W Gdaiisku. 4«. — II. D. 1. 1/10. 

— V. Ogrodzki, Jacek. 

— Tessera sununae gratitudinis et reverentdae ... A. N., 
Episcopo Coadjutori Smolenscensi, . . . per. P. Felicem 
Synakiewicz, . . . conventus Gedano Stolcembergensis 
Gvardianmn, die 24. Dec. 1786 carminis gratulatorii officio 
manifestata. 4«. 1 Bogen. — 11. D. 1. 1/9. 

Natalis, Thorn. — Encomiastes carmine elegiaco ad Rer. 

D. Th. N., Rhacusanum, art. et med. D. . . . nee non 

can. Crac. . . . Cracoviae in off. Lazari, 1583. 4®. — VI. 

H. c. 5/5. 
Naymanowic, Jak. — Piotrowicki, Jakub, Korona Aka- 

demi^y Krakowski^y, abo kaz&nie na pogrzebie ... X. 

J. N. . . . Krak6w, Krzysztof Schedl, 1641. 4«. — IV. 

G. n. 22. 
Nedelstadt, Barb., z. Bialobloccy. 
Niegolewscy. — Bagiedski, Fr. Sal., Kazanie o ratunku 

mnarlych . . . na dmierd Magd. z Niegolewskich Ska- 

lawskiey. Z genealogi^ Niegolewskich. Poznaii, dnik. 

CoU. S. J., 1771. 8°. — IV. H. k. 9. IV. H. i. 31. 

— Andrzej, Somo- Sierra. Poznaii, N. Kamiedski i Sp., 
1854. 8°. - V. B. f. 20. 



336 Polnische Geschichte iind Literatur. 

Niegolewski, A., Les Polonais k Somo-Sierra en Espagne 

en 1808 ... 2. 6d, Paris, JDamineray, Berlin, Schneider 

et Cie., 1855. 8^ — V. F. 1. 28. 
Niemcewicz, Julian Ursyn, Notes sur ma captivity 

k Saint-P^tersbourg en 1794, 1795 et 1796. Paris, Biblioth. 

Polonaise, 1843. 8°. — II. E. n. 22. 

— Pami^tniki, 1811 — 1820 . . . z autografow wydane. Pozn., 
J. K. ^upanski, 1871. 8«. 2 tomy. — V. E. i. 8. 

— Pami^tniki, dziennik pobytu za granic^, od d. 21. lipca 
1831 r. do 20. maja 1841 r. Wedlug autografii. Poznaii, 
J. K, ZupaAski, 1876-77. 8°. 2 VoU. — V. G. h. 23-24. 

— Pami^tniki czasow moich. Dzieto posmiertne. Paryi, L. 
Martinet, 1848. 8^ — IV. D. h. 18. 

— Nr. 146. Kuryer Litewski, w Wilnie, we Szrod^ dnia 2. 
lipca V. s. 1819 roku. Przyj^cie I. U. Niemcewicza we 
Wilnie: Przedsta wienie w teatrze sztuki: „Jan Kocha- 
nowski". Fol. — 11. H. a. 10. Fol. 333-334. 

— Czartoryski, Adam, !2ywot J. U. N. Berlin i Pozn., 
B. Behr, 1860. 8°. [Z portr. N'a, wedlug Grosa.] 8°. — 
V. C. f. 15. 

Niemierycze. Z. Dr. Antoni J., Opowiadania liistorj'czne. 
Serya III., torn 11. Warszawa, Gebethner i Wolff, 1882. 
80. — V. J. i 13. 

Niemierzyc, Henr. — Zbrodnia ur. Henr. Niemierzyca, ta- 
jemnicy ciala i krwi Chrystusowey naybezboinieyszego 
gwalciciela. Lublin, w druk. XX. Trynitarow, 1786. 8®. 
— IV. J. k. 33. 

Nieiychowski, J6zef. Zy ciorys. Z. Roczniki Tow. Przyj . 
N. Pozn. Tom VI. 1871. 8«. - V. B. i. 27/23. 

Nikuta,Marcin, Zyciorys przez Grzegorza Jaholko wskiego, 
portr. z facs. Z. Wojcicki, 2]yciorysy znakom. ludzi. War- 
szawa 1850. I. Str. 301-307. 8«. - V. A. f. 9. 

Niscicki, Paw. — Zaliwski, Casim., Quadriga leonum, 
. . . D. P. N. de Radzanowo, de terris ad capitolium aeter- 
nitatis . . . devehentium . . . Vars., Jo. Rossowski, 
1632. 4°. - IV. G. n. 22. 

Nostitz, Gottfried Erdmann, ex stirpe Nostitz-Rothen- 
burgica. Probatio gentem Nostiziam a mtdtis inde se- 
culis Poloniam patriam suam agnovisse et de regibus 
Poloniae Serenissimaque Republica per plura secula 
optime meritam nobilibusque polonicis annumeratam 
fuisse etc. 1767. Fol. — II. K. a. 30. 

— Probatio genealogico-chronologica, ex historia et archi- 
vis derivata, Nostitzios nobili genere Polonico esse ori- 
undos. 1767. Fol. — n. K b. 18/58. 



Genealogie u. Biographie. — Briefe u. M^moiren. 337 

Nowodworski, Bart. — ^ywot, przez A. E. Koimiana. Z. 
Raczyiiski, Edw., ^j'woty dawnych Polak6w 17. w. Pozn., 
w druk. na Garbarach n. 45. 1841. 8«. — III. J. m. 5/1. 

Nufer*8 Friedr. , Schickaale wahrend und nach seiner Ge- 
fangenschaft in Warschau unter den Polen nnd Bussen. 
Ein Beytrag zur Geschichte der letzten polnischen In- 
surrection. Posen, Decker & Co., 1795. 8*. — IV. B. 1. 19. 

Oborski, Konstanty. Kolumna dwoista nad grobem . . . 
przez W. X. Konst. na Iwanicach Iwanickiego . . . wy- 
stawiona . . . w Warszawie, Piotr. Elert, 1649. 4^ — 
in. K. b. 25/18. n. G. a. 13/14. 

— Mikolaj, X., v. Starowolski, Szymon. 

Ochocki, Jan Duklan, Pami^tniki, z pozostalych . . r^ko- 
pis6w przepisane i wydane przez J. I. Kraszewskiego. 
Wihio, J6zef Zawadzki, 1857. 12«. ^ 4 tomy. — V. 0. 
1. 35-38. 

OgiAski, Theodatus, Alexandri fil. '' — Speronowic, 
Joach. M., Gratulatio . . . Theodato Ogiiiski . . . dum in 
. . . Cracov. Acad, ex tota rationali philosophia publice 
disceptaret. Crac, Andr. Petricovius, 1635. 4®. — III. 
J. b. 27/10. 

Ogrodzki, Jacek, Do Ja^nie Wiehn. JMci X. biskupa 
Naruszewicza, autora wiersz6w na pogrzebie Jacka 
Ogrodzkiego. W Warsz., GroD, 1780. 4«. — II. D. 1. 1/3. 

Olendzki, Franc, v. pag. 235. Decisiones S. R. C. 

Olei^nicka, Anna, v. Lubomirska, Anna. 

— Zofia, z Pieskow^j Skaly, r. 1506. ^ycior. i portr. Z. 
Wojcicki, Zyciorysy znakom. ludzi. Warsz. 1851. 11. 
Str. 69-70. - V. A. f. 10. 

— Jan i Zbigniew, v. Lnbomirska, Anna. 

— Mikolaj i StanisL, v. Lubomirska, Anna. 

— Zbign. — Dzieduszycki, Maury cy, Zb. 01. Krak6w, 
Wydawnictwo Dziel Katolickich, 1853—54. 8®. 2 tomy. 
— V. D. 24—25. 

Olszowska, Eleon., v. Iwaiiska. 

Olssovius, Andr., archiep. Gnesn. — Tiara princeps cel- 
sissimi principis . . . Andreae Olssovii, archiep. Gnesnen- 
siSy . . . celebrata a Joachimo ab Hirtenberg Pastorio . . • 
8. 1. a. et typogr. FoL — III. R. a. 1/16. 

— Andr., archiepisc. Gnesn. — Laudatio funebris ... a Petro 
Dunin S. J. . . . dicta. V. Dunin, P., Virtutes honoratae 
. . . Lublin 1687. 8". — III. V. i. 13 1. 

Opacki, Sigism. — Otrebusz, Dan., M., Merces historica 
virtutum . . . D. Sigismundo de Opacia Opacki . . . oblata. 
Crac. 1636. 4«. — in. J. b. 27/8. 

m. 22 



338 JPolnisclie Geschiclite und Literatur. 

Opaleiiski, Alex. X., kust. katedr. pozn. — Fatalna znacz- 

, nych ludzi utrata, prawdziwa godnych imion, slawy 

y honoru wielko^oi ostentacya . . . kazaniem przez . . . 

X. Wawrz. z Wybranowa Swinarskiego . . . wypr6bo- 

wana . . . Pozn., Druk. Akad., 1734. Fol. — HI. O. c. 23/l.'S. 

— Jan. Wydarta od rozbijaj^c^y na wodach Libithyny 
z r%k Rawiczowych ... P. Jana na Bninie Opaleiiskiego 
... nawa, na Lethejskie dmiertelnodci nurty zap^dzona . . . 
Wiwsz M. Bartlom. Kazim. Malickiego. Pozn., Woyc. 
Laktanski, 1651. Fol. — III. R. a. 1/26. 

Celeuma navis Opaleniae. V. Dunin, P., Virtutes hono- 

ratae. Lublin 1687. 8°. — HI. V. i. 13/5. 

— P i o t r , Echo nad Poznaniem odbite y wysiuchane. (Wiersz.) 
Bez dat. Fol. — HI. R. a. 1/8. 

— — Kazanie na pogrzebie . » . przez X. Feliciana Turskiego. 
Pozn., J. Wokab, 1624. 4°. — 11. H. a. 29. IV. G. n. 22. 

Oneraria illustriseimae Opaleniae Navis docto erudito 

et facundo adumbrata et elaborata stylo in actu fonebri 
. . . ab . . . Antonio de Kobylin. Fol. — III. R. a. 1^1. 

— — Gratulatoria in auspicatissimam . . . Castellanatus Po- 
snaniensis inaugurationem conscripta a Stanislao Chle- 
bowski. Posn., Jo. Rossowski, 1621. 4«. — IIL K. b. 25/13. 
ni. J. b. 27/3. 

— Woyciech hr. z Bnina. — Brzozowski, Jo. Capistranus, 
Kazanie na pogrzebie . . . Poznaii, druk. J. K. M. 1775. 
80. — IV. J. k. 37. IV. K. i. 27. 

Ord^ga, J6z. — Szczepaiski , Alfr., J6zef Ord^ga 1802— 
1879, wspomnienie historyczne. Poznaii, J. I. Kraszewski, 
1879. 8^ — V. F. 1. 57. 

Ortowski, Alexander. Zycior. przez Wine. Smokowskiego 
i portr. Z. Wojcicki, Zyciorysy znakom. ludzi. Warsz. 
1850. I. Str. 157-177. - V. a. f. 9. 

Orzelska, Zofia. Z. kazanie Gorkowskiego na ^m. J. Ch. 
Radojewskiego. 1752. Fol. Str. C. — IV. J. a. 10/4. 

Osiiiski, Ludw., Zycior., portr. i facs. Z. "Wojcicki, Zycio- 
rysy znakom. ludzi. Warsz. 1851. 11. Str. 209—215. — 
V. A. f. 10. 

OssoliAska, Anna Teressa, v. Donhoff, Zygm. 

Ossolinski, Chph. Baldov. a T^czyn. — Krzyza- 
nowski, J., M., Calcar virtutis . . . Christophoro Baldo- 
yino a T^czyn Ossoliiiski, . . . dum Ratisbonam cum 
patruo suo Georgio a T^czyn OssoliAski . . . discederet. 
[0. armis.] 1638. 4*. — III. J. b. 27/14. 

— Jerzy. — Zycie . . . kanclerza wielkiego koronnego etc. 
przez X. Franc. Bohomolca. Warsz. 1805. 8°. — II. O. d. 19. 



Genealogie u. Biographie. — Briefe u. Memoiren. 339 

(Ostr6g.) 

1. Akta publiczne do interesu ordynacyi Ostrogski^y nale- 
i^ce. 195 + IV. str. 

2. Zebranie skrypt6w y listdw rdznych, tycz^cych siq oko- 
liczno^ci ordynacyi Ostrogski^y. Bez dat. Fol. 100 + 1 str. 
— n. H. f. 6, 

— Alex. X. — ^Echo niedmierteln^y slawy . . . z odglosem, 
od grobowego kamienia wcielonego Boga wydanym, sym- 
bolizuj^ce, przy exequiach . . . wydane przez Samuela 
od Oczyszczenia Panny NayiSwi^tsz^y, Karmelit^ Bosego. 
Krak., J. i M. Schedl, 1682. Fol. — HI. E. a. 1/2. 

— AnnazSztemberku. Kazanie Mikolaja a Spiritu Sancto^ 
kannelity. Krak., Chph. Schedl, 1644. 4o. — IV. K. m. 8/4. 

— Janusz Izy.dor, na Zaslawiu Xi^ie. Kwiat zwi^dly 
Libanu. . . . na pogrzebie . . . prezentowany . . . przez 
X. Kaspra Lackiego . . . Krak. 1649. 4^ Dedyk. Wladysl. 
Dominikowi na Ostrogu etc. i Janowi na Zamo^ciu Za- 
moyskiemu. — IV. K. m. 8/13. IV. J. b. 7/12. 

— Theoph. Ludov. Ducissa v. Lubomirska. 

— Wladysl. Dominik X. oo Katarz., z Sobieszyna. 
Wieszczek fortunny kazaniem . . . przez W. X. Kaspra. 
Lackiego . . . ozdobiony. Krak6w, Luk. Kupisz, 1650. 
4®. — n. G. a. 13/16. 

— Zophia, Xi^ina, iona Stanisl., br. na WHniczu Lubo- 
mirskiego, v. Lubomirska. 

— Zofia Pudencya nn a Xi^ina z Bobrku, hrabina na Tar- 
nowie etc. — Pomiar w kr6tkim wieku iycia dlugiego, 
przy pogrzebie — uczyniony przez X. Kaspra Lackiego . . 
Krak., Lukasz Kupisz, 1649. 4". — 11. G. a. 13/6. 

Ostror6g, Jan. "Wegner, Leon, Jan 08tror6g, dr. ob. prawa, 
wojewoda poznaiiski, i jego pami^tnik na zjazd walny 
koronny za kr61a Kazimierza Jagiellodczyka, o nrz^dze- 
niu rzeczypospolit^j uloiony. Z. Roczniki Tow. Przyj. 
N. Pozn. Tom L 1860. — V. B. i. 22/3. 

Ostrowski, Ant., Archiep. Gnesn. — Salutatio . . . Antonii 
Ostrowski, archiep. Gnesn., primatis, . . a collegio et 
gymnasio Ridzinensi Scholarum Piarum. 4*. — III. 
K. b. 24/1. 

— Kr6tki rys politycznego biegu iycia A. 0., wojew., jene- 
rala b. dow6dzcy gwardyi narod. Warsz. Paryi, Maulde 
i Renou, 1839. 4°. — IV. L. b. 24. 

Oyzrzanowska, Doroth., v. Bariiyna. 

Pac, Ludw. hr. — Malachowski, Stanislaw, hr., Wspomnie- 

nie o jenerale L. hr. P. Pozna^, J. K. iupaiiski, 1878. 

8». — V. K. e. 10. 

22* 



340 Polnische Geschiclite und Literatur. 

Palacki, Franc, z. Borkowski, Sejm ustawodawczy Ra- 

kuski. Cz. 2. — IV. D. e. 19. 
Palicki, Bogus 1., Dr., lekarz w Koicianie. Nekrolog. Z. 

Roczn. Towarz. Przyjac. Nauk Pozn. T. V. — V. B. i. 26. 
Paprocki, Jo. Alex., Novus Poloni areopagi Lycurgus, 

... ad tribunal regni deputatus judex . . calamo panegy- 

rice deductus.a . . juventute rhefcorica Oollegii Siouicien- 

sifl Scholar. Piarum. 1677. 4«. [C. armis.] — III. J. 

b. 27/15. 
Pawlowski, Adam z "Werbna — . Kazanie. Bez karty 

tytulow^j i bez koAca. Fol. — HL 0. c. 23/22. 

— Krall, Jan, Ray niebieski, z kwater^ szcz^^liw^y wiecz- 
no^ci, w oyczystym Werbnie zasadzony ... a przy po- 
grzebie ciala w Iwoweckim koiSciele .... kaznodziey- 
skim duktem "wywiedziony. Poznaii, w druk. Akademic- 
kiey, 1745. Fol. — IV. J. a. 10/22, 

— Adam Oasim. Comes de Werbno. Lacrimae liliorum 
in incrementum doloris publici: effusae in solatium . . . 
Josepho . . . et Michaeli . . . comitibus de eodem Werbno 
Pawtowsciis . . . filiis ... a M. Jo. Cbrysost. Sewery- 
nowicz . . . collectae. Posn., typis Acad., 1744. Fol. — 
m. 0. c. 23/5. IV. J. a. 10/9. 

lizy liliowe na inkrement publicznego ialu, wylane na 

konsolacy^ . . . Elibiecie z hr. Pawlowskicb Bieliiiski^y 
corce, tudziei Nepomucenie z tycbie br. Pawlowskicb 
Garczyiiskiey . . . wnuczce . . . przez M. J. Chrys. Se- 
werynowicza . . . zebrane. Pozn., wdruk. Akad.. 1744. 
Fol. — m. 0. c. 23/6. IV. J. a. 6/18. IV. J. a. 10. 

— Theodor, Opat Bledzowski. — Posag pier^cieniem, baku- 
lem, rogami ozdobiony . . . przez X. Andrz. Szoldrskiego, 
bisk. Pozn., . . . oddany przy Consecracyi ... X. Theod. 
Pawl., Opata Bledzowskiego, j^zykiem i pi6rem przez X. 
Luk. T^czewskiego. PoznaA 1641. 4°. — IV. K.m.8/12. 

Piasecki, Jak. — Korona z prze^wietnycb cn6t zrobiona. 

Na pogrzebnym Kazaniu . . . przez X. Hieronima Wa- 

sowica .... dnia 12. lipca w r. p. 1640 wystawiona. 

Krak., Fr. Cezary, 1642. 4». — in. K. b. 25/1. 
Piotrowski, Rufin, Pami^tniki z pobytu na Syberyi. 

PoznaA, J. K. Zupadski, 1860—61. 8°. — 3 tomy. — V. 

B. b. 29-31. 

— Meine Erlebnisse in Russland und Sibirien, 1843—46. 
Nacb d. Poln. von L. Konigk. Posen, L. Merzbach, 1862. 
8^ 2 Bde. — V. C. b. 43-44. 

Placzkowski, "Wine, Pami^tniki, spisane w roku 1845. 
Zytomi^rz, J. Hussarowski, 1861. 8®. — V. B. k. 56. 



Genealogie u. Biogi*aphie. — Briefe u. MemoireD. 341 

Plater, Cezary, Hrabia. — Zyciorys. Z. Boczuiki Tow. 
Przyj. N. Pozn. Tom VI. 1871. - V. B. i. 27/12. 

— Stefania z Ma]:achowskicIi. — Antoniewicz, Kar61, 
Kazanie na ^alobn^m naboieiistwie. Leszno, £. Giintherj 
1852. 8«. — V. B. c. 36/3. 

Plt^skowska, Lucya, v. Kicka. 

PoczobutjMarcin, Odlanicki. — Zyciorys. Z. oniadeckiego, 

Jana, Pisma rozmaite. Tom I. Wilno, 1818. 8®. — III. 

S. d. 48. 
Podlewski, Walerjan, z. Borkowski, Sejm ustawo- 

dawczy flaknski. Cz. 2. — IV. D, e. 19. 
Podolski, Andrz^j, X., z. Paprocki, Jan Alex., X., Pa- 

sterska biskupa krakowskiego, ^wi^tego Stanislawa, w 

koiciele kathedralnym Przemyekim wystawiona dobrod, 

8. maja 1650? Krak6w, Luk. Kupisz, 1651. 4«. — IV. 

K m. 8/9. 
Pon^towscy. Genealogia w kazaniu Gorkowskiego na dm. 

J. Chr. Radojewskiego . . . 1752. FoL Str. E. — IV. J. 

a. 10/4. 
Poniatowski, J6zef. — Boguslawski, Stanislaw K., 

Zycie Xi^^Qcia J6zefa Poniatowskiego . . . Naldadem 

autora, 1831. — IV. L. h. 27. 

— Morawski, Franc, Mowa przy obchodzie pogrzebowym 
J. O. Xi^^cia J6zefa Poniatowskiego, miana . . . w Sedan, 
d. 23. grudnia 1813. Paryi, J. G. Michaud, 1814. 8^ 
W 300 egz. dnikowana, nakl. hr. Feliksa Lubieiiskiego. 

— IV. E. g. 19. 

— Stan. — Kantecki, Elem., StanisL Poniatowski, kaszt. 
krak., ojciec Stanisl. Augusta. Poznaii, F. Chocieszyiiski, 
1880. 8^ 2 tomy. — V. I. i. 1. 

Poniiiska, Konstancya z Mycielskich. — Bieg iycia . . . 
progressem oyczystego Dol^gi y g6rnym cn6t dwi^tych 
lotem do mety 8zcz^liw6y wiecznodci d^i^cy, przez . . . 
X. Jana Kralla . . . na akcie pogrzebowym . . . w Osie- 
cznie . . . ogloszony . . . Pozn., Druk. Akad., 1759. Fol. 

— m. O. c. 23/8. IV. J. a. 6/21. 

Poniiiski Adam. — Sprawa instygator6w oboyga narod6w y 
Woyc. Turskiego przeciwko Ad. Lodzi, X. P. o branie 
pensyi zagranicznych i interessom zagranicznym na szkod^ 
Rzeczypospolit^y sluienie. . . Warsz., Piotr Dofour. Fol. 

— III. L. a. 6/1. 

-- Pozew X. Adama, Lodzia PoniAakiego, 26. sierpnia 1789. 
Fol. — m. L. a. 9/8. 

— Osoby wybrane przez losy za s§dzi6w seymowj'cb w spra- 
wie X. A. Lodzia P. 1789. — HI. L. a. 9/41. 



342 Polnische Gescliiclite und Literatur. 

PoniAski, Adam. — Lichowski, Epistola domini, antea in 
Polonia commanentis, ad praesens Hungariae (sic) existen- 
tis, ad Amicum Polonum scripta Anno 1790, diae (sic) 
7. mense 7bri. 1790. 4°. — m. L. c. 28/2. 

Manifest przeciw Suksessyi Tronu w Polszcze JO. X. 

A. Lodzia P., kawalera Orderu Sw. Alexandra Newskiego. 
Fol. - ILL L. a. 9/127. 

— Poniiiski, Kalixt, ksi^^, List do kommissyi Woyskow^y 
Sejmu, de dato : Warszawa, d. 7. Julii 1789. W spraVie 
brata swego Adama Poniiiskiego, ktoremu 500 dukatow 
pos^a. 4^ — in. L. a. 8/33. 

List de dato: Warszawa, d. 8. Julii 1789, do brata 

swego Adama, wyrzeka si^ j©go, ale obiecuje mu wsparcie. 
40. — m. L. a. 8/34. 

Protest de dato; Warszawa, d. 8. Julii 1789, do 

kommissyi woyskow^y seymu przeciw uwi^zieniu brata 
swego Adama, w publ. wigzieniu i pro^ba o intemowanie 
jego w domu prywatnym. 4°. — III. L. a. 8/35. 

— Franc. — Wr6blewski, Gasp., Report publiczny do portu 
zegluj^c^y Lodzi. Poznaii, w Druk. Akademicki^y, 1741. 
Fol. — iV. J. a. 10/19. 

Potoccy. — Genealogia domus Potocciorum, . . . Theodoro 
Potocki, archiepiscopo Gnesnensi, . . . dedicata . . . a r. 
p. Stanislao a S. Laurentio, alias Konarski. V. Pauli 
Potocki Opera omnia. Vars. 1747. Fol. p. 298 ss. — 
n. H. h. 13. 

Potocka, La Comtesse Severin, n^e princesse Sapieha, v. 
Jean Potocki. 

— Alexandra hr., z Lubom. — L^towski, L., Mowa przy 
ialobnem nabo^enstwie. Krakow, Jozef Czech, 1831. 8®. 
— m. O. m. 36. 

— Katarzyna, v. Kossakowska. 

— Katarzyna, v. ftadziwill. 

Potocki, Adam, z. Borkowski, Sejm ustawodawezy Ra- 
kuski. Cz. 2. 80. — IV. D. e. . 19. 

— Jan, w^drownik, literat i dziejopis. Z. M. Balinskiego 
Pisma historyczne. Tom HE. — 11. D. n. 27. 

— Jan. Recueuil des parades, representees sur le theatre 
de LaAcut dans rann^e 1792. Varsovie, 1793. 4°. „Epitre 
d^dicatoire k Mme la ctesse Severin Potocka, n^e prin- 
cesse Sapieha** par „Jean Potocki". 4®. — IV. F. g. 25. 

— Ign. Comes. <x> Lubomirska, Elisab. — In nuptias, 1772. 
40. Carm. lat. pol. — II. B. 1. 2/19. 

— Jo'ach., CO Ewa Potocka. —Lubomirski, Stan., Zwi^zek 
cnoty y fortuny . . . Lublin 1747. Fol. — IV. J. a. 6/16. 



Genealogie u. Biographie. — Briefe u. Mdmoiren. 343 

Potocki, J6?ef. — Dyaryusz czterodniowego pogrzebu .. . 
Ao. 1751 expedyowanego. Fol. — II. H. h. 12/4. 

— Leon, Urywek ze wspomnieii pierwsz^j mojdj mlodoiSci. 
Poznaii, J. K. ^upaAski, 1876. 8^ — V. G. i. 18. 

— Teod. — Morawski, Leon, z Chom^cic, Krzyi tryum- 
falny niegdy, jak ci^szki oyczyznie przy ^niierci. War- 
szawa, w druk. ColL S. J., 1738. Fol. — IV. J. a. 10/3. 

Kaplica prymasa Teodora Potockiego w archi- 

katedrze Gnieinieiiski^j. Napisal StanisL Koiinian. Z. 
Eoczniki Tow. Przyj. Nauk Pozn. Tom X. 1878. &". — 
V, B. i. 29/3. 

Potworowski, Gust. — Mowa nad grobem Gust. Potwo- 
rowskiego . .,. powiedziana przez Henr. Szumana. Pozn., 
L. Merzbach, 1861. 8^ - V. C. h. 35. 

Prazmowski, Nic. in Praimow, Episcopus Luceoriensis. 
Tempium honoris, quod illustriss. . . . domino — ad 
tractatus cum regno Sueciae ineundos cum plena con- 
cludendi potestate commi^sario deputato venerabundus 
erexit cliens Joan. Bapt, Kuszewicz ex publico et suo 
voto. 1660. 4«. — n. J. d. 39/15. 

Prozor, Kar61, Ostatni oboiny litewski, 1759 + 1840. Z. 
Dr. Antoni, J., Opowiadania historyczne. Serya HI., 
tom L Warszawa, Gebethner i Wolff, 188?. 8°. — V. 
J. i. 13/1. 

Przeborowski, Dobeslaw. — Kazanie na pogrzebie . . . 
mial ... X. Matth. Warszawiensis, Soc. Jes., Pozn., 
Jan Rossowski, 1621. 4°. — m. K. b. 25/10. IV. K. 
m. 8/24. 

Przyj emska, Annaz Czamkowa. — Kazanie na pogrzebie, 
. . . odprawowane w ko^ciele Koimiiiskim d. 22. stycz- 
nia r. p. 1629 przez X. Gerzego Godziszeviusa . . . Pozn., 
J. Wolrab, 1629. 4°. — m. K. b. 25/7. 

Przyjemski, Adam Olbracht. — Parentalia super imma- 
turum obitum . . ., conscripta ab A. R. N. C. et T. P. 
Sine 1. a. et typ. 4°. — III. J. b. 27/7. 

— Alex. c« G^siowska Korwin6wna, Zofia. — Przyj emna 
niebu i ziemi slawa . . . wesofymi pie^niami ozdobiona 
przy weselnym akcie . . , przez Bartl:. Krauzowica . . . 
Krak., w druk. Akadem., 1677. Fol. — HI. R. a. 1/14. 

— Alex. o3 Tarlo, Teresia, Caroli de Szczekarzowice T. fil. 
— Victrix majestas amoris, de triumphali Ascia expansis 
heroidis Przyjemscianae manibus coronatum rosis et 
gemmis trophaeum erigentis, ad splendidissimum actum 
nuptialem illustrissimorum neosponsorum a M. Antonio 
Petro Wosinski . . . panegyrico obsequio in orbis faciem 



344 Polnische Geschichte und Literatur. 

producta. Cracov., Nicol. Alex. Schedel. FoL — III. 

R. a. 1/18. 
Przyl§cki, Maryan, Srzeniawa w swey pelnoSci, abo 

Wielmoiny Srzeniawczyk . . . w slawie swoi^y w dzien 

pogrzebu . . . ukazdny. B[rak6w, Waler. Pi^tkowski, 

1646. 4^ — IV. G. n. 22. 
Przyluski, Leon, Erzbischof von Gnesen u. Posen, Wahl 

zmn Erzbiscliof, s. Illustriite Zeitung vom 15. Febr. 18i5. 

FoL 

— Roczn. Tow. Przyj. Nauk Pozn. T. V. — V. B. i. 26, 

— Pmsinowski, Mowa isAohna, na pogrzebie . . . Poznaii, J. K. 
ZupaAski, 1865. 8®. Opr6cz tego; Ostatnie chwile, List 
X. Kasprowicza, Pogrzeb. — V. D. f. 4./1. 

— Zi61kowski, Mowa ialohna, na pogrzebie serca. Gniezno, 
J. B. Lange. 8^. — V. D. f. 4/3. 

Pstroconius, Mathias de Buzenin, De recte geren- 
do episcopatu monita domestica — nepotibus suis — 
Matthiae et Stanislao . . . Lubieniis olim data: post ab 
altero eoram Stanislao . . . scripto comprehensa et ad 
Matthiam . . . directa. Eiusdem de ortu, vita et morte 
supradicti Matthiae Pstroconii a Martino Starczewski . . . 
in lucem edita. Posnaniae, Jo. Wolrab, 1629. 4^. — IV. 
K. g. 27. 

Pucniewski, Gerzy, OHwa wdzi^czno ozdo bn^y zielonoici 
przysadzona do staroiytnego kle3motu Habdanczykow, 
na kazaniu przy pogrzebie przez X. Sam. Brzezewskiego 
. . . wystawiona. Krak., Krz. Schedl, 1645. 4^ — 11. G. 
a. 13/9. IV. G. n. 22. 

Puttkamer, Wawrz., — Estreicher, Karol, Wawrz. Puttk ., 
1794—1850. Z Przewodnika naukowego i literackiego. 
Lw6w 1880. 8\ — VL G. b. 9. 

Raczyilski, Athan. — D'Antioche, Le Cte Adhemar, Deux 
diplomates, le Comte RaczyAski et Donoso Cortes. Paris, 
Plon et Comp., 1880. 8^ [Avec le portr. du Gte. A. R.] 
— VI. F. e. 28. 

— Casimir, Graf von, v. Szoldrski, Victor. 

— Eduard. — [Diplom tiber die Verleihung des Ehren- 
biirgerrechts an den Grafen Eduard Raczyiski.] Der 
Magistrat und die Stadt-Verordneten der Hauptstadt des 
Grossberzogtbums Posen haben dem Herm Grafen Eduard 
NalQcz RaczyAski, Erbherrn der Herrschaft Rogalin etc., 
Kammerherm Seiner Majestat des Koenigs, Ritter des 
polnischen Militair-Verdienst-Ordens, Mitglied der Gesell- 
schaften von Gelehrten und Freunden der Wissenschaflen 
zu Warschau, Krakau, Paris, Breslau, Stettin etc., im 



Genealogie u. Biographie. — Briefe u. Memoiren. 345 

dankbaren Anerkenntnisse des der hiesigen Stadt-Com- 
mune bezeigten Woblwollens, so wie des durch Grundung 
and Forderung vieler gemeinnutziger Anstalten bekun- 
deten Gemeinsinnes, das Ehrenburgerrecht ertheilt und 
zu dessen Urkund unter der Unterschrift sammtlicher 
Mitglieder beider Stadtbehorden and anter dem grosseren 
Stadtsiegel aasgefertigt. Posen, den 15. Joni 1834. Zum 
Magistrat verordnete Oberburgermeister, Burgermeister 
and StadtrS.the. Behm. Naamann. Heinrich. Mliller. 
Kramarkiewicz. Jeziorowski. Hartsch. Die Stadt-Ver- 
ordneten. Boy, Vorsteher. F. W. Graetz, Stellvertreter 
des Vorsteliers. Daehne, Protokollfahrer. H. Kramar- 
kiewicz, Vertreter des ProtokoUfuhrers. Beyer. Biele- 
feld. J. Hoffmann. Hoyer. Kirschte. Kolanowski. Kal- 
czynski. L. Maslowski. v. Minatoli. Pade. Priifer. 
Eose. Bosenstiel. Scheller. Schabert. Stock. Syp- 
niewski. Tritschler. Weissleder. Wissmach. — Diese Ur- 
kunde ist aaf weissem Atlas mit schwarzer Farbe ge- 
druckt and mit einem Siegel in rothem Lack in einer 
an silbemer Schnar hangenden Blechkapsel versehen. 
Gebanden in rothen Saffian mit breiter Goldpressong. 
Folioformat. — II. H. b. 28 a. 
Kaczynski, Edaard. — S. Czwalina, Prov. BU. f. d. Gross- 
herzogth. Posen. Lissa u. Gnes. 1846. 8*. — 11. F. m. 
25. p. 48 if. 

— Aas seinem Leben; Bibliothek; Capelle im Posener Dom. 
s. Blastrirte Zeitang Nr. 85 vom 15. Febraar 1845. FoL 
— VI. B. a. 19. 

— Ign. NalQcz, arcyb. Gniein. — Kr6tki rys iycia Igna- 
cego NalQcz zMaioszyna i Baczyna, hrabi Baczyiiskiego, 
ksu^i^cia arcybisk. Gnieinienskiego . . . f w Przemy^lu 
d. 19. list. 1823, przez J6zefa Perkowskiego. We 
Lwowie, J. Schnayder, 1844. &". [M. Bildn.] — II. E. n. 47. 

— Boger, Hr., Nekrolog. Boczn. Towarz. Przyjac. Naak 
Pozn. T. m. — V. B. i, 24. 

— Victor, Ulustrissimo ac exceilentissimo Domino, Victori 
de Maloszyn Raczynski, Palatinidae Posnaniensi, Pane- 
gyricas. Fol. — IV. J. a. 6/14. 

Hadojewski, Jan Chryz. — G6rkowski, Cherabin, Slawa 
godnego imienia, heroicznych w oyczyznie zAslug i przy- 
klddnego cnotdmi zycia niesmiertelna po i^mierci, ka- 
zaniem ogloszona. 1752. FoL — IV. J. a. 10/4. 18. IV. 
J. a. 6/5. 

Badoliiiski, Andrzej, Zniwo nie^miertelne po iniwie 
smiertelnym . . . od Ks. Walentego P^skiego, Soc. Jesu 



346 Polnische Geschichte und Literatiir. 

. . . zebrane . . . Pozn., w druk. Coll. Soc. Jesu, 1681. 
Fol. - in. R. a. 1/24. 
Radoliiiski, Nicol., Messis theologica in brevitatis limites, 
velut quosdam manipulos colligata, in gentilitiam Illmae 
Kadoliiiscianae domi\s acervoin obsequioso cultu depor- 
tata. Posn., typis Acad., 1757 m. Julio. Fol. — III. O. 
c. 23/20. 
Kadomicka, Francisca de Czarnkow, Nexus colli- 
J gatarum domuum et dolorum, Fascia illustrissimae in avito 
illustriss. Radomicciorum Campo, sub pompam funebrem 
in basilica coUegii Posnaniensis Soc. Jesu ab . . . eod. 
coUegio adstrictus 1724. Fol. — II. N. b. 27/10. 

— Joan., V. Rochaczewski, Petr. Ant., D. Joannes Cantius 
in alma univ. Cracov. S. Theol. Dr. et Prof .... Posn. 
1718. Fol. - IV. J. a. 6/24 

— Wlad., hr. — Dzi^biilski, Ludwik, Elekcya w polu oyczy- 
stym pod wol^ Bosk% ogloszona . . . Poznaii, w Druk. 
Akadem., 1738. Fol. — IV. J. a. 6/9. IV. J. a. 10/16. 

Radonski, Faustyn. ^y ciory s. Z. Roczn. Tow. Przyj . N. 
Pozn. Tom VI. 1871. - V. B. i. 37/16. 

— Tad. — Ostrowicz, L., Mowa zalobna na pogrzebie. 
Poznaii, J. K. ^upaAski, 1873. 8°. - V. G. g. 21/2. 

(Radziejowski, Kard.) Rozmowy umarlych . . . Z. Woj- 
cicki, Bibl. staroi. pisarzy polskich. VI. 69—193. — HE. 
J. m. 21/4. 

(Radziwill:.) — Wijuk Kojalowicz, Alb., S. Jes., Fasti Radi- 
viliani, gesta ill. domus Ducum Radziwil compendio con- 
tinentes. Vilnae, typis Ac. S. J., 1653. 4®. Mscr. — 11. 
J. t. 37. 

— Tyszkiewicz, Eust., Birie, rzut oka na przeszlosc miasta, 
zamku i ordynacyi. Petersb., K. Kirkor, 1869. 8°. |Z mapa, 
widokiem litogr. i tabl. geneal.] — V. F. 1. 13. 

— Eichhorn, Karl Friedr., Das Verhaltniss des Hochfiirst- 
licb Radziwilschen Hauses zu den Fiirstenhausern Deutsch- 
lands, aus dem Standpunkt der Geschichte und des deut- 
schen Staats- und Fiirstenrechts erortert. Bd. I. Text, 
Bd. n. Beilagen. Fol. Lithogr. 2 Voll. — II. J. n. 3—4. 

— Kotlubaj, Edward, Galerja nieswieiska portret6w radzi- 
willowskich, opisana historycznie. Wilno 1857. 4°. — V. 
C. e. 2. 

— Albrecht, X., — Zywot X. Albr. Radziwilla, z r^kop. 
wyd. przez Ed. Raczynskiego. W Poznaniu 1840. 8°. — 
m. J. m. 5/2. 

— Albr. StanisJ., X., Pami^tniki Albr. Stan. X. R., kanc- 
lerza W. Litewskiego. Wyd. z r§kop. przez Ed. Raczyii- 



Genealogie u. Biographie. -- Briefe u. Memoiren. 347 

skiego. Pozn., bracia Scherk., 1839. 8®. 2 tomy. [Z portr.] 

— IL E. 1. 10-11. 

Hskdziwilly Alb. Stan., oo Lubomirscia, Christina, 
Stanislai f. — Acroama pietatis . . . a M. Joanne Cynerski 
. . . d. die. que. Bez dat. 4°. — III. J. b. 27/16. 

— Barbara. — Balinski, Michal, Pami^tniki o kr61owej 
Barbarze, zonie Zygmunta Augusta. Warsz., G. Senne- 
wald, 1843. 8«. 2 tomy. [Z portr. i facs.] — 11. D. n. 
25—28. 

W Warszawie, J. Gliicksberg, 1837—40. 8". 2 tomy. 

— m. Q. m. 56—57. 

— Bogus l. — ^ywot J. 0. K. Bog. R. . . . Prus Branden- 
burskicb Gubematora . . . Z r^kop. hr. T. Dzialynskiego 
wyd. PopliAski. Pozn. i Trzemeszno, W. Stefanski, 1840. 
8°. — n. D. 1. 39. 

— Zywot, przez niego samego napisany. Z r§kop. wyd. 
przez Ed. Raczynskiego. Poznaii, w druk. na Garbarach 
nr. 45, 1841. 8^ — III. J. m. 5/3. 

— Janusz. — Kotiubaj, Edw., ^ycie J. R. Wilno i Witebsk, 
L. Mindensohn, 1859. 8°. — V. C. g. 11. 

— Carol, oj Rzewuska, Teress., Venceslai filia. — 
Bartoszewicz, Antonius, P., Plausus Hymenaei. Cels. 
Princ, C. R. . . . et Ter. . . . Venceslai Rzewuski . . . fil., 
quo die connubii dies sanciunt, Soc. Jes. Pro v. Masoviae 
carmen geniale persolvit. Nesvisii, typis ducalibus CoUeg. 
Soc. Jesu. 4'>. — II. B. 1. 2/6. 

— Kattenbrynkg, Josepbus, Soc. Jesu. Do J. O. X. JM. K. 
R., z now^ wojewody wileiiskiego godno^ci^ do NieiSwieia 
powracaj^cego. Bez dat. 4P. — IL B. 1. 2/31. 

— Do J. O. X. JMci Karola Radziwilla, wojewody Wilen- 
skiego, z okoliczno^ci ofiarowanego rzeczjrpospolitey le- 
gionu 6210 ludzi. 4^ 1 Arkiisz. Wiersz. — m. L. c. 29/5. 

— Katarzyna z Potoka. — Witunski, Augustyn, Tyara 
wiecznoiSci J. O. X. Kat. z Potoka R. . . . w skarbcu po- 
grzebowym . . . na kazaniu praesentowana. Vilnae, typ. 
Acad. Soc. Jesu, 1643. 4°. — III. J. b. 27y22. 

— Krysztyna z Lubomirza, v. Lubomirska, Anna. 

— Mich., <X3 Wi^niowiecka , Franc. — Nidus aquilae Radzi- 
wiliae, inter radios et jubar Korybuteae lunae positus. 
. . . Desponsi . . . epithalamica panegyri adorati a Pre- 
misl. et Cremenec. S. J. Collegiis. Leopoli. typ. Soc. Jesu, 
1725. Fol. — n. N. b. 27/8. 

Radziwil, Sigism. Carol. — Przetocki, Hyac, Tubae Ra- 
divilianae tristissimo clangore mortem . . . S. C. R, Ducis 
in Olyka etc. Poloniae et Lithuaniae insonantes . . . 



348 Polnische Geschichte und Literatur. 

Praem: Dedicatoria epistola ad Alb. Stan. BadziwilL 

Crac. 1644. 4°. - IV. J. b. 7/5-6. 
Eadziwitl, Teressa z Rzewuskicb. -— Bartoszewicz, Ant., 

Do J. O. X. Ter. z Ez. R., . . Pani i Fundatorki Swojey 

CoU. Nie^w. S. J. Bez dat. 4^ - H. B. 1. 2/7. 
Rafcisbonne, Alf., Cudowne nawr6cenie Izraelity A. R., 

rodem z Strasburga, w Rzymie na d. 20. stycznia 1842 

r. zaszte. Leszno i Gniezno, E. Giinther, 1842. 8°. — IV. 

J. e. 16. 
Rej, Mikolaj, z Naglowic. Zlycie przez Andrzeja Trze- 

cieskiego i portr. Z. Wojcicki, Zyciorysy znakom. ludzi. 

Warsz. 1850. I. Str. 211-216. 8^ — V. A. f. 9. 
Zyciorys przez W. A. Maciejowskiego ; z facsimil. 

portretem ze starego drzeworytu. Z. Wojcicki, Zyciorysy 

znakom. ludzi. Warsz. 1850. I. Str. 333-346. 8«. — V. 

A. f. 9. 
— — iiyciorys. Z. Siemieiiski, Portr. liter. I. 8®. — V. 

C. 1. 43. 
Reklewski, Ada lb., V. p. 235. Decisiones var. S. R. C. 
Rembieliiiski, Rajmund, Zyciorys R. R. przez S. W. 

Z rycin% na miedzi. Poznaii, J. K. Zupaiiski, 1873. 8*^. 

— VI. E. d. 3. 

Rogaliiiska, Jadw., z Mieszkowa. — Czacki, Hier., 
Stawna wysokich cn6t korona J. M. Pani J. z M. R., z 
glowy J. M. Pana Wladislawa Rogaliiiskiego, malionka, 
gwaltown^y ^mierci r^k^ zi^ta. (sic) PoznaA , W. Mlodnie- 
wicz, 1652. 4°. - IV. K. m. 8/21. 

RomanowskijJanNep. Nekrolog. Z. Roczn. Tow. Przyj. 
N. Pozn. T. III. - V. B. i. 24. 

Roskowska, R6ia, v. Fedorowiczowa. 

Rozdraiewska, Agn. Zof., Hr. — Sewerynowicz, Jan 
Ghryz., Flora kwitn[|jcycb konsolacyi, w oyczystym lier- 
bownego Doliwy ogrodzie, na ozdob^ Wielm. Domu impe- 
ryalne wii^ca korony, . . . wierszem polskim ogloszona. 
Poznai, w druk Akad., 1740. Fol. — IV. J. a. 6/13. 

Rudnicki, Sim., ep. Warm. — Vita... conscripta a. r. p. 
Joanne R3rvrocki, S. J. Brunsb., typ. Gasp. Weingartner 
s. a. 4^ — II. H. b. 6/5. 

Rudce, Anna z, v. Lubomirska. 

Rybkowski, Ant., V. p. 235. Decisiones var. S. R. C. 4°. 

— IV. G. f. 17. 

Ryx, Franc, v. Czar tory ski, Adam. 
Rzewuska, Teressa, v. RadziwiU, Cas. 
Rzewuski, Mat. Stan. — Sawicki, Kar., S. J., JECrzywda 
bez szkody, to jest, z naleiytym y powinnym honorem 



Genealogie u. BiograpHe. — Briefe u. M^moiren. 349 

herbowna podkowa, przy imieninacli patrona Swi^tego S. 
Mateusza . . . z r6zneiiii symbolami, konceptem poetyckini 
wjrraionemi, z alluzyt^ do prze^w. herbu w go^cinie y po- 
dr6zy oddana w Cheimie, 1721, 21. Sept. — do dniku 
podana 1726. 4^ 54 kart., na miedzi rytych. — IT. 
J. g. 22. 
Rzewuski, Stan is 1. — Kattenbrynkg, Jos., S. J. Carmen 
genethliacum suavissimis filiis Stanislai Rzewnscii, . . . 
recens natis gemellis sacrum. 1759. 4°. — IE. B. 1. 2/8. 

— Seweryn, List Galicyanina, pisany do pana S. Rz., ex- 
hetm. pol. kor., z okazyi tytuln umieszczonego w ordy- 
nansie do woyska = na Xi^stwie Oleskim. = 4<*. — III. 
L. c. 29/11. 

— W a claw. (Emir Tadi — el Faho.) Z. SiemieAski, 
Portr. lit. IV. - V. C. 1. 46. 

Kapliiiski, Leon, Emir Rzewuski. Poznai^, nakl. Bibl. 

K6m., w komisie W. Simona, 1881. 8°. — VI. F. e. 33. 
Saint-Albin, v. Sulkowski, Jos. 
Salkowski, Walenty. Zyciorys. Z. Roczniki Tow. Przyj. 

N. Pozn. Tom VI. 1871. 8«. — V. B. i. 27/20. 
Sanguszko, Janussius Lubartowicz, princeps. Byci- 

na na miedzi: „ Joajmes Filipowicz del. sculp, et excud. 

Leopoli'*. 1747. Fol. Z. Bogatko, J., Scientia artium 

militarium etc. — IV. C. f. 22. 

— Sim. Sam. — H^czel-Mokrski, Andrz., Pogonia ialobna 
J. O. Pdn4 Sym. Sam. Lubartowicza Sanguszka, .... 
u grobu zastanowiona . . . Wilno, w druk. S. J., 1639. 
4«. — IV. G. n. 22. 

Sapieba. — Misztolt, Ant. Aloys., S. J., Historia ill. domus 
Sapiebanae, ab origine et antiquitate sua genealogico 
syllabo ... in praes. saec. deducta. Vilnae, typ. Univ. 
S. J. 1724. 40. — IIL J. g. 25. 

— J6zef. — Regalizacya dwu-koronna czyli podw6yna koro- 
nacya przy pierwsz^y kosciola Bodkowskiego dedykacyi, 
zaraz po trzydziennym pogrzebie fundatorskim zlo^oney, 
kaznodzieyskim trybem produkowana. To jest: Oddanie 
weselnego Wienca niekonsekrowan^y oblubienicy Cbry- 
stusow6y, ko6ciolowi ^wi^temu, y oddanie korony hwaly 
wieczn^y dp. JW. fundatorowi Joz. S. przez X. Piotra 
Skoczyiiskiego . . . z ambony Bodkowski^y ogloszona . . . 
7. wrzednia 1744, a potym . . . JW. JMci Pannie Teressie 
Sapieiance . . . konsekrowana. W Warsz., w druk. XX. 
Scholar. Piar., 1747. Fol. — HI. O. c. 23/17. IV. J. a. 6/17. 

— J6z. Franc. — Malinowski, Baz., Potencya berbowndy 
JJ. WW. Sapiebdw strzaly, biegiem szcz^liwym do mety 



■"*— 



-X - 



Genealogie u. Biograpliie. — Briefe u. M^moiren. 351 

Scipionis, Anna de, v. pag. 235. Decisiones var. S. R. C. 
- IV. G. f. 17. 

Sczaniecka, EHbieta, v. Bleszyiiski. 

Sczaniecki, Ludw., Pami^tniki, z r^kop. wyd. Stan. 
SczanieckL PoznaA, N. Kamienski i Sp., 1863. 8^ — 
V. C. g. 31. 

Siarczyiiski, Franc. Zycior. i portr. — Z. Wojcicki, 
Zijcior. znakom. ludzi. Warsz. 1850. L Str. 89—98. — 
V. A. f. 9. 

(Siemonski; Preclaas de Siemona), Inauguratio B. Jo- 
annis Francisci Regis ad coronam, sive virtutes ejus 
regiae a Clemente XI. coronatae, in regali St. Petri et 
Paoli Basilica Crac. S. J. a quodam e S. J. humili pane- 
gyri adoratae. Cracov., J. Domaiiski, 1717. Fol. — 11. 
N. b. 27 A5. 

Sieniawska, Kath. z Sztemberku. — Alexander & Jesu^ 
(J^drzej Kochanowski) , Gniazdo dwojaki^y wynioslo^ci 
... P. Kath. z Szt. S. . . . przy pogrzebnym akcie po- 
kazane . . . Krak6w, Krzyszt. Scbedel, 1648. 4®. — IV. 
K n. 16/7. 

— Nic, OD Krotoska, Ursula, Andreae F., Luna Sie- 
niaviorum pronuba, . . . nobiliss. coll. Posn. Soc. Jesu 
juventus . . . sponsis gratulata obtulit. Posn., Jo. Wol- 
rab, 1623. 4°. - HI. Q. m. 2/2. 

Sierakowski, Joseph, Comte, Recit de deux mois 
d'emprisonnement de Mr. le comte J, S., ofQcier de la 
Wgion d'honneur etc., arrete a Paris le 13. Janvier 1816 
pour une lecture seditieuse, genre nouveau de prevention. 
2 Edition. A Liege, P. J. Collardin, 1816. 8®. — HI. 
L. g. 39. 

— Venc, Decreta Sacrae Congregationis Consistorialis spec- 
tantia causam archiepisc. Leopol., Venceslai Sierakowski. 
Romae, typ. Bernab6, 1763. Fol. — IV. G. b. 5. 

Siestrzencewicz-Bohusz, Stanislaw, — Parczewski, 

Stan., Mowa, miana nad grobem JW. St. S. B., arcyb. 

mohil. Przeklad z franc. Wilno, A. Marcinowski, 1827. 

8**. [Z portr. arcybiskupa.] — IV. K. f. 34. 
Skalawska, Magd. z Niegolewskich, v. Niegolewscy. 
Skarbek, Fryd., Hr., Pami^tniki. Poznaii, J. K. ZupaA- 

ski, 1878. 8«. - V. I. g. 31. 
Skarga, Petrus, Vita r. p. P. Sk., Poloni e Soc. Jesu. 

Cracov., F. Cezary, 1661. 8°. — IV. K b. 16/2. 

— Zycior. i portr. Z. Wojcicki, Zycior. znakom. ludzi. 
Warsz. 1851. IL Str. 271-290. (321. portr.) 8«. — V. 
A. f. 10. 



352 Polnische Geschichte und Literatur. 

Skarga, Piotr. ^- (Dzieduszycki , Maury cy), P. Sk. i jego 
wiek, przez M. J. A. Eychcickiego. Krak6w, Wyda- 
wnictwo Dzi^ Katolickich, 1850. 8®. 2 tomy. — V. A. 
f. U-15. 

Skirmuntt, Helena. Z iycia Litwinki, 1827—1874. Z li- 
8t6w i notatek uloijl Bronist. Zaleski. Poznan, 
J. K. ^upaiiski, 1876. 8°. — V. G. i. 19. 

Sk6rzewski, Rajmund, Hr. Nekrolog. Z. Roczn. Tow. 
Przyj. N. Pozn. T. V. — V. B. i. 26. 

Skotnicki, Jaroslaw Bo gory a, arcyb. Gniein., przez 
ks. J. Korytkowskiego, kan. metrop. Gniein. Z. Ro- 
czniki. Towarz. Przyj. Nauk Pozn. Tom XI. — V. B. 
i. 30/2. 

Skrzetuska^ v. Smoszewska. 

SkrzyAski, v. Dunin - Modliszowski. 4". — m. J. 
b. 27/19. 

Sliwicki, Piotr Hyac, X., iiycior. i portr. Z. Wojcicki, 
^ycior. znakom. ludzi. Warsz. 1851. 11. Str. 229—231. 
- V. A. f. 10. 

Slowikowski, Just, vide: Lepiecki, Flor., M., Martinus 
Victor sive Oratio de Sancto Martino panegyrica, die 
selenni ejusdem in oratorio pietatis academico — habita. 
Cracoviae, M. Philipowski, 1644. 4«. — HI. J. b. 27/5. 

Smolka, Franc. Z. Borkowski, Sejm ustawodawczy Ra- 
kuski, Cz. 2. — IV. D. e. 19. 

Smoszewscy. Skrzetuscy. Panegiryk na ^mierd Smo- 
8zewski6j-Skrzetuski6j, przez Woyc. Padniewskiego. Pozn., 
Druk. Akad., 1701. Fol. — III. R. a. 1/29. 

Smuglewicz, Franc, v. s. Husarzewski, Tom. 
— - GolaAski, Prof., Pami^tka . . . Fr. Sm., pierwszego prof. 
rysunk6w i malarstwa w imperat. uniw. Wileiiskim. 
Wilno, J. Zawadzki, 1808. 8«. - 11. C. g. 9. 

(Sniadecki, Jan i J§drz6j.) — Libelt, Karol, Przem6- 
wienie przy uroczysto^ci odsZonienia tablicy pomnikow^j 
braci Sniadeckich w Zninie, d. 24. maja 1866. Roczn. 
Tow. Przyj. N. Pozn. T. IV. — V. B. i. 25. 

Libelt, Karo], Dwaj bracia Sniadeccy. Poznaii, J. K. 

Z:upaA8ki, 1866. 8°. — V. C. k. 58. 

Dorszewski, Kazim., Mowa na czes6 Jana i J^drzeja 

Sn., na dniu 24. maja 1866 w kosciele inidskim z powodu 
odelonienia pomnika powiedziana i obja^niona . . . Roczn, 
Tow. Przyj. N, Pozn. T. IV. — V. B. i. 25. 
— Jan. — Baliiiski, Mich., Pami^tniki o J. Sn., jego ^yciu 
prywatn^m i publiczn^m i dzielach jego. Wilno, J. Za- 
wadzki, 1865. 2 tomy. - VT. F. d. 4-5. 



Genealogie u. Biographie. — Briefe u. Memoiren. 353 

Sniadecki, Jan, Listy w sprawach publ., od r. 1788 do 
1830 pisane, z autograf'6w. Wst^p i przypiski J. I. Kra- 
szewskiego. PoznaA , J. K. ^upanski, 1878. 8°. — V. 1. g. 32. 

— Jan. — Stachowski, Franc, Mowa w czasie ial. na- 
bozenstwa za duszQ L p. J. Sn., . . . miana d. 26. listop. 
1832 roku. Krak6w, Druk. Akadem., 1832. 8^ — III. 
L. c. 31. 

Sobieska, Maria Teres., <x> Maximilian 11., Xit^iq Ba- 
waryi. — Kr61ew8ka, wielkich przymiot6w, cnot y slawy 
droga, ktor^ do Nayja^n . . . oblubieiica swego Maximi- 
liana II. . . . Nayj. Maria Teresia, kr61ewna Polska . . . 
przez Wielk^ PolskQ do Bawaryi trynmfalnyni prowa- 
dzona krokiem, od . . . . Lokasza Wierzbowskiego .... 
oyczystym tonem powitana, roku drogi (sic.) prawdy 1694. 
Fol. — in. ft. a. 1/5 a. 

— utr. Poloniae princ, co Maximilianus Emanuel, 
Bavariae Dux. — Augusta Amazon triumphal! poten- 
tissimi Kegis Poloniarum clypeo armata, invictissimos 
Bavariae Leones connubiali principis ftnimi devinciens 
amore, nomine academiae Posnaniensis .... per Lucam 
Wierzbowski . . . salutata. Posn., *typis Acad., 1694. — 

— in. R. a. 1/5. 

Sobieszyna, Katarzyna z, v. Ostrig. 

Socinus, Laelius. — Dlgen, Chn. Frid., Vita Laelii 

Socini. Lips., B. G. Teubner, 1814. 8^ — IV. G. d. 17. 
Sojecki, Jacob de Przyrow. — Jacobi Przyrovii vita, 

authore S. C. Rodkiewicz. V. ejus: „Opus miserentis 

dei." VHno 1699. 4«. — IV. G. k. 7. 
Solikowski, Jan Dymitr, v. Nehring, W., O historykach 

polskich. T. 3. Pozn., L. Merzbach, 1862. 8^ — V. B. 

h. 42. 

— archiep. Leopol., Testamentum. V. Krzistanowic, Stanisl., 
Polonia, p. 27 ss. Moguntiae 1606. 4°. — 11. J. f. 6/12. 

Soltyk, Cajet., v. p. 235. Decisiones var. S. R. 0. — IV. 

G. f. 17. 
Stablewska, Helena z Taczanowskich. — Stablewski, 

Flor., Mowa ialobna na pogrzebie 6p. flel. z Tacz. St., 

miana w Smolicacli, dnia 12. kwietnia 1875. Poznai, J. 

Leitgeber, 1875. 8°. — V. G. g. 21/6. 
Stablewski, Erazm. — Ostrowicz, L., Mowa iatobna na 

pogrzebie E. St., miana w Wilkowie pod Lesznem, d. 16. 

wrzeinia 1870. PoznaA, J. K. i:upan8ki, 1870. 8o. — V. 

G. g. 21/1. 

— F lory an, Pi^d m6w ialobnych, miany^ch na pogrzebie 
i^spp. Adama Zoltowskiego, Bronislawa Df^browskiego , 

lU. 23 



354 Polnische Geschiclite und Literatur. 

B. ie Zychlinskicli-Krajewski^j, Ant. Gorzeiiskiego-Ostro- 

roga, Ludwika Grudzielskiego. PoznaA, Jaroslaw Leit- 

geber, 1880. 8^ — VI. F. b. 3. 
Stadion, Franc, z. Borkowski, Sejm ustawodawczy 

Eakuzki. Cz. 2. 8°. — IV. D. e. 19. 
Stadnicki, Andrzej ze Zmigroda. — Radawiecki, Andrz., 

Prawy szlachcic w kazaniu na pogrzebie . . . w osobie 

(A. St.) ukazany, we Zmigrodzie, d. 23. wrze^nia r. p. 1614. 

Krak., Andrz. Piotrkowczyk, 1632. 4o. — IV. J. b. 7/11. 

II. K. a. 20. 
Starczewski, Anton, vide: Ex utroque Caesar, virtute et 

scientia Eminentissimus Bonaventura, doctor, S. R. E. 

Cardinalis, episcopus Albanensis, inter Julii ferias in 

ecclesia Petricoviensi a. a. r. r. p. p. Ordinis Minorum 

de observantia ab uno e minima Soc. Jesu proclamatiis. 

1726, d. 14. Julii. Fol. Cz^stochov., typis Clari Montis, 

1726. — n. N. b. 27/14. 
Starowolski, Szym. — Wolscius, Franciscus, Supple- 
ment funeralnego apparatu, . . . kazanie pogrzebne . . . 

Dedykowane X. Mikolajowi Oborskiemu, bisk, suffrag. 

Krak. Krak6w, F. Cezary, 1658. 4<>. — IV. K m. 8/8. 
Staszic, Stan. — Zawadzki, Wlad., Stan. St., szkic bio- 

graficzny. Lw6w, w Druk. OssoMskich, 1860. 4®. — 

V. F. 1 4. 
— Uwagi nad polityczn^m, naukow^m i filantropijn^m 

dzialaniem StanisL Staszica. Poznaii, J. K. Zupaiiski, 

1873. 8°. ~ V. E. i. 20. 
Stempkowski, J6zef, „8traszny" J6zef. Z. Dr. Antoni 

J., Opowiadania historyczne. Serya III., torn I. War- 

szawa, Gebethner i Wolff, 1882. 8'>. — V. J. i. 13/5. 
Stradomski, Mikolaj. ^al z ^raierci staroiytnego Prusa 

ozdobney latorosli JMci P. — , pociechj^ przez X. Didaka 

Melera . . . przej^ty. Krakow, W. Pi^tkowski, 1643. 4°. 

— n. G. a. 13/8. 
Strybul6w, Magd. z, v. Lopot. 
Stryjkowski,Maciej, ^ycior. i portr. Z. Wojcicki, Zycio- 

rysy znakom. ludzi. Warsz. 1851. II. Str. 333—337. — 

V. A. f, 10. 
Sturm de Hirschfeld, Emma, vide Bayer. 
Sulkowscy. Ustawa ordynacyi Xi^z^t Sulkowskich. Stif- 

tungsurkunde der Fiirstlich Sulkowskischen Ordination. 

Posen, Deckersche Hofbuchdr. Fol. 26 Blatt. — II. K. 

b. 20. 
Sulkowska, Johanna, v. Sapieha, Petrus. 
S u 1 k o w 8 k i , Alex. Jos., v. Bruhl , Zuverl. Lebensbeschr. 



Genealogie u. Biographie. — Brief e u. M^moiren. 355 

(Siiikowski, Jo B.J M^moires historiques, politiques et mili- 
taires sur les revolutions de Pologne 1792, 1794, la cam- 
pagne d'ltalie 17%, 1797, rexp^dition du Tyrol et les 
campagnes d' Egypte 1798, 1799, par Hortensius de St. 
Albin. Paris, AL Mesnier, 1832. 8°. [Av. portr.] — IV. 
L. h. 19. 

— Saint-Albin, Hortenzyusz de, Jenerala J6z. Su2k. iycie 
i pami^tniki histor. polit. i wojskowe rewolucyi polski^j 
w 1. 1792—1793, kampaniach wloskich 1796-1797, wj-- 
prawie tyrolskidj i kampaniach egipskich, napisal i ze- 
brai , . . Przeloiyl z franc. Ludw. Milkowski. [Z portr. 
na miedzi.] PoznaA, J. K. ^upaiiski, 1864. 8°. — V. C. k. 28. 

Swidzinskiego, Konstantego, Zapis. Z. Biblioteka 
ordynacyi Myszkowskiej. Kok 1859. Krak., Druk. Uniw., 
1859. 4». [Z portr.] — V. A. a. 47/1. 

Swi^cki, Tomasz. ziycior., portr. i facs. Z. Wojcicki, 
^yciorysy znakom. ludzi. Warsz. 1850. I. Str. 431-438. 
— V. A. f. 9. 

Swinarski, Wawrz. z Wybranowa. — Krall, Jan, Stan 
iycia z Wybranowa na wyb<Sr pelen cn6t odoru Poraity, 
iSp. JW. IM. X. W. z Wybr. Sw., . . . kustosza katedral. 
poznaiiskiego, . . . kazaniem niebu y szcz^^liw^y wiecz- 
noSci d. 3. lutego 1762 prezentowany. Poznaii, Druk. 
Akad., 1762. Fol. — IV. J. a. 10/12. 

Szaniawska, Anna de Scipionis. — V. pag. 235. Deci- 
siones variae S. R. C. — IV. G. f. 17. 

Szaniawski, Constant., V. pag. 235. Decisiones S. R. C. 
etc. — IV. G. f. 17. 

Szaniecki, Jan Olrych, v. Myszkowski. 

Szembek, Chph., in Slup6w. — Flos purpuraruni, Rosae ill. 
. . . D. Chph. in Slupow Sz., E^). Chelmensis, in sacri 
honoris templo praesuleis iUatae aris et . . .a C^oU. Cras- 
nostaviensi S. J. panegyrico cultu adoratae. Posnaniae, 
typis S. J., 1742. 8<». — HI. O. o. 14/4. 

— Celsissimo . . . princ. Chph. Comiti in Slupow Sz., . . , 
episcopo Urbanopolitano, coadjutori Culmensi, duci Sielu- 
nensi, die suae in episcopatum inaugurationis S. J. Prov. 
Masov. Vars. 1767. 4». — 11. B. 1. 2/13. 

— Krzysztof Antoni, arcybisk. GnieM. — Sienie^ski, 
Stan. Nep. de Sienno, Firmament w jedn^y, bieg sloiica 
w drugi^y r^ce J. O. . . . Krz. Ant. z SI. Sz., arcybisk. 
Gnie^n., . . kazaniem, na drugich tego Pana prymicyach, 
. . . odprawionych r. p. 1742, d. 16. m. Lipca, mian^m, 
pokazany. Poznaii, Druk. Akad., 1742. Fol. — III. O. c. 
23/3. IV. J. a. 10/11. 

23* 



356 Polnische Geschichte und Literatur. 

Szembek, Mich, i Teressa. — Piskorski, Seb., Wesole 
uraczenie Cbrystusa, sztuka ryby pieczon^y y plastr miodn, 
pierw8z% ofiar^ paiisk^ W. J. M. X. Mich, z St. Sz., kano- 
nika przemyi^lskiego, y przyJQciem habitu zakonnego W. 
J. M. Panny Ter. z SI. Sz., . . . kr6tk^ mow^ podane. 
Krak., Druk. Akad. 1686. 4°. — IV. E. e. 30/3. 

— Zofia, z Stradomskich, v. Buydecki, Flor., Chwa2a 
najdw. grobu Chrystusa . . . kazanie. Krak.^ J. Matyasz- 
kiewicz, 1725. Fol. — IV. J. a. 6/3. 

Szoldrski, An dr., ep. Posn. — Sacro civilis politia, ex pu- 
blicis honoribus ... A. Sz., episcopi Posn., concinnata 
eidemque Episcopatum Posnanien. ineunti a gratulante 
coll. Posn. S. Jesu coUata. Calissii, typ. coll. S. J. 1636. 
Fol. — n. K. a. 9. 

— Victor, Graf von, Rechtfertigung der von dem Victor 
Graf von Szoldrski, Verklagten und Revidenten, wider die 
Gebriidere Xaver und Ignatz Graf von Dzialynski 
und den Casimir Graf von Ra,czyiiski, Klagere und 
Revisen, gegen das in der Graflich von Szoidrskischen 
Successionssache am 29. August 1799 zu Posen publicirte 
und von der Siidpreussischen Regierung zu Warschau 
abgefasste Appellations-Urtel ergriiienen Revision. Berlin, 
Gottfried Hayn, 1800. Fol. 123 Seiten Text. Beilagen : 
XLII. Stn. Appellations-Erkenntniss 71 Stn. — 11. H. a. 2. 

— Beantwortung der Rechtfertigung der von dem Victor 
Grafen von Szoldrski, Verklagten und Revidenten, in sei- 
nem Rechtsstreite wider den Grafen Xaver von Dzia- 
tyiiski, die Graflich Ignaz von Dzialyiiskischen Minoren- 
nen und den Kronmarschall Grafen von Raczynski, 
Klagere und Revisen, gegen das in der Graflich Felix 
von Szoldrskischen Successions-Sache den 29. August 
1799 publicirte Appellations-Erkenntniss ergriifenen Re- 
vision. Posen, Decker & Co., 1800. Fol. Text 162 Stn. 
Beylagen XXVHI. Stn. Fol. - II. H. a. 3. 

Sztemberk, Anna, v. Ostrog. 

— Katarzvna v. Sieniawska. 

Szydlowieccy. — Liber geneseos Illustris Familie Schi- 
dlowicie. Edidit T. Com. DzialyAski. Parisiis, Typis 
Crapelet, 1848. Cum 18 tab. aeri incisis. Fol. — IV. 
X . a. ov» 

Szymanowski, J6zef. ^ycior. i portr. Z. Wojcicki, Zy- 
ciorysy znakom. ludzi. "VVarsz. 1851. II. Str. 249—252. 
- V. A. f. 10. 

Szymonowic, Szymon, przez Augusta Bielowskiego. 
Z. Pami^tnik Akad. Umiej. w Krak. Wydzialy: Filol. 



Genealogie u. Biographie. — Brief e u. M^moiren. 357 

i histor.-iiloz. Tom I. JECrak., Druk. Uniw., 1874. 4°. — 
V. G. a. 28. pag. 105 St. 

Szymonowicz, Szymoiu Ziycior. przez Aug. Bielowskiego, 
portr. i list facs. Z. Wojcicki, Zyciorysy znakomitych 
ludzi. Warsz. 1850. I. Str. 221-232. — V. A. f. 9. 

Szyszkowska, Krzysztyna i Anna, v. Lubomirska, 
Anna. 

Szyszkowski, Mik., bisk. Warm., Z adz ik, Jak6b, bisk. 
Krak. — Skrobkowic, Ludw., Peregrinacya scz^Hwa dw6cli 
biskup^w wielkicb, krak. y warm., na l^diie jedna, po morzu 
druga, dwojem kazaniem pogrzebowym ogloszona. Przy- 
dana jest do tego Wr6ika duchowna tegoi autbora. 
Warsz., Piotr Elert, 1644. 4^ - IV. G. n. 22. 

— Piotr OD Tbeopbila Koributowa-Widniowie- 
cka. — Skrobkowic, Lud., Spelunca duplex: To jest: 
jaskinia .dwoista, przy braniu possessyey w nie dw6ch 
zacnycb cial ... P. Sz. - . . y . - Theopb. Korib.-Wi^n. 
malionk6w, . . wystawiona z ambony. Krak., Andrz. 
Piotrkowczyk. 4*. — in. J. b. 27/6. H. G. a. 13/2. IV. 
G. n. 22. 

Taczanowska, Helena, v. Stablewska. 
Tarlo, Konstancya, v. Mniszchowa. 

— Mich. Bart I. z Czekarzowic, bisk, pozn., Kazanie . . , 
przy konkluzyi naboieistwa czterdziesto - godzinnego 
w kollegiacie Warszawskidj S. Jana d. 4. Lut. r. 1715 
miane. Warsz., druk. 00. Schol. Piar., 1715. Fol. — 
m. E. a. 1/28. 

— Teressia, v. Przyjemski, Alex. 

— Zygm. z Szczekarzowic. — Rychlowiusz, Franc, Topory, 
ciasne bramy niebieskie szeroko wycinajj^ce, . . kazaniem 
przy pogrzebie pokazane. Dedyk. : Elibiecie z Stemberku 
Tartow^y. Krak6w, L. Kupisz, 1654. 4*. — IV. K. 
m. S/22. 

Tarnowska, Zofia Pudencyanna, v. Ostr6g. 
Tarnowski, Jan. — Warsavitii Cbph., De laudibus Jo. T., 

Castellani Crac. et summi in Polonia belli Ducis, oratio. 

Grac, Mattb. Wierzbi^ta, 1585. 4°. Abschr. — IL 0. e. 35. 

— ^ywot y ^mier6 Jana Tarnowskiego, kaszt. Krak., Hetm, 
W. K., pisane niegdy^ przez Stan. Orzechowskiego. 
Z rzadkiego Zaluskich Biblioteki r^kopisma , . . przez 
Franc. Bobomolca, S. J. Warsz. 1805. 8^ Z portr. J. T. 
- 11. 0. d. 17/2. 

— Jo. Christ. Comes, v. pag. 48. s. v. Orichovius. 

— T'heod. Kar61, hr. — Za(5mienie na nowiu xi^zycadotad 
nigdy niewidane . . . przy pogrzebie W. JMci P. Staro- 



358 Polnische Gescliichte und Literatur. 

sty . . . ukazane przez W. X. Jana Dyon. Lobzynskiego. 

Krak., Fr. Cezary, 1647. 4°. — n. G. a. 13/15. 
Tarzenski, J6zef, v. Kolaczkowski, Maciej. 
Taszarski, Wincenty. Nekrolog. Z. Roczn. Tow. Przyj. 

N. Pozn. T. V. — V. B. i. 26. 
T^czyn, Sophia Comitissa a, v. Danilowicz, Jo. Nic. 
Tomaszewski, Dyzma Boilcza. Z. Dr. Antoni J., Opo- 

wiadania historyczne, Serya HE. Tom L Warszawa, 

Gebethner i Wolff, 1882. S\ — V. J. i. 13/4. 
Trebnitz, Justina, z. Bialobloccy. 
Trembecki, Stanisl., z. Siemieiiski, Portr. lit. III. — V. 

C. 1. 45. 

— Zycior. i portr. Z. Wojcicki, Zyciorysy znakom. ludzi. 
Warsz. 1850. Str. 137—150. — V. A. f. 9. 

Trewen, Elias Const, de, Schroder dictus, Dantiscanus, 
J. C. et S. R. M. Poloniae Secretarius, Prodromus apolo- 
getici, cum annexis documentis scitu necessariis, contra 
calumniosas venerabilis Consistorii Gedanensis Officiantes, 
praecipue. Jo. Frid, Lerchenf'eld, ... ad eminentiss. ac rev. 
s. congr. negotiis episcoporum et regularium praepositos 
S. R. E. Cardinales scriptus 1672. 4°. — 11. P. e. 7. 

Turno, Gotard od Turno, Ludw. — Respfjrdek, Przemowa 

. przy ^lubie G. T. z L. T. dnia 14. listop. 1860 r. w Obje- 

zierzu. Poznan, A. Popliiski, 1860. 4°. — V. C. k. d/2. 

— Helena z Kwileckich. — Chotkowski, WL, Mowa za- 
lobna, powiedziana na pogrzebie ^p. H. z hr. Kw. Turno 
w ko^ciele paraf. w Objezierzu d. 12. maja 1874. Poznan, 
J. K. ^upanski, 1874. 8°. — V. G. g. 21/5. 

— Szczepan, Stolnikowicz Pozn., z. O dziwnych 
bursztynowania skutkach etc. Przedmowa. Pozn., Druk. 
S. J., 1766. 8«. — IV. M. 1. 15/2. 

Tyszkiewicz, Janusz Skumin — Wyprawienie osoby, 
ktorfj; od Boga wzi^l y na Theatrum ^wiata szcz^^liwie od- 
prawil ... J. Sk. T., . • wystawione . . . przez . . . 
Alexego Dubowicza . . . Dedykowane: Eugeniey 
Katharzynie Tyszkiewicz6wnie Korybutowey Wisnie- 
wieckiey. W druk. Monastera Wileilskiego L Troyce, 
1642. 40. - in. J. b. 27/30. IV. G. n. 22. 

Unruli, Sigismund von, v. pag. 254. 

Vitellio. — Wituski, Leon, O zyciu i dziele optyczn6m 
Vitellona. .PoznaA, nakl. Autora, 1870. 8°. — V. F. 
1. 17. 

— Curtze, Maximil., Sur Torthographe du nom et de la patrie 
de Witelo (Vitellion). Rome, Imprim. des Sciences math^m. 
et phys., 1871. 4^ - V. K. b. 6.. 



Genealogie u. Biographie. — Briefe n. M^moireu. 359 

Waligorski, Mieczysl., iSyciorys. Z. Eoczn. Tow. Przyj. 

N. Pozn. Tom VI. - V. B. i. 27/22. 
Walkowski, J6zef, kanonik. Nekrolog. Z. Roczn. Tow. 

Przyj. N. Pozn. T. V. — V. B. i. 26, 
Wannowski, August, wspomnienie dia jego uczni6w 

i przyjacidt, napisal Marc. Ant. Szulc. Poznaii, L. Merz- 

bach, 1869. 8». — V. D. m. 54. 
Warszycki, Adam Skarbek z Warszyc f. Skarb 

doij^wotniego zbioru, . . . kt6ry od ^mierci zrabowany 

y rozbity, . . . niebu, niei5miertebio6ci , ziemi y posteri- 

tati zebrany y kazaniem oddany przez X. Seb. 

Stawickiego. Krak., Franc. Cezary, 1659. 4*. — 11. 

G. a. 13/13. 
Wasniewicz, Adalb., J. U. & Med. Dr., Can. Gnesn. et 

Posn., V. Miske, Ludw., Swiatlo nowego i&wiata i kosciola 

cbrystusowego . . . kazanie. Pozn., Druk. S. J., 1725. 

FoL - IV. J. 6/15. 
Weyher, Jan, v. Chodkiewicz, J. K, 
W^gierska, Franciszka, v. Zaluskowski, Paw. 
W^gierski, Kajetan, 1755—87. Z. Siemieiiski, Portr. liter. 

I. - V. C. 1. 43. 

— Tomasz Kajetan, Zycior. i portr. Z. Wojcicki, Zycio- 
rysy znakom. ludzL Warszawa 1851. 11. Str. 147—155. 
80. - V. A. f. 10. 

W§zyk, Franciszek, z. Siemieiiski, Portrety lit. III. — 
V. C. 1. 45. 

— Jan, arcybisk. Gniein. — Roiycki, Jan, W^i ... X. 
Jana W^zyka . . . ziemi oddany. Xazanie, Dedyk. X. 
Andrzejowi Szoldrskiemu , biskupowi Pozn. Krak6w, 
Andrz. Piotrkowczyk, 1638. 4°. — IV. K. m. 8/7. IV. 
G. n. 22. 

Wielopolski, Alexander, Margrabia, i reformy rz^du 
rossyjskiego w Krolestwie Polskiem. Poznan, J, K. 
ilupanski, 1863. 8^ — V. C. i. 8. 

— Lisicki, Henryk, Alexander Wielopolski. Krak6w, nakt. 
„Czasu«, 1878-79. 8^. 4 tomy. — V. K. b. 9—12. 

. — List otwarty do J. M. Zygmunta, hrabiego Wielopol- 
skiego, margrabiego Myszkowskiego. Poznaii, J. Leit- 
geber, 1880. S\ — V. K. b. 13. 

— Epsilon, ziywot i czyny Wielopolskiego podlug naj- 
nowszych badan. Poznail, J. Leitgeber, 1879. 8°. — V. 
F. 1. 45. 

— Spasowicz, Wlodzimierz, Spadek literacki i polityczny 
po. A. Wielopolskim. Poznan, J. K. Zupaiiski, 1880. 8°. 
— VI. F. c. 49. 



360 Polnische Gescliiclite und Literatur. 

Wielopolski, Alex., v. Myszkowski. 

— Joannes (x> Komorowska Christina, Constantia. 
Novus Archimedes Amor, ad imitationem sociati in coelis 
Pegasi cum Aquario, Wielopolscianum sonipedem cum 
gentilitiis comitum in Liptow et Orawa fluviis pulcbro 
artificio jungens, circa nuptialem pompam . . . praevisus 
et per optimae spei puerum Matth. Casim. Tretermn 
communi patriae solatio praesentatus. Crac, haer. Stan. 
Bertutowic, 1665. Fol. — HI. E. b. 1/2. 

— J6zef Jan Nepom., v. Myszkowski. 

Wierbna, Anna hr. z, v. Oi^wicka, Anna, cf. Pawlowski. 
Wierciszewski, Hilarius. V. pag. 235. Decisiones 

variae S. R. C. 4°. — IV. G. f. 17. 
Wierzbowska, Anna, v. Chomentowski, Stanisl. 
Wi^ckowski, Kapitan. — Jarocho wski, Kazim., Pot yczka 

Kargowska i kapitan Wi^ckowski, 1793. fOpowiadania 

i studia historyczne. Serya nowa. Poznaii, C. F. Pio- 

trowski i Sp., 1884.] 8». 
Wilkostowscy, Geneal. w kazaniu G6rkowskiego na ^m. 

J. Ch. Radojewskiego, 1752. Fol. Str. D. 2. — 17. J. 

a. 10/4. 
Wilkxycka, Franc, v. MielijTiski, Seweryn. 
Winklerowie. Genealogia w kazaniu X. Cher. G6rkow- 

skiego na i^miercS Jana Chryz. Radojewskiego . . . 1752. 

— IV. J. a. 10/4. 
Wi^niowiecka, Eug. Kat., v. Tyszkiewicz. 

— Franc, v. RadziwiU, Mich. 

— Gryzelda Constancya, Xi^ina. — Pelnia w ostatniey 
kwadrze na polskim horyzoncie . . . przy zalobnych exe- 
quiach dnia X. czerwca . . . przez panegiryczne umbry 
od wlasnego pasterza ... J. M. X. Krzysztofa z Zegotek 
Zegockiego, biskupa Chelmskiego, wj-prowadzona . . . 1672. 
Fol. — m. R. a. 1/23. 

— Theophila Koributowa, v. Szyskowski, Piotr. 
Wisznowiecki, Jeremi, X. — Rozmowy umarlych : 

Ki'ol Jan in. i X. Jer. W. Z. Wojcicki, K. W., Bibl. 
staroz. pis. polskich. T. VI. p. 69—193. — III. J. 
m. 21/4. 
AVitwicki, Stanisl., Luceor. et Bresten. Episc — Templum 
honoris Witwiciani. V. Dunin, P., Virtutes honoratae. 
LubUn 1687. 8°. — HI. V. i. 13/4. 

— Stan., ep. Posn., v. Fama, Laus, Gloria orbis Slavo- 
Polonici, . . Stanislaus, . . archiep. Crac. Posnan., Alb. 
Laktanski, 1688. Fol. - III. R. a. 1/15. 

Wodyiiska, Gryzella, v. Sapieha, Jo. Stanisl. 



Geiiealogie u. Biograpliie. — Briefe u. Memoiren. 361 

Wojciechowski, Kajetan, Pami^tniki nioje w Hiszpanii. 

Wyd. Leon Potocki. Warsz., nakl. Bibl. Warsz., 1845. 

8°. — II. ft. a. 28. 
Wolan, Andrzej, jego iycie uczone i publiczne. Z. M. 

Baliiiskiego Pisma historyczne. Tom HI. S^. — II. D. 

n. 27. 
Wollowiczowa, Helibieta z Goslawic. — Janczyiiski, 

Baphal, S. J. Prawdziwy s^dzia serce niewinne, albo 

krcStkie kazanie miane na exekwiach . . . Lublin, u wdowy 

Pawla Konrada, 1636. 4°. — III. J. b. 27/29. 
Wolowski, Franciszek. — ^ycie &. p. Fr. Wol., deput. 

na sejm Kr61e8twa Polskiego. Paryi, Maulde & Renou, 

1844. 8^ — IV. L. m. 3. 
Woronicz, Jan, Pawel. Z. Siemieiiski, Portr. lit. IV. — 

V. 0. I 46. 
Wybicki, J6z., Pami^tniki. Wyd. z r^kop. przez Ed. Ra- 

czynskiego. Poznai, M. Stefanski, 1840. 8®. 3 Voll. — 

ni. K. m. 10-12. 
( W y d z g a.) RoZmowy umariy ch . . . AVyzga i kard. Radzie- 

jowski. Z. Wojcicki, Bibl. staroz. pis. polskich. VI. 

69-193. — m. J. m. 21/4. 
Zadzik, Jacob., Ep. Crac. — Sacra virtutum adorea ill. . . . 

in ei)iscopatum Cracovienaem primum ingressuro a Matthia 

Rudzki, . . S. Th. Lie, oblata. Crac, Typ. Franc. Cae- 

sarii, 1635. Fol. — in. R. a. 1/1. 

— Navis illustrissimi . . . Episcopi Crac. . ., cum in suam 
oatliedram felicissime ingrederetur, ab . . . juventute aca- 
demica ex schola Rhet. Nouod. summo gratulandi studio 
deducta. Crac, Franc Caesarii, 1636. 4°. — III. Q. m. 2/1. 

— Korab na morzu JW. godney pami^ci JMci. X. . . . po- 
kazany z ambony . . . na exequiach nieboszczykowskich 
d. 2. maia r. 1642 przez X. Ludw. Skrobkowica . . . Krak., 
A. Piotrkowczyk, 1642. 4°. — 11. G. a. 13/5. 

— V. Szvszkowski, Mik. 

— Starowolski, Sim., Wielkiego korabiu wielki sternik . . , 
w kazaniu czasom potomnym ukazany. Krakow, w druk. 
Krzysztof4 Schedla, 1642.^ 4°. — IV. G. n. 22. 

Zakrzewska, Teressa, v. Gniazdowski. 

Zakrzewski, Adaukt albo Szcz^sny z Zboiow. Z. 

Kazanie X. Gorkowskiego na sm. J. Ch. Radojewskiego 

. . . 1752. Fol. Str. C. — IV. J. a. 10/4. 
Z a 1 e s c y. Genealogia w kazaniu Gorkowskiego na sm. J. CJir. 

Radojewskiego. 1752. Fol. Str. F. — IV. J. a. 10/10. 
Zaleska, Zofia z Drzewiec, — Strzata zacnego domu . . . 

Alikolajewskicli , abo kazanie na pogrzebie . . . przez 



362 Polnische Gescliichte und Literatur. 

X. Pawla Xaczyiiakiego , S. J. Poznai, Wove. Itegulus, 

1647. 40. — ni. K. b. 25/19. 
Zaleski, Bohdan. Z. Siemieiiski, Portr. lit. I. 8^ — V. 

C. L 43. 
Zaluski, Andreas, vide : Dunin, Petr, S. J., Virtutes hono- 

ratae, panegyres . . . Lubl., S. J., 1687. 8^ Tit. deest. 

- m. V. i. 13. 

— Andreae Chrysost. in Zaluskie, . . Varmiensis epis- 
copi, . . . supremi regni Poloniae cancellarii, Epistolarum 
historico - f amiliarium. . . . tomua I — HE. Brunsbergae 
1709 — 1711. Fol. 4 Voll. — II. H. c. 1-4. 

— Andreas Stan. Kostka. Honorandis manibus rev. ac 
cels.principis A. St. K. Z., Cracoviensium antistitis, Seve- 
riae ducis, . . . justa persoluta ... a Prov. Masov. 
S. J. a. 1759, d. 27. m. julii. 4°. - II. B. 1. 2/20. 

— Jos., Carmen eucharisticum 111. Exc. et Rev. Comiti in 
Za]:askie Josepho Zaluski . . . natali ejus luce oblatum 
. . . 1762. 40. — n. B. 1. 2/10. 

(Korycki, Mich., S. J.), Carmen, Blustrissimo J., Comiti 

in Z. Z., dum suburbanum patrum S. J. bortum inviseret, 
dicatum. 4P, — II. B. 1. 2/4. 

— Jos. An dr., Felix, faustus, fortunatusque ut dies hie 
eveniat natalis, lUustrissimo ... J. A. Comiti in Zaluskie 
Z. . . votis omnibus Regium Coll. Vars. adprecatur. 1762. 
40. — II. B. 1. 2/15. 

Zaluskowski, Pawel cv? Franciszka z W^gierskicb, 
Koronatorka przecudowna milosd Boga . . . kaznodziey- 
skim stylem . . . przez X. Raf. Jackowskiego . . . Kalisz, 
Druk. S. J., 1761. Fol. - IV. J. a. 10/2. 

Zamojski. — Caro, J., Das Interregnum Polens im Jahre 
1587 und die Parteikampfe der Hauser Zborowski und 
Zamojski. Gotha, F. A. Perthes, 1861. 8°. — V. I. e. 34. 

— Andrzej, Dodatek do pami^tnikow Wybickiego, odno- 
sz{j;cy si^ do zycia Andrzeja Zamojskiego, z r^kopismu 
Wybickiego wydany. Poznaii, J. K. Zupanski, 1842. 8<*. 

— "^n. C. d. 40. 

— Jan. — (Staszic, Stan.), Uwagi nad Zyciem Jana Za- 
nioyskiego, kancl. i hetm. AV. K., do dzisiejszego stauu 
Rzeczypospolitty Polski^j przystosowane. 1785. 8°. — 11. 
B. 1. 16/1. 

Zbior pism, do ktoiych byly powodem Uwagi nad zy.ciem 

Jana Zamoyskiego. 8°. 

1. My si z okazyi Uwag nad zyciem Jana Zamoyskiego. 

2. Sposob powiQkszenia sil ki'ajowych w Polszcze przez 
popisowe milicyo. 



Genealogie u. Biograpliie. — Briefe ii. Aleinoiren. 363 

Zamoyski, Jan, Zbi6r pism, do kt6rych byJy powodem 
Uwagi nad zyciem Jana Zamoyskiego. 8°. 

3. Zgoda i niezgoda z autorem Uwag nad iyciem Jana 
Zamoyskiego. 

4. Respons Ziemianina do przyjaciela w Warsz. bawi^cego. 

5. My^l na My 51 i do My^li, z okazyi Uwag nad iyciem 
Jana Zamoyskiego wydandj, st6sujqca si^. 

6. Do autora Zgody i Niezgody z autorem Uwag nad 
iyciem Jana Zamoyskiego. — II. B. 1. 27. 

— Zbi6r pism, . . . Trzecie pismo: Zgoda i Niezgoda z au- 
torem Uwag nad iyciem Jana Zamoyskiego. Bez dat. 
1788. 80. — III. R. 0. 58. 

— Pismo st6suj%ce si§ do pisma pod tytulem: Zgoda i nie- 
zgoda z autorem Uwag nad iyciem Jana Zamoyskiego 
roku 1781 dnia 20. wrzesnia. 8". — II. D. 1. 14. 

— Poprawy y przydatki do ksi^zki Uwagi nad iyciem Jana 
Zamoyskiego, dan w Heilsbergu, dnialO. Listopada, roku 
1788. 8°. - II. M. o. 25. 

— Poparcie uwag nad zyciem Jana Zamoyskiego z roztrzfj,- 
^nieniem pism, kt6re si§ z ich powodu zjawily. r. 1788. 
8°. ~ n. H. a. 33. 

— Staszic, Stan., Pochwala Jana Zamoyskiego, kancl. i hetm. 
W. K. 1785. 8". - II. B. 1. 16/2. 

— Zycie — , kanclerza y hetmana W. Kor. etc. Warsz. 1805. 
8«. [Z portr.] — II. O. d. 18/1. 

— Dzialyiiski, Adam. Tit., Com. de Ko^cielec, Collectanea, 
vitam resque gestas Jo. Zamoyscii, m. cane, et summi ducis 
Reipublicae Polonae illustrantia . . . Posn., L. Merzbach, 
1861. 4®. C. effigie Jo. Zam. et prospectibus urbis Rigae, 
Volmaria6, Felin. — V. C. a. 3. 

— EUIKll/IION in magnanimum heroem Joannem de Za- 
moscio . . . contubemii coUegii JCtorum Academiae Cra- 
couiensis. Cracouiae, apud vid. Jac. Siebeneycheri, 1606. 
40. — n. J. f. 6/11. 

. — Piis manibus magni Joannis de Zamoscio . . . Musa, Mi- 
lesque, uvrjuHc/i' Jacobus Scrobissevius f. (Carmen lat.) Crac, 
ap. viduamJac. Siebeneycheri, 1605. 4*^. — II. J. f. 6/10. 

— Lugubris laudatio ill. Joannis 'Saiii Zamoscii, a Joanne 
Szidlowski de Stradow, eloquentiae studioso, conscripta. 
Cracov., A. Petricovius, 1605. 4°. — II. J. f. 6/9. 

— Testamentum. V. Krzistanowic, Stanisl., Polonia. p. 32. 
8s. Moguntiae. 1606. 4°. — II. J. f. 6/12. 

— Thomas, Joannis, . . Cancellarii, . . fil. Effigies aeri 
incisa a Petro Ouerradt, ciue ac typographo Colonionsi, 
an. 1606. Fol. — n. K. k. 11/2. 



364 Polnische Geschichte und Literatur. 

Zamoyski, Thorn., Kancl. W. Kor. — Kopie Zamoyskich 
przyozdobione, abo kazanie na pogrzebie — miane przez 
X. BarthL Silviusza, S. J. Zamos6, J^drzey Jastrz^bski, 
1638. Fol. — ni. R. a. 6/3. 

— Annulus aeternitatis pro meta immortalis gloriae insigni- 
bus hastis ... in theatro doloris publici propositus . . . 
ex voto . . . coll. S. J. Lubl., 1726. Typis ejusd. Soc. J. 
Fol. - II. N. b. 27/7. 

— Wlad. — Perraud, Adolf, Mowa iaJobna na czesc gene- 
rala Wl. Z., miana w Paryiu dnia 30. stycznia 1868. 
T16maczyl na polskie ks, Leonard Ostrowicz. PoznaA, 
J. K. Zupanski, 1868. 8\ — V. B. m. 23/2. 

— Montalembert, Karol, hr., Jenerat Wl. Z., rzecz napisana 
po francuzku, wyj^ta z pisma Le Correspondant. Pozn., 
J. K. iupailski, 1868. S^. — V. B. m. 23/1. 

— Zdzislaw. Z. Borkowski, Sejm ustawodawczy Rakuzki. 
Cz. 2. 80. — IV. D. e. 19. 

Zaskalski, Jac, V. pag. 235. Decisiones variae S. R. C. 

— IV. G. f. 17. 
Zborowski, s. Caro, J., Das Interregnum 1587. Gotha, F. 

A. Perthes, 1861. 8°. 

— Chrph. — Eecicii, Andr., accusationis in Chph. Sboro- 
vium actiones . tres : De fide publica. De praescriptioni- 
bus ante judicium oppositis. De criminibus. Cracov., 
typis Lazarianis, 1585. 49, Ace: 

1. List Zborowskiego z Rytwian do Samuela Zborowskiego 
(brata), z Krak. 17. Jul. 83. 

2. Kopija listu do Nizowcow, kt6ry KrzistofF Zborowski 
wlasn^ r§ka pisal. — 11. J. f. 6/5. 

— Sam. — Pami^tniki o Samuelu Zborowskim. Zebrane 
z wsp61czesnych dziel i rQkopism6w Biblioteki Kornickiej 
przez L. S. (Luc. Siemieiiskiego). Poznaii, J. K. Zu- 
panski, 1844. 8<'. — n. E. m. 34. 

Zebrzydowski. — Schmitt, Henryk, Kilka uwag w spra- 
wie rokoszu Zebrzydowskiego. Poznaii, nakl. Towarz. 
Przyj. Nauk Pozn., 1865. 4°. |Z 6 tabl. facs.] — V. 
D. e. 3. 

Zebrzydowska, Anna, v. Lubomirska, Anna. 

Zebrzydowska, Dominika, v. Lubomirska, Anna. 

Zebrzydowski, Jan, Radwan w ci^gnieniu, abo J. Z. 
-Radwaiiczyk w zejsciu z swiata . . . przez X. Didaka 
Melera ukazany. Krak., W. Pi^tkowski, 1642. 4°. — 11. 
G. a. 13/11. 

— Nagrobek poboiino^ci chrzesciaiskiey y post^pkow sy- 
nowi koronnemu naleiytych, na Kalwariey w kazaniu 



Genealogie u. Biographie. — Briefe u. Memoir en. 365 

wystawiony przez X. Alexego Piotrkowczyka. Krak., 

Franc. Cezary, 1641. 4«. — II. G. a. 13/10. 
Zebrzydowski, Mich, i Franciszek, v. Lubomirska, 

Anna. 
Zegocki, Chph. — Pilecki, Alb. Gas., Laurea Zegociana, 

in bello Svecico sub auspiciis Set. ac Inv. princ. Joannis 

Casimiri Regis Poloniarum etc. . . . decerpta. Posn., 

Alb. Regulus, 1661. Fol. — VI. H. a. 2/2. 
Zejszner, Ludw. ^yciorys. Z. Roczniki Tow. Przyj. N. 

Pozn. Tom VL 1871. 8\ — V. B. i. 27/19. 
Zerneckii, Jac. Henr., Vita . . . exposita a M. Jo. Benj. 

Dragheim, Dantiscano. Francof. et Lips., G. M. Knoch, 

1733. 4^ [C. eff.] - H. J. c. 33. 
Ziemiaikowski, Florian, z. Borkowski, Sejm ustawo- 

dawczy Rakuzki, Cz. 2. 8<». — IV. D. e. 19. 
Zlotnicki, Antoni Nowina. Z. Dr. Antoni J., Opowia- 

dania history czne, Serya HE., torn I. Warszawa, Ge- 

bethner i Wolff, 1882. S^, — V. J. i. 13/2. 
Zughoer. Obja^nienie kwestyi, czyli J. P. Zughoer uiyd 

mo^e praw, w Polszcze Ministrom Dwor6w cudzoziem- 

skich sluiqjcych 1785. 8°. — II. D. 1. 12. 
Zoltowscy. Epitaphia domus Zottowscianae, excerpta ex 

iibro edito a Simone Starovolscio. Posnaniae, typis Liido- 

vici Merzbachii, 1856. 4?, — V. A. a. 50. 
2i62tow8ki, Adam, y. Stablewski, Flor. 
^ukowska, Marianna, v. Dembinski, Jo. 
Ziychliiiska, B., v. Krajewska. 
^ychliiiski, Lndwik, Pami^tniki z wojny amerykaiiskiej 

1862 r. Poznaii, N. Kamienski i Sp., 1863. S\ — V. 

C. h. 6. 



Antiquitaten. 

Swi^cki, Tom., Opis staroiytney Polski. Warszawa, Za- 
wadzki i W^cki, 1816. S^. 2 tomy. — IV. F. h. 19. 

Baliiiski, Mich, i Tymot. Lipinski, Starozytna Polska, 
pod wzgl^dem histor., jeogr. i statyst. opisana. War- 
szawa, S. Orgelbrand, 1843—46. 8'*. 3 tomy. — V. A. 
d. 11-13. 

Grabowski, Ambr., Staro:iytnodci histor. polskie, czyli 
pisma i pami^tiiiki do dziejow dawnej Polski, listy kro- 
low i znakom. m^zow, przypowieici, przyslowia i t. p. 
Z r^kop. zebr. i przyd. iywoty uczonych Polak6w — 
[Z rycinami.j Krak., Joz. Czech, 1840. 8<». 2 tomy. — 
II. D. m. 26—27. 



366 Polnische Geschichte und Literatur. 

Grabowski, Ambr., Skarbniczka nasz^j archeologji, obej- 
muj^ca iredniowiekowe pomniki wojennego budownictwa 
Polak6w, wiadomosci do dziejow sztuk pi^knych w Polsce, 
oraz wspomniema z naszej przeszlosci i t. p. Z 39. wi- 
zerunkami baszt i brain krakowskich. — Wydanie J. N. 
Bobrowicza. Lipsk, nak2. Ksi^g. Zagr., 1854. 8®. — HI. 
O. b. 20. 

Moraczewski, J. i Kierski, E. Staroiytnosci Polskie . . . 
porz^dkiem abecadtowym zebrane. Tom I. Poznan, J. 
K. Zupadski, 1842. 8°. — HI. O. a. 42. 

Lelewel, J., Drzwi koscielne plockie i gnieiiiienskie z lat 
1133. 1155. Poznaii, J. K. ZupaAski, 1857. 8«. — V. B. 
g. 19. 

Maciejowski, Wact. Alex., Historja dawnych polskich 
miar i wag w zarysie, od czasovv najdawn. ai do konca 
XVIII. w. przodstawiona. Przedrnk z ^Ekonomisty" 
AVarszawa r. 1868. 4°. — V. D. k. 22. 



Numismatik und Sphragistik. 

Lengnich, Carl Benj., Nachrichten zur Biicher- u. Miinz- 
kunde. Danzig, anf Kosten des Verf., 1779. S\ 2 Voll. 

— IV. L. m. 45-46. 

Braun, Da v., Ausflihrl. histor. Bericlit vom Pohln. und 
Preuss. Miinz-Wesen . . . Elbing, G. Bannelir, 1722. 4^ 

— n. J. d. 13. IV. E. g. 13. 

Czacki, Tad., rzeczy menniczn^j w Polsce i Litwie. Z. 

Dziela, wyd. hr. Edw. Raczyiiskiego. Tom III. Poznaii, 

J. Lukaszewicz, 1845. 4°. — III. 0. a. 56/11. 

— to samo. Z. Pomniki hist, i lit. polskiey, wyd. iMicli. 

Wiszniewski. Krak. Tom I. 1-128. Tom n. 1—58. 8«. 

— II. Q. g. 43/2. 

Cassebiirg, Gfr. Bernh., M., Samralung Preussisclier und 
Pohlnisclier Medaillen, wie auch Thaler, welche . . . von 
. . . Herrn Heinrich Liibeck . . . colligiret. Konigsberg 
u. Leipz., Ch. Gfr. Eckardt, 1737. 8°. — IH. L. g. 27. 

Waga, Ant., Nazwiska monet u r6znych narod6w i w r6z- 
nych wiekach uzywane, abecadlowo spisane. Warszawa, 
S. Orgelbrand, 1850. 8°. — PV. C. n. 61. 

Lelewel, J., Numismatique du moyen-^ge, consider^e sous 
le rapport du type; accompagn^e d'un atlas, compost de 
tables chronol., de cartes g^ogr., et de figures de mon- 
naies, gravies sur cuivre. Ouvrage public par Joseph 
Straszewicz. Paris, chez I'editeur, 1835. 3 Voll. in 8*. et 
Atlas in 4°. - U, M. i. 32, 33, 34. 



Numismatik und Sphragistik. 367 

Lelewel, J., monecie polskiej, rzecz pierwotnie po franc, 
wyd. w Dziennika La Pologne illustr^e, tium. na polskie 
przez Eust. JanuBzkiewicza. Poznaii, J. K. Zupaiiskij 
1862. 8«. - V. B. k. 29. 

Bandkie-St^iyAski, Kazim. Wlad., Numismatyka kra- 
jowa. Warsz., J. Glucksberg, 1839. 4°. 2 tomy. Z litogr. 
tablicami. — II. C. f. 36. 

Zag6rski, Ign., Monety dawn^j Polski, jakotei prowincyj 
i miast do ni^j niegdy nale^t^cych, z trzech ostatnich 
wiek6w zebrane i z przywiedzeniem irddel historycznych 
opisane. Z 60 na kamieniu rjrtemi tablicami. Wydane 
przez Ed. Barona Rastawieckiego. Warsz., w Druk. przy 
ulicy Rymarskiej nr. 743, 1845. 49, — V. A. a. 3. 

Bentkoweki, Felix, Spis medalow polskich, lub z dzie- 
jami krainy polskiej stycznych, w gabinecie Kr6l. Alex. 
Uniwersytetu w Warszawie znajdujqcych si^. Warsz., 
w druk. O. P., 1830. 8". |Z 3 rye] — 11. D. m. 23. 

Raczyiiski, Ed. Hr., Gabinet medal6w polskich, oraz tych, 
kt6re si§ dziej6w polskich tycz^, pocz^wszy od najdawn., 
a.i do panowania Stanislawa Augusta. Tom I. i 11. Wro- 
claw, M. Eriedlaender, T. III. PoznaA, Druk. na Garbarach, 
T. IV. Wroclaw, H. Richter, 1838-43. 4«. 4 tomy. Tom 
I. i II. z franc, tlomaczeniem: Le medailler de Pologne, 
ou collection de mMailles, ay ant rapport k I'histoire de 
ce pays, depuis les plus anciennes, jusqu' k celles, qui ont 
6t^ frappees sous le regno du roi Jean III. 1513—1696, 
traduit du polonais par M. M.*** Tom III. Wydanie 
spisu J. Albertrandego. T. IV. opracowal Lukasz 
Gol^biowski. — III. L. a. 11— 13 b. 

Albertrandi, Jan, Zaby tki staroiy tno^ci rzymskich w pie- 
ni^dzach, pospolicie medalami zwanych, czas6w Rzijltey 
i szesnastu pierwszych cesarz6w, zbioni ^p. Stanislawa 
Augusta, krola Polsk. Xi^g dwoje. T. I. i. II. 1. Warsz., 
w druk. XX. Piar6w, 1805-7. 8^ 2 VoU. — IV. L. i. 
15-^16. 

Kohne, Bernh., Die auf die Geschichte der Deutschen und 
Sarmaten bezliglichen Romischen Miinzen. Berlin, E. S. 
Mittler, 1844. 8°. fMit 3 K.— T.] — n. E. n. 52. 

Wendii, G., M., De primis Polonorum nummis argenteis, 
8, grossis Pragensibus. V. Jaenichii, Meletemata Thoru- 
nensia. Tom. I., p. 101. 8^ ~ HE. L. g. 1. 

(Stronczyiiski, K.), Pienif^dze Piast6w od czasow najdawn. 
do r. 1300. Warsz. 1847. 4^ Z 37 tabl. i dodatkiem: Spis 
monet piastowskich , znajduj^cych si§ niegdy^ w zbiorze 
Tad. Wolaiiskiego. 4o. ~ V. E. i. 12. 



368 Polnische Geschichte und Literatur. 

Swidziiiskiego, Konst., Pisma rozmaite. 
I. O wykopanych numizmatacli w Steblowie. 
n. monetach Hanow Kapczaku (z rysunkiem). Z. Bibl. 

Ord. Myszkowskich. Rok 1859. Str. 87. 4®. — V. A. a. 47. 
Polkowski, Ign., Wykopalisko gl^bockie sredniowiecznych 

monet polskich. Gniezno, J. B. Lange, 1876. 8°. [Z 7 tabl.] 

— V. H. h. 6. 

— Decouverte a Gt^bokie des monnaies polonaises du moyen- 
^ge. Traduction de I'ouvrage polonais. Gnesen, J. B. 
Lange, 1876. 8^. [Avec 7 tablj - V. H. h. 7. 

Jazdzewski, Wlad., Wykopalisko jarociiiskie , a miano- 
wicie monety BoleslawW czeskich. Poznai, J. K. ^u- 
paiiski, 1879. 8°. [Z 4 tabl] — V. I. i. 29. 

Copernici, Nic, Diss, de optima monetae cudendae ra- 
tione, a. 1526 scripta, nunc primum ex eius autograph© 
typis vulgata a F. Bentkowski. Warsz., Druk. Rz^dowa, 
1816. 8^ Lat.-pol.) — H. C. k. 14. 

Vossberg, F. A., Geschichte der Preussiscben Miinzen und 
Siegel von friihester Zeit bis zum Ende der Herrschaft 
des Deutschen Ordens. [Mit 20 Kupfertafeln u. vielen in 
den Text gedruckten Abbildungen.] Berlin, G. Fincke, 
1843. 4°. — in. O. a. 47. 

— Miinzen und Siegel der preuss. Stadte Danzig, Elbing, 
Thorn, so wie der Herzoge von Pomerellen im Mittel- 
alter. [Mit vielen Miinz- u. Siegel- Abbildungen.] Berlin, 
G. Fincke, 1841. 4°. — IH. 0. b. 27. 

— Zur Miinzgeschichte der Stadt Danzig . . . von 1572 bis 
1577. [Mit Urkunden u. AbbHd.] BerUn, E. S. Mittler, 
1843. 8°. — U. E. n. 24. 

Stephanus, Dei Gr. Rex Poloniae M., Dux Lith,, Bussiae, 

Prussiae etc. (de Valensibus sive Talerisj d. d. Crac, 

18. m. Nov. 1578. Fol. — n. H. h. 10/2. 
Boratyniego, Tyt. Liw., Informacya o mennicy szel%- 

gow^y. Krak., Vid. et haer. Cezary,*1664. Fol. Bez 

tyt. — II. K. a. 2/2. 
Monet a wedlug kurrencyi, konstytucy^^ seymowj^ r. 1717 

post^nowion^y , wyrachowana. Warsz., Druk, Schol. 

Piar., 1720. 12o. — 11. L. b. 47. 
Tariffae Variae, seu resolutiones et reductiones monetae 

tarn Polonicalis et Lithuanicae nunc currentis, juxta con- 

stitutionem regni a. 1717 latam. Posn., typ. S. J., 1740. 

12^ — n. J. m. 34. 
Taryffy rozmaite wzgl^dem monety polski^y y litewskiey. 

Wedlug terain. kurrencyi, jako t^i y pograniczney etc. 

Lublin, w druk. coll. S. J., 1746. 12°. — U. J. m. 37. 



Numismatik und Sphragistik. 369 

Summaryusz mniarkowany monety starry z dziesieysz^. 

Krak., Stan. Stachowicz, 1755. 12®. — 11. J. m. 35. 
Taryffy rozmaite wzgl^em monety polski^y y litewski^y 

wedlug terain. kurrencyi . . . Fozn., Druk. ColL S. J., 

1758. 120. — n. J. m. 33. 
Ewaluacya monet w Polszcze, wedlug Umwer8al6w Kom- 

missyi Skarbow^y Koronn^y. Warez., Druk. S. J., 1766. 

8\ — n. J. k. 25. 
Mas sal ski, £. T., Tablice por6wnawcze wszystkich wia- 

domych monet, wag i miar, wyrachowanych na . . . nowe 

francuskie, . . . polskie i rossyjskie. Petersburg, K. Kray, 

1834. 8«. - n. R. a. 19. 
(Zawadzki, Mik.), Tabella zamiany monety polskidj na 

rossyjsk^ i odwrotnie. Warsz., S. Orgelbrand, 1841. 8®. 

— IV. D. b. 33. 

Kulturgeschlclite. 

Czerwinski, Ign. Lubicz, Bys dziej6w kultury i o6wie- 
cenia narodu polskiego od wieku X, do koiica w. XVII. 
Przemy^l, J. Gol^biowski, 1816. 8». 2 tomy, — IL 
B. f. 22. 

Krzyianowski, Adryan, Dawna Polska ze stanowiska 
j^j udzialu w dziejach post^puj^c^j ludzko^ci skre^lona 
w jubileuszowym Mikolaja Kopemika roku 1843. Warsz., 
J. Unger, 1844. 8«. — IV. L. h. 29/1. 
— Mikolaja Kopemika zaioiyciela dzisiejszdj astronomii w 
300 lat od jego skonu i objawienia jego uktadu spom- 
nienie jubileuszowe, Warsz., J. Unger, 1844. 8«. — IV. 
L. h. 29/2. 

Maciejowski, WacL Alex., Polska ai do pierwszdj po- 
lowy XVn. w., pod wzgl^dem obyczaj6w i zwyczaj6w 
opisana. Petersb., Eggers; Warsz., Sennewald, 1842. 
12^ 4 tomy. - V. F. m. 10—13. 

BuszczyAski, Stef., O^wiata w Polsce i u Niemc6w za 
czas6w Kopemika i w dzisiejszych czasach. Poznan, 
nakl. Tygodn. WielkopoL, 1873. 8^ — V. E. 1. 16. 

Zambkowic, Stan., Mlot na czarownice, post^pek zwierz- 
chowny w czarach • . . Krak., Sym. Kempini, 1614. 4°. 

— IV. H. k. 10. 

Berwiiiski, Bysz. Wine, Studia o guslach, czarach, 

zabobonach i przes^dach ludowych. Poznaii, L. Merz- 

bach, 1862. 8^ 2 tomy. — V. C. 1. 3-4. 
Wojcicki, K- Wl., Niewiasty Polskie, zarys historyczny. 

Z drzeworyt. W. Smokowskiego. Warsz., St. Str^bski, 

1845. 8«. - in. V. o. 28. 

m. 24 



370 Polnisclie Geschichte und Literatur. 

Gol^biowski, Luk., Lud polski, jego zwyczaje, zabobony. 
Warsz., A. Gal^zowski i Sp., 1830. 4«. [Z rye] - U. 
M. i 30. 

— Ubiory w Polszcze od najdawn. cza86w, ai do chwil 
obecnych. Warsz., A. GalQzowski i Sp., 1830. 8". [Z rye] 

— n. M. i. 28. 

— Domy i dwory, przy t^m opisanie apt^czki, kuchni, sto- 
26w, uczt, biesiad, trunkow i pijatyki, }a^ni i k^pieli^ 
I6iek, po^cieli, ogrod6w, powoz6w i koni, blazn6w, karfow, 
wszelkich zwyczaj6w dworskich i r6inych obyczajowych 
8zczeg616w. Warsz., N. Glucksberg, 1830. 4^ [Z rye] 

— II. M. i. 29. 

— Gry i zabawy r6inych 8tan6w w kraju c&kyai, lub nie- 
kt6rych tylko prowincyach; umieszczony tu: kulig czyli 
szlichtada, lowy, maszkary, muzyka, tance, reduty, za- 
pasty, ognie sztuczne, rusalki, sob6tki i t. p. Warsz., 
N. Glucksberg, 1831. [Z 3 rye] — 11. M. i. 31. 

Zienkowicz, L^on Jos., Les costames du peuple polo- 

nais, suivis d'one description exacte de ses moeurs, ses 

usages et de ses habitudes. Paris, Strasbourg et Leipzig, 

Librairie Polonaise, imprimerie Silberman, 1838—1841. 

40. [Av. 40 dess. par J. Lewicki.] — IV. L. b. 31. III. 

W. a. 13. 
Obr^palski, Ks., Zabawy swi^teczne dla ludu. Lw6w, 

wDruk. Ossoliiskich, 1851. 8°. [Czasopismo.]— -V. A. k. 44. 
Motyl, pismo peryodyczne. Redaktor: Wlodzimierz Lu- 

becki. Warszawa, w Druk. Rz^dow^j, 1828—1831. 8». 

Zurnal m6d, z kolor. litografiami. Z roczn. 1830 s% nr. 

65-89. — ni. S. b. 46-47. 
Grabowski, Mich., Pami^tniki domowe. Pami^tnild Wacl. 

Borejka i Kar61a Micowskiego. Warsz., S. Orgelbrand, 

1845. 80. — in. V. p. 17. 
Koimian, Andrz. Edw., kmiotku polskim. Leszno, 

E. Giinther, 1843. 8^. — 11. E. n. 32 a. 
Chwalkowski, Nic. de Chwalkowo, Singularia quaedam 

Polonicd. per alter, edit, auctius exhibita. Varsaviae, in 

CoU. Schol. Piar., 1696. 8°. — H. J. m. 36/1. 
Surowiecki, W., O upadku przemyslu y miast w Polszce. 

Warsz., w druk. XX. Piar^w, 1810. 8^. — 11. J. i. 27. 
Jekel, Franz Jos., Pohlens Handelsgeschichte. Wien und 

Triest, Geistinger, 1809. 8«. Thl. 1.-11. — 11. J. h. 

45-46. 
Kwestya wloSciaiiska w Polsce podlug wladciwych swoich 

pierwiastkdw . . . Lipsk, Librairie ^trangere, 1849. 8**. 

— IV. C. h. 23. 



Kulturgeschichte. 371 

Lelewel, J., Pojedynki w Polszcze. Poznaii, J. K. ZupaA- 
ski, 1856. 80. - V. B. f. 54. 
— to samo. Poznaii, J. K. ilupaiiski, 1857. 8°. — V. 
B. h. 19. 

Bandtkie, Jan Wine, O powazaniu dawnieysz^m w Polsz- 
cze prawnikow uczonych. Przemowa przy naypi^rw- 
sz^m udzieleniu doktoratu prawa Wincentemu Kraiii- 
skiemu. W Warszawie, N. Glucksberg, 1825. 4«. — III. 
J. d. 22. 

Lab^cki.Hier., poboinoiSci g6mik6w polskich. 8°. — 
lU. J. m. 4. 

Haza-Badlitz, Pierre Bogisl. de, La mere pretresse, 
rhapsodies par H(enri) P(aris). Traduites de Pallemand. 
Traduction textuelle. Paris 1841. S^. Propri^t^ de I'Au- 
teur. Lithogr. chez J. Desportes k I'lnstitut Royal des 
Sourds-Muets. — V. A. a. 1/3. 

Civilites pueriles et honnetes. Satire. 8®. — EI. L. a. 
9 a/33. 

Moszyiiski, Ant., Magia i spirytyzm w zarysie. Krakow, 
Druk. Uniw., 1876. S\ — V. G. h. 48. 



QeograpMe Polens. — AUgemeines. 

Kastawiecki, Edw., Baron, Mappografia dawn6j Polski. 
Warsz., S. Orgelbrand, 1846. 4°. — V. E. i. 16. 

Rizzi-Zannoni, J. A. B., Carte de la Pologne, divis6epar 
provinces et palatinats et subdivis^e par districts . . . 
Londres 1772. FoL — 11. S. c. 11. 

Map pa Polski i kraj6w okolicznych , z szczeg61n3nn wyka- 
zaniem miast utwierdzonych, kanal6w i drog bitych czyli 
kamiennych, podlug podaii naynowszych. — Carte de 
Pologne et des pays limitrophes, avec indication speciale 
des viUes fortifi^es, des canaux et des chauss^es on 
cbemins ferries, d'apres les donn^es les plus r^centes. 
Pozn. 1827. Warsz., J. Stawiiski lit. Fol. — H. Q. a. 17. 

Lelewel, J., Dwana^cie krajobrazow do dziejow polskich 
potocznym sposobem opowiedzianych. Poznaii, J. K. 
^upaiiski, 1859. 4^. — V. B. h. 66. 

Plater, Stan., Cte., Atlas, historique de la Pologne accom- 
pagn6 d'un tableau comparatif des expeditions militaires 
dans ce pays pendant le XVIIme, XVIUine et XIX me 
siecle. [10 cartes avec texte.] Posen, GuilL Decker & Cie. 
1827. Fol. — n. H. a. 7. H. Q. a. 7. 
— Plans de sieges et batailles, qui ont eu lieu en Pologne 
pendant 17 erne et 18 erne siecle, accompagnes d'un texte 

24* 



372 Polnische Geechichte und Literatnr. 

expKcatif, pour servir de suite k TAtlas historiqne de la 
Pologne. Posen, G. Decker & Cie., 1828. FoL — lY. 
Q. a. 13 d. 
(Bansemer & Zaleski.) Atlas containing ten maps of 
Poland, exlubiting the political changes . . . from 1772 
to the present time . . . Preceded by a geographical, 
historical, political, chronological, statistical, literary and 
commercial table. Edited by J. M. Bansemer et Falken- 
hagen Zaleski, polish refugees. London, James Wyld . . . 
1837. FoL — m. fl. b. 10. 
Czacki, Tad., Statystyka Polski. Z. Dzieia . .. wyd. przez 
Hr. Edwarda fiaczyiiskiego, Tom HI. Poznan, J. tuka- 
szewicz, 1845. 4«. — HL O. a. 56/1. 
Mela, Pomp.,De Sarmatia, cum commentariis Joach. Ya- 
diani. V. Pistorii, Jo., Polonicae historiae corpus, I. 
Bas. 1582. Fol. — n. H. c. 5. 
Guagnini, Alex., Ghorographia totius Poloniae, Lithua- 
niae, Livoniae et Prussiae. V. Pistorii, Jo., Polon. histor. 
corpus, L Bas, 1582. Fol. — 11. H. c. 5. 
(Sarnicki, Stan.), Descriptio veteris et novae Poloniae cum 
divisione ejusdem veteri et nova. Adj. est vera et ex- 
quisita Russiae inf*. descriptio, juxta reuisionem Com- 
missariorum Regiorum, et Livoniae, juxta Odoporicon 
exercitus Polonici, redeuntis ex Moschouia. 1585. Fol. 
— n. K. g. 4. 
— Descriptio veteris et novae Poloniae itemque Russiae et 
• ' Livoniae. V. Dlugossi, Jo., Historiae polon., Tom 11. 

Lps. 1712. Fol. — n. H. g. 2. 
Starovolscius, Sim., Polonia, nunc denuo recognita et 
aucta. Ace. tabulae geogr. et index rerum locupletiss. 
Cum praef. Herm. Conringu. Wolferbyti, sumpt. Conr. 
Bunonis, 1656. 4®. Tit. tabulae geogr.: Nova totius 
Regni Poloniae M.-que D. Lith. cum suis palatinatibus 
ac confiniis exacta delineatio per G. Le Vasseur de Beau- 
plan, S. R. Mtis Archit. milit. et Capit. — II. J. d, 6/4. 
n. J. d. 20/1. 
Schedelii, flartm., De Sarmatia commentariolus. De S. 
Stanislao episc. Crac. De Cracovia. V. Pistorius, Jo., 
Polonicae historiae Corpus, I. Bas. 1582. Fol. — n. H. c. 5. 
Cellarius, Andr., Regni Poloniae M.-que Due. Lit. . . . 
novissima descriptio . . . Amstelodami, Aeg. Janssonius 
Valckenier, 1659. 12<>. [Mit Earte u. Stadtplanen, bei 
p. 202. Posen.] — IV. R. 1. 28. 
Weg-Weiser, Kleiner Pohlnischer, oder Reise - Gefehrte : 
Das ist, kurtze Anweisung zu denen in dem Konigreiche 



1 



Geographie Polens. — Allgemeines. 373 

Pohlen gewohnlichen generalen Landes-Eintlieiluiigeii . . . 

Nebst einem General -Chartgen von Pohlen. Numb., 

J. Ch. Weigel's Wwe., o. J. 8». — n. J. e. 10. 
Wag a, Teod., Wyci^g z geografii polskidrj, w r. 1767 skre- 

slondj i ogloszon^j. Poznaii, J. K. ^upaiiski, 1860. 8^ — 

V. B. h. 48. 
Szyc, Joach., JeograQa dawn^j Polski, dla niytkn mio- 

dzieiy . . . Wyd. 2. PoznaA, J. K. ^upaAski, 1861. 8«. 

- V. B. k. 16. 
Biisching, Ant. Friedr. D., Geografia Kr61estwa Pol- 

skiego y W. X. Lit. tudziei innych prowincyi do nich 

nale^cycb. Przetl. z niem. Lipsk, Drezno, Warszawa, 

M. GroD, 1768. 8«. — IV. X. i. 18. 
Beschreibung, Geogr., von Pohlen, nach der dreyfachen 

Vertheilung. [Mit einer illmn. Charte.] Hamb., Schwerin 

u. Giifltrow, Buchenroder & Eitter, 1774. 8*. — 11. H. a. 34. 
Possart, P. A. F. K., Joseph Lukaszewicz u. Adolph 

Muikowski, Das Konigreich Polen und der Freistaat 

Krakau. Stuttgart, Lit.-Comptoir, 1840. 8**. — V. G. g. 6. 
Ostrowski, P., Kr6tka jeografija Cesarstwa Rosyjskiego, 

Krolestwa Polskiego i W. X. Finlandzkiego. Wilno, J. 

Zawadzki, 1824. S\ — IV. W. i. 45. 
SlowaczyAski, Andr^, Cinq statistiques g^n^rales de la 

Pologne: 

1. Stat, du royaume de Pologne. 

2. Stat, de la Pologne prussienne . . . 

3. Stat, de la Pologne russe . . . 

4. Stat. . . . de Krakovie. 

5. Stat, du royaume de Galicie . . • 

Paris, Librairie Polonaise, 1839. 8". 3 Voll. — IV. C. e. 

40, 41. 
Rodecki, Franciszek, Obraz jeogr.-statyst. Kr61estwa 

Polskiego. Warsz., A. Gal^zowski i Komp., 1830. 8". — 

IV. V. a. 26. 
Lelewel, J., Geografja, opisanie kraj6w polskich, Udzie- 

lone 1828 do atlasu panny Reginy Korzeniowskidj. Pozn., 

J. K. ^upaAski, 1859. 8^ — V. B. h. 18. 



Heisen in Polen. (Allgem.) 

Ogerii, Car., Ephemerides sive iter Danicum, Suecicum, 
Polonicum. Lutetiae Parisior., P. Le Petit, 1656. 8®. — 
IV. X. k. 26. 

DelaMotraye, A.,Voyage8 ... en di verses provinces et places 
de la Prusse ducale et royale, de la Russie, de la Po- 



374 Pplnisclie Gescliichte mid Literatur. 

logne etc. (en angl. et en fran9.) A la Haye, Adrieu 
Moetjens, 1732. Fol. [M. Kk.] - IV. X. c. 26. 

Carosi, J oh. Phil, v., Reisen durch verschied. poln. Pro- 
vinzen, mineralischen und andem Inhalts. Leipz., J. G. 
I. Breitkopf, 1781-84. 8°. 2 Bde. [M. 6 Kk.| — IV. 
E. d. 7—8. 

Coxe, Wilh., Heise durch Polen, Russland, Schweden und 
Danemark. Aus d. Engl. v. J. Pezzl. Zurich, Orell etc., 
1785-92. 4°. 3 Bde. [M. Kk.] - IV. S. e. 1-3. 

Reise eines Lieflanders von Riga nach Warschau, durch 
Siidpreussen, liber Breslau, Dresden, , . . nach Botzen in 
Tyrol. 1 — 2. Heft enth. die Reise durch Litthauen und 
eine Schilderung von Warschau. 3. Heft fehlt. 4. Heft 
enth. die Forts, der Schilderung v. Warschau. Reise von 
Warschau durch Siidpreussen u. Schlesien nach Dresden. 
5. Heft. Abriss von Dresden. (2 Mai vorhanden.) 6. Heft. 
Abriss von Salzburg u. Wien und die Reise von dort nach 
Botzen. Berl., F. Vieweg sen., 1795—96. 8^ 5 VoU. — IV. W. 
i. 32-37. 

(Fortia de Piles, M.), Voyage de deux Fran9ais dans le 
nord de I'Europe (en Allemagne, Danemarck, Suede, Russie 
et Pologne), fait en 1790—1792. Paris, Desenne, 17%. 
8«. 5 Voll. — rV. S. e. 26-30. 

Wanderungen, Kosmopol., durch Preussen, Liefland, Kur- 
land, Lithauen, VoUhynien, Podolien, Gallizien u. Schlesien 
in d. J. 1795—1797. I. Bdchen.' Germanien 1798. 8«. — 
IV. X. g. 37. 

Niemcewicz, Jul. Urs., Podr6ze po Poleoze, odbyte w 
1. 1811—12, 1816^17, 1818-19, 1820-21 i 1828. Podr6z 
w Krakowskie, Sandomirskie i Lubelskie w r. 1811 (6 pagg.) 
W Pulawach, nakl. Bibl. Pulawskiej, 1831. 8°. — IV. 
X. f. 37. 

(Krasinski, J6z. Wawr z.), Przewodnik dia podr6zujacych 
w Polsce i rzpltey Krakowskiey. Warsz., N. Glticksberg, 
1821. 8^. [Z rycinami i mapami.] — 11. N. d. 18. 



Reisen in Polen. (Speoielles.) 

Celtes, Cunr., Ad Vistulam fluvium, ubi ortum et exitum 

eius describit et de vesontibus et eorum venatiouibus agit. 

V. Pistorius, Jo., Polon. hist, corpus, I. Bas. 1582. Fol, 

— n. H. c. 5. 
Z6 liner, J oh. Friedr., Briefe iiber Schlesien, Krakau, 

Wieliczka und die Grafschaft Glatz . . . 1791 geschrieben. 



Reiseu in Polen. (Specielles.) 375 

Berl., F. Maurer, 1792-93. 8«. 2 VoU. [M. Kk.] - IV. 

W. d. 4-5. 
Siirowiecki, W., rzekach y splawach jkraj6w X War- 

szawskiego. Cz^^d I. Warsz., w Bruk. Rz^dow^y, 1811. 

8«. — in. L. h. 16. 
Czerwiiiski, Ignacy Lubicz, Okolica Za-Dniestrska 

mi^dzy Stryjem i Lomnic^. Lw6w, J. Schnayder, 1811. 

8«. - IV. X. i. 15. 
Biernacka, Konstancya z Malachowskich, Fodr6^ 

z Wiodawy do Gdaiiska i powrotem do Nieborowa w r. 

1816. Wroct., W. B. Kom, 1823. 8^ — IV. R. k. 19. 
Kontryma, Fodr6i — odbyta w r. 1829 po Polesiu. Wyd. 

przez Ed. Raczyiiskiego. Poznaii) W. Stefanski, 1839. 

8°. — IV. W. h. 4. 
Jucewicz,Ludw. Adam, Wspomnienia Zmudzi. Wilno, 

T. Glucksberg, 1842. 8« — IV. X. h. 32 c. 
Boczkowski, Felix, O Wieliczce pod wzgl^dem historyi 

naturahi^j, dziej6w i k^pieli. Bochnia, W. Pisz, 1843. 

8«. [Z 1 rye] - IV. X. h. 35. 



Geognostik. 

B. z £^ c z y li s k i , G a b r., S. J., Historia naturalis curiosa Regni 
Poloniae, Mag. D. Lit. annexarumque Provinciarum, in 
tractatus XX. divisa . . . Sandomiriae, typ. S. J., 1721. 
4°. — n. J. g. 32. 

Gizycki, Franc. Xaw., Badania w przedmiocie rzeczy 
przyrodzonych w Galicyi, w Kr61estwie Polskiem, na 
Wolyniu i na Podolu. fZ map(^ geograficzntv.] Lw6w, K. 
Jablonski, 1845. 8°. — IV. M. g. 23. 

Staszic, StanisL, ziemiorodztwie Xarpat6w i innych 
gor i r6wnin Polski. Warsz., w Druk. Rz^dow^j, 1815. 
4«. - IV. E. f. 4. Atlas pod tyt. : 

1. Carta geologica totius Poloniae, Moldaviae, Transil- 
vaniae et partis Hungariae et Valachiae. Tab.: A. B. 
C, X)., E. 

2. Tatry ze strony Polski, Tab. F. 

3. Tab. : G. H. I. K. et R. historiam naturalem illustrantes. 
Ace. Tabellae. Staszic inv., Hoffmann del., Frey sculps, 
1806. Fol. - IV. E. c. 26. IV, ;P. d. 13. 

Willie hi us, Jod., De salinis Cracovianis observatio, edita 
Cracoviae 1543, nunc vero iterum recusa Dantisci, ap. 
Geo. Forsterum, 1645. 8°. — III. R. o. 57. 



376 Polnische Geschichte und Literatur. 

Lab^cki, Hier., G6mictwo w Polsce, opis kopalnictwa 
i hutnictwa polskiego . . . Warsz., J. Kaczanowski, 1841. 
8^ 2 tomy. [Z tjcul] -^ IV. M. h. 1—2. 

Celtes, Cunr., Protutius, Salinaria oJotto^x^ ad Janum 
Terinum. V. Pistorius, Jo., Polon, historiae corpus, L 
Bas. 1582. FoL — 11. fl. c. 5. 

Schroterus, Adamus, Sil., Iter salinarium Sannaticum. 
V. Pistorius, Jo., Polon. historiae corpus, I. Bas. 1582. 
Fol. — n. H. c. 5. 

Bloede, Glob, Ueber die Uebergangs-Gebirgsformation im 
Xonigreich Pohlen, nebst einer vorangehenden Ueber- 
sicht der sammtlichen Gebirgsformationen von Pohlen 
und einer nachfolgenden AufsteUung der in Pohlen vor- 
kommenden Mineralien. Bresl., W. G. Kom, 1830. 8**. 
[M. petrograph. Karte.] — 11. J. f. 23. 

Zeiszner, Ludw., wiasciwym rozwoju formacyi tryaso- 
w6j na zachodnio-poludniowym stoku pasma palezoicz- 
nego, rozpostartego pomi^dzy ChQcinami a Sandomierzem. 
Z. Roczniki Tow. Przyj. N. Pozn. Tom VI. 8^ — V. 
B. i. 27/4. 
— O gipsie mijocenicznym w poludniowych stronach Kro- 
lestwa Polskiego. Z. Roczniki, Tow. Przyj. N. Pozn. 
Tom n. 8°. -. V. B. L 23/7. 

Kownacki, O staro^ytno^ci kopalni kruszcow, wyrabiania 
metalow, czyli rob6t gomiczych w kluczu Slawkowskim, 
dobrach niegdyi do biskupstwa Krakowskiego nalez^- 
cych . . . Warsz., P. Dufour, 1791. 8^ — HL V. f. 11. 



Kalender. 

Skuminowicz, Theod., Ep. Gratianopolit, . . . Epistola 
paschalis, — in qua Graeco-Ruthenum antiquum Calen- 
darium confbriniter Gregoriano aequatione Solis et Lunae 
j)raevia corrigitur, per aureum numerum suo loco resti- 
tutum, ad normam veteris Romanae et Alexandrinorum 
supputationis, cum responsione ad eam a. r. p. Joannis 
Bapt. Riccioli. Dantisci, Georg Forster, 1659. 4**. — 11. 
J. d. 39/17. 

Kalendarz ^wii^t rocznych na rok . . . 1672 przest^pny 
przez Stan. Slowakowica . . . Krak6w, Woyc. Gorecki. 
32». — V. E. 1. 41. 

— na r. p. 1684. Krak., Fr. Cezary, 1684. 16^ — HE. U. m. 54. 

— na rok p. 1689 . . . przez M. Woyc. Wolskiego. Crac., 
typ. Univ. 1Q\ — III. N. m. 26/1. 

— na r. p. 1690 przez M. Kazira. Dziurkiewicza. Pozn., w 
druk. X. Woyc. Laktanskiego. 16°. — ni. N. m. 27jl. 



Kalender. 377 

Kalendarz na r. p. 1693 przez M. Jana Stan. Tarczewskiego. 
W Pozn., w druk. Akadem. 1&*. — na r. p. 1694 przez 
M. Kazim. Dziurkiewicza. Pozn., w dnik. Akadem. 16®. 

— ni. N. m. 27/2, 3. 

— na r. p. 1696 . . . przez M. Adama Pecherzjniskiego. Pozn., 
w druk. Akad. 16«. — III. N. m. 27/4. 

— na r. p. 1699 przez M. Adama Kazim. Lapczyiiskiego. — 
na r. p. 1700 przez M. StanisL Slowakowica. Krak. 16®. 

— in. N. m. 26/2, 3. 

— na r. p. 1702, przez M. Woyciecha Wolskiego. W Kra- 
kowie, M. A. Schedl. 16®. — IH. N. m. 28/1. 

— na r. p. 1704, przez M. Stanisl. Waryskiego. W Poznaniu, 
w druk. Akad. 16®. — III. N. m. 28/2. 

— Polfiki na r. p. 1714, przez M. S. W. W Thoruniu, u J. 
Ch. Laurera. 16®. — IH. N. m. 29. 

— na r. p. 1714, od koronacyi . . . Augusta II. . . . 18. 
Pozn., w druk. Akad. 16®. Bez tyt. — HI. N. m. 26 a/6. 

— na r. p. 1715, przez M. Woyc. Jacka Ciechanowskiego. 
Poznan, w druk. Akadem. 16®. — III. N. m. 28/3. 

— na rok p. 1718, przez M. Melch. J6zefa Kiciiiskiego. 
Krak6w, w druk. Akadem. 16®. — III. N. m. 28/4. 

— na r. p. 1720—1721, przez M. Stanisl. Jana Filipowitza. 
Poznaii, w druk. Akadem. 16®. — III. N. m. 28/5, 6. 

— na r. p. 1727, przez M. J6z. Grzeg. Popiolka. "W Poznaniu, 
w druk. Akadem. 16®. — HI. N. m. 28/7. 

— na r. p. 1728, przez J6z. Grzeg. Popiolka. Pozn., druk. 
Akad. 16®. — HI. N. m. 25 a/1. 

— na r. p. 1734, przez M. J6z. Choynackiego. Pozn., w druk. 
Akad. 16®. — ni. N. m. 25 a/2. 

— na r. p. 1738—1739, przez M. Jana Joz. Przjrpkowskiego. 
Krak., w druk. Akad. 16®. — III. N. m. 26/4, 5. 

— polityczny na r. p. 1739. Pozn., w druk. S. J., 1739. 12^. 

— II. N. i. 35. 

Calendarium politicum ... in annum 1741. Galiss., typis 

Soc. Jesu. 16®. — m. N. m. 30. 
Kalendarz . . . nar. p. 1745, przez M. Andrzeja Lipiewicza. 

Pozn., w druk. Akadem. 16®. — III. N. m. 25 a/3. 

— na r. p. 1747, przez Andrzeja Lipiewicza. Poznan, w druk. 
Akad. 16®. — IH. N. m. 25 a/4. 

, — na r. p. 1749, przez M. Mich. Kazim irskiego. Poznan, 
w druk. Akad. 16®. — III. N. m. 25 a/5. 

— na r. p. 1753, przez M. Adama Szczepana Jagielskiego. 
Krak., w druk. Akad. 16®. — IH. N. m. 26/6. 

— na r. p. 1754, 1755, przez M. Mich. Mrugaczewskiogo. 
Pozn., druk. Akad. 16®. — III. N. m. 25a/7--8. 



378 Polnisclie Geschichte und Literatur. 

Kalendarzyk . . . na r. p. 1765. IG®. — ID". N. m. 40. 
Almanach politique de Pologne pour Tann^e 1771. Var- 

sovie, M. GroU, 1771. 8^ — 11. J. 1. 1. 
Kalendarzyk (polityczny) na r. 1773. Warsz., u XX. 

Schol. Piar. 16®. Poczqjtku niema si do m. Maja. — III. 

N. m. 37. 
~ polityczny Warszawski na r. 1781. W Warsz., w Druk. 

Nadw. JKMci. 32°. — IH. N. m. 44. 

— polityczny na r. 1784. Warszawa, w Druk. Nadw. JKMci. 
32^ - ni. N. m. 38. 

Kol^da Warszawska na r. 1786. Warsz., u XX. Schol. Piar. 

32°. — in. N. m. 39. 
Kalendarzyk polityczny na r. 1789. W Warsz., w Druk. 

JKMci u XX. Scholar. Piar. 32**. Oryg. oprawa w pergam. 

— m. N. m. 45. 

— polityczny na r. p. 1794. Warsz., w druk. u XX. SchoL 
Piar. 32". - IH. N. m. 31. 

— polityczny na r. 1802. Warsz., J. L. Koch. 32**. — III. 
N. m. 32. 

— Nowy, czyli ^wi^tnik Lwowski na r. 1831. Lw6w, J. 
Schnayder. 12^ — HI. N. m. 11. 

— Swi^tnik Lwowski czyli kalendarzyk na rok . . . po na- 
rodzeniu Chrystusa 1834. Lw6w, wytiocznia narod. Osso- 
Mskich. 8^ — in. N. m. 10. 

— polski na r. p. 1851 dla W. Ks. Pozn. i Szl^ska. Leszno, 
E. Giinther. 8^ — H. S. i 111. 

— polski na r. p. 1853, dla W. Ks. Pozn. i Szl^ska wedlug 
poludnika Wroclawskiego ulozony przez L. U. Kocznik 
trzeci. W Lesznie, E. Giinther. 8^ — II. S. i. 106. 

— Poznanski na r. p. 1854. Pozn., L. Merzbach, 1854. 8°. 

— II. S. i. 109. 

— domowy na r. p. 1854, 1855. Pozn., L. Merzbach. 8°. — 
n. S. i. 107., 108. 

— polski ; gospodarski dla W. X. Pozn. na r. p. 1870. Za- 
wiera: Dzieje miasta Poznania w pierwszych latach 
18 w. (podl. Lukaszewicza), przez E. K. Bojanowo, przez 
E. K. Pozn., W. Decker i Sp. (E. Eostel). 4°. — H. 
S. i. 190. 

na r. p. 1872. Pozn., W. Decker i Sp. (E. Rostel). 4^ 

— n. S. i. 191. 

— — na r. p. 1873. Zawiera : „Kopernikowie" przez Ks. Ign. 
Polkowskiego. [Z rycin^.] Poznan, W. Decker i Sp. 
(E. Rostel). 4°. — n. S. i. 192. 

na r. p. 1874. Pozn., W. Decker i Sp. (E. Rostel). 4^ — 

II. S. i. 193. 



Kaleiider. 379 

Kalendarz polski i gosp. etc. . . . na r. p. 1875 . . . Zawiera: 
„Czy Wincenty z Szamotui byl zdrajc^V Studyum histo- 
ryczno-krytyczne." Poznaii; W. Decker i Sp. (E. Rostel). 
40. — n. S. i. 194. 

— polski katolicki dla kochanych wiarus6w W. X. Pozn., 
Prus Zachodnich i Szl^ska na rok zwyczajny 1875, na- 
pisany po raz trzynasty przez Majstra od Przyjaciela 
Ludii (Ign. Danielewskiego.) Pozn., J. K. Zupaiiski. 
8°. — n. S. i. 195. 

— wielkopolski, 1883. Gniezno, J. B. Lange. 8®. 



Chronologie. 

Rudawski, Laur. Jo., Usns horologii sciotherici ill. princ. 

ac rev. D. D. Venceslao, Comiti a Leszno, ep. Varm. et 

Samb., oblati. Brunsbergae, G. Weingartner, 1645. 4°. 

— n. M. o. 19/8. 
Abr^g^ chronologique de Thistoire de Pologne (par S). 

A Varsovie et Dresde, Mich. GroU, 1763. S\ — U, J. h. 43. 
Krasicki, Ign., Kalendarz obywatelski przez X. B. W. 

Warsz., M. Groll, 1794. 8°. Daty z hist. polski6j. — IV. 

L. k. 27. 
(Sawaszkiewicz, Leo p.), Obraz bistoryi Polskiej i W. X. 

Lit. W dmk. A. Gal^zowskiego i Komp., 1828. Fol. — 

in. H. a. 11. 
Wyklad liczenia daty iiiywanej dawnidj w pisinach urz§- 

dowych, st^dowych i historycznych, po lacinie wydawa- 

nycb. Warszawa 1833. 8°. — IV. L. e. 20. 
(Kaczkowski, Sta n.), Tablice synchronistyczne do historyi 

polskidj. Poznan, J. K. Zupanski, 1841. 4**. — III. Q. 

b. 26. 
— Tablice synchronistyczne do historyi Polski, poczj^najt^c 

od r. 550 do r. 1796, ulozone przez S. . . . Wyd. 2. Pozn., 

J. K. Zupanski, 1845. 4^ — IL R. a. 16. 
Spo86b ulatwiajacy nauk^ chronologii, zast6sowany miano- 

wicie do chronologii kr616w i slawniejszych dziejow pol- 

skich, w wierszu krakowiakowym przez F. J. Z. S. Pozn., 

N. Kamieriski i Sp., 1843. 8^. - IL E. n. 36. 
Pot ok ksi^z^t i kr616w polskich od r. 900 do 1818. Krak6w, 

D. E. Friedloin, 1850. . 8». [Z 2 tabeUami.] — IL J. f. 44. 
Heltmann, Wiktor, Tablice synoptyczne historyi polskiej, 

wiek XV. Bruxella, Zygm. Gerschmann, 1863. Fol. 

[Z mapp{\[ i 33 tabl.] Pag. 41—56 dziela wi^kszego. — 

IV. T. a. 34. 



380 Polnische Geschichte und Literatur. 

Konopacki, Szym., Ghronologia dziej6w Krolestwa Pol- 
skiego dla m2odego pokolenia. Ed. 2. Poznaii, J. K. Zu- 
paiiski, 1878. 8«. 2 tomy. — V. I. g. 23. 



Hist orik. 



Lelewel, Jo., Historyka, tudzie:^ o Zatw^m i pozyteczu^m 
nauczania historyi. Wilno, w druk. XX. Pijar6w, 1813. 
120. _ IV. E. m. 29. 

— Nanki daj^ce poznawad irz6dla historyczne. Ace. Przy- 
datek. Wilno 1822. 4«. [Z 8 ryc.J — 11. F. b. 2. 

Poznaii, J. K. ^upaAski, 1863. 8«. — V. C. h. 32. 

— O historii, jej rozgal^zienia i naukach zwi^zek z ni^ ma- 
j^cych. Warsz., J. Pukszta, 1826. S\ — 11. Q. g. 37. 

Starovolscii, Simonis, Tractatus tres : I. Polonia. II. Sar- 
matiae bellatores. III. . Scriptomm Poloniconun ixaroi'Tug, 
seu centum ilL Poloniae scriptorum elogia et vitae. Editio 
nova. Wrat., J. J. Kom, 1733. 4®. [Cum tab. geogr.] — 
n. J. d. 17. 

Pastorius, Joach., De dignitate historiae oratio. Elbingae, 
Achat. CoreUius, 1651. 4®. — 11. J. d. 20/4. 

— Orationes duae, quarum prima inauguralis de praecipuis 
historiae autoribus, altera de potissimis eiusdem argu- 
mentis agit. Gedani, vid, Geo. Rhetii, s. ao. 4®. — 11. 
J. d. 20/5. n. J. d. 4/8. 

Hoppius, Sam., Joach., De scriptoribus historiae polo- 
nicae schediasma literarium. Dantisci, J. Z. StoUe, 1707. 
4«. — n. J. g. 12* 

Braun, De scriptorum Poloniae et Prussiae historicorum, 
politicorum et JCtorum typis impressorum ac Mstonim, 
in bibliotheca Brauniana coUectorum, virtutibus et vitiis 

catalogus et judicium Coloniae 1723. 4**. — 11. J. 

R. 49. 

Gol^biowskijLukasz, O dziejopisach polskich, ich duchu, 
zaletach i wadach. Warsz., w Druk. Szkoln^y, 1826. 8^ 
— n. C. d. 9. 

Lolewel, Joach., Rozbiory dziel obejmuj^cych albo dzieje, 
albo rzeczy polskie, roznymi czasy przez autora dziej6w 
polskich ogloszone, w jedn^ ksi^gQ zebrane. PoznaA, J. 
K. Zupaiiski, 1844. 8". — HI. R. m. 70. 

Majewski, Walenty Skorochod, Rzecz o archiwach, 
czytana na posiedzeiiiu Towarzystwa Krol. Przyj. Nauk 
. . . d. 19. stvcznia 1809. — III. M. e. 10/2. 



Einleitende Scliriften zur Allg. Geschiclite. 381 



Wissenschaflliche Literatur 

der Polen. 



Einleitende Schriften znr Allg. Qeschiclite. 

Varsevicii, Chr., Caesarum, regum et principum unins 
et eiusdem partim generis et nominis, partim etiam imperii 
ac dominationis vitamin parallelarom libri duo. Cracov., 
Jac. Sibeneycher, 1603. Fol. — 11. T. a. 20. 

(Boter, J oh.), E.elatiae powszechne abo nowiny pospolite, 
roz2o:&one na pi^ cz^ci: 1. Cosmographia, 2. Hydrogra- 
phia, 3. Monarchologia, 4. ludziach wszelakich sekt 
abo wiar. Krak., Mik. Lob, 1609. .4^ — 11. H. b. 22. 

— to 8 a m o. Ace. Czqs6 5. superstitiach > . . religiach 
pogaiiskich. Krak6w, Mik. Lob, 1613. 4°. — HI. 0. b. 9. 

Zdanowicz,Alex., B,y s chronologiczno-historyczny paiistw 
nowoiytnych od V. wieku do dzii dnia, z kilku mapkami 
i genealogiami, tudzie^ zbiorem pytaii. Wilno, J. Za- 
wadzki, 1844. S\ — U. A. b. 3. 

— to samo. Wilno, J. Zawadzki, 1860. 8^ Bez map i tab. 
geneal. — V. B. 1. 21. 

Krzyianowski, Adr., Kalendarz history czny na wszystkie 
dni odnoszone do lat ery chrze^ciaiiskidj. Warsz. 1843. 
4^ - in. Q. b. 37/2. 

— O kalendarzu iydowskim. Warszawa 1844. 4®. — III. Q. 
b. 37/1. 

— kalendarzu arabsko-tureckim. Warszawa 1845. 4°. — 
m. Q. b. 37/3. 

Lam^-Fleury (Jules Raymond), Mitologia dia dzieci. 
Z franc, przez J. E(lsenbergera) przel. Warsz., B. Less- 
man, 1846. 12«. |Z 15 rye] — IV. M. m. 20. 

M.itologija Grek6w i Bzymian, krotko zebrane dla plci 
piQkn6j. Z niem. F. K. Lw6w, F. PiUer i Sp., 1839. 12«. 
[Z Utogr.J — in. F. f. 37. 

Osiiiski, Aloizy, S2ownik mitologiczny. Z przyl^czeniem 
obrazo-pismu. Iconologia. Warsz., w druk. XX. Piar6w, 
1806—12. 8°. 3 tomy. — in. G. g. 19—21. 

Majewski, Walenty Skoroch6d, Hzecz o sztuce dyplo- 
matyczn^y, czyli umiej^tnosci rozpoznawania i oceniania 
dyplomat6w i r^kopism. Czytana . • . d. 10. stycznia 1814. 
8». — UL M. e. 10/3. 



382 Polnische Geschichte und Liter atur. 

Kolls^t&j, Hugo, Badania history czne. — JRozbior kryty- 
czny zasad historyi o pocz^tkach rodu ludzkiego. Z r^ 
kop., wydal Ferd. Kojsiewicz. Krak., w Druk. Uniw., 
1842. 8°. 3 tomy. \Z portr.| — IH. O. b. 66-68. 

Tarnowski, Jan, hr., Badania historyczne, jaki wplyw 
mie6 mogly mniemania i literatura lud6vv wschodnich. na 
ludy zachodnie, szczeg61ni6y we wzgl^dzie poezyi. Warsz., 
u XX. Piiar6w, 1819. 8^ — HI. S. h. 22. H. A. a. 50. 

Wlodek, Ign., O naukach wyzwolonych. Wyj^tki zrobione 
przez jednego przyjaciela nauk gruntownych. WrocL, 
W. B. Kom, 1814. 8». - IH. R. d. 23. 

Olendzki, W. M., Teorje polityczne XVI. w., poprzedzone 
przegl^dem sporow politycznych w wiekach srednich. 
PoznaA, J. K. ^upaiiski, 1873. S\ — V. B. m. 30. 

Raczyiski, Roger, La justice et la monarchie populaire. 
L partie: La guerre d'Orient. Paris, M. L^vy Freres, 
1855. 80. — V. B. g. 1. 

Bronikowski, Stan., Emancypacya i r6wnouprawnie- 
nie kobiety. Poznaii, J. Leitgeber, 1877. 8"*. — V. G. 
h. 30. 

SzczepaiSski, Alfr., Kt6rQdy i dok^d? Odbitka z Dzienn. 
Pozn. Poznaii, N. Kamieiiski i Sp., 1879 8°. — V. F. 1. 56. 



Allgemeine QeschlcMe. 

Martini Poloni. Chronicon expeditissimum ad fidem ve- 
terum Mstorum codicum emendatum et auctum opera 
Suffridi Petri, Leouardiensis Frisii, U. J. C Antv., 
Chph. Plantinus, 1574. 8°. — IL J. k. 36. II. P. f. 13. 
— Chronicon. V. Aoneae Silvii Historia rerum Friderici IH. 
Imp. Argentor., 1685. Fol. — II. E. b. 17/8. 

Piasecki, Paul us. Chronica gestorum in Europa sin- 
gularium ... ad a. Ch. 1648. Amsterd., Forster, 1649. 
Fol. — II. K. h. 10. 

Naumaiiski, Jan, History a uniwersalna. Tom I. Vars. 
1732. 8°. Bez tyt. i bez kodca od str. 510. — 11. N. m. 13. 

Paprocki, Franc, Woyny znacznieysze przed narodze- 
niem i po narodzeniu Chrystusa Pana . . . Ks. I. od 
Cyrusa do smierci Cesarza Oktawiana Augusta. Wilno, 
Druk. Soc. Jesu, 1763. 8^ — II. Q. h. 12. 

Bossuet, Jak. Benignus, Uwagi nad history^ po- 
wszechnji, obja^niaj^ce porzt^dek, wzrost religii i odmiany 
pa^stw. Tom I. . . . a4 do . . . Karola W. . . . Tlom. 
przez X. Zygni. Innowskiego. Warsz., Druk. XX. Scholar. 
Piar., 1772. 8°. - H. N. k. 17. 



Allgemeine Geschiclite. 383 

Skrzetuski, Xaj., History a polity czna dla szlachetn^y mlo- 
dzi. Warsz., u XX. Scholar. Piar., 1773—75. S*. 2 tomy. 

— V. E. 1. 25— 25 a. 

Maichrowicz, Szym., Trwalosd szcz^dliwa krblestw, albo 
ich smutny upadek . . . Cz^6 1., II., IV. Kalisz, Druk. 
Prymasa, 1783. 8«. 3 tomy. — ILL M. d. 33—35. 

Heeren, A. H. L., B-ys dziej6w systematu panstw euro- 
pejskich i ich osad, od utworzenia si^ jego po odkryciu obu 
Indii ed do naszych czas6w. Frze2. z niem. Jan Leon 
Sienkiewicz. Warsz., nakL tlumacza, 1827. 8®. 2 tomy. 

— IV. L. m. 18-19. 

Janowski, Ludw., Historya powszechna, od pocz^tku 
wiadomodci historycznych aA do czas6w naszych. Warsz., 
Druk. Piasta, 1836. 8<*. Zawiera wst^p do historyi powsz. 

— IV. B. h. 61. 

Lam^-Fleury, Kurs historyi powszechn^j, potocznym spo- 
sobem opowiadandj. Warsz., G. L. Glucksberg, 1841. 
12^ 9 tom6w. - n. A. b. 5—13. 

Popliiiski, A., Historya powszechna dla klass ni^szych 
Bzkol realnych i gimnazyalnych na wz6r Weltera ulo- 
iona. Pozn., J. Lukaszewicz, 1844. 8°. — II. E. n. 32. 

— Historya powszechna. Tom 2. Poznaii, PopliAski i Lu- 
kaszewicz, 1850. 8^ Str. 1—136. 

— to samo. Poznaii, A. PopMski, 1854. 8«. — V. C. i. 56. 

— Historya powszechna. Dzieje wiek6w drednich. Poznaii, 
A. Poplinski, 1861. 8^ — V. C. i. 57. 

— Historya powszechna. Dzieje nowoczesne. Pozn., Ksi§- 
gamia Nowa, 1866. 8^ - V. C. i. 58. 

Lelewel, J., Wyklad dziejow powszechnych. Wroclaw, 

Z. Schletter, 1850. 8». 4 tomy. [Z 2 geneal. tabl.] — 

IV. L. 6. 30-33. 
Blociszewski, Kazim., Historya powszechna dla mlo- 

dzieiy. Poznaii, N. Kamieiiski i Sp., 1850—52, 8°. 3 tomy, 

Synchron. tab. — V. B. c. 14—16. 
Weber, Jerzy, Dzieje powszechne od najdawniejszych do 

najnowszych czas6w . . . na j^zyk polski przel. . . . 

przez S. Zaraiiskiego i H. Zywickiego. Lw6w, E. Wi- 

niarz, 1851. 8o. — V. B. e. 13. 
Cantu, Cezar, Historyja powszechna, przeioiona przez 

Leona Rogalskiego. Warsz., S. Orgelbrand, 1853—57. 8°. 

11 tom6w. — V. C. f. 4—14. 
L^vi, DawidAlvares, Obraz historyi powszechndj , skre- 

i§lony podJug zupelnie nowej metody . . . przeloiyl z 

franc. Henr. Liebkind. Warsz., S. H. Merzbach, 1860. 

8°. — V. C. d. 12. 



384 Polnische Geschichte und Literatur. 

Alte Geschiclite. 

Lelewel, J., Dzieje staroiytue od pocz^tku cza8(Sw histo- 
rycznych do drugi^y polowy wieku sz6stego ery chrze5- 
ciaiiski^y. Wilno iWarszawa, Zawadzki i W^cki, 1818. 
8°. fZ rycinami i mapami.] Egz. na nieb. pap. druk. — 
n. C. f. 6. 

Kotowski, Pawel, History a 8rt;aroiytna. Cz^6 I. Warsz., 
Dnik. Xi^iy Piar6w, 1818. 8^ — IV. D, e. 29. 

Sapieha, Jan Fryd. na Kodniu, Historya rewolucyi za- 
szlych w rz^dach rzeczypospolit^y rzymski^y. Warsz., 
Druk. Soc. Jesu, 1736. Fol. Nie ma koAca od str. 446. 
— n. S. a. 10. 

Macquer, Phil. Dzieje rzeczypospolit^y rzymski^y od za- 
to^enia Kzymu a£ do Cesarz6w . . . Z franc, przel. X. 
J. Albertrandy. Warsz., Zawadzka Wdowa, 1806. 8^ 
2 tomy. — IV. L. i. 32-33. 

Millot, Historya rzymska, 49 kopersztychami , naywai- 
nieysze czyny wyobraiaj^cemi , przyozdobiona. Dzielo 
poimiertne z franc, na j§zyk polski przelozone przez J6- 
zefa Girtlera. Krak6w, J. Matecki 1815. 4^ 2 tomy. — 
in. F. b. 14. 

Szwaynic, Jan, Historya narodu i paAstwa rzymskiego, 
podlug ir6del i nowszych badaA napisana. Warsz., nakL 
autora, 1845-47. 8°. 3 tomv. — II. R. a. 36—38. 

Kosidski, Amilkar, Rzymianie w Grecyi. Tlomaczyl z 
wloskiego . . . r. 1803. Z r^kop. wyd. Wlad. KosiAski. 
Pozn., J. K. ^upaiiski, 1841. 8°. — III. J. m. 12. 

L^ski, Aleks., Wzrost i upadek Kartagi historycznie opi- 
sany. Wilno, J. Zawadzki, 1817. &>. — IV. 0. e. 17. 

Wargocki, Andrzey, O rzymie poganskim y cbrzeiciaii- 
skim, ksi^g dwoje. Przydane jest opisanie domkxi Lore- 
taiiskiego . . . y miasta Weneckiego przez tegoi autora. 
Krak6w, Luk. Kupisz, 1648. 4°. — IV. G. m. 24/2. 

Maciejowski, Wenc. Alex., Legum Solonis et Decem- 
virorum comparatio. V. Opusculor. sylloge prima, pag. 
85. 1823. 8°. — m. G. h. 37/3. 

Sadowski, J. N. von, Die Handelsstrassen der Griechen 
und Romer durch das Flussgebiet der Oder, Weichsel, 
des Dniepr und Niemen an die Gestade des Baltischen 
Meeres. Aus d. Poln. von Albin Kohn. [Mit 2 Karten 
und Lithogr. Tafeln.] Jena, H. Costenoble, 1877. 8». — 
V. J. d. 6. 



Geschichte des Mittelalters. 385 

aeschiclite des Mittelalters. 

Riihs, Fryd., Rys dziejow wiek6w ^rednich. Przel. z niem. 

Jan Leon Sienkiewicz. Wilno, J. Zawadzki, 1838—39. 8^ 

2 tomy. — IV. L. i. 21-22. 
Maim burg, Ludw., 8. J., History a o krucyatach na wy- 

zwolenie ziemie ^wi^t^y . . ; Na polskie przez W. X. An- 

drzeja Wine, z Unichowa Ustrzyckiego . . . przelozona. 

Krak., Fr. Cezary, 1707. Fol. — in. J. b. 9. III. J. b. 26. 
— to samo. Pozn., Druk S. J., 1768— G9. 8°. — 4 tomy. 

- m. J. 1. 1-4. 



Qescliiclite der Neuzeit. 

SiarczyAski, Franciszek, S. P., Traktaty mi^dzy 
mocarstwami europejskiemi od r. 1648 do r. 1789 zaszlo. 
Warsz., Druk. XX. Schol. Piar., 1773—1790. S^. 6 tom6w. 

— in. K. o. 48-53. 

— Traktaty mi§dzy mocarstwami europejskiemi od r. 1648 
do r. 1783. Warsz., Druk. XX. Schol. Piar., 1773-1789. 
8°. 5 tom6w. — II. B. 1. 17-21. 

— to samo. Tom II. 8". — V. E. 1. 27. 

Thiers, Adolf, Kongres Wiededski, tJum. z Thiersa (ksi^gi 
56) Ludw. ^ychlinski. Pozn., L. Merzbach, 1861. 8^ 

- V. C. h. 47. 

Chodyniecki, Ign., Dzieje history czno- polity czn6 Europy 
i innych cz^^ci ^wiata w. XIX. Lw6w, J. Sclmayder, 
1817-20. 80. 6 tom6w. — IV. L. c. 57-61. 



Geschichte einzelner Staaten. 

Deutschland. 

Liske, Xav., Der Congress zu Wien i. J. 1515. Eine kritisch- 
historische Studie. Ace. Zwei Beitriige zur Wahlgoschichto 
Kaiser Karls V. Gott., Dieterich'sche Buchh., 1867. S\ 
— V. D. f. 29/1. 

No winy pewne z Kakus. Dnia ... 12. Stycznia od posiaiica 
Cesarskiego, przez Krak6w jadt^cego, przyniesione zWiednia, 
d. d. 1. d. Stycznia 1620. Z. Wojcicki, K. W., Bibl. staroz. 
pisarzy polskich. Tom I. p. 261 - 265. 8°. — HL J. m. 16/7. 

Jarochowski, Kazim., Stosunek Brandenburgii do ko- 
sciola katolickiego w ziemiach polskich. 1640—1740. Z. 
Opowiadam'a i studia historyczne. Serya nowa. Poznaii, 
C. F. Piotrowski i Sp., 1884. 8^ Str. 305. 

m. 25 



386 Polnische Geschichte und Literatur. 

Synakiewicz, Felix, X., Dow6d wierno^ci y naywj^zszey 
attenojri w Bogu zmartemu nayj. Fryderykowi, Krolcwi 
Pruskiemu etc. od konwentu Stolcemberskiego XX. Re- 
formats w ialobnym obrz^dkiem nroczyiScie roku 1786 
okazany. Ewiges Denkmal der Treue und Dankbarkeit, 
80 dem . . . Friedrich 11., Kon. von Preussen . . . bey 
dessen Trauer-Begangniss das Stolzembergische Franci- 
scaner-E-eformatenkloster bey Danzig an den Tag gele- 
get. Ao. 1786. 4°. — IL D. 1. 1/7. 

Zbyszew8ki, Alex. Starza de tukowo, Sermo ad . . . Fri- 
dericum Wilhelmum 11., Borussorum Regem etc. imme- 
diate ante coronationem habitus, die 13. Sept. Ao. 178G. 
Fol. — n. D. 1. 1/6. 

Wiadomodci o kr61ewsko - pruskich lotteryach. Berlin, 
Jerzy Decker, 1803. 8«. - II. D. 1. 28/1. 

Wiadomo^d kr6tka, o ko^ciele i o obrazie cudownym 
naj^w. Maryi Panny w Niemieckich Piekarach na Gor- 
nym Szl^sku. Nakl. ks. Kanonika J. A. Fiectzek. W N. 
Piekarach, Th. Henetzek, 1849. 8°. — IV. C. n. 65. 

Lepkowski, J6zef, Obraz dziejow Szl^ska dla ludu Szlt^- 
skiego przez J. L. Budyszyn, K. B. Hika, 1849. 12^ — 

IV. C. n. 47. 

Mosbach, Aug., Zur franzosisch-deutschen Kriegsgeschichte 

1800 — 1813. Aus Denkschriften polnischer Offiziere mit- 

getheilt. Breslau, Louis Koehler, 1883. 8». — VI. C. 

d. 44. 
Obraz historyczno-statystyczny Wiednia, oryginalnie 1815 

r. wystawiony. Z planem tegoi miasta. Warsz. 1821. 

80. - V! B. k. 55. 
Mochnacki, Moritz, Ueber die Revolution in Deutschland. 

Aus dem Poln. Dresd. und Leipz., Arnoldische Buchh., 

1833. 120. _ V. A. k. 28. 
Szczepaiiski, Alfr., Przesilenie panstwowe w Austrj'i 

w roku 1879. PoznaA, N. Kamieiiski i Sp., 1879. &". — 

V. F. 1. 54. 

K^trzyiiski, W., O paryskim r^kopismie Pulkawy. Pozn., 

Nakl. Tow. Przyj. N. Pozn., 1869. 8°. [Z facs.] — V. 

E. k. 19. 

Ungarn. 

Kronika w^gierska na poczq^tku wieku XII. , kronika 
czeska na pocz^tku wieku XI., w iaciiiskim j^zyku pi- 
sane, Z tlomaczeniem na polski JQzyk. Tudziei ziemo- 
pismo Bedy wieku Vin. List Popa Jana wieku XIII. 
Z r^kop. roinych bibHotek. Warszawa, N. Gliicksberg, 
1823. 80. — n. 0. h. 18. 



GescliicKte einzelner Staaten. 387 

Warnka, Stan., Franciszek De&k, szkic biograficzny. 

Poznaii, M. Leitgeber i Sp., 1876. 8^ |Z portr. Deaka.| 

— V. E. k. 31. 

Schweiz. 

Obraz histor. i polit. Szwajcar6w . . . ., na polski JQzyk 

przez jednego X. Schol. Piar. przetl. Warsz., Druk. XX. 

Schol. Piar., 1770. 8°. — H. B. 1. 38. 

Danemark und Schweden. 

Skrzetuski, Wine, S. P., Dzieje kr61estwa Szwedzkiego, 
od panowania Waldemara, to jest od r. 1250, a4 do ni- 
nieyszego roku, wedlug lat porz^dku opisane. Warsz., 
Druk. XX. Schol. Piar., 1772. 8». — H. D. 1. 17. 

Historia o rewolucyi kr61estw Szwedzkiego y Dmiskiego, 
po polsku wyloiona. 1701. 8*. — 11. N. m. 7/1. 

Zebranie, Kr6tkie, relacyi o odmienieniu stanu kr61e8twa 
Dunskiego, wyj^te z xi^szki nazwan^y : Etat du royaume 
de Danemark, tel qu'il estoit en 1692, traduit de Tanglois, 
k Amsterdam 1695. Drukowano w roku 1701. 8°. — 11. 
N. m. 7/2. 

Rothe, A. B., Rys pocz^tkowego ustanowienia wladzy po- 

jednawczey w Danii. Warsz., Zawadzki i W^cki, 1821. 

8«. - IL N. g. 16. 

England. 

Dziekonski, T., Historya Anglii .... [Z 24 rycinami.] 
Warsz., S. H. Merzbach, 1847. 8°. 2 tomy. — V. D. 
e. 40—41. 

Lubomirski, Ed., X., Rys statystyczny i polityczny Anglii. 
Dzielo pogrobowe. Wydal Ed. RaczyAski. Poznaii, W. 
Decker i Ko., 1829. 4^ — IV. S. c. 23. 

Chavannes de la Giraudi^re, de, i Huillard-Br^- 
holles. Irlandya, j^j poczq,tek, historya i obecne polo- 
zonie, przeki. z francuskiego, z przedmow^ Mich. Balin- 
skiego. Wilno, A. Ass, 1858. 8o. ~ V. B. 1. 5. 

Frankreich. 

Genealogija domu kr61ew8kiego de Bourbon, oraz dom6w 
krolewskich hiszpanskiego, Obojga Sycylji i xi^^^cego 
parmenskiego. Z or^^ginalu francuskiego xi^gi zlot^j 
przeloiyl, uzupelnit i wydal Ludwik Vidal. Warszawa 
1857. 40. — V. A. a. 33. 

Dziekodski, T., Historya Francyi, podlug najlepszych 
ir6del uloiona. Warszawa, S. H. Merzbach, 1844. 8°. 2 
tomy. [Z drzeworytami.] — 11. A. a. 24—28. 

(Libelt Karol.), Dziewica Orleanska. Ust^p z dziej6w 
Francyi. Poznan, J. K. ^upaAski, 1847. 8°. — IV. L. c. 14. 

25* 



388 Polnische Geschichte und Literatur. 

Prze^egnanie odnowione kr61a N^warskiego, ktore mu dal 
na kr61estwo francuzkie Odiec i. Papiez Clemens VIII., 
dnia 17. Septemb. 1595. Roku p. 1596. 4^ — 11. J. 
g. 31/2. 

Jolly, K, T., Pami^tnik — o rewolucyi Francuzki^j, skr6- 
cony przez M. B. d'Exauvillez, tl6m. K. S. S. D. Wilno, 
A. Dworzec, 1844. 8°. 2 tomy. — IV. C. n. 25. 

Historya zgromadzeA prawodawczych konwencyi narodo- 
wdj i dyrektoratu, czyli Francya od 1789 do 1800 r. War- 
szawa, S. Orgelbrand, 1845-46. 8°. 4 tomy. — IV. D. 
h. 1—4. 

Ludwika XVI., kr61a franc, Smierd — z opisaniem dni 
ostatnich iycia jego w wi^zieniu Temple, przez JMci 
Pana Clery, pokojowego Ludwika XVI. Przetl. na j§zyk 
polski X. K. H. Kalisz, r. 1801. 8^ - II. L. b. 43. 

Thiers, A., Historya konsulatu i cesarstwa, tlum. Leon Ro- 
galski. Warsz., S. Orgelbrand, 1846—61. 8^ 10 tomow. 
[Z rycinami.] — III. O. g. 1 — 10. 

(Dziekonski, Tom.), Zlycie Napoleona podlug najlepszych 
irddel, [Z 23. rycinami na stall rytemi z oryg. obraz6w 
najsL malarzy franc: Joach. Belang^, Steuben, Gros, 
Raffet, Hor. Vernet.] Warsz., S. H. Merzbach, 1841. 8^ 
2 tomy. — IV. R. m. 5—6. 

Saint-Hilaire, Emil Marco de, Historya Napoleona, 
pomnoiona wyjqjtkami z dziela tegoz autora pod tytulem : 
Napoleon w radzie stanu, i testamentem Napoleona. Z 
franc, tlum. Leon Rogalski. Warsz., A. E. Gliicksberg, 
1844. 8°. — n. R. a. 58. 

Robertin, A., Anegdoty z ^ycia Napoleona. Z niem. na 
j^zyk polski przeL . . . Em. Piechaczek. Warszawa, 
T. Wyszomierski, 1844. 8°. - IV. C. n. 54. 

Napoleona listy do Jozefiny podczas pierwsz^j wyprawj' 
wloskiej, konsulatu i cesarstwa pisane, tudziez J6zefiny 
do Napoleona i do J6j corki. Przekl. z franc. Warsz., 
J. Gliicksberg i Sp., 1835. 2 tomy. [Z portr. i facsim. N. | 
— IV. W. h. 17-18. 

Montholon, Historya niewoli Napoleona na wyspie Sw. 
Heleny. Przekl. z franc Warsz., J. Jaworski, 1846 — 47. 
80. 2 tomy. — V. A. e. 35-36. 

(Skorzewski, Ileliodor, hr.,) Dow6d, ^e Napoleon nigdy 
nie istnial. Wielkie erratum. Tlom. z niem. przez Franc . 
Nowakowskiego. Pozn. J. J. Heine, 1837. 16°. — II. D. e. 36. 

zlycie marszalkdw francuzkich z czasow Napoleona, z ryci- 
nami rvtemi przez naipierwszvch artvstow francuzkich 
podlug oryginalnych obrazow z galeryi wersalski^j. War- 



Geschiclite einzelner Staaten. 389 

szawa, S. H. Merzbach, 1841. 4°. [Z rycinami.j — IV. 

L. in. 1. 
Ludwik, Filip, M6j dziennik, albo pami^hiiki. Przeloz. 

z franc. S. Porajski. Warszawa, S. Orgelbrand, 1850. 8°, 

2 tomy. - IV. B. f. 35-36. 
(Gutt, Boleslas), Napoleon in. et les compensations terri- 

toriales de la France, par Boleslas Swierszcz, Trad, du 

pol. par Edm. CalUer. Posen, L. Merzbach, 1868. 8®. — 

V. D. k. 20. 
— Napoleon III. na czele skoalizowan^j Europy. Studia dy- 

plomacyi wsp6lczesn^j. Pozn., M. Leitgeber, 1868. 8°. 

— V. D. f. 22. 

(Rzepecki, Ludwik), Katy i ofiary komuny paryzki^j, 

ze zr6del autentycznych francuskich zebral i wydal L. R. 

Poznan, w ksi^garni T. Daszkiewicza, 1871. 8^*. — V. 

D. m. 48. 
Dupanloup, Biskup, Pour la patrie, s'il vous plait. Ode- 

zwa do duchowienstwa francusk. Tiom. X. Ostrowicz. 

Poznan, J. K. ^upanski, 1872. 8o. — V. D. m. 64. 

1 1 a 1 i e n. 
Zychliiiski, Ludw., Machiawell, jego zycie i pewne wy- 

bitne strony zawarte w jego dw6ch glownych pismach 

history czno-politycznych. Poznaii, L. Merzbach, 1861. 8°. 

— V. C. h. 26. 

(Gniatkowski, J.), Garibaldi, jego Z3'cie i czyny . . . skre^lil 

J. G. Poznan, L. Merzbach, 1861. 8". [Z portretem.] — 

V. C. i. 41. 

Sj)anien. 

Historya hiszpanska, czyli dzieje odmian i przypadkow 
zaszlych w Hiszpanii od wtargnienia Maurow do tego 
Krolestwa ai do zupelnogo ich wykorzenienia za czasow 
Ferdynanda i Izabelli . . . Z francuskiego na polski jezyk 
przetlomaczona przez X. Kazim. Goleckiego. Pozn., 
w druk. Dekiera i Komp., 1799. 8°. 4 tomy. — 11. M. d. 
15-18. 

Dziekonski, T., Historya hiszpanska . . . [Z rycinami.] 
Warszawa, S. II. Merzbach, 1852—53. 8°. 2 tomy. — 
V. B. c. 38-39. 

Leszczynski, Jan. Nep., Rozprawa historyczna o Ko- 
lunibie, czyK o zrodtach jego glownej idei, robienia uo- 
wych odkryd na zachodzie Europy. Warsz., Druk. Banku 
Polsk., 1843. 8°. - IV. B. h. 11. 

Russland. 

Tablice genealogirzne pannjarvch ksiazat rossvjskich. Bez 
dat. 8^ Od XI. do XVII w. - III. K. e. H 



390 PobuBche Geschicht^ nnd Literatar. 

Historya, Krotka rossvjska, — WTd.dia8zk^ narodow^'cli 
panstwa rossyjskiego. E<L 2. Wilno i Warsz., J. Za- 
wadzki, 1811. 8*. - IV. C. e. 56. 

Karamzina, M., Historya panstwa rossyjskiego. Przel. . . 
przez Grz. Buczynskiego. Warsz., Zawadzki i W^kL, 
1824—27. S\ ll' torn. [Z portr.] — H. B. c. 21—24. 
d. 1—7. 

N e 8 1 o r a Latopis. Stary tekst nmicha Lawrentego z XIY. w. 
Oddzial L Czesc przez Schlozera krytycznie wypraco- 
wan^ przepolszczyt Jnljan KotkowskL Kijow, nakl. 
Autora, 1860. 8».^ — V. B. L 15. 

Uspenski, Gabryel, Krotkie opisanie starozytno^i rossyj- 
skich, czyli obraz iycia, zwyczajow, rzi^da, edokacyi, 
praw, religii, i stann wojennego dawnych Bossyan . . . 
przel. i skrocone z rossyjskiego przez A. B. Hlebo- 
wicza. Wilno, Fr. Moritz, 1822. 8". 2 tomy. — 11. 
A. b. 4. 

(Roussel, William), Wiadomo^c o krwaw^j a strasznej 
rzezi w miescie Moskwie i okropny a zalosny koniec Dy- 
initra, Wielkiego Ksi^cia i Cara moskiewskiego , przez 
Hollendra, naonczas w Moskwie bawi^cego, w j^zyku 
angielskim napisana i wydana w Londynie roku 1607, 
a teraz na j^zyk polski prze2ozona i pomnoiona dodat- 
kaiiii, wj'j^teini ze zbiorow kornickich przez Ludwika 
Jagielskiego (?). PoznaA, J. K. Zupaiiski, 1858. 4*- 

— V. B. h. 22. 

Nowakowski, F. C, De Demetrio I., magno Bussiae dace, 
Iwanifilio. BeroL, NeudoriF & soc, 1829. 8®. — IL E. n. 44. 

L a C o m b e , Historia odmian zaszlych w panstwie rossyjskim, 
na polski JQzyk przez Grzegorza Kniaziewicza, S. 
J., przeloiona. Warsz., w kolleg. XX, Jeznitciw, 1766. 
Fol. — n. H. i. 7. 

(Naruszewicz, Adam), Tauryka, czyli wiadomo^ci staro- 
iyiuQ i poinieysze o stanie i mieszkaiicacli Krymu do 
naszych czasow. Warsz., Druk. Nadw. J. K. M., 1787. 
8°. — n. B. g. 8. 
— to samo. Warsz., w Druk. nr. 646 przy Nowolipiu, 1805, 
8°. - ni. J. g. 27/1. 

Krusenstern, Alexander de, Rvs systemu, post§p6w 
i stann o^wiecenia publicznego w Rossyi, iilozony z doku- 
nient<!)\v urzQdowych, przelozony na j^zyk polski przez 
Karola Jerzmanowskiego. Warszawa 1838. 8®. 

— IV. B. m. 30. 

r. h r z a n o w s k i , W o j c i e c h , O da zeniach i pol ityce Moskwy , 
oraz o potrzobio stanowczego powstrzy mania jt3J zabor- 



Geschichte einzelner Staaten. 391 

czych dzialaii. Memoryaiy, przektadane rz^dowi angiel- 
skiemu w okresie mi^dzy 1834 a 1855 r. Poda2 i objaSnil 
Leon Chrzanowski. Krak6w, Bruk. Uniw., 1866. 8°. — 
V. I. d. 30. 

Przepis o 8zlkchectwie w kraju rossyjskim 1785 r. Druko- 
wano w St. Petersburgu . . . 1785 r. 4°. Il6wiioczesny 
odpis. — m. 0. b. 2. 

Turkei. 

Mignofc, Historya Turecka czyli paAstwo OttomaAskie od 
pocz^tkn a^ do pokoju Belgradzkiego . . . 1740. Przez 
X. Dom. Szybiiiskiego, Sch. Piar., . . . przeloiona. Warsz., 
P. Dufour, 1779—80. 4^ 5 tom6w. — 11. B. d. 33. 

(Ricault, Paul), Kykota Monarchy a Turecka z franc, j^z, 
na polski przel2umaczona przez szlachcica polskiego, 
a teraz . . . drukiem powtorzona za dogl^daniem Jakuba 
Szmyta, Toruiczanina. W Lipsku, Breytkopf, 1727. 8^. 
[Z rycinami.] — IV. R. i. 14. 

Senkowski, Joseph, Supplement k I'histoire g^n^rale des 
Huns, des Turks et des Mogols . . . jusqu'i Tan 1709, 
St. Petersbourg, Imprimerie de TAcad. Imp^riale des 
Sciences, 1824. 4°. — II. M. f. 26. 

S^kowskigo, J. J. S,, Collectanea z dziejopisow tureckich 
rzeczy do history! polski^y slui^cych. Warsz., Zawadzki 
i WQcki, 1824-25. 8^ 2 VoU. - H. 0. e. 33-34. 

Varsevicii, Chph., Turcicae quatuordecim. His ace. opu- 
scula duo: L. Frid. Ceriole, De concilio et consiliariis 
principis, ex hisp. in lat. versum, unum, et De legato 
legationeque ejusdem Varsevicii alterum. Crac, in oiF. 
Lazari, 1595. Fol. — IH. Q. b. 4. 

Spisanie Kroniki o ziemi Woloskidj, takie y o Hospoda- 
darach jej : jako najpierwdj Wolochowie przyszli do ziemi 
Woloskiej, y kt6ry najpierwszy Hospodar albo Wojewoda 
Ich byl, od roku pierwszego stworzenia ^wiata r. 8624, 
od narodzenia Boiiego 1352. W roku 1566, 28. die mensia 
8bri8 w Jassiech. Z r^kopism^w po Adamie Narusze- 
wiczu. Z. Wojcicki, K. W., Bibl. staroi. pisarzy polskich. 
Tom. VI. p. 51-67. 8°. — HI. J. m. 21/3. 

Aegypten. 

Potocki, Le comte Jean, Examen critique du fragment 
Egyptien connu sous le nom Ancienne Chronique, par — 
Tir6 k cent exemplaires. De Timprimerie d'Alex. Pluchart, 
1808. 8^ 15 str. — H. L. b. 45. 
— Dynasties du second livre de Manethon. Florence, G. 
Piatti, 1803. 8°. — m. Q. g. 38. 



392 Polnische Gescliichte imd Literatur. 

Swi^cicki, Dr., Przj'czynek do waznoSci skarabeow w historvi 

egipski^j. Roczniki Tow. Przyj. N. Pozn. Tom XL 1881. 

8<». — V. B. i. 30/8. 
Libelt, Kar6l| Dr., Kanal Suezki i jego c\'wilizacyjne 

zuaczenie. Z. Boczniki Tow. Przyj. N. Pozn. Tom VL 

8°. - V. B. i. 27/7. 



Qeographie. 

E chard, Dykcyonarzyk geograficzny . . . z 8 franc, ed. 
przez K. Vosgien w polskim wydany j^zyku. Warsz., 
P. Dufour, 1782—83. 8°. 3 VoU. — IV. E. i. 26-28. 
II. D. 1. 6—7. 
— to samo. Tom I. ai do Izmail6w. 8^ — 11. B. 1. 11. 

Zaranski, S., Gieograficzne imiona stowianskie, zestawione 
alfabetycznie. Krak6w, w Druk. Uniwers. Jagiellonsk«, 
1878. 8°. — V. F. 1. 37. 

Geografia. Titelblatt fehlt. 8«. — 11. B. 1. 35. 

Lubieiiski, Wlad., S wiat we wszy stkich swoich cz^sciacli, 
wi^kszj'ch i mnieyszych . . . Wrocl., w Akad. Soc. J., 
1740. Fol. [Z portr. autora, krola Augusta III. i ma- 
pami.] Tytulu niema. — II. H. f. 5. 

Saltszewicz, Wawrz. Joz., Compendium geograficzne 
. . . Krak., Druk. Akad., 1746. 8°. - U. J. k. 47. 

"VVyrwicz, Karol, Geografia czas6w toraznieyszych, albo 
opisanie naturalne y polityczne krolestw, paiistw, sta- 
now wszelakich . . . Tom I. Yars., Druk. Coll. S. J., 
1768. 8°. - II. J. k. 46. H. D. 1. 36. 

Siarczyiiskigo, Franc, Geografia, czyli opisanie natu- 
rabie, history czne y polityczne krajow y narodow w czte- 
roch czQSciach Swiata zawieraj^cych si^. Z doi^czeniem 
geografii astronomiczn^y. Warszawa, Druk. XX. Schol. 
Piar., 1790-94. 8°. 3 tomv. — n. N. k. 14-16. 

Sniadocki, Jan, Jeografia czyli opisanie matematyczne 
i fizyczne ziemi . . . Wyd. III. Wilno, J. Zawadzki, 
1818. 80. [Z rycinami.] — IV. E. d. 28. 

Obraz swiata pod wzglc^dem geografii, statystyki i historyi 
wszy stkich krajow . . . AVarszawa, 8. H. Merzbach, 
1843. 8°. 2 tomy. [Z r3^cinami i mapami.] — IV. R. 
h. 2-3. 

Lukaszowicz, Leslaw, Eys jeografii powszeclmoj. Kra- 
kow, Ksiegarnia i^od Sowfj;, 1850. 8". — IV. K. h. 8. V. 
A. 1. 23. ' 

R a d w a n 8 k i , A n d r z 6 j , Geogi'afi a ogolua, zo szczogolnym 
wzgl(^dem na Stowiaiiszczyzu§, a osobliwio na Polsk^, 



Geograpliie. 393 

przez Stanislawa Zawadzkiego (pseudonim). Poznaii, N. 
Kainienski i Sp., 1852. 8<». — V. B. c. 21. 

— to samo. Poznan, N. Kamienski i Sp., 1861. 8^ — V. 
C. g. 35. 

Virey, J. J., History a naturalna rodu ludzkiego z 10 tabli- 

cami kolorowanych rycin. Przei. P. E. L. (LeSniewski). 

Warsz., S. Orgelbrand , 1843. 8°. 4 tomy. — IV. P. 

m. 13-16. 
Omalius d'Halloy, J. J., O rasach ludzkich, czyli zasady 

etnografii, przekl. z franc. W. P. Wilno, J. Zawadzki, 

1852. 8<». — in. R. o. 4. 
Koz2owski, F., Rys statystyki ogoln^j por6wnawcz^j . . . 

panstw Europy. Warszawa, J. Wroblewski, 1838. 8". 

— IV. R. h, 6. 
Jeografia i statystyka Europy. Opis jeograficzny i staty- 

styczny W^gier, Siedmiogrodu, Kroacyi i Pogranicza 

Wojskowego. Warszawa, S. Orgelbrand, 1849. 8°. — 

IV. R. h. 22. 
Dorville, Constant, Opisanie naturalne, historyczne i po- 

lityczne r6inych krajovv iwiata przeloione (przez Joach. 

Karwowskiego, S. P.) Warszawa, Druk. XX. Schol. Piar., 

1774. 8°. Opis Chin i Japonii - II. D. 1. 16. 
Lelewel, J., Gilbert de Lannoy i jego i^odroie. Poznan, 

J. K Zupanski, 1844. 8*. — IV. D. b. 27/2. 

— Geographic du raoyen Age. Bruxelles, V. et J. Pilliet, 
1852. 8». - 3 Voll. — V. B. d. 11-13. 

— G^ographie du moyen Age. Atlas, compost de cinquant 
planches, gravies par I'Auteur, contenant 145 figures et 
cartes g^n^rales ou sp^ciales de 88 g^ographes arabes et 
latins de diff(6rantes epoques . . . Bruxelles, Vve. et J. 
Pilliet, 1850. 4^ — V. A. a. 28. 

— Pisma pomniejsze geograficzno-historyczne : 

1. Historja geogralii. 

2. Wiadomosc historv'czna o staroz3rtnych miarach dlu- 
gosci. 

3. Wiadomosc o narodach, az do wieku dziesiatego w wn^- 
trzu Europy b^d^cych. 

4. Stosunki handlowe Fenicjau, potem Karthagow z Gro- 
kami. 

5. Opis Skythii Herodota. 
Warazawa 1814. 8^ — II. C. e. 15. 

Warnka, Stan., Joachima Lelewela zaslugi na polu geo- 
gralii. Poznan, J. K. Zupanski, 1878. 8°. — V. I. g. 10. 

Wynioslosci zienii czyli opisanie nayznakomitszyrh gor 
pi^ciu cz^sci swiata. Z ilium, karti^ . . . Z niem. przez 



394 Polnische Geschichte und Literatur. 

Kar61a Milewskiego. Warszawa, Zawadzki i W^cki, 1825. 
8°, — IV. R. e. 19. 
Geografia w obrazach i powieiciach moralnych. Ozdobio- 
na 8 rycinami. Warszawa, S. Orgelbrand, 1852. 12®. — 
V. A. 1. 28. 



R e i s e n. 

Jenike, Ludw., Ksi^ga Swiata, wiadomoiSci z dziedziny 
nauk przyrodzonych, history! kraj6w i ltid6w. Z rycinami 
na stali, czamemi i kolorowanemi, oraz drzeworytami. 
Warszawa, S. H. Merzbach, 1851. 4«. Tom I. i 11. — V. 
A. a. 6. 

DembiAski, M., Wyb6r najciekawszych i najuowszych po- 
droiy. Warsz., F. S. Dmochowski, 1830. 12«>. 8 tom6w. 

- IV. W. 1. 38-45. 

Dmochowski, F. S., Obrazy obyczaj6w i wspomnienia po- 

dr6iy, zebrane z najnowszych autor6w i podr6znik6w. 

Warszawa, 1835. 8<». — IV. L. k. 55. 
Panorama wszystkich podr6iy na okolo swiata i cehiiej- 

szych do bieguna p6lnocnego. Z franc, przez . . . Wojc. 

Szymanowskiego. [Z 12 rycinami i mapp%.] Warsz., J. 

Jaworski, 1848. 12«. 5 tom6w. - IV. S. f. 38-42. 
Historja podr6zy i odkry6 dokonanych na morzu i l^dzie 

od pocz^tku XV. wieku ai do dni naszych. Przekl. 

z franc. Wojc. Szymanowskiego. Wyd. 2. Warsz., S. 

H. Merzbach, 1851. S^. 2 tomy. [Z litogr. rycinami.J 

— in. R. o. 1—2. 

Wycieczki w ^wiat daleki, opisy i powie^ci odnosz^ce si§ 
do r6znych cz^sci ziemi. Ostr6w, J. Priebatsch, Warsz., 
Gebethner i Wolff, 1865. 8\ 2 tomy. [Z rycinami.] — 
V. C. i. 72-73. 

Arago, Jak., Podroi na okolo swiata. Ze wst^pem Juliusza 
Janin. Przel. z franc. Wojc. Szymanowski. Z rycinami 
kolor. AVarszawa, S. H. Merzbach, 1846. 8°. 2 tomy. — 

IV. R. h. 4-5. 

Humboldt, Aleks., Podroze, przekl. z niem. Mich. Bohusza 
Szyszki. Wilno, M. Orgelbrand, 1861. 8°. 4 tomy. — 

V. C. f. 16-19. 

Flasieiiski, Jan, Przewodnik dla podr6zujj^cych w Euro- 
pie . . . Warsz., S. Orgelbrand, 1851. 12**. fZ map^.] — 
V. A. k. 61. 

Pietrusinski, Ludw., Podr6ze, przejazdki i przechadzki 
po Europie. Warsz., G. Sennewald, 1843. 8". 2 tomy. — 
IV. R. e. 7-8. 



Reisen. 395 

Sobieski, Jak., Dwie podr6ze, odbyte po krajach europej- 
skich w latach 1607 — 13 i 1638, wydane z r^kop. przez 
Ed. Raczyiiskiego. Poznai, Pompejusz i Sp., 1833. 8^ — 
IV. X. f. 36. 

Budzyiiski, Wlodzim., Niemcy. Poznaii, nakl. Autora, 
1850. S\ — IV. S. f. 43. 

WybrzeiaRenu, wraienia i wspomnienia z podr6iy. War- 

• szawa, S. H. Merzbach, 1849. 4'*. [Z stalorytami.] — V. A. a. 4. 

(Koimian, Stan. Egbert), Podr6:S nad Renem i w Szwaj- 
caryi, w r. 1846 odbyta. Poznaii, J. K. ^upaiiski, 1877. 8". 

- V. F. b. 33. 

Obraz history czno-staty sty czny Wiednia. Oryginabiie 1815 

r. wystawiony. Z planem. Warsz., 1821. 8*. — IV. X. i. 14. 
Tripplin, T., Wspomnienia z podr6:iy po Danii, Norwegii 

. . . Cz^^c I. Dania i Norwegia. Cz^sd II. Norwegia. 

Poznaii, nakl. autora, 1844. 8**. 2 tomy. •— IV. X. h. 32 a, b. 
Tyszkiewicz, Eust., Hr., Listy o Szwecyi. Tom I. 

[Z rycinami litogr.] Wilno, A. Zawadzki, 1846. 8^ — 

IV. R. e. 29. 

Przeidziecki, Alex., Szwecya, wspomnienia jesienne z r. 
1883. Warsz., Lj^tkiewicz, 1836. 8°. — III. U. b. 27. 

Niemcewicz, Jul. Urs., Podr6z z Petersburga do Szwecyi 
w drodze do Amerj^ki w r. 1796, z franz. oryg. na j^zyk 
polski przelozona. Poznaii, J. K. Zupaiiski, 1858. 4°. — 

V. B. h. 3. 

(Kozmian, Sta n.), Anglia i Polska. Poznaii, J. K. Zupanski, 

1862. 8^ 2 tomy. — V. C. h. 19-20. 
MoszyAski, Julian, Podr6i do Pnis, Saksonii i Czecb, 

odbyta w r. 1838—39. Wilno , R. Rafalowicz , 1844. 8\ 

2 tomy. — IV. R. e. 11—12. 
Cley, G-., Voyage en Allemagne et en Pologne. Paris, '.Gide, 

fils, 1816. 8°. — IV. B. h. 48. 
Z Poznania do Dawos. Poznan, Wlad. Simon, 1877. 8^ 

— V. G. m. 19. 

(Sapieba, Alexander, Ksiaz^,) Podroze, w krajach sla- 
wiaiiskich odbywane w latach 1802 i 1803, przez X.*** 
S .*#* Wrocl., korn, 1811. 8°. [Z 1 ryc.| — IV. W. f. 24. 

Niemcewicz, J. U., Podroz do Wielkopolski i Sl^ska w r. 
1821, z niewydanycb dot^d r^kopisow. Poznan, L. Merz- 
bach, 1872. 8°. — V. E. 1. 14. 

Flatt, Oskar, Brzegi Wisly od Warszawy do Ciechocinka. 
Z sze^cioma widokami i dwiema mappami. Warszawa, 
Druk. Gazety Codziennej, 1854. 4^ — V. A. a. 44. 

Kraszewski, J. L, Wspomnienia Odessy, Jedyssami i Bu- 
dzaku. Dziennik przejazdiki w r. 1843, od 22. czerwca 



396 Polnische Geschichte iind Literatur. 

do 11. wrze^nia. Wilno, T. Gllicksberg, 1845-46. 8<». 

3 tomy. — IV. R. e. 17., 18., 18 a. 
L an tier, P. E. F., Podr6i do Hiszpanii. Z franz. Cz^6 I. 

Z. Dembinski, M., Wyb6r . . . podrdzy, Tom 8. Warsz., 

F. S. Dm6chowski, 1830. 12^. — IV. W. 1. 45. 
Dumas, Alex., Hiszpania i Afryka. Warsz., S. Orgelbrand, 

1849. S\ 2 tomy. — IV. R. h. 14—15. 
Dmochowski, F. S., Wlochy, obraz historyczny i opisowy 

krajow na p61wyspie wloskim znajduj^cych si^, oraz Sy- 

cylii, Malty, Korsyki i Sardynii. [Z rycinami.] War- 

szawa, S. H. Merzbacb, 1837. 8°. — V. A. f, 19—20. 
Ilautenstrauch, Lucya z Giedroici6w, W Alpach 

i za Alpami. Warszawa, Fr. Spiess i Sp., 1847. 8®. 3 tomy. 

[Z rj'^cinami.] — IV. L. d. 1. 
Dunin-Borkowski, Stan. hr. na Skrzynnie, Podroz do 

Wloch w latach 1815 i 1816. Warszawa, N. Gliicksberg, 

1820. 8\ — IV. S. e. 19. 
Kremer, Jozef, Podr6z do Wloch. [Z drzeworytami.] 

Wilno, J. Zawadzki, 1859—63. 8°. 5 tom6w. — V. C. g. 

25-28 b. 
Wiszniewskiego, Michala, Podi'oz do Wloch. Sycylii 

i Malty. Warszawa, S. Orgelbrand, 1848. 8°. 2 tomy. 

[Z 12 rycinami.] — IV. S. e. 17-18. 
For bin, P., Wspomnienia Sycylji. Z. DembiAski, M., Wy- 

bor . . . podrozy. Tom 4. Warsz., F. S. Dmochowski, 

1830. 12°. - IV. W. 1. 41. 
Feldmanowski, Hieronim, Wenecya w przededniu 

1866 roku. Poznaii, J. K. ^upailski, 1866. 8«. — V, C. 

k. 67. 
Pietriisiiiski, Ludw., Wspomnienia z Wenecyi, kolei ze- 

laznej Lipnicko-Wiedenskiej, Wiednia, Karpat Wadowic- 

kich, Frankfurtu nad Menem i przelotu z Krakowa do 

Tatr Spiskich. Warszawa, J. linger, 1845. 8°. — IV. R. 

e. 14-15. 
Geramb, Ferd. Marya J6zef, Podr6z do Rzymu. Z 2. 

wyd. w j^z. franc, tlum. przez X. S. S. D. [t. j. X. Snar- 

skiego.j ' Wilno, R. Rafalowicz, 1849. 8". 2 VoU. — IV. 

S. d. 39-40. 
M i k o s z a , Obserwacy e polit^xzne panstwa Tureckiego. War- 
szawa, M. Groll, 1787. 8«. 2 VoU. — IV. W. i. 28-29. 
(Potocki, Jean.), Voj'age en Turquie et en Egypte fait en 

I'ann^e 1784. 2. edition, revue, corrig^e et augment^e. 

Voyage en Hollande, fait pendant la revolution de 1787. 

A^arsovie, w drukarni wolney na krajowym papierze, 1889. 

I^sic.) 8«. - IV. X. f. 19. 



Reisen. 397 

Raczyiiski, Edward, Dziennik podrozy do Turcyi odby- 
t^y w roku 1814. Wroclaw, Grass, Barth i komp., 1821. 
Fol. \Z rycinami na miedzi.] 2 Egz. — IV. W. a. 22. 
IV. W. a. 2. 

— Malerische Reise in einigen Provinzen des osmanischen 
Reiches, aiis dem Poln. . . . libers, von Friedr. Heinr. 
von der Hagen. Breslau, Grass, Barth u. Comp., 1824. 
Fol. [M. Kk.] 2 Exempl. — IV. W. a. 21. IV. W. a. 3. 

MacFarlane, Kar61, Turcja i Konstantynopol w roku 
1828. Z. Dembiiiski, M., Wyb6r . . . podr64y. Tom VI.-VII. 
Warszawa, F. S. Dm6cliowski, 1830. S\ 2 tomy. — IV. 
W. 1. 43-44. 

Peregrinacia prawdziwego opisania ziemi iwi^t^y, Betleem 
y Jerozolimy, . . . naprz6d przez ludzi godnych duchow- 
nych y ^wieckich, peregrynuj^cych w roku 1509, lacin- 
skim j^zykiem wydana, a polskim w r. 1595 do druku 
podana, y teraz pozyskawszy extra Regnum ponowiona. 
Warsz., u 00. Schol. Piar., 1696. 8°. — II. J. M. 36/2. 

Radzivili, Nic. Chph. , Hierosolymitana peregrinatio, IV, 
epistolis compraehensa. Ex idiom. Pol. in Lat. translata 
et nunc primum edita, Thoma Tretero interprete. Bruns- 
bergae, G. Schonfels, 1601. 4^ C. eff. auctoris. — IV. 
R. c. 24. IV. W. c. 23. 

— Hierosolymitanische Reise, ins Deutsche iibers. v. Laur. 
Borkowski. Mainz, 1603. 4«. [Mit Bildn. des Vf.] 
Tit. fehlt. — IV. W. d. 23. 

Drohojowski, J6zef, Pielgrzymka — do ziemi swi^tey, 

Egiptu, niekt6rych wschodnich i poludniowych krajow, 

odbyta w latach 1788—91. Wilno, XX. Bazylianie, 1822. 

8°. 2 VoU. — IV. S. d. 41-42. 
Michaud i Poujoulat, Obrazy Jeruzalem i ^wi^tych okolic, 

wyj^tek z listow o wscliodzie — , przel. ks. Ludw. Adam 

Jucewicz. Wilno, B. Neumann, 1840. 8°. — IV. R. e. 10. 
H o 1 o w i li s k i , I g n., X., Pielgrzymka do ziemi ^wi^t^j. Wilno, 

T. Gliicksberg, 1842-45. 8^ 5 tom. [Z portr. i 4 rye] 

- IV. W. h. 9-13. 
Bersohn, Mathias, Kilka sl6w o polskich podr6inikach 

do ziemi Swi^t^j i ich dzielach. Warsz., Bibl. Warsz., 

1868. 8^ — V. D. k. 26. 
Lamartine, Alfons'de, Wraienia, my^li , krajobrazy 

i wspomnienia z podr6^y na wschod . . ., przel. J. S. 

[JasiAski.] Warsz., Merzbach, 1843. 8°. 4 tomy. —.IV. R. 

h. 18-21. 
Benyowsky, Maurice-Auguste Comte de, Voyages et 

m^moires. Paris, F. Buisson, 1791. 8°. 2 VoU. — IV. D. h. 20. 



398 Polnische €^e8chicllte und Literatur. 

Benyowsky, Moritz August, Graf von, Schicksale 
und Reisen, von ihm selbet beschrieben. I Bd. Kriegs- 
operationen in Pohlen und Gefangenschail in Kam- 
tschatka. Uebers. v. Georg Forster. 11. Bd. Fahrt dnrch 
das Stille Meer iiber Japan und Formosa nach China 
und Errichtung einer franz. Colonie zu Madagascar. 
Leipz., Dyk, 1791. 8°. 2 Voll. [M. Karte.] Portr. feblt 

— IV. X. f. 26-27. 

Staunton, P., Podr6i Lorda Makartney ... do Chin, w r. 
1792, 1793 i 1794 . . . przel. przez Rom, Markiewicza. 
Krak6w, J. May, 1801. 8°. 2 tomy. |Z rycinami.] — 

— IV. X. h. 36-37. 

Nowacki, StanisL, Podr6ie do Georgii, w czasie moiev 

niewoli w Rossyi odbyte w r. 1813, 1814 i 1815. Poznaii, 

K. Reyzner, 1833. 8«. — IV. X. f. 34. 
Kobylecki, Joz., Wiadomo^ci o Syberyi i podr6ze w niej 

odbyte w latach 1831, 1832, 1833, 1834. Warsz., J. Wro- 

blewski, 1837. S^, 2 tomy. JZ portr. i map%.] — IV. K. 

h. 16-17. 
Potocki, Jean, Voyage dans Tempire de Maroc, fait en 

I'annee 1791, suivi de voyage de Hafez, recit oriental 

A Varsovie, P. Dufour, 1792. 8«. — IV. R. i. 17. 
Beauclerk, Podroz do Maroko przez angielskiego kapitana 

w roku 1826 odbyta. Z. DembiAski, M., 'VVyb6r podroiy. 

T. in. Warszawa, F. S. Dm6chowski, 1830. 12*. — IV. 

W. 1. 40. 
Rafn, Kar. Chn., Wiadomo^d o odkryciu Ameryki w 10. w. 

na polskie przetlumaczyl J. K. Trojaiiski. Krakow, w 

druk. Czecha, 1838. 8®. — IV. X. d. 44. 
Irving, Wash., Zywot i podroze Krzysztofa Kolumba tiu- 

maczyl z ang. Franc. Chlewaski [t. j. Eman. Gliicksberg.] 

Warsz., G. L. Gliicksberg, 1813. 8°. — V. C. c. 32. 
L e s z c z y n s k i , J a n N e p., Rozprawa historyczna o Kolumbie, 

cz5'li o irodlach jego gl6wn6j idei robionia nowych od- 

kryc na zachodzie Europy. Warsz., Druk. Banku PolsL, 

1843. 8^ — IV. B. h. 11. 
Whrigt, Rys podrozy do kraj6w zjednoczonych Ameryki 

polnocney, odbyt^y w latach 1818, 1819 i 1820. Warsz., 

F. S. Dm6chowski, 1830. 12°. 2 tomy. — IV. W. 1. 38-39. 
Op is Kalifomii pod wzgl^dem jeograficznym, statystycznym 

i geologiczn^-m. Krak., J. Czech, 1850. 8®. — IV. R. h. 13. 
Evans, G. W., Podroz do ziomi van Diemen, albo opisanie 

historyczno, geograficzne i topograficzne tey wyspy. Z. 

Dembinski, M., Wybor . . . podrozy. Tom 5. Warsz., 

F. S. Dmocliowski, 1830. 12. — IV. W. L 42. 



Einleitung zur Theologie. 399 

Einleitung zur Theologie. 

Szczurowski, Tymot., Haslo zbawienne nauki apostol- 

ski^y . . . Wilno, w druk. BazyUadski^y, 1780—1783. A\ 

4 VolL - 17. G. d. 10-13. 
Trepka, Ign., Kozmy^lania religijne i polity czne piel- 

grzyma z nad brzegdw Wisly. Pary:^, Maulde i Renou, 

1840. 8«. — V. A. K. 32. 
Roselly de Lorgues, P., Chrystus Pan w obec naszego 

wieku . . . Berlin, B. Behr, 1842. g^ — IV. G. d. 21. 
Krolikowski, Ludw., Polska Chrystusowa, pismo po- 

iSwiQcone zasadom spolecznym. Paryi, Ksi^g. Slaw., 

1842. 8«. — IV. F. e. 43/1. 
Chwalib6g, J6z., Zarysy my^lenia z wiary. PoznaA, 

. . W. StefaAski, 1846. 8«. [Z portr.] — IV. J. e. 70. 
Choloniewski, Stan., Odpowiedzi na dwa pytania: 

1. Co znaczy slowo post^p ludzko^ci w duchu nauki Chrj^- 
stusowej ? 

2. Jak zabezpieczyd sobie zbawienie w stanie malzeA- 
skim? Z dodatkiem legendy wschodnidj : Slowik i rdia,. 
Wilno, T. Glticksberg, 1847. 8«. — ni. W. c. 26. 

Kozlowski, Felix, Xi^dz J6zef Bogobojski, czyli moc 
religii chrze^ciaiiskidj w umiej^tno^ci i iycvi, Tom II. 
Moc religii chrzeid. w zasadach wychowania i nan- 
crania. Gniezno i Leszno, E. Giinther, 1846—48. 8°. — 
rV. F. e. 5-5 a. 

Kaysiewicz, Hier., duchu narodowym i duchu rewo- 
lucyjnym mowa. Paryi, L. Martinet, 1849. 4^ — II. 
J. f. 41. 

Poselstwo duchowe ku ludziom. PoznaA, W. Stefadski, 
1850. 8°. — V. A. i. 31. 

Slowo polskiego duchowieAstwa do polskiego obywatelstwa, 
albo zmartwychwstanie Polski w obliczu chrzescian- 
skiego sumienia. PoznaA, J. K. Zupanski, 1861. 8°. — 
V. 0. i. 10. 

Ko8ci6l i post^powo^d. Przedruk z „Tygodnika katolic- 
kiego." PoznaA, M. Leitgeber, 1868. 8°. — V. B. 
m. 59/2. 

Cieszkowski, August, Hr., Ojcze-Nasz. Wst^p. PoznaA, 
J. K, inpaAski, 1870. S\ Tom. I. — VI. C. c. 1. 

Kraiiiski, Wine, Prawodawstwo i rz^d boski na ziemi. 
Wrocl., w druk. Neumanna, 1872. 8°. — V. 0. f. 41. 



400 Polnisclie Gescliichte und Literatur. 

BibeL 

Ringeltaube, Sylv. Wilh., Griindliche Nachricht von 
Polnischen Bibeln, von deren mancherley Uebersetzun- 
gen und Urhebern, nebst einigen daza gehorigen Merck- 
wlirdigkeiten . . . Dantzig, G. M. Xnoch, 1744. 8®. — lY. 
K. i. 28. 

Biblia polska. Krakow, Mikolay i Stanislaw Scharffen- 
bergerowie, 1561, „nazajutrz po Nowym lecie." Fol. [Z 
drzeworytami.] Bez karty tyt. do Star. Testam. — IV. 
J. f. 2. 

— Brzeska. 1563, Fol. Niema dw6ch pierwszych kart 
i ostatniej. — IV. K. c. 16. 

— to iest, Kfli^gi Starego y Nowego Testamentu, wedlug 
laciiiskiego przekladu starego . . . na polski j^zyk . . . 
przeloi. przez D. Jakuba Wuyka z W^growca, S. J. 
Krak6w, w druk. Lazarza, 1599. Fol. — IV. H. e. 6. 
IV. H. a. 2. 

— Swi^ta, To jest: Ksi^gi Pisma Swi^tego Starego y No- 
wego Przymierza z iydowskiego y greckiego j^zyka na 
polski pilnie i wiemie przetlumaczone, a teraz podtug 
Gdadskiego exemplarza przedrukowane. Amsterdam, 
Chph. Cunrad, 1660. 8°. — IV. G. h. 15. 

•— Swi^ta . . . podiug edycyi Gdanskiey roku 1632. Kro- 
lewiec, J. H. Hartung, 1738. S\ N. T. 1737. Ace. Pa- 
ssya . . , ibid. 1740. 8°. — IV. H. 1. 5. 

— SwiQta. [Dla prot.] Pozn., W. Decker i Sp., 1838. 8^ — 
IV. K k. 31. 

Nowy Testament polskim j^zykiem wyto^ony, wedlug 
do^wiadssonego laciiiskiego textu, od ko^ciola krzesciaii- 
skiego przyjetego ... W Krakowie, u Dziedzic6w Mar- 
kusa Szarffenbergera . . ., 1556. 4^ — IV. G. li. 6. 

— Pana naszego Jezusa Christusa. Znowu z lac. y z greek, 
na polskie wiernie a szczyrze przelo^ony . . . j)rzez D. 
Jakuba Wuyka. Krak., Andrz. Piotrkowczyk, 1593. 4°. 
Niema p. 224—231, 328-335, 656—663, 840—847 i koAca 
regestru. — IV. J. m. 9. 

— to samo. Bez karty tyt. i pierwszego arkusza przed- 
mowy. — IV. G. m. 2. 

— Pana Naszego, Jezusa Chrystusa, z greckiego na polski 
j§zyk z pilno^ci^ przeloiiony, a teraz znowu przejzrzany 
y z dozwoleniem Starszych wydany. "VVe GdaAsku, dru- 
kowano u wdowy Guillielma Guilmothana, 1606. 8^ Bez 
tytulu. Darowal Hr. Potocki^j „D. Hall, Esquire of 
Dunglass." — IV K. i. 25. 



Bibel. 401 

Nowy Testament, to jest, Wszytkie pisma nowego przy- 
mierza z greckiego j§zyka na polski znowu wiemie prze- 
lozone . . . W Amsterodamie, drukowal Jan Krelliusz, 
1686. 80. jjKupilem w Lipsku d, 6. Aug. 1792. Julian 
Niemcewicz." — IV. G. m. 22. 

— Pana naszego Jezusa Chrystusa — , przez X. Jakuba 
Wuyka, Soc. Jesu, na polski j^zyk przelozony. Pozn., 
W. Decker i Sp., 1820. S\ 2 tomy. — IV. J. k. 18. 

— Pana Naszego, Jezusa Chrystusa, z j^zyka greckiego na 
no wo przelozony i z tlomaczeniem polski^m z roku 1632 
por6wnany. Wiedeii, nak2. Bryt. i Zagr. Tow. Bibl., 
w Warsz., u Adolfa Kantora, 1881. 8^ — VI. F. e. 1. 

Soloweyczyk, Eliasz, K61 Kdre (Vox clamantis). Biblia, 
Talmud i Ewangelia. Kwangelia iwi^tego Mateusza, 
przeklad dokonany pod kierunkiem Xawerego Korczak 
Branickiego. Par^^z, w Druk. Polskidj Adolfa Reiffa, 
1879. 8«. - V. J. h. 34. 

Golaiiski, Prof., Rys Moyieszowego prawodawstwa. Wilno, 
u XX. Missyonarz6w, 1815. 8^ — 11. D. 1. 4. 

Psalterium Davidicum. Zoltarz Dawidow przez Mistrza 
Walentego Wrobla z Poznania na r;zecz polsk^ wyloiony. 
Przedmowa wydawcy : „M. Andrzeja Glabera z Kobylina." 
Cracoviae, ex offic. Ungleriana, 1539. 8^ — Niema: 2 
pierwszych kart i karty B. 8. — IV. J. h, 20. 

— to samo. Bez 4 pierwszych kart. Na koiicu niema kart 
od Ss. Vn. (excl.) Jest wszakze ostatnia, na kt6rdj czyta6 
mozna : Gracchouiae in Officina Matthie SchariFenberger. 
Opera & Impensis eius propriis. Anno M. D. XXXIX. 
Z. tei Jocher, Nr. 2375. 8^ - IV. H. k. 8. 

— Psalmorum omnium juxta hebr. veritatem paraphr. inter- 
pretatio, autore Joanne Campensi, . . . publico Louanii 
hebr. liter, prof. — Joanni Dantisco, Episcopo Cul- 
mensi etc. dedicata. Crac, apud Florianum Unglerium, 
1532. 8«. — n. 0. i 27/1. 

R e 8 c i i , S., Paraphrasis in septem psalmos, quos vocant poe- 
nitentiales. Ace. ejusd. Panegyricus etc, Cracoviae, 
Lazarus, 1591. 12o. — IV. J. n. 24. 

Wierzbi^ta-Biskupski, Petrus, eques Polonus, Caput 

Isaiae 53 graeco et latino idiomate pro virili 

7taQ«(fQaaTLx(ag redditum. Francof. ad Od., Fr. Hartmann, 
1605 die 9. Apr. 4«. - IV. J. b. 7/13. 

Dowgird, Aniol X., Wyklad ewanjelii i listow apostol- 
skich, przypadaj^cych w dni niedzielne i uroczyste catego 
roku. Wilno, Druk. XX. Missionarzy, 1836. 8°. 2 tomy. 
— IV. K. f. 28-29. 

ni. 26 



402 Polnische Geschichte und Literatur. 

Roux-Lavergne, Wst^p do naukowego czytania ewanielii 
5vvi§tych, przetoiyl na j^zyk polski i rozszerzyl rfowem 
przedwst^pn^m, do dzisiejazych wypadkow zast6sowaneiii 
Ludwik Milkowski. Poznaii, J. K. ^iipanski, 1862. 8®. 
— V. C. h. 36. 

Serwatowski, Waleryan, "Wyklad obudwu list6w Sw. 
Pawla, apostola, do Koryntyan . . . Krakow, Wydawn. 
Dziel Katolickich, 1851. 8«. — V. A. g. 11. 

Holzhauser, B., Obja^nienia do objawienia ^w. Jana Apo- 
stola. Poznaii, Wl. Simon, 1876. 8". — V. G. m. 17. 

Biblia sacra carminibus mnemonicis comprehensa, ciim 
brevi adjecta notitia de scriptoribus sacris. Ace: Pro 
clericjs brevissima praxis imitandi Christum Dei Filium 
in terns conversantem . . . Varsaviae, 1778. 8**. — IV. 
K. n. 22. 

Aquila, Pros p. de, Dykcyonarz biblijny, . . . na polski 
j^zyk przetl:. X. Tadeusz, zgrom. O. 0. Kapuc. prowincyaL 
Krak., Stan. Gieszkowski, 1844—45. 8°. 4 tomy. — IV. 
K. f. 3&-42. 

Towarzystwo biblijne warszawskie. Warsz., d. 2. lut. 1817. 
8«. - II. J. f. 19. 



Kirohenvater. — Kirclienlelirep. — Neuere 
Theologen. — Zeitschriften. 

Augustyna, Sw., Wyznania, przel. z lac. Mich. Bohusz 
Szyszko. Wilno, J. Zawadzki, 1844. S^. 2 tomy. — - IV. 
F. e. 45-46. 

— Pisma, przel. z lac. X. Fr. Wawrowski. Gniezno, J. B. 
Lange, 1852. 8°. — V. C. m. 37. 

— Pi§6dziesi^t homilij. Przekl. z j^z. lac. Poznaii, N. Ka- 
mieiiski i Sp., 1858. 8^. — V. B. h. 10. 

Stablewski, Flor. v., Der h. Kirchenvater Petrus v. Ra- 
venna, Chrysologus, nach den neuesten Quellen dargestelit. 
Posen, M. Leitgeber, 1871. 8°. — V. F. 1. 22. 

Bernarda, Sw., Pisma. Przekl. z lac. M. Bohusza Szyszki. 

Wilno, T. Glticksberg, 1849. 8*>. — IV. D. b. 25. 
(Anselmus, S., Elucidiarius), Obja^nienie trudno^ci theolo- 

gicznych, zebrane z doktorow ^wi^tych od Anzelma S. 

A teraz znowu z przydatkiem wi^ksz^y cz^^ci j^zykiem 

polskim do druku poddne . . . za staraniem W. X. Woyc. 

Wa^niowskiego , Plebana Brzeskiego. Krakow, liuk. 

Kupisz, 1651. 40. - IV. G. h. 29/3. 



Kirclienvater. — Kirchenlehr. — Neuere Theol. — Zeitschr. 403 

Petrus Lombardus, Epithoma conclusionum theologica- 
linm : pro introductione in quatuor libros sententiarum . . ., 
in florentissimo studio Cracouien. elucubratum (per Mi- 
chaelem Vratisl.) In Inclyta Gracchovia, apud Joannem 
HaDer, Anno 1521. 4«. ^ IV. H. 1. 2a 



Hosii, Stan., Opera omnia. Antv., vidua et haeredes Jo. 

Stelsii, 1571. Fol. — IV. G. f. 4. 
— Opera omnia in duos diuisa tomos. Tomus I. Coloniae, 

M. ChoHnus, 1584. Fol. - IV. K. c. 5. 
Socolovii, Stan., can. Crac, ap. Steph. I. Pol. R. concio- 

natoris, Opera. Tom. I. Cracov., Lazarus, 1591. Fol. — 

IV. J. d. 8. 
Jaworscii, Steph., Genius — , ex eius opere posthumo 

theosophico, Petra Fidei dicto, in epistola familiari deve- 

latus. Ao. 1730. 4^ — III. R. b. 2/5. 
Prokopowicz, Theophan., Miscellanea sacra, variis tem- 

poribus edita, nunc primum in unum coUecta publicoque 

exhibita. Ace. eiusdem poemata quaedam, quibus ad- 

juncta sunt : 

1. Elegia . . . Jaworskii, iam iam morituri, supra bibliothe- 
cam suam. 

2. Michaelis Malardi etiam poemata nonnulla, et 

3. Kreslingii epistola ad . . . Raphaelem, archiep. metropo^ 
litam Kijoviensem. 

4. Orationes asceticae . . . Theophanis Prokopowicz (pol.). 
WratisL, J. J. Kom, 1744. 8°. — IV. G. h. 10. 

Woronicz, Jan. Paw., Pisma, kazania, tudzie^ nauki pa- 
rafialne. Tomik I. Przygodne. II. Swiateczne. III. Nie- 
dzielne. Krakow, J. Czech, 1832. 12°. 3 tomy. — III. R. 
f. 36—38. 

Liibienski, Stan., ep. Ploc, Opera posthuma historica, 
historo politica (sic!), variique discursus, epistolae et ali- 
quot orationes . . . edita ab executoribus testamenti. 
Antv., Jo. Meursius, 1643. Fol. Cum effigie aeri incisa. 
In I. ex. tit. et finis a. p. 481 desiderantur. — IV. K. e. 4. 
n. H. d. 7. in. J. b. 1. 



Alleluja. Rocznik religijny. Warsz., Druk. Banku Polsk., 
1840—43. 8°. 4 tomy z rycinami. — IV. F. e. 19—22. 

Obrona prawdy. Pismo miesi§czne religii i literaturze po- 
^wi^cone. Red. X. Urbanowicz. Poznaii, W. StefaAski, 
1845-46. 8°. 3 tomy. — IV. J, e. 61—63. 

26* 



404 Polnische Geschiclite und Literatur. 

Jabczyiiski, Ks., Archiwum teologiczne . . . Bok L, II. 

Poznaii, K. Pompejusz, 1836—37. 8«. 2 tomy. — EI. N. 

n. 13. IV. K k. 32. 
Gazeta Koi^cielna, pismo czasowe, pod redakcy% ks. J. 

Jabczyiskiego. Poznaii, W. Stefanski, 1843 — 49. 4*. — 

IV. L. b. 16-21. 
JRokwiejski. Ostr6w, J. Priebatscb, 1861— 62. 8^ Roczn. 

n. zeszyt 5. i roczn. IV. zesz. '4. — V. A. m. 40 — 41. 
Przegl^d Koicielny. Wydal X. WladysL Jaskulsb'. 

Rok 1879—83. Pozn., naki. Wydawcy, 1880-84. i\ - 

in. R. a. 24. 
Tygodnik Katolicki, wyd. X. Stagraczyilski. Grodzisk, 

Druk. Tyg. Katol., 1867—74. 4«. Tom XIV-XV. u 

Schmadickego w Poznaniu. Z nr. 6 z 7. lutego 1874. 

przestal wychodzid. — V. C. a. 10—16. 
Roczniki Towarzystwa do rozszerzenia wiary na calej 

kun ziemski^j. Tloui. z niem. Poznaii, K. Reyzner, 

1840-43. 8°. Zeszyt 1, 3, 5 i 6. — IV. K. f. 22. 
Roczniki rozkrzewiania wiary . . . Tom 26—31. Rok 1854 

—1859. Tlom. oryginaiu franc. Poznaii, A. PopliAski, 

1855-60. 80. 6 tom6w. — V. C. i. 32-37. 



Kirchengescliiohte. 

Ry s religijnego rozwoju ducha ludzkiego. Poznaii, J. K. Zu- 

paiiski, 1880. S^. 2 tomy. — VI. E. b. 15. 
Buliiiski, Melch., History a ko^ciola powszechnego. Warsz., 

Jan Jaworski, 1860-62. 8*. Tylko torn 1-3. - V. C. 

d. 42-44. 
(Snarski, Stan., Dominikan, X.), Kr6tki zbi6r historyi 

rzymsko-katolickiego kosciota, uloiony przez X. S. S. D. 

Wilno, M. Zymelowicz, 1848. S\ — IV. G. d. 19. 
(Ney, Karol, Dr.), Dzieje kosciola Boiego od pocz^tku ai 

do dni naszych dla miodziezy, mianowicie szk62 kato- 

lickich ulozone. Leszno i Gniezno, E. Giinther, 1848. 8*. 

— rV. J. e. 84. 
Delert, Jan Bapt., Historya koicio2a iw, katolickiego. 

Wyd. 2. Pozn., J. K. ^upaiLski, 1861. S\ — V.B. e.26. 

— Wyd. 3. Pozn., J. K. ^upaiiski, 1871. 8^. 2 tomy. - 
V. E. k. 3. 

— Krotka historya kosciola sw. katol. Wyd. 2. Pozn., J. 
K. ^upaiiski, 1865. 12o. - V. C. i. 60. 

Tomaszewski, Nap., X., Historya kosciola ^w. katolic- 
kiego. Wyd. 2. Gniezno, J. B. Lange, 1869. 12». — V. 
D. m. 53. 



Kirchengeschichte. 405 

Hulewicz, Alex. Gabr. de Wojutyn, Chronologia sacra 
aunomm 4034, a creatione mimdi ad exhibitionein et ex- 
cisionem Messiae . . . Francof & Lips., J. Ch. Kleyb, 
1757. 8«. - IV. G. i. 11. 

Skarga, Piotr, Boczne dzieje kodciebie od narodzenia Pana 
y Boga naszego Jezusa Cliristusa, wybrane z rocznych 
dziej6w ko^cieluych Cesarza Baroniusza, kardyn^a S. B. 
K., nazwanych Annales Ecclesiastici. Krak6w, Andrz. 
Piotrkowczyk, 1607. Fol. — 11. D. a. 15. 

Kwiatkiewicz, Jan, Boczne dzieje ko^cielne, od roku 
paiisk. 1198, a£ do lat naszycb. Wedlug Baroniusza 
i Skargi. KaHsz , KoUeg. S. J., 1695. FoL - IV. J. 
a. 13. 

Dzieduszycki, Maur., hr., Bys dziej6w koSciola kato- 
lickiego w Szwecyi. Z. Pami^tnik Akadem. Umiej^tn. 
w Krak. T. I., Str. 24 i T. n. Str. 214. 4°. - V. G. 
a. 28/2. 

Oped, Bait. — Wiadomo^d o wt6r6m wyd. ^ywota Chry- 
stusa, przekladania Baltazara Opecia. Napisal i podo- 
bizny dol^czyl Stan. Przyl^cki. Lw6w, Zakl. Im. Osso- 
linskich, 1844. 8^ [Z 2 facs.] - IH. K. n. 24. 

— ^ywot P. Jezusa, 4. wydanie. IV. karty i 350 str., 
niema karty a, i a4. Przemowa do taskawego czytel- 
nika. Str. a 2 b. „Jui to czwarty raz z prasy drukar- 
skiey Zywot Pana Jezusa Boga y Zbawiciela Na- 
szego wycbodzi . . . Cieszyl si^ niegdy Baltazar Ope6, 
. . . ie przetlumaczywszy z Bonawentury d. . . . ten 
iywoty ofiarowal go . . . Elibiecie Kr61ewnie Polski^y, 
Corce Zygmunta Wielkiego . . . Hieronim Wiktor (sic!) 
. . . wydrukowal B. P. 1522 . . . musiiJ: one w kilka lat 
po trzykrod drukowad. Ta^ zarliwo^d wzbudzona i terai- 
nieyszych czasow do czytania y na^ladowania IZywota 
Pana Jezusowego w czytaj^cych, ie czwarty raz w krdtkim 
czasie, z prasy drukarskiey wychodzi." Na str. 360 „Beim- 
primatur M. Petrus Praczlewic, S. Theol. Doctor & Pro- 
fessor, ad Ecclesiam Collegiatam S. Floriani Decanos . . ., 
Studii Universitatis Cracoviensis Bector, m. p. 4^ — 

IV. K. n. 2. 

« 

— Zywot Pana i Boga naszego, Jezusa Chrystusa, opis, 
przez Sw. Bonawentury, a przez Baltazara Opecia • . • 
przetlum. i wyd. pierwszy raz w Krakowie 1522. Pozn., 
N. KamieAski i Sp., 1855. 12°. - V. B. f. 59. 

Silbert, J. P., Zywot pana naszego Jezusa Chrystusa, syna 
Boiego. Przeklad Ks. M. K. Lw6w, F. Filler i Sp., 
1844. 4«. - IV. G. d, 14. 



406 Poliiische Gescliichte und Literatur. 

Ligny, Franc, de, S. J., 2y wot pana naszego Jezusa Cliry- 

stusa . . ., tudziez dzieje apostolskie. Berlin, B. Behr, 

1844. 8". [Z rye] — IV. F. e. 36. 
Hirscher, J. B., Zywot Jezusa Chrystusa Syna Bozego i 

zbawiciela ^wiata . . . przeL z niein. E. M. Leszno i 

Gniezno, E. Gilntlier, 1845. 8". — IV. J. e. 30. 
Hiiicza, Marcin, prowincyat S. J., Dzi^ciQ Pan Jeziis. 

Krak6w 1636. — Pozn., Wt. Simon, 1877. 16°. — II. 

S. i. 140. 
WierzbiQta-Biskupski, Petrus, Oratiuncula de Ckristi 

Domini excessu. Francof. cis Od., Fr. Hartanann, 1605. 

4°. — IV. G. n. 35. 
Druibicki, Gasp., Praedictiones etfigurae passionis Domi- 

nicae. Poznan, T. H. Daszkiowicz, 1876. 8**. — V. E. 

i. 35 a. 
Bugenhagen, Jan, Historia o zburzeniu plAczliwym 

miastd onego slAwetnego Jeruzalem . . . teraz nd, polski 

pro^die przeloiSona . . . Krolewiec, Jan Fabriciusz, 1615. 

4«. — IV. H. h. 15. 
Droga krzy:Jowa kosciola S\v. Katolickiego w pierwszych 

trzech wiekach. Pozn., nakl. ks. F. Bazydskiego , 1874. 

8°. — n. S. i. 77. 
Chantrel, J., Historya popularna papiez6w. Tom I. Sw. 

Piotr i czasy apostolskie. Tom IV. Sw. Leon Wielki i 

barbarzyricy. Vty wiek. Tiomaczenie z franc. Pozn., 

L. Merzbach, 1863-64. 8°. - V. C. h. 72. II. S. i. 73. 
Wietrowski, Maximil., S. J., Historia de Arriana hae- 

resi in compendium reducta. Vol. IV. p. 194 — 240. De 

Socinianismo. Pragae, M. Wickhart, 1722. 12o. 4 Voll. 

— II. N. m. 21. 

— Historia de schismatibus , quibiis ecdesia Dei ... a. 
saec. nono affligebatur. Pragae, C. J. Hraba, 1731. 12**. 

— II. N. m. 25. 

Maimburg, Ludw., S. J., Historya o berezj'i obrazoboy- 
cow y przeniesieniu Panstwa Rzymskiego do Franc u- 
zow, naprzod franc, j^z. napisana, a teraz na polski 
przez X. Woyc. Andrz. z Unichowa Ustrzyckiego, . . . 
opata Mogilnskiego, przeloi^ona. Krak6w, Franc. Cezary, 
1717. 40. — IV. H. k. 2. IV. H. k. 28. IV. G. n. 28. " 

Jli.storia scliismy greckiey, od pierwszych jey pocz^tk6w 
az do zguby paiistwa y miasta carogrodzkiego doprowa- 
dzona . . . Z franc, j^z. Zamo^c, Driik. Akad., 1698. 4®. 

— IV. K. n. 1. 

Sander, Mik., Historya o schizmie, albo odszczepienstwie 
angielskim, . . . ksi^ga jedna ... — ulozona . . . 1585. 



KircheiigescLichto. 407 

Na polski j^z. wyt2. Sandomierz, Drak. Soc. Jesu, 1755. 

8'>. — IV. H. k. 7. 
Gobbet, Wilh., Historya refonny protestancki^j w Angliji 

i Irlandyji, przetl. z ang. przez J. Kropiwnickiego. Pozn., 

L. Rzepecki, 1877. 8^ — V. D. e. 8. 
Gilberta, Jerzego, Zycie, r\"s dziej6w przei^ladowania w 

Anglii, za czas6w Kr61owej Elibiety. Pozn., Wl. Simon, 

1876. 80. — V. G. m. 25. 
Fiedorowicz, Piotr, Obrona Florentskiego synodu prdw- 

dziwego, przeciw potwArliwemu nowo wyd&nemu napi- 

sani. Wilno 1602. 4*. Bez tytulu. — 11. H. b. 16/2. 
Ad perpetuam rei memoriam. Trina Decreta tribunalitia 

ecclesiae Homanae, viris ecclesiasticis et praesertim curam 

animarum administrantibus, religionem catholicam zeloze 

promoventibus , haeresim Caluinisticam et scandala Ju- 

daica persequentibus, utilia. In lucem Ad M. D. Gl. edita. 

Lublini, typ. coll. S. J., 1689. 4^ — 11. J. d. 2/7. 
Benedicti XIV. Papae, Sollicitudo pastoralis . . . una cum 

nonnulis punctis pro officio et cura pastorali adject is per 

. . . D. Theod. Ducem in Klewan et Zukow Czartoryski, 

. . . ep. Posn. Posn., typis Acad., 1742. Fol. — III. O. 

c. 23/1. 
Caraccioli, Ziycie Papieza Klemensa XIV. Ganganellego. 

Krak., Ign. Grebl, 1778. S\ — n. B. 1. 31 
Klemensa XIV. Ganganellego, Listy papieia. Krak., Ign. 

Grobl, 1778. 8^ 2 VoU. [Z portr.] — n. N. k. 10-11. 
llennenkampff, Alex, de, Bzecz o Piusie VII. Papiezu. 

Warsz. 1814. 8^ — H. E. n. 20/1. 
Prusinowski, Jan Klemens Maria HoflPbaner, ust^p z 

dziejow koiSciola XIX. w. w Warsz. i Wiedniu. Gro- 

dzisk, nakl. Autora, 1864. 8°. — V. C. k. 52. 
Pius IX., Kr61 Paistwa Koscielnego. Gniezno, J. B. Lange, 

1860. 8°. — V. C. k. 48. 
Tomaszewski, Nap., Pius IX. Trzemeszno, G. Olawski, 

1864. 8°. - V. G.,i. 45. 
Kantecki, Ant., Pius IX., jego zywot, cierpienia i czyny, 

Poznan, Wl. Simona, 1877. 8°. [Z portr. pap.] — V. F. 1. 77. 
Syllabus des Papstes Pius IX. vom 8. Dec. 1864. Graetz, 

A. Schmaedicke. 4'. Mit deutscher Uebers. — IV. F. 

c. 14 a. 
Zaluski, Jos. An dr., Analecta historica de sacra in die 

natali Domini a Homanis Pontificibus quotannis usitata 

caeromonifi. ensem et pileum benedicendi, eaque munera 

principibus christianis mittendi etc. Varsaviae, typis Schol. 

Piar., 1724. 4°. - n. F. b. 22/1. 



408 Poliiische Geschichte und Literatar. 

Juwenciusz, Jozef, Historia przesladowania wiary chrze- 
^cianskiey w Japonii, po 2ac. napis^ na poLski JQzyk przez 
X. Franc. Rzepnickiego, S. J., przelozona. Pozna^, Dmk, 
Soc. J., 1763. 8*. - IV. H. h. 26. 



Orden und BrtidersoliafteiL 

Wietz, J. K., i Piotr Bohmann, Rys liistoryczny zgro- 

madzen zakonnych oboj^j plci, wraz z rycerskiemi za- 

konami i orderami panstw, przel. na JQz. polskL i pomno- 

^ony opisami nowo-powstal} ch zakon6w . . . przez ks. 

Benjamina (Szymaiiskiego). Tom I. Zakony m^zkie. T. 

II. Zakony ienskie. T. III. Zakony rycerskie i ordery 

paAstw. Warsz., Druk. Ks. Piar6w, 1848—49. 8°. 3 tomy. 

[Z rycinami kolor.J — V. C. f. 20-22. 
Wieruszewski, Cas., S. J., Illustres umbrae, id est prin- 

cipes religionum patriarchae et religiosi ordines . . . De- 

dicat. Dno. Petro Tarlo. Posn., typ. Soc. J., 1719. 4^. 

[Cum tab. aeri inc.] — IV. K. n. 15. 
Pinella, Luk., S. J., O doskonatosci zakonn^y ksi^gi 

czwore, . . . przez X. Sym. Wysockiego . . . przelo^one. 

Krak., Mik. Lob, 1607. 8«. — IV. H. i. 28. 
Bonawentury, S., Zwierciadlo zakonnosci . . . Krak., 

M. A. Schedel, 1688. 12«. — IV. J. n. 28. 
Plat, flier., Dobra duchowne stanu duchownego. . . . Ka- 

lisz, "Woyc. Gedeliusz, 1606. 4°. Tlom. X. Szym. Wy- 

socki, S. J. — IV. G. b. 20. IV. J. m. 5. 
Polaiiski, Jan, Trunma czlowiekowi zakonnemu podana. 

Pozn., Jan Rossowski, 1621. 4°. — IV. G. n. 6. 



Caelius, Greg., Explanatio regulae D. Augustini, ep. 
Hipponensis. Per Andr. Goldonowski . . corr. . . Crac, 
A. Petricovius, 1642. 8°. — IV. H. i. 10. 



Calendarium Benedictinum, menologio sanctorum, bea- 

torum atque illustrium eiusdem ordinis virorum excerptum.. 

Crac, Schedel, 1663. 12°. — IV. J. n. 8. IV. G. n. 33. 
Sczygielski, Stan., Aquila Polono-Benedictina. Cracov., 

baer. Fr. Caesarii, 1663. 4°. — 11. F. b. 26. 
— Pharus Benedictina, universum orbem irradians, sive vita 

S. P. N. Benedicti, Abbatis, ejusque Sanctiss. Regulae et 

Ordinis utilitas . . . binis tractatibus . . . demonstrata. 

Crac, Schedel, 1669. 4°. — IV. K. n. 9. IV. G. n. 20. 
Zakiewicz, Cypryan, X., R6wny w zaslugach u nieba, 

r6wny y w nadgrodzie wieczney xis^i^ciu apostol6w 



Ordeu und Briiderschafteu. 409 

Piotrowi, . . . m^czennik sw. Benedykt, Opat, wielki ko- 
6ciola Clirystusowego wyznawca. Kazaniem . . . uwiel- 
biony. Pozn., Druk. Akad., 1756. Fol. — HI. 0. c. 22/10. 

Plocki, Woyc, X., Blogoslawieiistwo zakonu S. Benedykta, 
opata wielkiego, wywodami jasnymi wslawione. Krak., 
Franc. Cezary, 1623. 4^ — IV. G. i. 39. 

Eeguta Sw. Benedykta, z lac. na polski j^zykteraz pilniey, 
niz kiedy, przelozona przez X. Stan. Szczygielskiego. 
Wilno , w druk. 00. Franciszkanow, 1677. "l6«. — IV. 
H. i. 35. 

(Blois, Lud. de) Blozyusz, Ludw., Ustawy zycia pobo^nego 
. . . Pozn., W. Stefanski, 1847. 8°. - IV. F. e. 4/2. 

W^grzynkowic, Jan, Posag, to jest Zbi6r rzeczy koszto- 
wniejszych y osob ^wi^tobliwszycli zakonu S. Oyca Be- 
nedykta. Jaroslaw, Jan Szeliga, 1623—1624. Fol. 3 tomy. 
— IV. K. a. 6. 



Baronius, Mart., Jaroslav. cleric, Vitae, gesta et mira- 
cula sanctor. quinque Iratrum Polonorum, eremitarmn 
Casimiriensium, ordinis S. Romnaldi, Abbatis a m a 1 d u 1.: 
Joannis, Benedict!, Mathei, Jsaaci, Christini, martyrum, 
simulque et aliorum sociorum eorum: Athanasii, Lau- 
rentii et Bogumili, ex variis authoribus, diversisque fra- 
gmentis breviter collectae et nunc primum in lucem 
aeditae. Cracov., Bas. Skalski, 1610. 4®. Pars 11. Vitae: 
Bamabae, Andreae Zeorardi, Justi, Benedicti Zuirardi, 
et B. Boleslai Chabrii Kegis. — 11. H. b. 23/3. 



SigniuB, Jo. Bapt., Bononiensis, Canonic. Regular. S. 
Salvat., De ordine ac statu canonico, in gratiam propriae 
congregationis, libri tres. Bononiae, apud haer. Jo. Rossii, 
1601. 4°. — IV. G. n. 19. 

Rodkiewicz, Silv. Concessus, Opus miserentis dei, sive 
historia de origine, meritis et sanctitate pontificii ordinis 
canon, regular. S. Mariae Demetri de Vrbe, de Poeniten- 
tia BB. MM. Cui praefixa est Panegyris D. Constantini 
Casimiri Brzostowski, Episcopi ViLnensis etc. etc. cum 
dodicatione operis et Vita Venerabilis Servi Dei Jacobi 
Przvrowii. Wilno 1699. 4°. — IV. G. k. 7. 

Buydecki, Flor., Vitae sanctorum et sanctarum ordinis 
canonicorum regularium s. Hierosolymitanae ecclesiae, 
Custodum Ssmi Sopulchri, . . . Cracov., Dominicus Siar- 
kowski, 1743. 4°. — IV. K. b. 3. 



410 Pulnische Gescliichte und Literatur. 

Nicolaus a Jesu Maria, Carmelit* Discalceatus, Polonus, 
Apologia perfectionis vitae spiritualis, sive propugnaculum 
religionum omnium, sed maxima mendicantium . . . Crac, 
Valer. Pit^tkowski, 1627. 4°. — IV. K. n. 10. II. L. a. 31. 

Scutum antiquitatis Carmelitanae inexpugnabile . . oppo- 
situm a quodam Carmelita Discalceato. Cont. : Tiithemius, 
Jo., De ortu et progressu, siue de laudibus gloriosissimae 
. . . Mariae de Monte Carmelo. Vilnae, typis Soc. Jesu, 
1741. 40. — IV. h. 1. 3. 

Jan a Jesu Maria, Instrukcya nowicyu8z6w, teraz z 
lac. na polskie przetL Wilno, Druk. 00. Bazilianow 
Sw. Troyce, 1641. 4^. — IV. K. k. 28. 

Elert, FrAnc, Woty stolu boskiego godne, z drzewa zy- 
wotA wszel&kiey Swiatobliwosci Blogoslaw. J&na od 
KrzyzA Swi^tego, . . . z iwi^tf^ matk% Tere8s% wspul-se- 
raphickiego reformatora, . . . w ko^ciele poznadskim 0. 
O. k4rmelit6w bossych nd traktdment duszny zerwane. . . 
Poznaii, Woyd. Regulue, 1676. 4°. — IV. G." n. 6. 

Stracliocki, Kar61, Kazanie na solenney konsekraoy i ko- 
sciola Karmelu Markowickiego, przy cudownym Matki 
Boskiey obrazie odprawione. Kalisz, Druk. KoUeg. S. 
J., 1715. Fol. — IV. J. a. 10. 

Sewer ynowicz, Jo. Chrys., Jupiter in Olympo Caxinelo, 
virtutibus, religione opt. max., diviniss., Elias, ordinis 
fratrum Beatiss. Virg. Mariae de Monte Carmelo funda- 
tor, . . . latia svada declaratns et . . . panegyrico cultu 
adoratus. Posn., typ. Acad., 1744. Fol. — IV. J. a. 
6 et 10. 



Edmundus a Cruce, Sta,tuta reformationis monasterionim 
Cisterciensis ordinis. Cum expresso . . Gregorii P. 
XIII. mandato. Praem. Exhortatio . . . Crac, Andr. 
Petricovius , 1581. 4°. Cum autograplio auctoris. — 
IV. H. k. 11/1. 

Gregorii, P. XIIL, Bulla confirmationis privilegiorum Ci- 
sterciensis Ordinis. Crac, in officina Lazari, 1580. 4®. — 
IV. G. n. 18. 



Joannes do Komorowo, Tractatus cronice fratrum miuo- 
rum obseruancio, a tempore constanciensis concilii et spe- 
cialitor de prouincia Polonie. Herausg. v. Heinr. Zeiss- 
berg. Wien, Karl Gerold's Sohn, 1873. 8°. — V.G.h.l2. 

Myslkowski, On u fry, Dalszy ciag dodatku do Kronik 
Braci Mniejszych S. Franciszka, czyli rys genealogii 



Ordeu uud Bruderschafteii. 411 

reformy dwocli prowincyi: S. Antoniego Padewskiego 
i Naj'swi^tszey Marjd Panny Anielskiej. 1806. Fol. — 
IV. H. a. 6. 

Statuta alphabetice confecta almae reformatae provinciao 
S. Antonii Paduani Poloniae Majoris, Fratrum Minorum 
S. P. N. Francisci, reibrmatorum, etc. Ravicii, J. J. 
Ilunoldt, 1757. 4^. — IV. K. h. 32. 

Kleczewski, Stan., Kalendarz seraficzny, zamykaj^cy 
w sobie zywoty wiel. slug Boskich zakonu S. O. Franc. 
Reformat 6 w Polskich, osobliw^ ^wi^tobliwo^cij^ znamie- 
nitych. Lw6w, w druk. J. K. M., 1760. Fol. — IV. K. 
a. 1. IV. J. a. 7. 

Zgorzelski, Raphael, ordinis minomm S. Francisci regu- 
laris observ. etc., recipit D. Jo. Kal cum dilecta consorte 
sua Hedvigi in Coulratemitatem ordinis. Dedimus in 
conventu nostro Grodicensi, d. 3 m. Apr., 1729. Fol. — 
IV. J. a. 16. 

Czarzasty, Fr. Nicola us, ordin. minor. S. Francisci, re- 
gul. observ. etc., recipit 111. ac Rev. D. Jacobum , . in 
Confraternitatem ordinis. Datum in conventu nostro Co- 
stensi d. 27. Jan. 1749. Item Perillustr. et magnificum 
I)om. Jacobum Swinarski. Item Spectabil. ac famatum 
Dom. Valentinum Nowogrodzki et Rosaliam, consortem 
qjusdera. Item Nobil. ac spectabil. Stan. Korbaiiski. — 
IV. J. a. 16. 

Szysiecki, Fr. Joannes Capistranus, ordin. minor. S. 
Francisci, regular, observ. etc., recipit Famatum D. Ja- 
cobum Sieczewski in ConfratemitAtem ordinis. Dedimus 
in conventu nostro Grodicensi d. 10. m. Oct. 1735. Fol. 
— IV. J. a. 16. 

Wilant, Brat Floryan, zakonu Braci Mnieyszych S. 
Franciszka regular, obsorw. etc., przyjmuje SJawetn. 
Franciszka Morowicza , obywatela miasta Poznania, 
w bractwo tegoz zakonu. Dan w Konwencie naszym 
Poznanskim, d. 5. paidi. 1773. Fol. — IV. J. a. 16. 

Grab ow ski, Fr. Mansuotus, ordin. minor. S. Francisci 
regul. observantiae etc., recipit Spectab. ac famat. Ma- 
tliiam Holdrzyiiski in Confraternitatem ordinis. Dab. in 
conventu nostro Grodicensi 1744. Fol. — IV. J. a. 16. 



Regulae Societatis Jesu. Posnaniae, in coll. ojusd. Soc, 

1741. 8". - IV. J. k. 12. IV. K. b. 26. 

Exercitia spiritualia B. Ignatii de Loyola. Calissii 1604. 
120. _ lY. J. n. ig. 



412 V»j\iii»' lie G»rs*Iii«Lt»f uud Lit^rratur. 

DiertinSj Ign-, Exemitia sj-iritTialia S. P. Ignatii Loyolae, 
com seiisa eorundem exjilanato. Posil. tx'p. Colleg. Soc. 
J., 1092. 8*. - IV. J. L 9. 

Oratio prima, Xobilis Poloni pro Soeietatis Jesn clericis — 
in fi'ti Eqnitis Poloni in Jesnitas actionem primam. 1590. 
4». — n. K. a, 19. 

Skarga, Piotr, Obrona Jezoitow. niegdys pod ti-t. Proba 
zakona Soeietatis Jesn. rokn 16«J7, WA'dana. Warsz., 
AV. D^browski, 1814. 8«. — IV. X. f. is! 

Ziemecki, Nic, Responsio ad famosnm Anonymi cuinsd. 
tenebrionis et calamniatoris libcllom contra Patres S. 
J. in Polonia ad ill. regni proceres editom, qui inscribitur : 
^Consiliom de recnperanda et in postemm stabilienda 
pace reip. etc.- Crac, Andr. Petricovius, 1610. 4?. ci\ 
p. 225. s. V. Consilium. — XL M. o. 19/1. IV. G. n. 10. 

Argent us, Jo., De rebus S. J. in regno Poloniae ad ser. 
Sigism. TTT. Pol. et Suec. R. . . . Editio HI. aucta. Crac, 
Franc. Caesarii, 1620. 8«. — IL M. o. 4,1. 11. M. n. 16/2. 
IV. J. n. 21. 

— Defensio Soeietatis Jesu adversus Matth. Turoscai, Arri- 
anorum, et Mich. Tasnadii, Calvinistamm Superinten- 
dent ium accusationes, habita ... d. 14. Sept. anni 1605 
dum Stephanus Botskai, rerum potitus, Societatem pu- 
blico e Transylvania decreto proscribere adnit^retur. 
Crac, Franc. Caesarii, 1620. 8». — 11. M. o. 4/2. IV. J. 
n. 2/2, 

— Actio pro restituenda Societate Jesu in Transylvania lia- 
bita . . . die 15. Junii A. 1607. Cracoviae, Franc. Cae- 
sarii, 1620. 8«. — rV". J. n. 2/3. 

Cicliocius, Gasp., Allo(iuiorum Osiecensium, sive variorum 
familiarium sermonum libri V. In quibus praeter examen 
Anatomiae Cichocianae . . . haereticismi progressus et 
regressus . . . historice narrantur etc. Cracov., Bas. 
Skalski, 1615. 4°. — H. M. n. 16/1. 

Akt triumphalny albo triumph zakonu Societ. JesuzEuropy 
y z Nowego Swiata . . . w Kaliszu wystawiony. Na uro- 
czysto^c jubileuszowa Soc. Jesu. 6. Aug. 1640. FoL — 
ni. R. a. 6/8. 

I. Catalogus personarum et officiorum pro v. Polonae S. J. 
ex a. 1739 in a. 1740. Fol. — IV. G. d. 2. 

Honor Naysw. Maryi histor>'cznie wjTazony . . ., przy t\Tn 
Kalendarz osobliw\' na r. p. 1741 .. . zawierajacy w sobie 
. . . takze historj'czne Compendium Zakonu S. J. z okazyi 
skoAczonego drugiego wieku tego zakonu . . . Kalisz, 
coll. S. J., 1740. 8«. - IV. K. b. 17. 



k 



Orden und Briiderschaf'ten. 413 

Rostowski, Stan., Lituanicarum Soc. J. historiarum pro- 
vincialium pars I. Vilnae, typ, Soc. J., 1768. Fol. — II. 
H. h. 14. 

Konstitucya oyca dw. Klemensa, z Bosk. Opatrz. P. XTTL, 
ustawy Towarzystwa Jezusowego znowu stwierdzajt^ca 
i pochwalaji^ca. Imprimatur: Vilnae, 1765 d. 25. Aprilis, 
Ignatius, Episcopus. 8**. 4 karty. — IV. G. k. 41/1. 

Jezuici w prawdziwey swoj6y postaci, albo doskonale uwia- 
domienie o ich dotychczas sprawowaniu si§. Z niem. 
Gdaiisk, J. F. Bartels, 1765. S\ - IV. G. k. 41/1. 

(Abrassevin, S. J., cf. Estreicher), Wszyscy bl^dzf^, 
czyli sprawa z obydwoch stron niesluszna, albo S%d obo- 
j^tny jednyi damy filozofki w terainiejszych okoliczno- 
Sciach Jezuit6w francuzkich roku 1762 wydany, a z fran- 
cuzkiego przetl. . . . W Gdaiisku, J. F. Bartels, 1766. 
8«. - IV. G. k. 41/2. 

— Wszyscy bl^dz^, czyli stjd oboj^tny w sprawie Jezuitow 
etc. Krak6w, nakl. X(iQdza) A(dama) L(abQckiego), 1803. 
8°. - IV. K. f. 6. 

— S^d bezstronny jedn^y damy filozofki. Bez dat druku, 
1815. 8<». — IV. U. k. 11. 

Prokopowicz, Theophanes, Descriptio Jesuitarum, ex- 
cerpta ex Institutionibus ejus oratoriis, lib. IV. cap. 8. 
1767. 8°. - in. G. 1. 32/4. 

Landerset, Piotr de, Rzecz o Jezuitach. Warszawa, 
Zawadzki i W^cki, 1819. 8°. - IV. K. f. 35. 

Jezuici. Wyjjfctek z dziennika Demokrata Polski. Paryi, 
Bourgogne & Martinet, 1843. 8°. — IV. D. e. 28. 

Ravignan, towarzystwie Jezusow6m. Tlom. E. B. 2 
wyd. Wroci., Z. Schletter, 1850. 8^ — IV. C. h. 45. 

Jezuici w Polsce przez ks. L. U. Leszno, E. Gunther, 1855. 
80. _ V. B. f. 14, 

Missy a Societatis Jesu zapowiedziana, bez wyraienia czasu 
i miejsca. Podpis : Pro D. Cardi. Passioneo Joannes Florins, 
substitutus. Fol. — IV. J. a. 16. 

Listy rdine . . . z Azyi, Afrj'^ki y Ameryki, niegdyi od mis- 
sy onarzow S. J. w rozmaitych j^zykach pisane, . . . teraz 
po polsku przelozone przez . . . Franc. Bohomolca. War- 
szawa, w Druk. CoUeg. S. J., 1767. 4°. - IV. W. f. 22. 

Rzepnicki, Franc, Historya o pomnozeniu wiary chrze- 
^cianskiey w paiistwach chiiskich, z dokladn^ wiadomo- 
^cij^ tychie panstw, z dziejow Tow. Jez. wyj^ta. Poznaii, 
w Druk. S. J., 1765. S\ — IV. H. h. 25. " 

Korycki, Carolo, e S. J., suo opt. rectori, primo nuper 
Provinciae Masoviae praesidi, . , . dum iter Romam in- 



4:14 Polnische Geschiclite und Literatiir. 

grederetur, Collegium Nesv. S. J. hoc animi grati monu- 

mentum D, D. D. anno, 1765, kalend. Octobr. 4°. — II. 

B. 1. 2/28. 
Abramowicz, Adami, e S. J., . . . natalem diem tenui 

lyrsi celebrat CoUegii Nesvisiensis Typographia et Bursa, 

anno 1770. 9. Kalendas januarias. 4°. ~ 11. B. I. 2/39. 
Leges et statuta congregationum B. Virginis, quae in coUe- 

giis S. J. institutae . . . sunt. Crac, Andr. Petricovius, 

1598. 8". — IV. J. n. 5/1. 



Krzyzanowski, Adryan, Zakon Maltanski w Polsce. 
Warsz. 1845. 4°. — in. K. n. 35. V. C. i. 3. 



Joannes a S. Maria Magdalena, Scholae Piae, seu de 
origine, progressu, instituto, utilitate etc. Piar. SchoL, 
quas hoc saeculo aperiunt religiosi, qui Pauperes Matris 
Dei Schol. Piar. nuncupari solent. Crac, Schedel, 1646. 
4^ - IV. K. n. 8. 

Carolus a S. G'asp., Schol. P., De vita et rebus gestis servi 
Dei Glycerii Landriani, alias a Christo, Abbatis Sancti Anto- 
nii Placentiae et Patricii Mediolan., ex Pauperibus Matris 
Dei Piarum Scholarum. Crac, Chph. Schedel, 1646. 4®. 
- IV. K. n. 8/2. 

Bar^cz, Sadok, Kys dziej6w zakonu kaznodziejskiego. 
Lw6w, W. Maniecki, 1861. 8°. 2 tomy. — V. B. 1. 1-2. 

Zj'cie doczesne pi^ciu Wiel. kaplanow zakonu kaznodziej'- 
skiego, to jest: Piotra M^czennika Sans, — Franciszka 
Serrano, — Joachima Eoyo, Jana Alkober y Franciszka 
Dyaz, Missy onarzow Chinenskich, zamordowanych 1747 
— 48. Przetlumaczone przez W. O. Felicyana Nowowiey- 
skiego. Pozn., w Druk. Akad., 1753. 49. — IV. K. b. 2. 



Kraszewski, Ant. J6z. Dan., X., Opat Witowski, Zycie 
iSwi^tych . . . slug Boskich zakonu PremonstrateA- 
skiego. Warsz., w druk. coll. Schol. Piar., 1752, Fol. 
2 tomy. — IV. K. a. 12-13. IV. J. e. 12. 

Exercitia, to jest czwiczenia duchowne: Wedle porz^dku 
przei^w. zakonu Pr^monstrateiiskiego, Wiel. Pannom za- 
konnym, y inszym ludziom naboinym do post^pku du- 
chownego sluzi^co . . . przez F. Blasium Vrsovitam tegoz 
zakonu przelozone. ICrak., Maciej Andrzejowczyk, 1628. 
16«. - IV. F. 1. 43. 



Orden und Bruderschaften. 415 

Sikorski. Marianus a S. Stanislao, H^'pomnema ordinis, 
discalceatorum s. Trinitatis , Redemptionis Captivo- 
rum, in incl. regnum Poloniae introducti. Vars., typ. 
coU. Schol. Piar., 1753. Fol. — IH. J. a. 16. 



Waleryan, Ogr6d rozany, albo opisanie porz^dne dwii 

szczep6w wonney R6iy Hierychiintski^y, to jest: o dwii 

^w. roiaiicach dwoyga bractw B. Panny Maryey y naj^w. 

im. pana Jezusowego . . . Wilno, Druk. Oycow Jez., 1646. 

4°. — IV. G, m. 24/1. IV. K. n. 12. 
Szyszkowski, Marc in. Bisk. Lucki, Bractwo com- 

passionis albo m^ki pana Jezusow^y y hh Panny Ma- 

rii^y w Krakowie u S. Franciszka . . . Krak., Lazarz, 

1607. 8^ - IV. J. k. 25. 
Artykuly chwai. bractwa Anny Sw. Fol. Bez dat, nie- 

kompl. — IV. J. a. 16. 
Modus recipiendi Christi fideles in confraternitatem S. Te- 

clae, V. et M. B. S. 1. a. et typogr. Fol. — IV. J. a. 16. 
Wronicz, Walenty, Pomoc duszom w czy^cu przez 

bractwo no wo wzbudzone opatrzona. Pozn., W. Begulus, 

1660. 4°. — IV. G. n. 6. 
Skarga, Piotr, Bractwo miiosierdzia, w Krakowie u S. 

Barbary zacz^te r. p. 1584 m. Octobra . . , Do ktorego 

. . . wydane jest naprz6d kazanie o miiosierdziu y o za- 

leceniu y przedsi^wzi^ciu bractwa tego. Krak., Lazarz, 

1598. 4°. — n. H. k. 10. 
— Czytania bractwa milosierdzia na kaid^ niedziel^ roku. 

Nowy przedruk. Leszno, E. Giintber, 1850. 8^ — 11. 

E. n. 4. 
Nabozeiistwo na cze^d iw. Franciszka Xawerego, opiekuna 

Katolickich missy i, dla czlonkow bractwa tegoz SwiQ- 

togo ulozone. W Losznie i Gnieinie, E. Giinther, 1844. 

8». — IV. J. 1. 3. 



Heiligen. 

Skarga, P., Zywoty 8^vi^tych Starego y Nowego Zakonu. 

Pozn., druk.'KoUeg. S. J., 1700-1702. Fol. 2 tomy. — 

IV. H. e. 7. 
iiywoty swi^tych paAskich, m^czennik6w i ojcow ko^ciola. 

. . . Warsz.,^ J. Glticksberg, 1842. 4°. 4 tomy. — IV. F. 

e. 6-9. 
Koszutski, HiL, Zywoty 6w. pustelnikow w Polsce. Pozn, 

N. Kamieiiski i Sp., 1865. S^. — V. C. i. 62. 



^16 Polnische Geschichte nnd literatur. 

Koszutski, Hil.. ^ywoty s^vi^ych alug, Oddzial IV. 
Gniezno, J. B. Lange, 1870. 16«. — Y. C. m. 33. 

— Zywoty sw. dziewic Tekli, Praxedy i Agaty. Pozn., 
nakl. Wydawn. Jmci ks. F. Bazynskiego, 1865. 8®. 

Zywoty swi^tych, przez Przyjaciela dzieci. T. I. iycie 
sw. Wita. T. n. Z^'^woty swi^tych chlopc6w. Gniezno, 
J. B. Lange, 1854-55. 12«. — V. B. f. 71. 

— sw. mlodzienc6w przez Przyjaciela dzieci. Leszno, E. 
Giinther, 1859. 8*. — V. C. I 63. 

— sw. dziewcz^t przez Przyjaciela dzieci. Leszno, E. Giin- 
ther, 1857. 16«. — V. B. h. 65. 

Hofmanowa, Klem. z Tanskich, Swi§te niewiasty. 

Warsz., J. Kaczanowski, 1844. 8^ — IV. K. f. 32—33.* 
Filarow, Pi^c — , doznan% w potrzebach pomocj^ kr61estwo 

polskie wspieraj^cych, czyli nabo^eiistwo do sw. pi^ciu 

m^czennikow Kazimierskich: Jana, Benedykta, Matensza, 

Izaaka i Chrvstvna. PoznaA 1843. 8°. — IV. J. e. 20. 
Bartoszewicz, Julian, Krolewicze biskupi; zywoty czte- 

rech kaplanow. Warsz., S. Orgelbrand, 1851. 8*. — V. 

A. e. 29. 
Zacmachowski, Paw. i Stan. Olbrychtowic, Widok 

stateczno^ci japonski^y, przez ktor^ sto oSmnai^cie zacnych 

mQczennik<Sw . . . chwaiy nie^miertelney dost%pili, r. 1622. 

Poznan, Jan Wolrab, 1625. 4o. — IV. G. n. 34. 
Kozlowski, Felix, Zywotswi^tego Alojz ego Gonzagi. 

Leszno, E. Giinther, 1854. S^ .— IV. K. f. 51. 
Koszutski, Hil, Zywot Sw. Ampeliusza kowala. Pozn., 

W. Simon, 1877. 16^ — II. S. i. 144. 
Bariczka, Martinus, Beatus, Polonus Warsauiensis, Vita, 

per Mart. Baronium, Jaroslav. Cleric. Cracov., Bas. 

Skalski, 1609. 4'>. - H. H. b. 23. 
Zakiewicz, Cypr., Rowny w zaslugacb u nieba, r6wny y 

w nadgrodzie \N^eczn^y xii^zfjciu aposto2:6w Piotrowi, sw. 

Benedykt, opat, kazaniem, w prostocie serca powie- 

dzianym, uwielbiony. Pozn., Druk. Akad., 1756. Fol. — 

IV. J, a. 10. 
Sokolowski, Bartl., Historya ^w. ^ycia bl. Bogumila, 

niegdy^ arcybiskupa Gnieinienskiego etc. KaHsz, w Druk. 

S. J.,' 1748. 4°. — II. F. b. 29. 
Baronius, Mart., Vita, gesta et miracula b. Esaiae 

(Boneri, filii Floriani), Poloni Cracoviensis, doctoris, ord. 

Augustini, — tumulati 1471 d. 8. febr. Crac, Bas. Skalski, 

1610. 4«. - II. H. b. 23/2. 
Koszutski, H., 6w. Cyryll i Metody, pierwsi apostoto- 

wie slow. Gniezno, J. B. Lange, 1863. 8°. — • V. A. m. 53. 



Heiligen. 417 

Vita b. Borotheae, viduae Pruthenae, . . . per Martin. Ba- 

ronium. Crac, Bas. Skalski, 1609. 4«. — II. H. b. 23. 
Koszutski, Hil., Zywot Sw. Doroteusza, mularza. Pozn., 

W. Simon, 1878. 16°. - H. S. i. 149. 
— Zywot Sw. Eligiusza, patrona kowali i ^lusarzy. Pozn., 

W. Simon, 1877. 16o. - H. S. i. 148. 
Fullerton, Georgina, ow. Franciszka Rzymianka. 

Tiom. z ang. Gniezno, J. B. Lange, 1865. 8**. — V. C. 

i. 59/2. 
Gutowski, Waleryan, Wielki Franciszek dw. wma- 

luckoici swoi^y. Krak6w, Krzysztof Schedel, 1669. 4^. — 

IV. G. n. 6. 
Heyducki, Zywot Sw. Fraiiciszka z Assyiu. Pozn., 

W. Simon, 1877. 12^ — II. S. i. 145. 
Krzykowski, Stiborius, Sapientia, quam B. Francisco 

Borgia e, pro festo suae beatificationis gratulatione in- 

scripsit . . . ejusdem sapientiae alumnus. Calissii, typis 

Soc. Jesu, 1625. 4°. — IV. K. n. 16/3. 
Kaysiewicz, Hier., Mowa pochwalna na cze&6 S. Fran- 
ciszka Salezego, biskupa Genewskiego. Paryi, L. 

Martinet, 1849. 8°. — IV. D. b. 5. 
Bzovius, Abr., Sertum gloriae S. Hyacinthi, Poloni, 

vitam et laudes ipsius . . . complectens. Venetiis, apud 

Marc. Antonium Zalterium, 1598. 4<*. — IV. G. n. 11. 11. 

F. b. 31. 
Nowowieyski, Felicianus, Phaenix decoris et orna- 

menti provinciae Pol. ordinis praedicatorum, D. Hyacin- 
th us Odrovansius redivivus. Posn., typ. Acad., 1752. 

4°. — n. F. b. 25. 
Miske, Ludw., Zwierciadlo przykladnosci, to jest: Swi^to- 

bliwy jiywot . . . S. Jadwigi. Krakow, J. Domanski, 

1724. 4". — IV. H. 1. 26. IV. G. h. 7. 
Koszutski, Hil., Zywot ^ w. Jadwigi, ksi^^nej szl^ski^j 

i polski^j, patronki Kr61estwa Polskiego. Gniezno, J. B. 

Lange, 1872. 8°. - V. E. k. 30. 
Z y w o t y S w. J a k 6 b a , Anny i Wawrzyhca. Odbitka z „Nie- 

dzieU". Pozn., WJ. Simon, 1876. 16«. — II. S. i. 142. 
iiywot sw. Jana Chryzostoma, w krotko^ci zebrany po- 

dlug X. Godescard'a i X. Jager'a. Poznai, N. Kamienski 

i Sp., 1854. 12^ — IV. K. f. 52. 
Janz Dukli, Bt., z nieprzebran^y opatrzno^ci boski^y hoynie 

laski szafojf^cy etc. Lw6w, P. Filler, 1832. 8^ — IV. 

C. n. 33. 
D amir ski, Cypr., Thaumaturgus Hussiae, . . . Joannes 

de Duchla, . . . suapte in historia vitae exacte effigia- 
m. 27 



418 Polnische Oeschiclite mid Literatur. 

tus. Leopoli, Jac. MoScicki, 1672. 4®. — Domus virtutLs 

et honoris, per Patres . . . ordinis Minorum S. Francisci 

observantium, Leopoli constructa et per Bartholomaeum 

Zimorowicz . . . descripta. — IV. G. n. 18. 
Bie^anowski, Stan. Jos., Lampades seraphicae, . . . vene- 

rabili sei-vo Dei, Joanni Duclano, . . . accensae. 1672. 

Leop. 1672. 4^. — IV. G. n. 18. 
Aloczkowicz, Baph., Tubus opticus, quo Doctor sub- 

tilis, Joannes Duns Scotus, . . . recurrente sui obitus 

anniversaria . . . publica panegyri fuit demonstratus. 1681. 

4». — IV. G. n. 6. 
Skoczynski, Piotr, Kapitalista w ekonomii niebieski^y, 

albo gospodarz gl6wny, plenn^ cnot y zaslug krescencya 

na glowQ zbieraj^;Cy, Jan Kanty blogoslawiony. Pozn., 

Druk. Akad. 1745. 8°. — H. K. f. 1/1. IV. J. a. 6. 
Goczalkow8ki,Ant. de Goczalkowo, Thesaurus virtutum 

et sapieutiae, sub apostolicis Petri clavibus asservatus, 

D. Joannes Cantius. Posn., typ. Acad., 1744. Fol. 

— IV. J. a. 10. 
Opatowiusz, Adam, Zywot y cuda wielebnego Jan a 

Kant ego. Krakow, A. Piotrkowczyk , 1632. 4^ — II. 

F. b. 30. 
Congregatione sacrorum rituum . . . Canonizationis B. 

Joannis Cantii, presbyteri saecularis, S. Th. D. et in 

alma Universitate Academiae Cracouiensis Professoris, 

Positio. Crac, typis Univ., 1676. Fol. — IIL J. b. 24, 
De rebus gestis S. Joannis Cantii, Poloni . . . Romae, 

typ. Mich. Ang. Barbiellini, 1767. 49, - IV. G. b. 1. 
Rohaczewski, Petr. Ant., D. Joannes Cantius, Posn. 

1718. Fol. — IV. J. a. 6. 
Heyducki, Zywot Sw. Jana Nepomucena i Sw. Lu- 

dwiny. Pozn., W. Simon, 1877. 16". - U. S. i. 147. 
Ney, Kar6l, Dr., ^yv\^ot Bl. Jolanty i kronika klasztoru 

zakonnic iw. Klarv w Gnieinie. Ozdobiona czterema 

obrazkami. Leszno i Gniezno, E. Giinther, 1843. 8®. — 

IV. J. e. 21. 
Zochowski, Cypr., Kazanie: Pasterz dobry: J6zaphat 

Kuncewicz. Crac, 1669. Fol. — IIL R. a. 1/10. 
Kajsiewicz, Hier., Mowa pochwalna na cze^c iw. J6- 

zafata Kuncewicz a. PoznaA, M. Leitgeber, 1868. 

12«. — V. B. m. 60/1. 
Kadlubka, Wincentego, B., Chwala, . . . wiekom po- 

tonmjnn przez X. M. Jana Kantego Laskiew^icza . . . 

zostawiona. Krak6w, druk. Akad., 1765. 4®. — II. M. 

i\. 18. 



Heiligen. 419 

Casimiri S., Theatanim — , in quo ipsius prosapia, vita, mi- 
racula et ill. pompa in solemni eiusdem apotheoseos in- 
stauratione . . . proponuntur. Orationes, carmina etc. 
Vilnae, typ. Soc. Jesu , 1604. 4^ — 11. J. g. 26. 

Dlugosz, Jan, ijwot 6. Kunegundy, Xi§4n6y Polski^y 
. . . Z laciiiskiego na polskie przez X. Frzectawa Mo- 
jeckiego . . . przetlumaczony. Krak. , Franc. Cezary, 
1617. 4^ Niema 1 go ark, — IV. H. h. 30. 

Antoniewicz, Kar61, X., Wspomnienie pierwsze o Sw. 
Kunegundzie. Gniezno i Leszno, E. GUnther, 1849. 
8«. - IV. D. e. 32. 

Kohling, A. i Paw. Majunke, Ludwika Lateau, sty- 
gmatyzowana z Bois d'Haine, podlug broszurek . . . opra- 
cowal ks. Szajkowski. Gniezno, J. B. Lange, 1875. 8®. 
-- V. E. 1. 28. 

Majunke, Paw., Ludwika Lateau, jdj iywot cudowny 
i jdj znaczenie w czasach naszych . . ., przel. z 2. wyd. 
w skr6ceniu X. W. Szajkowski. Poznan, T. Daszkiewicz, 
1875. 8^ — V. E. k. 33. 

Laternae, Martini, P., Poloni soc. J., Vitae felicisque 
mortis breuis descriptio per Mart. Baronium. [Occisus a. 
d. 1598 d. 30 sept.] Crac, Bas. Skalski, 1609. 4^ — 
n. H. b. 23. 

B-ibadeneyra, Piotr, Zyw'ot bl. Ign. Lojole, z hiszpaA. 
przett. przez X. Simon. Wysockiego, S. J. Krak., Mik. 
Lob, 1609. 8°. -- IV. K. f. 21. 

Moiaiiski, Paw. Seb., Chwala nie^miertelna z ognist^y 
o zbawienn% i^wiata wszystkiego calo&6 iarliwo^ci bos- 
kiego m^ia . . . Sw. Ignacego de Lojola . . . Kalisz, 
Druk. Coll. Soc. J., 1757. Fol. — IV. J. a. 6. 

Corona stellarum duodecim reginae Poloniae Maria e 
tributaria. Fol. — IV. J. a. 10. 

Sebastianus a Matre Dei, Carmelita discalceatus Polonus, 
Firmamentum symbolicum, in quo [S. Virg. Mariae] dei- 
parae elogia . . . symbolice depinguntur. Lublini, G. 
. Forster, 1652. 49. [C. tabb. aeri inc.] — IV. G. n. 23. 

Przyjemski, Chph, de Przyjma, Contritio sine poe- 
nitentia, seu de contrito serpentis capite triumphans 
Maria. Posnan. , Alb. Begulus, 1665. 4^ — IV. G. 
n. 6. 

Kwiatkowski, Piotr, Miasto mistyczne i5wi§te . . . Ma- 
ry i, . . . Wiel. Maryi a Jesu, zakonu Franciszka Sw. de 
observantia, Xieni w mie^cie Agreda, objawione , . . 
Historia iycia Naj^w. P. M. Lublin, coll. S. J., 1732. 4°. 
— IV. K. m. 7. 

27* 



420 Polnische Geschichte und Literafcur. 

Glos, Wolny, na waln^ rad^ warszaw8k%, wzgl^dem obiera- 
nia szcz^liwego regnanta zgromadzoni^, . . . za wielk^ 
. . . a jui nie raz w Polszce ukoronowan^ Nayja^nieysza 
kr6low^ Polsk^ Ma'ry^ ordynowany . . . Krakow, Jak. 
Matyaszkiewicz, 1733. 4°. — IV. E. e. 30/2. 

Plebankiewicz, Wine, ^ywot Maryi Bogarodzicy 
w Nazaret, czyli pomniki jej cn6t i cudow. Krak., D. 
E. Friedlein, 1845. 8**. 2 tomy, z rycinamL — IV. L 
m. 43-44. 

Silbert, J. P., Zywot naj^wi^tszdj Maryi Panny Bogaro- 
dzicy. Przekt. ks. M. K. Lw6w, F. Piller i Sp., 1845. 
-- IV. G. d. 15. 

M^ciiiski, Alb., Vita et mors gloriose suscepta r. p. ~ 
apud Japones una cum aliis quatuor ex . . . Soc. Jesa 
patribus interempti, a. d, 1643. 23. Martii. Cracov., ap. 
vid. et haer. Franc. Cezary, 1661. 8«. — IV. K. b. 16/1. 

Przevorscensis, Christophorus. Vita b. Michaelis 
[Gedroid] . . . Crac, Sim. Kempinius, 1605. 4«. — IV. 
G. n. 22. 

Eohaczewski, Petr. Ant., D. Philippus Nerius, congreg. 
orat. fundator. Posn., t3rp. Acad , 1717. Fol. — IV. J. a 6, 

Gladyszewicz, Mat., ^ywot bl. P ran doty z Bialaczowa, 
bisk. krak. Krak6w, Druk. Uniw., 1845. S\ [Z litogr.] 

—"" V . A, C. OOt 

Vita beatiss. Stanislai, Crac ep., nee non legends san- 
ctorum Polonie, Hungarie, Bohemie, Morauie, Prussia et 
Slesie patronorum., in lombardica historia non contsnte. 
Crac, Jo. HaUer, 1511. 4^ — II. H. b. 2. 

Baronius, Mart., Vita, gesta et miracula b. StanislsiPo- 
loni. Ace. : 1. Sanctorum et beatorum viror. Stanislai no- 
mine vocatorum Polonorum, martvrum et confessorum 
brevis nota et catbalogus ... 2. Vita b. Dorotheas... 
3. B. Martinus Bariczka. 4. P. Mart. Laterna, 
Polon. S. J. Crac., Bas. Skalski, 1609. 4°. — II. H. b. 23, 

Zegocki z ^egotek, Krysztof, Pasterz bez prywaty, 
Stanislaw ^wi§ty . . . 1672. 4«. — IV. G. n. 6. 

So tare vi us, Bartli., Byssus et purpura, sen vita et niar- 
tyrium D. Stanislai, ep. crac. Cz^stoeh., typis Clan 
Montis, 1693. 4^ — IV. G. n. 29. 

Dzieduszycki, Maur., Sw. Stanislaw, bisk, krak., 
wobec dzisiejszdj dziejowdj krytyki. Lw6w, A. Vogel, 
1865. 8°. — V. C. i. 38. 

Koszutski, Hil., ^ywot 5w. Stanislawa . . . Poznan, 
nakl. ks. Baiynskiego, 1867. 8«. 2 tomy. [Z drzewor.) 
- V. C. i. 66. 



Heiligen. 421 

Chodkiewicz, Chph., De b. Stanislao Kostka . . . 

carmen encomiasticon. Crac, Bas. Skalski, 1G06. 4®. — 

n. J. f. 6/18. 
Sacchinus, Franc, Vita Stanislai Kostkae, eSoc. J. 

Titulus deest. 8°. — IH K. h. 29/2. 
Kazanie ^ 6^d(a na uroczystoSd B. Stanislawa Kostki, 

przy pierwszym o Blogoslawionym mazy §w. odprawo- 

waniu X. Thomasza Mtodzianowskiego. Poznaii, Woyc. 

Regulus, 1671. Fol. - HI. R. a. 1/12. 
Divas Stanislaus Kostka, parvus jnvenis, magnus 

sanctos, sen panegyricus, . . • ab illustriBS. Josephi Com. 

de T^czyn et in Ossolin Ossoliiiski . . . filio dictus in 

templo pp. Soc. Jesu Collegii Posnaniensis. Posn., typ. 

Soc. Jesu, 1756. 4°. — 11. P. e. 33. 
Epigrammata de S. Stanislao Kostka, patrono Eegni 

Poloniae et Magni Ducatus Lituaniae. Vars., typis Coll. 

Soc. J., 1772. 40. — n. B. L 2/2. 
Blanche, A. de, iycie ^w. Stanislawa Kostki w listacb 

brata do Bi6str, napisane po francusku, . . . na JQzyk 

polski przel. . . . przez ks. P. Bzewuskiego. Warsz., 

w druk. Ad. Krethlow, 1849. 8«. [Z rycinq.] — V. B. k. 57. 
2iycie dw. Stanistawa Kostki, przyklad poboi^odci dla 

mlodzieiy. Z niem. przel. Piotr Guhra. Leszno, E. Giinther, 

1856. 8«. [Z drzewor.] — V, B. g. 30. 
Koszutski,Hil., ^y woty ^w. Tomik 5. I^ywoty iw. dziewic : 

Tekli, Praxedy i Agaty. Pozn., K. Reyzner iN. Ka- 

mieiiski i Sp., 1865. 8«. — V. C. i. 59/3. 
Jackowski, Raf., Koronatorka przecudowna, milo^<5Boga, 

na gody niebieskie gotow^ oblubienic^ Tekl§ ivr. . . . 

wystawiaji|ca . . . Kalisz, Druk. Coll. S. J., 1761. Fol. — 

IV. J. a. 10. 
Malicki, Barth. Cas., Inextinguibilis ecclesiae pbaros, in 

D. Tboma Aquinate . . . demonatrata. Posn., Alb. 

Ldktdnski, 1684. 4^ — IV. G. n. 6. 
Chociszewski, Valerianus, Sacer scientiarum princi- 

patus, inter . . . D. Thomam Aquinatem . . . et Jo- 

annem Duns Scotum . . . panegyrica sorte divisus. 

1682. 40. - IV. G. n. 6. 
Maximilianus a S. Maria, Liber sapientiae . . . Thomas 

de Aquino... allegorica dictione expositus. Posn. 

1755. Fol. — IV. J. a. 6. 
Koszutski, H., Zywot Sw. Walfarda, patrona rymarzy 

i siodlarzy. Pozn., W. Simon, 1877. 16°. — H. S. i. 146. 
Zywot 6w. Wawrzyica. Odbitka z Niedzieli. Pozn., 

Wl. Simon, 1877. 16°. — H. S. L 143. 



422 Polnifiche Geschichte und Literatur. 

Balvatori, Fil. Maria, Z^j'^wot sw. Weroniki, opatki 

kapucjTiek, z wlosk. Pozn., J. K. Zupaiiski, 1856. 8*. 

— V. B. f. 53. 
Koszutski, Hil., Zywot bl. Wincent Kadlubka, 

bisk. krak. Gniezno, J. B. Lange, 1870. 8*. — V. 

E. 1. 6. 
Vita et miracula semi Dei Vine. Sadlubkonis, Simone 

Starovolscio scriptore. Crac, Chph. Schedel, 1G42. 4*. — 

n. H. b. 13. 
Sacra rituum congregatione . . . Beatificationis et canoniza- 

tionis . . . Yincentii Kadlubek de Rosis, beatinun- 

cupati . . . Positio etc. Ace: Animadversiones et Res- 

ponsio. Romae, typ. Rev. 0am. Apost., 1764. FoL — 

IV. K. a. 2. IV. G. e. 12. 
Zjrwot shigi Boiego Wincentego a Paulo . . . przez X. 

Dominika Miego, z tego, co o nim Ludwik Abelly . . . 

j^zykiem franc, napisai. Krak6w, F. Cezary, 1688. 4*. — 

IV. H. k. 11. 
^ycie &w. Wit a przez Przyjaciela Dzieci. Gniezno, J. B. 

Lange, 1854. 12«. — V. B. f. 71/1. 
Wiadyslaw, Sw., Sacrae rituum congregatione . . . Beati- 

ficationis et Ganonizationis . . . Ladislai de Giel- 

neovv, beati nuncupati, Ordinis Minorum Observantium 

S. Francisci, Positio. A»c.: l.Summarium. 2. Memoriale. 

3. Summarium. 4. Animadversiones. Romae, typis Rev. 

Cam. Apost., 1730. Fol. — IV. G. d. 1. 

— Sacra rituum congregatione . . . Ganonizationis B. La- 
dislai de Gielniovu (sic), Ordinis Minorum Observan- 
tium Sti. Francisci, Positio. Ace: Summarium — Ani- 
madversiones — Responsio. Romae, tj^. Rev. Cam. 
Apostol., 1749. — IV. K. e. 6. 

Koszutski, Hil., 4ywot iw. Wojciecha . . . [Z rycin% 
i melodyj^ do pie^ni „Boga-Rodzica."] Poznaii, nakL ks. 
Baiyiiskiego, 1864. 8«. — V. 0. i. 61. 

— ^ywot 6w. Wojciecba. Gniezno, J. B. Lange, 1865. 
8«. — V. C. i. 59/1. 

Vita et miracula S. Adalberti, episcopi. V. Monum. Germ. 

hist., Script, tom. IV., p. 574 — 620. — V. J. c. 6. 
Cosmas, Decanus, S. Adalberti, Episcopi Pragensis, 

Vita et martyrium. Hanoviae, typis Wechelianis , 1621. 

Fol. — ni. J. a. 13/3. 
K^trzynski, v., Uber eine neue Handsohrifl des Canapa- 

rius. Aus d. Altpreuss. Monatsschrift , Bd. VIL S. 673 

—702. Konigsberg. 8®. (Zur Gesch. des h. Adalbert). 

- V. £. k. 18. 



Heiligen. 423 

Miske, Ludw., Swiatlo nowego swiAta i kosciolA Chrystu- 
sowego, znamienitenii wslawione cudami, w wielkim in- 
dijskim i japoiiskim apostole, S. Franciszku Xawe- 
ryuszu, Soc. Jesu, kazAniem upatrzone, . . . Poznaii, 
Druk. CoU. S. J., 1725. Fol. — IV. J. a. 6. 



Dogmatik und Ethik. 

Delert, Jan Bapt., Teologia dla uiytku wiemych. Tom I. 
Teologia dogmatyczna. T. n. Teologia moralna i litur- 
gika. Poznan, J. K. ^upaiiski, 1863. 8^ 2 tomy. — 
V. 0. h. 16-17. 

Gallara, Bern., Teologija chrze^cijaiisko-katolicka, podlug 
idei krdlestwie boi^m przedstawiona. Poznaii, Wlad. 
Simon, 1876. S\ — V. G. m. 15. 

Orichovii, Stanialai, fidei catholicae confessio Pietri- 
couiae, in synodo . . . A. D. 1552, XVI. m. Febr. — A. D. 
1561 in Synodo V^arszauiensi confirmata %c in lacem 
odita. Crac, Laz. Andreae, 1561. 8®. — IV. G. k. 53. 

Herburt, Jo., a Fulstin, Locorum de fide commonium 
latinopolonoram liber I. • . . Jana Herborta z Fulszty- 
na, kastellana Sanockiego, G16wnycli o wierze artykuldw 
po poUku y po lacinie pisanych xiQga I. etc. Crac., Mth. 
Siebeneycher, 1568, in fine: 1569, ^smego dnia marca do- 
koiiczone. 4^ — IV. H. k. 16. 

Nicolans de Ploue sive de Blonie, Tractatus de sacra- 
mentis deque divinis officiis et eorom administrationibus 
. . . Argentine, Mart. Flach, 1492. 4«. — IV. H. k. 30. 

— idem opus. Argentine, Mart. Flach, 1496. 4®. — IV. 
G. n. 9. 

— idem opus. Argentine, Mart. Flach, 1499. 4*. — IV. 
K. b. 24/1. • 

Monschein, Jos., Theologia dogmatico-sp^culativa . . , 
Tractatus VIII. de reliquis sacramentis in specie, maxime 
de poenitentia. Vilnae, typis Soc. Jesu, 1775. S\ — Cf. 
Jocher 2728. — IV. J. k. 14. 

Kyriat, Ambr., Teologia dogmatyczna . . . Wilno, druk. 
XX. BazyHan6w, 1799. 4^ — IV. F. e. 11. 

— Teologia dogmatyczno-moralna . . . Wilno, druk. XX. 
Bazylian6w, 1806. 4«. — IV. F. e. 10. 

Slotwidski, Konst., Zakon Zbawiciela i^wiata wedlug 
czterech ewanielistow. Krak., nakl. Xsi^g. pod Sow%, 



424 Polnische Geschichte und Literatur. 

1850. 8°. Dogmatyka i etyka, zestawione ze slow 4 

ewangelii. — V. A. i. 11. 
Powodowski, Hier., Korab zewn^trznego potopu. Krak., 

Mik. Szirffenberg, 1578. 8o. [Niekompl.] — V. E. 

k. 57. 
Lesyusz, Leon., Proba na obieranie wiary do zbawienia 

koniecznie potrzebn^y . . . przez ks. Bait. Miaskowskiego 

na polskie przetl. Krak., Fr. Cezary, 1616. 4^. — IV. 

G. k. 22. 
Oraiiski, Mikolaj Heliasz Woyna, O uwainym a roz- 

s^dnym obraniu jedn^y, prawdziw^y, cbrzeSciaiiskiey 

wiary, theologa z politykiem rozmowy. Wilno, Druk. 

Ak. Soc. Jesa, 1648. 4®. — IV. G. k. 16. 
Ciranius, Math., Assertiones de ezistentia Dei. . . Posn., 

Jo. Wobrab, 1596. 4o. — IV. G. n. 37. 
Potocki, Jo., Oratio, asserens, emn esse Deum, qui per ver- 

bum in Spiritu S. condidit omnia. V. PauH Potocki 

Opera omnia. Vars. 1747. Fol. P. 261 ss. — 11. H. h. 13. 
Povodovius, Hier., Christologiae sen sermonum de Christo 

partes 3. I. Crac. Andr. Petricouius 1602. 11. in off. 

Lazari Bas. Skalski, 1604. III. Sim. KempiAski, 1606. 4°. 

3 tomi. — IV. G. b. 31. 
Smiglecki, Marcin, O b6stwie przedwiecznym Syna Bo- 

zego, ^wiadectwa pisma ^w, Wibio, w druk. Akad. Soc. 

Jesu, 1595. Z autogr. autora i J6z. Lukaszewicza. 4^ — 

IV. G, m. 25. 
Prokopowicz, Tbeoph., Historia, in qua de ortu et pro- 

fectu controversiae , Graecos inter et Latinos de proces- 

sione Spiritus Sancti agitatae, narratur, 1767. 8®. — III. 

G. 1. 32/1. 

— Doctrina de blaspbemia sive peccato in Spiritum Sanctum, 
ex systemate ejus tbeologico excerpta, 1767. 8°. — III. 
G. 1. 32/2. 

Wuyek, Jak., Czy^ciec . . . Poznan, Jan Wolrab, 1579. 8^ 

- IV. H. k. 25. ^ 
S^gur, L. G. de, Pieklo czy jest? czem jest? co czynic, 

aby si§ do niego nie dostac? Z franc, przeiozyl X. W. 

M. Pozn., T. Daszkiewicz, 1878. 8°. - V. F. 1. 79. 
Mlodzianowski, Tbom., Praelectiones tbeol. de poeniten- 

tiae virtute et sacramento. Crac, Alb. Siekielovic, 1670. 

Fol. - IV. K. g. 17. 
Hosius, Stan., szczyrym a jasnym slowie bozym. Kra- 

k6w, L^zarz Andrysowic, 1562. 4°. — IV. K. i. 31. 

— Rozmow4 o tym, godiili sye lAikom kielicha, ksy^zey ^on 
dopu^cic, a w ko^cielecb sluzbq. boi^ j^zykiem przyrodzo- 



Doginatik imd Etliik. 425 

nym sprawowid. Krak6w, Ldzarz Andrysowic, 1562. 4°. 

— IV. K. i.'31. 

Augustini sententiae de eucharistia explicatio Benedicti 
Herbesti Neapolitani . . . Colon., M. Cholinus, 1567. S\ 

— lY. G. k. 50. 

Dobrowolski, Augustinus, Jesus, Maria, Joseph : Ther- 
mae animarum ex iJoribus seminum paradisi deductae et 
pro coelesti paradiso sese exercentibus exaedificatae. 
1664. 40. — IV. H. k. 29/2. 
— Jesus, Maria, Joseph: Semina paradisi florigera collecta 
pro thermis animarum exaedificatis. 1664. 4°. — IV. 
H. k. 29./1. 

Cichovius, Nicol., s. J., Angelici Doctoris S. Thomae 
Aquinatis de beatiss. virginis deiparae immaculata con- 
ceptione sententia. Posn., Alb. Eegulus, 1651. 4<*. — IV. 
G. k. 25. 

iio^, Vladisl. de Krzywonoga, Liber in conceptu pro- 
hibitus, seu intacta per originaJem noxam Virginia Ma- 
riae conceptio. Gedani, D. F. Khetius, 1684. Fol. — 11. 
N. b. 27/11. 

Prodigium gratiae, Magna Dei mater et virgo, Maria 
concepta et concipiens, fortunato aeque ac intaminato 
utrobique concepta. Leopoli, typ. Coll. S J., 1668. Fol, 

— n. N. b. 27/12. 

Liguori, Alf. Marya, Nawiedzenie najSw. sakramentu 

i Niepokalane pocz^cie naj^w. Maryi Panny. Poznaii, 

A. Poplinski, 1858. 8°. — V. C. i. 51. 
Lilia, Petr., Salomon, sive pro religione catholica et di- 

gnitate sacerdotali. Crac, ex off. Lazari, 1588. 4®. — 

IV. H. 1. 9. n. M. o. 7/3. 
Hacki, Jo. Franc, Scrutinium veritatis fidei. Oliva, 

G. F. Fritsch, 1677. 4«>. — IV. G. n. 5. 
Bogumil i Wilhelm, czyli rozmowa przyjacielska dwoch 

protestant6w o religii katolickiej. Z niem. 1. wyd., Kolon., 

1733. p. t. „Katolicki Luteranin." Poznan, W. Stefanski, 

1844. 8°. — IV. J. e. 34. 
Paprocki, Vencesl., Apologeticon honestatis episcoporum 

titularium, seu suffraganeorum. Crac, F. Caesarii, 1642. 

4°. — IV. G. k. 23. 
Van Ess, Leander, O potrzebie i po^ytku czytania pisma 

^wi^tego . . . Wilno, A. Marcinowski, 1819. 8°. — IV. 

F. e. 34. 
F^nelon, Franc, de Salignac de la Mothe — -, List do . . • 

Biskupa Atrebatenskiego, czytaniu Pisma Sw. w JQzyku 

krajowym. — Bez dat. 8«. — IV. K. h. 29/1. 



426 Polnische Geschichte uiid Literatur. 

Quaestio: Utrum expediat et liceat, ut S. Biblia ab omni- 
bus utriusque sexus persouis iDdiscriminatim legantor? 
Respondetur: Non expedit, imo neque licet . . . Ace: 
E dictum, prohibens lectionem Bibliorum, Gedani nuper 
1633 impressorum, Joamiis Wqiyk, archiep. Gnesn., dat. 
Lovicii, die 28. m. April, 1634. 8°. - IV. K h. 28/2. IV. 
K. h. 29/2. 

SiarczyAski, Franc, ZgodnoiSc i r6inoi5d mi^dzy wschod- 
nim i zacLodnim kosciolem, czyli pomysl ku pot^czenia 
odst^pndj cerkwi greckidj z kosciolem rzymsko-katolickim. 
Warsz., druk X. X. Missionarzy, 1831. 4". — IV. J. h. 22. 



Delert, Jan Bapt. , Teologia moralna i liturgika. Pozn,, 
J. K. ^upaiiski, 1863. 8«. - V. C. h. 17. 

Przewodnik grzesznych ludzi : kt6ryto wszystko pokazuje, 
CO ma czynid Chrzescianin od pocz^tku nawr6cenia swego 
ai do doskonalo^ci, . . . przel. przez Stanislawa Warsze- 
wickiego. Krak6w, Mt. Siebeneycher, 1579. 8^, — IV. 
H. i. 9. 

Paz, Jac. Alvarez de, De vita religiose instituenda, siue 
de quotidiana virtutum exercitatione libellus. Brunsb., 
G. Schonfels, 1615. 12^ — IV. K. b. 32. 

Zwierciadlo, Wielkie — przyklad6w, wi§c6y niili z o^mi- 
dziesi^t pisarz6w . . . wyJQte przez jednego nie miano- 
wanego, kt6ry iyl okolo r. p. 1480, . . . przez X. Sym. 
Wysockiego . . . przelozone. (Speculum magnum exem- 
plorum.] Krak., Ant. Wosiiiski, 1633. Fol. — IV. J. f. 3. 

Chro^cikowski, Sam., Kozmowy trzy: O poprawie oby- 
czajow polskich: 

1) prawa boskiego tycz^jcych si^, 

2) prawa oyczystego tycz^cych si§, 

3) o powinnodciach czlowieka. 8^ Niema 1. ark. — IV. 
H. k. 22/1. 

Starowolski, Szym., Kef ormacy a oby czaj 6 w polskich, po- 

wt6re wydana. Bez dat. 4®. Niema stron 177-— 180. — 

IV. G. h. 29/4. 
Quevedo-Villegas, Franc, de, Polityka Bo^a, rz^dy 

Chrystusowe, z Hiszp. . . . przel. przez Janusza Iberskiego 

z Andalyzy^y. Krak. 1633. 4°. — IV. H. 1. 12. 
Adrotius, Fulvius, Scieszka poboinego Chrze^cianina, 

z wlosk. przekl. X. Stan. Grochowskiego, powt6re wydana. 

Poznai, Woyc. Regulus, 1648. 4°. — IV. K. n. 16/9. 
Desiderosus: albo Scieszka do miloiSci Boi^y y do dosko- 

nalo^ci zywota chrzesciaiiskiego. Dialog, . . . z Hiszp. 



Dogmatik und Ethik. 427 

przel. przez Kasp. Wilkowskiego . . . Krak., Druk. Akad., 

1734. 8". - IV. G. k. 59. 
Nauczyciel czyli przewodnik clirzesciaAski, wskazuj^cy 

drogQ do chrzesciaiiskidj doskonaloi^ci, . . z aut. 2ac. . . .prze- 

lozony w zgromadzeniu XX. Filipin6w pod Gostyniem. 

Leszno i Gniezno, E. Giinther, 1848. 8'>. — IV. J. e. 89. 
OsmaAski, Mat., Wyw6d i zbi6r obowi8|zk6w chrzescia- 

nina-katolika. Brodnica, C. A. Kohler, 1850. 8*. — IV. 

C. n. 6. 
Gaume, J., Dzieje zycia rodzinnego wszystkich staroiytnych 

i tegoczesnych lud6w, czyli wplyw chrystyanizmu na sto- 

sunki rodzinne, tl6m. z franc. wed2ug 2. wyd. przez JoannQ 

z P. Belejowskji. Warsz., S. H. Merzbach, 1858, 8*. — 

2 tomy. — V. C. f. 28—29. 
Dru^bicki, Kasp., Szkola doskonatoSci chrze^ciaiiskicj. 

Przetl:umaczy2 z laciiiskiego na polski JQzyk X. Ant. 

Brzeziiiski. Foznaii, nakl. Kongregacyi XX. Filipin6w, 

1871. 80. - V. D. m. 38. 
Pustelnik na Podkamieniu, czyli dziesi^cioro Boiego przy- 

kazania, przez niego wykladane i biblijnemi opowiada- 

niami objasnione. Lw6w, F. Filler i Sp., 1839. 8®. — 

IV. C. n. 23. 
Ariasz, Franc, O naszladowaniu Paniey Nasz^y, Panny 

przeczyst^y Bogarodzice Mary^y, ksi^^ka, . . . przez X. 

Sym. Wysockiego przel. Krak., Mik. Lob, 1613. 16°. — 

IV. F. 1. 45. 
Konarski, Stan., De religione honestorum hominum. Vars., 

typ. Sch. Piar., 1771. 8°. — IV. H. k. 6. 
Polityka, Prawdziwa — ludzi szlachetnych . . . z franc. 

Warsz., u XX. Scholar. Piar., 1761. 12o. — 11. J. m. 9. 
Obowi^zki damy chrzesciaiiskidj. Warsz., Mich. Groll, 

1779. 80. - IV. L. k. 21. 
Bembus, Matth., Bellator Christianus: h. e. ratio chri- 

stiane, pie, feliciterque bella et apparandi et gerendi. 

Crac, Fr. Caesarii, 1617. A^ — IV. H. 1. 27/17. 
O pojedynku. Przedr. z Tyg. Katol. PoznaA, nakl. Re- 

dakcyi, 1868. S^, — V. B. m. 59/3. 
Smiglecki, Marcin, O lichwie y o wyderkach, czynszach, 

spolnych zarobkach, naj'^mach, arendach y o samokup- 

stwie (monopolu) krotka nauka . . . 6 ed. Krak6w, A. 

Piotrkowczyk, 1621. 4o. — IV. G. k. 4. IV. H. 1. 14/8. 
Szymkiewicz, Jak., Dzielo o pijaiistwie. Wilno, Alex. 

^61kowski, 1818. 8*. - HI. V. o. 17. 
Panowanie gorzalki , czyli jasny w;>^kl:ad wszystkich 

grzechow i nieszcz^^d, z uzywania gorzalki wynikaj^- 



428 Polnisclie Gescliichte und Literatur. 

cych. . . . Gniezno i Leszno, E. Gunther, 1845. 8*. — 
IV. J. e. 67. 
Waber, J6zef, S16w kilka przy zapro wadzeniu wstrzemi^ 
zliwosci i trzeiwosci . . . Poznaii, W. Stefanski, 1844. ^. 

— IV. J. e. 33. 

(Anczyc, Wlad. Lud w.), Pijaiistwo zguba i n^dza wloscian, 
napisal Xaimi^rz G6ralczyk. Ace. : Statuta bractwa 
wstrzemi^iliwo^ci, dla archidyecezyi Gnieiniensko-Poznan- 
skiej postanowione. PoznaA, N. Kamieiiaki i Sp., 1869. 
8«- — II. O. m. 4. 

Uwagi 1 przyklady przeciwko dr^czeniu zwierz%t. Leszno, 
E. Gimther, 1844. 8^ — in. K. n. 52. 

Fabisz, P. Wi., Zalecenie sw. trzeiwosci i wstrzemi^- 
wosci. 11. popr. Avyd. Pozn., W. Stefanski, 1845. 12*. 

— rV. J. e. 42. 

Mullois, Izyd., Poradnik chrzesciaiiskiego milosierdzia, 
przel. Ludw. Minkowski. Pozn., L. Merzbacb, 1859. 8*. 

— V. C. i. 21. 



Pol emik. 



Ex J) Ian at io, Christiana de fide et sacramentis contra 
haereticorum id temporis errores. Ace: praeterea edictum 
Caroli V. Caesaris cum articulis, quibus docetur fidei 
et religionis Christianae uera observantia, Edidit Jo. 
Dantiscus. Crac, Hyer. Vietor, 1545. 8«. — IV. G. k. 47. 

Zobrzydowski, Andrzej, Krotka odpowiedz na artykoly 
obl^dliwe Marcina Krowickiego . . . Krak., LazarzAndry- 
sowic, 1556. 8°. — IV. K. k. 30. 

Cromerus, Mart., De falsa nostri temporis et vera Chiisti 
religione libri duo. Dilingae, Sebaldus Mayer, 1559. 4^. 
— n. J. d. 16. 

— De vera et falsa reb'giono colloquiorum liber tertius, qui 
est de ecclesia Christi, in duo diuisus coUoquia. Dilingae, 
Sebaldus Mayer, 1561. 4°. — IV. H. 1. 14/1. 

Orichovii, Stan., Fricius, sive de maj estate sedis aposto- 
licae. Cum praef, Jacobi Gorscii ad Nicolaum Volscium. 
S. 1. a. et typ. 8". — IV. H. i. 25/2. 

— Coiiclusiones in haereticos pro salute patriae. Po dedy- 
kacyi do X. Mik. Radziwilla, nast^puje w j^zyku polskim: 
^Przestroga^*. 1562. 8°. — IV. H. i. 25/3. 

— Chimaera : sive de Stancari funesta regno Poloniae secta. 
1502. 4°. — IV. H. 1. 19. 

— idem opus. Coloniae, M. Cliolinus, 1563. 8^ — IV. 
II. i. 25/L 



Polemik. 429 

Herb est, Bened., Chrze^ciadska porz^dna odpowiedi na 
tq Confessi^, kt6ra p. t. Braci^y Zakonu Chrystusowego 
niedawno jest wydana. Przydana tei jest historya kacer- 
stwa Hussowego. Krak., Mth. Siebeneycher, 1567. 8®. 
Bez karty tyt. — IV. K. b. 15. 
— Prodromus, przeslaniec albo goniec — naprzeciwko od- 
powiedzi P. Jak. Niemojewskiego. Data przedmowy: 
Z Tumu naszego Poznaiiskiego w Adwent Paiiski roku 
1570. Cracov., Nic. Scharffenberg , 1571. 8^ — II. 
M. 1. 30. 

O kosciele Pana Chrystusowj'^m prawdziwym, rozprawa 
stateczna a dowodna. Z odpowiedzi^ na Dowody prze- 
ciwne P. Jak. Niemojewskiego. Napisana przez Pro- 
fessory w Coll. Pozn. S. J. Pozn., Jan Wolrabe, 1580. 
80. — IV. K. n. 31/1. 

Dialysis, to jest, Bozwi^zanie albo rozebranie asserciy 
P. Jak. Niemojewskiego z dowodami jego naprzeciw 
Jezuitom Poznanskim wydanycb. Napisane przez Pro- 
fessory Coll. Pozn. S. J. Pozn., Jan Wolrabe, 1580. 8". 
— IV. K. n. 31/2. 

Scarga, Petr., Artes duodecim sacramentarionim sen Zvin- 
glio-Calvinistarum . . , et totidem arma Catholicorum, 
quibus propngnant praesentiam D. N. Jesu Christi in 
Encharistia. Contra Andr. Volanum . . . Vilnae, typis 
et snmptibus D. Nic. Cbph. BadiviU, 1582. 4«. — IV. 
G. n. 12. 

Patricii, Andr. Nidecii, De ecclesia vera et falsa libri V. 
Crac, in off. Lazari, 1583. Fol. — IV. K. g. 21. 

Possevini, Ant., Epistola ad Steph. I. Pol. B. Ser., adver- 
sns quendam Volanum, haereticum Lituanum. Ingolstadii, 
W. Eder, 1583. IG". — IV. G. k. 55/3. 

Krowicki, Marcin, Apologia wi^tsza, to jest: Obrona 
nauki prawdziwey y wiary starodawney krzescianskiey, 
ktor^y uczyli prorocy, Krystus, syn boiy, y apostolowie 
^wi^ci . . . Drukowano w Wilnie, nakladem P. Stanislawa 
Nininskiego, B. P. 1584. 8^ — H. H. e. 17 a. 

Possevini, Ant., Notae divini verbi, et apostolicae 
ecclesiae fides ac facies, ex quatuor primis oeciime- 
nicis conciliis, . . . adversus responsum cuiusdam Dauidis 
Chytraei. Posnaniae, Joannes Wolrabius, 1686. Fol. — 
IV.' J. f. 15. 

Gorscii, Jacobi, Pro tremenda et veneranda trinitate — 
aduersus quendam apostatam Francken. Titulus deest. 
Epistola dedicatoria data: Cracoviae 1584. 8°. — IV. 
K. b. 31. 



430 f^olnische Gescluchte und Literatiir. 

Socolovius, Stan., Justus Joseph, siue in Jesu Christi 
domini nostri mortem et passionem — meditationes, in 
quibus non magis Judaica perfidia, quam Ariana refuta- 
tur impietas. Crac, Lazarus, 1586. 4°. — IV. J. m. 8. 
-De verae et falsae ecclesiae discrimine ad Ser. Steph. 
I. Pol. R. Ingolstadii, Wolfg. Eder, 1584. 4^ — IV. G. 
m. 12/1. 

— Ad Wirtembergensium theologorum invectivam . . . brevis 
responsio. Crac, in oiF. Lazarii, 1584. 4°. — IV. G. b. 8. 

— idem opus. Ingolstadii, W. Eder, 1585. 4°. — IV. G. 
m. 12/2. 

Reszka, Stan., Przestroga pastyrska do miasta Warszaw- 
skiego. Poznaii, Jan V^olrab, 1585. 4^ — IV. H. I. 6. 

Rescius, Stanisl., Ministromachia, in qua evangelicorum 
magistrorum et minis trorum de evangelicis magistris 
et ministris mutua judicia . . . recensentur. Crac., Laza- 
rus, 1591. 8°. - IL G. b. 5. IV. J. k. 35. 

— De atheismis et phalarismis evangelicorum libri duo. Nea- 
poli, apud Jo. Jac. Carlinum et Ant. Pacem, 15%. 8°. 
- IV. G. n. 1. 

Ostrowski, Stan., Ksi^gi o prawdziwym B68twie Jezu 
Chrysta Pan a a Boga naszego przeciwko NowokrzczeAcom, 
a osobliwie Smigielskioi . . przeciw Szymonowi Budnemu. 
Pozn., Jan Wolrabe, 1588. 4o. — IV. G. g. 19. 

— De trinitate liber 1. contra impia scripta Simonis Budnaei 
Martini Cechowicii, Stanislai Tarnowii . . . Posn., Jo. 
Wolrab, 1591. 4^ — R^kopismiennie piesA: „Oycze Boie 
chwai^y wszelkiey" z n6tami. — IV. H. k. 18. 

— Refutatio examinationis Fausti infausti Socini, qua impius 
antitrinitarius et verus Samosathenus conatus est respon- 
dere ad quoddam catholicorum argumentum pro trino et 
uno Deo allatum. Posn., Vidua & haer. Jo Wolrabi, 
1594. 4°. - IV. G. m. 10. 

Prakovius, Melch., Artes et imposturae novi evangelii 
magistrorum. Posn., Jo. Wolrabius, 1589. 49. — IV. 
G. n. 39. 

Fauntei, Laur. Art., Refutatio descriptionis coenae domini- 
cae a Dan. Tossano, prof. Heidelb., contra librum oppu- 
gnationis coenae Caluinianae et Lutlieranae ejusd. Faun- 
tei editae. Adj. est ejusd. Auctoris breuissima confuta- 
tio Thesium Zach. Schilteri, Dr. Lips., de s. scriptura et 
ejus auctoritate. Posn., Jo. Wolrabius, 1590. 4®. — IL 
H. a. 18/2. 

p-rodzicki, Stan., Prawidlo wiary haeretycki^y. To jest, 
okazanie, ii wodzowie kacerscy nie pismo d., ale wlasny 



Polemik, 431 

m6zg 8w6y, za regul§ albo prawidlo wiary sobie maja; 
a przytym pierwsza centiiria albo sto jawnych falszerstw 
w wierze, z Obrony postylle kacerskiey, od falecznego 
proroka Grzegorza Zarnowca wydan^y, zebranych. Wilno, 
Dan. Lencycyasz, 1592. 4«. — IV. H. k. 19/4. 

Jnnga, A dr., Kozwi^zanie pit^cidziesi^t y dwu quaestiy 
ministrow nowo-ewangelickich, Jezuitom zadanych, o ko^- 
ciele Boz;yTn, wlasno^ci, znakach y nauce jego etc. Pozn., 
u wdowy y dziedzic6w Jana Wolraba, 1593. 4°. — IV. 
K. h. 26. 

Jungius, Hadr., Synopsis novi evangelii, sen de doctrina 
. . . et horrendis atque implacabilibus in religione dissi- 
diis sectariorum hujus temporis, qui dici volunt evange- 
lici, libri tres. Posn., apud viduam et haeredes Joannis 
Wolrabi, 1595. 4°. — IV. G. n. 21. 

Powodowski, Hier., W^dzidlo na sprosne bl§dy a blu- 
inierstwa nowych Aryanow . . . Poznaii, Jan Woh'ab, 
1582. 40. — IV. G. m. 3. IV. H. 1. 2. 

— Werifikacya disputaci^y wt6r^y Smigelski6y, o personach 
nierozdzielnego Bosztwa Tr6yce ^., y o krzcie dziecin- 
nym. Poznan 1594. S\ — IV. H. i. 22. 

Tworzydlo, Marcin, Okulary na zwierciadlo naboieAstwa 
chrzeiSciaiiskiego w Polszcze. Wilno, Chrz. Wolbramczyk, 
1594. 4«. - IV. H. k. 19/2. 

— Wieczerza ewangelicka w obronie szafunku wieczerzy 
ministr^w w^'pisana. Przytym odpowiedi na contra- 
dictie ministrowskie. Wilno, D. li^czycki, 1594. 4**. — 
IV. H. k. 19/3. 

Chrastovius, Andreas, Polonus verbi Dei in Lituania 
minister, Bellum Jesuiticum, sive ducentarum et quinque 
Jesuiticarum contradictionum index. Basileae, Conr. 
Waldkirchius, 1594. Dedicatum: Jo. Narussevicio, Vena- 
tori Terrar. Lituanie. 4°. — IV. K. m. 3/1. 

— Duo libelli de opificio missae. Basileae, C. Waldkirch, 
1594. 4". Dedicatum; Nic. Narussevicio, Castellano Sa- 
magitiae. — IV. K. m. 3/2. 

— Praxis de caeremoniis et canone missae, disputatio, in 
theses digesta. Bas. , C. Waldkirch, 1594. 4°. Dedica- 
tum : Chph, Narussevicio, Equ. Lituanico. — IV. K. m. 3/3. 

Jurgiewicius, Andr., Bellum quinti evangelii, in quo 
contra larvatam harmoniam Genevensium et fucatum 
consensum Sendomiriensem clarissime ostenditur, nuUam 
esse apud evangelicos nostri temporis fidei unitatem vel 
certitudinem. Vilnae, Chph. Wolbramensis , 1594. 4^ 
Niekompl. — IV. G. n. 41. 



432 Polnische Geschichte und Literatur. 

Jurgiewicius, Andr., Quinti evangelii professores anti* 

quissimi et celeberrimi Nullus et Nemo, . . . e tenebris 

eruti. Vilnae , Dan. Lancicius, 1599. 4®. — IV. G. 

k. 19. 
Wapierski, Seb., Odprawa rosprawy nieprawdziw6y, wy- 

dan^y przez Marcina Janicyusa . . . O zwierzchnosci 

Biskupa Rzymskiego, przeciwko disputaciey Wileiiskiey. 

Krak., Jak. Sibeneycher, 1599. 4^. — IV. G. k. 24/1. 
Zagiel, Marcin Michaijlowicz, Termin na protestpacj^; 

ministra jednego ewangelickiego , abo odpowiedi na 

czworak^ rzecz, przeciwko mieyscu y wladzy przedni^y 

w ko^ciele Chrystusowym, kt6r^ ma Piotr S. y potomiek 

jego Biskup Rzymski. Wilno, w druk. Akad. S. J., r. 1599. 

4«. — IV. G. k.*^ 24/2. 
Gesprech, Ein — , von der Religion, auff dem Fnrstl. 

hausse zur Mittaw, zwischen Mich. Ott. Becano, S. J., 

vnd Paulo Oderbornio, Superint. in Cnrlandt ... A. D. 

1599 in Augusto. Gedr. zur Wilda, durch Geo. Nigellium, 

1605. 4°. - IV. H. 1. 27/5. 
RAdliAski, PAwel, Swi^cenie ministry Piotrd Kr^ichlebA 

w Toruniu y wtore examen kaz^nia jego. Krak6w 1601. 

4°. — IV. G. n. 32. 
D'efensio pro libris de purgatorio ill. Rob. Card. Bellar- 

mini, a rhetoribus Posn., adv. rabulam Viteb. et Lithua- 

num ministrum siiscepta. Posn., haor. Jo. Wolrabi, 1602. 

8^ — IV. H. k. 10. 
Cnoglerus, Quirinns, Symbola tria: Catholicum, Calvi- 

nianum, Lutheranum. Vilnae, typ. Soc. Jesu, 1602. 4®. 

- IV. G. n. 21. 
Grodzicki, Stan., Ewanielik. Krak6w, Andrz^j Piotr- 

kowczyk, 1602. 4°. — IV. H. h. 29. 
Milodroski, Stanisl., Oratio opposita cuidam Wittember- 

gensi locustae, quae Illmo Card. Bellarmino, e cap. 9. 

Apocalyps. locustas Lutlieranos exponenti, obstrepere 

audet. Posn., Mart. Wolrab, 1603. 4«. — IV. H. 1. 27/6. 
Wargocki, Andrz., Apologia przeciwko Lnteranom, Zwing- 

lianom, Kalwinistom, NowokrzeAcom. Krak., wdowa Jak. 

Siebeneichera, 1605. 4. — IV. G. n. 21. 
Marcin, proboszcz z Mieyski^y Gorki, Proca na ministry 

y na wszystkie heretyki, z piacif^ Dawidowych kamieni 

w tobole. Krakow, u wdowy Jak. Siebeneychera, 1607. 

4°. — IV. G. k. 26. 
Skarga, Piotr, Zawstydzenie nowych Arianow y wzywa- 

nie icb do pokuty y wiary cbrzesciai\ski6y. Krakow, 
Mik. Lob., 1608. 4^ - IV. G. k. 27. 



Polemik. 433 

Skarga, Piotr, Wt6re zawstydzenie Arian6w, przeciw U. 

P. Jaroszowi Moskorzowskiemu z Moskorzowa. Ejrak., 

Andrz6j Piotrkowczyk, 1G08. 49, — III. L. b. 5/2. 
— Pro sacratisB. eucharistia, contra haeresim Caluinianam 

et Andream Yolanmn, praesentiam corporis D. N. Jesu 

Christi ex eod. sacramento auferentem . . . libri tres. 

Crac., in off. Andreae Petricuvii, 1610. Fol. Titnlus deest. 

- IV. H. b. 6/2. 
Paulinns, Jan, Missio, abo pos2anie Lntra y Zwingla 

pierwszych kacermi8trz6w od Diabta z piekla . . . mi- 

nistrom kwoli. Krak6w, Mikolaj Lob, 1609. 4®. — IV. 

G. k. 9. 
Mir ecus (Mirecki) Floryan, Jonathas zmartwychwstal, 

kt6ry, zetkawszy si^ z pielgrzymem kdtholickim, roz- 

mawia y nowiny powiAda . . . Krak6w, Siebeneicher, 

1609. 4«. — IV. G. n. 43. 
Slupski, Woyc, Odprawa na rosprawq, abo Examen Ma- 

cieja Eosentretera o Summaryusza prawdy katholicki^y. 

Krak6w, Mik. Lob, 1610. 4\ — IV. G. k. 18. 
Borkowski, 01b r., Minister wytkniony, a papiesz obro- 
niony. Przeciw niewstydliwemu ministra Zygrowiusza 

scriptowi, kt6ry nazwal Papopompe. Kjak6w, S. Kem- 

pini, 1611. 4**. Niema pierwszych 7 kart. — m. N. o. 20. 

— Brevis de ecclesia et missione minis trorom tractatus, 
in quo impugnatur cum Socino TheophiLas et defenditur 
Miedzybozius. Cracov., Nic. Lobius, 1614. 4®. — IV. 
K. b. 9. 

Smiglecius, Mart., 8. J., Nova monstra novi Arianismi. 
Nissae, Crisp. Scharffenberg, 1612. 4«. — IV. G. k. 6. 

— Be^tatio vanae dissolutionis nodi Gordii de vocatione 
ministrormn, a Jo. Volkelio, ministro Arriano, tentatae. 
Crac, A. Petricovius, 1614. 4o. — 11. J. g. 59/3. 

Cosmopolitanus, Lucins Verus Pacatns, Pacatus 
impacatus, ad examen vocatus . . . Crac, Andr. Petri- 
covius, 1616. 4°. — IV. G. n. 24. 

Crntius, G., ciuis Sigejus, Monita Calvinistarum pri- 
vata et pnblica, generalia et specialia, ex librls illorum, 
dictis et factis coUecta , . . Crac, Franc. Caesarii, 1616. 
40. - IV. K. b. 14. IV. H. 1. 27/4. 

Barklajnsza, Jana, Paraenesis, to j est, napominania 
y przestrogi nowowiemych; ksi^g dwoje, przez X. Lu- 
kasza G6rnickiego . . . W Krak., Franc. Cezary, 1628. 
4». - in. L. b. 5/1. 

Bembus, Matth., Ormiaiiskie naboieiistwo, y wzywanie 
ludzi naroda tego zacnego do jedno^ci w wierze y w 

m 28 ^ , 



434 Polnische Gescliichte und Literatnr. 

mi2odci kodciola i, katolickiego Bzymskiego. Krak6w, 

Andrz^j Piotrkowczyk, 1630. 4®. — IV. H. h. 29. 
Bratkowic, Adr., Controwersia , abo 8p6rka, o dwa arty- 

ku2acli wiary katholicki^y, to jest: O wzywaniu ^wiqtych 

y o poiywaniu eacharisty^y Swi^t^y pod jedn% osob%. 

Krak., Franc. Cezary, 1630. 4». — IV. G. k. 10. 
Wolana, Jana, Scripta do JM. P. Jana Stou&skiego . . ., 

tak^e do P. Palladiusza i do JMP. Srzysztopha Mor- 

sztyna. Z przedmowq Didaka Molera (sic.) Krak., Franc. 

Cezary, 1641. 4*. — IV. H. k. 11/2. 
Cichovins, Nic, Credo Arrianorom sen coniessionis Soci- 

nistaram vel Samosathenistarumy vulgo Arrianoram, . . . 

imposturae detectae. Crac, Fr. Caesarii, 1649. 4*. — IL 

J. g. 9/3. 

— Centuria argumentof nm. pro summa et natnrali Christi 
Domini diuinitate. Crac, Franc. Caesarii, 1649. 4«. — 
n. J. g. 9/4. 

— Wizerunk nieprawdy Aryaiiski^y, postrzezon^y w rozbie- 
raniu wykladu na niekt^re Qiieysca pisma L o b68twie 
Syna Bozego y o Troycy przena^i^tsz^y. Krak6w, W. 
Pi^tkowski, 1650. 4». — IV. K. n. 18. IV. G. n. 38. • 

— Speculam Samosathenistarum vel Socinistarom , vulgo 
Arrianorom. Cracoviae, haerr. F. Cezary, 1662. 4®. — 
IV. K. h. 27. 

Hagenski, Seb., Catholicum responsmn de catechesi Chri- 
stiana S. Bomanae ecclesiae, . . . contra pseadochristia- 
num et scommaticum scriptum Seb. Loranowicz, Gneznen- 
sis, cum titulo: Apostasia Neo-Komanae ecclesiae etc. 
— Typis excusum, ao. 1672. 4^ — IV. G. k. 20. 

Slawosz, Adalb. Gabr., Vox catelli pastoritii penes ovile 
Christi, seu controversia utrum in Polonia liceat .... 
aedificare, vel aedi£cari concedere, aut demum aedificatas 
fovere, tueri, synagogas Lutheranorum et Calvinistarum 
et aliorum Haereticorum ? Oliva, typ. monasterii S. 0. C, 
1679. 8^ — IV. H. i. 7. 

Sczaniecki, Stefan, Sezera prawda przeciw obludnemu 
falszowi, to jest: Prosta . . . odpowiedi ... na . . . 
Kar61a DreHnkurta . . . zarzuty dyssydentskie. Poznaili, 
w druk. Koll. Soc. Jesu, 1719. 4°. Imprimatur 1721, die 
4. Aprilis. — IV. H. k. 17. 

— Nuda Veritas . . . contra palliatam falsitatem, Posn., typ. 
Coll. Soc. Jesu, 1723. 4^ - IV. H. h. 31. 

(Zaluski, J6zef), Cephasi Zelosivii, t. j, anagrammatice 
. . . J6zefa Zaluskiego, , , . Dwa miecze katolicki^j w 
kr61estwie orthodox^yskim odsieczy przeciwko natarczy- 



Polemik. 435 

wym P. P. Dy8sydent6w Polskich zamachom. Warsz., 

Drak. Schol. Piar., 1731. 4«. — 11. O. e. 30. 
BohomoleCy Jo., Kesponsio ad censuram libri de natnra 

et poteetate daemonis. Varsaviae, Mich. Groll, 1775. 8^. 

— IV. H, k. 5. 
Franke, X., Slowa pokoju i mitodci, ofiarowane P. Jaekel, 

pastorowi w Dobrzycy, antorowi obszemego katechizmn 

ewanielickiego . . . Z niem. przetl. przez X. Kamieiiskiego. 

Poznaii, Scherk, 1839. 8». — IV. K. h, 34. 
Potocki, Bern., Quelqnes reflexions snr la lettre adress^e 

par Mr. Br^a k Mr. Mikorski. Posen, J. K.^Zapa]i8ki, 

1842. 8«. — IV. J. e. 18/2. 
(T a il 1 a r d , J. B.), Le c^libat des pretres k Messieurs Eugene 

Br^za et le comte Bernard Potocki. Gnesen, E. Giinther, 

1842. 80. — IV. J. e. 18/1. 

— Celibat czyli bezieiistwo ksi^y. Do pan6w Eugeniego 
Brezy i Hrabiego Bernarda Potockiego. T2om. z franc. 
Xawery Godzimirski. Poznaii, bracia Szerk, J845. 8*. — 
XV. J . e. 04. 

Podr6^ na wozie pocztowym, czyli nie s%dj&, czego nie 

znasz! Z niemieck. podlug 3. wydania przeloifyl K. W. 

Lewandowski. Poznajd, L. Merzbach, 1853. 8®. — V. B. 

e. 45. 
B6zaiiski, Feliks, Andrz^j Towiaiiski, jego cele poli- 

tyczne i socyalna religia. Poznaii, F. Chocieszydski, 1882. 

80. — VI. E. b. 25. 
Semenenko, Pierre, Towianski et sa doctrine, jug^s par 

Tenseignement de T^glise. Pans, Sagnier & Bray, 1850. 

8®. Tome 11. contient: 

1. Pieces justificatives: Banquet du 17. Janvier 1841. 
d'Andrd Towianski, imprim^ en polonais d'apr^s son 
manuscrit, accompagn^ d'une traduction litt^rale la- 
tine et suivi d'une traduction fran^aise. Paris 1849. 

2. Avis sign^ par Andr^ Towiaiiski, invitant k venir hono- 
rer la sainte-vierge dans P^glise de Saint-S^verin. 

3. Acte, par lequel M. S^verin Pilchowski se constitue 
esclave de Towiaiiski. — IT. J. £ 45. 

— magnetyzmie nauka . . . Paryi, Sagnier et Bray, 
1860. 80. — IV. C. n. 1. 

— Przeciwko cerkwi rossyjski^j: prawda o ko^ciele boiym 
i o ko^ciele rossyjskim. Pary£, Maulde et Benou, 1843. 
8<». — IV. D. b. 6. IV. J. e. 27. 



28* 



436 Polnische Gesctichte und Literatai*. 

Kateolietik. 

Katecliisin rzymski, to jest, nauka chrze^ciaAska, za ros- 
kazaniem concilium Trydentekiego y Papieia Pinsa V. 
wydana. Kalisz, w druk. J. Wolraba, 1603. — IV. G. 
m. 32. 

— rzymski z wyroku i5go soboru trydentekiego uloiony, 
z rozkazu Piusa V., papieia, wydany i od Klemensa XIII. 
szczeg<5bii6y zalecony. Warsz., w Druk. Komm. Bz^do- 
w^j, 1827. 8«. 3 tomy. — IV. F. e. 32. 

Bellarmin, Rob., Wyklad nauki chrzeSciaiiski^j. Leszno 
i Gniezno, nakl. E. Giinthera, (po r. 1844.) 12«. — IV. 
J. 1. 5. 

— Xatechizm kr6tko zebrany. Leszno i Gniezno, nakl. E. 
Giinthera, po r. 1844. 12». — IV. J. 1. 6. 

Bia2obrzeski, Maroin, Katechizm albo wizerunek pra- 
w^y wiary chrze^ciaiiski^y . . . Krak6w, Mik. Szarffen- 
berger, 1667. 4®. Bez tytuhi i bez 2 ostatn. kart. — IV. 
X. h. 31. 

Kucborski, Wal. , Katechizm dlbo nauka wiary . . . Kra- 
k6w, Mik. Szarffenberg, 1568. Fol. Z drzewor. — IV. 
H. b. 16. 

Cromerus, Mart., Catecbeses, sive institutiones duodecim 
de septem sacramentis et sacrificio missae et de fune- 
bribus exequiis. Crac, Nic. Scharffenberger , 1570. 4®. 
■— IV. G. m. 26. (Lat., pol., germ.) 

— Katechizm. Dla dyezezyi warmiiiski^j, po niem. i po polsku. 
Bez karty tytulow^j. 8°. — IV. J. i. 8. 

Powodowski, H., Catechizm koSciola powszechnego, nauki 
do zbawienia potrzebniejsze. Poznaii, Malcher Neringk, 
1577. 8^ Bez tyt. — IV. H. i. 18. 

Luther, Marc, Enchiridion, Catechismus dla pospolitych 
pleban6w y kdznod2iey6w, . . . przeloiony przez Hiero- 
nymd Mdleckiego, plebanA leckiego . . . Kr61ewiec, Jan 
Fabriciusz, 1615. 4®. Ark. M. r^kopi^m. — IV. H. h. 15. 

Katechizm diecezyi paryski^y . . . "Warsz., w druk. Pia- 
r6w, 1755. 8<». — IV. p. e. 34. 

Nauki katechizmowe . . . przez 00. missionarzdw zakonu 
Braci mniejszych &w, oyca Franciszka Kapucyn6w. Ber- 
dycz6w, w drukami Fortecy Naysw. Panny Maryi, 
1779. 8«. Niema koAca od str. 172. — IV. H. i. 24/1. 

Fleury, Katechizm history czny, kr6tko zawieraj^cy w sobie 
pismo i^w. i nauk^ chrze^ciaiisk%. Wilno, J. Zawadzki, 
1816. 8^ — IV. G. k. 32. , 

— To samo. Wilno, J. Zawadzki, 1828. 8«. — IV. G. d.27. 



Katechetik. 437 

Chodani, Jan Kanty, Nauka chrzeSciaiiski^j, katolicki^j 
reKgii. Wilno, J. Zawadzki, 1823. S\ — IV. K. f. 46. 

Earthel, C, Kauka clirzeSciaiisko-katolickidj religii, histo- 
rjcznym sposobem . . . wyloiona. Z niem. Leszno, E. 
Gtinther, 1838. &>. — IV. K. k. 34. 

— to samo. Leszno, Ernest Gtinther, 1839. 8®. — IV. 
K f. 15. 

Schmidt, Katechizm rzymsko-katolicki. Z niemieckiego. 

PoznaA, W. Stefaiski, 1839. 8». — IV. K. f. 20. 
Mikiewicz, Andrz^j, Katechizm parafialny. Lw6w, J. 

Milikowski, 1840. 8*. — IV. K. f. 26. 
Konigsdorfer, Mart., Nauki katolickie . . . z 4wyd. . . . 

przel. . . . przez X. P. Rzewuskiego. Warszawa, w drok. 

XX, Missyonarzy, 1843. 8». 2 tomy. — IV. L. m. 34-35. 
PowinnoSci chrzeiSciaiiskie, czyli katechizm missyjny, . . . 

z przydatkiem sposobu sluchania i dpiewania mszy ^w. 

i r6inych pie^ni. Leszno, E. Gtinther, 1839. 12«. -- IV. 

K. f. 13. 
Gaume, J,, Kr6tki katechizm wytrwalo^ci, czyli wykJad 

historyczny, dogmatyczny, moralny i liturgiczny religii. 

Z franc. Warszawa, S. H. Merzbach, 1851. 8^. 2 tomy. 

— V. A. k. 1—2. 

Badzki, A., Katechizm rzymsko-katolicki. Poznad, J. Lu> 
kaszewicz, 1845. 8^ — IV. J. 1. 7/2. 

— Tre66 religii, t. j. dzieje starego i nowego testamentn, wraz 
z katechizmem rzymsko-katolickim. 3. wyd. Poznaii, A. 
PopMski, 1853. 8^. — V. B. e. 42. 

Besp^dek, Katechizm rzymsko-katolicki . . . Poznaii, A. 

PopMski, 1858. 8". — V. A. m. 58. 
Beharbe, J., T. J., Katechizm dla doroslejsz^j mlodzieiy, 

przel. przez X. E. Likowskiego. Poznaii, J. K. Zapaiiski, 

1864. 8«. — V. 0. i. 43. 

— Katechizm rzymsko-katolicki dla dzieci, t26m. X. E. 
Likowski Poznaii, J. K. ^upaiiski, 1866. 12 ^ — V. 
C. i. 48. 

Katechizm rzymsko-katolicki- Sredni . . • Gniezno, J. B, 

Lange, 1869. 8«. — V. 0. m. 25. 
Hadziejewski, ^t., Prawdy wiary i obyczaj6w. Poznaii. 

Wl. Simon, 1878. 16«. — IL S. i. 150. 
Szubert, J., PrzyJQcie dzieci do pierwsz^j spowiedzi ikom- 

munii &w. . . . Leszno i Gniezno, E. Gtinther, 1848. 8^ 

— IV. J. e. 76. 

Gaume, Wielki dzien siQ zbliia, albolisty o pierwszdj kom- 
mnnii iw. Tlom. . . . X. S. S. D. Wilno, R. Bafalowicz, 
1850. 8°. - IV. C. h. 17. 



438 Polnische Geschichte und Literator. 

Kamieiiski, Adolphus, Excerpta s. historiae ex Snlpi- 

cio Severo, adjectis quaestionibus illustrata, ad usoin ju- 

ventutis scholasticae. Yars., typ. Scholar. Pianim, 1771. 

120. -_ IV. K. f. 3. 
Schuster, J., Dzieje starego i nowego testamentu dla szkot 

katolickich, z niem. przei. X. F. Koztowski. Wyd. 2. 

Poznaii, L. Merzbach, 1864. 8«. [Z drzewor.] — V. 

C. i. 22. 
Przygotowanie do spowiedzi sw., napisane przezks. G. J. 

Wydanie dla chtopcdw i wydanie dla dziewcz^t. Pozn., 

WL Simon, 1877. IG'. — H. S. i. 138—139. 
Przysposobienie do przyj^cia sakramentu bierzmowania. 

Poznaii, w drok. Or^downika . ., 1841 . 8®. — IV. J. e. 6. 
— to 8 a mo. Wyd. IE. Poznaii, nakl. braoi Szerk6w, 1842. 
. . 80. — IV. J. e. 17. 
Unterricht, Kurzer, tlber das heil. Sakrament der Firmung 

nebst Gebeten. Lissa iind Gnesen, E. Giinther, 1841. 8^. 

— IV. J. n. 36. 

Nauka kr6tka o sakramencie bierzmowania . . . W Lesznie 

i Gnieinie. E. Gunther, 1841. 8». — IV. J. n. 35. 
Kegnault, Nauki o bierzmowania skreSlone, tlom. z franc. 

JQz. X. S. S. D. Wihio, R. Rafalowicz, 1850. 8». — IV. 

C. h. 22. 
Nauka kr6tka o odpustach, a szczeg61nidj o odpuscie jubi- 

leuszowym . . . Poznaii, W. Stefaiiski, 1843. 16*. — IV. 

J. e. 22. 
Bouvier, J. B., Nauka o odpustach, bractwach i jubileuszu, 

przet. ks. Kazim. Przyalgowski. Wilno, M. Zymelowicz, 

1847. 80. - IV. D. b. 31. 
Missy a, czyli przysposobienie si^ do missyi, jdj dzialania 

i skutki Wyd. 2. Leszno, E. Gunther, 1852. 8*. — V. 

C. m. 38/4. 
1. O papieiu, czyli ojcu sw. 2. O nieomylno^ci papieia. 

3. Kto rzj^dzi w kosciele 6w. 4. Slowo do rodzic6w. 

Napisane przez ks. G. J. Pozn., W. Simon, 1878. 1Q\ 

- II. S. i. 141. 

Delert, Jan Bap t., Modlitwa, jako wielki drodek zbawie- 
nia, czyli wyklad o modlitwie ustn^j, o rozmyilaniu i 
rekollekcyach. Wyd. 2., pomnoione „Bozmy[51aiiiem Sw. 
Teresy na pacierz.'* Poznaii, L. Merzbach, 1862. 8®. — 
V. 0. i. 5. 

Nie zapominajcie o umarlych, czyli akt heroiczny 
milosierdzia wzgl^dem dusz w czyiScu cierpi^cych. Z 
franc. Poznaii, N. Kamieiiski i Sp., 1868. 16®. — II. 
S. i. 256. 



Katechetik. 439 

Biesiekierski, Jan Augustyn, Kr6tka nauka o czci y 
posz&now&niu obraz6w &w. Krak., Mac. Andrzejowczyk, 
1624. 4«. — IV. G. n. 36. 

Historya starego y nowego testamento, wedhig porz^dku 
ckronologii zebrana; przez . . . Andrz. Zaluskiego, Bis- 
kupa . . . przetl. Warsz., w drok. XX. Schol. Piar., 
1776. 8^ — IV. J. k. 11. ,^a Tey Xi^ice Syn in6y 
Edward [Raczyiiski] zacz^l Si^ czytad uczyd Boku 1788 
w Listopadzie*^ 

Hoffmanowa, Klem. z Taiiskich, PowieSci z pisma &w,, 
wybrane z ksii^g hifitorycznycli starego zakonu. Warsz., 
A. GalQzowski i Komp., 1819. 8*». — IV. J. h. 23. 

— Pismo Swi^te wybrane z ksi^g starego i nowego zakonu 
. . . Lw6w, Stanis}aw6w i Tam6w, J. Minkowski, 1846. 
8°. 2 tomy. — IV. J. e. 80—81. 

Muczkowski, J., Powie^ci z starego i nowego testamentu 
. . . PoznaA, K. W. Mehwald, 1820. 8*. 2 tomy. — IV. 
K, n. 7. 

— to samo. Wyd. dragie. Poznaii, W. Decker i Sp., 1831. 
8^ — IV. J. h. 21. 

Aogalski, Leon, Historya biblijna . . . Wilno, T. Gltlcks- 

berg, 1836. 12». 2 tomy. — V. A. L 47—48. 
Siowoboie, z starego testamentu wybrane, podlug ttoma- 

czenia Wujka, Pozn., W. StefaAski, 1840. 8o. — IV. K. f. 19. 
Lamd-Fleury, Historia i^wi^ta, potocznym sposobem opo- 

wiadana. Z franc, przel. Warsz., G. L. Gliicksberg, 

1842. 12. — n. A. b. 5-12. 
Derome, T., Dzieje starego i nowego testamentu. Trze- 

meszno, G. Olawski, 1843. 8^ 2 tomy. — IV. J. e. 24. 
Scbmid, Krz., Historyja biblijna dla dzieci, wyci^g z dziela 

obszemiejszego. Lw6w, Fr. Piller, 1843. 8®. 2 tomy. — 

IV. J. e. 19. 
Ty c, Ant. , Dzieje starego i nowego przymierza . . . Leszno 

i Gniezno, E. Giinther, 1844. 2 tomy, z map^ i lit. 8^ 

— IV. J. e. 28—29. 

— to samo. Leszno i Gniezno, E. Giinther, 1845. S\ — 
IV. J. e. 49. 

Lekcye i ewangelie na wszystkie niedziele i Swi^ta catego 
roku, podl. przekl. X. J. Wujka, S. J., . . • wydat X. Ant. 
Tyc. Leszno i Gniezno, E. Giinther, 1841. 8'. — IV. 
J. n. 34. 

— — Nowe przejrzane wydanie. Leszno, E. Giinther, 1855. 
8«. — V. B. f. 17. 

Radzki, A., Dzieje starego i nowego testamentu. Poznaii, 
Ksi^g. Nowa, 1845. 8». — IV. J. L 7/1. IV. J. e. 66. 



440 Polnisclie Geschichte nnd Literatur. 

History a biblijna . . . dla ui3rtka szk6l ewanielickich. 

Z mappc);. Lw6w, Jan Minkowski, 1851. 8®. — IlL R. p. 4. 
Podlewski, Piotr Wine, Pismo ^w., czyli wieme opo- 

wiadanie stowa bos^ego . . . Wilno, J. Zawadzki, 1851. 

80. 2 tomy. — V. A..i. 59-60. 
Koehler, Jan, Dzieje starego i nowego przymierza . . . 

6. niezm. wydanie. Leszno, Fr. Ebbecke, 1866. 8". — 

V. A. m. 59. 
Dzieje starego i nowego testamentu, ulo^one dla 8zk62 ka- 

tolickich archidyec. gniesbiieiiski^j i poznadskidj. Gniezno, 

J. B. Lange, 1869. 8». — V. C. m. 26. 



Homiletisclie Theologie. 

Vgl. hierzu die unter Genealogie und Biographie S. 305 

fF. verzeichneten Casualpredigt^n. 
Holowidski, Ign., Homiletyka. Krak6w, Wydawnictwo 

dzieJ katoL, 1859. 8«. — V. B. k. 76. 
Lipnicki, A., Zasady kaznodziejstwa, czyli nauka opowia- 

dania slowa boiego ... Wilno, J. Zawadzki, 1860. 8**. 

2 tomy. — V. B. 1. 11—12. 
Augustyna, S., Pi^ddziesi^t homilii. Przek2ad z JQzyka 

laciiiskiego. Poznaii, N. Kamieiiski i Sp., 1858. 8^ — 

V. B. h. 10. 
Cromeri, Mart., Sermones tres synodici cum adjunctis ali- 

quod aliis et carmine juvenili de resurrectione Christi. 

Coloniae, M. Cholinus, 1566. 8«. ~ m. K. b. 29/1. 
Povodovius, Hier., Conciones aliquot piae et eruditae 

de puro dei verbo eiusque germano sensu et de coena 

domini sub una panis specie communicanda. Posn., Jo. 

Wolrab, 1578. 8*. Cum autographo auctoris, — IV. J. n. 4. 
Wilkowiecko, NicoL, Flores sermonum in evangelia do- 

minicalia post f. s. trinitatis ecclesiae catb. usurpata. 

Pars I. Crac, Matt. Gariuolius, 1579. 8®. — IV. H. i. 1. 
Bialobrzeski, Marcin, Postilla ortbodoxa. Krak6w, 

Druk. Lazarzowa, 1581. Fol. 2 tomy. [Z portr, Batorego 

i autora.] Przedmowa drukowana czcionkami podobnymi 

do pisma. — IV. H. f. 14. 
Grodzicki, Stan., O Czyscu pierwsze kazanie, na pogrz. 

. - , Katarzyny z T^czyna Radziwillow^y. Wilno, Druk. 

S. J,, 1592. 4". Bez karty tyt. — IV. K, n. 6/2. 

— O czydcu kazanie wt6re, przy pogrz. . . . Olbricbta Badzi- 
willa . . . WUno, Druk. s. J., 1593. 4^ Niema karty tyt. 
i str. 97-100. - IV. K. n. 6/3. 

- jedn6y osobie, w uiywaniu sakramentu ciala paAskiego 
w koiciele Boiym zwyczayn^y. Kazaii szeid. Wilno 



Homiletische Theologie. 441 

1589. 40. — IV. H. k. 19/1. IV. K. n.6/1. Cfr.Jocher 

3937. 4001—4002. 
Grodzicki, Stan., O poprawie kalendarza kazania dwoje 

. . . Wilno 1589. 4«. — IV. J. b. 7/10. 
Karnkowski, Stanisl., Eucharistia, abo o przenadw. sa- 

kramencie y ofierze ciala y krwie Pana Zbawiciela y Boga 

naszego pod 08ob% chleba y wina kazan czterdziedci. 

Krak., Andr. Piotrkowczyk, 1602. Fol. Egz. z Bibl. au- 

tora. — IV. H. b. 14. 

— Messiasz, albo kazania o npadka y naprawie rodzaju 
ludzkiego przez przyji^cie na dwiat P. N. Jezusa Ohristnsa 
S3nia Boiego, Przydane na koiicu tegosz Auctora Ka- 
zanie: dwoiakim kodciele ChrzeiSciaiiskim. W Pozna- 
niu 1597. Fol. — IV. K. d. 16. 

— to 8 a mo. Pozn., N. Kamieiiski i Sp., 1847. 8°. — IV.F.e.l. 
Wujek, Jak., Postille mnieysz^y Cz^6 pirwsza ozimia. 

Gz^6 wtora letnia. Pozn., Jo. Wob-ab, 1579—80. 4^ 
2 tomy. — IV. K. b. 24-25. IV. H. 1. 23. 

— Postilla Katboliczna mnieysza. Pozn., Jo. Wobrab, 1582. 
Fol. 2 tomy. Tom I. bez tyt. — IV. H. a. 12/1. 

— Postilla catbolica, to jest kazania na Evangelie Niedzielne 
y OddwiQtne przez cafy rok . . . CzqS6 1. ozimia. 2. letnia, 
na niedziele. 3. o Swi^tycb: cz^6 1. ozimia. Krak., 
Siebeneycber, 1584. Fol. 3 tomy. — IV. K. a. 15. 

— Postylla katbol. mnieysza. III. wyd. Przedmowa do J. K. 
Modci. Krak., w Wigili^ Andrzeja ^w. r. p. 1590. Kjak., 
Piotrkowczyk, 1590. 40. — IV. G. m. 15, 

— Postilla katholicka mnieysza. Krak., Andrz. Piotrkowczyk, 
1617. 4». - IV. H. 1. 1. 

Skarga, Piotr, Kazania o siedmi sakramentacb koSciola 
&, katbolickiego, do kt6rycb s^ przydane kazania przy- 
godne . . . Krak., Andrz. Piotrkowczyk, 1600. Fol. — 
IV. H. b. 13. 

— Kazania o siedmiu sakramentacb. Wilno, Druk. Akad. 
Soc. J., 1737. Fol. — IV. H. a. 5. 

•» Kazania przygodne z inemi drobnieyszemi pracami o ro- 
^ycb rzecz4b wszelakim stanom nalei^cycb. Krak., 
Andrz. Piotrkowczyk, 1610. Fol. Ace: Ejusdem: Pro 
sacratissima eucbaristia, contra baeresim Calvinianam et 
Andream Volanum, praesentiam corporis D. N. Jesu Cbristi 
ex eodem sacramento auferentem, libri tres. — IV. J. f. 
16. IV. H. b. 6/1. 

— Kazania przygodne y inne drobnieysze prace . . . na 
dwie cz^dci rozdzielone . . . Wilno, Druk. Soc. Jes., 1738. 
Fol. 2 tomy.. — IV. K. a. 8. 



442 Polnische Geschichte und Literatur. 

Skarga, Piotr, Wzywanie do jedii6y zbawienney wiary, 
do kt6rego przy]dada(5 si^ m.oie wzywanie do pokuty 
obywatel6w Kor. Polski^y y W. X. Litewsk. Wilno, J. 
Kdrcan, 1611. 4«. — IV. H. h. 29. 

— Kazanie na niedziele y dwi^ta calego, roku, ... 5. raz 
przedr. Warsz., Druk. Coll. Soc. Jesu, 1738. Fol. — IV. 
K. c. 9. 

— to samo. Nowe wydanie. Lipsk, Ksi^gamiaZagraniczna, 
1843. 8«. 6 tom6w. — V. D. 1. 2—3. 

— Kazania sejmowe. Podtug wydania Kazaii przygodnych 
i innych z r. 1610. Pozn., L. Morzbach, 1869. 8». — V. 
D. 1. 4. 

— Kazanie o milosci ku ojczy^nie, podlug wydania krakow- 
skiego 1600 r. [wydaJt J. I. Kraszewski.] Poznaii, J. K. 
^upanski, 1869. 4«. — IV. J. b. 10. 

Kraiiiski, Krzysztof, Postylla koSciola powszechnego 
apostolskiego. La8zcz6w 1611. Fol. 3 tomy. [Dla prot.] 

— IV. H. a. 3. 

Birkowius, F&bian, Josue za kol^dQ d4ny r. p. 1613. 
Jan Zamoyski nk mszy zaduszn^y . . . r. p. 1605. Ka- 
zdnia dwoje. Krakow, Andrz. Piotrkowczyk, 1613. 4^ 

- IV. G. n. 6. 

— Kazania na niedziele y swi^ta doroczne. Krak., Andrz. 
Piotrkowczyk, 1620. Fol. — IV. H. a. 1. 

— Orationes ecclesiasticae, in quibos ejusdem [Praedicatorom] 
Ordinis, turn et alii viri sancti memorantnr. Grac, Bar- 
chard Kuikius, 1622. 4°. — IV. G. m. 1. 

— I. Kazanie niedzielne. [Bez karty tytuiow6j.] 11. Kaza- 
nia na swi^ta doroczne. Krak., Andrz. Piotrkowczyk, 

1623. Fol. 2 tomy. — IV. H. b. 9. 

— Kazania na niedziele y dwi^ta doroczne. Krak., Andrz. 
Piotrkowczyk, 1623, 1628. Fol. 3 tomy. — IV. K. e. 
16-17. 

— Kwidty koron kr61ew8kich nie^miertelne, abo p4mi^ na- 
jdsnieyszego monarchy, Zygmunta m., , . tAkie Pdni6y 
Konstanciey, kr61ow6y polski^y y szwedskidy. Krak., 
w druk. Andrzejd Piotrkowczyka, 1633. 4®. — IV. G. 
n. 22. 

— Dziewi^c kazan z okolicznosci publicznych, do kt6rych 
przydane kazanie ialohne na pogrzebie X. Piotra Skargi. 
PoznaA, N. Kamieiiski & Sp., 1849. S\ — IV. L. m. 33. 

Kuczborski, W., ks., Wyklad na lament Jeremiasza Pro- 
roka. Poznaii, J. K. ^upaiiski, 1843. S\ — IV. J. e. 9. 

Polaiiski, Jan, Tnimna czlowiekowi zakonnemu podana. 
Pozn., Jan Rossowski, 1621. 4^ — IV. G. n. 6. 



Homiletische Theologie. 443 

MoSciiiski, Jan Dyon., Kazanie na wt6r^ niedziel^ 
w post a chwalebne swi^to S. Tomasza, doktora anyel- 
skiego. Krak6w, Krz. Schedel, 1641. 4°. — 11. J. 
g. 9/6. 

Starowolski, Szymon, Swi^tnica paiiska, zamykaj^ca 
w sobie: Kazania na uroczysto^ci ^wi%t calego roku. 
Krak., Krzysztof Szedel, 1643. Fol. — IV. H. b. 8. 

— Arka testamentu, zamykaj^ca w sobie: Kazania nie- 
dzielne caiego roku. £rak6w, Krz. Schedel, 1648—49. 
Fol. 2 tomy. — IV. H. a. 7-8. 

Bembus, Mattb., Tr^ba gniewu bo^ego, gromi%ca grze- 
sznik6w, n4 przestrogQ y up&mi^t&nie naroda ludzkiego 
wystAwiona. Krak6w, Luk. Kupisz, 1648. 4**. — IV. G. 
n. 6. IV. K. m. 8/3. 

Woysznarowicz, Kazim. Jan, Kazanie na reforme oby- 
czaj6w dworskich, abo peregrinacya w g6re przeczyst^y 
panny Mariey, w dzieii iSwi^ta nawiedzenia j^y w dom 
Elibiety wystawione. Krak6w, Fr. Cezary, 1647. 4°. — 
nX K. b. 25/9. 

— Dom m^dro^ci siedzni^ kolumnami wsparty, w koSciele 
Chrystusowym siedmiq, uroczystosciami panny przena^w. 
Marly ozdobiony, na tesz uroczysto^ci kazaniami . . ogto- 
szony. Antw., w druk. MarceUa Parijs, 1667. Fol. Tom. 
n.: Arsenal milosierdzia panny przena^w. Mari6y, prze- 
ciw surow6y sprawiedliwo^ci Boski^ na ziemi zaloiony, 
kazaniami odrysowany. W Paryiu, w druk. Ludovici 
Sevestre, 1668. Fol. — in. J. b. 22. 

Cieciszewski, Woyc, Expeditia Zborowska szcz^sliwie 
dokonczona, . . . w kazaniu zalecona. Warsz., Piotr Elert, 
1649. 4". — n. L. a. 13/3. 

Tworowski, Modest Pierzak, Joseph sprawiedliwy 
abo kazanie, uczynione o oblubieAcu y prawdziwym mqivL 
Panny naswi^t8z6y, Jozephie ^wi^tym. Dedyk.: Zophi^y 
z T^czyna Danilowiczowey. Warszawa, P. Elert, 1654. 
4». — IV. K. m. 8/2. 

Budzinski, Ath., Od no wo narodzonego Chrystasa Pana 
kol^da Ich MM. PP. Swi^tobHw6y Konfederati^y, tak 
Koronndy jako y Xi^stwa Litewskiego, Kawalery^y, Het- 
manom etc. ofiarowana. [Kazanie.] 1656. 4^ — IV. 
J. b. 7/7. 

Mroskowski, Marinas, Xi^ga wierszem, lamentem 
i biad% wypisana. [Kazanie.] Publikowana w dzieii na- 
rodzenia NaSw. Bogarodzice Mary6y na zroinowanym 
Piasku, dnia 8. Septembra r. p. 1657. Krak., Cezary, 
1657. 4°. Przeciwko Aryanom. — IV. K. m. 8/1. 



444 PolniBche Geschichte und Literator. 

WolsciuB, Franc, Piasek ^wi^ty, slawny y cudowny, bo 
od przena^w. Panny Mari^y obrdny, nlubiony, objd^nionyy 
albo kazanie o obr^ie cudownym Panny przenacbwileb- 
nieysz^y na miejscu Piaskiem n4zwdnym .... Krak6w, 
Fr&nd. CezAry, o. J. 1661. 4<». — IV. G. n. 6. 

Wierusz, Franc, Niebieskie posi2ki . . . Janowi Kazimie- 
rzowi Polskiemu y Szwedzkiemu Krilowi etc od JMci X. 
Woyc Dobrzelewskiego, archidyakona y administratora 
Poznaiiskiego, na sukkurs przeciwko Moskwie poslane, ka- 
zanie. Poznaii, u dziedzic6w W. Regulusa, 1664. 4*. — 
m. K. b. 25/16. 

Kycblowski, Franc, Kazania na niedziele ca2ego roku. 
Krak6w, Stanislaw Piotrkowczyk, 1664. Fol. — IV. J. 
a. 14. 

Hondemius, Jan, Rzewnos2odki glos labQcia mnieraj^- 
cego, albo pienia przewdzi^czne o iywocie i m^eChry- 
stnsow^j, z lacMskiego na polski JQzyk przetlumaczony 
przez X. Klemensa Boleslawiosa. Poznaii, Wojciecb Re- 
gulus, 1665. Fol. — lY. G. b. 6. 

Miaskowski, Jac, Maria, servitute regnatrix, . . . pane- 
gyrice celebrata. Posn., typis haeredom Alb. Reguli, 
1665. 4°. — IV. G. n. 6. 

Przyjemski, Chph., de Przyjma, Breve primi pontificis 
verbi abbreviati, continens indulgentiam plenariam, vir- 
gini . . . Mariae in instanti immaculati conceptus ejus 
concessam . . . 1666 vel. 1667? 4*. — IV. G. n. 6. 

P%czkowski, Stan., Meridies ante ortum, in aetemo con- 
ceptu conceptae sine uUa originali umbra Mariae. Posn., 
Alb. Regulus, 1667? 4». — IV. G. n. 6. 

Elert, Frdnc, Wety stohi boskiego godne, z drzew4 iy- 
wotA wszelAkiey ^wi^tobliwo^ci bl. J&na od KrzyiA Swi^- 
tego, . . . z &w. matk^ Teres8% wspul-ser&phickiego re- 
formatora, . . . w koddiele pozn. 0. O. KArmelit6w bossych 
nA traktAment duszny zerwAne . . . Pozn., Woy6. Regu- 
lus, 1676. 40. — IV. G. n. 6. 

Stephanowicz, Ant., Dzieto zbawienia ludzkiego wysta- 
wione, t. j., przednieysze iywota P. Jezusowego y Prze- 
nay^w. jego rodzicielki P. Mary^y tajemnice, na kaza- 
niach . . . obja^nione. Krak., Woyc. Gorecki, 1678. Fol. 
2 tomy. - IV. H. b. 15. 

Kaczyiiski, Paw., Kazania na niedziele calego roku . . . 
Kalisz, w kolejum (sic.) Soc Jesu, 1683. Fol. — IV. 
H. a. 13. 

Gryllewicz, Franc Ign., Glos lab^ci umierajacego na 
krzyzu Chrystusa, t. j. Siedin ostatnich s26w Chrystuso- 



Homiletisclie fheologie. 445 

wychf siedmi^ kazaii postnych . . . ogtoszony. Pozn., 

typ. Acad., 1695. 4°. — II. G. a. 13/1. 
(Za^uski, Andrz. Chryz.), Kazania. Bez tyt. Str. 1. Na 

pierwsz% niedziel^ postu r. 1696, w koUegiacie Pultow- 

ski^y. Str. 209. Na pogrzebie . . . Franc. Sapiehy, koniu- 

szego W, X. L., w Grodnie, 9. Mar. 1688 miane. Po r. 

1698. Fol. - IV. H. b. 2. 
Massillon, Ma2y post, wytJ. z franc, przez Ant. Dyon. Me- 

leniewskiego. Warsz., Druk. przy ulicy Senatorski^j, nr. 

477, 1826. 8«. — IV. K. i. 24. 
— Kazania adwentowe. Z franc. . . . przez Kb. Adama J. 

K. Szeleskiego. Wyd. 2. Warsz., F. Spiess & C, 1847. 

8«. — IV. F. e. 26. 
Bos suet, J. B., Mowy pogrzebowe. Z franc, przel. Aleks. 

Cnkrowicz. Krak6w, D. E. Friedlein, 1838. 8». — IV. 

G. d. 20. 
Tarlo, Mich. BartL z Ozekarzewic, X. bisk. Pozn. etc., 

Kazanie JW. — przy konkluzyi naboiedstwa czterdziesto- 

godzinnego w kollegiacie warszawski^y S. Jana, d. 4. Int. 

1715, miane . . . Warsz., Druk. 00. Schol. Piar., 1715. 

Fol. - in. O. c. 23/16. 
Loka, Hier., X., Wielka nieba y iSwiata calego expektacya: 

^w. Stanislawa Kostki y iSw. Aloyzego Gonzagi Soc. Jesu 

kanonizacya . . . og2oszona. Krak., Jak. Matyaszkiewicz, 

1717. Fol. — IV. H. a. 14/2. 
Maria, Assumpta est, in caelum. Kazanie polskie na 

wniebowzigcie matki boskidj, z napisem lac. Bez dat. Fol. 

— IV. J. a. 6. 
Buydecki, Flor., Chwala nay^w. grobu Ohrystusa na so- 

lenn^ uroczystod(5 tegoi nay^w. grobu. Bjrak., JAk. Ma- 
tyaszkiewicz, 1725. Fol. — rV. J. a. 6. 
Grabowski, Manswet, Charakter Paiiski, nieiSmierteln^ 

chwal^ SS. Paiiskich reprezentuj^cy. [Kazania.] PoznaA, 
Druk. Akad., 1739. Fol. - IV. K. a. 10. 
Walknowski, Wlad. Wierusz, Wodz, woysko chrze- 

dciaiiskie w boju doczesnego iycia przeciwko inkursyom 

nieprzyiaci62 duszy prowadz^cy, Ghrystus Jezus, w prze- 

nayiw. sakramencie utajony. Pozn., Druk. Akad., 1739. 

FoL — IV. J. a. 10/6. 
Bojarski, Ant. Nep., Dzieii niestworzonego sloiica, r6- 

wnym apostolski^y nauki ^wiatlem Piotra y Pawla iSwiatu 

uczyniony ja^nieyszy, czyli kazanie . . . Pozn., Druk. 

Akad., 1747. Fol. - m. 0. c. 23/23. IV. J. a. 10. 
Ohodubski, Iz., Sekret na parol Piotra S. wladzy apo- 

stolski^y wydany, za kwit z winy y Isisxy grzechow^y, 



446 Polnische Geschichte and Literatar. 

w areszcie ie zostawiony, wIqc . . • z ambony publi- 

kowany. Poznaii, Drak. Akad., 1752. FoL — IV. J. a. 10. 
Elertowski, Andrz., Trzy kazania, jedno na ^wi^to sw. 

Seraf. Franciszka, dmgie na dwi^to niepokaL poczQcia 

N. Maryi Fanny, trzecie na fest podwy^szenia krzyza 

Sw. . . . miane. Pozn., Dmk. Akadem., 1755. Fol. — IV. 

H. a. 14/1. 
Plochocki, J6z., Kazania ku czci J6zefa Sw. pisane. Ka- 

lisz, Druk. J. K. M., 1781. 8\ — IV. J. k. 26. 
— Na poswi^canie ko^iola kazaii dwoje; jedno w sam dzieii 

poSwi^cania miane, w Ohobienicach r. p. 1783, dmgie 

na poswi^cania rocznicQ napisane. Wars2., Drok. Nadw. 

J. K. Mci, 1785. 8«. — n. L. b. 5. 
De la Itoche, Kazania na post. Z franc. . . przetl. przez 

X. Kar61a Szyrm^. Wilno, Druk. Akadem., 1792-93. 

Tom 1. w 2 egz. i torn 3. 3 tomy. 8^ — IV. D. e. 36—38. 
Wolski, Konst., Kazanie o korzySciach na cale iycie i na 

zbawienie wieczne maj%cych splywa^. Warsz. 1798. 8®. 

- IV. K. f. 8. 

Konczewicz, Ign., Zbi6r kazaii z r6inych klassycznych 
autor6w w materyach wainych. Krak., Tekla Grdblowa, 
1806. 8^ 2 tomy. — IV. G. d. 23—24. 

Siemoiiski, Ludw. Siemoni, Kazanie na uroczystosiS 
zes2ania Ducha Sw., . . . w celu uproszenia pomocy Dacha 
Pocieszyciela przy odrodzenia si^ naroda polskiego, Warez., 

d. 18. Maja 1807. 8°. — IV. K. f. 7. 

Iwaiiski, Seb., X., Trzy przybytki dla Wielkiego Napo- 
leona, cesarza, Francuz6w i kr61a Wloch6w, toi opieknna 
Polak6w, . . . kazaniem ofiarowane. Kalisz, K. W. Meh- 
wald, 1807. 40. - IV. H. k. 12/1. 

Przeczytaiiski, Patrycy, X., S. P., Kazania. Warsz., 
Druk. XX. Piar6w, 1815-22. S\ - 5 tom6w. - IV. L. 
m. 36—40. 

Kazania 6wi%teczne i przygodne, z r^kopismdw wydrako- 
wane w roku 1824. Wibio, Druk. XX. Missionarz^w, 
1824. 8°. Estreicher: ,,S^ tu trzy kazania Jana Nepom. 
Korwina Kossakowskiego i inne nieznanych Autor6w." 

- IV. G. d. 22. 

Blachowicz, Piotr, Kazania niedzielne. Warszawa, J. 

WQcki, 1833. 8°. 2 tomy. — IV. F. e. 27—28. 
Balicki, Wine, Kazania na wszystkie niedziele i Swi^ta 

calego roku. Lw6w, F. Filler, 1835-36. 8°. — IV. F. 

e. 29—30. 

Balcerowski, Sylw., Biblioteka kaznodziejska. Poszyt I. 
PoznaA, K. Reyzner, 1837. 8». — IV. G. h. 34. 



Homiletische Theologie. 447 

Filipecki, Andrz., Na niedziele cal:ego roku kazania. Wy- 
danie nowe. Wilno, J. Zawadzki, 1838—42. 8°. 4 tomj-. 

— IV. L. m. 14-17. 

(Tyc, A.), Wyb6r kazaii oryginalnych, z najlepszych naszych 
dawniejszych i nowszych kaz]iodziej6w zebrany. Leszno, 
Ernest Gunther, 1839. 4«. T. I. — IV. K. f. 16. 

Dawidowicz, Dawid, Kazania na niekt6re niedziele roku. 
Lw6w, J. Schnayder, 1841. 8«. 3 tomy. — V. A. L 19—21. 

Jarmusiewicz, Jan, Mowy do ludu wiejskiego, kr6tkie 
i latwe, na wszystkie niedziele i Swi^ta. Kocznik I. 
WiedeA, wdowa A. Strauss'a, 1841. 8^ — V. A. g. 32. 

Kacharski, Jan, ks., Biblioteka kazaii dobranych tego- 
czesnych kaznodziejow rfynniejszych archidyecezyi Lwow- 
ski^j obrz. lac. Lw6w, J. Milikowski, 1843 — 46. 8®. 
2 tomy. — IV. F. e. 23—24. 

Kamieiiski, Maxymilian, Kazania na niedziele (i na 
swiQta) calego roku (i przygodne). Pozn., N. Kamienski 
i Sp., 1846. 8». 3 tomy. — IV. J. 1. 11—13. 

— Kazania na swi^ta caiego r. i przygodne. Wyd. 2. Pozn., 
N. Kamieiiski i Sp., 1866. S^ — V. C. k. 63. 

Falkowski, Jak., Biblioteka kaznodziejska . . . Wydanie 
nowe, poprawne. Wilno, J. Zawadzki, 1846. 8®. 6 tom6w. 

— V. A. h. 21—26. IV. F. e. 14-18. 
Konigsdorfer, Marcin, HomiHe katolickie, czyli wyklad 

sw. ewangelij na niedziele i dwi^ta , na JQz. polski przeL 
przez X. P. Rzewuskiego. Warsz., Druk. XX. Missio- 
narzy, 1843. S\ 2 tomy. [Z portr.] - IV. F. e. 40-41. 

Mokrzecki, F., Kazania w rdinjch uroczysto^ciach powie- 
dziane.w Wilnie. Poznan, W. Stefaiiski, 1845. 8®. — 
IV. J. e. 72. 

Zacharjasiewicz, Franc. Xaw., Kazania na niekt6re 
^wi^ta i z innych okoliczno^ci miane. Lw6w, J. Mili- 
kowski, 1845. 8°. — IV. F. e. 25. . 

Kajsiewicz, Hier., Kazania i mowy przygodne . . . Paryji, 
Ksi^g. Katol., 1845. 8*> - IV. J. e. 91. V. A. f. 1/1. 

— Kazania na niekt6re niedziele i ^wi§ta. Wroclaw, Ferd. 
Hirt, Paryi, K Krdlikowski, 1848. 8«. - V. A. f. 1/2. 

— Pisma. Tom I.: Kazania przygodne. EC.: Mowy przy- 
godne. Nekrologi. Zyciorys bl. Andrz. Boboli. Berlin, 
B. Behr, 1870. 8^ 2 tomy. 

— Mowa pochwalna na cze66 i, Franciszka Salezego, bisk. 
Genewskiego . . . Paryi, L. Martinet, 1849. 8®. — IV. 
D. b. 5. 

Siedm grzech6w gl6wnycli, w siedmiu kazaniach postnych 
passyjnych rozebrane i objasnione. Z niem. przetl. X. 



448 Polnisclie Geschiclite und Literatur. 

Zaj%c. Leszno i Gniezno, E. Gtinthep, 1847. 8®. — IV. 

J. e. 77. 
Lecha, Gerard a, Kazanie . . . na d. 16. kwietnia 1848 r. 

w niedziele palmow%. Krak., J. Wildt, 1848. 8<^. 4 strony. 

— IV. L. k. 18/10. 
Mieczkowski, Antonin, Kazania dwi^teozne iprzygodne. 

Wilno, J. Zawadzki, 1848. 8\ — V. A. c. 10. 
Winnicki, P., Kazania postne, z niemieck. przepolszczone. 

Warsz., S. Orgelbrand, 1849. 8«. — IV. 0. n. 46. 
LacordairO) Kazanie, miane w katedrze paryzki^j, dnia 

14. kwietnia 1850 r., na rzecz zaloiema, kaplicy greko- 

stawiaiiBko-katolickidj. Pary^, L. Martinet, 1850. 8^. — 

IV. C. n. 49. 
Wrdiewski, Franc, Kazania adwentowe, ^wigtne, passyj- 

ne, przygodne i pogrzebowe. Wroclaw, Z. Schletter, 1851. 

8«. — IV. D. b. 34. 
Ximenes, Piotr, Kr6tki wyktad iw. ewangelii na niedziele 

i ^wi^ta, z wlosk. na polskie przei. Stani8taw6w, J. P. 

Piller, 1851. 8«. — V. A. k. 11—12. 
Foerster, Henr., Dr., Gdy ludzie 6pi^, przychodzi nieprzy- 

jaciel. Kazanie . . . Leszno i Gniezno, E. Gunther, 1845. 

8«. - IV. J. e. 56/2. 

— Homilie na niedziele calego r. koScielnego. Przel. z niem. 
przez Gabr. Malinowskc^. Leszno i Gniezno, E. Giinther, 
1848-54. 8». 2 tomy. — IV. F. e. 42. n. S. i. 261. 

Sm^tosz, Jer., Siedm kazaii o m^ce pana naszego, Jezusa 
Chrystusa. Gniezno, J. B. Lange, 1850. 8". — V. A. i. 33. 

Antoniewicz, Kar61, Nauki i mowy przygodne, miane 
w Krakowie. Krak., w Wydawnictwie dziel katol., 1851. 
S\ — V. A. i. 37. 

— Kazania i nauki, pami^tka pobjiiu jego w Krakowie, 
Krak6w, D. E. Friedlein, 1864. 8^. — V. C. i. 24. 

Wr6£ewski, Franc, Kazania na niedziele ca2ego roku 

ko^cielnego, wybrane z . . . kaznodziej6w nowszych. 

Wroclaw, Z. Schletter, 1852. 8*. 2 tomy. — V. A. f. 

16-17. 
Piramowicz, Ant. Konr., Mowy pogrzebowe . . . Warsz., 

G. Sennewald, 1852. 8o. — in. R. o. 3. 
Prnsinowski, Aleksy, Kazania imowy ^alobne. Leszno, 

E. Gunther, 1853. 8°. — V. B. d. 31. 
Laiicucki, Wine, Kazania i mowy, wydal X. Teodor 

KiliAski, 1856. S\ - V. B. g. 9. ^ - 
Jabczyiiski, Jan, Kazania i mowy tre^ci religijnej, miane 

przez znakomitych m6wc6w duchownych przy rozmaitych 

rzadkioh obrz^dach i obchodach ko^cielnych od wieku 



Homiletische Theologie. 449 

XVin. do polowy wieku XIX. Tom I. obejmuj^cy ka- 

zania i mowy z drugidj polowy wieku XVIII. Poznaii, 

L. Merzbach, 1857. 12«. — V. C. h. 8. 
Delert, J. B., Kazanie na uroczystoSd r6:2aiica Sw., miane 

w ko^ciele &w, Dominika w Poznaniu. Poznaii, J. K. 

^upaAski, 1858. 8». — V. B. g. 61. 
Bogdan, Jan, Kazania i mowy pogrzebowe. Warszawa, 

G. Sennewald, 1861, 8o. — V. 0. d. 3. 
Semenenko, Piotr, O milodci ojczyzny kazanie, ktore 

mial w Rzymie, w ko^ciele S. Andrea della Valle . . . 

Z Przegl^du Poznaiiskiego. T. 37. zesz. 1., 1864. 8«. — 

V. D. g. 14. 
Miiller, Ludw., Kazania na niedziele i ^wi^ta, populamie 

i obrazowo opowiadane ludowi. Gniezno, J. B. Lange, 

1864-^68. 8«. 2 tomy. — V. 0. 1. 15 a b. 
Kraiiski, Wine, Dogmatyczno-moralne kazania w for- 

mie konferencyjn^j, homilijnej i exegetyczn^j. Wrociaw, 

nakl. Wydawcy, 1866. 8°. 2 tomy. — V. C. f. 39. 
Dorszewski, Kaz. , Kazania i mowy tre^ci religijn^j , 

cz^cii^ z ojc6w kosciola wyj§te, cz^dci^ oryginalnie na- 

pisane. Gniezno, J. B. Lange, 1866. 8°. — V. C. k. 37. 
— Lekcye ewangelijne na niedziele i dwi§ta caiego r. ko- 

^cielnego. Poznaii, M. Leitgeber, 1870. 8®. 2 tomy. — 

V. D. k. 38-39. 
Trento, Hier., Kazania na wielki post. Z niem. przeL ks. 

J. K. Gniezno, J. B. Lange, 1869. S\ — V. D. f. 50. 
Chotkowski, Wl., Sze^6 kazaA o kwestyi socyaln^j z 

uwzgl^dnieniem encykliki Ojca Sw., Leona XIII. Pozn., 

J. Leitgeber, 1880. 8«. — V. G. m. 1. 



Liturgische Theologie. 

Terklau, Mat., O obrz^dkach kosciola katol., ttomaczenie 
podl. 6. wyd. ks. S. K. Leszno, E. Glinther, 1858. 8«. — 
V. B. b. 5. 

Delert, Jan Baptysta, Litnrgika. Z. Teologia, T. II., 
str. 225. 8«. — V. 0. b. 17. 

— Litnrgika, czyli naboiedstwo i rok ko^cielny, wydanie 2. 
Poznaii, J. K. ^upaAski, 1869. 8^. — V. F. 1. 11. 

— to samo. Wydanie trzecie. Poznaii, J. K. ZupaAski, 
1882. S\ — VI. G. b. 3. 

Powodowski, Hier., Liturgia abo opisanie msz^y &vnqt^y 
y obrz^d6w jey . . . Krak6w, Lazarz, 1604. 8®. — IV. 
H. i. 34. 

m. 29 



450 Polnische GescLichte tind Literatnr. 

Marc in z Koch em, Wyklad ofiarr mszy sw., przetlu- 
inaczyl z ors'ginatu T, Daszkiewicz. Poznan, T. Dasz- 
kiewicz, 1876. 8«. - V. E. L 45. 

Hit u ale sacramentor. ac aliar. ecclesiae cerimoniar., ex ri- 
tual! juzta deer, sjilodi prov. Petricov. edito deprom- 
ptum, . . . reimpr. Calissii, typ. Coll. S. J. a. d. 1732. 
8". — IV. K. f. 9. 
— idem opus. Yilnae, typ. Soc. Jesu, 1742. 8**. — IV. 
K. n. 23. 

Ceremoniarz, obrz^dy nayprzod y powinnoSci stanowi za- 
konnemu przynalezyte opisuj^cy, tudziesz ceremonie po- 
wszechne koSciola sw. . . . wyjasniaj%cy. Rawicz, J. J. 
Hunoldt, 1796. 4^ — IV. H. 1. 24. 

Neverani, Protasius, Ozdoba koscioJa katol., t. j., cere- 
monie, gruntownym wykladem obja^nione. . . . Lwow, 
P. J. Golczewski, 1739. 12«. — IV. J. n. 27. 

Agenda sive obsequiale secundum rubricam ecclesiae me- 
trppolit. Gnesnensis. Crac, per Hier. Scharffenbergum, 
1549. 4«. — IV. G. n. 13. 

Agenda seu modus administrandi sacramenta: secundum 
ritum catbedralis ecclesiae Olomucensis. Crac, in off. 
Lazari, 1585. Fol. — IV. H. a. 19. 

Martynowicz, Seb., Annotationes ... ad ritus ecclesia- 
sticos orthodoxos obseruandos et abusus . . . eliminandos. 
LubHni, ex typogr. S. R. M. 1782. 4°. — IV. K. b. 8. 

Carncovius, Stan., Admonitiones quinque circa sacra- 
mentorum administrationem faciendae. Colon., M. Cho- 
linus, 1572. 8°. — U, J. 1. 21/2. H. H. a, 36/2. IH. 
L. h. 21/2. 

Bembus, Mattb. , Pastor vigilans , sive ars regendi ani- 
mas, ex epistolis potissimum D. Gregorii Magni ex- 
cerpts . . . Crac, Andr. Petricouius, 1618. 4°. — IV. 
G. m. 27. 

Pasterz dobry dla owieczek swoicb, albo spos6b godney 
administracyi siedmiu sakramentow . . . Lowicz, Dmk. 
Prymasa, 1780. S\ — IV. H. i. 24/2. 

Povodovius, Hier., Speculum clericorum, . . . tractatus 
quatuor seu sermones continens . . . Crac, in off. Lazari 
Bas. Skalski, 1604. 8°. — IV. H. k. 4. 

Mansi, Jos., Obraz prawdziwego kaplana, . . . przel. 
X. Andrz. Zaluski. Warszawa 1699. Fol. — IV. K. 
g. 16/1. 

Sevoy, F. H., Obowif^zki osob stanu duchownego . . . przekl. 
X. P. Gniewczyiiskiego. Wilno, n XX. Missyonarzy, 
1839—40. 80. 4 tomv. — IV. L. m. 20-23. 



Liturgische Theologie. 451 

Pop'ys de Castres, Genius kaplana. Tlom. z franc. . . . 

Ks. Stanisl:. Snarski, D. Wilno, A. Dworzec, 1844. 8". 

2 tomv. — IV. L. m. 31-32. 
Polancus, Jo., Breve directorium ad confessarii ac confi- 

tentis munus recte obeundum. Lovicii, Stan. Murmelius, 

1566. 12^ — IV. K. b. 20. IV. J. n. 9. 

■ 

Povodovius, Hier., Brevis et methodica instructio audien- 
darum conlessionum . . . Posn., Melch. NeringJ?, 1577. 12°. 

— V. B. m. 52. 

Burckardus, Job., Ordo misse, secundario diligentissime 
correctus, cum notabilibus et glossis sacri canonis nouiter 
additis ... In fine: „Cura Floriani Unglerii Cracouie, 
in regia ciuitate, anno dni 1512, HI. Kal. Dec. im- 
pressus finit feliciter." 40. — IV. H. 1. 13/4. IV. K. 
b. 13/2. 

— Ordo misse: secundum institutionem sacrosancte ecclesie 
Bomane. Cracouiae, Mattb. Scbarffenberg, 1529. 4**. — 
IV. G. k. 11. 

Critius, Andr., De ratione et sacrificio missae. Crac, per 

Matb. Scbarffenbergk, 1529. 8°. — IV. K. n. 29/2. 
Modus regulariter accentuandi lectiones matutinales, pro- 

pbetias nee non epistolas et euangelia. Crac, Hier. Victor, 

1525. 4«. - IV. K. b. 13/3. 
Agenda, siue Obsequiale secundum rubricam ecclesiae me- 

tropolitane Gneznensis. Crac, impr. per Hier. Scbarffen- 

bergerum. A. d. 1549. 4°. — IV. H. k. 26. 
Miss ale ecclesie et provincie Gnesnensis. Impressum Mo- 

guntie ... in officina Francisci Bobemi, impensis . . . 

Joannis Patrui, civis et bibliopolae Posnaniensis, 1555. Fol. 

— IV. F. c. 12. 

— pro itinerantibus secundimi cursum ecclesie cathedralis 
Cracouiensis. Impr. Crac. per . . . Job. Haller. A. d. 
1525. 4°. In parte 11. desiderantur folia 59, 60. — IV. 
K. b. 4. 

Breviarium seu viaticum almae ecclesiae metrop. Gnesn. 
Venetiis 1540. 8°. — IV. H. i. 2. 

— secundum rubricam, ordinem seu consuetudinem alme 
Gneznensis ecclesie, ... in officina . . . Georgii Stiicbs 
ex Sultzbacb, ciuis Nurenbergensis, impr. a. sal. 1502, die 
iouis. XIIII. m. aprilis, finit feliciter. — Initium kalendarii 
usque ad m. Dec. desideratur; folia media contaminata 
laesaque. Fol. — IV. P. a. 7. 

Commune et proprium sanctorum cum commemorationibus 
dominicarum et feriarum, horis diurnis inserviens, juxta 
breviarium roraanum dispositum etc. Posn., ty^^. Soc. 

29* 



452 Polnische Geschichte und Literatur. 

Jesu, 1766. Ace; Officia divina recentius concessa. 8*. 

— IV. J. k. 24. 

Michael de Vratislauia, Expositio hymnorumque inter- 
pretatio ex doctoribus in gymnasio Crac. confiata. Crac, 
Jo. Haller, 1516. 4«. — IV. H. k. 31/1. 

— Prosarum dilucidatio ac earundem interpretatio. Impr. 
Cracoviae^. per Flor. Unglerium, 1530. 4*. — IV. fi. 
k. 31/2. 

Herbesti, Bened. , Libelli duo, horarum canonicanim ra- 
tionarium et Augustini sententiae de eucharistia expli- 
catio . . . Adj. sunt piae preces e psalterio Banidis. 
Coloniae, M. Cholinus, 1567. S®. — IV. G. k. 50. 

Mioduszewski, M. M., Spiewnik koscielny. Krak6w, 
Stanisl. Gieszkowski, 1838. 8«. — IV. S. h. 16. 

Gorj^czkiewicz.Winc, Spiewy choralne ko^ciola rzj'msko- 
katoHckiego w bazylice katedraln^j krakowskiej uij- 
wane. Krakow, D. E. Friedlein, 1847. Fol. — IV. L 
b. 32. 

Dembiiiski, Matliias, Cantionale locupletiss. nee non 
processionale ecclesiast., continens ea omnia cantica, qui- 
bus ecclesia cath. per annum, praecipue in prov. Polonica, 
uti solet. Posn., Schirmer et Bredulli, 1847. 8». 2 tomy. 

— IV. F. e. 3. 

Grabski, Laur., Cantionale ecclesiaeticum. Gnesnae, sumpt. 
Jo. B. Lange, Ratisbonae, ex off, Frid. Pustet, 1864. 8*. 

— V. C. 1. 10. 

Szczepanowski, Andrz. D^browa, Processionale, re- 
sponsoria, antiphonas aliaqae in supplicationibus deoantari 
solita complectens . . . Cracoviae, Andr. Petricovius, 1621. 
4«. -- IV. H. a. 17. 

Klonowski, Teof., Szczeble do Nieba, czyli zbi6r piesni 
z melodyj., w koiciele rzymsko-katolickim od najdawn. 
czas6w uiywanych. Pozn., L. Merzbacb, 1867. 8®. 2 tomy. 

— V. D. e. 11-12. 

— Pi^ddziesi^t ^piew<5w religijnycli na cztery m^skie, jako 
t^i i na cztery mi^szane glosy. Pozn., L. Merzbach, 
1872. 16«. - V. D. m. 51. 

Spiewnik dla uiytku wszystkich cbrze^cian katolikow, za- 
wieraj^cy 440 pieiSni . . . Gniezno, J. B. Lange, 1863. 8*. 

— V. C. k. 47. 

Spiewnik . . . zawieraj^cy 600 piesni . . , Drugie . . . wy- 
danie. Gniezno, J. B. Lange, 1873. 12». — V. E. L 22. 

Kiliiiski, Teod., Spiewy naboine dla uiytku katolik6w 
archidyecezyi gnieinieiiskidj i poznafLskidj . . . Poznan, 
N. Kamieiiski i Sp., 1862. 8«. — V. B. 1. 36. 



Liturgische Theologie. 453 

Kamieiiski, Maxym., X., NaboieAstwo passyjne i pie^ni 
koscielne. Poznan, N. Kamienski i Sp., 1844. 8°, [Z 
notami.j — IV. J. e. 32. 

Weinkauf, F., Pie^ni koscielne dla uiytku mlodziezy. Trze- 
meszno, G. Olawski, 1845. 8\ — IV. J. e. 68. 

(Kzepecki, Ludwik), Kolendy i pie^ni na Boie Narodzenie, 
z r6inycli przez wtadz^ duchown^ aprobowanych k8i%g 
zebrane przez L(udwika) R(zepeckiego). Pozn., Wlad. 
Simon, 1877. 16». — V. E. 1. 37. 

Szopka staropolska ku zachowaniu zwyczaj6w narodowych, 
dla mlodzieiy katolicki^j wydajia. Poznaii, Wlad. Simon, 
1877. 8«. - V. G. m. 33. 

Ustawa, albo porz^d ko^dielny y ceremonie, yako w nau- 
czAniu slow4 boiego y podawAniu dwi^to^di w koikJielech 
X. Pruskiego ma byd z4chow4ny, z niem. j§z. nk polski 
. . . przel. przez Hier. Maleckiego, pleb. Leckiego. W Kro- 
lewcu znowu drukowano przez Jana FabriciuszA, 1615. 
4». ~ IV. H. h. 15. 

Agenda albo forma porz^dku uslugi ^wi^t^y, w zborach. 
ewangelickicb Koronnych y W. X. Lit. We Gdaiisku, 
druk. A. flunefeldt, 1637. 4^ — IV. E. g. 20. 

Agenda dla zbor6w ewangelicko-luterskicb w Rosyi, za- 
prowadzona w zboracb ewangelicko-augsburgskich w Kr6- 
lestwie Polski^m. T16maczyl z niemieck. ks. G. Mani- 
tius. Warszawa, Druk. J6z. Ungra, 1874. 8®. — V. E. 
k. 21. 

Kancyonal pruski, Nowo wydany, zawieraj^cy w sobie 
wybor piesni starycb i nowych, -w ziemi Pruski^y i Bran- 
denburskiey zwyczaynych. W Kr61ewcu, Bogumil Leb- 
recht Hartung, 1793. 12°. — IV. K. i. 30. 



A s e t i k. 



Malecki, Hieronymus, Passia, to jest historia o smierci 
a m^ce Jezu KrystusA, PanA nAszego, ze czterech ewan- 
gelist6w . . . zebrana. Kr61ewiec, Jan Fabriciusz, 1615. 
4^ — IV. H. h. 15. 
— Brevis explicatio historiae passionis Cbristi secundum 
4 evangelistas. Mscr., saec. XVII. Inscriptiones capitum 
latine textus vero lingua polonica scriptus, ut videtur, 
ab flieronvmo Maleckio. — IV. H. h. 15. 

Passia, to jest, history a m^ki Pana naszego Jezusa Chry- 
stusa, ze czterech ewangelist6w kr6tko zebrana y na 



454 rolnische Geschiclite uud Lit«i'atur. 

siedm cz^sci y z wyklady swymi rozdzieloua. Anuo 

domini 1582. Niema konca od strony 85. — IV. H. 

a. 12/2. 
Druzbicki, Gasp., S. J., In historiam passioiijs domiui 

nostri Jesu Christi secundum quattnor evangelistas stro- 

mata. Calissii, typ. coll. S. J., 1697. Fol. — IV. J. f. 9. 
Lubomirski, Stan., Jezus Nazareiiski, w m^ce swojey re- 

prezentowany. Thoruii, Jan Chn. Laurer, 1723. 8". — 

IV. H. h. 21, 
M a n n h a r t , X a v., Thebaida pustjmia, bogu w ciele ludzkim 

cierpi^cemu poiSwi^cona, osobliwie na wielki tydzien. 

Pozn., w Druk. Pojezuickiey, 1801. 8°. -- III. U. i. 30. 
M^ka, Bolesna, Pana naszego, Jezusa Chrj'stusa, wedle 

rozmyslaii Anny Katarz>Tiy Emmerich. Z niem. Pozn., 

N. Kamieiiski i Sp., 1867. 8°. — V. C. k. 66. 
Kreuzweg, Der, unseres Heilandes Jesu Christi. Nebst 

einer Sammlung Fastenlieder. Lissa u. Gnesen, E. Giin- 

ther, 1841. 8°. — IV. J. n. 37. 
^ale, Gorzkie, to jest rozmj'^lanie m^ki Jezusa Chrystusa. 

Poznaii, Ksi^gamia Nowa, 1846. 8^ — IV. J. 1. 9. 

— Betrachtungen liber das bittere Leiden und Sterben un- 
seres Herrn und Heil. Jesu Christi, . . . nach d. poln. 
Texte und der Melodie der bekannten „Gorzkie zale" 
deutsch bearb. von Jos. Hanusch. 2. Aull. Fraustadt, 
L. S. Pucher. 8«. ~ H. J. f. 57. 

Veit, Jan Em., Nai-z^dzia m^ki Chrystusowej. Ttom. 
z niem. X. Stan. Choloniewski. Wilno, T. Gliicksberg, 
1842. 8^ [Z 1 ryc.^ - IV. F. e. 12. 

— Stowa nieprzyjaciot Chrystusa, .... tlom. z niem. ks. 
Stan. Choloniewski. Wilno, T. Gliicksberg, 1843. 8°. — 
IV. F. e. 13. 

Tomasza a Kempis, Pisma rozue, zawierajace: 1. O kar- 
no^ci klasztornej. 2. Cwiczeuia duchowne. 3. praw- 
dziwej skrusze serca. 4. prawdzie. Poznan, N. Ka- 
mienski i Sp., 1856. 12°. — V. B. f. 78. 

— O pozuawaniu wlasn^j ulomnosci. wniesieniu niysU 
do Boga. Krotka nauka, ktorq, Chrystus daje uczniom 
swoim. Modlitwy pobozno. O ciaglem umieraniu dla 
Chrystusa. pokorze . . . Poznan, N. Kamienski i Sp., 
1858. 120. 

— Lilijowa Dolina, przeklad z jozyka lacinskiego praez tlu- 
macza Rozauego Ogrodka. Poznaii, N. Jiamieriski 
i Sp., 1855. 12^ — V. B. f. 72. 

— Ogrodek rozanv. Przeklad z lacinskiego. Pozuad, N. 
Kamieiiski i Sp., 1854. 12". — IV. K. f. 54. 



Ascetik. 455 

Tomasz a Kempis, Ogr6dek r^zany. Przeklad z lac. 
Poznaii, N. Kamienski i Sp., 1867. 16°. 

— na^ladowaniu P. Ohrystusa. Bez karty tyt. 327 stron 
i 13 stron reg. Zakoiiczenie tekstu: „ieby 1^- twie od 
ludzkiego rozumu mogly bydi poj^te, nie miaJyby dii- 
wnemi y niewymownemi bydi nazwane.'^ 

— to samo. Berlin, B. Behr, 1841. 12o. Tlomaczyl X. 
Alexander Jelowiecki. Egz. dedykacyjny dla Arcyb. Du- 
nina w pyszndj oprawie. — IV. K. f. 24. 

— to samo. Przekl. Tad. Matuszewicza. Gniezno i Leszno, 
E. Glintber, 1845. 12°. — IV. J. e. 45. 

— to samo. Wedlug tlom. X. L^towskiego. Krak. 1841. 
Tania biblioteczka dla ludu i mlodzieiy . . . Tomik II. 
Pozn., W. StefaAski, 1845. 8. — IV. J. e. 51. 

— to samo. Przekl. Tad. Matuszewicza, porownal z textem 
lac. i poprawil X. T. KiliAski. Poznaii, N. Kamieiiski 
i Sp., 1865. 16°. — V. C. i. 55. 

Zbior najpotrzebniejszych nabozeiistw i mod^tw na wi^ksz^ 

chwal^ Bogu, etc. Bez dat. 8°. — IV. C. n. 62. 
Xsi^ika do nabo^enstwa dla Polek. Wydanie mniejsze. 

Krakow, D. E, Friedlein. 8°. — III. E. o. 39. 
Kobak sumnienia zlego czlowieka, nie bogoboynego, y o 

zbawienie swoie niedbalego. Z 17. w. 4°. Nie wymie- 

nia autora Jocher, 6268. — IV. G. h. 29/2. 
Oassian, Jan, O ^ywodie y dwiczeniacb ludzi &wikt 

opuszczajficych k^i^g XII., CoUaciy Oyc6w Sw. XXTV., 

z lac. Krakow, Andrz. Piotrkowczyk , 1604, 4°. — IV. 

G. b. 19. 
Treterus, Tbom., S^Tnbolica vitae Christi meditatio. 

Brunsb., G. Schonfels, 1609. 4°. [Z rycinami.] — IV. 

G. n. 15. 
. — idem opus. Brunsb., G. Sclidnfeld, 1612. 4^ — IV. 

H. k. 13. 
Bellarminus, Pi^tnascie stopni po kt6rych czlowiek . . . 

przychodzi do wielkiey znajomosci Pana Boga. Przel. . . . 

przez X. Kaspra Sawdckiego, S. J. Krakow, Fr. Cezary, 

1616. 4°. — IV. K. n. 3. 
lufirmaria chrze^cianska. Krakow, Franc. Cezary, 1624. 

4°. - rV. G.' n. 40. 
Blozyusz, Ludw., Kotwica nadziei, . . • na polskie 

przelozona. Pozuan, J. Wolrab, 1626. 12°. — IV. 

J. n. 17. 
P^tko P. Maryey abo sposob oddawania si^ B. Pannie Ma- 

ryey za slug^ y niewolnika. Lublin, Paw. Konrad, 1632. 

16°. - IV. F. i. 44. 



456 Poliiische Gescliichte mid Literatur. 

KadziwiU, Albr. Stan., Discurs nabozny z kilkii slow 
wzi^ty o wyslawieniu Nasw. Panny Bogarodzicy Mariey. 
Wilno, typ. Soc. Jesu, 1635. 4®. Niema koAca od karty 
Oo. 4. — IV. K. k. 27. 

Drexelius, Hieremias, S. J., Oko wieczno^ci, abo spo- 
sob prostowania intency^y dobr^y w sprawach naszych 
. . . y otrzymania szczQsliw^y po ^mierci wiecznosci, . . . 
przethim. Jan Chom^towski , S. J. Krakow, Andrz. 
Piotrkowczyk , 1638. 8^ Niema str. 161 — 176. — IV. 
G. k. 43. 

Starowolscius Sim., Vestis Mariana, sen oratio, sacmni 
reginae coeli habitum, vulgo scapulare dictum, descri- 
bens. Crac, Chph. Schedel, 1640. Fol. lucompl. — TTT, 
K. a. 1/11. 

Dobrowolski, Augustinus, Septem sacrae phialae co- 
ronatae. seu septem praxes, septem altaria privilegiata 
visitandi, septemplici B. Mariae Virginis coronas accom- 
modatae . . . Romae, B. Tanus, 1647. 12®. C. autogr. 
autoris. — rV. K. m. 24. 

Kieleiiski, Mart. Albr., Amor patiens, sen Christus Je- 
sus, crucis morte pro sal. hom. Hierosolymis peremptus. 
. . . Stephano Kaczkowski dedicatum; c. armis ejusd. 
Cracoviae, Stan. Lenczewski Bertutowic, 1651. Fol. — 
m. R. a. 6/11. 

Piekarski, Chpb. z Piekar, Supplik zbawiennycb pi^t- 
naScie na pi^tnaScie psalmow Dawidowych gradualnycb, 
tu^ y siedm stopni ialn y skruchy . . . na siedm psalmow 
pokutnych . . . Brzesd (?), 1654. ' 4«». — IV. K. b. 5. 

Przetocki, Jac, Kol^nda, ktor^ podczds morowego po- 
wietrza, w powiecie radomskim, w r. 1653 pdnui^cego 
barzo, S. Mikolay . . . parafiey swey rozdal przez trzy 
dni. Krakow, Frdnciazek Cezary, 1655. 4®. — IV. 
G. n. 6. 

De La Serre, Pierre, Zwierciadlo nikomu nie pochlebu- 
j^ce, przez P. Wine. Corwina Gosiewskiego polskiemu 
narodowi w moskiewskim wi^zieniu zgotowane r. 1660. 
Wilno 1665. 4°. — ni. U. d. 16. 

Dzielowski, Franc, Kalwarya albo nowe Jeruzalem, na 
polach Zebrzydowskich zasadzone. W Kazimierzu przy 
Krakowie, w druk. Bale. Smieszkowica, 1669. [Z rycinami.] 
8". -- IV. H. i. 13. 

Kegelii, Phil., Dwanascie naboznycli rozmy^lania (sic), 
t. j. Modlitwy i t. d. przel. z lac. . . . przez X. Jana 
Thamniciusa, Kaznodz. Thor. Gdansk, D. F. Rhete, 1671. 
16«. — IV. G. k. G2, 



Ascetik. 457 

Nauka dobrego i szcz^liwego umierania . . . 

1. Januszowski, Jan, Nauka imiierania chrzesciau- 
skiegc). 

2. Keszka, Stan., Bozmowa o smierci czlowieka z da- 
chem. .Z }ac. na polskie przeL 

3. Symplicyan, Paw., Wizerunek czlowieka uiniera j^- 
cego, napisany (wierszem) i Konterfekt nasladownika 
Chrystasowego. 

4. Druzbicki, Kasp., Przygotowanie do szcz^^liw^y 
y swi^tobliw^y Smierci. 

5. Mikolaj z MoScisk, Meditacye abo rozmySlania 
o smierci, s^dzie bozym, czyscu, piekle y m^kacli jego. 

Krak6w, u dziedzic6w Krz. Schedla, 1675. 4®. — IV. 
K. b. 11. 
Leki na strachy ^miertelne, jak ich kto zazyje, ten si§ jui 

nigdy Smierci bad nie b^dzie. Gniezno. J. B. Lange, 

1863. 8^ — V. C. i. 78. 
Stella, Dydak, O wzgardzie ^wiata y pr6inosci jego troje 

xi^g . . . przez Augastyna Kochaiiskiego . . . prze];ozone. 

Poznan, Jan Wolrab, 1611. 4°. — IV. J. i. 13. 
Rosarium et officium B. Mariae Virginia aliaeque variae 

devotiones . . . Ace: Cantiones catholiqae nunc recens 

reformatae. 1678. Fol. Cum tab. aeri incisis per Alex. 

Tarasowicz. — IV. J. f. 4. 
Witwicki, Stan., Grammatica, alias literatura, ej usque con- 

structiones, ad dogmata christiano-politica moraiia revo- 

catae. Vars., C. F. Schreiber, 1687. 8^ — IV. H. k. 3. 
Drews, Jo., S. J., Distractiones itinerantium piae, jucundae, 

eruditae. Ed. III. [Cont. varia Poloniam spectantia, 

p. 250-288.] Brunsb., typis Coll. S. J., 1720. 12«. — IV. 

G. i. 30. 
Berkeley, Geo., Excerpt niektorycb reflexyi z xi^zki an- 

gielskiey, . . . drukowaney w Londynie 1750, . . . tiuma- 

czony exercitii linguae gratiS. przez J(§drzeja) Z(aluskiego) 

R(eferendariusza K(oronnego). Bez dat. 4®. [6 kart.] — 

n. J. e. 30/2. 
Olszewski, Mikol., Broma atwerta ing wiecznasti. "Wilniuy, 

Druk. Soc. Jesu, 1766. 12°. — IV. J. n. 23. 
Duch kaplanstwa Chrystusowego, albo zywot y cnoty apo- 

stolskie Pana Zbawiciela Naszego, . . , przel. przez X. P. 

S. W. Z. S. B. W. K. R. P. O. Z. Wilno, Druk. Bazy- 

lian6w, 1792. S^ 2 tomy. — IV. G. d. 25-26. 
Pociecha w utrapieniach, osobliwie w kl^skach narodowy ch, 

Francuzom wygnanym z oyczyzny podana. Pozn., w Druk. 

Pojezuickiey, 1799. " S\ - IV. K. g. 26. 



458 Poliiische Geschiclite iiiid Literatur. 

Exauvillez, Boistel Philippe Ireneiis d, Dobry wie- 
sniak, czyli Tomasz nawrocony, dalszy ci^jg X. Plebana. 
Przel. . . . przez X. Stan. Snarskiego. Wilno, B. Neumann, 

1836. S\ — IV. L. k. 59. 

Dowgird, Aniol, Nauki rekollekcyjne. Wibio, Druk. XX. 
Missionarzy, 1837. 8». — IV. K.'^f. 31. 

— Xonferencye duchowne. Wilno, Druk. XX. Missionarzy, 

1837. 8°. — IV. K. f. 30. 

Preces e liturgiis ecclesiae catholicae Romanae desumptae: 
cum earundem versione Anglica, secundum liturgiam eccle- 
siae Anglicanae. Accedunt versiones duae novae, scilicet 
Germanica et Polonica, . . . solicitudine efc cura Jacobi 
Yates, Angli, nee non consiUo atque opera Stephani Ma- 
zoch, in seminario AVengroviensi in Polonia . . . quondam 
professore. Londini, J. Mardon, typis S. Milewski, 1838. 
80. — IV. G. k. 64. 

Eozaniec zywy, czyli reguly i nowy spos6b wsp61n. i sku- 
teczn. odmawiania roiaiica sw. Pozn., Druk. Or^downika, 

1841. 120. _ jy J ,, 3g 

Breza, Eugen, Zdaii religijnych na zasadzie doktorow 
koHciola Bozego opartvch 366. Poznan, J. K. Zupanski, 

1842. 8°. — . IV. J. e.'l2. 

Oltarzyk nowy dla katol. chrzescianina. PoznaA, 1840. 12®. 

— IV. K. i.''36. 

— to samo. Poznan, J. Lukaszewicz, 1844. 12. — IV. 
J. 1. 4. 

— to samo. Poznaii, A. Poplinski, 1854. 16°. — V. B. 
e. 52. 

— katolicki, czyli ksiazka do nabozeiistwa , obejmuji|ca mo- 
dlitwy najdawniejsze i najzwyklejsze . . . Wydanie.drugie 
popra^^^le. Pozmiri, N. Kamioiiski i Sp., 1856. 12*. — 
V. B. g. 73. 

szkaplerzu swi(*tvm . . . Pozn., W. Stefanski, 1844. 12**. 

— IV. J. e. 43. 

Plater, J 6 z o 1) , Czy tania na dni niedzielne i ^wi^teczne, 
poprzedzone trescia czterech owangelist6w. Wilno, J. 
Zawadzki, 1845. 8^ — IV. L. k. 57. 

Zbior modlitw i przepisow dla arcjbractwa niepokal. serca 
N. Maryi P. Przekl. z franc. Pozn., W. Stefadski, 1845. 
80. — IV. J. e. 50. 

(Tcbet- und Andachtsbucli fiir alle Katholiken tiberhaupt, 
besonders aber I'lir die Katholiken der Erzdioecese Gnesen 
und Poseu, im Aul'trage des . , . Erzbiscbols A'on Dunin 
. . . bearb. von eiii. Geistlichen der Erzdioecese. Posen, 
AV. Stefanski, 1845. 8°. - IV. J. e. 47. 



Ascetik. 459 

Medytacye, Ki*6tkie, o ostatecznycli sprawacli czlowieka 
na ka^den dzien miesi^ca. Z wlosk. tlom. Leszno 
i Gniezno, E. Gunther, 1845. 12o. — IV. J. e. 44/2. 

Wyb6r modlitw odpustowych, przez W. M. Leszno i Gnie- 
zno, E. Gunther, 1845. 12°. — IV. J. e. 44/1. 

Ksi%zka do nabozenstwa koscielnego i domowego dla wszy- 
stkich katolikow. Cz§s6 I. Nauka o Mszy ^w. etc* 
Czesd II. Nauka o ^wietj^ch, . . . pierwiastkowo uloz. 
przez X. R. P. Golfinego, nast^pnie . . . wydana przez 
X. Franc. Xaw. Stecka, wreszcie z niem. na j^zykpolski 
.... przelozona. [Zbioru dziel katolickich Rocznik I. 
Tom. I.] Poznan, W. Stefanskj, 1846. 8«. 2 tomy. — 

IV. J. 1. 8/1. 

— to samo. Poznan, A. Popliiiski, 1860. 8°. 2 tomy. — 

V. C. i. 53. 

Salezy, Franciszek, Droga do zycia poboinego. Pozn., 
W. Stefanski, 1847. 8°. [Z rye.]" — IV. F. e. 4/1. 

— Filotea, czyli droga do zycia poboznego. Wyd. 2. Pozn., 
A. Popliiiski, 1859. 8». - V. C. i. 52. 

Ksif^zka do nabozenstwa dla mlodziezy katolicki^j. Leszno 
i Gniezno, E. Giinther, 1847. 16o. — IV. M. m. 31. 

— to samo. Pozna^, N. Kamieiiski i Sp., 1854. 12°. — 
IV. K. f. 55. 

Modlitwa Polakow do Boga. Krakow, J. Wildt, 1848. 8°. 
4 str. — IV. L. k. 18/12. 

Podlewski, Wine. Piotr, Trzy dni poswiecone Bogu... 
WHno, J. Zawadzki, 1849. 8^ [Mit 1 K.| — IV. F. e. 44. 

Wieloglowski, Walery, Nabozeiistwo