(navigation image)
Home American Libraries | Canadian Libraries | Universal Library | Community Texts | Project Gutenberg | Children's Library | Biodiversity Heritage Library | Additional Collections
Search: Advanced Search
Anonymous User (login or join us)
Upload
See other formats

Full text of "Quinti Horatii Flacci opera omnia, ex recens. A.J. Macleane"

Google 



This is a digitai copy of a book that was prcscrvod for gcncrations on library shclvcs bcforc it was carcfully scannod by Google as pari of a project 

to make the world's books discoverablc online. 

It has survived long enough for the copyright to expire and the book to enter the public domain. A public domain book is one that was never subjcct 

to copyright or whose legai copyright terni has expired. Whether a book is in the public domain may vary country to country. Public domain books 

are our gateways to the past, representing a wealth of history, culture and knowledge that's often difficult to discover. 

Marks, notations and other maiginalia present in the originai volume will appear in this file - a reminder of this book's long journcy from the 

publisher to a library and finally to you. 

Usage guidelines 

Google is proud to partner with librarìes to digitize public domain materials and make them widely accessible. Public domain books belong to the 
public and we are merely their custodians. Nevertheless, this work is expensive, so in order to keep providing this resource, we have taken steps to 
prcvcnt abuse by commercial parties, including placing lechnical restrictions on automated querying. 
We also ask that you: 

+ Make non-C ommercial use ofthefiles We designed Google Book Search for use by individuals, and we request that you use these files for 
personal, non-commerci al purposes. 

+ Refrain fivm automated querying Do noi send aulomated queries of any sort to Google's system: If you are conducting research on machine 
translation, optical character recognition or other areas where access to a laige amount of text is helpful, please contact us. We encouragc the 
use of public domain materials for these purposes and may be able to help. 

+ Maintain attributionTht GoogX'S "watermark" you see on each file is essential for informingpcoplcabout this project and helping them lind 
additional materials through Google Book Search. Please do not remove it. 

+ Keep it legai Whatever your use, remember that you are lesponsible for ensuring that what you are doing is legai. Do not assume that just 
because we believe a book is in the public domain for users in the United States, that the work is also in the public domain for users in other 
countiies. Whether a book is stili in copyright varies from country to country, and we cani offer guidance on whether any specific use of 
any specific book is allowed. Please do not assume that a book's appearance in Google Book Search means it can be used in any manner 
anywhere in the world. Copyright infringement liabili^ can be quite severe. 

About Google Book Search 

Google's mission is to organize the world's information and to make it universally accessible and useful. Google Book Search helps rcaders 
discover the world's books while helping authors and publishers reach new audiences. You can search through the full icxi of this book on the web 

at |http: //books. google .com/l 



-n, Google 



-n, Google 



-n, Google 



.-n,C00ylc 



-Vow in courie of Fuilicatùm, 

(©rwft atta J^ttn tCtjta. 

CAHEFULLY EBPEINTBD FEOM THE BBOT 
EDmONa 



Tbib Berlea ia mtended to mipply for the use of Sobooli 
and BtndanU ohemp sud accurate editioiii of the Claamcs, 
which Bhall be mperior in meohanicol execution to tbe 
Bcoall Germui editions now current In ihii coontiy, and 



The taxts of the "BUiUoOitea Clattiea" snd "(Trammw- 
S^ool Clatàei," satax aa thej haTS lieeii published, will be 
adopted. Thcse editioiu have taken their place amoogit 
BcholsTB a> valuable cODtiibuUniia to the Clumol Litenttcre 
of this oanntrj, uid are admitled to be good eiamplea of the 
judiciaoB and praotLoal nature of Engliah Bcholarahip; and 
ss the editori have formed their teita from a carefol axanùns- 
tìon of the bort editioni extant^ and have aa fiv ai posaible 



.-n,GoDi^li: 



iiYoided man ipecnlatÌTe emeudationa, it i> bslieved Uutt no 
toxts bettei tot genertl tue oan b« ftound. 

' The volume! will be weU printed >t the Cambridge 
TTniTCtait; Pre«, in » iGmo dm, uid wUl be iimed U thort 
inlervkU. 



Noa rtady, *i*allj/ hovnd in dath, 
II no»ISBÌin« reoensioDB F. A. Palbt, A.M, 
PrìiWjf. 
HOBATIUS, ex recenvone A. J. Maolkasc, A.M. 

Prioe 11. W. 
BTJRIPIDES, ex raceniioiie F. A. PàUt, A.H. Voi. i. 

InthtPrtu. 
HBR0D0TD8, ex reoennoiie J. W. BunsUT, S. T. 6. 
In a« Pro». 



CAMBRIDGE ; DEI6HT0N BELL ft CO. 

LONDON : 

WHITTAKER t CO. AND BELL ft DALDT. 



-nyGoo^li: 



CamtiriliBe 



u,o,i,-f-n,CoOJ^Ic 



-n, Google 



QUINTI HORATII FLACCI 
OPERA OMNIA 



EX KECEKBIONE 

A. J. MACLEANE. 



CAHTABBIOIAE, DEIOHTON^, BELL ET SOC: 

LONDINI, WHITTAKEE BT SOC: BELL ET DALDY. 

M.DCCXJ.LVm. 



'^^7 ■ ^ 



/ f (7 -^'8i^' 



-n, Google 



In poematia Horatùuiis recensendiB codicnm manu- 
scriptonuQ vel aaltein Bcholìastunm lectìones nonqnam 
non adhlbni i qoae vero ex coqjecton profectae sint 
a eotAexba pncal relegarì. li igìtur qui editlones 
Bentleianaa in manilnu habeant in nofltrìa plurimas 
lectionw notis et vnlgulbiu 'dÌTersa»'inTeDÌ«nt Orellii 
judjrìo sublnde wd rarìna diù^iBuni^ 

Ab hac editione ciuu notae omnÌDo absint de duobm 
locÌA lector monendna TÌdetnr. In Carmlnnm, Lib. i. 
Od. ji. 5, ad flnem, piene inteiponri, ex quo ^sto- 
rnate non proflnit interpretatio, neo ab nllo post 
Ratgemum crìtico probata. Qoi aatem mibi credant 
in versibus iii— v Oraeciae populee Indornm Elionun 
aridos «ignìflcari arbitrabnntor; per "Terranun domi' 
noi^" contn, Romanoa, qnos Hartialii (Bp. xiv. 123) 
"Bomanos ranun àoaàatM" vocat; ut aUU de Roma 



ipsa «jribit, "Terramm de& gontiumqne" (xn. 8), et 
de Domitiano prìncipe "Terramm dominiu dengqne 

Igiudem libri Carmen octaTum et vigesimiiin omnea, 
qawtom Bcio, editori» ita distùnzenuit ut dnas pemtnaa 
colloquinm habentes ezhibnerint. MihÌTero secasride- 
tnr. Dee alium locutorem praoter poetam ipsum in hoc 
Carmine videre potni 

A. J. M. 



Sol. Mari. 

AJl. M.DOCO.L^ 



-n, Google 



Q. HOEATII FLACCI 
CARMINUM 



I. 
HAEOENAa bUtìb edite, rt^ljng 
O et praendìnm et dulce decas meum, 
Sunt quoe curriculo pulverem OljmidcuD 
CoII^^ue javat, metaqne ferridig 
Britata rotis, palmaque nobìlÌB. 
Terrarum dominos evehit ad Deos, 
Hunc BÌ mobilimn turbai QuiriUiim 
Oertat tergeminis tollera honorìboa; 
Illum ri proprio condidit horreo 
Quidquid de Libycis Tenitur oreis. 
Oaudentem patrìoB findere larculo 
AgroB Attalicis conditiombiu 
Nunqvam dimoTeaa, ut trabe Cjpria 
Ujrtoum pavidus nauta leoet mara 
L(ictant«iti Icuiis fiuctibiis Afrìcum 



Qnauas indocilii pauperiem pati. 

Est qui neo veteris poetila MaMici 

Nec partem aolido demere de die » 

Spernit^ irnnc viridi membra Bob orbato 

Stratos, nnno ad aquae iMie caput saerae. 

MnltoB oastra jnTant et lituo tubae 

Fennixtus wmitiiB bellaque matribua 

Detestata. Manet Bub Jove frigido » 

Venator tenerae coiyugis immemor, 

8eu viaa eat ct^ulis oerra fidelibus, 

Beu mpìt teretea MarsuB up^r plagas. 

He doctarum hederae praemia frontìom 

DÌB miaoent lopeiù; me gelidum nemua ta 



HOBATII PLACOI 
If jmph&nimque leves cum SatTrìs chori 
Becemunt populo, à neqne tibias 
Euterpe cohibet neo Foljhymiiia 
Lesboum refugit tendere barbiton. 
Qaod id me Ipdcis ratibus inseris, 
Bnblìmi ferìam ùdera vertice. 

II. 
Jah Botia terria nivig atqne db-ae 
Onwdinie misit Pater, et rabonte 
Desterà aacras jacidatua arcea 

Termit Urbem, 
Temiit gentea, grare ne rediret 
Secnlum Pyrrhae nova monstra qneato^ 
Omae cum Proteua pecoa egìt altea 

Tiaere montea, 
Piacimn et animna geuns haesit nhno 
Nota quae aedea flierat Columbia, 
St aupeijeoto pavidae natonmt 

Àequore damae. 
Tìdimug flavom Tiberim referti» 
littore Etnuco TÌolent«r uudis 
Ire d^ectum monumenta regia 

Templaque Vestao; 
Iliae dum se niminm querenti 
Jactat ultorem, te^b et sinistra 
LabìtuT ripa Jove non probante n- 

koriuB amnÌB. 
Audiet cìvea acuisse femim 
Quo grarea Fersae melius perìrent; 
Audiet pugnaa vitìo pafentum 

Rara Juventus. 
Quem vocet dlvmn popolna ruentia 
Imperi rebus ? prece qua &t!gent 
Yirgìnes sanctae mìnns audieutem 

Carmina Vestami 
Cui dabit partes scelns expiaudi 
JnpiHter) Tandem vetiiaa precamiv 
Nube caodentea homeroe amictns 

AogOT Apollo; 



OARMINUM L 3. i 

Sive tu mavia, Brycma ridena, 
Qnani Jocne circum voUt et Cn^do; 
^Te neglectnm genua et nc^iotoa s 

Beapicìs auetor, 
Ben nìmia longo aatiate ludo, 
Quem juvat clamor galeaeque leres 
Acer et Mauri poditÌB cruentum 

Voltus in bostem ; < 

Sire mutata juvenem figura 
Àlea in terria imitoris, almaa 
FiliuB Maiae, patiene vocari 

Caeearis ultor : 
Sema in caelnnt redeas diuqne t 

Laetna interaia populo Quirini ; 
Neve te noatria ritiis iniqunm 

Tollat ; hic magnete potìus trìumphiM, 
Hio amea dici pat«r atque prìncepa, S 

Nea ùnse Medea equitare inultoa 
Te dnc^ Caeaar, 

III. 

Sic te diva potens C^rì, 
Sic fratres Helenae lucida sidera, 

VentoruDique r^at pater, 
Obatrictia alila praeter lapfga ; 

Navla, quae tibi ereditimi 
Dcbcs Virgilium, finibus Àtticis 

Beddas incolumem precor, 
£t acrrcB animae dimidium meae. 

Illi robur et aes triplex 
Circa pcctua erat qui fragilom traci i 

Commiait pelago ratem 
Frimus, nec timuit praecipttem Africum 

Becertantem Aquilonibua, 
Sec trietea Hf adas, nec rabiem Noti, 

Quo non arbiter Hadrioe i 

Mi^or, tollere aen ponere Tult freta. 

Quem M Ortis timuit gradum 
Qui aicde ocnlia monatra mitaotìa, 

u,o,i,-f-n,Gaogli: 



4 HOBATn FLACCI 

Qui vidit mare torgidum et 
Infiunea scopuloa Àcroceraunia 1 u 

Neqnicquam dene absddìt 
Pradens Oceano dissociabili 

Teiraa si tamen iinpia« 
Non tangenda ratea tranriliunt Tado. 

Aiidai omnia perpeti u 

OenB hnmana ruìt per vetitnm nefiu. 

Audas lapcti genos 
Ignem frande nuda gentibns inCnlit 

Post ignem aetheria domo 
Bubductnm macies et nova febrìatn so 

Tenia incubuit cohors, 
Semotiqne prìiu tarda neceasitas 

Leti corrìpuit gradum. 
£xpertiu vacuum Daedalus aera 

Pennis non homini datds ; ts 

Peimpit Acheronta Hercdeos labor. 

Nil mortalibus ardui est ; 
Gaelam ipsum petimna stultitja, neqve 

Per nostrum padmnr scelua 
Iracimda Jovem ponere fulmina.. « 

IV. 
8<H.viT'DB aeris hiems grata rice veria et Pavoni, 

Trahuntque aìccaa machinae carinas, 
Ac neque jam stabulis gaudet pecoa ant arator igni; 

Nec prata canis albicant pruinis. 
Jam Gjtherea choros dodt Venus imminente Luna, ( 

Junctaeqne NTmphìs Gratiae decentes 
Alterno terram' qnatiunt pede, dum graves Cyclopum 

Vulcanus ardena nrit offldnas, 
Nunc decet ant viridi nitidum caput impedire mjrto 

Ant flore t«rras quem ferunt Bolutae. io 

Nimc et in nmbroais Fauno decet immolare lucìj^ 

Sen poscat agnam live malit haednm. 
Pallida Mora aequo pnlsat pede paupenmi tabentas 

Regumque tarrea. O beate Sdsti, 
Titae aumma brevia apem noavefat inehoare loofctuo. u 

Jam te premet nox fobnlaeque Maites 



' OABHIinjU I. S, 6. 
Et domtu exilis Flatonia: qoo limili mearla, 

Nec r^pM Tini «ortjera t^ 
SoB tenemm LjddMi mirabere, quo oJet JnTmtai 

None omnia et mox Tirginee tepebuut i 



Qun mnltii gracflis te pner in tom 
Perfiunu liquidi! urget odorìbns 
Grato, Pyn-ha, nib introl 
Cui flaTtim religu comam 
Simplex munditiisl Hea quotÌM fldem 
MutatoBque deoB flebit et a«pa» 
NigrÌB aequora ventis 
Emirubitnr iosolais 
Qui nnnc te froitnr crednhu wn-ea; 
Qui semper Tacmun, aemper amabilom i 

Sperat neadui anrae 
PsUbcìb. Miseri qoilHU 
Intent&ta uitea t Me tabula tacer 
VotaTft pariea ìndicat UTida 
SuBpendisae potenti I 

Vutimenta tnaris doa 

VI. 

BoRiBEBii Vario fortù et hortium 

Victor Maeonii carminio alite, 

Quam rem cunquo forox naTibua ant eqoil 

Miles te duce gesserìt: 
NoB, Agrippa, neque haec dicere nec grarem 
Felidae stomaclium cedere nescii 
Nec cnrsoB duplicia per mare Ulixei 

Nec Baeran Pelopis domum 
Conamur tenne* grandis, dum pndor 
Imbellisque lyrae Mnaa potcna Tetat i 

Laudea ^regìi Caesaria et tuaa 

Culpa deterere ingenL 
Quia Martem tunica tectnm adamantina 
Dìgne acripaerit aut pnlvere Troico 
Nigrum Merìonen ant ope Palladìa i, 

Trdiden mperìa pareml 



.-n,Gooi^li: 



t HOBATn FLACCI 

NoB conviyia, nos proelia virginum 
Sectis in juvencB unguibus acrium 
Oantamus vacui, ave quid nrìmur 
Hon.praeter solitum leves. 

VII. 
Laudabvnt alii claram Bbodon ant Hitjlenen 

Ant Kpheson bimarisve CorinHii 
Uoenia vel Baccho Thebas vel Àpolline Delphos 

laàgatA aut Thessala Tempe. 
Simt quibus unum opus est intactaa PaUadÌB nrbem 

Cannine perpetuo celebrare et 
Undique decerptam fronti praeponere olivam. 

PlurimoB in Junoms honorem 
Aptum dicet eqnis ÀrgoB ditesque Mjceniui. 

Me nec tam patienB Lacedaemon 
Noe tam Larìsaae percusdt campus opimae, 

Quam domns Albnneae resonantis 
Et praecepH Anio ac Tibumi lucns et nda 

Mobilibua pomaria ri vis. 
AlbuB ut obecuro deterget nubila caelo 

Baepe Notus aeque partnrìt imbres 
Perpetuo, sic tu Bapiens finire memento 

Triatitìam TÌtaeque laborea 
Molli, Plance, mero, geu t« fulgentia aigniB 

Castra teneat sea densa tenebit 
Tiburis umbra tui. Teucer Salamina patremque 

Cum fugeret tamen uda Lyaeo 
Tempora populea fertor vinsìMe corono, 

Sic trÌBtes afiatus amicoa: 
Quo nos cunqae feret melior fortuna parente 

Ibimus, o sodi comii«aque. 
fiil doaperandum Teucro duce et auspice Teucro ; 

Certus enim promisit Apollo 
Ambiguam tdlore nova Salamma foturam, 

O fortes p^oraque passi 
Mecum saepe viri, nnno vino pellìte ouraa; 

Oras ingeua ìtentbimoe aequor. 



CABMINUU I. 8, S. 7 

Vili. 

Lydia, die, per omnes 
Te deos oro, Sybarìu cor properas ftnuuido 

Perdere ; cur apricnm 
Oderit campimi patiens pulverìB atqua rdIìs} 

Cur neqne milìtarie e 

Inter aequales equitat. Gallica oec lupatàs 

Temperat ora frenia } 
Cor timet flavurn Tiberini tangere ì Cur oliTum 

Sanguine viperino 
CautiuB Titat, neqne jam lÌTÌda geetat axvài u 

Brachia Boepe dÌM», 
Baepe inas finem jacolo nobìlia expeditol 

Quid latet, ut marinae 
Filìom dicimt Thetidìa anb lacrinlOBa Trqjae 

Funera ne virilia ig 

CultuB in caedem et Lyciaa proriperet caterva! ? 

IX 
ViDEs ut alta stet nive candidiim 
Soracte, nec jam suatineant onua 
Silvae laborautes geluque 
flumina constiterint acuto. 
Diasolve fììgua ligna super foco ■ 

Lorge reponens, atque benigniaa 
Deprome quadrimum Sabina, 
O Thaliarche, memm dieta. 
Fermìtte divis cetera, qui siniiil 
Stravero ventos aequore fervido ii 

Deproeliantes nec cupresai 
Nec veteres agìtautur orni. 
Quid sit futurum craa fiige quaerere, et 
Quem Fora dierum cunque dabit lucro 
Appone, nec dulces amorea ii 

Speme puer neque tu choreaa, 
Donec virenti canitlea abest 
Uoroaa. Nunc et campua et areas 
Lenesque sub noctcm suaurri 

Composita repetantur bora ; n 



B BORATH FLACCI 

Nnnc et Utentia proditor ìntimo 
Qratus puellae risus ab aogulo, 
FigDusqoe den^tun lacertia 
Aut digito male pertinaci. 

S. 
Uehoubi tacnnde nepOB Atlautiii, 
Qui feroa caltaa houunnni recentum 
Voce formasti catus et decoroe 

More palaestrae, 
Te caDam magni Jovis et deomm e 

Nuntium cur?aeque ìjno pareiit«iii, 
Callidum quidquid placnit jocoso 

Coodere furto. 
Te bovea olim niai reddidisses 
Per doliun amotas puerum minaci io 

Voce diun terrei, Tiduiu pharetra 

Riflit Apollo. 
Quia et Atridas duce te superbos 
Ilio dives Friamns relioto 
TheBaaloaque %iiea et iniqua Trojae ii 

Castra fefellit 
Tu piaa laetis animas reponia 
Sedibus virgaque levem coérces 
Aurea turbam, anperia deorum 

Gratua et imia, M 

XI. 
Tu ne quaeaiéris, scire aeSas, quem mihi, quem tibi 
Pinem di dederint, Leuconoe, nec Babylonìoa 
Tentaris numeroa. Ut metius quidquid erit pati, 
8eu plures hiemes aeu tribuit Juppiter ultimam, 
Quae nuDC oppoaitÌB debilitat pumicibus mare i 

TjnrheiiuDi, Sapias, Tina liquea, et Spatio brevi 
gpem loagam reaeces. Dum loquimur fi^ierit invida 
Aetaa : carpe dieju quam minimum credula postero. 

XII. 
QuEif virum aut heroa 1p« vel acri 
Tibia Bumis celebrare, Clio, 



CARMINOM I. 12. 
Qaem denm 1 Cviìis recinet jocoaa 

Notnen imago 
Àut in nmbroBij Heliconis orìa 
Àut super Pindo, gelidove in Haeino 
linde Tocalem temerà inaecatae 

Orphea Bilvae 
Arte matonia nipìdos monut^n 
Flaminntn lapsus celeresque Tenfoi, 
Blandom et anritaa Gdibue canorin 

Ducere querciu? 
Qnid priuB dicam solìtÌB parentÌB 
Laudibug, qui rea homiiium ac deorom, 
Qui m&re ac terraa Tarìieque mundum 

Tempent horìs I 
Unde nil mqui generatur ipm, 
Sec Tiget quidqnam dmile aut » 
Froiimos iUi tamen occupavit 

Fallaa htxioree. 
Proeliis aud&z neque te nlebo 
Liber, et saevù inimica Virgo 
Belnia, nec te, metuende certa 

Fhoebe sagltta. 
Dicam et Alciden puerosque Leda^ 
HuDc equis, illum miperare pugnis 
Nobilem; quoram eimul alba nautìa ' 

Stella refulsit, 
Deflnit «aia agitatus homor, 
Concidont venti fiigiuntque nnbei, 
Et minai, quod siu voluere, ponto 

Unda recumbit. 
Bomulum post boi prìug on quietum 
Pompili regnum memorem an mperboa 
Tarqnini foscea dubito, an Catonis 

Nobile letum. 
B^:ulam et Scaoros, aoimaeque magnae 
Prodigom Paullum superante Poeno, 
Oratns insigni referam Camena, 

Fabrìdamque. 
Hono et inctxuptis Cnrinm c^nUis 
UtJlem bello tidit et Camiihun 



.-n,GoDi^li: 



HORAHr FLACCI 
Saero paiqierlas et avittu apto 

Cum larà fundm. 
Crescit occulto velut arbor aero 
Fama Marcelli ; micat Inter omnes 
Julìimi BÌdus velut inter ignea 

Luna minores. 
Gentis humanae pater atque custoa 
Orto Saturno, tibl cura magni 
Caeearìs fatia data; tu aecuudo 

Caesara regnes. 
Ille, seu Farthoa Latìo imminentes 
Egerìt joBto domitoa triumpho 
Sive nibjectos Orìentis oraa 

Seras et Indo», 
Te minor latmn rt^t aeqmu orbem; 
Tu grari cumi quaties Olympum, 
Tu parum caalJB inimica mittes 

Fulmina lucia. 

XIII, 

Cum tu, Lydia, Telephi 
Cervicem roseam, cerea Telq)Iu 

Landas brachia, vae memn 
Ferrena difficili bile tumet jecar, 

■Tum neo mena mìhj nec color 
Certa sede manet, homor et in geuu 

Fiirtim labitur, arguena 
Quam lentia penitua macerar ignibus. 

Uror, seu tibi candidoa 
Turparunt humeroa immodicae mero 

Buae, sive puer fiirena 
Impreaait memorem dante labria notam. 

Non, bì me satis audias, 
Bperes perpetnum dulda barbare 

Laedentem oacola, quae Venua 
Quinta parte sai nectaria imbuit 

Pelices ter et ampliua 
Qnoa irmpta tonet copula, aeo malia 

DivnJstu querimouiis 
Bnprema citiua solvet amor die. 

.„-..Coosk 



OARMINUlf I. 11, 15. I 

XIT. 
vAva, referent in mare te novi 
FIuctoH ! O quid agis ì Fortiter occupa 
Portam. Nonne videa ut 
fiudniD remigìo latus 
Et maluB odeiì sandus Africo 
Antennaequo {^«11"*»^ ""^ Bine funibns 
Vix dorare carinae 
Possint imperioaius 
Aequor} Non tibi sout iiLt«gra lintea, 
No;i di, quoB iterum pressa voces mulo. 
Quainvis Pontica pinos, 
Silvae filia nobilis, 
Jactes et geuoa et nomen inume ; 
Nil pictia timidue navìta puppìbua 
Fidit Tn, niai ventis 
Debes ludibiium, cave. 
Nnper Bollidtam qaae milii taedium, 
None deaiderium curaque QOD lena, 
Interfiua ititeatea 
Titea aequora C^dadas. : 

XV, 
Paror cnm traheret per fretft navibni 
Idaeis Helenen perfidua hoapitam, 
Ingrato oeleres obruit otio 

Ventos ut caneret fera 
Nereus fata : Hata ducis avi domimi 
Quam multo repetet Graecia milita 
Coi^nrata toas rumpere niq)tiaB 

Et regnom Priami vetus. 
Heu heu qnaiituB equis, qoaataa adest viris 
Sudor 1 quanta moves funera Dardamae J 

Genti t Jam galeam Pallas et aegida 

Gurrosqne et rabiem parat. 
NequJcqnam Venerìs pracaidio feroi 
Fectea caeaariem gralaque femìuia , 

Imbelli dUiara carmina divides ; 1 

Nequicquam thalamg graves 

. u,o,i,-f-n,Gaogli: 



HORA.TII FLACCI 
Hastas et oalEimi spicula Cnomi 
Titabis strepitumque et celeram seqni 
Ajacem ; tamen heu. senu kdulteroB 

Crine* pulvere coUines. 
Non Laertiaden exitium tuae 
Genti, non Pylium Nestora reeplcls) 
Urgent impavidi te Salaminius 

Tencer et Sthenelua Bcìons 
Pugnae, dve opus est imperitara equis 
Non auriga piger; Merìonen quoque 
Nosces. Ecce fnrit te reperire atrox 

Tfdides mebor patre, 
QaeiD tu cerrua atì vaìUs in altera 
VisQm pari» tupum gpraminiB immemor 
Sublimi ftigies moUig anhelitu, 

Non hoc pollicituB tuae. 
Iraconda diem proferet Ilio 
Hatronìsque PhrTgom classis Achillei; 
Post certas hiemes aret AchaicoB 

Ignis lliacas demos. 

SVI, 
O MATRE pulchra filia pnichrìor, 
QneiQ criauDosis cunque yoles modura 
Pones ìambiH, sìve fiamma 
Sive mari libet Hadriano. 
Non Diitdymene, non adftìs quatit 
Mentem eacerdotam inoola Pfthios, 
Non Liber aeqae, non acuta 
Sic geminant Corybant^a aera 
Tristes ut irae, quas ncque Noricus 
Deterret ensis nec mare naufr^um 
Nec saerus ìgnis nec tremendo 
Jnppiter ipse mena tumoltu. 
Pertor Frometheus, addere princii^ 
Limo coactujs particulam undiqne 
Desectam, et insanì leoni» 
Vim stomacho ^poauisse nostro 
Irae Thyesten eiitjo grufi 
Btravert^ et altia nrbibtu ultimae 



OABMINDM 1. 17. 
Statere cansae tmr perirent 
Fonditiu imprimeretqna mnriB 
Eoatile aratrom ezemtiu inioleng, 
Compeice mentem : me quoqae pectorìa 
TentaTÌt In dnlci jnventa 
Ferror et in celeres ìftmboa 
Misìt forentem; nniic ego mitibufl 
Mnt&re quaero tristdo, dola mihi 
Fiu recantatU amica 
Opprobriia aninnimqne roddar 

XVII. 
Velox amoennin soepe Lncretìlem 
Hutot Lfcaeo Fannus et igneam 
Defendit aestatem capellw 
XjBqne meis plovioHqne rentoB. 
Imptme tntnm per nemiu arbutoi 
Qiùenmt lat«ittes et thjma d«nae 
OlenUs oxorea mariti, 
Neo TÌridet metnimt calnbras 
Nec Martìales Haediliae Inpos, 
Utcanqno dolci, Tyndw^, fistnk 
TaUes et Uaticae cnbantia 
Levia personnere laxa. 
Di me tuentur, dia pietaa mea 
Et Musa cordi est. Hic tibl copia 
Manabit ad plenmn benigno 
Buris honorum opulenta cottol 
Hic in r«ducta valle Canicnlae 
Vitabia aeatua et Sde Tela 
Picea laborontei in tmo 
Pmelopen Titi-eamqne Green ; 
Hic innocentia pocala Lesbii 
Duces sub ombra, nec SemeleToa 
Chim Marte conftmdet ThjoneuB 
Froelia, Dee metoea protarram 
Snapecta Cymm, ne male diapari 
Incontlnentea ii^ìciat manua 
Et Bdndat haerentem coronam 
Orinìbna ìm 



.-n,GoDi^li: 



14 EORATn 7LA.CCI 

XVIII. 
NuLLAK, Vare, sacra Tìte prius Ber«rìs arborem 
Circa mite Bolnm Tibnria et moenia Catili. 
Sieda omnia nani dura deus propOBuìt, neqne 
Hordaces aliter diffugiunt aoUìdtudìiies. 
Qaispoetvina gravem militium aut pauperìem crepati s 
Qois non te potius. Bacche pater, tèque, decena Teaus t 
Àt ne quia modici tnmsiliat mimerà Liberi 
Centanrea monet com Lapitbw riza super mero 
Debellata, monet Sitboniis non leris Suius, 
Ciun fas atqiie nefaa exiguo fine libidìuum io 

Discernunt aridi. Non ego te, candide Bassaren, 
Ittritum quatiam, nec variis obsita frondibiis 
Sub dirum rapiam. -Saera tene oum Berecyntio 
Comu tjrmpaiia, quae subsequitur caecuB Amor mi 
Bt tollena vacuum plua nimio Gloria Tertìcem, u 

Arcauique Fides prodiga, pminoidior vitro. 

XIX 

M.\TBH saera Cupidinnm 
Tbebanaeque jubet me Semelea pner 

Bt lasciva Lìcentia 
Pinitis anininm reddere amoribus. 

Urit me Gljcerae nitor s 

Splendentia Fano marmare puriu« ; 

Urit grata proterritas 
Et Tultos ìiinìiiiin lubricna adapid. 

In me tota ruena Venus 
Cfprum de^eruit, Dee patitur Scythas 

Bt versia animoBnm eqiiis 
Parthum dicere nec qoae niliil attinent. 

Hìc TiTum niihi caeapitem, hic 
Verbena», pneri, ponite thnraquQ 

Bimì ciim patera meri: ig 

Mactata veniet le&ior hostia. 

XX. 

Vile potiibìs modids Sabinnm 
Canthant Graeca quod (^ ipse testa 



carhinum I. 21, n. u 

Conditimi levi, dabu in theabo 

Cum tibì plausus, 
Care Maecenas eque^ ut patemi i 

Fluminis ripae simul et jocosa 
Bedderet kodes Ubi Vatiaui 

Moutis imago, 
Caecubum et prelo domitam Calano 
Tu bibes uvam: mea nec Falemae ii 

Tetupenuit Titea nequo Fonniani 

Pocula coUes. 

xxr. 

DuNAX teDOrao dicite virsinea, 
lutonsum, pueri, dicite Cjntluuin 
Latonamqae supremo 
Dilecbuu peni tua Jori. 
Toh loetam fluriia et nemorum eoma, 
Quaecunque ant gelido prominet Algido 
Higria aat BiTmanUu 
Silvis aut viridia Cngi; 
Yos Tmnpe totidem tollite landiboa 
Natalemque, marea, Delon Apdlinìa, i 

InBÌgnemque pharatra 
Fratemaque humemm lyra. 
Hio bellum lacrimoaum, hic misenm fiunem 
Pestenique » populo et principe Caeaare in 
Persas atque Brìtanuos i 

TmI» mptus agflt prece. 

XXII. 
IirTBSMi TÌtae uselerigqoe puma 
Non eget Maurie jaculis neqne aiOD 
Neo Teneoatia gravida aagìttia, 

Fusce, pharetra, 
Bive per SyrteB iter aestooeaa 
8ÌTe foctnnu per inboapitalem 
Caucasum rei quae loca fabnlonu 

Lambit Hjdaapea. 
Namque me silva lupua in SaUna, 
Dom meam canto Lalagen et oltia i 



HORATn PLACGI 
Terminimi cuna vagor expeditis, 

Fugit ìnermem, 
Quale pcnientum neque mìlitaris 
D&muas latù alit aesoitetis, 
Nec Jubse tellna generat leouum 

Arida nutrii. 
Pone me pigna obi nulla compia 
Àrbor aestìra recreatur aura, 
Qnod latna mundi nebulae maluaqne 

Jnppiter urget ; . 
Pone Bub curra nimiiun propinqui 
Bolis in terra domibns negata ; 
Dolce ridentem Lalagen antabo, 

Bulce loqnentem, 

XXIIT. 
TiTAs hionnleo me similis, CUoS, 
Qnaereatì pavidam montiboa aviis 
Matrem non aine yano 
Aurarom et Biliiae metu. 
Nam sen mobilibns Teria inhomiit 
Adventna foliia een viridea nibom 
Dimovere lacertae. 
Et corde et geoibna tremit. 
Atqui non ^;i> te tigria nt aapera 
GaetoloBre leo frangere peraeqaor : 
Tandem deaine matrem 
TempeatiTH aequi Tiro. 

XXIV. 
Quis deraderìo ait pndor ant modna 
Tarn cari capìtial Praeoipe lognbrea 
Cantila, Melpomene, cui liquidam pater 

Vocem ciim citha» dedit 
Brgo Quìnctilium perpetuna aopor 
Ui^getl cui Pndor et Justitiae aoror 
Incomipta Fides midaque Veritas 

Quando iiUum inveniet parem) 
Unlds iUe bonia flebilia occidit, 
Nulli Sebilior quam libi, Virgili. 



CABMIHDH I. 2«, 36. 
Tu fnifltn phu ben min ita andftam 

Poads QntnotJtiam d«o«. 
<}no<U Umido bkndiiu On^eo 
AncUbmi moAtmn arboribns fidem, 
Non TanM rede&t mugoia ìmuginij 

Qtum TJrga semel bmida 
Non lenù precibtu fata reclvdere 
Nigro compularit Mercnriiu gregì, 
Bmnim! aed lerina flt pdtlentìa 

Qnidqoid eonìgen est neba. 

XXV. 

pAmoioi jonotu qnatjont fénettraa 
Iclibiia crebiis javenea protorrì, 
Neo tiÌM lonuiOB adiniiuit, unatqoe 

Janna limeii, 
Qnae prìna mnltiun fiudlia movebtt 
Cardlnea ; aodii miniu «t rainns jam: 
"Me tuo longM perennte noctei, 

Lydia, donnù}" 
Inrioem moet^os antu arroguitai 
Flebifl in solo levia angiporto, 
Thrado bacdiante ma^ rab inter- 
ini^ Tento, 
Omn tìM flagnuu amor et libido 
Qnae solet matrea Amara eqnorom 
Saeriet órca jecnr nloermiuii. 

Non riae qoeatn 
lAeta qnod pnbea hedera Tirente 
Gandeat polla magia atqne mjrto, 
Aridaa frondea hiemia aodolì 
Dedioet Hebro. 

XXTL 

Uv«i andcoa Matitlam et metna 

Tradam proterrìs in mare Oretjoom 

Portile ventia, qoia anb Aieto 

Sex gdida« metoatiir ofM^ 

<)aid TiridatM tnreat imioe 



u,o,i,-f-n,C.aogli: 



IS HORATn FLACCr 

Gandea, aprìcos secte florea, 
Necte meo Lamiae ooronam, 
Piniplea dulcUI SU ime te mei 
Prosunt honores : hono fidibóa ootìi, 
Hnoo Lesbio mcrare pleotro 
Teqne toaaqne decet amoTeà. 

XXVII. 
Natu in naoiD loetitiae Bcjphia 
Pugnare Throcma est: tollite Imrbarum 
Morelli, Terecundiunque Bacchùm 
Sanguineis prohibite rixis I 
Tino et Incemis Mediu aoinaoea 
Immane qoantnm dÌBcrepSit; in^mn 
Lenite clunorem, Bodalea, 
Bt calato rem&nete t^essol 
Tnltis MTeri me quoque sumera 
Fvtem Falerni] Dicat Opuntiae 
Fnter Megìll» quo beatus 
Vulnere, qua peraat Bsgitta. 
Oessat Tolimtfu? Non alia bibam 
Hepceile. Qnaa te cnnque domat Yenua 
Non erubescendis adurit 
Ignibua ingennoque semper 
Amore peooas. Quidquid haties age 
Deg^oae tatàa aarìbn& — Ah miaer, 
Quanta laborabai Chai7bdi, 
Digne pùer meliore fiamma I 
Qmte saga, quia te solvere Thesaalia 
Magni Tenemis, quis poterit dena I 
Vii aiigatum te biformi 
F^^aus eipediet Chimaera. 

XXVIII. 
Te maris et terrae nnmeroqne carenti! arenae 

MenaoTMn cohibent, Andijta, 
Pulveris ex^ni prope litua parva Uatìnmn 

Munera, neo quidquam tiln prodest 
Aerìas tentasse domoa anlmoqoe rotondom 

P«Y:»uiuae polnm morituro. 



.-..Coosk 



CABMIN17M I, 39. 19 

Occidit et PelopJB genìtor, oonriTa deorum, 

Tithoniuqne remotns in ituras 
Et Jotìb arcanis UinoB admìsniB, habentqae 

Tartara PanUtoìdon itenim Orco io 

Demigamn, quamTÌB clipeo Trcyana refiio 

Tempwa testati» nihil ultra 
NoiTOB ati^ne cntem morti conceaserat atrac^ 

Jadice te non sordidns auctof 
Natunte verìqae. Sed omnes una manet nox U 

Bt calcanda semel via leti: 
Dant alios Fuiìae torro spectacnla Haiti; 

Elitio est aTÌdmn mare nautis ; 
Mista sennm ac javenum denaentur fiuiere, nnllnm 

Saeva capnt ProBerpina tagìt n 

Me quoque devesi rapidns comes Orionis 

IlljrrioiB Notus obruit nndis. 
Àt tu, naata, ragae ne parce maligniu arenae 

OBSìbuB et capiti inhumato 
Partàculam dare : sic qaodcunqne mitiabitur Hianu H 

FIuctibuB HesperìJB' Venusjnae 
Floctontor silvae te wMpitQ, multaqoe merces 

Unde poteBt tibi deflnat aeqao 
Ab Jove Neptunoquo sacri custode TarenIJ. 

fiegligis immeritis nociturnm w 

Foatmodo te natis fraudem committere? Fora et 

Debita jura ricesque superbaa 
Te maneant ipsom: predbng non linqnar inultla, 

Teqne piscola nulla resoIvenL 
Quamquam festina» non est mora longa; liccbit u 

Jiyecto ter pnlrere cnrras. 

XXIX. 
loot, beatìs nnnc Àrabum iuTidea 
Gads, et acrem milìtiam paraa 
Non ante derictia Babaeae 
KegiboB, horrìbilique Medo 
Nectis catenaa. Quae tibi Tirgintim i 

Sponao necato barbara serviet 1 
Fuor quia ex aula capillis 
Ad cTathnm stataelor- unctn, 

9* 
u,o,i,-f-n,Gaogli: 



HORÀTU FLACOt 
Docttu BB^ttaa tendere Snjcu 
Arca paterno 1 Qnis n^{et ardnis 
FroooB relabi pcwae iìtdb 
MontiboB et Tìberim rerertì, 
Cam tu ooémptoa undìqne nobilii 
libros Ponaeti Socraiticam et domam 
Mutare lorìcù Hìberìa 
PoUìdtto tneliora tendù ? 

XXX. 

Venus, regina Cnidi Fapfaiqne, 
Speme ^ectam CTpron, et Tocuitìa 
Thure te multo Glycerae deconm 

Transfer in aedem. 
Fervidiu t«cnm pner et wlatù 
Oratiae zonìs properentqoe NjrmphM 
Et psrum comifi sme te Juventaa 

MercuriiuqQe. 

XXXI. 
Quid dedicatom powàt ApoUinem 
Vstes ) quid orai de patera noTnm 
Fundens liquorem } Non opunaa 
Sardiniae Begetes feraoe^ 
Non aestuosae grata Calabrìae 
Armeaba, non aurum aut ebor Indiotun, 
Noa ita% quae Lìtìb quieta 
Mordet aqna todtnmnB a]iuii% 
Premaat Galena &lce quibug dedit 
Fortuna TÌtem, dÌTes et aureia 
Mercator essiccet culnllia 
Vina B;ra reporata merce. 
Dia canu ipus, quippe ter et quater 
Anno revìsens aequor Atlanticum 
Impune. Me pascmit olivae, 
Uè dchorea leveaque maino. 
Fruì paratia et valido mihi, 
Latoe, donea et precor iutiera 
Cum mente, neo torpein wnectODl 
Degere neo dtliua careotrai. 



CÀItMnSTJlS. I. S2, 8^ 31. 

XXXII. 
Pownnia. Bì rpòA noA snb umbra 
JjoàmuB tecnm qnod et hmio in annnm 
TiTat et idnres, Bge dio Latìnmn, 

fiarbite, (»nii«i, 
Lesbio primom módnloite mvì, 
Qni ferox bello tameo Inter ttno». 
Sire jactatam religar&t ndo 

Litore nftTiin, 
Liberum et Horas Veneremqae et ìUi 
Semper haerentem pnerum oaoebat 
Et Lycnm DÌgris ocnlis nigroqne 

Orbie deoonun. 
decns Fhoebi et da^nbnB sapremì 
Orata testudo Jotìb, o labonun 
Dnloe lenimen, mibi cnmqoe salre 

Rite TOcantd. 

ZXXIII. 
Albi, ne doleafl jdus mmio memor 
ImmHiB O^merae, nea miserabilea 
I)«cantes elegoi cut tibi jnnioT 

Laean praeniteat fld& 
Inngnem tenui fronte Lycorìda 
Oyri toiret amor, OyruB in asperam 
Declinflt Ptaologn ; aeà priiu Apulis 

Jiingentnr capreae lupi« 
Qnam tun* Pholoa pecoet adultero. 
Bio TÌenin Veneri, coi [dacet Impares 
Formaa atqne anìmos mb jnga ainea 

Baevo mittere oom joco. 
Ipmm me, melior com peteret Venns, 
Grata detinnit compede Hyrtole 
Libertdna, fretis aorior Hadrìae 

Carvantis CaJabros «niu. 

XXXIV. 
pARCtn deomm eultor et infrequens 
InMiii«uti« dmn (^«ntìae 

u,o,i,-f-n,GoUl^k 



HOBAXn FLAOd 
OonsnltuB erro, nirnc retronoiti 
Tela dare eiqne iterare cursus 
C(4or relictAs : namque Dievpiter, 
I^ oonuco Dubila divideiu 
Flenunque, per punuu tanantes 
Egit equoB volucremqae cumun, 
Quo bmta t«lliu et vaga fliunina, 
Qao Stiji et invisi hoirìda Taeuarì 
Sadea Atlanteusque finis 

Concutìtur. TaJet ima summls 
.Mutare et inaignem attonnat deus 
Obsoura promens ; hinc apicem rapaz 
Fortuna cmn sfiddore acato 
Snstulit, hìo pomisse gaudet. 

IXXV. 
DIVA, gratnm qiiae regia Àstinm, 
Praesena vel imo tollera de grodu 
Mortale corpus vel anperboa 
Vertere fmieribiu trinmphos, 
Te panper ambit aollioita prece 
Buris oolonus, te dominam aeqnoris 
Quicunque Bithyna laoessit 
Carpathium pelagus carino. 
Te Dacua aspor, te profugi Bcytìjae 
Urbesque gent^que et Ladiun ferox 
B^^omque matrea barbarorom et 
Purpurei metuunt tyraimi, 
Injurioao ne pedo proruas 
Staatem columnam, neu populua frequena 
Ad arma cessantea, ad arma 
Oonritet imperiumque fì-augat 
Te aemper anteìt saeva NeceaaitM 
ClavoB trabalee et cuneos mann 
Oestana aCna, nec sererus 
UncuB abest liquidumque plombum. 
Te Spes et albo rara Fides colit 
Velata panno nec comitem abnegata 
Ut«imque malata potentes 
Veste d<nn08 inimica linquis. 



CAlOOlfUM I. SS. 93 

At vìUgoB infidum et maretriz retro ti 

Feijura cediti diBugìimt cadia 
Cmn foece iìccads amìd, 
f erre jugum parìter dolod. 
Serree iturum Caesarem in ultìmos 
Orbig BrìtannoB et jurenum recens sa 

Bi&men Eois tdmendnm 
PartibuB Oceanoque rabro. 
Ehea oic&trìcum et Bceleris pndet 
Fratrumqne. Quid noe dura refagimns 
Aetas 1 qnid intactum nefiwti u 

LiquimuB 1 unde mauiim juTentns 
Metu deorum oontìnuitl quìbus 
Pepereit arig ì ntinam nera 
Incude dìffii^as Tetnsum in 
Hasaagetas Àrabeisque femim 1 to 

XXXVI. 
Et Unire et fidibtu jnvat 

Placare et vituli sanguine debito 
CiutodeB Nomidae deoe, 

Qui nuno Hesperia soepee ab ultima 
Caria multai Bodalibua, s 

Nulli plora tamen dividit osoola 
Qnam duld Lamiae, memor 

Actae non alio rege pnerliae 
Mutataeqne rimnl togae. 

CresBa ne careftt pnlchra diea nota, iv 

Neu promptae modus amphora^ 

Neu morem in Balium àt reqniea pedum, 
Neo molti Damali^ meri 

BaBBum Tlirelida rincat amystìde, 
Neu desint epulis rosae, U 

Neu Ttvai apinm, neu breve Idlium. 
Omuea in Damalin pulres 

Deponent oculos, nec Damalia novo 
Divelletur adultero, 

LasciTÌB hedoria ambitioaior. a 



'-u,Goog]c 



HOBATn FLACOI 



xxsvir. 

Novo Mt bibendnm, unnc peda libero 
FnlMnda tolloa, none Saliaribus 
Orn&re polTimu* deomm 
Tempu« erat dajabua, sodaka. 
Antehac aeùus depromere Caecubum 
Celiis htìUb, dum Capitolili 



Morbo TÌromm, qnidlibet inqtoteiu 
Sperare fortunaque dnloi 
Ebria. Sed minoit furorem 
Tìz nna aospeg naris ab ignìbos, 
Mentemque iTmphatam Mareotico 
Redegit in veros tdmorea 
Cassar, ab Italia rolantem 
Romis adurgene, accipitor velut 
Hollea colomba* aut loporem tàbaa 
TenattH" in campis nivalia 
Haemoniae, daret ut oatenis 
Fatale monstnun : quae generoaiua 
Perire qoaerenB nec mtdiebrìter 
Bzpavit ensem nec latentes 
Claue cita reparavit oraa. 
Ansa et jaoe&tem visere regiain 
Tultu «ereuo, foitb et aspenui 
Tractore «erpentee, nt atnun 
Corpore oombiberet Tenemim, 
DeKberata morte férodor, 
Baevis Libnmis Bcilicet ìnvidena 
Privata deduci superbo 
Non hnnulis mulier triumpbo. 



-n, Google 



OABUmUM L 38. 



xxxviir. 

PnratocN odi, puer, ^tparotoB, 
DÌBpliceat nexse phìlfra cortmae; 
Uitte «ectari rosa quo looomm 

Sem moi-otar. 
Simplid mjrto nìhìl allabores 
Bedolns curo: neque te mmistnim 
Dedecet m^rtna ncque me sub aita 

Vite Ubentam. 



-n, Google 



Q. HOEÀTII FLACCI 

CARMINUM 

LIBEB IL 



MoruM ex Metello commle cÓTÌcim 
BelUqne caiuaa et litia et modoa 
Ludiunque Fortnnae greveeqne 
Principiim amìcitias et arma 
Nondum ezioatis nncta cniorilms, 
Ferìcoloaae plenuni opus eìete, 
Tractas et iscedia per ignea 
SuppoffltoB cmeri doloBo. 
Faullum severae Hosa tragoediae 
Desìt theatria: mox ubi publicaa 
Res ordinaria grande monus 
Cecropio repetea cotlinnu^ 
Inrigne maestda praeaidinm reòs 
Et conaulenU, Pollio, curìae, 
Cui lauroB aetomoa honorea 
Delmatìco peperit triumpho. 
Jan) nunc minaci murmnre coramiin 
Feratringia aurea, jam litui etrepont, 
Jun fnlgor armomm fxigBCM 
Terrei eqnoa eqnitumqne mltiiii ; 
Àndire m^nos jam videor ducee 
Non indecoro pulvere sordido», 
Et cuncta terranmi aiibacta 
Praeter atrocem a-nìinntn Gatonia. 
Judo, et deorum qnisqaia amicior 
AfrÌB inulta cesserat impotens 
Telimre, victonun uepotes 
Rettulit inferiaa Japuthae. 
Qoia non Latino aangnlue pingoìt»" 
CampoB Mpulcrìa impia proelia 



.-..Coosk 



CARMINUM n. 3, 3. 
Testatnr auditumque Media 
Hesperìae Booitum niìn&el 
Qid gurges sut quao finmìna lugnbris 
Ignara belli 1 quod more Danniae 
Kon de«x)loraTere caedes ? 
Quoe caret ora cruore noetro 1 
Sed ne reUoti», Hiua procax, jods 
Oeae retrsctea mimeni neniae : 
Uecnm Dìonaeo sub antro 
Qnaere niodos lovìora [dedro. 

II. 
NoLLim argento color est avaris 
Abdìto tenia, inimice lamnae 
Griape Ballnati, nini temperato 

Bplendeat nan. 
Vivet ext«ato Prooolelna sevo 
Notua in fratrea animi patemi; 
lUum aget penna metoente aolvi 

Fama aupentea. 
Laldua regnea avidom domando 
Spiritnm, qnam ai Libyam remotia 
Gadibus jimgas et ntorqne Poenna 

Serrìat unì. 
Creadt indn^ena ribi dima hydrc^ 
Nec.aitim pdlit niai oanaa moibi 
FugNìt v«iia et ttqnosua albo 

Corpore languor, 
Rodditam Cjri aolio Phraaten 
Diaaidena plebi numero beatomm 
Eximit VirtuB, popnlamqne fiilaia 

Dedocet uti 
Vodbua, regnnm et diadema tntum 
Deférena uni propriamqne lannun 
Quiaqoia ingentes ocnb Inretorto 

Bpectat aceiTOB. 

III. 
ÀEQtTAii memento rebus in arduia 
Servare moitau, non seciu in bonia 



HOBATn FLA.OCI 
Ab iBMlcQti tempasbun 
Jjttetìtì», moriture Delli,. 
Sem maertiu ornsi tempore rixeria, 
Bea te in remoto gramine per dies 
Feetos raclinatnm beiaia 
Interiore nota Falerni. 
Quo piniu ingena albaqne popuhu 
Umbram hospitaJem consociare utunt 
RaoÙB ì Quid obliquo laborat 
Lympha fiigaz trepidare rivo ì 
Hoc fina et augueuta et nimium brevw 
Flores amoenae ferro jnbe roaa% 



Fila trìom patiuntnr atra. 
Cedes co£mptia saltibaB et domo 
Tillaque flavna qiuun Tiberia larlt, 
Cedea et eutructds in altum 
Diritiia potietur herea. 
Dìveme prisco natua ab Insdio 
Nil interest an pauper et infima 
De gente sub divo moreri^ 
TictftuB nil misamnlu Ord, 
Omnes eodem cogioiar, omnium 
Tersator urna BerìoB ocìhb 
Sors eiitura et noi in oetemmn 
B»iliam impocdtui» onmbae. 

IV. 
Nb dt anoillae tibi amor pudori, 
YttfitJiia Phocen ! Prius ingolentem 
Serra Briseis nireo coloro 

MoTit Àchillem; 
Morit igaoem TelaoKKie natom 
Forma oiptivae dominnm Tecmeasae; 
Arait Atridea medio in trlumpho 

Virgine rapta, 
Barbarne postquam oeddere turmae 
Theesalo nctore et ademptns Hector 
Tradidit fesda lerànrk tcdìì 

Pergama Gnus. 

.„-..Coosk 



CAEMINXJM II. 5. 
Neadaa an t« genemm beati 
Fhyllidù flavae deeorent parentes: 
R^um certe genns et penatei 

Maerat ìnìquos. 
Crede non ìllam tib! de-welesta 
Plebe dilectam, neque aie fidelem, 
Sic Incro averaam, potulaw nasci 

Maire pudenda. 
Bradiia et nltom tereteBqaa sana 
Int^er landò; fl^e'Buapkari, 
CpjDB octanun tre^dftvit aetw 

Claudcre hutmm. 



NmiDinf nibfute tene jugun valet 
Cerrice, nondmn miuiia oomparis 
Aeqoare nec tanrì ruaitia 
In venerem toletare pondos. 
Oim rirentes est animus tose 
CuDpoi JDTencae, none Adtììs gtsran 
8«dantÌB aestnm, nnno in odo 
Lndoe com vitnlis nlieto 
Praeg«itieiitìji. Tolte ciqndinem 
ImmilÌB nvae : jam tjbi liridoa 
Distingnet Anctomnoa laoemoi 
Pnrpnreo Tariua colore. 
Jam te Beqnetnr: cnrrit enim ferox 
AetM et lUi qnoa tibi dempawìt 
Apptmet aonoa ; jam proterra 
Frante petet Lalage marìtutn; 
Dileota quantum non PbtdoC fbgax, 
Non Cbloris albo eie hnmero mtau, 
Ut pura noctomo renidet 
Lnna «tari, OnidinaTe Q:rS|M, 
Qnem ri podlamm inaarerea dioro 
Hire sagaces ftlleret hospitea 
Discriroen obacumm aohitis 
Orinìbiu ambignoqDA Tutto. 



-n, Google 



HORATn FLACCl 

VI. 
Beptiki, Gades aditnra mecom et 
Caotabnun indoctnm jnga ferro nostra < 
Barbaras Sjrtea itbi Haora ninper 

Aestnat onda, 
Tìbur Argeo poidtiiiii colono 
Sit meae gede« utinam seneda^ 
Bit modus lasso marìs et TÌamm 

Htlitìaeqne I 
TJnde si Farcae prohibeat ìnìqnae, 
Diilce pellìtÌB OTÌbuB Oalaed 
Flumen et regnata petam Laconl 

Rura Fhalantho. 
Ille terramm mihì praeter omnea 
At^^nliu lidet ubi non Hymetto 
Mella deoedmit TÌiidiqite certat 

Baooa Venafro; 
Ver nbi longun tepidasqne pmebet 
Jupint«r brùnas, et amicos Aulon 
FÒHS Baccbo minimnm Falerms 

Invidet nvis. 
Ille te mecnm locns et beatae 
Fostnlant arces ; ibi tu calentem 
Debita eparges lamma faviUam 

VaUs amicL 

VII. 
O SAEPB mecom tempns in ultdninm 
Dednote, Bruto militiae duce. 
Quia te redonavit Quiritem 
Dis patriis Italoqne caelo, 
Pompei meortuQ prime sodalinm, 
Cum quo morantem saepe diem mero 
Fregi coronatns nitentes 
MalobatìiTO Byrio capillos? 
Tecam Fhilippoe et celerem fagam 
Bensì relieta non bene pannnla, 
Oam frada virtus et mlnaoea 
Tuipe wlnm totigere molto. 



OABHINUUn. S. 

8ed me per hortee Mercariiu cder 
DsDK paventom mstnlit afre ; 
Te rorsiu in bellom rcBorbeiu 
Unda fretii tulit aesbaoBB. 
EH^go oblì^atAin redde Jori di^em 
Longaque &wam milìtìa latua 
DepiHia lob laura mea neo 
Paroo adi> tìln destiiiatu. 
OUivìoM leria Hassioo 
Oiborte expte; tondo o^iadbiu 
UngiUBte da concfaù Quia ndo 
Dejmtpcovra «{no ooronas 
Onnttre mjrtot qnem Tonu arbitrum 
Dket Inbendi ) Non ego Mtniiu 
Bacchabor £donÌB: recepto 
Dnloe mihi fornv est amico. 

Vili. 
Ulu il joiiB tiU pcgerati 
Poma, Barine, nocuisset imqnaiii, 
Dente il DÌgro fleres rei uno 

Tnr^or nngoi, 
Crederem. Bed tu tàaoù obUgaiii 
Perfldnm yotàa «4nit enìteida 
Pulchrior multo, javennmqoe prodis 

Fnblica boxa. 



Faille et tote tacàtnma sodia 
Bigna cnm c&elo gelidaqne direi 

Morte carentea. 
Bidet hoc Inqoam Venos ipss, rident 
Sin^cea Nymphae, fenu et Cupido 
Bemper ardente* acnws wgittaa 

Cote cruenta. 
Addo qnod pube* tibl creacit mmiia, 
Serritoa cre«cit nova, neo priorea 
Impiae teotam d<Hiiinae reJinquunt 

Saepe minati. 
Te mia matrea metnont jnrenda, 
Te lenea pard miaeraeqns miper 



■ n,Gooyli: 



HOBATn 7LA0CI 
TitginM nnptAe, tu ne letardet 
Ama tnaiitos, 

IX 
Nat aemper imbrei nnbiblu his^os 
Muiant fa) agroa aut mare Oaspiom 
Vezant ìnoeqo^N prooellae 
Uoqne, neo Àrraeniis in oiìa, 
Amice Valgi, atat glades inerg 
Menses per omnea aut AqnìIombnB 
Querceta Qarganì labonmt 
Et foliÌB TÌdnantnr orni: 
Tn Bempw urgtm flebilibtu modia 
Uj'steii ademptum, nec tibi VeqMro 
Sorgente decedunt amorei 
Neo rapidnm fiigiente Solem. 
At non ter aero functoB amabilem 
FloraTÌt omnes Antilochom aenex 
AnnoB, nec impnbem paientea 
TroHon aut Phi^giae sororea 
Blerere aemper. Beeine moUium 
Tandem querelamm, et potdos nova 
OantonDfl Aoguati tropaea 
Caewrìs et rigidom Nìi^ten, 
Hednmqne flumen gentìbna additom 
Yictja minores TolTero Tertkee, 
Intnque praeaot^ttun Odooos 
Ex^nÌB equttare camioB. 



Baomn yì-rea, lidni, ncque altnm 
fiemper nrgendo neqne, dum proccUas 
Oantofl boiresdfl, nìmìnm premendo 

Litoa ÌDÌqnaiD. 
Aumm qnùqoÌB madìocrìtaton 
' Diligit tatoB oeret obsoleti 
Sordibus tedi, caret inridenda 

Sobring aula. 
Sacphu Tenti» agiltttar ingens 
Fiiràs tt cebae fpitrion ausa 



lujlc 



CARIONUM IL li. 3 

Deradont torres feriuutqiie snmmoB 

Fulgora monte*. 
Sperai isfeatJa, raetnit wcundis 
Ait«»m Bortem bene praapantum 
Fetsbaa. lufiwmea biwiM redncit i 

Jnppiter, idem 
BuDunovett Non si male nimo et olim 
Sic erit: quondam citlWTa tocuitom 
Siucitat miuam, ue^ue semper ucum 

Tendit ApoUo. i 

Bd:>as anguBtiB animostu atque 
Fortis aiutare ; eapienter idem 
Contrahee vento nunioin «ecnuido 

Turgida Tela. 

21. 
Quid belficmtu Cantftber et BcTthea, 
Birpine Quinti, oc^tet Hadria 
DìmuA objecto remittaa 
Qnawere, uec trepidea in OMini 
Foscentìa aeri panca. Fugit retro 
Levia jnventas et decer, arida 
Pellente lasdvoB amorea 
OaoiUe fitdlemque eomnom. 
Non semper idem Boribiu e^ honor 
Temìs neque nno Luna robeo» nitet i 

Vnltu : quid aetemia mìucn^m 
Conulua B"' W '' w &tìgaa 1 
Cor nw sub alta vel platano rei hac 
Finn jacentea eie -temere et roaa 

Canoa odorati capilloa, 1 

Dnm iìcet, Aasyriaqae nardo 
FotamoB aneti 1 Diuripat Euioa 
Gnras edacea. Quis pu^ ociua 
Bestinguet ardentis Faleini 
Peonia praetweunte Ifmpbal t 

Quia devium acortum elìóet domo 
Lyden I Bbnma die age oaja Ijra 
Uatnret in oempbim Laeaenae 
Hot» coouw reiigata uodum. 

u,o,i,-f-n,GoDi^li: 



HOBATn TLAXXJt 

xri. 

NoTJs loDgK fene bella NnmantJae, 

Heo dìnun Haimìt»lem, noe Bicnhim maro 

Foeno {Kupareoin Bangoine mollìbiu 

Aptari atharae modia ; 
Nee uevM LapiOiM et nimiam mero 
H^aeom domUoMiiie Ueicolea mann 
Tdhirli JvTenea, nodo perlcnlam 

Fnlgena oontremnit domni 
Batoinì Teterìa ; taque pedeetrìbna 
Dicei Iiùtoriis proelia Ca^sariB, 
Maecenaa, melina dnotaqne per vias 

Begnm colla miDacinm. 
Me dolces domtnae Musa LìtTmnioe 
Cantua, me Toluìt dicere Inddum 
Fo^entes oculofl et bene mutuìs 

Fidmn peotai ameribua ; 
Qiiam nec ferre pedem dedecnit diorìs, 
Kec certare joco nec dare brachia 
Ludentem nìtidia nrginibas sacro 

Dianae Celebris die. 
Niun tn quae tenuit divea Achaemenes, 
Ant pìnguìa PhrTgiae H;gdoiiiaa opes 
Permutare Telia crine Lieymmae, 

Plenas ant Arabma demolì 
Dum flagrantia detorqnet ad oBcnla 
Cerrìcem ant l^icili uevitù n^at, 
Qaae poacente magìa gandeat erii», 

Intcrdmn rqtere oocupeb 

XIII. 
Ille et ne&slo te poauit die, 
Qnicanqne primom, et sacrìlega manu 
Prodniit, arbos, in nepotmn 
Pernidem opprobrimnqne pa^ ; 
mam et pareatU crediderìm sui 
Frec^Me osrvicem et penetralia 
Spanine nootamo cmore 
Hoapttia : llle vetMoa Colchica 

.„-..Coosk 



OASHUnTH IL U. 9 

Et qiildqud mqnam ooontfAtiar nefltx 
Tnctavi^ «grò qd statnit meo i 

Te, triste l^nm, te cadocom 
In dtHDÌiii o^ntt immeroitìs. 
Quid qidsqae ritet nunqiuin hombii utU 
CMitmn est in bora*: DAvtta Boeponim 
Poemu perhorreHJt neqne tdtra i 

Owu timet alinnde fitta, 
une* ngittas et ederm fa^nn 
I^rthì, ottcoas Farthns et Italom 
Bobnr ; led inqworiaa l<4i 
Via rapoit r^iMqae genten i 

Qaun pa»e f nrrae itfp» Prosenrinae 
Et Jndicantem ridimna Aeaonm 
Bedeaqne dÌRcretaa [nonun et 
Aecdiia fldibns qnerentem 
Sappbo pnellia de popolaribns, 3 

Et te wnantem idenios anreo^ 
AlOBree, plecbt) dnra navìB, 
Doia fbg&e mal^ dura bèSti I 
Utnunqne noro digna silentio 
Hirantor nmbrae dioere ; aed magia ) 

Pngnaa et exactoa tyrannoa 
Densom bnmerìi bibit aure Tulgns. 
Qnid minim, ubi illia carmimbna atnpena 
Demittit atru bellua centioepa 
Aurei et intorli capilliB t 

Bomemdnm recreantor an^eet 
Qnin et Frometheofi et Pelcina p«reiia 
Dnlci labonim dediutnr acmo ; 
Neo onrat Orion leonee 
Ant timidos agitale lyncaa. t 

XIV. 
Ertm ftigaioee. Postume, Poatnme, 
Labontnr anni, neo pietas motam 
Bngis et instanti Benectae 
ASeret indomitaeque nwwti,^ 
Non, A trecenia, qnotquot ennt diea, i 

AmÌD^ Ì?ÌMX* illaoimabilem 



HOBATH FLACOI 
Plntona tanris, qui ter unplnm 
Qerjonen Tit7onqiie triati 
Oompeedt nnda, Bdlicet taniiibiu 
Quicnnqne tema monere TMdmiir 
EnaTÌganda, mve regea 
8ire inopes erinras oolfmL 
Fnistra cruento Marte carabimiu 
Fractisque ranci flaotìbas fladriae, 
Fnutn per anctniniMw nocentam 
Gorporìbua metnemoB Anatram: 
Viieodua ater flnminB langnido 
Cocytoi errana et Donai gmaà 
In&me damnatnaqne lon^ 
Sisyphna Aeolidei lalxvii. 
Linqnenda t«Ua* et domoB et piacene 
Uxor, neqoe hanim qnas colia arborum 
Te praeter inrins cnprasaoa 
UUa brerem dominum acquetar. 
Absumet herea Caeeuba dignior 
Serrata centum davibiu, et atero 
Tinget paTimentum luperbo 
Pootificum potùore cx)«iii. 

XV. 
Jau panca aratro jugara regiae 
Molei reiinqaent ; undiqne latina 
Estenta TÌsentor Lncrino 
Stagna lacu, idatannaqiM caelebs 
Erìncet ulmoa ; tnm violaria et 
MjrtuB et omnia Mi}»a narìnm 
Spargent oliTetìa odorem 
FertilibiiB domino priori, 
Tom apissa ramìa laurea forridos 
Bicludet ictoH. Ifon ita Romnli 
Praeacriptnm et inttHiai Catonia 
Anapiciia vetenunqne norma. 
PrìratuB illis cenana erat breria, 
Oommnne magnnm: nnlla deoempe*^ 
Metata prÌTatis opaceim 
Fortìrau esoiiadMt Ambn, 

.„-..Coosk 



CABMDTOM n. 16. 
Nec iortnìtmu spemere caee{Mtan 
Leges Eànebant, opinda pnblica 
Snmpta jnbentM et deonun 
Tmnpla doto deoorara laxo, 

XVI. 
OnuM divos rogat in patente 
Prensns A^ioeo, fdmul atra onbeB 
Condidìt Innam neqne certa folgent 

Side» nutie ; 
Othim bello iHiriou Thrac^ 
Otùun Medi pharetra decori, 
OnM[riie, non gemmia neqne pnipnn To- 
nale ncque auro, 
San eniiD gaiae neqii« ooiunlaris 
SnmmoTet Itotor miaeroa tumultua 
MentiB et cuna laqueata àrciua 

Tecta volante*. 
ViTitnr parvo bene coi patemum 
Splendet in mensa tenui aaiimim^ 
N eo lerw somnos timor aut ci^ido 

Sofdidiia auferl 
Quid brevi fortea jacolamor aevo 
Multa! Quid terraa alio calent^s 
Sole mutfunnil Patriae quia ezsal 

Se quoque fiigìt 1 
Scandìt aerata» vititwa naves 
Cun neo tunnaa equitum relinqait, 
Odor cervia et agente nimbo» 

Odor Boro. 
Laetua in pneaenB animus quod ultra est 
Oderit curare et amara lento 
Temperet risa ; uihil est ab omnl 

Parte beotuni. 
Abstullt clarum cita mora AcbiUem, 
LM^[a TitboDom minuit aenectua, 
£t mihi fi»aaik tibi quod negarìt 

Pinrrìget hor*. 
Te greges oentom Sicnlaeqne circum 
Mugjunt vaccae, tibi tdlit hinuitum 



-n, Google 



HOBATO rLAOOI 
Apta quadrigli oquR, te Ida Afro 

Hnrìce tinotae 
Veatiuut lanae : tnlhi parva rara et 
S^ritom Qraìae toimem Oamenae 
Parca non mendax dedìt et malignum 

Spemere Tulgus. 

XVII. 
Cus me querelia exanlmaB tniiT 
Nec dÌ8 amicum est nec mihi te prius 
, Obire, Maecenas, mearnm 

Grande decus oolnmenqne reratn. 
Ah le meae si partem animae rapit 
Maturior rà, quid moror tdtera, 
See caroB aeqae neo Bnperatea 
Integer ! Ille diei ntramqae 
Ducet ruìnam. Non ego perfidimi 
Disi aacramentum : ibjmna, ìbimus 
Utcnnqne praecedea, Bupremnm 
Carpare iter comitea paratL 
He nec Ohìmaerae spiritns ìgneoe 
Nec, si reenrgat^ centimaniu G^ 
Divellet nnquam ; do potenti 
JoBtitiae placitmnque Parcfs. 
Sen Libra sea me Scorpios adspidt 
FormidoloBus para vìolentior 
Natalia horae, seu tjrannnB 
Hesperiae Capricomns nndae, 
Utruiuque ncwtmm incredibili modo 
CoDsentit astnim. Te Jovis impio 
Tutela Satomo refblgetis 
Erìpuit Tolacrigque Fati 
Tardarìt alaa, cum populus freqneiiH 
Laetum theatrìa ter crepuit soniim: 
Me troncoB illapsoa cerebro 
Snatolerat, nisi Fanniu ictnm 
Dextra levaseet, Mercnrialinm 
GoatoB TironuD. Beddere victìmas 
Aedemqoe Todram memento: 
Noe homilem feriemna agnam. 

..,-..Cooslc 



CASMINDM U. la. 

xviir. 

JSoy ebur neqite aiu'eum 

Hea renidet tu domo lacunar; 
Non trabm IBytoettìao 

Prraauiit columnos oltima redaas 
Abica ; ueque Attoli 

Ignoto^ herea regìun occupari ; 
Nec L&cODÌcas mihì 

TnthnDt honeBt&e purparas clientae: 
- At fide» et ingeni 

Benigna veiui est, panperemque àivea 
Uè petit ; DÌhil sapra 

Deos lacesso, uec potentem amìcum 
Largiora flagit^ 

Batù beatiu unida Bàbisìa. 
Truditnr dìea die, 

Novaeqne p«rguat ioterire lonae. 
Tu aecanda marmora 

Loess sub ipmun fauna, et gepalcri 
Immemor atruia domoa 

Mariaqne Baiis obitrepentJa nrgea 
Summovere lìttora, 

Fu-am locaplea contineiite ripa. 
Quid, quod naqne proiimoa 

Ber^lia ^ri terminoa et ultra 
Linùtea dientium 

Balìa araruat Pellitar paternos 
In rinn ferma deoa 

Et nxor et Tir aordìdoaque natos; 
Kalla certàoT tamen 



Hernm, Quid ultra teudis ) Àeqoa telliu 
r»iperi reduditoT 

Regumque pnerìe, nec aatellea Ord 
Callidum Promethea a 

Berexit auro captus. Hic saperbiun 
Taatalum atque Tantali 

Genoa coèrcet; hic levare functam 



.-..Coosk 



HORATII FLACOI 
Faaperem laborìbcu 
Vocatus atque Don Tocatoa aadtt. 

XIX. 
Bacobuii in remotis carmina raiMbns 
Vidi docentem — credjte posteri — 
Ifymphaaque diacentes et aurea 
Caprìpednm BatTromm acutan. 
Enoe, recenti mena tn^dat metn 
Flenoque Bacchi pectore turbidnni 
lAetatur. Euoe, parce Liber, 
Farce, grevi metnende thfrsol 
Fas pemcaces est milii Thyìadas 
Vtnique font«m lactis et uberes 
Cantare riros, atque truncù 
Lapea cavìs iterare mella ; 
Fas et beataa co^jugis additnoi 
Stellis honorem, tectaque Penthel 
Bisjecta non leni mina, 
Thracis et ezìtìnm LjcnrgL 
Tu flectis anmei, ta mare buiianiii]. 
Tu separatÌB UTÌdos in jugìs 
S'odo coèrcea viperiiio 
fiistonidum sine &ande caines : 
Tn, cimi parentiB regna per Brdnnni 
Cohors Gigantnm scanderet itnpia, 
Rhoetum retorsisti leonis 
Unguìbus horrìbiliqae taaìn; 
Quamquam choreis aptior et Jocìb 
Ludoque dictns non e&t idonens 
Pugnae ferebarìs ; «ed idem 
Pads eras mediusqne belli. 
Te vidit iasona Cert)en)p anreo 
Comu decomm, leniter att«renB 
Caudam, et recedenti» trilingui 
Ore pedes tetdgitque- ernia, 

XX. 
Xoir uBÌtata nec tenui ferar 
Penna biformis per liqnidum aethera 



CAEMINDM IX. 20. 
Vates, neqne in terris morabor 
Longìna, inTÌdiaqDe major 
Urbes retinqnam. Noa ego, panpenim 
Saoguia x>&re'>tuin, non ego queiu vocas, 
Dilecte Uaeceoss, obibo 
Neo Bt^ia colubebor onda. 
Jtim jam reaidnnt crurìbua asperae 
Pelles, et albam mutor in alitem 
Saperne, naBContmrqne leTes 
Per digitos humerosqne plomae. 
Jam Daedaleo odor Icaro 
Viaam gementìa litto» Bogpori 
Sjrtesque Oaetiilaa canorus 
Ales HjperboTeosqoe campos. 
He Colchna et qui disBimnlat metam 
Marsae cohortis Dacns et ultimi 
Hoscent Geloni, me peritus 
Dlscet Hiber Rliodanique poter. 
AbBint inani fùnere neniae 
LnctoBqae turpes et qnerìmoniae ; 
Compesce cliunorem ac Bepnlcri 
Mitte sapervacnos honoreg. 



.-n,C00ylc 



Q. HOKATII FLACCI 

CARMINUM 

LIBES ni 

I. 

Odi profenom Tulgns et aiceo ; 
Faveto lingula: canuina iLon priua 
Audìta MoBanim gacerdog 
Vìrginibus paerùque canto. 
Begom tdmendorum in pnqmos gregea, 
Iti^^es in ìpsos impenum est Jovia 
Clan Giganteo triumpho, 
CnDcta eaperdlìo moTentÌB. 
Bit nt Tiro Tir latiua ordinet 
Arbusta Bntd», Me generoBÌor 
Descendat in Campam petitor, 
Morìboa bic meliorqae bma 
Contendati illì torba clientium 
Bit major: aeqoa lege NecessitoB 
SoriJtnr insignes et imos ; 
Omne capas movet orna nomen. 
DistrictM enais cui super impia 
Cerrlco pendei non Sicolae d^ea 
Salcem eli^rabnnt aaporem, 
Non arium dtharaeque cantna 
Somnnm rednoent, Sonmna agrealinm 
Lenia vironun non humìles domos 
Fastidìt ombroaamqne ripam, 
Non ZephyriB aitata Tempe, 
Dedderantem qnod eaiia eat neque 
~TumultDoaum Bollicitat mare, 
Nec BoeTna Arctuii cadentie 
Impetua ant orientia Haedi, 
Non Terberatae grandine vineae 
Fonduaqne mondai, arbore none aqnaa 



OAEMIKOM in. 2. . 
Cnlpante nnnc torrenti& agroa 
8ìdera nnno hiemes iniqua». 
Gontracta piBces aequora ientiiuit 
Jadàs in altum molibua; hoc frequens 
Caemeats demittàt redemptor 
Cnm &mnlis dominnaque terraa 
FastJdioBiu. 8ed Timor et Minse 
BcBodnnt eodem qno dominaa, neqoe 
Becedit aerata triremi, et 
Poat eqnitem aedet atra Cnra. 
Quodm dolentem neo Phrjrgiiu li^ia 
Neo pnrpnraram ridere elarior 
Delenit umu nec Falema 
Vitis Achaenieniumque cortam 
Cor mvldeiidiii poetibiu et novo 
Sublime rìtu ntolisr atriuoi} 
Cut ralle permutem Babina 
Difitias operorioree! 

II. 
AxavBTiJS amice panperiem paU 
Bobtutoi acri militia puer 
Condiacat, et ParthM ferocea 
Veiet eques metnendus basta, 
Titamque aab divo et trepidie agat 
In rebus, lllum ex moembus hosUds 
Matrona bellantJa tfronni 
rroBpideni et adulta virgo 
Snspiret, ebeu, ne radia agminnin 
gponmu lacessat regina aspenun 
Tactn leonem, quem cruenta 
Per medias rapit ira caedee. 
Dnlce et decomm est prò patria mori: 
Mora et fìigaoem persequitur virum, 
Nec parcit ìmbellis juventae 
Foplitibns timidoquB tergo. 
VirtOB repnlaae nesda aordidae 
Intaminalù folgQt honoribue, 
Nec nnnit aat pcmit secnrea 
Artòtrio popnlarìs aurae. 



, HOEATn FLACCI 
Virtui wclndeoa immerìtìs mori 
Coelam tifata tentai iter via, 
CoetiuqtiQ vulgBTM et udam 
Bpemit hamum fugiente pemiL 
Est et fldeli totA iUentio 
MerCM: vetabo qni Cereria aacmm 
Vnlgarìt arcaDae sub isdem 
Bit trabibus fragilemve mecum 
Solvat ph&selon; gaepe Dieepiter 
Ncglaotna ìuceato addidit ìntegnua. 
Baro antecedentem Keleatmn 
Deseruit pede Foena dando. 

III. 
JtQTinf et tenacem propoutì vimin 
Non dvhim arder prava Jiibentàum, 
SoB TultuB inetantia tyranni 
Mente quatit solida, neque Aiuter 
Dos inquieti turbidns Hadriae, 
Ned folminantiB magna mauus Jotìb; 
Si fractofl illabatur orbia 
ImpaTidnm terìent ruinae. 
Hac arte Pdlnx et vagiu Uercoles 
Enisiu arces attjgit igo«A8, 
Qnos inter Àuguatus recumbena 
Purpureo bibit ore nectar. 
Hac te merenteni, Bacche pater, tuae 
Veiere tìgres indodli jugam 
Collo trtihentes; bac Quirìnus 
Hartùa equìs Acheronta fugi^ 
Oratum elocuta consiliantibiia 
Jnnone divis: Ilion, llion 
FataliB incestuaqae judex 
Et mulìer peregrina Teiidt 
In pnlTerem, ex qao doBUtuit dsoa 
Mercede pacta Laomedon, mihi 
Castaeque dunnatum Mioerrae 
Cum popnlo et. duce fraudulento. 
Jam nec Lacaenae splendei adnlterae 
ITunoBUB lioq»es, neo Friauil domos 



CARMINUM ni. a. 
Peijnra pugnace» Achivo* 
HectoreÌB opibu* refrii^t^ 
N'oetrùqae dnotum eeditioDibiu 
Bellimi resedit Protiniu et gravea 
Ima et inTumm nepoton 
Truca qnem peperit saoerdos 
H&rti redooabo; Uliun ego lucìdas 
Inire Hedés, dncare nectarin 
Bnocoa, et adscriln quieti* 
Ordinìboa patwr deonitn. 
Dnm loi^iu inter aseriat llion 
Bomamque poutns qiulibet exwileB 
In parte regnanto beati; 
Ihan Friaim pMÌdiaque busto 
Iimltet ammtnm et oataloe fene 
OelMit ìnnltae stet G^ritolium 
PulgMU, trìumphaitiBque possit 
Boma ferox dare jora Medis. 
Horreoda late nomea in oltimaa 
Bxtendat orai, qua mediuB liquor 
Beoemit Buropeo ab Afro, 
Qua tDtnidns rigat arra Nilos, 
Anram irrepertum et rac melina ntnm 
Onm terra celat spemere fortior 
Qwuu oogere humaDoa in usns 
Omoe Mcmm rapiente destra. 
Qoicnsqne muudo terminus obstitit 
Hanc tai^at anuis, risere gestiena 
Qu» parte debaccheutur ignea, 
Qua nebolae pluTÌiqae roreB. 
Sed bellicosia folta Quiritibna 
Hae lege dico, ne niminin pii 
Kebnaque fidentes aritae 
Tecte velint reparare Troiae. 
Troiae renaqpena alile lugubri 
Fortuna trilli clade iterobìtur, 
Ducente Tictricea caterva» 
GtMÙuge me Joria et sororo. 
Ter ai resurgat munta aeneua 
Auctore Phoebo ter pereat meia 



HORATH FLACCI 
Ezcisns At^tìs, ter usor 
Capta Tiruin pneroeqne i^oret 
Non hoc jocoBae cooTeuìet Ijne : 
Quo, HiIsB, tedisi Deame pervicax 
Referre sermones deonitn et 
U^na modia taniure parris, 

IV. 
DmoBNDi caelo et die ago tibia 
Regina longnm Calliope melo^ 
Sen voce nnno maTis acuta, 
Sen fidibna dtbaraqne Plioebi. 
Anditis, an me Indit amabilis 
losaiual Andire et videor [noa 
Errare per Incos amoenae 
Qnoa et aquae nbeunt et ftnrae. 
Me fabulosae Vulture in Apalo 
Altrids extra 'Smea Apnliae 
Ludo fatigHtnmqae Bomno' 
Prosde nova pnemm palmnbefl 
Teiere, mimm quod foret omiiibiiB, 
Qnicunqae celsae nìdnm Achercmtiae 
StJtosque Bantinoe et jumm 
Pingue teneot hmoilis Forenti, 
Ut tnto ab atris corpore TÌpwia 
Donnìreia et ursis, ut premerer sacra 
Lanroque coUataqne myrio, 
Non sine dis ammoaue infìrns. 
Verter, Camenae, Tester in ardnoB 
Tollor Sabinoe, aeu mihi frìgidnm 
Praeneste seu Tibur anpinom 
Sen liquìdae placuere Baiae. 
Vestrìs amicum fantibos et chorìa 
Non me Fhilippis versa ades retro. 
Devota non exBtìiuit.arboa, 
Nec Sicilia Palinunu unda, 
Utcunqne mecom voa eritis, lib^is 
Insanientem navita fioaporum 
Tentabo et arentea arenas 
Littotis AssjTÌì Tlator; 



.-.Google 



CÀBUINUlf TU. i. 
Tiiun BrìtanDH hoBi^boa féroa 
Et laebini equino BaDgnine Coocanuin, 
Vinun phùetratoa Geloooi 
Et Bt^ttùcnm inTÙdatm anutem. 
ToB Camarem altum, inilitìa simut 
Feasaa cohartes addidìt oi^idù, 
Finire qnaerentem labores 
Fierio recreatìs antra 
Vm lene conailium et datis et dato 
Qnodetis almae, Scimns, ut impios 
Titenas immanemqne turmam 
Fulmine siutakrìt cadooo, 
Qui terram inertem, qui mare temperai 
Ventoeiuti, et urbes regnaque tristia 
Divoaqne mortalesque turbaa 
Imperio regit onna aequo, 
Magniun illa teirorem intulerat Jotì 
Fidens javeutus horrìda bracliiÌB, 
Ftatreaqne tendentea opaco 
Fetion imposniBse Olimpo. 
Sed quid Typboeus et validna Mimaa, 
Ant quid minaci Forphjrion slatn. 
Quid Bhoetus erulalique trunois 
Bnceladua jacnlator andaz 
Ctmbv sonantem Palladis a^da 
Poaaent mentea I Uino aridua atetit 
Vnlcanuii, liino matrona Jnno et 
Nnnqoam hnineris pootunu arcom, 
Qui rore puro Caataliae lavit 
Orines adutos, qui LTcìae tenet 
Dometa natólemque nlvam, 
BelioB ot Patarena Apollo. 
Via ooDsili espen mole ruit sua ; i 

Vim temperatam di quoqao prorehunt 
In n^jus ; idem odere vires 
Omne nefiw animo moTentea. 
Testìa meamiii cendmanua Qyaa 
Sententìarum, notus et integrao 1 

Tontator Orlon Dianae 
Tirginea d<Hait)U lagitta. 

u,o,i,-f-n,Gaoi^li: 



HORATH FLACCl 
IiijectA monatris Terra dolet saia 
Haeretqne partila fulmine Inriduiu 
MÌB80B ad Orcmm ; nec peredìt 
Impositam celar ignb Aetnen, 
Incontiaentis nec Titjì jecnr 
Beliqoìt àlea, neqnitiae idditas 
Coatos ; amatorem treoeatae 
Pirith(ram cohibeat cateoaa 



Cablo Toaantem credidiiniu Jorem 
Renare : praesens dÌTiiB habebitnr 
Àuguatiu at^edJB BrìtuuiU 
Imperio gravibnsque Perni. 
Hileane Crassi oonjuge barbara 
Tnrpis maritua Tixit et hostdum, 
Pro curia iuversique mores ! 
Oonaenuit aoceromm in aimia 
Sub rege Hedo Marans et Apnlus, 
ADcilionun et Dominia et togM 
Oblitus aeteniaeque Vestac, 
Incolumi Jova et urbe Boma 1 
Hoc carerat mena provida B^:uli 
DiBsentientis oonditioDÌbus 
Foedie et ezemplo tn^ieiitis 
Pemicicm veuiens io aeTom, 
Si non perirei immiBerab^is 
Oaptiva pnbea. "Signa ego Panicia 
Adfixa delabria et anna 
HilitìbiiB aìne caede," disit, 
"Derepta ridi; vidi ^o civium 
Betorta tergo brachìa libero 
Portasque non c'.aueas et arva 
Marte coli popnlata nostro. 
Auro tepenauB acilicet acrior 
Milo» redibit. FlagitJo additis 
DacaDam: neque amissos oobres 
Lana refert medicata fuco, 
Nec vera virtiu cum semel exddit 
Curat rqtonì detarioribua. 



.-..Coosk 



CARMINTJM in. fl, i 

Si pognat extricaU densis 
Cetra plagù erit iUe fortù 
Qui perfidia se credidit hoatiljiu, 
Et Marte Poenos proteret iJtero 
Qni Iota reBtrictis lacertis 
Bensit iners timuitque mortein. 
Hic onde TÌtiuu snmeret inscins 
Faoem duello miacuìt podorl 
O maguft Eartha^, probrosia 
Àltior Italiae ruinÌB I" i 

Fertnr pndicae coigngis osculnm 
FtuToeqne n&toa ut capitU minor 
Ab »e remoTiase et Tirilem 
Tomu humi posulsBe Tnltnin; 
Donec labantes coomlio patres i 

Firmaret auctor mmqa&m alias dato, 
Interque maereutee amicos 
BgreginB properaret exBul. 
Atqoi aciebat quae albi barbaros 
Tortor pararet ; non aliter tAmm i 

DimoTÌt oba^tea propinqnoa 
St popultun reditua morantem, 
Qnam si clientom longa n^iotia 
Sijudicata lite relinqueret, 
Tendena Teno&ajioa in egro» i 

Aut Laoodaemonìum Tarentam. 

VI. 
Delicva mtOorum immerìtuB Ines, 
Romane, doneo tempia refeceiù 
Aedeaqne labeutes deomm et 
Foeda nigro aimulacra fumo. 
Dia te minorem qaod gens imperaci; 
Hinc omne prìncipiiiia, buo refer exitum. 
Di multa n^ecti dédenmt 
Hesperiae mala luctoosae. 
Jam bis MonaeseB et Pacorì masus 
Non aoBpicatoa contudit impetua i 

Noatrea et adjecisBe praedam 
Tts^iiubaa exigaia renìdet. 



HOHA.IU FI^OCI 
PfteDe ooeapÈttm ledmoBibiu 
Delevit Drbem Dacos et AeUiiopa, 
Hio oluw fiirmidatiu, ille 
Hisnltboi melior ngittài. 
Feinmd& onlpae Éoonlft nuptisB 
Frinram ìnquiiuTere et gNn» et domos ; 
Hoc fonte derivata cladea 
In patrìuD popnlmnqne flmlt. 
Motw dooeri gùidet lonicoi 
Matora virgo «t fl^tair artibas ; 
Jan none et ìncertoB aawrei 
De tenero meditatiir angai ; 
Mox jonioreg qnaoit adnlteroa 
Inter mariti Tina, neque eìi^t 
Coi donet impermiasa r^im 
Oandia luminibos remotia ; 
Sed jnBsa oor%m non noe conBcio 
Snrgit marito, Ben vocat insdtor 
8ea navis HiqNuiae magister, 
Dedeconiai pretioHus emptor. 
Non hia juvetitiis orta parentibns 
. lafecìt aeqnor miignìne Podco, 
Ffrrhiunque et ingentem eeddit 
Antiochum HannibaJemqae dirum ; 
Bed nuticonim mautila tmUtom 
Frolee, Babellis docta l^mbos 
Versare glebas et sererae 
MatrÌB ad arbìtrinm recisos 
Portare fiwtes, sol ubi montium 
Mataret nmfares et juga demeret 
Bobiu &tJg«tÌB, amiomn 
Tempns agens abeiiDt« cnrra. 
Damnosa quid non imminoit <Ue8l 
Aetaa parentnm p<!Jor avia Mit 
Nos neqnlorw, moi datnroa 
Progemem ritioiiorein. 

VII. 
Quid tee, Astone, qaem tibi candidi 
Primo reetitaent vare Fa?owi 



.-..Coosk 



CABMINUIC m. 8. «1 

ThjB» m»i9e bntan, 
Conataatìs Jtmnem tìdt, 
Qjgonì Ille Notìa wtiu uà Oltana t 

Post iD8an& Caprae sldera M^das 
Nootes non «ine mnltù 
Iiuonuis lacrimb agit. 
Atqni «olliritae niuitàni hoepltae, 
Suqiinre Chloin et miaeram tuia u 

DÌMna ignibns nrì, 
T«nt(tt mille vafer modis. 
Ut Prostom moliar perfida credolmn 
Palaia iupulerit cnxunibua nimia 
Caalo Ballera[^nti if 

Maturare necem, reftiTt. 
Hamtt pM&e datoM Pdea Tartaro, 
Hagneaaam Hippolften don ftigit abaUnena ; 
Bt peeoare dMeotea 
Pallai faiatoriaa morat » 

Pniat3«: nam aot^alli aordiar Icari 
Toces andìt adhuo intager. At tibi 
Ne TidnuB Enìpeua 
Plua JQsto i^aceat cave ; 
QnamTis ikon alina flectere eqanm ideiia li 
Aeqne OMupidtnr gramiae Martìo, 
Sec quiaqnam dtna aeqna 
Tosco denatat alvea 
Prima nocte domain daude neqne in rias 
Sub canto qaeralae deaplce tdbiat^ M 

Et te saepo vooanti 
Duntm diffidila mane. 

Vili. 
Hauthb caolaba quid agam Ealendi^ 
Quid Tdiat flca-ea et acerra [fanrig 
Piena minria, podtaaqne earbo in 

Caefl[dte tìto, 
Docte Bermoaea ntrinaqtte lingnael s 

Toreiam duloea ^mlaa et albnin 
Lìbero cqmim prt^ AmuEtna 

Arborìa iota. 



. HORA.Tn FLAOCI 
Hie diu Huio redeonte feebaa 
OorUoem ad atriclum fdoe dimorelnt 
Am^iorM fàmom kàbra« Initàtataa 

Oramle TaUo, 
Some, Maeceo», cjatìto» annoi 
Bo^tiB oeatnm et vigileB lacerBBs 
Feifer in Inoem ; procnl ODima Mto 

Clamor et in. 
Hitte dTÌles anper urbe cnns; 
Occidit Dad Cotiionis agmen, 
Medns infeitiu sibi loctooiia 

Digndet armia, 
Serrìt Hispsnae vetoB hostÌB oraa 
Cantaber Bent domitoi oateoa ; 
Jam BoTthae laso ueditontar anni 

Cedere oampìa. 
N^legeua ne qoa popnloa laboret 
Fan» pritatoi nimiiun caTere : 
Dona praasantiB cape laetoa hraae et 

Linqne seTer&. 

IX. 
I><»nEO gratoB eram tibi 

Neo qniaqoam potior braohia candidao 
Cerrid JUTenis daba^ 

Peraanun Tìgui rege bealior. 
Doneo non alia magia 

Armala neqne erat Lydia post Chloéu, 
Haiti Lydia naminia 

Romana TÌgoi olarior I1Ì&. 
He none Threaaa ChloS r^t 

Dnlcea doda modoa et dtharae vàen», 
Pro qua non metoam mori 

Si paroent animae &ta BiqMratiti. 
He torret face inatiia 

Thnrìni Calaìs filiiu Omyti, 
Pro qoo bia patisr mori 

Si parcent puero fitta lupwstitù. 
Quid ai triaca redìt Venna 

Didnctosqne jngo cogit aSneo^ 

.„-.,Coogk 



CAKunnjM m. io, ii. ss 

8i flava excatitur Chloe 

B^ectaeqoe patet janoa Lfdlae? n 

Quamquam sidere pnlcbrior 

Ille est, ta lerìor oortice et Improbo 
Iracandior Hadrìa, 

Tecnm Tivere amem, tecum obeam Iì1>eQ3. 



Brmxinni Tiuiain tà biberes, Lji», 
Baerò nupta viro, me tamon asperaa 
Forrectum ante forea objicere IucoUb 

Florares Aqnilonibas. 
Andia qno stretnta Janna, quo nemns 
Inter ptdchra latum tecta remn^at 
Yentis, et pontas ut gladet mves 

Puro niunine Ji^ipiter 1 
Ingratam Yeneri pone mperbiam, 
Ne currente retro fnnia eat rota. 
Mon te Penelopon difficilem proda 

Tfrrhenufl genuit parens. 
quarnvls neqne te mimerà nec preces 
Nec tinctoB viola pallor amantium 
Neo Tir Fieria pollice sauoiua 

Currat, supplidbuB tuia 
Parcss, nec rigida mollior aesculo 
Nec Mauris animum milior anguibus. 
N(ni hoc lemper erìt liminÌB aut aquae 

Gaelestia patiens latua. 

II. 
liEKcnBii—jaaa te dodUs mt^istro 
Horit Amphion lapidea oaoendo, — 
Tuqae tea^o reaonaro aeptem 

Callida nerria, 
Nec loqnaz olim neqae grata, nnitc et 
Dititnin meiuda et amica templia. 
Dio modoa Lyde qniboB obstinataa 

Applicet auro», 
Qnae velat latia equa trima campii 
Ludìt exsultuu metoitque tangi, 



.-n,Gooi^li: 



HOBATn FLACCI 
Nuptiiiratn expera et odhuc proterro 

Grodk marìto. 
Tu potes tjgres comìteaque àln» 
Dntnre et riToa celeres morari ; 
Cessit inunanÌB tìbi blaodieatl 

Juiìtor Milae 
Cerberus, qnamvìa furiale centum 
Mmùant angues capnt qus atque 
Bpiritus teter saniesqae manet 

Ore trilii^. 
Q\iin et Ision Tityesque voltu 
Rìait invito, stetit urna panUnm 
Bieca dum gnto Danai puri!» 

Carmine mulcee. 
ÀudJat Lyde «cehia at^e notas 
Tìi^^um poeDBs et inane lymphae 
DoUoin fìmdo peraontìi imo, 

Seraqne fata 
Qua» manent cnlpai etìam sub Orco. 
Impiae,— oam quid potaere m^osl — 
Impiae «ponsos potuere doro 

Perdere ferro! 
Una de multis fece nupUall 
Digna peijurum fìiit in parentcm 
Splendide mondax et in onme Tirgo 

Nobilia ae?um, 
"Sui^a," quae dixlt juTeni matite^ 
"8m^, ne longus tibi «omnos ui^e 
Non tìmee detur; socenim et scelestaa 

Falle «ororce, 
Quae velut nactoe vitnlos leaenae 
Sìngnlofi eheu laceraat: ego illis 
MoUior noe te feriun neque intra 

Claustra tenebo. 
Me pater saeria oneret cateni« 
Qnod Tiro demena miaero pq>Md; 
Me Tel extremos Numidarùm in agroa 

Clasae Telnet. 
I pedes quo te rapinnt et urne 
Dum &Tet nox et yenna, i secundo 

.„-..Coosk 



CARAUNUH ni. 13, 13, 14. SS 

Ornine et oostrì memorem sepulcra 
Scalpo querelala." 

XII. 
MiBii&iKUv eat neqiie unori dare Indum neque dolci' 
Uala Tino loTere, aut exanmiari metoentes 

Fatroae Terbem Ungila». 
Tibì qaalum CrthOTeae piier «Im, tibi Uiaa 
Operoeaeqae Hinerrae Btotlioiu aatott, NetAmlo, t 

Liparaei nitor Uebri, 
Simul □Qotos riberinis humepos laTit in undis, 
Bques ipso melior BolleFO[ùontei neqoe pugno 

Keqoe segni pede victus; 
Catiu idem per apertam fugieutes agitato IO 

Orage cerrot) jaoularì et oeler alto latitaatera 

Fruticeto excipere aprnm. 

XIII. 
FOBB Banduaiae, splendidii» vitro^ 
Duld dìgne mero non aine floribas, 
Craa donaberìs haedo 
Cui frons torgida coraibua 
Primia et Tenerem et proelia destinata E 

Pruatra: nam gelidos inficiet tibi 
Rubro «angnÌDB rivos 
Laacivì saboles gregis. 
Te flagrantis atrox boia Canicalaa 
Neecit tangere, tu frigus amabile w 

PeBBÌB Tomere tauria 
Fraebes et peoori vaga 
Fìes nobilium tu quoque fontiun, 
Me dioeate carìs ìmpoaitam ilioem 
Sazis, nade loquacea IS 

Ljmpbae desiliunt tui^ 

XIV. 
HzADULiB ritu modo dictos, o plebi. 
Morte venalem petiisae lanrnm 
Caeflar Hispana repeUt penatea 
Victor ab ohl 

u,o,i,-f-n,Goo^li: 



HORATn FLA.CCI 
Unko gkndenB mulier manto 
Prodeat jostis operata Mtcria, 
Et aoroT clan duda et deconie 

Supplice vlttA 
Tirgìnum matreg jaTemunqae nnper 
8oB[àtam. Voi, o pneri et pnellae 
Jam Timm eipertae, nuJo omìnatia 

P&rdte TerbÌB. 
Hic disB vere mìU festru atras 
Bxìioet coros; ego nec tnmultnm 
Sec morì per TÌm metmun tenente ' 

Csesare terras. 
J peto unguentum, poer, et cortmaa 
£t cadum Marsi memorem duelli, 
Spftrtacum si qua potoìt Tagamtem 

Pallore testa. 
Dio et argntao prùperet Neaeroe 
Murrheum nodo cohitiere crineni; 
Bi per iuTisum mota jamtorem 

Fiet^ abito. 
Leuit albeacens animos capiUiu 
Litium et rime cupidoa proterrae; 
Non ego hoc ferrem calidiu juventa 

Gonsule Plance. 

XV. 

UxoB pauperÌB Ibyd, 

Tandem neqnitiae fige modum tnae 
Famosiaque laborìbua: 

Maturo propior desine funeri 
Inter ludére virgpnes 

Et stellis nebulam spargere candidi^. 
SoB ei quid Pholo£n aati» 

Et te, Chiori, decet: filia rectìufl 
Espugnai juvenum domos, 

Pulso Thjias uti oondta timpano. 
Dlam cogit amor Nothi 

Laadrae similem ludere capreae: 
Te lanae prope nobilem 

Tonsae Luoerìam, non dtharoe decent, 



aA3MIHUM m. 18. 67 

Swi flofl puipureiu rome u 

Hec pota Tetnlun fitece teniu cadi. 

XVI. 
Ikolusav Danaen tnrris ftfnen 
BoInutAeqiie fores et Tigilmn oannm 
TrÌBtee escnl»ae tnnnierant eatÌB 

Noctnmù ab adulteri!, 
Bi non Acrìsìiun vìrgìnù abditae i 

Cnatodem pavidum Jnpfnter et Veniu 
BiaiBsettt, foro eniin tiitum iter et patena 

Cometao in pretinm deo. 
Anroni per medioB ire sateUitos 
Bt perminpere amat saia potentina u 

Ictn folmineo; oooddit au^nris 

Àrgirì domus ob Inomm 
DemcTsa eiitio; diffidit nrt>iam 
Portaa vir Macédo et sabniit aemnloB 
Begea avneribiu ; manera naTimn ii 

Saeroa illaqueant docea. 
Crescentem seqnitnr oara peooniam 
H^ommqae fomes. Jore perhormi 
Late OMiBpicauni toUere Terticem, 

UaeooDaa, eqnitum deciu. « 

Quanto qniiqne sibi [riura negarerit. 
Ab dia {dura feret: nil oupiendum 
Nudus oastrH peto et transfuga divitum 

Partes linquere gestio, 
OoDtMnpt«« dominns splendidior rei, s 

Qoam bÌ qnidqnid arat Impiger Apnlua 
Ooonltare mas dioerer hon^ 

H^naa Inter opes inops. 
Fune lims aqnae silYaque Jngerum 
Pancomm et Hg«tia certa fides oieae M 

Fnlgentem imperio ferìilia AMcae 

Fallit sorte beatior. 
Quamquam nec Calabne mella ferunt ape» 
Nec Laestr^^onia Baocbus in amphora 
Langnescit mihi nec jringnia Qallidfl u 

Orestnmt veliera paaouis, 



H0B1.TQ FLAOCI 
Importuna tamau pauperiw «bwti 
Nec bì piar» velim tu dare deaeges. 
Oontrocto melìns parrà copidìae 



Qn&m ai Mfgdooiia regtinm Alyattd 
Ctuuiùs omtiiiiiem. Multe petentibos 
Desnnt multa; bene est cui deus obtolit 
Parca quod nlii est DUma, 

XVIL 
Ahu Tetiuto nobili! ab I^mo, 
(Quando et priwee bine T^min. femnt 
DenomioatoB et n^oiom 
Per monorea geni» omme &Btos, 
Anctore ab ilio duda originem 
Qui Formiaram moenia dicìtiir 
Prìncepa et innant«n Hazicae 
Littorìbna tenuiase Liiim 
Late tyraimiu) oraa follia dmibs 
Muttù et alga littu inntiU 
Demiua tonpestM ab Emo 
Stemet, aquae uisi &Uit angnr 
Aiinofla conuz. Dum poti) aridom 
Compone lignum: cras Oenium mero 
Cnrabis et porco bimestri 
Cum bmnlis opanaa aoliitìs. 

XVIII. 
FAm, Njmpharam fugieutnm amator. 
Per meoa fiues et ^NÌca rara 
Leuis inoedaa abessqae parria 

AequuB alomnìa, 
81 tener plooo cadit haedoii tnao, 
Lwrga nec deatmt Venerìa sodali 
Tina crat«ra& Veto* us molto 

Fomat odore, 
Lndit herboso peous onme aunpo^ 
Ciun tibi Nonae r«dennt Deoembres; 
Festa* in pratù vacat otìoso 

Cum bove pagna; 



CARMnmH m. is, sa. e 

Inter andMes Inpua eiTkt agnoa; 
Spugit agrestna t^ lìlra frondes; 
Qaodet invÌBam pepoliaae foswr i 

Ter pede terram. 

XIX 
QuAimiK £Btet ab Inadio 

Codnu prò patria non tùnMna mori 
Narras, et genna AcMÌ 

Bt pugnata «acro brila aob Dio: 
Qno ChÌDm predo cadom i 

MercemUT, qnis aqnam temperet ignibus. 
Quo praebente domum et quota 

Pelignìs caream frigoribua, taces. 
Da lonae propere novae. 

Da noctÌH mediae, da, pner, anguria ii 

Murenae: trìbiu aut norem 

MÌBcentur cjatUs pttcula OMniDodis. 
Qoi Hvsas amat imparea 

TemoB ter cTathoa attoidtaa petet 
Tates; b«a prohìbet sopra u 

Risannn metuens tangere Ontìa 
Nudis juncta sororìbiu. 

Inaanlre jnvat : cor BOTecjiitiBS 
Ceseant flamina tibìae) 

Cur psnd«t tacita flatnla coin l^rat » 

Paroentea ego deiteraa 

Odi : «porge rosas ; andiat inT)diu 
■ Demeot^n atrepitnm Lycns 

M TÌcina seni non habilia L^co. 
Bpiaaa te nitidum ooma, u 

Puro te aifflilam, Telephe, Tespen) 
Tempeetita petit Rhode: 

Me lento» Olyceroe torret amor meae. 

XX. 

Non videa quanto moreaa perìclo, 
Pyrrhe, Gaetulae catnloa leoenae? 
Dura poat panilo fUgiea inandat 
Proelia r^tor, 

u,0,i,-f-n,GoOglc 



HORATH FLACCa 
Cnm per obstanteg jnTemnn caterru 
Ibit iosignem repetouB Seaiànaa, 
Grande certAmen tibì piaeda cedat 

M^or an illi 
Interim, dtuQ ta celere» «agìttaa 
Prorais, haeo dentea acuit timendoB, 
Àrbiter pognae posnjue nudo 

Sub pede palmain 
Pertnr, et leni recreare Tento 
Spanrmn odoratls hnmo'Qni capillis, 
Qualia ant Nireos Mt aat aqnoen 

Kaptus ab Ida. 

XXI. 
HATA mecnm consola Manli<^ 
Ben tu querelas uve gerù joodb 
Ben rizam et inaanos'amores 
Sen facilem, pia teata, somnnm, 
Qoocanqae lectum nomine Masricnni 
Serras, moverì digna bono die, 
Deecende, Corrine jnbente 
Fromere langoidìora tìii& 
Non ille, quamquam BocraticiB madet 
Bermonìbus, te negleget borridiu: 
Narratur et prisci Catonia 
Saepe mero oaloiaBe viitua. 
Tu lene tormentnm ii^enio admoTea 
Plemmque duro; tu aapi^itinm 
Ooraa et arcanum jooqbo 
Conailinm rete^ Ljaeo ; 
Tn epota rednoiB moitàbiu auxiis 
Tìresque, et addìs comua panperì ; 
Post te neqae iratos trementi 
B^rom apices ncque mìlitum arma. 
Te Liber et, d laeta aderit, Yenua 
Begnesqne nodum aolvere Gratiae 
Vlvaeque producent lucemae, 
Dum rediens fbgat astra Phoebos. 



.-n,GoDi^li: 



CABMINUU: UL SS, 23, 21. 

XXII. 
MoNTHix cnstoe nemoromqae, Virgo, 
Quae laborantes utero puellaa 
Ter Tocata Bttdig adimiaqae leto^ 

Dìt» trifonnjs, 
Imiuiiieiu Tillae taia pinns esto, 
Qium per eiactos ^o laetoB odiiob 
Tema obliquom meditantù ictom 



XXIII. 
Caelo Bupinu si tnleris maniu 
Nascente Lana, rnstìca Fhidylet 
Si thure pUcaris et borna 
Frugo Lftrea avldftque porca, 
Nec pestilentem eentiet Africom 
Feciinda vitis nec Bterilem seges 
Bobiginom ant dulces alumni 
pMDÌfero grave tempiu anno. 
Nam qnae nivali paacitur Algido 
IteTota querciu int«r et ilice« 
Ant cresdt Albania in herbia 
Victima pontìficum aecurea 
Cenice tii^et: te nibil attinet 
Tentare multa caede bidentìiun 
ParvoB corraiaittem marino 
Bore deoB fragìlìqne myrto. 
Immuuia aram (d tetìgit manaH, 
Non gnmptuosa blandior hortia 
Hollivit arer»08 Fenates 
Farro pio et «aliento mica. 

XXIV. 



Caementis licet oocupea 

Tfrrhenam omne tuia et mare Apul 
8i flgit adamaatinoB 

Siunmia verticibus dira NeceasìtaB 



.-n,GoDi^li: 



HOBAXn FLA.CCI 

ClKVOt, nW nwi'nmn msto. 

Non morlù Uqueb eipédiu capat 
Campeitrea melius Bcrthu 

Quorum [dauBtra vagu rita tr&hunt domoB i 
VÌTunt, et rìgidi Oetae 

Immetata quibus jugera llbena 
Frugea et Cererrait ftrunt, 

Neo coltura placet longior aaniu^ 
SefunctuinqiLe Uboribn* i 

Aeqoali recreat Borie viotriiu. 
mio matre ctireutibiu 

FriTÌgnis mulier temperai innocena, 
Nec doteta regit TÌrom 

Coiyux nec nìtddo fldit adultero. 
Dos eat maglia parsntìnn 

Virtua et metHeu klteiiu viri 
Certo foedere caatitaa; 

Bt peccare nefas aat pretinm e«t morì. 
qni«qaie v<det inqoaa 

Oaedes et rabiem toUa« dricam. 
Si quMret Pahb ukbium 

Bubscrìbi Btatnus, indoniltMn audeat 
Refrenare Uceatlam, 

Ciana postgeniti* ; quatenua, ben ne&s ! . 
Tirtutem inoolnmeai odimua, 

SuMatam es ocnlia qnaMìmua iBTidi. 
Quid trirtea qnerìnMniae 

tji noD mqqdicio eolpn reeiditurt 
Qaìd lege« ane morìbns 

Vana» proficinnt, si neqne ferridla 
Pars Inclaw oalorìbus 

Mondi nee Boreae finit'"'""' latna 
Durataeque Bolo nivea 

Mereatorem abignnt, horrìda calliiU 
Vineunt acquerà navitae, 

Magnam pauperìes opprobrium jubet 
Quidris et lacere et pati, 

Tirtutdsque tì^ deaerìt arduael 
Tel nos in Cajùtolium 

Quo okmn- voeat et turba bventinm, 

^'"Sl^ 



cABxnrux ul 25. 

Val DOS in mare prozmiiim 

G«mmaB et lapidea anmin et inutile, 
Bummì matniem nudi, 

Hittamna ■oelwnm ri b«ne poenitet. 
Bradenda cnpidiiiia 

Trwrì «nnt elewento, et tensrae nimls 
Hentei Mperioribna 

' B atadiia. Neacit equo radia 



Vaaiìqa» timet, Inderò dootior. 
Boa Gneoo jubeM troehe 

Ben malia vetita le^bna alea, 
Onm pojnnt p«faria fldea 

OtnaovtMi aodom bllat et hoqiitem « 
Indignoqne peooniam 

H«redi im^ret. Sdlìoet improbae 
Craaooitt diritàae; tamm 

G<Btae neado quid aemper abeat rei. 

XXV. 
Qtro me, Bacdie, rapii tal 

Plemiml quaeaeiwnvaat qooa agwin apecna 
Veloz meate noTal qnibna 

Aiitrìa «gregii GMoaiù andlar 
Aetennim meditus decm s 

Stellia ìnaerere et oonailio Jorisf 
Dicam ina^e recena adhno 

Indìctaia ore aJio. Non aecna in jogia 
SixMliinia atapet Buiaa 

Hebmm pros^doiena et otre eattdidam n 
Thracen &o pedo barbaro 

Lnatratam Rhodi^eu, nt mJhi devio 
mpaa et racatun nemoa 

Hirarì Ubet. O Nalaéom potena 
Bacohammqse Talentiniii ij 

Prooeras manibna vertere frasinae, 
NU parram ant hnnaiU modo, 

Nu mortale loqoar. Bnlos perianlam eat, 
O Leaaee, aeqni àaaa 

Cingeaitan TÌrìdi tempon pampino. m 

^'"Sl^ 



SOSA-m PLAOCH 

XXVL 

Yat pnellis naper idonenB 
Bt mìIitaTJ non due gloria; 
Sjmc arma defunctumqne bello 
BarbitoD hio puiee habebit, 
Iioevnm marìnae qui Yenerie W^iu 
Otutodit Hic hio ponite lucida 
Fnnalia et Tectes et arcua 
Oppositis forìbnB minaces. 
O quae beatam diva tenes Cfpnim et 
Memphin carentem Sithonla nive, 
Regina, eublimi flagro 
Tange Chloèn aetaà arrogantem. 

XXYIL 
Ihftob pamw rednentds omett 
Dncat. et praeguans canis aut ab agro 
Rara decurrens lupa LanuTÌno 

Petaque vulpe». 
Bmnpat et Betpens iter ùutìtntnm 
Si per obliquimi nuuliB sagìttae 
leiTuit Duumos : ego cui timebo 

ProTÌdua auflpex, 
Antequam stantea repetat palndes 
Imbriam diTÌna avia imminentniD, 
OBcinem commi prece susciti^ 

Solis ab ortn. 
Sis licet felix ubìcnnqiie mavis. 
Et memor nostri, Galateo, iìtos, 
Teque noe laevoa vetet ire piena 

Nec vaga comix. 
Sed videa quanto trepidet tumultu 
Pronus Otion. E^ quid ait ater 
Hadriae novi ùnua et quid albus 

Pecoet lapyx. 
Hostìuni nxores puerìqoe caecos 
Sentiatit motus orientia Austri et 
Aequoris nigri &emitum et tremeutea 
, Verbere ripaa. 



CAEMDTTTM m. 27. 6 

Sic et Europe niTeom doloso i 

Credidit taoro latns et sc&tentem 
Bellnis pontnm mediasqoe fnodes 

Fallnìt audaz. 
K nper in protù stadioaa flomm et 
Debitae Npnphis opifez coronae i 

Noeta aubluatri nihìl astra praeter 

Tidit et andaa. 
Quae Himnl centom tetìgfit potentem 
Oppidia Creten : Pater, o relictnm 
Fìlifte nomen pietasque, dixìt, 3 

Vieta fìirore ! 
Unde quo veni ? Levia una mora est 
Virg^uin colpoe. Vigilansne ploro 
Turpe commissom, an TÌtiù carentem 

Ludit imago 4 

Vana qtiae porta fogìens eboma 
Somniom 'dndtl Hèliiune flactns 
Ire per longoa fiiit an recentes 

Oarpere floresl 
Si quia inbmem mihi nnnc jaTencnm i 

Dedat iratae lacerare ferro «t 
Prangere enitor modo multnm amati 

ComTia monstri. 
Impndena liqni patrìog Penates, 
Impodens Orcom moror. deoram s 

Si qois liaec andia, utinam inter errem 

Suda leones l 
Antequam tnrpìa madea decentes 
Occnpet malaa teneraeqne aaccua 
Sefloat praedae, speciosa quaero s 

Pascere tigres. 
Villa Europe, pater argot abaens ; 
Quid mori ceeaas t Potea hac ab orno 
Pendulom zona bene te aecnta 

Laedere collum. « 

Sire te mpea et acnta lete 
Sai» delectant age te procellae 
Crede relod, niai herile maria 

Carperà petuom 



hoeath flacci 

Regfos HuguiB, dominEieqiiie tradi 
Barbarie pdlex. — Àderat querentì 
Perfidom ridena Veuiu et remisso 

Filiiu anni. 
Moi ubi Imdt Batbi : Abstìneta, 
Dìiìt, iranua caHdaeque ratte, 
Cam tibi ìstìbob laceranda reddet 

ComuEi taorus. 
Uxor ÌDTÌcti Joris esse nesds; 
MiUe ainguttuB ; bene feire magnun 
Dìsce forttUHUD ; tu» sectua orbù 

Nomina ducei. 

XSVIII. 
Fnro qnid potius die 

Keptnni faciam ? Prome reconditaiii, 
Lyde strenna, Caecnbum 

HaDitbeque adbibe vim 
Inclinare meridiem i 

Seutis ac, veluti gtet Tohieria diee, 
Fucìh derìpere horreo 

CeBaaatem Bibuli «nRolia anq^Kiram. 
Kos cantabimuB invioem 

Neptunum et virides Ner^dom comas } li 
Tu corro rednea Ijra 

Latonam et coieria «picnla C^nthiae ; 
Sommo oanoine i^nae Cuidan 

Fulgentcaqne tenet Ofcladaa et Paphon 
JonctÌB TÌait oloribug ; i 

Dicetur merita Nox quoque nenia. 

XXIX. 
Tykrbkta regom progeoies, tibi 
Non ante versa tene merum cado 
Cnm flore, Maecenaa, roHiTuni et 
Pressa tuie balaona o^àllis 
Jamdndiun apud me est. Eripe te morae ; 
Ne semper udnm Tibor et Aeaolae 
Sedive cont«mp1erÌs arvnm et 
Telegoni juga paniódae. 



.-..Coosk 



CARMINUM m. 29. £ 

Vaetìdionat àmvn copiniii et 
Holem prtqnnqnain nubibai ardui* ; 
Oinitte mìrari beataa 
Fnmuin et opee ttrepìtnmque Romae. 
Flermuque gratae diritibuB vÌms, 
Mundaeque porro sub lare paiqìerQm 
Goenae «ine aolaeìs rt ^)g^n> i 

Bollicitam ex|dienere frontem. 
Jan dama ooeoltum Andromedae pater 
Osteodit igtmn, jam Frocyon farit 
Et stella vesani Leonis, 
. Sàie dica referente ericobi : i 

Jam pastor nmteu cum grege langoido 
RìTumqiie feanu quaerit et horridì 
Pometa Silrani, caretqae 
Ripa vagis taciturna ventis. 
Tu rìvitatem quÌB deceat statns j 

Cnraa, et Urbi acflidtiis times 
Quid 8er«B et regnata C}i« 
fiactra parent Taniùtque disoota. 
Fradenfl futori temporis exitam 
Catiginosa oocte premit dena, i 

lÙdetqua ai mortalìs ultra 
Paa trepidat Quod adeat memento 
Oomponere aeqnus; cetera fluminìa 
Ritn feruntnr, unno medio aeqnore 
Onm pace delabentàa Btruscnm j 

In mare, nimc I^des adeaoa 
SUipesqne laptaa et pecus et domns 
Voliendt una non une montium 
Clamore ricinaeqae silrae, 
Cum fera dilnTÌeB qnietos ii 

Irritai atnoea. llle potens sui 
Laetosque deget, cmi licet in dìem 
Disiese Vizi : craa vel atta 
Nube polum Pater occupato 
Tel sole puro ; non tamen irritum it 

Quodconqne retro est effidet, neque 
Diffii^et infèctumque reddet 
Qnod fì^ieos semel bora rexit 



cakmiitum: tu. so. 

Fortuna nero laeta ni^otìo et 
Ladnm insolentem ludere pertdnax so 

Tnuumutat incertoe honores, 
None mìhi, nunc alil benigna. 
Landò manentem ; (d celeree qnatit 
PomaB resigno qnae dedìt, et mea 
Tirtnte me inrolvo prebaoiqQe ss 

Panperiem Bine dote quoero. 
Non eit menni si mngiat Àfiicis 
Maina procellis ad mlHeraa preoes 
Decmrere, et Totii paciid 
Ke Cjprìaa l^riaeqne merces m 

Addant avara diritias mari : 
l'ano mo biremis praendio Boqthae 
Tntnm per A^iaeoB tamoltas 
Ann tenb gemimuqne Pollnx. 

XXX. 

ExEQi monnmentnm aere perennina 
Beg&Hquo sitn pjramidnm altini, 
Qnod non imbcr edax, non Aqidlo impotens 
Posslt dintere aat Iminmerabilis 
Annorum wriee et fuga temponun. s 

Non omnÌB morìar, multaqne pars mei 
Yitabit Libìtìnam ; niqae ego posterà 
OreBcam lande receuB dmn Capitotimn 
Scandet cnm tacita virgine pontifex, 
Dicar qua violens obstrepit Anfidna io 

Bt qua panper aquae Dannus agrestimn 
R«gnaTÌt pc^nilonim, ex humiii potens, 
Princeps AeolimQ carmeo ad ItàloB 
Dedn^SM modoa. Sume auperbiam 
Qnaecdtam meritÌB et mibì Delphìca is 

Lanro dnge rolens, Uelpomene, comam. 



u,o,i,-f-n,CoOJ^Ic 



HORATII FLACCI 
CARMINUM 

UBER rv. 



Ihtbsirbba, Tenne, dia 

Bnrsiu bella movea ) Fan», preoor, precor. 
Non Bom qualia eram bonae 

Sub r^^o Cìnarae. Dedne, dnldum 
Mater loera Cnpdinain, B 

Circa lustra decem flectere moUìbua 
Jam dnrrun ìmperìiB: abi 

Qno blandae juvenotn te revocant precea. 
TempeatÌTiiu in domom 

Panili porporeiB alea oloribns lo 

Ooramìasabere Masimi, 

8i torrere jecur quaerìa idonenm : 
Namqne et nobilìa et decens 

Bt prò Bollidtis non tacitna reix 
Et centmn puer tutium is 

Late signa feret militiae toae, 
Et qoandoqae potentior 

Largì maneriboB rtserìt aemnll 
AlbanoB prope te lacns 

Ponet marmoream «nb tntbe dtrea. m 

mie plurima narìbtu 

Ducei thura, lyraeqne et Berec^ntiae 
Delectabere tjbiae 

HixtiB canninibna non sine flettila; 
Illic ìAb pneri die u 

Kumen ctun tenerÌB Tirginibns tanta 
Laadautee pedo candido 

In morem Saliom ter qnatient hummn. 
He nec femina nec puer 

Jam neo epee animi credala matnl, a» 



,oglc 



HOEATn FLACCI 
Neo certEire javat mero 

Seti Tincire novia tempora florìbiu. 
ged CUT h«u, Lìgume, cur 

Manat rara meas lacrima per genas ì 
Our faconda parum decoro a: 

Inter verba cadit lingua BÌlentdoI 
Noctonùa ego somniìs 

Jam captum traieo, jam roluciem sequor 
Te .per gramina Martil 

C^pi, te per aquaa, dure, volubiles. v 

II. 
PnmABUU qaùqius etodet aemnltui, 
Inle, cenitiB ope Daedolea 
Nitìtnr pennis Titreo datonu 

Nomiua ponto, 
Uonte decurreua velut amnis imbrea i 

Quem super notas aluere rìpas, 
Fervet iounen^usque ruit pnrfimdo 

Findanu ore. 
Laurea donandus Apollinari, 
Seu per audaces nova ditlijnuubos i( 

Verl^ deTolvit numerìgqtis fertur 

Lego Bolutia; 
Seu deos regesTe canit deorum 
Sanguinem per quoa cecidere juafa 
Uorte Centauri, ceddit tremendae j; 

S'iamma Chìmaerae; 
Sife quos Elea domum reducit 
Palma caelestee pugilemre equumve 
Bicìt et centoni potiore signis 

Munere dooat; r. 

Flebili sponsae juTenemve t^itum 
Plorat et rires aniraiimgua moresque 
Aureos educit in astra nigroqne 

Ia»idet Orco. 
Multa Dircaeiun levat aura cycnam :: 

Tendit, Antoni, quotiens in altos 
Nubium traotoB. Ego apia Matìnao 

Kore modoque 



.-..Cooglc 



CAKUIBUM IV. S. 
Grata carpentia tfajmft per laborem 
Flnriniaiii circa nemos nvidiqiie 
Tiburu ripas operosa pamu 



Conciues m^ore poèta plootro 
Caenrem qnandoque toahet ferooeu 
Per Hacmni clirom merita deoonis 

JTivnde Sigambroi, 
Quo uihil m^uB melinare teirÌB 
Fata dooaTare boniqne diri, 
Noe d&bunt qiuuDTia redeant io aanim 

Tempora priicniii. 
Ooncinea laàoaqne diea et Urbis 
Pnblicum ladimi siq>er impeteAto 
Fortis Angusti redita fimùnqoe 

Litìbiu orbnm. 
Tnm nieae sì quid loqnar audìendutn 
Vocis accedet bona pars et, O Sol 
Fulcber 1 o laudande 1 canam, recepto 

Caesare felix. 
Teque dnm procedi^ io Trinmidie 1 
NoD Bouel dicemoH, io Triunqdie] 
Civibu omiùs d^iimaaqus divis 

Thma benigni^. 
Te decem tauri totidemqne vaocae, 
Me tener solret TÌtnliu relieta 
Matre qui largis jureneacit herbis 

la mea Tota, 
Fronte corratos imitatus ignea 
TerUum famaa refereotu wtum, 
Qna notam dnsit lUTen» videri 

C«tera fìilTus. 

IIL 
Qniii tu, Melpomene^ semel 

Nucentem idaddo lumìoe Tiderìs, 
Illmii non labor iBthmius 

GlaraUt pugilem, Dun eqnus impiger 
Curro ducet Adiuco 

Viotcwrat, neqne ree bcùlioa Deliis 



.-n,Gooi^li: 



HOKATn FLACCI 
Onutnm fidiu ducei», 

Quod TxgoBL tnmidM contaderit minu, 
Ostendet CapitoUo : 

8ed quaa Tibar aqoae fertile praeflanut io 
Et apiasae nanorom oomae 

Fingent Aeolio cturnìne nobilem. 
Romae prindpìi orbium 

Dìgnator Bnbolea inter unabilm 
Yatnin ponere me ohoroB, is 

Bt jam dente misus mOTdeor ioTÌdo. 
0, te8tadiii!« aurea» 

Dulcem quae strepitimi, Pieri, tempenu, 
O mutia quoque tuacibiiB 

Dmatara cjaà, si lìba&t, aaniim, » 

Totom moneriB hoc toi est: 

Quod uoDBtror digito praetereuntinin 
Romanae fidìcea Ifrae, 

Quod spiro et pUceo, n pkceo, tnam est. 

IV. 
QiTAiiBit minìatmm ftilmì-nia aliti j, 
Cui rex deonun rq^um in aves Tagas 
Pennkit expertus fidelem 
Jui^ter in Ganymode flayc^ 
Olim juTentas et patrioB rigor g 

Nido labomm propulit iuBcinm, 
VemiqoB jam nimbis remolìs 
Iiuolitos docnere dìsob 
Tenti parenton, mos in OTÌlia 
Demi^t hostem Tirìdas impetos, io 

None in reluctautea diaconea 
Egit amor dapia atqae pngnae: 
QaalemTe laetis c^rea paacuis 
Intenta fahae nuttrìs ab ubera 
Jam lacte depnlmm leonem is 

Dente novo peritura vidit: 
Videro Raeti» belbi sub Alpibua 
Dnuam gravntem Tindelid; — quibns 
Mos nnde deductua per omne 
Tempua Amazonia aecori s) 



CAItHINUM IV. 4. 
Dextras obarmet qiuerare distali, 
Nec icìre fu est omnia; — sed din , 
Lateqns Tictrìces CKterrae 
Conailiifl jaTeniB tfvìctae 
Sonsere quid mena rito, quid ìndolea 
Natrita fiuiatia sub penetralibns 
PoBset, quid Angusti patoniuB 
In pueros animus Nerones. 
Fortefl creantor fbitibuB et bonÌB; 
Est in juTends, est in eqnis patntm 
Viitns, neqiie imbellem feroce» 
ProgHieraiit «quilae colnmbun; 
Sootrina aed vim promovet inaitam, 
Reotìqne tmltos pectora roborant; 
Uteunque defecere mores 
lodecorant bene nata cnlpae. 
Quid debeaa, o Roma, Iferonibus 
Teatis Metaurum flnmen et Hasdrabal 
Devictns et pnlchw fagatis 
nie diea Latio tenebria 
Qni prìmns alma riait adorea, 
Dinis per urbes Afer ut Italas 
Cea fiamma per toedas vel Eurua 
Fer Biculas eqnitaTÌt midas. 
Post boa secondia naque laborìbus 
Boniana pubes crarit et impio 
Tastata Poenorum tumnltu 
Pana deoa iiabuere reotos; 
Dixitque tandem perfidus Hamiibai: 
Cerri Inporum pneda rapacinm 
Sectamur nitro quos opimna 
Pallere et efFogere est trìnmphua. 
Gena quae cremato fortia ab Ilio 
Jactata Tuads aequoribna sacra 
Natosque matnroaqne patrea ■ 
Pertolit Àuaonlas ad oibea, 
Dnris ut ilex toosa bipennibus 
fiigrae feraci frondia in AJgido, 
Per damna, per caede«, ab ipao 
Docit opes animnmqnB ferro. < 



BOB&Tn FLACCI 
Non hrdra wcto corpore firmior 
YÌDci dolwitem crerit in Hercolem, 
Monstnimre Bul»niaer« Oolchi 
Maina EcliÌMiiBeTe Thebae. 
Mereea prafundo, pulcfarior ev^t: 
Lnctere, multa proniet integrum 
Cam laude TÌctorem Keretqòa 
rroelis coiyngìbiis loquenda. 
KarthHgìid jtm non ego nantìoB 
Mittam mperboB: occidìt> ocddìt 
Spei onmiB et fortmia nostri 
NominiB Haadrubsle interempto. 
Bil Olaudiae non perficient mann^ 
Qnaa et benigno nunine Jnt^ter 
Defendit et curae «agaoes 
Sxpediunt per acota bdlL 



Dina ort« boiiia, optdmo Romolae 
Custos gentia, aÌKé jam nimìom diu; 
Matunuu reditum poUidtaB padroni 

Saocto concilio redL 
Lncem T«dde toae, du bone, patrioe 
Instar vena enim mltuB ubi tana 
ASultdt populo, gratior it diea 

Et Boles meliua niteut. 
Ut mater juvenem, quem Notna inTÌdo 
Flatu Carpathii traas marìs aeqnora 
Oonctontem apatio longiiu annuo 

DuJd diatinet a domo, 
VotJB ominibusqoe et predbna voca^ 
Oorvo nec &cieii:i littore demoTOt: 
Sic deaiderìia icta fideUbua 

Qnaerìt patria Caeaarem. 
TiituB boa etenim rura perambnla^ 
Nutrit rara Cerea almaque Paustitaa, 
Facatum Tolitant per mare uavitae, 

Culpari metuit Pidea, 
Nullia pollnitor casta domoa atopris, 
Moa et lex macolosam edomnit nefkag 



.-..Coosk 



CAEMINUM IV. 6. 7* 

Laodantnr BÌinilì prole puerperae, 

ColpEun poma premit cornee. 
Quis Partlmm paveat, qnis gelidum Scythen, °s 
QnÌB Oennania quoB homda parturit 
Fetua, ìncolnmj Cacare ì quis férao 

Bdhun curot Hìberiae? 
CoBdit quisqae diem oollibna in mìa 
Et Titem TÌdua^ ducit ad arborea ; io 

Hinc od Tina redit laetus et aiterà 

Te meneÌB adhibet detiin ; 
Te molta prece, te jnoBequitur mero 
Defuso paterÌH et Larìbus tuiim 
Uiscet namen, ntì Oraeda, Castori! ti 

Et magai memor Herculis. 
Longas o utmam, dox bone, ferÌM 
PraeeteH Heaperiael diciians Integro 
Sicci mane die, dicimus nTÌdi 

Cum Sol Oceano gubeat. t» 

VI. 
Dite, qaem {Hvles Niobea magnae 
Vindicem linguae Titjoaqne raptor 
Senait et Trojae prope Victor altae 

Pbthius Achillea, 
Ceterìs major, tibi miles impar,' s 

Fìlìus qnamTis Thetidis marìnae 
Dardaoas tarrea qnateret tremraida 

Cuspide puguai. 
lUe, mordaci velut iota ferro 
Finua a«t impulsa capreJSM Euro, io 

Proddìt late poamtque collum in 

Pulyere Teucro, 
lUe non inclnaiu equo Mìoervae 
Sacra mentito male feriatoa 
Troaa et laetam Friami choreis 13 

Palleret aulam; 
Sed palam captìs gravia, ben nefiia ben, 
Nesdoa fari pneros Adiivia 
Ureret flammìa, etiam Intentali 

Uatrìa in alvo, sa 



76 HORATII FLACCI 

Ni Ma TÌctns Tenerìsque gratae 
TodbnB divuin piiter umuiwet 
Rebus Aeneae potiore doctoa 

Alite mnros. 
Boctor ftrgntae fidicen Thaliae, ; 

Fhoebe, qui Xantlio lavù anme crines, 
Dauniae defende decns CameiiAe, 

LeriB ÀgyieiL 
BpiritDm FtaoebQB mìhi, Phoebns artom 
Cannims Domenqne dedit po£tae. i 

Virginum priume pa^iqoe daiis 

Pstribos orti, 
BeHae tutèla deae fagaces 
LyncaB et cervi» oohibentis arco, 
Lesbìnm eeirate pedem meiqus t 

PoHidB iotnm, 
Bìte Latonae poerom canentei, 
Rite crescentem face Noctilucaio, 
Prosperam frugam celeremqne pronoB 

Voi vere menseB. 4 

Nupta jam dices : Ego dia amiconi, 
Secolo feetai referente lucee, 
Reddldi Carmen, dociliB modornm 

Vatis HoraU. 

VII. 
DirruoiRi nirei, redeont jam granùna camita 

Arboribugqae cornac ; 
Mutat terra vices et dccrcBcentia rìpas 

nomina praeterennt; 
Gratia com Nymphis gemìnisqne sOForiboB andet 

Bacerò onda choroa. 
Immortalia ne Bperes monet anniu et alnram 

Qnae rapit bora diem. 
Frìgora mitescont Zephjii% ver pròtarit aestas 

Interìtnra rimn] l 

Pomifer Anctnmniu ftugeB effadeiit, et mox 

Bruma recurrit iners. 
Damna tanien celeres reparant caelostia Innae: 

Ncn ubi deddimoB 

^'"Sl^ 



CARMINnM IV. S. 7! 

Qno pine Aeneas quo divea Tulliu et Ancus il 

PoItìs et ombra sumiu. 
Qms scit an a4Ì'<!>»ft bodiemoe crastiiia aammae 

Tempora di euperi? 
CoDctft moDUs avidas fiigient heredis amico 

Qnae dedetis animo. » 

Cam semel ocdderis et de te splendida Hinoa 

Fecerit arbitrìa, 
San, Torquate, geuìis, non te facundia, non te 

Bestituet pietas ; 
Infemia neqae enim tenebria Diana pudicom t 

Liberat Eippoljtum, 
S«o Lethaea valet Theseru abnunpere caro 

Tiucnla Feirithoo. 

Tlir. 
DoiTAZiai pateias grataque commodiu^ 
Cenaorine, meie aera sodalibns, 
Donarem tripodas, praemia fortiom 
Qraiorum, neqae tn peuima mimemm 
Ferrea, divite me acilicet artium i 

Qnas aut ParrhaaiQS protnlit aat Scopaa, 
Hic sazo, liquidia ille coloribus 
Sollers none hominem ponere, mmo deuiu. 
Sed non haec mihi vis, non tdbi talium 
Bea est aut animali deliciaram egens. il 

Oaudes canoinibus; carmina poammiu 
Donare et pretinm dicere numeri. 
Non incisa notis marmora piiblicis, 
Per quae apiritns et vita redit bonis 
Post mortem dncibus, non celeres fngae lì 

Bqectaeque retrorsimi Hannibalia minae, 
Non incendia Karthaginis impiae, 
X^oB qui domita nomen ab Africa 
Lucratog rediit clarins indicant 
Laadea, qaam C^brae Pierìdea: neqne K 

Bi chartae aileant qood bene feoeris 
Hercedem toleriB. Quid foret lUae 
Mavortisqne puer ai tacitomitaa 
Obstaret meritia invida Romulil 

u,o,i,-f-n,GoDglc 



HORATTI FLA.CCI 
Ereptnm S^'giia Bnctàbus Aeacam 
Tirtni et &Tor et lingua potentium 
Tatnm divitibus oonwcrat ìosoIìb. 
Dìgnom laude vinim Musa Tetot mori: 
Caelo Musa boit. Sic Jovia interest 
Optatili epulis impiger HeroolM; 
Olarom '^darìdae aidiu ab in&nit 
Qnaiaaa eripiunt aeqiioribua ratea; 
Omatiu viridi tempora pampino 
Liber vota bonoa dudt ad eiitu*. 

IX. 
Na forte oredas ìnteritora tfwB 
Longe Bonanten) uataa ad Anfldani 
Non ante Tulgataa per arte» 
Terba loqnor aodanda chordÌB: 
Non si priorea Maeonina tanet 
Bedes Homeros Findaricae latent 
Ceaeqne et Alcaei minaces 
Rtesicborique gruves Camenae: 
Nec ai quid olim loaìt Ànacreo» 
Delerit aetas; apirat adhuc amor 
Vivuntqne oommiasi calore* 
AeoUae fidibns paellae. 
Non «ola comptos arùt adnlterl 
Crines, et anrum vestiboa ìUitam 
Mirata regaleaqne cnltoa 
Et oomitee Helene Laoaeni^ 
FrìmnaTe Teucer tela Cydonio 
Direxit arcu; non semel Ilios 
Texata; non pugnavit iugena 
Idomeneus Sthonelnsve aolns 
Dicenda Mona proelìa; non fenix 
Uector Tel acer Deipbobns grarea 
Excopit ictna pro pudìcia 
GoiUQgibiu paeriaque primna. 
Visere fortea aste Agamemmna 
Multi; Bed onmea iUacrìmabilea 
Urgentor ignotique longa 
Nocte, careni quìa rate aacro. 



.-n,Goui^k 



OAMninTM IV. 10, II. 
Panllam sopoltae distai inertue 
Celata Tirtus. Non ego t« moia 
Chartia ìnomatum siletm, 
Totve tnos patìar labores 
Impnne, Lolli, carperò livldaa 
ObliTiooea. Est animus tìbì 
Rerumqne prudens et aecondla 
Temporibos dnbiisqaa rectoa, 
Vìndei avBTHe fraudis, et abstinena 
Dncentis ad se C[Uict& pecnniae, 
Consolqae non anius anni 

Sed qnotdes bonoa atquB fidos 
Jndex honestmn praetnlit ntili,' 
B^edt alto dona nocentium 
Vulto, per obstantes catervaa 
Eiplicuit Boa Tictor arma. 
Non posaidentem mnlta TocaTorìa 
Bect« beatnm : rectina ocenpat 
Nomen beati qai deornm 
Munerìbiis sapienter nti 
Bnramque callet pauperiem pati, 
Fejnsque leto flagitium time^ 
Non ille prò caria amida 
Àut patria tìmidna perire. 



O OBUDXUS adhao et Veneria ftmneribiu potens, 
Inspetuta tuae cnm veniet plnma auperbiae, 
Et qnae niuic homeris InvoÙtant dedderint coniae, 
Nunc et qoi color est puniceae flore prior roBao 
Mutatua Ligurìnnm in fadem verterìt hispidam, 5 
Dicea heu quotions te specolo Tiderìa dterum : 
"Qnae mena est bodie, cur eadem non puero filiti 
Vel CUT bis animia incólumes non redennt genael" 

XI. 
'Est mihi nonnm snperatitis atmnm 
Flenns Albani cadns ; ert in horto, 
Phjtli, nectendia apiinn coroni*; 
Èst hedoTM ria 



-n, Google 



HORATH ILACCI 
Mnlta, qua crines religata fblgen ; 
Ridet argento domua ; ara castda 
Vincta verbenÌB aret immolato 

Spaigier agno ; 
Onncta feetinat manna, hoc et ìUnc 
Corsitant mixtae pneris puellae ; 
Sordìdnm tlammae trepidast rotantos 

Vertice ftuniim. 
Ut temen noru quibos adrocerìg 
Oaudiis, Idos tìbi soni agei 
Qui dìeg menseni Veneris n 

findit Aprilem; 
Jnre Bollemnis milii stmcUorque 
Faene natali proprio, qaod ex hac 
Luce Maecenaa mena adflnentea 

Ordinat annos, 
Telephimi, quem tu petia, occnpavit 
Non tuae Bortia javenem puella 
Divea et laaciva, tenetqne grata 

Compede vinctum. 
Terret ambostna Phaéthon aTaras 
6poB, et exemplom grave pniebet alea 
P^asus terrenom equitem gravatus 

Bellerophontem, 
Semper ut te digna acquare et ultra. 
Qnam licet aperare nefaa putando 
Diaparem vitea. Age jam, meonim 

Finis amomm — 
Non enim poathnc alia calebo 
Femina — condìace modoa amanda 
Voce quos reddas ; minoentur atrae 

Carmine corae. 

XII. 
Jah veiia oomitea quae mare tempersat 
Impellont animae Imtea Thraciae ; 
Jam Dee prata rìgent nec Suviì atr^ont 

Hibema nire turgidi. 
Nidum pouìt, Ityn flebiliter gemens, 
Infdìx aria et Cecropiae domua 

..,-..Cooslc 



CARMINUM IV. 15. Bl 

Aeternum opprobrìujn, quod male barbaras 

Regmn ett ulta Hbidinea. 
Dicnnt in tenero gramìiie pingnìnm 
CuBtodes orinm cannmft flstula, io 

Delectantqns deum cui peras et nìgrì 

Colles Arcadiae plaoent. 
Addozere àtìm tempora, VirgOì ; 
Sed preasom Cahlnu dncere Lìbenim 
8ì Kesfcia> Jorenom nobiUom òHens, u 

Nardo Tina merebere. 
Nardi parma onyx eiicìet cadnm 
Qui nono BnlpioiiB accabat horreàs, 
Spea donare noTaa largna antaraqne 

Cnraram elnere efflcax n 

Ad qnae ra properea gaudia, cum tna 
Telox merce veni : non ego te mela 
Immnnem meditor tìngere pocnlia, 

Piena «Urea nt in domo. 
Vemm pone moraa et atudìnm lucri, s 

NigroTumque memor, dum lìcet^ fgnìnm 
Miace Btnltdtiam conaìliis brevem; 
' Dolce eat desipere in loco. 

XIII. 
AuDiviu, L^oe^ di meft rota, di 
Audirere, Ljce; fia anoa, et tamen 
Via fonnosa videri 
Ludiaque tA bibia impodeng 
"Et canta tremulo pota Cupìdinem e 

Lentum aollicitaa. llle virraitìB et 
Doctae psallere Chiae 
Fnlchria excnbat in genia. 
Importunua oiim tranarolat aridas 
Qnerciu, et refìigit te quìa hindi i« 

Dentea, te quia rugae 
Tnif^nt et capitia nirea. 
Nec Ceae retenmt jam tìbi purpurae 
Neo clari lapìdea tempora, quae semel 
Notia condita &sti3 ij 

ludnsit Tolncria dieai 

HOB. fl . 



HOBATn rLACOI 
Qoo fogìt reoog, hen, qooTe oolori decetts 
Qao motua 1 quid habes ìUiui, Ulios, 
Qnoe spìrabat amores, 
Quae me surpuerat mìhì, i 

Felix post Cinaram, notaqoe et artiam 
Gratarum bdesl Sed Cioanie brevcs 
AnnoB &ta dederunt, 
Beiratura diu parein 
Oomicia vetulae tenip«^l»aB hjoem, i 

Possent ut javenes Tieere ferridi 
Multo non tàao rìsu 
Dilapeam. ìa cinerea facem. 

XIV. 
QuAi cura patnuu quaeve Qnìrìtìum 
Plenia honorum muneribua tuas, 
Augnate, virtutos in aevnm 
Per tituloB memoreaque fastoa 
Aetemet, o qua sol habitAbiles 
niuatrat oraa maxime principum} 
Quem legis eipertea Latìnae 
Tindelici didicere nuper 
Quid Marte poases, Milite nam tuo 
DniBus Genaunos, implacidum genua, 
Breonoaque Telocee, et aroes 
AlpibuB impoaitaa tremendia 
Dqjecit acer plus vice simplìci ; 
Mtuor Neronnm mox grave proelium 
Commiait ìmmaneBque Raeto* 
Aoapiciis pepulit aecundis, 
BpectaaduB in certamine Martìo, 
DoTota morti pectore liberae 
Qnautia fafdgaret minia; 

Indomitaa prope quaUs nodas 
Exercet Anater, Pleladum eboro 
Brindente nnbea, impiger boaldum 
Velaio turmaa et frementem 
Mitt«re equum medica pw ignea. 
Sic tauriformia volyitur Aufidus, ; 

Qui regna Bauni prae&uit ApnÙ, 



CABMINUU IV. li. 
Cnm ueTit horreBdaraque cnltìs 
Dìlunein meditatur agria, 
Ut barbftronim Claudìns agmina 
Ferrata vuto dimit impetu 
FrimoBque et extremos metendo 
Strarit hnmum Bine cUde TÌctor, 
Te ooptM, te ooDsìliiiin et taos 
Fraebente dìros. Nam tibi, quo die 
Forttu Alezandrea sapples 
Et Tacnam patefedt aataia, 
Fortona liuitro prospera t«rtio 
Bdli seciindiM reddidit exitua, 
Laodeniqne et optatnn paractia 
ImperiJH deciis airogavit. 
Te Cantaber non aata domabilù 
MedoRqae et Indiu, te profi^^ ScTthes 
Miratur, o tutela prsearaia 
Italìae dominaeqne Romie. 
Te fontiom qui celat originet i 

Niluaqne et Ister, te r^ndna Tìgria, 
Te bellaosuB qui remotìs 
Obatreint OceanuB BritanniB, 
Te BOB paventis foAera Galliae 
Dnraeque tellua audit Hiberiae, i 

Te caede gaudentoa Sigambri 
Compoutis TenerantuF aimia, 

XV. 
Fhobbub Tolentem proelia me loqoi 
Victaa et urbes increpuìt Ijra, 
Ne parva Tyrrheimin per aequor 
Vela darom. Tua, Caeaar, aetaa 
Fruges et agria rettulit uberes 
£t ciglia nostro restituìt Jovi 
Deraptft Parthormn superbis 
PoBtibiu, et vacuum duellÌB 
Janum Quirini clausit, et ordinem 
Bectum eragauti frena licentiae i 

lUJocit, emoritque culpaa, 
Et vetereB revocavit artes 

ei 



CAltMINDM IV. IS. 
Per qoas LatJimin Domen et Italae 
Crerere Tires &iiiaqiie et imperi 
Forrecta m^eatAs od orina 
Solia ab Heeperìo cnbilL 
Custode rerum Caeaare non ftiror 
Oivilis ant tU exiget otinm, 
Ifon ira qnae procndit enses 
Et miaeras inimicat nrbea. 
Non qui profimdum Duiubhim bibnnt 
Ediota rampent Julia, non Qetac^ 
Kon Serw infidive Feme, 
Nom Taiu^ pnqn flumen ortL 
Nocque et profeati» ludbiu et mciìs 
Inter jocod mimerà Liberi 
Com prole matrouiaqne nostria, 
Rite dew priiu apprecad, 
Virtnte fimotos more potenm dnces 
Ifdìa remixto oarmine tibiis 
Trqjamqne et Anohiaen et almoe 
Progreniem Veoeiia canemiu. 



-n, Google 



CARMEN SECULARE. 

Phobbe aÒraruinque potena Diana, 
Liiddnm cmU decna, o colendi 
Bemper et culti, date quae precamur 

Ten^wre Baerò, 
Qtto eibyllinì monuera Tersns 
Virgines lectas pueroBqua castoa 
Dia qnibufl septem placnere collea 

IHcere Carmen. 
Alma Sol, cnmi nitido diem qui 
Promis et ceUs aliusqae et idem n 

Nasceris, possis nihil urbe Roma 

Viaere mnJna. 
Eite maturoa aperire partila 
I«nÌB, Ilithjia, taere matres, 
Sire tu Lncina probas vocari u 

Sen Oenitalis. 
Diva, producas gubolem patromqne 
Proaperea decreta super jagandJB 
Feminis prolisque norae ferad 

Lego marita, ^ 

Certufl nndenoa decdea per annos 
Orbia ut cantus referatque ludoB 
Ter die claro totìeaque grata 

Ifocte frequenteB. 
Vosque Teracea cecinÌBse, Parcae, ^ 

Quod semel dictnm est atabilisque rerum 
Termìnua gervat, bona jam peractia 

Jongite &ta, 
Peridlia frugum pecorÌBqae Tellua 
Spic(» donet Cererem corona; u 

Nutriaut fetua et aquae aalubres 

jBt JoTia aurae. 
Condito mitia pladdusque teb 
Supplicea audi paeroa, Apollo; 
giderum regina bicomia audi, jj 

Luna, puellas : 

^-«osk 



CABMEN SECULAKE. 
Boma à Testmm est opus, Ilìaeqaa 
JAttfu Etruscum tenuere tnrmae, 
JuHa pan mutare Lares et nrbém 

Soapite cursn, 
Gnì per ardcntem aine fraude Trojom 
Gastns Aeneas patriae snperatea 
Libernm monivit iter, daturus 

Plura relictia ; 
Di, proboB mores docili juventae, 
Di, senectnti pladdae quìetem, 
Romulae genti date remqae prolemqne 

£t d«cu8 omne! 
Qnaeque vos bobns venerator albig 
Cianiti Ancbisae Venerisque sangiÙH, 
Impetret, bellante prior, jacentem 

Lenii in boetem! 
Jam mari teiraqae manna potente» 
Medna Albanaaqne timet secures, 
Jam Scfthae responsa petunt niperbi 

Nnper, et Indi. 
Jam Fides et Pax et Honoa Pndorqne 
PrìBcus et n^lect& redire Virtiu 
Aiidet, apparetque beata pieno 

Copia cornn. 
Angur et fulgente decorns arcn 
Phoebtts acceptusque noTem Camenis, 
Qui salutari lerot arte feesoa 

Cmporis artos, 
31 Palatinaa videt aequus arcea 
Bemque lUnnanam Latiumqne, felix 
Altenim in Inatrum melinaque semper 



Qnaeque Àventiuum 'tenet Àlgidumque, 
Quindecim Diana preces Yironim 7 

Curet et votÌB puerorum amicas 

Applicet aures. 
Haec JoTom sentire deoaqne conctos 
Bpem bonam certamqne domniD reportO, 
Doctoa et Phoebi chonu et Dianae > 

Dioere laudes. 



EPODON 

LIBEK . 



Ibib UbornlB ìnter sita n&TinDi, 

Àmtce, propugnticalti, 
Par&tiu omne Caesaris perìcolnm 

Bnbire, H&ecenaa, tuo. 
Quid noB, qmbus te vìtA ^ nipentàte 

Jacunda, si contni graTÌs } 
UtronuiA jnsaì perBeqUemor otìimt 

Non dolco ni tectun aimul, 
Ah boati labwem mente latóri decet 

Qna feire non mollos virosi 
Feremos et te vel por Alpìam jngit 

Inho^italera et Cancasnm, 
Tel Ooddentìs naqae ad nltàmnm dnnin 

Forti Bequemnr pectore. 
B«get taum labore quid juvem meo, 

Imbellis ao firmua pamm! 
Cornea minore aum fiituruB in meta, 

Qui miyor absentes habet ; 
Ut asaideoB implumìbnH pullia ima 

Serpeotiiun allapaus timet 
Magia relictÌB, non, ut adsìt, ansiti 

Latnni ^us praesentibus. 
Libenter hoc et orane militabitur 

Bollnm in tuae spem gratìa(\ 
Non ut juTenraa ill^ata pluribua 

Anitra nitantur mea, 
Fecnsve Calabrìe ante ddnii ferridum 

Lucana mutet pascuia, 
Neqne nt aupemi villa candena Tuacoli 
Circaea taogat moenio. 



.-n,Gooi^li: 



HORATII FLAOCI 
Satis siqterqiie me beuìgnitas tua 

DiinTit : haud paravero 
Quod aut avaraa ut Chremes t^rra premam, 

Discinctiu aut perdam nepos. 

II. 
Beathb ìlle qui procul nt^ptjia. 

Ut prisca geng mortalium. 
Paterna rara bobna eiercet mia, 

Solntns onmi fenore. 
Ncque esdtatnr daagico milei trud, 

Neque horret iratum maro, 
Fonimque TÌtat et superba dTiom 

Potentiornm limina. 
Ergo aut adulta TÌtinm propagine 

Altas marìtat) popoloa, i 

Ant io roducta valle tnngientdtun 

ProHpectat errantes gregee, 
luatileBque falce ramos amputans 

Felidores inserì^ 
Ant pressa parìa mella oondit amphoris, i 

Aut tondet ìnfirmas ores ; 
Vel cum decorum mitibus pomis caput 

Àuctumnns agris extuUt> 
Ut gaadet inaìtifa decerpens pira, 

Certantam et uvam purpurae^ i 

Qua moneretur te, Priape, et te, pater 

Silvane, tutor finin n » 1 
Libet jacere modo sub antiqua ilioe. 

Modo in tenaci gramine. 
I^buntur altis interim ripia aquac^ i 

Quoruntur in siirìa avee, 
Fontesque lymphis obatrepunt mananUbus, 

SomnoB quod iuvitet leves. 
At com tonanti» annua hlbemiu Joris 

Imbres nivesque compant, ] 

Aut trudit aerea hinc et bine molta oane 

Apros in obatantes plagaa, 
Aut amite levi rara tendit ntia, 

Turdis edadbus dolos. 



-n, Google 



EPODON LIBEB, 6. fi 

Poridumque l^iorem et advenam laqneo groem i 

Jucunda captat praemìa. 
Quii non malarum qnaa amor cniaB habet 

Uaec Inter oblÌTÌscìtnr ? 
Qnodu pudica mulier in partem jnret 

Domum atque dnlcee liboroa, t 

Sabina qnalis ant penula solibiu 

Penudfl oior Apuli, 
Sacnun vetostia exBtroat lignis foonni 

Laaò sub adventom Tiri, 
Clandensqae teitìs cn.tìbDB laetnm pecna i 

Distenta mocet nbe». 
Et honia dald vina promena dolio 

Dapeg inemptas apparet : 
Ifon me Lacrìna Jureriat concbylia 

Hagisve rhombns aut acari, e 

8ì quoa Eola intonata fl'ictlbna 

Hiema ad hoc rertat mare; 
Non Afra aria d^wendat in ventrem meum. 

Non attagen lonicna 
Jncnndior, qaatn loda de piuguissiiniA I 

OliTa ramis arbonun 
Aut herba lapathi prata amaatìa et gravi 

Malvae aalubres corpori, . 
Tel «gna festis caesa Tenninalibiu, 

Val haedns ereptns Inpo. t 

Has inter epnlaa ut jurat paataa orea 

Tìdere properant«B domum, 
Yidere fesaoa Tomerem inTersnm bovea 

C»llo trshentea languido, 
Pomtoaqne vemas, ditls ezamen domua, i 

Circmn renidentea Laros! 
Haeo ubi locntoa fenerator Alplnua, 

Jam jam fiituras meticuH, 
OmneiD redegit Idibns pecunìam, 

Qnaerìt Katendis ponere. t 

IIL 
Fabhbtib olim ai quia impia mano 
Senile guttor fregerit, 

u,o,i,-f-n,Gao^li: 



HORATH FI.ACCI 
Sdit dcaUs Bllinm uoceutios. 

O dura meRaoram ìliaì 
Qnid hoc veneni snevit in praecordiÌB) 

Num TiperinuB hia craor 
iDcoctoB herlHa ne fefelUt 1 an malaa 

Canidia ti'actavit dapeel 
Ut Àrgonantu praeter omnee camlìdnm 

Medea mirata est ducom, 
Ignota taiiris iUigatoram joga 

Perunxit hoc Jasonem; 
Hoc delibatis alta donis pellicem 

Serpente fugìt alite. 
Sea tantus onqaam ùdenun insedit v^wr 

SiticaloBae Apulìae, 
Nec muniu humerìa efficacie Hercnlia 

Inareit aestuosim. 
At si quid nnqnam tale ooiu;i4>irerifl, 

Jocose Maecenas, -precor 
Manum pnella Bavia oppoBalt, tuo 

Extrema et in sponda cabet. 

IV. 
IjUKB et agnii quanta sortito obti^t^ 

Tecnm mihi discordia est, 
Hibcaiois peraete funibus Jataa 

Et crani dura compede. 
Licet Buperbue anibules pecunia, 

Fortuna non mutat genus. 
Tideane, Bacram metiente t« viam 

Cum bis triom. ulnanun toga, 
Ut ora vertat bue et bue eantium 

Liberrima indignatio ) 
Sectoa flagellìs hìc trìiunTiralibua 

Praecouis ad faetidium 
Arat Falerni milla fundì jugera 

Et Appiani mannÌB terit, 
ISedìlibukque magnus in primis equea 

Otbono contempto sedet ! 
Quid attìnet tot ora narintn gran 

Rostrata dud pondere 

u,o,i,-f-n,Gaogli: 



EPODON UBBIE, G. 
Centra Intronai atqne serrUem mumm 
Hoc, hoc tribuno militami 



"At, o decOTim quidqiiid in caélo rept 

Torraa et bunumom genus, 
Quid Ì8t« fert tomnltua 1 aut quid omniom 

Tnltns in nniun ma truces I 
Per Uberoi te, ù vocata partnbna i 

Lucilia Toris afiait, 
Ter hoc inane pnrpurae decas precor, 

Per ìmprobaturam ha«o JoTom, 
Quid nt DOTerca me intnerìa aut ut) 

Petita ferro beUual" i» 

Ut haeo trementi queetns ore conttitit 

InaignibuB r^ttÌB pura, 
Impube oorpos qoale posset ìmpia 

Mollìre Tbracnm pectara, 
Ciuiidia brevibus implicata Tiperis is 

CriaoB et incomptnm ci^t 
Jnbet Bepulcris ct^irificoa emtas, 

Jnbet cupreseus fimebres, 
Et uncta turpii ova ranae gaDguino, 

Plumamque noctumae Btri^n, » 

Uerbasque quafi lolcos atqse Hiberia 

Mittit Tcneaorum forax, 
rt oua ab ore nipta jejnnae came 

Flammis aduri Colchiois. 
At ezpedita Sagana per totam domum » 

Spargena Avemalee aqnaa 
Ilorret capilli^ ut marinus ug&m 

EchinoB aut currena ^wr. 
Abacta nulla Veia conadentla 

Ligonìbus duriH bumum » 

Bxhaurìebat ingemena laborilnuk 

Quo poBBet infOHSua puer 
Longo die bis terqne mutatae dapfs 

Inemori q>ectacuio, 
Cam promineret ore qmmtum exstant aqna if 

guspensa mento corpora; 



.-..Coosk 



HOEATn FLACCI 
BisncM nti medutU et Bridiun jecnr 

Amaria esset pocoluin, 
Interminato cnm semel fizae cibo 

Intabuiisent pupul&e. 
Non defìuMe mascnlae lilùdìiiÌB 

ArìminenBem Foliam 
Et otiosa credidit Ne^iolìfl 

Et omns TÌràmm oppidum, 
Quae ddeis excantata Toce TheBBola 

Lmuunque caelo deripit. 
Hic irTeHectnm saeva dente lirido 

Canidia rodens pollicem 
Quid dixit ant quid tacoit? "0 rebus me!a 

Non ÌDJìdeles arbitrae, 
Nox et Diana quae eilentàiun regia 

Arcana com Sont tacra. 
Nono, annc adeste, nane in bostdleg domoa 

Iram atqne numen Tertitel 
F<»miidolosis dum latott flilvis ferae 

Dolci sopore langnidat^ 
Senem, quod omnes rideant^ adulteram 

Latrent Suboranae canes 
Nardo pemDctam, qoale non perfectins 

Meae laborarint manus.— 
Quid aocidit} Cor dira barbarae minns 

Veneoa Mcdeae Talenti 
Qnìbus Buperbam fugìt ulta pellicem. 

Magni Creontis flliam, 
Oom palla, tabo mnnas imbntum, uovam 

Incendio nuptam abatnlit. 
Atqnì nec herba nec latots in asperia 

Radis fefellit me loda. 
Indormit nnctis omnium cubilibos 

OblÌTÌone pellioum. — 
Ab ah I BolutuB ambulai Toneficae 

gdentiorìs cannine. 
Non usitatìH, Vare, potionibua, 

multa fletnrmn caput, 
Ad me recurres, nec toc^ mena toa 

Marsis redibit Tooibna: 



.-n,GoDi^li: 



KPODON UBBB, 6. 
Maina parabo, maiiu m&ndam tilà 

Fastidienti poculuiD, 
Priusqae oadiim tddet ìnferias mari, 

Tellure poirecta iuper, 
Quam non amore me meo flagres nti 

Bitomen otrìa ignibug." 
Sab haec pner jam non nt ante mollibtu 

Lenire Terbia impia^ 
Sed dnbiDB unde rumperet silentium 
Miùt Thjeeteaa preces: 
"Tenemi, magnom fiis nefasque, non ralent 
Convertere bnmanani Ticem; 
Dirig agam toh ; dira detestatio 

Nulla expìator victima. 
Qdìd ubi iràrìre jnMns eispìraTero 
NoctumoB occurram Furor 



i.iuvburuuB (wcunum ruTOr 

Petamque vultos umbra cunda uttgoibtu, 

Quaa ria deorum est maiiium, 
Bt inquietÌB asaidcnu praecordiia < 

Favore somnog auferam, 
Vo8 turba vicatìm bine et hinfl mia pet«ns 

Contundet obscoenaa anus ; 
Fo«t inaepolta membra diflerent Inpl 

Bt Bsquilinaa alitea ; K 

Keqne boa parentes ben mibi mpersldtet 

Bffogerìt Bpeotaculnm," 

VL 
Qnn> immerenlea hoepitea vexas csnii 

Isnavoa Adversum Inpog) 
Quin buo ìuaiiBa, ai potea, r^Hs minas 

Et me remorsnrum petial 
Nam qaalia aut Molosaus aut Mtub laooa. 

Amica via pastorìboa, 
Agam per altas aure sablsta dìtob 

Quaeoanque praecedet fera : 
Tu cum tdmeoda voce compiesti nemna 

Frojecbim odoraria dbum, u 

Cave, cave : namqoe in maloe ttaperrìmna 

Pwate bdlo oommt, 



HOKATn FLAGCI 
Qnalis LTcuDbw ^retoa Infido getter 

Àat acer hoatis Bapolo. 
A.n si quia atro dente me pctiTnit 
InnltoB ut flebo pnerl 

VII, 
Quo, quo sodeatì ruitìs t ant cor dexteris 

Aptantnr ensea «mditi ì 
Panunno campia atque Nepteno mipcr 

Fuamn est Latini sanguiniB, 
Utoa ut snperba» inyidae KarUiaginis 

BomanuB arces nrerat, 
Intactm ant Britannns ut deecenderet 

Sacra catenatos via, 
Bed nt secondom vota Fartbonim sua 

Urbs haec periret dextenf 
Heqae hio lapis moe nec fuit leoBJbns 

Unquam oisi in dispor ferìs. 
Fnronie caecoa, an ra|Ht ria acrlor. 

Ah culpa 1 Be^wnsimi date. 
Thcent et albna ora paUor inficit 

Menteaque perculgae itapent 
Slo e«t: aoerlM &ta RomaoM agaat 

Sceloitquo fratcmae necia, 
Ut immerentU fluzit in temm Remi 

Bacer nepotibus cnior. 

TIII. 
Rogasi longo pntidam te bscdIo, 

Virea quid eneiret measl 
Cnnt slt tibi deus ater et rngis vetOB 

Froutem senectuB exaret, 
Hietque torpia int«f arìdaa natea 

Podex velut crndae bovis, 
Sed inrìtat me pectng et mammae pntrea, 

Equina qualea ubera, 
Tenterqoe mollis et fémur tumentibne 

Exile auris additimi. 
Eato beata, iiinuB atqne imaginea 

Dncaut triumphalea tmlII^ 



BPODON UBER, fl. OS 

Neo àt marita, qose rotondìoribiu 

Onusta baccis ambolet 
Quid, qnod libelli StiAd inter Krieoi u 

Jacere puIvìUM amant: 
IDitenti tram minm noni ligent, 
- MÌDUBTe languet fascinnm ! 
Qnod ut mqierbo prorocea ab ingoino. 
Ore allaborandnm eat tibi. n 

IX. 

QrARDo repoBtnm Caecabnm ad Cestai dapes 

Vìctore laetoB Caesare 
Tetnun sub alla — sic Jan gratuin— domo, 

Beate Maeceons, bibom 
Sonante mistnm tibiig canaen iTrae ( 

Hac Doi'ium, illis barbanun t 
Ut Diiper, aetiis cum freto Neptaatus 

Dnx fi^t nstlB navibus, 
Mìoatiu Urbi vincla, qoae detraxerat 

Servis amicus perfidia. i< 

Romanns,— ^eu, postai negabiiàa— 

Btoandtpatiu feminae 
Fert Tallinn et anna mlles «t ipadoaibns 

Borrire rugosÌB poteet, 
loterque signa turpe mìUburia » 

Sol adspidt conopimn, 
At bue fretnentea vertemiit bis o^e eqnos 

Galli, canantes Caeaarem, 
HoBtiliumqne narinm porta latent 

Pappes siniatrorsum citae. n 

Io Trìumpbe, tu morarìs aureos 

Cnmu et intactas bovea} 
Io Triumphe, sec JugurUiino paresi 

Bello reportaati dncMi, 
Neqne Africaniim, cui super Kartbaginem a 

Virtus sepulcrum cosdidit. 
Terra marique rictus hoatia punico 

Lugubre mntarit sagum. 
Àat ille ooitum nobilem Cretam nrbìbas 

Veotia ituma non soia, x 



HORATn PLACKI 
8 aut petit Bjrt«e Not(^ 
Àut fertur incerto mari. 
Capacioras affér hoc, pner, scyphos 

Bt Obia Tina ant Lesbia. 
Tel, quod fluentem nansesm ooUrceat, 

MeÙre nobis Caeonbnm: 
Coram metninque Caesaria remm' jnrat 
Dold Ljseo Bolvere. 

X. 

Mala soluta navis exit olite 

Fereiu olentem Maerìam; 
Ut horridiB ntrumque Terberes latns, 

Aiuter, memento fludibaa ! 
Niger nidentea Eurua inverao mari 

Fractosque remoa differst; 
InBDTKat Aquilo qnantus aljtis montibna 

Frangìt trementes ilices ; 
Nec ddiu atra nocte amicum appareat 

Qua trìstis Orion cadit ; 
Qnietiore nec feratnr aeqnore 

Qoam Graia Tictonun manna, ' 
Onm Pallas osto vertit itam ab Ilio 

In impiam Ajada rateml 
O qnantiu instat navitis audor tuia, 

Tibique pallor latens 
Et iUa non TÌcìlìg ^ulaiào 

l'recea et aTeraom ad Jovem, 
lonina udo cam remugiena mtata 

Noto carinam niperitj 
Opima qaodai praeda curvo littore 

Forrecta mergoa juveris, 
LibìdìnOBua immolabitur eaget 

Et ag:na Tempeatatibua. 

XI. 
Petfi, nìhil me ncnt ant«a juvat 

Scribere TeraiciiloB amore percosanm gravi, 
Amore qui ino praeter omnea expetit 

MoUibua in puaria aut in pnellis uroft 

u,o,i,-f-n,Cooylc 



EPODON LIBEB, 13. 97 

Hio tertìiu December, ex quo destiti s 

Inachia furere, bìItìs honorem 'decotìt 
Rea me, pw Urbem — nam padet taati mali- 
Fabula quanta fili I C<HiTÌTÌonim et poenitet 
In quia unantem langnor et (dlentinin 

Argiiit et latere petittu ima epiritiu. t« 

"Centrane Inomm nil Talere caudidnm 

Pauperis ingenininr querebar t^^otaas tibi. 
Sìmnl calentia invereonndtu deng 

Feiridiore mero arcana promwat Iw». 
Qnodfli mela inaeatuat pra«cordiia is 

Libera bilia, nt ba«c ingrata ventJB dividat 
Fomenta vnluiu nil malum lerantia, 

Desinet imparìbos cwtare Bummotns pudor. 
Ubi haec wrenia te palam laodaTeram, 

Jngsoa abire damam ferebar incerto pede h 
Ad non amicoa bea mihi poBtea et heu 

Limina dura, quibas tnmboa et infragi latus. 
Nunc gloriantis quomliU^ mnlierculam 

Vincere mollìtde amor Lyclaà me tenet, 
0nde eipedire iii»i wniovnm qoeant u 

Libera conailia nec otmtnmeliae Kravea, 
fied alioa ardw ant pnellae cudidae 
Ant teretis pneti longam rcmodanti* comara. 

XII. 
Quid libi tìb, mnlier n^rìs digniisima bmia ! 

Hunera qmd mihi qiiidve tobellaa 
Mitlù neo firmo jnvenì neqoe nana obetae t 

Namqne sagados imiu odoror, 
Pol^nu aa grana hiraatu oubet hircna in alili * 

Qnam cania acer obi lateat ma. 
Qoi ludor Tietia et qnam malus undiqoe membrla 

Crescit odor, cnm pene soluto 
Indomìtam properat rabiem sedare ; neqne ilU 

Jam manet bomida creta colorqoe u 

Stercore fucatna crooodili, jamqne inbando 

Tenta cnbilia tectaque nunpit ! 
Val mea oom iaevia agitat butidia TerUa: 

Inadùa lang^OM ntlnua ae ma ; 
aoK. n 



ss HOBATU FLACCI 

Itmcbiam ter noote potea, mibi aemper ad nunm is 

HoUìb opns. Pereat m&le quae t« 
LmUa qiutereiiti taunun moiutrftTit inertem, 

OuBt mihi Cons adesset Amyntai, 
Cijns in iDdomito cotubutior ingnii» nemu 

Qnain nora oottibos arbor inhaeret. i) 

Horidbiu Tjriù iteratu Telletm lanae 

dal prapanbaiitair 1 Tibì nempey 
Ke foret MqnaleB int» toerin, tnagù qnem 

Diligeret mnlier ma qnun te. 
O ego non feliz, qnuD ta fogis ut ptTot aerea it 

Agna liqua caprcaeqne teonesl 

XIII. 
HoRSiDA tempMtM OMlom contraxit et imbres 

Nivesqns dedneaiit Jovem ; nono mare, nnno dluae 
Threlcìo Aqnikme wnunt: r^iamn^ amid, 

Ooaamonem de die, dnmque virent genua 
Bt decet, obdncta aolvatar ihmto SNWctiu. e 

Tq. Tina Torquato move coneule preesa meo. 
Cetera mitte loqui : deus haec fortUM benigiia 

Beducet in sedem vice. Nuac et Achaeaienio 
Perfondi nardo juvai et fide CjUeneft 

Levare diri* pectora ullicitudiuibna ; io 

NoMii ut gruidi (»ciiiit Centaorus alninno : 

Invicte, mortalis dea nate puer Tlietide, 
Te manet Awarad telili*, quam frigida parvi 

Findunt Soaniandri flitmiiia lubricue et Sìmols, 
Uade tibi reditom certo mbtenune Parcae is 

Rnpere, nec mater domun caerula te ler^et. 
Illic onuM malnm vino oantnqoe levato, 

DeformiB acfcrimoniae dulmbni aUoqnii& 

XIT. 
UoLLH inertìa cut tantum dìffuderit 'w ilit 

Oblivionem aeiuibas, 
Focaia Letbaeos ut si dtuentia eomnoa 

Arente &nce trozerim, 
(^tndide Maeoeoa», oocidia nepe rogando: t 

Doni, deus nam me vetat 



.-..Coosk 



EPODON LIBBB, IS, 16. US 

InoephM, (dim lamniflanm cannen, iamboa 

Ad nmbilioìiiii Mldnoere. 
Non mliter 8amio dìciint arùsie Bath^lo 

Anacreonta TeTum, lu 

Qui pereaepe cava teetodine florlt amorem 

NoQ fdabontnffl ad pedem. 
Urerìs ipm tniaer : qnodsi non polcbrìor ignù 

Aoc«ndÌt obBemam Ilitm, . 
Goade sorte tua ; me libertiim neque uno » 

Contenta Phi^De macerat 

XV. 
Noz enX «t cada fiilgebat luna Berona 

Inter minora ndera, 
Cnm ta nugntoiun nnmen laenira deonnn 

In verba jnrabas m«a, 
Arthu atqne beden procera adatringitnr Ilei, i 

Lmtia adbaerans bradiiia: 
Dnm pecori Inpna et naotÌB infwtoa Orlon 

Turtiaret bibemnm mare, 
Intonaosque agitant Àpollinìa aora ctq>iUo^ 

Foro huno amorem mntnum. io 

O d<riitm« mea mnltiim TÌrtate Neaeral 

Nam ai quid in Flaooo Tiri est, 
Non feret aaddnaa potiorl te dare noctes. 

Et qnaerrà intuì parem, 
Nec temei offéntae cedet conatantJa fonnae, ii 

Si certoa intrarit dolor. 
Et tn, qnicnnqne e« felicior atqoe meo nnnc 

Baperb«i8 incedìs malo, 
8ù pecore et molta divea tellure licetàt 

Tibique Pactoins flnat, tu 

Feo te Pjrthagorae follant arcana naatà, 

Fonnaque Tinaia Nìrea, 
Xhen tnuulatoa allo maereUa amoita; 

Art ^o Tici«aim nsera. 

XVI. 
AUFEiu jam teritur bellia dTilibns aetai, 
Snit et ipaa Konia Tiribiu nilt: 

u,o,i,-f-n,Gaogli: 



100 HORATn FLACCil 

QDun neqne flnitiiiù valoenmt perdwe Muti 

MinacU ftot Etmeca Foneiute manoB, 
Aemulti Dee TÌrtus Caputte net Spftrtaciu ac«r i 

KoTÌsqne rebtia infidelìs Àllobros, 
Neo fera caemle» domnit Germaiùa {mbe 

ParentàbnBque B.boiiiui&tiiB Humibòl, 
Inpia perdemns deroti langiiinia aetak, 

Perìaqne rnmis occnpabitur Bolum. ^ n 

BarbaniB ben dnares iitsistot TÌctor et Urbem 

Kqaea Honante verbembit ungula, 
Qnaeqne carwt Tentis et solibus oub Quirmj, 

Nefos videro 1 dissipabit iasolens. 
Forte quid espedint oommniiiter aut melìor pars ìs 

MbHb carere quaeritis laboribm: 
Nulla Bit tute potìor eenteutia, Phocaeorum 

Tdnt profbgit excecrata civitas 
AgroB atqne Larea patrio* habitandaque fiuia 

Aprii reliipiit et r^Ntcibiu tupia, n 

Ik pedea qnoconque ferent, qnocunqne per undas 

Notiu Tocftbit aat protemu AMcub. 
Sic placet) an meliiu quis babet niaderel — Seconda 

Batem occupare quid moramnr alitel 
Sed joroDiu in haec : 8imal imis fiaia renarìnt ts 

Vadia le'mta, ne redire sit nebs ; 
ITen conrersa donram pigeat dare lintea, quando 

Fados MatJna laverit caoninina, 
In mare leu celsus procurrerit ApenuinuB, 

Noraque monstra junserit Illudine k 

Mima amor, juvet ut tigres sabsidere oerria, 

Adnlteretur et colnniba milno, 
Orednta nec ravos timeant armente leonee, 

Ametque salsa Ictìb hircos aeqnora. 
Haec et quae potemnt reditos absciudere dulces ss 

EamuB omnia eiaecnta tdvitas, 
Aut pars indocili meli<»- grege; moUis et exq)es 

Inominata perfaimat cubilia ; 
Vo6 quiboH est rirtus rouliebrem tollìte luctom 

Etrasca pnet«r et volate littora. io 

Kos manet Ooeaniu circurnvaguB: arra, beata 
Petamnt arva divitea et insulas, 



EPODON UBEB, 17. 1« 

Reddit ubi Cererem tdlns inaikta qnoUnnls 

Et ìinpatata florot nsqne vìnea, 
Oerminat et imiiquam fidlenldt termes <divu, < 

Buamqne polla ficus omat axbonm, 
Hetla cava nmaant ex ìlice, montibiu alUs 

Levia crepante lymplia derilit pede. 
Illic injusaae Teniuat ad mulctra capcllae, 

Refortque tenta gKx. teuieas ubera ; 
fiec Tespertimu drcmugemit uraoB orile, 

Neque intumescit alta TÌperìs trama*. 
Plnraqne felices mirabimur: at ncque lugia 

Aqnosua Eunu arra radat imbrìboB, 
Fiiiguia nac nocìb nrantnr «emina glebia, 

Utnimque ngo temperante caeUtum. 
ITon hnc Argoo contendit romice piunB, 

^eqne impudica Colcbis intalit pedem; 
Non hoc Bidooiì torsenint comna nantae , 

Laboriosa nec cohorg UlixeL 
Knlla nocent pecorì contagia, nnlUiu astri 

Gregem aestuoga toirct impotentia. 
Jnppiter illa piae secrevit littora genti. 

Ut ÌDqninaTit aere tempus aureum ; 
Aere, ddiinc ferro dontit aeoula; qnomm 

Fiis aecnnda Tate me datnr toga, 

IVII. 
Jau jam efficad do manns adentlae, 
Sui^lex et oro regna per Proaeridnae^ 
Per et Dianae non movenda nnmina, 
Per atquc libros carminnm valentinm 
Reflza cado devocare sidera, 
Canìdia, porco Tocibiu tandem sacris 
Citomqne retro solve, soWe tnrbinem. 
Morii nepotem Telephns NereTum, 
In qnem gnperbna ordinarat agmina 
MjBomm et in qnem teU acuta torsent. 
Unxere matres Uiae addic^om feria 
Alitibns atque canibus homiddam Hectorem, 
Poetquam relictis meenibos rex proddit 
Ben peiricaoia ad pedea Achillei. 



t HORÀXn FLACCI 

Beton dati» exaere pellìbns 
Laboriosi remìges Uliieì 
Volente Circa membra; tunc mem et sonus 
ReUpBua atqne mttiu in mltOB honor. 
Dedi latis Buperqne poenanun tibi, 
Anifltfl nn'ìt'* moltnni et in&titorìboa. 
Sagit jureutas et verecundtu color 
Beliqnit ossa pelle amicta lurida; 
Tuia capillnB albna est odoribqs ; 
finllum ab labore me recUnat otìom; 
Uigct diem noz et diee noct^o, neqoe eat 
Lerare tenta ^irita pmecordia. 
Ergo negatmn tìdcot ut credam miser 
Sabella pectna increpare carmiiia 
C^ntqne Marsa diasilire nenia. 
Quid unplim tìs 1 O mare, o terra, ardoo, 
Quantom neque atro ddibutus HerculeB 
Nessi cruore, noe Sicana ferrìda 
Virens in Aetna Samma ; tu donoc cìnìs 
IiynrioaiB arìdus Tontìa forar 
Galee Tenenia officina ColclùcU. 
Qnae finia aut qnod me manet Btipendium} 
ESare; joasaa ciun fide poenaa Inani, 
Paratila expaxe, Ben pc^KMceria 
Centnm juvenoos, aive mendaci lyra 
Tolea Bonari: Tu pudica, tu proba 
Perambnlal^ astra aidus aureum. 
In&mìa Hdenae Caatar <^en8na Ticem 
Praterque magni Castoris ricti {O'ece 
Adempta vati reddidere lumina. 
Bt to, potes nam, solve me dementi^ 
O neo petemÌB obsoleta sordibiu, 
Neque in sepulcris pauperum prudena anns 
NoTendialea dieaipare polveres. 
Tibi bospitale pectna et purae maim^ 
Tnosque yenter Factumeius, et two 
Cruore mbroa obtitetrii pumoa larit, 
Vtcunque fortìs ezsilis puerpera. 

Quid oboeratia auribos fnndia preces I 
Non gaza nudia aurdiora naritis 

..,-..Cooslc 



EPODON LIBEB, 17. 
Neptnnua alto tnndit hibemus «alo. 
iDuItns ut tu rigorig Cotjttia 
Vulgata, Bacrum liberi CupidÌDÌ% 
Et Esquiiini pontifei venefici 
Impune ut Urbem nomine imjderis meo ! 
Quid prederai ditasse Fetignas anus, 
VelocinsTe miecuigge toiiciiDiI 
Sod tardiara &ta te votis manent : 
Ingrata misero vita dncenda ert in hoc 
IfoTia ut nsque snppetaa laborìbos. 
Optai quietem Felopia infidi pater, 
Egens benignae Tantalua semper àttpì 
Optai Frometheus obligatua aliti, 
Optat Bupremo collocare Sisjphus 
In tnMite laxuni ; eed Tetani leges Joris. 
Voles modo aliìs desilire turribos, 
Modo ense pectiu Norico redudere, 
FroBtraque vincla guttuii nectos tuo 
Faatidioaa trietis a^^monia. 
Tectabor humerie tunc ego inimicU eques, 
Meaeque terra cedei inaolentìae. 
An quae movere cereas imaginee, 
Ut ifise noad curìosus, et polo 
Deripere lunam vodbus posaim meÌB, 
PowìlD crematos oicitare mortuoB 
Bosiderique temperare pocnla, 
Florem aiiia in te nil agentìa eiitu«1 



-n, Google 



SATIBAEUM 

LIBER PEIMTJS. 



Qtn flt^ Maecensa, nt nemo qaam riU sortem 

Seu ratio dederìt sea fon objecerìt ìHk 

Contentila vìnt, laadet diveraa «eqnentn 1 

" fortonatì mercatores !" graris annis 

MìIm ait molto jam fractos membra labore i 

Omba mercator, uavem jactantibiiB ÀUBtris : 

"Milìtìa est potior. Quid enim, concurritur: horae 

Monraoto dta mora renìt ant rictoria laeta." 

Agrlctdam laudat jurìs l^pmiqne perìtoa, 

Bnb galli cantum oonsultor ubi oalàa polsat. ii 

Illa daUa vadibiu qui rare estractua ia nrbem est 

Sdo» felices Tirentes clamat in urbe. 

Ceter» de genere hoc, adeo sunt molta, loqnacem 

fidaasare valent Fabium. Ne te morer, audì 

Qao rMu deducam. Si quia Deus, " £n ^o," dìcat^ i. 

"Jam &dBm quod Tultda; eria tn, qui modo milea, 

Mercator; to, conaoltoa modo, ruaticua: bine roa, 

Voa bino mutatia diacedite partiboa: Eial 

Quid statisi" nolint. Atqni licet eaae beatia. 

Quid causae est merito quin illìa Juppiter ambaa » 

Iratos buccas inflet, neque se fore posUiao 

Tarn &ci1em dicat Totàa ut praebeat aorem t 

Fraeterea ne àc, ut qui joculana, rìdens 

Peroniram (quamquam rìdentem dìcere rerum 

Quid Tetat 1 at pueria olim dant onutula blandi il 

Doctores, elementa velint ut diacere prima}; 

Sed- tamen amoto quaeramua aeris ludo. 

lUe gravem duro termm qui rertit aratro^ 

Perfidila hic caupo, milea, nantoeqne per omne 

Andaoes mare qui cumuity hao mente laborem k 



-u,Goog\c 



SATnUkBtJH I. 1. 105 

Bese ferra, «enea nt in otù tata recodanl^ 
Aìuntf qnum sibì sint congesta dbarìa: eicat 
PtumlA, nam ezemplo est, magni formica labori* 
Ore tr^t qaodconqne potast atque addit acerro, 
Qoem Btruit haud igtiaiB ac non incauta futuri. u 

Qnae, nmiil inveramn contristai Àquariua nninnij 
Non asqaam prorepit et illìa utitur ante 
Qnaeaitia sapieng; qnum te ncque ferridiu aetrtua 
Demoveat lucro, neque hions, igme, mare, fèrram, 
Nil obstet tjbi dom ne dt te ditior alter. M 

Quid javat immeneom te argenti pondoB et aorl 
Furtim defossa tìmidum deponere terra? 
" Qnod à oODUninuas TÌlem redigatnr ad asaetu." 
At ni id fit quid habet polcbri constmctna aceimst 
Mìllia fomenti tua tiÌTerìt area oentum, a 

Non tana hoc capiet venter [dna ae mena: nt ti 
Beticnlnni pania venales Inter oniuto 
Forte Tehaa hnmero, nihilo pina -accipiaB qnam 
Qoi nil portarìt Tel die quid referat intra 
Natorae flnee Tiventi, jugeta centum an s* 

Mille aretl "At snare est ex magno tollera acerro." 
Dum ex parvo nobig tantondem banrirQ relinquaa, 
Cut toa ^os laudes ciuneris granaria noetrisì 
nt tibi ai flit opus liquidi atm amplini orna, 
Vel cfatbo, et dicas, "Magno de flomìne malim ss 
Quam ex hoc fontìculo tantundem anmere." £o fit 
Flenior nt s quos dolectet copia jnato 
Gnm ripa rimnl arulsos ferat AuSdna acer. 
At qui tentali egei quanto est opus ia neqne limo 
Tnrbatam haurit aquam neque vitam amitUt in nndìa. w 
At bona pars hominnm decepta catàdìne fitlao, 
" Nil satìi eit," inquìt ;" quia tanti quantum halwaa ds." 
Quid Ebdas illi) Jubeaa miserum esse lìbenter 
Quatenna id fiuàtj nt quidam memorator Athcuis 
SordiduB ao direi, populi oontemnera vooes » 

Sic «olltna: "Popolus me nbilat; at mihi piando 
Ipso domi aimul ao nummos cont«mplor In arca." 
^ntaluB a labria sitiens fogientia captat 
Flumina....Quìd ridesl mutato nomine de te 
Fabula narratur: congestis ondique gaoda n 

u,o,i,-f-n,Gaogli: 



lOS HOBATn FLA.CCI 

Indonnis inhiaiis et tamquam paroere Bamis 
Cogerifl ant piatì» tamqnam goudere tabeUis. 
Nesda quo ràlaat uummas) qnem praebeat (uumi 
Pani* ematur, <diu, vini sextoriiu, addo 
Quia humana obi doleat natura begatìM. 15 

Àn vigilare meta eianimsm, nocte«que dieeqm 
Pormidare malo» tare», incendia, terroe 
Ne te compilent fugienteo, hoc javat) Homm 
Bemper ego <^itarim paapemmiu eeaa bonomm. 
"At si coudoluit tentatum frigore oorpna, w 

Ant alias CBsat lecto te adfixit, habes qui 
Adsideat, fomenta paret, medicum roget at te 
Biudtet ao gnatia reddat carisque profrinqnia." 
Non nzor MlTain te vult^ non filini; omnea 
Vidm oderunt, noti, pueri atqoe pnellae. ss 

Mirarìa, quom tn ugento post omiuft pomts, 
Si nemo praestet qoem non merearìa amoreml 
An si cognatoa, nullo natnn labore 
QuoB tibi.dat, retinere Telia serrareqne amicos, 
Inf^i operam perdaal ut si quia asellnm h 

In Campo doceat parentem cuirere frenla. 
Denique ait &nia quaerendi, qunmque habeas plus 
Pauperiem metuas minns et finire laborem 
Indpias, parto quod aTebas, ne fadas quod 
UmmidiuB quidam; non longa est &bnla: direa gì 
Ut metiretiir nomnios; ita aordidna at ae 
Non miquam serro melins veatìret; adosque 
8npremnm tempna, ne se penuria Tictue 
Opprimeret metuebaL At hnnc liberta secuii 
IHTiait medium, fiirtiaMma Tjvdaridai'nm. i« 

" Quid mi igitur auadea ) ut vivam Maenìua ì aut tàa 
. Ut Nomentanna T' Fergia pugnantia aecum 
Frontiboa adveraia componere : n<Hi ego avamm 
Quum veto te fieri vappam jubeo ac nebulonon. 
Est Inter Tanain qniddam eocenimqoe Viatili. IM 

Eat modiU in rebus, aunt certi deniqne finca, 
QnoB ultta citraque neqnit conaistere rectuui. 
Uluo unde abiì redeo, nemo ut avarua 
Be probet ac patina landet diveraa aeqaent«a, 
Qaodque ali{|t)a oapdla gerat diateatiua uber ni 



.-.Google 



BATIBAEnM I. 2. 107 

Tabetwftt, ne^ne se minori panperionim 
Torbfte comporet, hanc atqne hnnc enpentre luboret 
Bio féetìnanti Bemper locapletior obstat, 
Ut, qunm caroeribiu m̻M rapit ungula cninu, 
Instai equia auriga iuos TÌDcentìboB, illutu ili 

Praeteritum temnenB «itremoe inter euntem. 
Inde fit ut nuo qui ae TÌxigse beatum 
Dicat, et eiacto contiaitiu tempore vita 
Cedat uti coaTiva latur, reperire queamus. 
Jam satù est Ne me Criapini ccrinia li[^ in 

Compilasse putes, Terinim non am^dìus addam. 

II. 
AVBUBAIAKUM collegia, {dtannacopolae, 
Meudid, mimae, baìatroneB, hoc genus omne 
Maestom ao sollidtam est oantoris mort« Tinelli. 
Quippe benignus erat Coutra hìc, ne prodìgiia ease 
Dicatur metuens, inopi dare notit amico s 

Frigos quo duramque faioem propellere posait. 
Hnnc si perconteris avi <niT atqne parentis 
Praedaram ingrata strìngftt maina in^rie rem, 
Omnia condnctia coSmoiB obeonia nommia, 
Bordidua atqae animi qued parvi nolit haberi, m 

Bespondet. Laudatur ab bis, cntpatnr ab illis. 
FufiiUna vappae famam timet ac Debalonis, 
Dives agria, divea positia In fenore nummìs : 
Qninas Me capiti mercedes exsecat atqoe 
Quanto perditior qnisque est tante acrios argot; is 
Nomina sectatur modo sumpta veste virili 
Sub patribua duris tironunt. Maxime, quia non, 
Jnppiter I eiclamat slmol atqne andivit ? At in se 
Pro qosestn sumptum &dt iiic Vii credere posiis 
Qaam sibi non sit amicua, ita ut pater ille Tereutì *> 
Fabula quem miaerom guato viiiaBe fHigate 
Indndt non ae pQJua crudarerit atque hic. 
Si qnÌB n\mo quaerat^ Quo ree haec pertinet ) illuc : 
Dom vitant stolti ritia in oontraria cnmuit. 
UaUÌDiis tnuiòs demissis ambulati ^'i'' V^ ^ 

Inguen ad obsooenum snbduolis naqne fiicetuB; 
PastìUDB BufiUus olet, Oaigonius hircnm. >^ 



.-n,Gooi^li: 



108 EOKATn FLA.CCI 

JfU medìnm est Stut qui noUnt («tigisàe dìbì illas 
Qaamm snbsnta talos tegat ingtita veste; 
Contra aliiu DuUam nisì olenti in fornice itantem. zi 
Quidam notos homo cuin eziret fornice^ "Mftcte 
Viitnta eato," inquit sentenlia dia CatÓDÌ& 
Nam nnnil ac venas inflarit tetra litndo 
lino juvetics aequum eat descendere, non alienaa 
Permolere uiorea. "Nolim landarier," inquit, u 

"Sic me," mirafor cunnì Capiennius »Ibi. 
Andire est operae pretium, procedere rocte 
Qni moechoB non rìiltia, ut omni parte laborent; 
Utqne illis multo comipta dolore Toinptas, 
Atqne haeo rara, cadat don int«r saepe peiida. u 
Hic M praecipifem tecto dedit; ÌUe flagellìs 
Ad mortem caeaua; fiigiena hic decidlt acrem 
Praedonntn in tnrboin ; dedit hic prò corpore nnmmoB ; 
Honc penninienmt caìonès; qnin etiam tllnd 
Acddit, at quidam tes(«a caadamqne salacem ts 

Demeteret ferra Jnre onmes; Q^ba negabat 
TntdoT at qnanto men eat in claAse seconda, 
Libertinarom dico, 8alluatìua in quaa 
Non minDH insBiiit qnam qni moechatnr. At hic sì 
Qua ree, qua ratio suaderet, quaqua modeste » 

Munifico esse licet, vellet bonus atqne benignus 
Base, daret quantum satis easet nec aibi damno 
Dedécorique foret. Venun hoc se ampleclitnr uno, 
Hoc amat et laudat : " Matronam nollam ego tango." 
Ut qsoudam Uaraaeus, amator Orìgiuis ille, is 

Qni patrìum minute donat fundumqae laremqne, 
"Nil fiierìt mi," inqnit, "cum uxoribus nnquam aUenis." 
Teram eat cum numis, eat cum meretricibug, nnde 
Fama malnm gradina quam rea trahìL An tìbì abnnde 
Persopam satis est, non illad quidqnid ubique M' 

Offldt eritarel Bonam deperdere fkmam, 
Rem patria oblimare, mslum eat nbicunqoe. Quid Inter 
Est In toatrona, andlla, pecceane togata! 
Villius in Fausta SuUae gener, boc miaer uno 
Nomine deceptus, poenas dedit osque auperqne ts 
Qnam aatia est, pngnia caems ferroque petitua, 
duaua fore cum Longareniu tbret intua. 



.-..Coosk 



BATISARUM I. 2. «n 

nnìc tà mntOfùa verbia mala tanta videntlR 
DìcerethaeoNiimu>:''QiiidTÙ titnl nuaqnid ego a to 
Magno prognatuiu deposco otHinle cmmam n 

Velatomqne stola mn cnm conferbnit inV 
Quid rMponderet) "Magno patie nata pnella eat." 
At quanto meliora monat pngnantìaqne ùtu 
DiTea opù natura miae, ta ri modo recto 
DupenuT» velia ao non fugienda petendia ti 

Immìscere, Tuo ntào rerumne laborea 
Nil referre putasl ijnaro ne poenìteat te 
Derine matronaB sactarier, nnde laboria 
Plus haorire mali est qnam ex re decerpere frnctns. 
Sec magli hoic Inter nÌTeo« rirìdesqne lafnlloB N 

(Sit liort hoc, Cerintbe, tumi) tenernm ert fonor rat età» 
Becthis, aliane eldam m«liiu peranepo togirtM est. 
Addo hno qood meroem rine tatÒB gettai, aperto 
Qnod Tenale habet oitendit, nec ri quid iKHiwti est 
Jact&t liabetqne palam, qnaerit quo turpia céleL » 
Ecgibna Me moe est: ubi eqooe mercantar opertoa 
Inapirìunt, ne à fiuàei nt nepe decoi» 
Molli fulta pede est emptorem ìndocat hiantem, 
Quod pnlohrae dunea, breve qnod c^ra^ ardua oerrìi. 
Hoc illi recto : ne corporia optima Ljnctd w 

Contemplerò oculis, Hjpmea caedor illa 
Quoe mola snnt spectes. cnu! o biachìal Temtn 
Depugis, nasuta, brevi latore ac pede longo ert. 
Matrouae praeter tuA&n nil cernere poema, 
Ceteia, ni Catta ea^ ifminim vesto t^^tia. , k 
8i Interdicta petee, vallo drcomdata ^nam te 
Hoc &cit inKanum), mottae Ubi tnm oOtóeot ree, 
Custodea, lactica, ciniflonei, pararito^ 
Ad taloa stola ^miiiBa et oinnundata palla, 
Ftnrima quae invideant pure i^porere tìbi rem. iw 
Altera nil obstat : Cois tibi pocne videro est 
Ut nndam, ne crure malo, ne sit pede toipi ; 
Metìri poflris oculo tatua. An tibi nutria 
Inridin* fieri pretinmqne avellìer aato 
Quaro mercem oatcndii "Leporsm venator ut alta M 
In nive tectctur, poritum rie tangere nolit," 
Cantat M uiptmit: "Mena eet amor baie similia; nam 



110 HORATII FLACCI 

TraiUTolat in medio poaib ^ fugientia captai." 
Hisdae verBCvlù speras tibi posse dolorea 
Atqne awtna corasque grarea e pectore pelli ? [io 
Nonne CD^diniboB statoat natura modum qaem, 
Qnid tatara idbi quid alt dolitnra nc^tnnt, 
Qnaerere plus pródert et inwie absoiudere soldo? 
Num tibi cuna faucea urit Bitta aurea quaerìa 
Poculal num eanrieiis &Btidia oainia praeter ni 

Pavonemrhombumqneì Tiiinenttibicumiiiguina,nnmaì 
Ancìlla aut rema est praeato puer itnpetna in qnem 
Continuo fiat malia tentàeine rumpil 
Non ego : namque parabuem uno venerem &cilemque. 
Illain, "Poat paulo," "Sed {Juria," "Si eiierit vir," in 
Gallia, haoc Ftulodemna alt iilà quae neqne magno 
Stet pretio neqno conctetur com eat josaa venire. 
Candida rectaque ait ; munda hacteaua ut neqne longa 
Noe uiagia alba relit qoam dat natura viderl 
Uaec nbi suppoauit dextro corpus mibi laevum ììs 
llia et Egeria est : do nomen qnodlibet illi, 
Nec vereor ne dum futno vir nire reonrrat^ 
Janua fraugatur, latret canis, undique magno 
Pulsa domuB Btrepitu reaonet, vepijlìda lecto 
Desiliat mulier, miaeram se conscia clamet^ 130 

Crurìbua haec metuat, doli deprensa, e^met mi. 
Discincta tunica fugiendum est ac péde nodo, 
Ne nummi pereant ant puga aut denique &ma. 
Deprendi miaenim est ; Fabio vel judioe viiKom. 

III. 
Oimars boc vitimn est cautoribug, inter amicoa 
Ut nunquam inducant auimum cantare rogati, 
IiyuBsi nunquam deaistauL Sardus babebat 
Ille TigelIiuB hoc : Caeaar, qui oogere posset, 
Si peteret per amidtiam patria atqne euam n<m B 
Qoidqoam proficeret ; ai cuIlibuiaBet ab oro 
Usqne ad mala dtaret, lo Baccbe I modo summa 
Voce, modo bac reaonat quae chordie qnattoor ima. 
Nn aoquale bomini fuit illi ; saepe relut qui 
Ourrebat fugiena boatem, persaepe velut qui u 

Jononis aacra ferret ; babebat saepe dncentos, 

....^..Coosk 



SATIHARUM Z. 3. IH 

Saepe decem Mrroa ; modo reg^ atqae tetrarchas, 
Oniiiìa maglia loquene ; modo, " Sit mihì mensa tripea et 
Concha salis pori et t*^ qnae defendere frìgiu 
QoamTÙ crassa qneat" Deoiea oentena dedUses is 
Hnic parco panda contento, qninque diebus 
Nil enA in locnlia. Noctes TÌgilabat ad ipsiun 
Hane, diem totam stertebat ; nil fìut unquam 
Sic ìmpar sibi. — Nunc aliqnìs dìcat "11)1' : "Quid tal 
Nnllane habea ritta )" Immo alia et fortasse mino», m 
Maenios aba^itcm Notìiud com carperet, "Heus tu," 
Quidam ait, "ignoras te, an ut ignotom dar« nobis 
Yerba pntasì" "Egomet mi ignoscts" Maeniu* inqolt 
StulCua et improbua hic amor est dignuaqne notan. 
Onm tna peirideas ocnlie mala tìppus innnotii, v 

Cur in amicorum rìtiia tam cernia acutum 
QuamautaquilaantaerpensEpìdanriuat Àt tibi contra 
Erenit, inquirant vitia nt tua rargus et iUi 
Iracundior est panlo, minoa aptus acati» 
NarìbuB horum liominum; rideri poaait eo qnod k 
Btutìcina tonao toga defloit et male lains 
In pede calceua haeret: at est bonua ut melìw Tir 
Non aliuB quisqnain, at tibi amicna, at ingeuittm ingens 
Inciilt« latet hoc aub corpore. Benique te ipsnm 
Ooncute uum qua libi vitiornm inaeTerìt olim u 

Natura, aut etìam conauetodo mala; namqne 
N^leotìa urenda filix innaacitur agria. 
llluc praeTortamur, amatorem qnod amicae 
Tanna dedpiunt caecum vitia, aut etiaiu ipsa baec 
Delectant, YCluti Balbiaum poln>ua Hagnae. t« 

Yellem in amidtia ùc erraremus; et iati 
Brrorì nomen virtua posuisset honcstum. 
At pater ut gnati sic noe debemns amici 
Si qnod nt vitium non fastidire: ab^boiiem . 
Appellai paeto m pater, et pallam male parvo) u 

Si cui fìliua eet, nt «bortivoa fuit olim 
SisjphuBi huuc Tanmt diator^ cmribas; iUsm 
fialbntjt acatmiQ pravis foltum male talis. 
Pardna hic vivit, fingi dicatur. Ineptua 
Et jactontior hic paulo est, concinnuB amioa e« 

Postnlat ut rideatur. At est trocolentior «tque 



113 HOEA.Tn VLACCI 

Phu uqno tiber, um|dez fratisqne habeatnr; 

Oàldì<»' e^ aerea Inter nniiieretiir. Ofànor 

Haec rea et jongìt jnnctoa et serrat amlcos. 

At no» TÌrtntea ipsu inrertimiu, atqae cs 

EHncemm cninniiu tm incrtutare. ^bos quia 

ITobiscam TÌTÌt, mnltoni demÌBsna homo: ìlli 

Tardo cognomen pingui damos. Hio fbgit onmeB 

ItiiidlM nuUique malo lato* obdit apertmn, 

Cam gqniu^hoc inter Tìfae rwselSar abi aólB si 

Invidia atqiie iig^t nbi crìmilia, prò bène uno 

Ac non incanto fictom actatnmqiie Tocarans. 

SimpUdor quia et est, qualem ma- saepe lìbentor 

Obtnlerim tibi, Maecenas, nt forte I^fentem 

Ant tadtnm ìmpellat quorìa aermone moleetoa, tì 

Cmnmnni aenan ^ane caret, inquimua. Ebeo, 

Qnam tranere in nosmet l^em sandmna fniqnam! 

Nam vìtiia nemo aine naadtur; optimoa llle est 

Qnì minìTiiia nrgetoT. Amicoa dàcia ut aeqnnm oat 

Oom mea compenset vitiìs bona; pluribna faiace io 

(Si modo plura mihi bona sont) inclinet^ amari 

Si Tolet: bac lege in trutina ponetur eadem. 

Qni ne tnberiboa pn^riia oSendat smiciun 

Poatolat ignoacet Termds iltina; aequnm est 

Peccatjs venJam poacentem reddere rrmoa. n 

Deniqn^ qoatanna enadi penitos vitinm irae 

Cetera itom neqnennt stolti» haerentia, cor non 

Ponderibna modnliaqne soia ratio atitar, ac rea 

Ut qnaeqne est ita anppUoiis deliota ooEreet ! 

Si quia enm servum patdnam qnì tcdlere jnaaua si 

SemeBoa piscea tepìdumque ligiuìerìt jna 

In croce aofGgat^ Labeone insanlor ìnter 

Sanos dicatnr. Qiumto hoc fiirioaiua atqa« 

Mi^QS peccatnm est: panlum deliqnit amictu, 

Qnod niai conoedaa babeare inanaTÌa, acerboB a 

Odiati et fugia nt Rnaonem debttor aerii, 

Qoi Disi cnm tristee miaero Tenere Ealendae 

Hercedem aut nnnunos nnde nnde ^trin^ amartts 

Forrecto jognlo bistorias oq)tÌTiiB nt andit 

Comminxit lectom potoa mensave oatillnm w 

Svandri manibna tritnm d^edt, ob hanc ran 



8ATIBÀBUU I. 8. US 

Ant pontoni ante me» qnù pnllnm fn pttrte catini 
Snstulit. eauriena, niiniu hoc jncondns amicuB 
Sit mitiì ) Quid facìam à fiirtam fecerit, ant ri 
Prodiderit commigga fide BpoDBnmve negatiti » 

Quìa paria es«e fere {dacnit peccata laborant 
Cum ventum ad Teram est ; sensus moresque repngnant 
Atqne ipw uUlitas, jnsti prope mater et aequi. 
Giim prorepsenmt primiB animalia terris, 
Mntnm et tnrpepecuSiglandem atqne cubiliapropter im 
Unguibns et pugnis, ddn fiistìbus, atqae ita porro 
Pngnabant annis qoae post fabrìcaTerat nana, 
Donec rerba quibiis Toces Bensusque notarent 
Nominaque inTenore ; dehinc absistere bello, 
Op^da coepenint miuiire et ponere legen, 105 

Se quia fur ewet, nea latro, nen qtns adulter. 
Nam foit ante Helenam conmu teterrima belli 
Causa, Bcd ignotas perìenmt morUbna ì!li, 
Quos Tenerem ìncertam Tapieutes more feramm 
Viribiifl editior caedebat, ut in gi-eg« taurus. ut 

Jura inventa meta iitjnsli firteare neceise est, 
Tempora d fostoique Telis erolrere mundi. 
Nec natura potest jnato eecemere iniqaum, 
DÌTÌdit ut bona diTersis, fogienda petendii; 
Kec vincet ratio hoc, tantundem ut peccet idemque ni 
Qui teneroB caules Evieni fregerìt horti 
Et qui noctunms lacra divmn legerìt. Adrit 
Regula peccatis qnae poenas irroget aequu. 
Ne Bcutica dignum honibili sectere flagello. 
Saia ut ferola caedas merìtum incora subire 1» 

Yerbera non venxn-, cum dicas ease pareg re« 
Furta latrodniÌB et magmi parrà minerìs 
Falce recÌBUTum simili te, si tibi regnutn 
Pennittant homines. Si dìvea qui Mpieni est, 
Et sutor bonus et solna formotus et ert rex, 
Cur optas quod habesl Non uosti quid pater, Inquit, 
ChijsippaB dicftt: tiapimu crepidas ribi uunquam 
Nec wleas fedl^ autor tatuen est sapìeos. Qui 1 
Ut quamvia tacet Hermogenes «autor tamen atqne 
Optimua ost modulator ; ut Atfaiius vafer, ornai 1» 
AìtJActo inatmmento arlii dauMqos tabeana, 



U* HOEATn JTJ.CCI 

Bntor tmi, lai^eDB «qjeris tao optimns omnia 

Est opifiu aolaa, ne rei. Vdlimt tìbì baztma 

LaacÌTi pnerì; qnoa tn nisi foste coércM 

Urgeria torba dream te stante miserqae i^ 

Bnmperìs et latras, magnonim maxime r^ìim. 

Ke longum fodam: dnm tu qTiadraiite IftTatom 

Btx ibis neque te quisqnam atipstor ìneptam 

Prneter Criepinum aectabitor, «t mihì dulcea 

IgnoBcent ri quid peccaro stoltus sinici, no 

Inqae vicem illonim pafiar delieta liboiter, 

FrìTtktuBque msgis Tvnm te Teg« beotoB. 

I¥. 
EupoLiB atqne Cratinns Arìst^qdumesqne poetai^ 
Atque alii quorum comoedia prisca TÌrornm es^ 
Si quia erat dignue describi qaod malus ac far, 
Qnod moechus foret aat aicarina ant alioqni 
FamosuB, multa cum liberiAt« notabant. t 

Hioc omnia pendet Lndlius, hosce saoutua 
Hntatis tantum pedibuB nnmerìsque, facetui^ 
Eraunctae nuia, darus componere Tersns. 
Nam fnit hoc vitiosos: in bora ■tatipa docento* 
Ut magnnm reraus dìctabat stans pede in uno. io 
Cnm flaeret lutnlentus erat quod ttdlere Tetlea; 
Oarmlus atque p^er icrìbendi ferra laborem, 
Bcribendi recte: nam nt multnm nil moror. Ecce, 
Crispìnus minimo me provocat: "Accipe, si tu 
Acdpiam tabulas; detur^nobis locns, hoia, is 

Custodes; videamna uter plus scrìbere possit." 
"DI bene fecerunt inopie meqnodque pusllii 
Finxerunt animi, raro et perpauca loqnentia. 
At tu conclnaas hircinis follibns auras, 
tlsqne Itdmrantes dom femim tnolliat ignja, m 

Ut mavis imitare," Beatus Fanmoa ultra 
Ddatia capsis et imagine; cam mea nomo 
Scripta legat vulgo recitare tìmentis ob hanc ront, 
Qaod snnt quos genna hoc minime jara^ ntpote pluroa 
Colparì dignos. Quemvis media «Tie tiirba: k 

Ant ob «varìtiam ant misera ombitione laborat 
Hic nt^ifarum inaanit amfxibaa, hic pnerorum ; 

u,o,i,-f-n,GoUl^k 



SATTEARUM L i. US 

Hnnc capii ai^vntì ^lendor ; stapot MìAob aere ; 
Hic mutat merces snigento n sole ad enm quo 
Vegpertiiia tepot regio, quìa per huìk praeceps » 
Fettor ati pnlvìa coUectm torfoine, ne quid 
Snnuna deperdat metneiu aat amidiet nt rara. 
Omnei hi metunnt versiu, odere poetiu, 
"Foennm habet in oonin; Icng^efiige; dummodo risom 
Eìzcntìat albi non hic cmqnam parcet amioo ; a 

Et qnod conqne semel chartii illeverìt omnea 
Qeatiet a Aimo redenntea idro Ucoque 
Et pneros et anna." Àgednm, panca accipe oontra. 
Primnm ego rae illonim '^edarim qmbos esse poètìa 
Ezcerpom numero; neqne «ùm oonclader« TOTHum la 
DizeriB eaae Batìs; neqne ù qni acrìbat nti noa 
Sermoni propiora: pntes bnno eaee po£tam. 
Ingenium coi nt, -«ni man dhinior atqne ob 
Magna sonatoram, des nomìnia biuna honorem. 
IddrDo qoidam «omoodìa necne poema ts 

Bsset qnaeaivere, qnod acer spritna ac vis 
Nec Terbis nec .rebna ineat, nid qnod pede certo 
Bifi^ aermoni aermo merna. At pater ardena 
Saerit, qnod meretrice nepoa insaniu amica 
FilÌQs niorem grandi mmi doto recaset, » 

EbriuB et, magnnm qnod -liedecae, ambnlet ante 
Noctem com bcdbna. Dnmqaid Pomponius iatis 
Audiret leviora pater ai -rÌTevet I Ergo 
Non aatìs est pnria Tersom peracrìbere verbis, 
Qnem si diasdras, qniiis istomachetur oodem k 

Qno personatos pacte pater. Hìb ego qoae nnno, 
Olim quae scripsìt Lncilina, eripiaa si 
Tempora certa niodosqae,et qaod prìus ordine Terfaam est 
Fosterius fiicias, praeponens nltama primis, 
Non ut si boItss "Postqnam Diaoordis tetta 69 

Belli fernitoB postee portasqne re&egit" 
Invenias etiam di^ecti membi» poètae. 
Hactenns haec : alias jnstom mt necne poèma, 
None illnd taotom qnaenm, meritone Ubi sit 
Bnapectnm gomu hoc scribendì. Sulcdns acer a 

Ambnlat et Genina ranci male cnmqne libelli^ 
MagDOS nterqae tùnor latrooibne ; at bene si qnis 



Ila hobath rii&cci 

Bt lint jmris numibiu Gontenuiat ntrnmqoe. 

Ut tis tn bùhìUb Gaelì Biiriqne latromun, 

Non ^o nnn C^pri neqae Salci: cor metnas me? ti 

IfnllA taberpa meos hsbeat neque pila libellos, 

Qnìa manns insodet Tulgi Hennoseniaqae Tìgelli : 

Nec recito cnìquaia niai amicÌB, idqne cosctos, 

N<»i ubivifl corarnve qnibotlibet. In medio qoi 

Scrìpta foro recitent sant mnlU qniqne IsTamtei: 73 

Suave locns Tod resonat conclamu. Inaura 

Eoo juTat, haud illod qnaerente», nnm une tenni. 

Tempora mun fiunant alieno. "Laedere gaudea," 

luqnit, "et hoc studio pravos fiuaa.* Uode petjtom 

Hoc in me jai^ 1 B*t anctor qnis dtniqiie eomm n 

Tizi com quìbnsl Absentmn qui rodit amicomj 

Qui non d^endit alio colpanto; eolutoa 

Qui captat rìras homìnnm &mamqne dicacdi ; 

Fingere qm non viaa poteat; commiasa tacere 

Qui neqnit ; hic niger est, hnno ta, Romane, carrto. ai 

Saepe tribos lectia \ìàtìaa coenare quatemoa, 

E quibiu nnus amet quans adapergere conctoa 

Fraeter eum qui praebet aqnam ; post hnno qnoqoe potn«. 

Condita cum versi apeiit praeoordia Libèr. 

Hic libi cernia et nrbanoa liberqne Tidetar, M 

Infesto nigris. Ego u riù qnod ineptna 

Fastillos Rnfillna det, GiargoniuB hircom, 

IJiidus et mordax videor titnl Mentio m qua 

Se Catntolini furtis injecta Fetilli 

Te ooram fuerit, defendas ut tnna est moi: « 

"Me Ct^itolinna convictore nana amiooqne 

A pnero ea^ cauaaqns mea pennolta rogatna 

Fedt, et incolumia laett»: quod Tirit in nrbe; 

&ed tamen admiror, quo pacto jndiduni illnd 

Fugerìt.'' Mio nigrae eaccna loliginia, baeo aot Ma 

Aemgo mera. Quod TÌtinm prooul afore diartis 

Atque animo priua, nt ai qnid promittere de me 

FoBsum alind vere, promitto. Liberìna ai 

Dizero quid, ai forte jooouus, hoc mìhi jnria 

Cam venia dabia : inaueTÌt pater optimna hoc me, lu 

Ut fiigerem eiempUa Titiomm qnaegue notanda 

Cam me horliaretar, porce^ frngaliter, atqoe 



SATIRASTTM LE. 117 

TÌTcrem ad contentiu eo quod mi ipse parasset: 
"Nonne vidoi Albi at male TÌrat filiua, atque 
BarraBinope) Magniun documentali) ne patriam rom ut 
Perdere quia velit" A turpi meretrieig amore 
Cum deterreret; "Scetani diesimilis bìì." 
Ne aequerer moechaa conceasa cmn renero utl 
Fossem; "Deprcnsi non bella est foma TnÌMxd^ 
Aiebat. "Sapiens vitata qoidqna pelata 111 

8it melina caasas reddet tibi : mi eatìs est ai 
Traditnm ab antiquis morom serrare tnamque, 
Som custodia ^^ vitam famamque tuerì 
Incolumem poainm; simul ac duraverìt aataa 
UembraanimamquetuumDabissiuecortice.'' Sicme in 
Formabat puemm dictia ; et aive jubebat 
Ut facerem quid : " Uabea auctorem quo focias Iioc ;" 
Unum CI judidbus selectia Dlyiciabat ; 
Sive vetabat: "An hoc inhoneatum et inutile fiictu 
Necne tòt addubitea, flagret mmore nudo cnm iit 

Rie atque ille} Avidoa vidDum fimna et aegroa 
Esanimata mortisqua metu ubi parcere oogit; 
Sic teneroa animos aliena opprobria aaepe 
Absterrent rìtiia." Ex hoc ego bbous ab illis 
Pemiciem qaaecimque fenmt, mediocribus et qois lu 
Ignoscaa vitiìs teneor; fortasaia et iatinc 
lÀi^ter abstulerit longa aetaa, liber anticua, 
Consilium proprium ; neque enim cnm lectnlua ant me 
Forticus eicepit deaum mihi. "Rectiua hoc est: 
Hoc faciens viTam melius: Sic dulds amicìa in 

Occumim ; Hoc quidam non bello : numquid ego illi 
Imprudens ohm fadam aimile T Haec ^o mecum 
Compreesia agito labris ; ubi quid datar oti 
Illudo chartis. Hoc eat mediocribna iUis 
Ex TÌtiis unum; cui ù concedere nolia lu 

Multa poStarom veniat mauus anxilio qnao 
Bit mihi {nam nmlto plurea aumuB), ac voluti te 
Judaei cogemua in banc concedere tnrbam. 



EaBB88UH magna me eicepit Arida Roma 
Hospitio modico'i rhetor cornea Heliodoms, 



-n, Google 



118 HORATn riiACCI 

Oraeoornm longe doctiBsimus ; inde Forum Apjà, 
Differtnm nautis cauponibus atqne malignis. 
Hoc iter ignaTÌ divimmoa, altiua ac nrm s 

PraecÌDctìs anniD ; minus est gravis Appia tardia. 
Hic ^^ propter aqnaiii, quod erat deterrima, ventri 
Indico b^nm, coenanteé haod animo aequo 
EsBpectana comitas. Jam noi indncere tema 
tTmbras et caelo difihndere aigna parabat ; io 

Tom pueri nauti b, pnerìa oonTicia nautae 
lugerere. Huc appello I Trecentos inseris : ohe 
Jam satiB est I Dum aes ezigìtur, dum mula ligatur, 
Tota abit bora. Mali culices ramtoque palustrea 
Avsrtunt soninos, abaent^m ut cantat amicam u 

Multa prolutuB Tappa nauta atque riator 
Certatim. Tandem fessua dormire viator 
Incipit, ac miasaa paatum retinacula mnlae 
Kauta piger saxo relìgat atertitque supinus. 
Jamqae dies aderat, nil cnm procedere lìntrem w 
Sentimus, donec corebrosua proailit unua 
Ac mulBo nautaeque caput lumboaque saligno 
Fuste doiat : quarta yix demum exponimur bora. ' 
Ora manusque tua larimua, Feronìa, lympba. 
Hillìa tum pransi Cria repimus atque «ubimus is 

Impositum saiis lato candentibua Anxur. 
Huc rentunu erat MaeceuBs optimna atque 
Cocceius, misù magnis de rebna uterque 
Legati, aTeraos soliti componerq amicoa.- 
Hic oculia ego nigra meia collfria lippua 30 

lUinere. Interea Maecenas adveoit atque 
Cocceiua Capitoque simul Fonteiua, ad uugnem 
Factua homo, Antoni non ut magia alter aniicus. 
FundoB Aufidio Lnaco praetore libenter 
LinquimuB, insani rìdentee praemia scrìbae, u 

Fraetextam et latum clavum prunaeqne batillum, 
la Mamurrarum lassi delude urbe mauemua, 
Murena praebente domum, Capitone culiium. 
Poatera lux orìtur multo gratisaima ; mimque 
Flotius et Varius Sinuesaae Vii^iliusque in 

Occummt, animae quales neque candidiorea 
Terra tulit neque quia me ait devinctior alter. 

.„-..Coo8k 



SATIRARCM L 5. 11» 

qui compIoxQ» et. gaudia quanto fuenutl 
Sii ^0 coatulerìm jucundo e&ava amico. 
Prozima Cainpoao ponti qoae villula, tectum <; 

Praebui^ et parocbì qnae debent ligna «aloniqae. 
Hino muli Capoae c1it«11as tempore ponunt. 
Lnsum it Maecenaa, dormitiun ^o VirgiJiusqiie'; 
Namqne inla lippis inimicum et tndere crudis. 
Hinc noa Cocceii recijHt pleniaainia villa jg 

Qoae super est Gaudi cauponaa. None milii pauois 
Sarmenti Bcurrae pugnam MessiqHe Cicirrhi, 
Huaa, Tetim momorea, et quo patre natus uterque 
Contulerit lites. Messi clanun geniLS Osci; 
Batmenti domina exstat: ab bis m^oribus orti sj 

Ad pugnam Tenere. Frìor Sannentus: "£qui te 
Esse feri Himìtem dico." Ridemns et ipso 
Hessins " Accipio," capat et moTet. " 0, tua comu 
Hi foret eisecto frtais," ìnquit, "quid &oere8, cum 
Sic mutilus miniterìs ì" At illi foeda cicatrix ce 

Setosam laevi frontem. turparerat oris. 
Campanum in morbnm, in faciem permnlta jocatns, 
Postorem saltaret nti Cj'clopa rogalnt : 
Nil illi larra ant tngicis opns esse cothnmis. 
Multa Cicirrhus ad haec : Uonaaset jamne catenam ts 
Ex voto Larìbos, quaerebat; Bcriba quod esset, 
Nihilo deterius domina» juB esse. Bogabat 
Denique cnr untpiam fugisset, coi satis una 
Fanis libra foret gracili sic tamqiie pusillo. 
ProrsuH jucunda coenam. produzimna illam. tt 

Tendimua bine recto Benerentum, ubi sedtilus hospes 
Paeue macros arsit dum turdos versai in igni ; 
Nam vaga per veterem dilapso fiamma cnlinam 
Vulcano sunimum properabat laiubere tectiun. 
Convivas avidos coenam serrosque timeubes n 

Tom teiere, atque omnes restii^uere velie videres. 
Incipit ex ilio montes Apulia notos 
Ostentare mihì, quos torrot Atobulua et quoa 
Ifonquam erepsemiia nisi nos vicina Trivid 
Villa recepisset, lacrimoso non stne fumo, sa 

Udos cum foliìs ramos urente camino. 
Rie ego mcndacem stultìsùmua nsque puellam 



130 HORArn FLACCI 

Ad medlam nootom eiapecto: Bomniu ttuneD aufeit 
Inteotum veneri ; tiiin immando Bomoia vini 
Noctumam vestem maculaut ventremqoe snpiaom. si 
Quattuor hinc rapimur viginli et millia rbedia, 
Hansuri oppidulo qnod vena dicere non est, 
8igDÌs per&cile est ; Tenit TÌliasìmft rernm 
Rie aqua ; aed pania longe pnlcherrimuB, ultra 
Oallidus ut 8oleat hameris portare viator ; m 

Nam Canosì lapidosus, aquae non ditior urna 
Qui locus a forti Diomede ent conditus olim. 
FlentibuB hinc Varius dtocedit maoBtus amicisi 
Inde BnbcN fessi pérrenimus, utpote iongum 
Carpentea iter ot &ctam corraptiuB imbrì. u 

Posterà tempesttu melior, via pejor ad usqua 
Bari moenia piccosi ; dein Gnatia Lyniphii 
Iratis exBtructa dedit risusque jocosqne, 
'Dura flanuna Bine tliura liquescere limine sacro 
Persuadere cnpit, Ood.it Judaeua Apella, IW 

Non ego : namqae deos didid securum agere aevuni, 
Nec si quid miri £iciat natura deoa id 
Triste» ex alto oaeli demittere tecto. 
Bniudisium lougae finis chartaeque viaeqne est 

VI. 
Sos quìa, Maecenas, Ly dorma quidquid Etruacos 
lucoluit fiues ncmo generosior est t«. 
Hoc quod avuB tibi matemos fuit atqae patemus 
Olim qui magnis l^onibus iinperitarent, 
Ut plerìque solen^ naso suspendis adunca E 

Ignotos, ut me libertino patre natum. 
Cuni referre negas quali sit quisque parente 
Natus doni ingenuus, persoades hoc tibi vere. 
Ante potestatem Tulli atque ignobile regnnm 
Uultoc saepe tìtob nullia majoribus ortos H 

Et vizisse proboB amplia et hooorìbus aiu;toB ; 
Centra Laerìnum, Valeri genus unde saperbus 
Tarqniaius regno poisus fugit, uniua aseia 
Non nnquam pretdo pluria licuiftse, notante 
Judice quo nusd populo, qui stultus honuroa u 

Baepe dat indignis et famae aervit ineptus, 

.„-..Coosk 



SATraARlTH I. 6. 121 

Qui rtapet in titnlii «t inugìnibiu. Quid oportet 
Noi fiioere a th^ longe longeqae remotoaì 
Namqos wto popoliu Laevino mallet htmorem 
Qoam Deóo mandare novo, oensorqne moveret n 
Aptnns ingenuo ai non euom patre natus: 
Tel merito qnoniam in propria non pelle qnieiaeiii. 
Sed fìilgente toshit cmstrictoa Gloria cnrra 
Non minaa ignoto* generoais. Quo tibi, TìUi, 
Somere depositura darum fierique tribuno! n 

Invidia accrevit privato qoae minor eeaet. 
Ntun ut qnieque iniaiitia nigris medium impediit cms 
Pellibus et latnm demisit pectore clavum, 
Aodit continuo: "Quia homo hic eat? quo patrenatos}" 
Ut ai qui aegrotet quo morbo fiarrua, liaberi » 

Ut capUt formoaus, eaC qoacunque pueliia 
Iiyiciat cunun qoaerendi riegula, quali 
Slt tatae, suro, quali pede, dente, capillo: 
8tc qui prwroittjt cives, urbem sibi curaet 
Imperìum fore et Italìam, delnbnt deorum, u 

Quo patra ait natna, num ignota maire inlionestoB, 
Omnee mortales curare et qnaerere cogit. 
"Tane Bjri, Damae, ant Dionjri filios, audes 
Dcgicere. e aaso dvea aut tradere Cadmo!" 
"At Notìqb collega gradu post me sedet uno; n 

Namque est ille pater quoderatmeui." "Hoctibi Faullua 
Et Measalla viderìsi At tue, ù plo«tra ducenta 
Concurrantqne foro trìa fnnera, magna wnabit 
Comua qnod rincatqne tubas ; aaltem teoet hoc nos." 
Nunc ad me rodeo Ubertino patire natnm, u 

Quem rodont omnee libertino patre natnm, 
None quia som tibì, Maecenas, convictor; at olmi 
Quod mihi pareret le^ Romana tribuno. 
Diasimile hoc illi est ; quia non ut forait honoran 
Jure mihi invideat quiviB ita te quoque amicum, u 
Fincserlìm cautum dignos assumere, pran 
Ambitione procuL Felicem dìcere non hoc 
Me possum casu quod te sortitns amìoum ; 
Nollk etenim mihi te fora obtulit: optimua olim 
Vir^gilins, post hmM Varina dixere quid essem. H 
Ut veni oonm sngultim panca locntus, 



133 ■ HOEATII FLACCI 

In&iu nunqae pndor prohibebat plora protari, 

Non ego me cliùo natura patre, non ego circnm 

He Satnreikno vectari nm caballo, 

Sed qood eiam narro. Respondee ut tnus est moi bo 

Panca: abeo; et rerocas nono post mense jubeaque 

Esse in amiconim numero. Magnimi hoc ego dnco 

Quod fdacoi tibi qui turpi secerms honestum, 

Non patre praeclaro sed vita et pectore puro. 

Atquì ù vìtiÌB mediocrìbus ac mea paucis ts 

Mendosa est natura alioqni resta, toM si 

Egregio inapersos reprehendaa ocopore naevos ; 

Bi neque avarìtiam nequa Bordes atit mala lustra 

Objidet vere quisquam mihi, poma et insona 

(Ut me coliaudom) si et vivo caros amiclB; » 

Causa fìiit pater bis, qui macro panper agello 

Noluit in Flavi ludum me mittere, magni 

Quo pueri magnia e centurionibne orti, 

Laevo auspensì loculoe tabulamque lacért<^ 

Ibant octonis referraites Idibos aera: h 

Bed pneram est ausug Bomam portare docendom 

Artos qnas doceat quivia eques atqne senator 

Semet prognatos. Vesteoa servosqne seqnentes, 

In magno ut populo, si qui vidisset, avita 

£x re praeberi sumptus mibi crederei illoa. sa 

Ipse mibi custos incorruptiwiraus omnea 

Circnm doctores aderat. Quid muJta? Pndicom, 

Qui primus virtutis honos, serrayit ab omni 

Non solum facto verum opprobrìo quoque turpi; 

Nec timuit sibi ne ritio quia verteret olim u 

Si praeco parras au^ ut fuit ipse, coactor 

MercedeBseqnerer;neque%oesseu)questiiB: athocnunc 

Laus illi debetur et a me gratta m^jor. 

Nil me poeniteat sanum patria bi^us, eoque 

Non, ut magna dolo botura negat esse suo pars M 

Quod non ingenuos habeat clarosque parentes, , 

Sic me defendara. Longe mea dìscrepat istia 

£t VOI et ratio: nam si natura jnberet 

A certfs annis aerum remeare peractum 

Atque alios I^^ràe ad fitstam quoscunque pareutos gs 

Optaret sibi quisqn^ meis conteutas bonestos 



SATIRARUM L 7. 123 

F&sdbus Qt Belila uollem mihi guuiera, demens 
Judido Valgi, aanos fortaaae tuo, quod 
Nollem onus haud uiiquam Bolìtna portare mol^stum. 
Nam mihì continuo major qoAerenda foret rea, loo 
Atqne galutandi plores, ducendoli et imus 
Et cornea alter uti ne solua nure peregrere 
Bxirem; plurea caloues atque caballi 
Paacendi, ducendn petorrìta. finnc mihi curto 
Ire licet mulo Tel n libet usque Tsrentum, loi 

Mantica cui tumboa onere ulceret atque eque» annos: 
Objìciet Demo sordea mihi quaa tibi, Tiili, 
Cmu Tiburte via praetorem qoinqne sequuiitur 
Te pnerì lasauum portantea oenopherumque. 
Hoc ego commodiua quam tu, praeclare aeiiator, lu) 
Miliibna atquo alila vivo. Qnacunque libido est, 
Incedo Bolus; percontor quanti olus ac tar; 
Fallacem Circnm Tsapertìnumque pererro 
Saope Forum; adgiato divinis; inde domum me 
Ad porri et ciceria refero laganique catinum ; US 

Coeoa miniattatur pueria tribns, et lapis albus 
Focaia cum cjatbo duo austinet; adstat ediiniis 
Vllia, cum patera guttns, Campana supelles. 
Deinde eo domùtnm, non BollidtoB mihi quod cras 
Soigendum àt mane, obeondua Haraya, qui so in 
Vultum ferre negat NoTiorum posae minoris. 
Ad quartam jaceo ; post hanc vagor; ant ego, lecto* 
Aut Ecrìpto quod me tacitum juvet, ungor olirò, 
Non quo àwidatia immundua Natta Incemis. 
Aat ubi me feaaum sol acrior ire lavatnm ut 

Aducaiuit fìigìo Campum luaumque trigonem. 
PransoB non aride, quantum interpeliet Inani 
Ventre diem durare, domesticna otior. Kaec est 
Vita solutorum misera ambitione gravique; 
Hia me conaolor victumm auavius ac si iM 

Quaestor avus pater atqne mens patmnsque foissct 

VII. 
PsoecKicn Begìs Rupìli pus atqne venenum 
Hybrida quo pacto ait Ferains ultua, opinor 
Omnibna et Ii{^ notom et tonsoribua esse. 

u,o,i,-f-n,Gaogli: 



134 HORATn FLACCI 

FenduB Uc permapia negotin dìves habebat 
GlazomenÌB, etiam lit«ji cmn Bsge molestas, s 

Dama homo atque odio qui posaet vincere Regem, 
Confidens tmnidnsqne, Etdeo ■Brmonia amari 
Sisenoas Barrog ut eqnis praecnireret albia. 
Ad Regem radeo. Postqoam nihil Inter ntmmqae 
ConTenit, (hoc etenim Bimt omnee joro molesti la 

Qno fòrte* qnlbiu adversmn bellmn ìnddìt; inter 
Hectora Prìamiden ammOBOm atqne inter Achillem 
Ira foit capìtalis ut ultima dirideret mora, 
SoB aliam ob cauHun niri quod Tiitos in ntroque 
Snnuna fnit: dao ai discordia rexet inertee, is 

Ant bì dìsparìbos bellum incidati at Diomedi 
Cam L;do Glauco^ discedat pigrior nitro 
Huneribng misds:) Bmto praetore tenente 
Ditem Aeiam Rninli et Persi par pngnat, Mtà non 
Oompodtum melius cnm Bitho Bacchios. In jns » 
Aerea procumint, magnnm spoctaculDm nterqne. 
Persiua ezponìt causam; ridetar ab omni 
OoQTentu; laodat Bratum laud^ue cohortem: 
Solem Asiae Bratum appellat, atellasqne salnbrea 
Appellat comitea excepto Rege ; canem ìllam tt 

Inrisiim agrìcolia aìdos venisse. Rnebot 
Flumen nt hìbemnm fertor qoo rara secoria. 
Tom Praenestdnnn salso mnltoqne finenti 
Espressa arbusto r^^t oonvida, duroa 
Vindemiator et ìnvictus, coi saepe riator it 

CessiBset maglia compeUans voce cacullum. 
At Graociu, postqnam est Italo perfnaus aceto* 
Fersius esclaiuat: Per lua^oa, Brnte, deos to 
Oro qui regea consaeris t<Aere, cnr non H 

QancRegemjngalaaìOpernm hoc, mihi creda, toonuneat 

Vili. 
OliiM trnnons eram ficolnns, inutile ligirnm, 
Cnm faber, incertus scainnum faceretne Priapnm, 
Haloit esse deum. Deus inde ego furum aviivnque 
Maxima formido ; nam fures dextra coènwt 
Obscoenoqne ruber porrectns ab ingaine patos ; s 

Ajt importunaa volncres in ftaHeo arando 



&lTLaABUU I. 8. ia< 

Terret fixa retalqua novis comidere in hoHù. 
Hiic prìuB tuigustù ejecU cadavera cellia 
Consemis TÌli portanda locabftt in uca. 
Hoc miBerae plebi atabat cmnmune scrpulorum, il 

Pantolabo scuirae Nomentanoque nepoti; 
Mille pedes in fronte, traceutos cippiu in agram 
Hic dàbat : Eeredes monumentnm ne tequeretnr. 
Nimc licet -Esquìliis habitare salnbribus atqne 
Aggere in aprico apatiarì, qno modo triites if 

Albis informem apectabaut oasibus agnim; 
Cum mihi non tantum fiiresque feraeqne Buétae 
Hmic vexare locnm corae Hunt atque labori, 
Qnantnm carminiboa qoae variant atqne Tenenia 
HomiuioH anìmos. Has nullo perdere possom » 

Nec prohibere modo, aimul ac vaga luoa deconun 
Frotulit 08, qnin oua legont herbaaqoQ nooentea. 
Vidi egomet nigra aocciiictatn vadere palla 
Canidiam pediboa nndia paaaoqne capillo, 
Oum Sagana majore olnlantem : pallor ntrasqne *i 
Fecerat horrendu adapecto. Bcalpere terram 
Uugutbua et puUam direllere moniicua agnam 
Coepemnt ; cruor in fossam confiuaB ut inde 
HaoBS elicerent, animaa reaponaa datnraa. 
Lanea et effigie* erat, dtera cerea: nu^or s> 

I^nea, quae poenii oompesceret inferìorem; 
Cerea aappiiiater atabat aerrilibnB nt qoae 
Jam peritura modia. Hecaten vocat altera, aaevam 
Altera Tiaiphonen; aerpentes atqne Tideres 
Infemas errare canea, Lunamqne mbeutem n 

Ne foret hia testia poat magna latore aepolcra, 
Mentìor at ai quid merdia caput inqmner albia 
Corrorum, atqne in me vaiiat mictnm atqna auariam 
Julina et fragilis Pediatia forqae Voranoa. 
Biugnla qnid memorem I quo pacto eterna loqnentea «i 
Umbrae cum Sagana reaonarent triate et aoatum, 
Utque Inpi barbam Toriae cum dente o^ubnM 
Abdiderint furdm tema, et imagine cerea 
Largior araerit igaia, et ut non teatia inultna 
Horraerim Tocea Furìarom et fasta duamm; u 

fi am dìqilaBa lonat quantum veaia pepedi 



126 HOEATH IXACCH 

Siffissa nate ficai: at illae correre in nrbem; 
Ganìdiae dentea, altum Saganae caliandrum 
Ezcidere atque herbaa atqae incantata lacertU 
Vincula cnm magno rianque jocoque vìderes. sa 

IX. 
ÌbjlM. forte TÌa Sacra, aìoat mera est mos, 
Nescki quid meditans nuganim, totiu in illis: 
Accurrìt quidam notus mifai nomine tantum, 
Arreptaque manu, "Quid agia, dulcissime rerum}" 
''Suaviterutnuiice8t,"inqiiam,"etcupìoomniaquaeTÌB." s 
Cnm asaectaretnr.: "Num quid vis)" occupo. At ille, 
"Noria nos," inqiiit; "docti aoinuB." Hio ego, "Flnrìa 
Hoc," inquam, "milii eriB." Miaere diacedere quaereus 
Ira modo ocios, interdmn ootuóstere, in aurem 
Dicere neBdo quid pnero, cam Bodor ad imoa io 

Maoaret talos. te, Solane, cerebri 
Felicem ! aiebam tadbu ; cum quidlibet ille 
Oaniret, vicoa, urbem laudaret. Ut iUi 
Nil respoodebRm, "Misere cnpia," inquit, "abire; 
Jamdudom video ; Bed nil agia ; uaque teiiebo ; a 

Persequar: bine quo none iter est tibi?" " Nil opua eat te 
CircTimagi ; quendwn toIo visere non tibi notum ; 
Trans Tiberini longe onbat ìb prope Caeaaria bortos." 
"Nil habeo quod agam et non amn piger; ogque aequar te." 
Demitto auriculaa nt iniquae mentia asellus, n 

Cum gravioa dono aubiìt osus. Incipit ille: 
"Si bene me novi non ViBcum pinna amicnm, 
Non Varìum facies ; nam quia me scribere plurea 
Ant citius possit versus 1 quia membia movere 
MolliuB } Invìdeat quod et Hermogenea ^o canto." 19 
Interpellandi locna hio ent: "Est tibi mater, 
Cognati, quis te salvo eat opus f— " Haud mibi quisquam. 
Omnes composui." — Felicea ! nono <go reato. 
Confice; namque inatat &tum mibi triste Babella 
Quod puero ceduit divina mota anns nma: u 

Hmic neqne dira venena nec hoaticus anféret enais 
Nec latemm dolor aut tnssis nec taida podagra; 
Oorrulus hmic quando consumet cunque ; loqua^ea 
Si aapiat vìtet siuul atque adoloveiit aetaa. 



SATIRAEDM I. 9. 127 

Tentam erat &d Vestae, qn&rta jun parte diei lì 
Pnteterìts, et oun timc Twpondere Tadnto 
Debebat, qaod ni fedsset perdere lìtem. 
"Si me &nias,"ÌDqiiì't,''p«iliun faicadea." "Istereun si 
Ant Talee stare ant novi dvilìa jura; 
Et propero quo sds." "DnbiU8sumquidfacÌ8ni,''inqtut, a 
Tene relinquaman rem." "Mesodes," ''Nonfa(àam"ilIe; 
£t pnecedere coepit Ego ut contendere durum est 
Cnm TÌctore seqnor. 'Haecenat qnomodo tecmnì" 
Hinc repetit ; " pancoram hoDiinoia et mentis bene sonae ; 
Nemo deiterins fortuna est usua. Haberes u 

Hagnum adjntorem poiset qui ferre secandas, 
Hnnc hominem vellea ai tradere ; dispeream ni 
gummoMes omiiea." "Non iato yiTimas illìc 
Quo tu rere modo ; domus hac nec pnrior uUa est 
Nec mn^ bis aliena malia; nil mi officit nnquam m 
Ditior hic aut est quia doctior; eet locua uni 
Cuìque rnma." "Hagnnm nairas, tìi credibile I" "Atqni 
Sic habet." "Acoendia, quare cupiam magia iUi 
FrosìmuB esse." " Telis tantummodo : qune tua virtoa. 
Bxpuguabis; et est qui vinci possit, eoque k 

Dilficiles aditus prìmos habet." "Haud mihì deero: 
Mnnerìbns serroa eomimpam; non hodie ai 
Exclosua fuero deaiatam; tempora qnaeram, 
Occnrram in trìviis, dedncam. Nil sino magno 
Vita labore dedit mortalibiu." Haec dnm Bgìt, ecce e» 
Fuscns AristiuB occurrit, mihi cams et illnm 
Qui polchre nosaet. Conaietimus, Unde venia ? et 
Quo tendial rogat et respondet. Veliere coqpi 
Et prensare mann lentissima brachìa, nntans, 
Distorqnens ocnlos, nt me eriperet. Male salsna u 
Ridens dissimulare: meum jecur nrere bilia 
'CertA nesdo quid secreto velie loqui te 
Aiebas mecnm." "Memini bene, sed meliore 
Tempore dicam ; hodie trioeaima aabbata : vin ta 
Cnrtia Judaeis oppederel" "Nulla mihi, inqnam, » 
Religio est." " At mi ; snm panie infirmìor, nnus 
Hnltomm; ìgnosces; alias loquar." Huncine sdem 
Tarn nigrom surreze mihi I Fngit improbus ac me 
Sub coltro linqnit Oamt venit obTius illi 



128 HOKATH PLACO! 

AdveriariiiB et: "Quo tu tnrpisaiine T magoa 
luclamat voce ; et " Licet antestari t" Ego Tero 
Oppone aariculam. Bapit in jns; clamor utrìnque; 
UndiqBe «oncurmia. Sic me MiTaTÌt Apollo, 



KxHpi inoomporito dlzi pede cuirere verEoa 

LodlL Qnis tam Ludlì £uitor inepte est 

Ut non hoc fateatnrt At idem quod sale molto 

Urbem defricuit cbarta laudatnr eadem. 

Nectamenhoctribueiudederimquoqiieceterft; oarnsic 9 

£t Labari mimoB ut pulchra pogmata mirer. 

Ergo non satù est risu didncere rictmn 

Auditorìs (et est quaedam tamen tue quoqae Tirtus). 

Est tN^eritate opua, nt comt aententìa nen m 

Impediat rerbis laiBsaa onerantibas anres; 10 

Et sennone opna est modo tristi eoepe jocoso, 

Defendente TÌcem modo rfaetorìs atqoe poétae^ 

Interdnm arbani, parcentis viribns atque 

ExtennAtitis eas consnlto. Ridiuulum acri 

Fortios et raeliu magnai plenimqne secat reo. ie 

IlJi Bcrìpta qniboB comoedia prisca viris est 

Hoc stabant, hoc Buot imitandì; quos neqae pnlcher 

Hermogenea nnqnam leg:it neque simius iste 

Ni] praeter Cdram et doctus evitare Catolliim. 

"At magnum fedt qnod rerbia Oraeca Latinia w 

Hiscuit." O aeri studìonunl qoine pntetia 

Difficile et mimm Rbodio qnod Pitholeonti 

Contigitl "At aenno lingna condnnas ntraqne 

Suaviur, nt Cfaio notti b commiita Falerni est" 

Cnm Teraos &ciaa, te ipaum percontor, an et cam » 

Dnra tibi persgenda rei ait cauaa Fet^ } 

Scilicet obiitoa patrìaeqoe patrisque, Latine 

Cnm Pedina caaaas exandet Poplicola atque 

Corvinns, patriia intermiscere petita 

Torba fona malia, Cannaini more bilingoia ì ao 

Atqne ego cnm Órsecoa fitcerem natos mare dtra 

Teraiculoa, vetnit me tali Tooe Quirinua, 

Post mediani noctem tìsos oum somnia vera: 

" In silTwn non Ugna fona inaanina k ai 



.-..Coosk 



8ÀTnU.BUM I. 10. )3B 

Mognas QraeconuD malis implere caterraa." u 

Tur^dna Alpiniu jugnlat dam Memnona, damque 
Defingìt Rheoi luteum caput, haec ego ludo, 
Quae neque in aede «tnent certontia judice Tarpa, 
Nec redeact itenim atqne itemm spectonda theatriii. 
Arguta meretrice potea Daroqae Chremeta M 

Mndente BeBem oomis garrire ìibellos 
Unus Tivorom, FoDdanì; Follie regom 
Facta cauit pede ter percusso ; forte epos aoBt 
Ut Demo YariuB dadt; molls atqne &cetum 
Vii^ilio annnenmt gaudentea rure Camenae. a 

Hoc etat, experto frustra Yarroue A-todno 
Atque quibuadam alìia, meliua quod acrìbera posaem, 
luTOiitore minor; ncque ego illi dotraliore atuim 
Haerentem capiti cum multa laude coronam. 
At dixì flnere hunc lutolentom, aaepe fereatem n 
Plura quidem tollenda relìnquendiB. Ago, qnaaao, 
Tu DÌLil in magno dootua reprehendis Homero ) 
Nil comjs tragici mutat Ludliua Acci 1 
Non rìdet Tersua Enni graritate minores, 
Cum de ae loquitur non ut majore reprenaiaT u 

Quid Tetat et noamet Lncilì scripta legeutea 
Qnaerere, num illiuB, num rerum dnia n^arit 
VeraicoloB natura magia faetoi et eimtea 
Holliua ac si quia pedibns quid claudere senis. 
Hoc tantum contentua, amet acripsiase dacentóa «a 
Ante cibum versua, totidem coenatua ; Etruad 
Quide fait Cassi rapido ferventiua anmi 
Ingenium, capala quem fama est esse librisqne 
Ambustum proprìis ì Faerit Locilina, inquam, 
Comis et nrbanus, fuerìt limatior idem a 

Qnam rudis et Graecia iotacti cannìnia anctor, 
Quamqne pogtanim seniorum turba; sed ille,. 
Si foret hoc noatrum fato dilatus in aerum, 
Detereret albi multa, recidcret omne quod ultra 
Perfoctum traberetur, et in Terau fociendo " » 
Saepe caput scaberet vÌToa et roderet nnguea. 
Baepe stilom vei-taa iterum quae digna legi aint 
Bcrìpturua, neque t« ut miretur turba laborea, 
Contentila pauóa lectoribos. An tm demena 

BOB. K 

u,o,i,-f-n,Gooi^li: 



139 SATIRAEUM I. 10. 

Tilibna in Indls dìctarì carmina mallii T 73 

Kon ego ; nnin satis est eqnlton inihi plandere, ut audax 

Conteinptds aliia explon Arbnscnla diiìt 

Mm moTcat cìmex Pantilìni, ant cnidet qnod 

T«Uicet ftbsentem Demetrins, ant qaod ineptns 

Fannius Hermogenia ìaedat conTÌTa Tigelliì so 

FlotiaB et Yarìiu, Maecenaa Virgìlinsqne, 

Talgins et probet haec OctaTÌita, optimos atqae 

Fuacns et haec ntmam VÌBComm landet nterqne ! 

Ambitìone relegata te dicare possnin, 

P(Aìo, te, Messalla, tuo cmn fratre, rimnlqae si 

Tos, Bibule et Serri, nianl his te, Canade Furai, 

Complnrea BUoa, doctos ego qnos et amicoa 

Pradena praetereo ; quibos haec, annt qnaliacnnqae. 

Arrìdere Telim, dolitnrna si placeont ape 

DeteriuB nostra. Demetri, teque, Tigelli, 99 

DiBdpnlamm Inter jabeo {dorare cathednu. 

I, piier, atque meo cltna haec snbscrìbe libello. 



.-n,Googlc 



SATIKABUM 
LIBER BEOUNDUa 



I. 
"SvsT quiboB in satira videor nimis acer et ultra 
Legem tendere opuej une neiris altera qiiidquìd 
Composui pars case putat, similesque meorain 
Mille die versos deduci posse. Trebati, 
Qaid&dampraeBcribe.'"'QuieBcas." "Nefaciam,inquis,f 
OnuiDO Tersiur "Aio." "Feream male ai non 
Optimum erat: rerum nequeo dormire." "Ter imcti 
Transnante Tiberim Bomno qnibua est opus alto, 
Irr^uumque mero sub noctem corpiu habento. 
Aot ri tantna amor scribendl te rapit aode in 

CaesarÌB invictì res dicere, multa labonun 
Praemìa latums." "Cupidnm, pater optime, vires 
Dofldnnt: neque euim quivis borrenti» pilis 
Agmìna nec fract& pereuutea cuspide Oallos 
Ant labentia equo deacrìbat Tulnera Partili." u 

" Attamen et justum poteras et ecribero fortem, 
Sci[Hadam ut sapieiui Lucilios." " Haud milii deero 
Cum res ipsa fereL Nisi destro tempore Flacci 
Terba per «ttentam non ibunt Caesaria aurem, 
Cui male ai palpere rocalcitrat ondique tutus." la 

"Quanto rectiuB hoc quam tristi laedore Torsu 
PanloMnim teurram NoTMnlaitìtmqus nepoteìn, 
Cam «ibi qnisque timet, quamquam est intactus, et odit!' 
"Quid fiidaml Saltat Miloniua, ut semel icto 
Aooeaut ferror capiti numerusque Incerma, « 

Castor gaudet equis, oto prognatu! eodem 
Pognìs ; quot copitum -TÌvunt, totidem studìonua 
Millia: m« pedibus delectat olaudero verba 
Lucili rita nostrum melioris ntroque. 
lUe vdut fidis arcana godalibus olim » 



.-n,Gooi^li: 



182 HORATH FLACCI 

Credebat librìs, neqne si male cesserat nnqiiam 
DecurreuB alio, neque si bene; quo fit ut omnia 
Totira pateat velutà deacrìpta tabella 
Vita senia. Seqaor hunc, Lucanus an Apnliu anceps : 
Nam VcnosinuB arat finem sub utnunque colonus, ss 
MisBUB ad hoc pulsìs, retns est ut fama, Babellis, 
Quo ne per Tacuum Romano incurreret hostis, 
8ive quod Àpula gens aeu quod Lucania bellnm 
lucuteret violenta. Sed btc stilug haud petet nitro 
Queniquam anùnantem et me velati custodiet enùs io 
Vagina tectua; qnem cur distringere coner 
Tutus ab infeatia latroniboa ? O pater et rei 
Jnppiter, ut pereat positum rubigine telum, 
Nec quisquam noceat cupido mihi pacia I At iQe 
Qui me commorìt, — melina non tangere ! clamo; a 
Flebit et inaignis tota cantabitur nrbe. 
Cerriua iratua leges minitatur et nmam, 
Canidia Àlbutd quibua est inimica venenum, 
Grande malum Turina, « qoid se judice certes. 
Ut quo quiaqne valet snapectoa tcrreat, utqne so 

Imperet hoc natura potens, sic coUige mecum : 
Dente lupus, comu taurus petit : unde niai intns 
Monstratom I .Scaerae TÌvocem crede nepoti 
Matrem; nil fiidct sceleria pia dextera: mimm, 
Ut neque calce lupus quemquam neque dente petit bos ; ss 
8ed mala tollet annm vitiato melle cicuta. 
Ne loi^uDi'fucìam ; aen me tranquilla aenectng 
Bxspectat sen Mora atris circuniTokt alia, 
Divea, inopa, Romae, aeu fora ita jnsserit, 'exaul, 
Quisquia erit vitae acrìbain color." "O puer, ut aia so 
Titalia metuo et m^'orum ne quia amicus 
Frigore to feriat," "Quid, com est Luciliua ausus 
Frimua in hunc operia componere carmina morem, 
fieti^ere et pellem, nitidoB qua quisque per ora 
Cederot, introrsum turpia, num Laolius aut qui M 
Duxit ab oppressa merituni Karthagriiie notnen, 
Ingenio offensi aut laeso doluere Metello 
Famosisqoe Lupo cooperto versibna 1 Atquì 
Primores populi airipnit populnmque trìbutim, 
Solioet uni aeqnus Tirtutì atqne ejus amicia. n 



SATTRAHUM IL 2. 135 

Qiiln nbl M B Tulgo et scena in secreta remoraiit 
Tiitm Bdpiadae et mitìa npientia Laelì, 
Nngari cnm ilio et dìacincti Indora doneo 
Decoqneretnr olus lolitL Qnìdqnid ram ego, qoamTiB 
Infra Lucili censnm ingeniumqne, tAmen me n 

Cam mag^ÌB tìiìmo invita fatebitur nKqne 
Invidia, et fragili qnaerenB ìUidere dontem 
Offendet solido; nisi qnid tu, doote Trebala, 
DiatentiB." " Equidem nìhil hinc diffindera possnm. 
Sed tamen nt monituB caveas, ne forte negoti ea 

lucatiat tibi qnid sanctamm insoitia l^iun : 
81 mala condiderìt in quem quia carmina, jus est 
JtididuDiqae." " Ssto, d qnis mala ; sed boua ù quia 
Judìce coudiderit laadatua Caesarel si qnis 
0{iprobrìis dignom latrarerìtf inti^er ipset" u 

" i^ìolventuT rìsa tabulae, tu. miaaus abibis." 

II. 
QuAB virtoB et qnanta, boni, sit virere parvo 
(Nec mena hto sermo est, sed qnae praecepit Ofelia 
RusticuB, abnormis s&pieua, craasaqne UinerraJ 
Dìsdtc^ non inter lances mensasque nitentet 
Cum stupet insanis acieg fdlgorìboa et Cam s 

Acclinis fàìm» animoB meliora recusat, 
Vemm bic Impranst mecnm disqnirite. Cor bool 
Dicam ri poterò. Male verom examinat omnia 
CormptuB judei. Loporem seotatos equove 
IiSasoB ab indomito, vel si Romana &tigat u 

Militta assuetmn graecarì, sen pila velox 
Holliter auatemm stndio &U«ite laborem. 
Ben te diBcns agit, pete cedentem a6ra disco; 
Cum labcr extudeiit fitstidìa, sìccus, inanìs 
Speme dbum vilem ; niei Hymettia mella Falerno is 
Ne biberis dilata. Foris est promua et atrnm 
Defendens piscee hiemat mare: oum sale pauis 
Latrantem stomachum bene leniet. linde putas aut 
Qui partmul Non in caro, nidore Totnptaa 
Somma sed in to ipso est. Ta pulmentaria quaere m 
Sodando ; pinguem vitiia albomqne neque oetroi 
Nec scmnis aut poterit peregrina juvara lagois. 



lU HOBATH FLACOI 

Viz tunen erìplam pocdto pavone velù quin 
Hoc potioB qnan g^oa tergere palatam, 
CorraptuB va&ù renuu, quia veneat auro u 

Bara avis et pietà pandat spectacnla. cauda ; 
Tamquam ad rem attdueat qnidqnam. Num vescerìa ista 
Qnam laudaa piuma 1 Coh^ Dmn adeat honor idem! 
Carne tamen qoAmTÌs distai nil, hac magia iUam 
Imparìbus formis deceptum te petere I Eato : n 

Unde datum sentis lupus hic TiberìDus an aito ■' 
Captm biet, puntssDO Inter jactatos aa amnis 
Ostia sub Tnsd 1 Lauda», insane, triiibram 
Hullom in singola qnem minuas pulmenta neoesse est. 
Diidt te epecies rldeo : quo pertinet ergo u 

Froceroi odisse Inposl Quia scilicet illia 
Hi^orem natura modnm dedit, bis breve poudosi 
J^imos raro stomachas Tulgarìa teoinit. 
"Foirectnm magno magnum spectare catino 
Tollem," ait Harp;iÌB gula digna rapacibas. At tob, m 
Praesentes Anatri, coqoite horum obaonia, — quamquam 
Putet ^Kr rhombuaqne recens, mala copia quando 
AegruDt sollicitat stomachnm, cum rapula plenus 
Atque acida» mavult innlas. Necdum omnia abacta 
Pauperies opulis regnm ; nam Tilibus otìs ìs 

Nigrisque est oleis bodie locus. Hand ita prìdem 
Oalloni praeconis erat adpensere mensa 
In&mis. Qoid, tnnc ibombos minai aequora alebautl 
Tntns erat rhombns tntoque ciconia nido 
Douec Tos anctor docoit praetorìns. Higo io 

Si quia nnnc mergos soaTOS ediierìt assos, 
Parebit pravi docilis Romana Juventus. 
Sordidus' a tenui victu distabit, Ofelia 
Judìce ; nam fi^utra vitìnm vitaveria illud 
Si te fdio pravnm detorseris. Avidìenns, ss 

Cui Canis ex vero dictum oognomen adbaero^ 
Quinqaemies oleas est et dlvestria coma, 
Ac nisi mutatnm pardt defondere viuom, et 
Ciyus odorem elei nequeas perferro, licebit 
nie repotia natales aliosve dierum m 

Festos alliatuB celebret, comn ipse bilibri 
Caulibua instillat, veteris non panms acoti. 



SAriRAitxns n. a. 135 

Quali ì^tor ▼!<^ sapiens ntetnr, et bratiin ' , 
Utram tmitabìtnrl Bbc urget Inpiu, hac catiis, ainnt. 
Unndna erit qtta uoq offendat sordibuB, atque tt 

In neutraiQ partem cultiu miaer. Hic ncque eerviB, 
Albuti senis exemplo, dum mania dìdit 
Saevog erit; nec bìo ut nni[dex Naevins unctam 
ConTÌTÌB praebebit aqnam ; vitiniu hoc quoque maganm. 
Acdpe nane yìctaa tennis qnae quantaque Becmu 70 . 
Afforat. Imprìmis valeas bene; nam rariae rea 
Ut noceant homim credaa memor ìUìub eacaa 
Qaae simplex olim tibi sederìt; at simul assis 
Miscaeris elisa, simul concbylia turdis, 
Dolcia se in bilem vertent stomachoque tamoltom ti 
Lenta feret pituita. Videa nt palliduB omnìs 
Coena desai^t dubial Qain corpus onaatnm 
XlestemiB vitiis aaimum quoque pia^raTat una, 
Atque afiì^t homo dinnae partdculam aurae. 
Alt«r ubi diete dtias curata sopori se 

Membra dedìt vegetus praescnpta ad munia soigit 
Eie tameu ad mmius poterìt tranacurrere quonduu, 
Sive diem f^tum rediens adveierìt annus, 
Sea recreare Tolet tennatum corpus, ubiqno 
Accedoiit anni et tractarì mollius aetas u 

Imbedlla volet; tibi quidnam accedet ad istam 
Qnam pner et validas praesumis mollitiem, seu 
Dura ràletado indderìt b«i tarda senectus t 
Rancidum aprum antiqui laudabant, non quia nasns - 
lUis nullus erat sed crèdo hac mente, quod hospes tt 
TardìuB adreniens vildatum commodìua qaam 
Int^rom edaz domìnus consumeret. Hos utioam inter 
Ueroas natum teUna me i»ima teliaaet I 
Daa aliquid famae quae cannine gratior aurem 
Occupet bumanam: grande» rhombi patioaeqne ^ 
Gnmde ferunt una cum damno dedecua; adda 
Iratum patruam, vicinoa, te tibi iniquum. 
Et frustra mertis cupìdum, cum deerit egenti 
Ab laquei pretium. "Jnre," inqnit, "Trauaiua iatie 
Jurgatur verbis) ego Tectìgalia magna lei 

Divitiasque habeo tribus amplas r^baa." Krgo 
Quod superat non cet melijiB quo iusnmero posais} 

u,o,i,-f-n,Gaogli: 



138 HOttAlU FLACCI 

Onr ^^et ìodìgnns quìsqnam te divìte t Qiure 

Tempù mimt mtjqna demn 1 dir, ìmproba carne 

Non aliqnid patriae tonto emetirìs aceiTo) ine 

Uni niminim recte tibì semper erant rea, 

ma^us poBthac inimicis riaos I Uteme 

Ad casns dubìos fldst sibi certìoil Uic qui 

FlurfbuB adanerit mentem corpnaque snperbum, 

An qm cont«ntus parvo metaensqae futuri no 

In pace at sapiens aptarit idonea bello 1 

Quo magia bis credas, puer hnno ego parrus Ofellam 

Integrìa opibua novi non latios namn 

Qoam nuDC acdsis. Videaa metato in agallo 

Cum pecore et gnatis fortem mercede colonnm, us 

"Non ego," narrantem, "temere edi luce profesta 

Quidqoam praeter olaa fumosae cnm pede pemae. 

Ao iniiii aeu loogum post tempns venerat hospea, 

Sive opemm vacuo gratns conviva per imbrem 

'Ticinus, bene erat non piacibus orbe petJtts, iig 

8ed pnilo atqne baedo; tnm penailìa uva aeoondaa 

Et nuz omabat mensas cum duplice fico. 

Foat hoc ludna erat culpa potare magisb^ 

Ac Ycnerata Cerea ita culmo anrgeret alto, 

Explicuit vino contractae seria frontia. ics 

Baeviat atque uovos moveat Fortuna tninnltus, 

Quantum bine imminnet t Quanto aut ego parcina aut voe, 

O pueri, nitnìstìa nt huc norus incola venìtl 

Nam propriae tellnris hemm natora neqne ìllom 

Nec me nec queniquam statnit: noH expnlit ille; uo 

Illum aut nequities ant vafrl inacìtL^ jtiria, 

Poatremum expellet ceri» vivacior borea. 

Nunc ager Umbreni aub nomine, nnper Ofellae 

DictoB, erit nulli propriua, sed cedet in nanm 

Nuno mihi none alii. Quodrc» vivite fòrtea iss 

Fortiaque advereia opponite pectora rebus." 

III. 
"Sic raro acribia, ut toto non qnater anno 
Hembranam poacas, acriptonun qoaeque reteiena, 
Iratiia tità qnod vini somnique benignns 
Nil dignnm sermcme cajiaa. Quid Seti At ipsia 



SATIEARUM n. 3. 137 

Satnmallbofi hoc fiigùiti. EkibiioB ergo t 

Die aliqmd dignum pvmUsis: ìncipe. Nìl est: 
Oolpantnr frmtni calami, immeritusque labontt 
Iratis natos parìes dia atque poètis. 
Atqui vnltua erat nnilta et prnecluA minutia 
Si Tftcunm tepido eepiBset villola tecto. » 

Qnorsnm pertinoit stipare Platona Henandro, 
Ifopolin, Archìloclmm, comitea educere tantoel 
Invidiam placare {ama virtnte relieta 'f 
Contemnere mìaer; Tìtanda eat ìmproba Biren 
Desidia, a»t quìdquid vita meliore parasti it 

FoneDdom aeqao animo." " Di te, Damanppe, deaeqve 
Terum ob conaìlium donent tonsore. Sed node 
Tarn bene me nosti T " Poatqnam omnia r«s mea Jaimin 
Ad medium fracta est aliena negoUa curo, 
£xciiBBus propriia. Olim nam quaerere amabam, n 
Quo Tafer ille pedes laT̻set Sia)T(hns aere, 
Quid Bculptnm in&bre, quid fuBum duriua esset 
Callidus buie signo ponebam millia centum; 
Hortos egr^BHque demos mercarìer unua 
Cimi lucro noram; nnde frequentia Mercuriale e 

ImpoBuere mihi cognomen compito." "Novi, 
Et miror morbi purgatum te iJliuK. Atqni 
Bniovit veterem mire noTns, nt solet in cor 
Tr^jecto lat«rìs miseri capitisre dolore, 
tJt lethargicos hlc com fit pugil et medicnm lugst n 
Dnm ne quid simile buie esto nt libet." " bou^ ne te 
Fmstrere ; insanis et tn stultique prope omnea, 
Sì quid Stertinìus Teri crepat, unde ego mira 
Bescripai docilia prseceptA hae(^ tempore quo me 
Solatus jnsait aapieot«m pascere barbam ti 

Atque a Fabrìcio non trìstem ponte rererti, 
Nam male re gesta cnm vellem mittere operto 
Me capite in flumen, dester stetit et, Care Eaiìs 
Te qnidqoani indignnm ; pudor, ìnqni^ te maina angit, 
Insanos qni Inter vereare insanua haberl i» 

Primum nam inquiram quid ait furere ; hoc n erìt in te 
I Bolo nil verbi pereas quin fortiter addam. 
Quem mala stattitia et qnemcnnqae inscìtia reri 
Caecnm agi^ insanom Gbrysi}^ porticiu et grex 



138 HOUATir FLACCI 

Aitttimat. Haec popnlos, haec magnos formala regea u 

Escepto salente tenet. Nunc accipe quore 

Dedpiant omnes aeque ac tu qui tibi nomea 

Insano posuere. Velut hìIvìb ubi passim 

Palantei orror certo de tramite pellit, 

llle mniatrorBimi, hìc dextrorsum abit: uniu ntrìqae Et 

Bttot, Bed TariÌB illudit parCJbus; hoc te 

Crede modo inaaDum, nìbilo ut sapientior ille 

Qui te deridet caudwn trehat Est genos uDnm 

Stultitiae nihilmn metuenda timentia, ut ignea, 

Ut rupes flavioBqno in campo obatare queratur; u 

Altomm et buie Tamm et nihilo sapientius ignes 

Per medioa flariosque raentia: clamet amica 

Uater, faonesta soror com cc^natis, pater, nxor: 

*Hic fossa est ingens.- hìc rupea maxima, servai' 

Non magia andierit qnam Fufius ebrìm olim, e» 

Cum lUonam edormit, Catienis mille ducentia, 

' Mater, te appello I' clamantiboa. Huic ego Tuigns 

Errori gimilem cnnctnm insanire docebo. 

Insauit veteres statrias Damaaippns emando: 

Int«ger eat mentis Bamasippi cretUtor ) ^to ! et 

Accipe qnod nunquam reddas mihi, si tibi dicam, 

Tane inaanua eria ^ acceperia ì an magia eicors 

Beje4^ praeda qnam praeaens Hercorìus fert! 

'Scrìbe decem Nerìo; non eat satis: adda Cicutae 

Nodosi tabulas centmn, mille adde catenaa: •» 

BSngìet tamen baec sceleratus viucuta Protena. 

Cum rapies in jns malia rìdentem alìenìa, 

Fiet aper, modo avis, modo saium et cum volet arbor.' 

Bi male rem gerere insani est, contra bene aani, 

Putìdiua multo cerebrum est, mihi crede, Perilli, 73 

Bictantis quod tu nunquam rescribere poseda. 

Audire atqus togam jnbeo componere, quisqnia 

Ambitione mala aut argenti pallet amore^ 

Quiaquis iniaria tristive superatitione 

Ant alio mentis morbo calet; hnc proinua m^ m 

Pum docèo insanire omnes, tos ordine adite. 

Bandaetthellcbori multo pars maxima avaria; 

Nescio an Antdcjram ratio illis deatìnet omnem. 

Heredes Stoberi aummam ìiicid«« sopulcro; 



SATIBABUM n. S: 139 

Hi mo feciasent glttdìatorum dare csotam §s 

Damnati popido parìa atque epnlum arbitrio Arri, 
Frumenti quantum metit Afrìca. Sive ego prave 
Ben rect« hoc volui, ne da patruus mibL Credo 
Hoc BtAberi prudentem animnm Tidiaae. Quid ergo 
Scunt onm lammam patrimoni iniicutpere saio w 

Heredes Toluitl Quràd vizit credidit ÌDgena 
Pauperìem vitàum et carìt nihil acrios, ut »i 
Forte minus locnplM uno quadrante perìeset 
Ipso Tideretur sibi neqoior: omnis enira rea, 
Virtus, foma, decui, dirina hmnanaqus pulchrÌB M 
Diritiis parent; quaa qui CDDstrazorit ìlle 
Clanu erìt, fortis, Juatua. Hapiensiie 1 Etiam, et re:^ 
¥.t quidquid Tolet. Hoc veluti virtute paratum 
Speravit magnae laudi foro. ' Quid Bimile isti 
Uraecm Ariatippus 1 qui serros projicere auram ih 
In media jnasit Libfa, quia tardioB irent 
Propter onus aegnea. Uter est inaauior homm 1' 
Nil agit eiemplum, litem quod lite TeaolTÌt. 
Si quia emat dtharas, emptaa comportet in nutun, 
Nec studio citharae nec Hneae deditui uUi ; lu 

Bi Bcalpra et formaa non eutor, nautica Tela 
ATersuH mercatorìB: delims et amena 
Undique dicatur merita Qui di«crepat ìatis 
Qui nnmmoa auromque recondit, neaciua uti 
CompoiitiB, metuenaqae velut contingere Bacnuul III 
6i quia ad ingentem frumenti eemper acerram 
Porrectus Tìgilet cum longo fuete, neque illino 
Audeat esuriena dominua contingere granum, 
Ac potius foliis parcua Tescatur amane; 
Si poBitis intns Chii Teterìsqne Falerni ììi 

Mille cadia — nihil est, tcrcentum millìbos — acre 
Potet acetum; age, si et stramentÌB incubet^ unde- 
Octoginta annoa uatua, cui atrag^ala veatia, 
Blattamm ac tiuearum epulae, putrescat in arca; 
Nimimm insanus panda videatnr, eo qnod IM 

Maxima pars hominum morbo Jactatur eodem. 
Fìlins aut etiam haec libertua ut ebibat herea. 
Dia inimlce senes, cuatodisl Ha tibi desiti 
Qaautulam enim mnmuae curtabit quisque dienuu, 

u,o,i,-f-n,Gaogli: 



UO HOEAXn PLACCI 

Ungere d canlee oleo meliore caputque i» 

Coepwu impexa foednm porrigine} Qnare, 

Bi qnidTÌB latis Bit, peijnras, Borrìpìs, aufers 

Undiqne } Tun aaniu 1 Fopulnm bì caedere saxis 

lodpias serroaqne tuos qnos aere pararis, 

Insannm te omnes puerì clamentque puellae: im 

Cnm ]aquee nxorem intorìmis matremque veneno 

Incollimi c^itfl es 1 Qmd eaiax, neqae tu hoc fads ArgiB, 

Ifec ferro ut demena genìtricem occidu Oreatea, 

An ta reris eum occua insaniase parente, 

Ac Don ante malis dementem actam Furiis quam. i;s 

In matrìs jugulo férrum tepefecit acntum V 

Quin ex qno est babitua male tntoe mentis Orestea 

Nil sane fedt qnod tn reprehendere posds: 

Non Pjladen ferro violare ansuBve aororem 

Blectnun, tantum maledicit ntrìqae vocando ito 

Hano Foriam, hono alind juasit qnod splendida bilia. 

Pauper Opimiua argenti positi intua et anri, 

Qoì Yeientannm feetis potare diebua 

Campana aoUtns iTulla vappamqne profeati^ 

Quondam lethargo grandi est oppressus, ut heres us 

Jam (nrcnm loculoa et clavea làetua oranfiqae 

Curreret, Hunc medJiiaB multam celar atqne fidelia 

Eicitat hoc pacto : mensam poni jubet atque 

Effundi saccws nummorum, accedere plures 

Ad nnmerandum ; hominem aie erìgit ; addit et illud : iso 

'Ni tua custodii avidna jam haec auferet h^^.' 

'Men tìtoP 'Ut yÌYaa igitur rigila: hoc age.' 'Quid 

'Deficicnt inopera venne te ni cibna atque 

Ingena accedit atomacho fiiltura menti. 

Tu ceaaaa 1 Agedum, sume hoc ptùanarium or^ae.' iss 

'Quanti emptael' 'Farro.' ' Quanti ergo P ' Octuasibns.' 

'Bheul 
Quid refert morbo aa furtia pereamque rapiniaf 
Quianam i^tur aanus 1 Qui non stultus. Quid avarus 1 
Stoltua et insaous. Quid, ai quia non sit aTarua, 
Continuo sanns ! Minime. Cur, Stolce 1 Dicam. tra 
Non eat cardiacua (Oraterum dixiase putato) 
Hio aeger: recte eat igitur aurgetqnet N^^abit, 



.-n,Gooi^li: 



satieaetjm n. a. i4i 

Quod latuB aut renea morbo tentantnr acato. 
Non est pegunu neque sordidtu ; immolot aoqaia 
Uic porcum Larìbiu; Temm ambitìomiB et ftodax; ìts 
Naviga Anticyram. Quid enim difiert bar&throno 
Dones quidqnid habes an ounquam ntare i)aratis) 
Servitù Oj^idiog Cannai dno praedìa, dives 
Antiquo cenun, gnatia divisse duobna 
Fertur et hoc morìena paerìa diiieae Tocatds in 

Ad lectum: PoBtqoam te talea, Aule, nncesque 
Ferre sinu laro, donare et ladere vidi, ' 
Te, Tiberi, numerare, cavia abacondere tristem; 
Fxtimui ne vos ageret vesania discors, 
Tu Nomentanum, tu ne sequerere Cicntani. i7i 

Qnare per divos oratna uterque Penates, 
Tu cave ne uinuaa, ta ne majus iaoiaa id 
Quod satia eaae potat pater et naturo coErcet 
Praeterea ne tos tìtillet Qloria jure 
Jnrando obatringam ambo : uter aedilis faerìtTe isD 
Teatrnm praetor, ia inteatabilia et aacer eato. 
In cicero atque Atba bona ta perdaaqae Inpinia, 
LatuB ut in Oiroo apatìere et aEnena nt atea, 
Nudila agris, nndna nummia, inauie, patemia; 
Scilioet ut plauana qnoa fert Agrìppa feras to, lu 

Astuta ingenunm vnlpea imitata leonom. 
* Ne quia humasse velit Ajacem, Atrìda, retas cur 7 
'Ees aura.' 'Nil lUtra quaero plebeina.' 'Et aeqnam 
Rem imperito ; ae si coi videor non juatua, inulto 
Bicere quod aenUt permitto.' 'Maxime regimi, ih 
Di tibì dent capta daasem deducere Troja! 
Gi^ consnlere et mox reapondere licebitf 
'Conaule.' 'Cor Ajax, faeroa ab Achille aecundos, 
Puteadt toties aervatìa claroa Achiria, 
Gaodeat ut populua Priami Priamnaque inhumato, m 
Per qnran tot juvenes patrio camere sepulcro f 
'Mille OTÌum inaanns morti dedit, inditum Uliien 
Et Menelaiim una mecnm ae ocddere clamana.' 
' Tu oiun prò Titula atatuls dulcem Anlide natam 
Ante aras apargisque mola caputa improbo, salsa, no 
Rectom animi aervM f— ' Quoranm ]' — 'Insanug quid 
enim Ajas 



1*9 HOBAin FLACCI 

Vedi com Btrarit ferro pecas 1 AbsUnaìt TÌm 

tJzore et guato ; mala molta precatoB Atridia, 

Non ìlle ant Teocrum ant ipsnm violarit tJlixen.' 

' Venim (^, ut haereutos adverso littore naves tu 

Erìperem, pmdens placavi Bangaìne diros.' 

' Nempe tuo, furiose.' ' Meo, sed non farìoBna.' 

Qui spedei allu Teris BCelerìsqne tnmuttu 

TwtmiÌM capìet commotiu habebitur, atquo 

Stcltitlaae erret nihilom distabit an ira. no 

Ajax InunerìtoB cmn ocddit deiripit agnos; 

Cnm prndenB sceltu ob titnloe admittis inanos, 

Btasanimoetpuromest TÌtio tibi, cnmtiunidumest, corT 

Si qois lectìca niUdam gestars amet agnam, 

Hnic Testem, ut nabie, parat andllaB, paret anmin, t[s 

Rafam aut FnaiUam appellet IbrUque marito 

Destdnet nzorem; interdkto hoio onme adimat jna 

Ptaetor et ad lano* abeat tntda propinquoe. 

Quid! n qois natam prò muta devovot agna 

Integer est animi 1 Ne dixeria. Brgo ubi prava kù 

Stoltitìa hic Bamma est insania; qui sceleratoa, 

Et furiosQs erit; qnem cepit vitrea fama, 

Huno drcamtoniiit gandens Bellona croentia. 

Nane aga luxnrìaia et Nomentanum arrìpe mecum : 

Vincet enim atultos ratio inaanira nepotea. tts 

Hic rimnl accepit patrimoni mille talenta, 

Bdicit piscator nti, pomarioB, anceps, 

Unguentarius ac Tosci turba inipia vici, 

Cnm BCnrrìs fortor, cam Velabro onine macellum, 

Mane domnm Teniont Quid turni Tenera freqnentas. in 

Verba hàt leno: Quidqoid mihi, qnidquid et horam 

Cnique drani est, id credo tuum et vel unse peto vel crai. 

Acdpe quid centra jnvem's responderit aequua: 

'In nive Lncana dolmìs ocreataa nt apmm 

Coenem ego; tu piaoM hibemo ex aequore verris. tas 

S^nia ego, indignua qui tantom possideam : aufer: 

Sume tibi dedes; tibi tastumdem; tibi triplex 

Uade nior media cnrrìt de uocte vocata.* 

FilioB Aesopi detractam ex aore MetelUe, 

Sdlicet ut dedes «olidnm ab«orbere^ aceto ho 

Diloit inognem baccani: qui aanior ao ai 

..,-..Coo8lc 



SATmABUM H. S. US 

lUud idem in ispidoia flumen jsceretre doac&ml 
Quinti progenie» Arri, par nobile fratram, 
Neqnitm et nogis pniToniin et amore gemellitm, 
LoBCiniaB soliti impenao prandere ccemptaa, us 

Qnorsuni abeantl S&nin creta, on carbone notandì) 
Aedificare casaa, ploatelto adjimgere marea, 
Iiudere p&r impar, equitare in arnndine looga, 
Si quem delectet barbatum amentia yeraet 
Si pnerìlins bis ratào ea»e erincet amnre, m 

Nec quidquam differre ntrumne in polfore farimns 
Quale prìus ludas opoa, on meretrìda amore 
BoUìcitos plorea, qnaero fiudasne quod olim 
Untatna Folemonl ponns inaignia morbi, 
FaaciolaR, cabital, focolia, potus at ille •99 

Didtnr ex collo furtiiH carpsiaae coronas 
Postquam est impranai correptau Tooe magistrìl 
Porrigis irato paero cum poma recnsat: 
Snme, cateltel negat; si non dea optet: amator 
ExcluBiu qni diatat a^t abi aecum eat an non kì 
Qno redituruj! orat non arceasitos, et haeret 
IqtÌbìb forìbiul 'Neo nane com me vocat nitro 
Accedami an potioa mediter finire doloreal 
Bsclodt; re?ocat.' redeiuni Non ai obsocret' Ecce 
SetTOB non paolo sapientior; 'O bere, qnae rea Hj 
Neo modum habet neqae coneiliuin ratione modoque 
Tmctari non Tolt. In amore haec amit mala, bellnm, 
Fax rurgum: haee ai quia teropeatatia prope rìtu 
Mobilia et caeca fiuitantla aorte laboret 
Beddei'e certa albi, nihilo plus explicet ac d m 

Insanire paret certa ratione modoqne.' 
Quid, Cam Picenia excerpena semina pomia 
Qandea ai cameram pentisti forte, penea te eaf 
Qaid, cum balba feria annoso verba palato, 
Aedificante casas qoì aanior? Adde craorem nj 

Stnltitiae atqae ignem ^adìo aorutare. Modo, inqnam, 
Hellade percossa Marius cum praedpitat se 
CerritUB fuit, an commotae crìmine mentìa 
AbaolTes hominem et sceleria damnabis enndem, 
Ex more imponeus cognata vocabula rebus] m 

LibertiDua erat, qui drraim compita sleoni 



IH HOSATO FLACd 

Lantis mane senez mambns currebat et, 'Unniii — 

Quid tam magiinm}' addens, — 'imnm tue nirpite morti. 

Dia otenim fiidle eati' orabat; eanns ntri»qiia 

AmibuB atque ocnlisi mentem, dìbì litigiosiu, ss 

Kxciperet dominna cam yenderet. Hoc qnoqae Tulgus 

Cbryiippus ponit fecunda in gente Meneni. 

'Juppiter, ingentes qni das adìmisqne dolores,' 

Mater oit pueri mensee jam quìnque cabantJB, 

'Frìgida bì puerum quartana reliquerit^ ilio an 

Mane die quo to indicù j^unia nudus 

Id Tibori atabit.' Casus medicnsTe leTarìt 

Àegrum ox praedpiti, mater delira oecabit 

In gelida fiiom ripa febrimqae reducot; 

Qaoae malo mentem concussa 1 Timore deonmi. — su 

Hsec mihi Btertinias, saiHeQtom octavoi, tunìco 

Arma dedit, posthac ne compellaror inultus. 

Dixerìt insanom qui me totidem undiet atqne 

Bespicere ignoto discet pendentia tergo." 

"Stoice, post damnum aie TOndas omnia i^uris, uà 

Qua me stultitia, quoniam non eat geuus unum, 

Insanire putas? Ego nam videor mihi aanua." 

"Quid, caput absdssum demena cum portai Agave 

Nati infelicia, aibi tom furiosa Tideturl" 

"Stultum me &teor, liceat concedere vena, m 

Atqne etiam insanum; tantum hoc edìssere, quo me 

AegTotare putes animi vltiol" "Accipe: primum 

Aedificas, boo est, longos imitoria ab imo 

Ad gummnm totua moduli bipedalii^ et idem 

Corpore m^jorem ridee Tnrbonìa in armis iin 

Spiritmn ot inceasum: qui ridiculus miuus ilio) 

An quodcunque facit Maecenas te quoque rerum est 

Tantum diuimilem et tanto certare minorem) 

Absentia nmao pullis rituli pede pressiB, 

Unns ubi eSugi^ matti denarrat^ ut ingeoa jis 

Bellua cogoatoB eliserit. Illa rogare i 

'Quontanel num tantum,' enfBans gè, 'magmi fnissetf 

'Uajor dìmidio.' 'Num tantol* Cum magia atqua 

Se magia inflaret, 'Non si te mperis,' inquit, 

'Far erìs.' Haeo a te non mnltum abludit imago, a» 

Adde poémata nunc, hoc es^ oleum addo camino; 



SATIRABUM n. t. US 

Qoae bÌ quìa saaaa fédt wnua bòa et tu. 
Non dico horrendam nbìem." "J«ni deràte." "CiiHam 
H^orem cenau." "Teneas, Dunasippe, toÌB te." 
"Mille puellarum, pawomm mille fnroree." itj 

"O m^jor tandem porcas, inaonev nÙDori!" 

IV. 
"Undi et qoo Catiasf "Non est mihi tempos ayenU 
Fonerò ligna norà jaaaoeptiB, qoalia Tincant 
Pjrthagor&n Anjtiqne reum doctamque Platon»." 
'Feocatum fàteor cum te ne tempore laevo 
Interpellarìm ; sed dea veuiam bcniuB ora t 

Qnod d interdderit tìbi none aliquid repetea max, 
Sìve eat nataree hoc iÌTe artia, minia ntroqne." 
"Quin id erat ourae qao paoto cuncta teneiiem, 
Utpote rea tenuea tenni sermone peractas." 
"Sde homiiiÌB nomeu, aimul et Romanua an boq>ea." i« 
"Ipaa memor praecepta canam, ceUbitur aoctor. 
Ij<n]ga qoibuB fociea orìa erit illa memento, 
Ut anod meiioria et nt ma^ alba rotondia, 
Fonerò; najuque marem ct^ibent callosa Titellnm. 
Caule suburbano qui aicois crerìt in agria i5 

Dulcior; irrìguo nihìl est elutiua horto. 
Si veapertiiias anbito te oppresaerit hospei^ 
Ne gallina malmn reaponaet don palato, 
Doctna eria vivam misto menare Falerno; 
Hoc teneram fiuuet. Fratennbus opUma fnngb it 
Natura est; alila male creditur. Ilio aalabrea 
Aestatea peniget qui nigrìa prandia morìa 
Finiet, ante graTOm quae l^erìt arbore aolem. 
Aufidiua forti mìscebat mella Falerno, 
Mendoae, quoniam vacuis commitl«re venia tt 

Nil niai lene decet; leni praecordia molao 
Frolueria melina. Si dora morabitur ahma, 
Mituhia et Tilea pellent obatantia concbae 
Et li^nthi breria herba, aed albo non sino Ooo. 
Lubrica naacentea implent conchylia lunae ; » 

8ed non omne mare est generoaae fertile teatae. 
Murice Baiano nriiar Idusink peloria, 
Oabnt Oirccdia, Hiaeaio orfam t nr echini, 



14« EOnAm 7LACCI 

FecthiibiiB patulìs jactat m molle Tarentnm. 
Nec BÌbi coenaram qnivia temere adroget artem, u 
Non prìns exacta tenui ratiooe sapomm. 
Noe satù est cara pieces avertere mensa 
Jgnarnia qnibas est jus aptius et qnibus aaals 
Languidus in cubitnm jam se conTÌva repouet. 
Umber et ilìgna nutrituB glande rotundas m 

Cnmt aper laocea camem vitantis inertem; 
Nam I^nrens malus est, nlvis et arundine pingois. 
Vìnea submittit capreas noa semper edules. 
Fecondae leporìa sapiens sectabitur armos. 
I^scibus atqne aribtu quae tiatim et foret aetas a 
Ante menm nulli patuit quaesita polatum. 
Sout qnomm ingenjum noTa tantum cnistula promtt. 
Nequaquam satis in re una conBumere cnram, 
Ut si quii SolniD boc mala ne sint Tina laboret, 
Quali perfundat jnsces secoros olivo. so 

Uiusica si caelo nippones rina sereno 
Noctuma si quid crassi est tennabitnr auro, 
El decedet odor nerria inimicasi ^^ >Ua 
Integrum perdimt lino vitiata saporem. 
Burrentina vafcr qni miscet faece Falema ti 

Vina coliimblno limnm bene coUigit ovo, 
Quatraius ima petit Tolvens aliena Titellus. 
Tostìs marcentem squillìs recreabis et Afra 
Fotorem cochlea; nam lactuca innatat acri 
' Post vinum stomacho ; penta magia ao magia hillis a 
Flagitat immorauB refici ; quin omnia malit 
Qnaeconque immnndis fervent aliata popinis. 
Est operae pretiom dnplicis pemoscere juria 
Ifaturam. Simplex e dulci conatat dIìto, 
Quod pingui miscere mero muriaque decebit, » 

Non alia quam qua BjEantia putuìt orca. 
Hoc nbi confiiaum sectis inferbnit herfais 
Corjrdoque cro(» aparsiun stetit, insuper addes 
Pressa Tenafranoe qnod bacca rranisit olivae. 
Ficenis cedunt pomìa Tiburtia aucco; n 

Nam &de praestant. Yenucula convenit ollis; 
Bectius Albanam Aimo duraverìs avam. 
Hauc ego com malìs, ego becem primas et dl«c. 



.-.Google 



SA.TIBABU&I U. 5. 1<7 

PrimnB et invenior piper ttlbnin onm Bile nign> 
Incretom paria circumpoaoiue eatìllio. H 

Immane est TÌtinm dare millìa tema macello 
Angostoqne Tsgoe fmoM nigere catino. 
Magna movet etomadio fastidia, aea poer imotis 
TractATÌt calìcem maniboa dom forta ligurit; 
SÌ7e grarà veteri cnterae lìmiu adhaeait m 

VilìbuB in Ecopts, in mappis, in scobe quantna 
Consiitit BumptuBl Neglootia flagitàum iogeua. 
Ten Uindea Tarios Intnlento radere palma 
Et T;rrìaa dare dnnim inlnta toralia veates, 
Oblitnm quanto coram mmptnmqoe minorem si 

Haec habeant tanto reprehendi jostdos illis 
Qnoe niai divitibiu neqaeant contingera menÓBl" 
"Docte Gatì, per amidtiam divosqne rogatns, 
Ducere me anditom pergea qnocimque memento. 
Nam qiiamTiB memori referas mihi pectore coucta, N 
Non tamen interpres tantundem juTeria. Addo 
Voltom habitnaiqae hominis, quem tu vidiase beatna 
Non magni pendìs qnia contigit; at mihi cura 
Stia mediocris inest^ .fontea nt adire remotos 
Atqne haurìre qneam vitae praecepta beatae." u 



"Hoc qnoqne, Tireùa, praeter narrata petenti 
Be^onde, quibos amissas repanre queam rea 
Artibus atque modis. Quid rideaì" "Jamne doloso 
Non satia est Ithacam revelii patriosqne penates 
Adapicerel" "O nulli quidquun mentite, TJdes ut i 
Nudua inopsque domum redeam, te Tate, neqoe iUic 
Aut apotbeca procii intacta est aut peons; atqni 
Et gonna et virtaa niai cnm re vilior alga est." ' 
"Quando pauperiem, miasis amba^lbus, horrea, 
Accipe qua ratione queaa diteacere. Turdua ig 

Sive aliud prÌTum dabitur tibi, dsTolet illuc 
Kes ubi ni^:Da nitet domino aene; dulda poma 
Et qaoacimquo feret cultua tibi fondna bonorea 
Ante Larem gustet veuerabilior Lare dives; 
Qid quamna peijonu erit, «ine gente, cmeutos I5 
Sangniae fratèrno^ fogitiraa, ne tamen illi 



.-nyCooi^li: 



14B EOBATn TLAOd 

Tu cornea exterior d poetulet ira recnua." 

"Ubie tegam sporco Dunae labu) Hand ìt^ Trojae 

He gwtd certans sempw mdiorìbni." "Brgo 

Vaapw etis." " Fortem hoc animmn tolenra jab^w ; » 

Bt quondam nu^on tuli. Tu protàniu nude 

DìritiM aerisque roam die, «agar, aoervoa." 

'TOzì eqnidem et dico: c^tee aatatos obique 

Testamenta senum, nen, sì rafer nnos et alter 

Inaidiatoreni piseroao fiigerit homo, h 

Ant ifiem deponas ant artem illnsiu omittaa. 

Magna minorve foro bì rea certabitnr ollm, 

Tivet nter locupìea siue natia, improbo^ liltoo 

Qni meliorem undaz Tooet in jua, illioa esto 

Defensor; &ina àvma cansaqne pritMrem M 

Speme, domi n natna erìt fecimdaTe coiyiiL 

' Quinte,' pnta, aut ' Pnbll,' (gMidoit pnoDomine mtdlea 

Aniicnlae) ' Ubi me Tirtos tua fedi ""'""" ; 

Jua ancepa iiotì, canBSB dof^idere pOMum; 

Brìpiet qnÌTis ocnios dtìua mihi, qoaiu te u 

Contemptnni cassa noce panperet; haeo mea cont est, 

Ne quid ta perdas nea eia joona,* Ire domum atqne 

Felliculam cnr&re jabe; fi cognitor; ipse 

Fersta atqne obdura, sen rubt» Oanicnla findet 

Infiutes statuas, aeu pingui toitna omaao w 

Fnriua hìbentas cana nive conapnet Alpe& 

fittine Tidea, aliqnis cubito itantem prope tangMis 

laqniet, ut potiena, nt amida aptna, ut aceri 

Flnres adoabnot thonni et cetaria creeoenb 

Si eni praeterea ^idns male Glioa in re a 

]>raeetara snblatiiB aletor, ne manifeetnitt 

OaelibiH obseqmom nndet t«, loiiter in q>eni 

Adrepo otBcioana, ut et acrìbare wonudas 

Heres et, si quis casua pnenun ^erit Orco, 

In vacuum venias: perraro haeo alea fidlit „ 

Qui testomentum tradet tibi crniqne legendum, 

Abnuere et tabuks a te remorere memento. 

Sic tamen nt limis rapiaa quid prima secondo 

Cex» Tolìt Terra; solus moliisna cdieree, 

Veloci percurre ocnlo. Pleromque reoootoa u 

Scrìi» ex quinqoeyiro corrnm deludet hiantem, 



.Cooglc 



SATIKA.RTTAf n. S. U» 

O^pbitorque dabit riao* IfaaicA Conno." 
"Xnm fnris! an prudeiu Indìs me obscora caoeiidof* 
" O LaSrtiade, quidquid dicam aut erìt aut non : 
DiTÌnare etenim magnna mihi donat Apollo." •* 

"Quid tamen irta volit sibi fabula, ri lice^ ede." 
" Tempora quo jaTenk Parthis horrendiu^ ab alto 
DemJBWun geiiiis Aenea, tellure marìqne 
Hagniu eritt forti nnbet procera Conno 
Filis Nasicae metaentjs reddere soldom. a 

Tum gener hoc &ciet : tabnlas aocero dabit atqne 
Ut legat oiabit; multnm Nasica negata» 
Aodpìet tandem et tadtofi ìege^ inTonietqne 
Nil eòbi legatuin prneter plorare snÌBqae. 
Illud ad haec jnbèo: mulier ri forte dolosa n 

Libert^usve sonem delirum temperet, illia 
Aooedas aodus; laudes, landeris nt absenB. 
A^jaTot hoc qaoqne, sed Tutcit longs prins ipsnm 
Expagntm caput Scrìbet mala carmina vecon: 
Landato. Scortator erìt: cave te roget; nitro » 

Penelopam fiidlis potiorì trade." " Futaane t 
Ferduci poterit tam &agi tamqae pudica, 
Qnam nequiera prod recto depellere cnrsu T 
"Yenìt enìm magnnm donandi parca Juventus, 
Nec tantnm Teneris, quantum Btadiosa cnlinae. M 

Sic tibi Penel<^ frngi eet, qoaa ri semel uno 
De aene gnatarit tecnm partita Incellnm, 
Ut canÌB a corto nimquam absterrebitor nncto. 
Me sene quod dicam foctum e«t : anns ìmproba TheUs 
Bz testamento sic est data: cadaTer w 

Unctnm oleo largo nndis humeris tnllt heres, 
Sdlicet elabi ri posset mortna; credo 
Qnod nìmium Institerat viventi Cantua adito: 
Sea doBB oporae nere immoderatna abundea, 
Difldlem et morosum offendei garrulna ultro ; m 

Non etiam sUeas. Davus ris comicus atque 
Stes c^nte obstipo, mnltom aimilis metnentL 
Obaeqnio gravare ; mone, ri incrabuit aura, 
Cantus ul3 Yelet carum capvt; extralie turba 
OpporiUs humeris; anrem anbstnnge loqnad. ss 

Importunila atnat laudari; doneo Oho jam I 



ISO horath flacci 

Ad caelum mBoiboa sublatìs dixerìt, mge, 

CreBcentem tumidÌB infla Bermonibna ntrem. 

Cnm te Beiritdo longo cnraqae lerarìt^ 

Et certam TÌgUtuiB, Qttaktai bit pabtis Uuxn, un 

Audieris, hebis: 'Ergo none Dania «odalu 

Nasqnamestl Undemìlii tam fortemiamqusfidelemT 

Bparge mibinde, et^ al paolnm potes, ìllacrìmare : est 

Qandia prodeutem mltmn celare, tjepulcmm 

Permùaum arbìtrio sine Bordibus ezstms; fìmns lu 

I^Tegie &ctmti landet Tioiuia. Si qnis 

Forte coheredom senior male toanet, fante tn 

Dit^ ex parte tua Bea fnndl are domns sìt 

Emptor, gandentem nnaiino te addicera Sed me 

Imperiosa trahit ProBeipinA; vive valeque." ii« 

■VI. 
Hoo erat in roiù: modus a^ non it« magniu, 
HortuB ubi et teoto vidnna jugis aqnae fon» 
Et paolum nlvae super bis foret. Anctius atque 
Di melioa fecere. Bene est Nil amplio» oro, 
Hùa nate, niai nt propria baec mihi mnnera &xÌB. s 
Si neqne mi^orem feci ratione mala rem 
Noe sum &ctnma vitio cnlpare minorem; 
Si Teneror stultns nihil homm: *0 si angulnt ilio 
Proximns accedat qui none denormat agcdlnm 1 
O n nniam argenti fbrs quae mihi monatret, nt illi t» 
Thesanro invento qui mercenarius agmm 
nhun ipsom mercatoa ararit, dives amico 
Hercale I' si qnod adest gratom jovat, hac prece te oro : 
Pingne pecns domino facias et ceteA piaeter 
Ingeninm, ntqae sole» eoatoa mihi masimns adsis. is 
Ergo ubi me in monte» et in aroem ex orbe remori, 
Qnid priuB iUoBtrem aatiria muaaqae pedestri ? 
Hec mala me ambitio perdit nec plumbeus Auster 
Anctumnusque gravis,. Libitinae qnaestua acerbae. 
Uatutine pater, aeu Jane libentius aiidi^ n 

Unde faominea opemm primos vitaeqne laborea 
Instìtun&t, aio dis pladtiim, ta canninis esto 
Princifànm. Bomae qioiiaorem me n^ Bja, 
Ne prior officio quiaqium reqxudeat, luge. 



SATTRAEUM IL 6. ISl 

Sire Aquilo ntdit terru Ben brama nivalem a 

Interiore dìem gvro trahit, ire necesse est 
Postmode, quod mi obsit dare certumqve locato, 
Lnctandiim in tnrfaa et facienda mjnrìa tardis. 
"Qnid vis, insane, et quaa rea agial" ìmprobnB nrget 
Iratia predbna; "tu pulses omne quod obstat, m 

Ad Maecenatem memori ai menta recurras f 
Hoc juvat «t melli est; non mentiar. At aìmnl atraa 
Ventom est £squiliaa aliena negotia centnm 
Per caput et circa aaliunt latus. " Ante ftecundam 
Koaciua orabat sibi adesMii ad Puteal craa." u 

"De re communi scribae magna atqne nova to 
Orabant hodie meminiues, Quinte, reverti." 
" Imprimat bis cura Maecenaa aigna tabcUis." 
Dixerìs, " Experiar :" " Si vis, potes," addit et inaiat. 
BeptimuB octavD prc^or jatn fugerit annus u 

Bz quo Maecenaa me coepìt habere auorum 
Id numero; diiintazat ad hoc, quem tollere rbeda 
VeQet iter fadeiw et cni coacredere nngaa 
Hoc geDus:"Hora quota enti Tbrax est Gallina Sfro pari 
Matutina parnm cautoa jam firigora mordent ;" a 

Et qoae rimoaa bene deponuntur in aure. 
Per totum hoc temp«s anbjedior in diem et heram 
Invidine noater. Lndoa apectaverat una, 
Luserat in Campo: Fortunae filìual onmea. 
Frìgidna a Roatria manat per compita rumor: » 

Quicnnqne obriua eat me oonaulit; "0 bone, nam to 
Saro deos quoniam propiua contingis oportet; 
Numquid de Dacia audistl ì" " Nit eqoìdem." " Ut tu 
Semper eria derìaor t" " At omuea dì esagìtent me 
Si quidquam." "Quid, militibaa promisBa Triquetra « 
Fraedia Caesar an eat Itala tellure daturua ì" 
Jurantem me acire nihil mirautur ut onum 
Sdlicet egrt^ mortalem altigue sileni. 
Pt^dìtur haec inter misero lui non aina votis : 
rua, quando ego te adspiciam 1 quandoque licebit M 
None veterum lìbria, onnc somno et inertihua boria 
Ducere aoUicitae jncuoda i^livia vitae t 
quando faba Fjrtbagorae cognata umnlque 
Unda aatis pingni ponentur oluscola lardo 1 

.„-..Coosk 



1S3 HOEATn FUOCI 

O noctei Doeiueqne donm I qnibiu ipae meiqne ss 

Ante Larem proprìum vescor Tenuwqne procacai 

Faaco libatii daiabua. Prout coiqne libido wt' 

Siccat inaequaleB calices conTÌva, lolntiu 

LegiboB ingania, sen quia capit acria fortìs 

Focaia tea modiciB aTeBàt laeUas. Ergo n 

Senno orìtur, dou ds villia domibiuve alienis, 

Nec male itecne Lepoa saltet; sed qnod maga ad nos 

Ferdnet et nescire malnm eit agitamiui ntnunne 

Bìritiù bomines an lint tirtute beati; 

QnìdTB ad amicitias, usua rectumue, b'sbat nos; 73 

Et quae sit natura boni summamqne quid qjus. 

Gerrius haec inter ncincs garrìt ùiiles 

Bs re febellas. Sì quia nam landat Àrelli 

Sollidtu ignania opes, sic indpit: "Olìm 

Bnatìcm urbannin marem mus palmiere fertor w 

Accepisse caro, veterem vetns hoqwa amicnin, 

Asper et attentos qnaesiti^ nt tamen artum 

Solveret hospitìis animum. Quid mnltal neque ille 

Sepoeiti dcerÌB nec longae invidit arenae, 

Aridnm et ore ferens acinnm semesaqne lardi ai 

Frusta dedit, capiens Tarn featidia coena 

Tinoere tangenUs male sinipila dente superbo; 

Cum pater ipae domoa palea porrectus in boma 

Easet ador loliumque, dapia meliora relinquens. 

Tandem urbanua ad buDC : 'Quidte jav&t,'ÌQquit, 'omioe, 

Pntempti nemoria patientem vivere dono? «1 

Via tu hominea urbemqne feria praeponere idlvìs? 

Carpe TÌam, mìhi crede, cornea; terreatria quando 

Hortales animaa vivant sortita, neqae uUa est 

Aat nu^^o ant parvo leti fuga: quo, bon^ circa, is 

Dnm Bcet in rebus jucondis vive beatua; 

Tlve memor quam ùa aevi brevia.' Haec ubi dieta 

Agrestem pepulere domo levis eisilit; inde 

Ambo propoBitnm peragunt iter, urbis avente* 

Moenia noctumi subrepere. Jamque tenebat ' IM 

Noi medium caeli spatium oum ponit uterqne 

In locupleto domo vestigia, rubro ubi cocco 

Tincta super lectoe canderet restia ebnmos, 

Moltaque de magna supereaseot fercnla coesa, 



.-n,Gooi^li: 



SATIBAEUM IL 7. IGS 

Qnao procnl exrtmctis inenuit hestema otnìatiis. IM 
Et:go ubi purpurea porrectma io roste locavit 
Agrestem, veluti mcdnctiu condtat hospes 
Cmitdiiiiatque dapes nec non vemiliter ipma 
Fnngitur offidis, praeUmt>enB omae quod affert. 
Ille cubanB gandet mutata sorte bonisqne Ut 

Bebus agii laetnin conriTani, com subito ingena 
Valtamni Btrepitiu lectiB excuasit uti'umque. 
Cumre per totum pavidi conclave, magìsque 
Ezanimea trepidare aimnl domna alta Molossis 
Personuit canibus. Tnm ruBticoa: 'HandnùhÌTÌta III 
Est opQB hac,' ai^ 'et valeas; me silva cavusqoe 
Tntn« ab insidiia tenni M^abitor erro.'" 

TU. 
"Jahditduu anaoulto et cupiens tibi dicare aeims 
Fauca reformido," "Damane?" "Ita, Davos, amicum 
Uandpium domino et (higì qnod mt aatis, hoc eet, 
Ut vitale putes." "Age, libertate Decembri, 
Quando ita migores voluerunt, ntere; namu" t 

"Para homiiium vitiia gaudet conatanter et nrget 
Fropoaitum; pars multa natat, «odo recta capeuena, 
Interdum pravia obnoiia. Baepe notatus 
Oum tribua anueUia, modo laeva Friscna inani, 
Tixit inaequalia, clavum ut mutaret in horaa, U 

Aedibua ex magnia subito se conderet, unde 
Hundior eiiret tìx lìbertinus honest»; 
Jam moechuB Romae, jam mallet doctua Atbenìs 
Vivere, Vortamnìa, qaotqnot aunt, natoa iniquia. 
Scorra Tolanerìua, poatqnam illi juata cheragia is 
Gontudit articulos, qui prò ae toÙerot a^ne 
Hitteret in phìmum taloa, mercede diurna 
Conductum pavit; quanto conatanticur isdem 
In TÌtiìa, tanto levina miaer ac prior iUo, 
Qui jam cont«Qto, jam lazo fune labormt." n 

"Non dicea hodie, quomun haec tam putida tendane 
Pnrdferr "Ad te, iDqnam." "Quo pacto, peaiìmer' 

"Laodoa 
Fortunam et more* antiqmM plebis, et idem 
Si quia ad illa deoa rabito te agat usque recnsea, 



i£4 horath fi^cci 

Ant qui» non lentù qnod clamas rectàiu esse, 
Ant quia non finmu r«ctam defendia, et haerea 
Neqmcqnam coeno cngnenR evellere plantam. 
Bomae nu optaa, abscmtem nutàcm arbem 
Tollia ad astra leris. Si nnsquuii ea forte vocatos 
Ad CDenam landa» secumm olna ac, velut nsquam i 
Tinctiu eoa, ita te felicem dids amasqoe 
Qnod nusqnam tibì ut potanduin. Jiueeiit ad se 
Haecenas tema sub lamina prima venire 
ConTÌTam; 'Nemon oleom fert odusl Ecqnis 
Auditf cnm magno blateras clamore fiigiaqne. i 

HulTÌna et acnirae tibi non referenda precati 
Diacednnt. Etenim btoor me, dixerìt ille, 
Duci ventre levem, naanm nidore eupinor, 
ImbeciUm, ioera, ai quid tìs adda popino. 
Tu, cnm da qnod ego et fortaaaìa neqnior, nitro ( 
Insectere Telut melior verbiaqne decoria 
Obvolras TÌtiuml Quid, si me stnttior ipm 
Qningentia empto drachmw deprenderiBl Aofer 
He Tidtn terrere; maniuu itomachnmque teneto, 
Dum quae Criapini docuit me janitor edo, < 

Te «n^Qx aliena cagHt^ meretrìcnla Davuni: 
Feccat uter nostrum enee dignìns) Acrìa ubi me 
Natura intendit, mib darà nuda lucerna 
Qoaecanqne escepit tnigentis Terbera caudae, 
Clanibns aat sgitafit equnm lasdTa Bupìitnm, i 

Dìmitlàt ueqne &mosiim neque aoHidtum ne 
Dttior ant formae melioria meiat eodem. 
Tn cnm projectia inaignibna, annulo equestri 
Bomanoque babitu, prodia ex judice Dama 
Tnrpoa, odoiatnm caput obscuranto lacerna, I 

San ea quod aimulasl Hetnens inducerìs atque 
Altercante libidinibua tremia ossa paTore, 
Quid refert uri, Tirgia ferroqna necari 
Auctoratus eaa, an turpi dausiia in arca, 
Quo te demiaìt peccati consda herilia, < 

C<mtractimi genibna tangaa capati Sstne marito 
Hatronaa peccantis in ambo josta poteataal 
In oormptorem Tel juitiOT. Illa tamen se 
Non haUta matatre loct^ peooatTO capems. 

u,o,i,-f-n,Gaogli: 



SATIRARTJM II. 7. IBS 

Oum te fonnidet mulier neqne credat snuuità, H 

Ibis sab furcam prodeng dominoqne furenti 
Committes rem omnam et vitam et cum corpore famuiL 
Enati, credo metnes doctosqae caTebÌB: 
QnaereH quando itemm paveas ìteromqne perirò 
Posùs, o toties servus ! Qoae bellua mptis, » 

Cum «emel effu^t, reddit se tvava catenis 1 
Non snm moechna, ais. Neque ego hercula ftir ubi rasa 
Praetereo B^ens argentea: tolle perlclum, 
Jam vaga proailiet frenìs natura remotie. 
Tuna miU dominus, rerum imperiÌB homlDumque n 
Tot tontÌBque minor, queni ter vindicta quaterqne 
Imposìta band unquam luiaera fonnidine prìvett 
Adda saper dictis quod non leTÌiu vateat : nam 
8ÌTe vicariua est qui lervo poret, uti mos 
Vester ^t, seu conaervus ; tibi quid Bum ego ì Nempe 
Tu mihi qui ibiperitaa alii serris miaer atque si 

Duceris ut nerrìs alienis mobile lignnm. 
Quisnam igìtur liber? Sapiens eibi qui imperìosni, 
Quem neque pauperìea neque mors neque vincula terrent, 
U«sponsare cupidhiibuB, ctmtemnere bonorea bi 

Fortia, et in ae ipso totna, terea, atque rotundua, 
Extemi ne quid valeat per leve mororì, 
la quem manca ruit aeraper fortuna. Poteane 
Ex bis ut proprìum quid noacere ? Quinque talenta 
PoBcit te mulier, veiat fonbusque repulaum m 

Perfundit gelida, ruraoB vocat; erips tarpi 
Coli» jugo; Liber, liber saia, dio ago. Mon qaU; 
Urget enim domiaua mentem non lema «t aorw 
Subjectat laaao atimuloa Tera&tqne negantem. 
Vel cum PaoBiaca torpea, insane, tabella, u 

Qui peccaa mlnus atque ego, cum Fulvi Butubaeqna 
Aut Paddeiani contento poplite miror 
Prosila rubrìca pietà aut carbone, relat ai 
Re Tera pus:nent, feriant, vitentqne moventea 
Arma viril Neqnam et cesaator D&vua; at ipso ut 
SnbtiUs vetemm judex et caUidus andia. 
NQ ego si ducor libo fumante: tibi ìngens 
Virtua atqoe animus ooenia reeponaat oinnds 
Obaequimn ventna mihi peniiciosias est cor} 



.Coogk 



ISG HOSATH 7LACGI 

Tergo pleotw etnin. Qni ta impnnitior Illa ut 

Qofte parrò mimi nequennt obsonia captasi 
Nempe inamareBoiint qnilae sue fine petite. 
Uliuique pedw vìtiMum ferrs recnsant 
Ooiptu. An Ilio peccata mb noctem qni pner aTam 
Furtiva mntat Btrìgili: qni praedìa Tendit, ii« 

Ifil Hrrìle gulae puwu faabetf Adde, qnod idem 
KoD boram tecum esae potes, non otda recte 
Fonerò, teqae iptnim vitaa, fugitÌTua et erro, 
Jam Tino quaerena, jam Bomno fnllere cnram; 
Frastra; nam comes atra premit seqnitorque fogacem." 115 
" Unde mihi kpidem 1"—" QnarBom est opus f '~" Unde 

sa^ttaar 
"Ant inaanit homo ant Tomu &cii." "Odns hinc te 
Ni rapii, uoedes oprar» agro nona Babino." 

Vili. 
"Ut Naaidieni jnvit te coena beati t 
Nata mibi quaerentì conTiTam dictos hero Ulic 
De medio potare die." "Bio nt mìlù nimqnam 
In vita fnerit melina." "Da, ai grave non es^ 
Qoae prima iratum ventrem placaverit esca." I. 

" In primis Lucanna aper ; leni fait Anatro 
Captus, at aietiat coenae pater ; «crìa drcum 
Rapula, lactucae, radices, qnalia lasaom 
Perrellont atomachum, aiser, alleo, &ecnla Coa. 
HÌB ubi aablatis pner atto cinctiu aceniam w 

Oansf^ pnrporeo menaam perterdt, et alter 
SnU^t quodoonqne jaceret inntile qnodqne 
Foaaet coenantes offendere; nt Attica virgo 
Cam sacrÌH Cererìa procedit fìucns Hyda^MS 
Caecaba vina fereua, Aloon Chiom maria expers, ii 
Hio benu: Albannm, Haeoenas, aive Palemnm 
Te magia a^^dtis delectat, babemoa utmmqne." 
"Divitùs miaeraal 8ed qnis coenantìbna una, 
Fmidani, pnlchre foerìt tabi, noeae labora" 
" Bnmmua ego et prope me Viacna Tbnrinns et in&a m 
Si memini Variiu; cmn Bervilio Balatrone 
Tibidiua, qnaa Maeoenaa addoxerat mnbraa. 
Ifomentanos erat miper ipnim, Foitioa infra 



.-n,GoDi^li: 



SÀTIBABnU n. 8. 167 

Ridìcolna totas semel obsorbere placeutas; 
BfHDentanos ad hoc, qui bÌ quid fòrte latéret u 

Indice monstraret digito: oam cetera turba, 
Kos, ìnquam, coentunna area, coodijlia, piiweB, 
LoDge dissimiletn noto celantìa mccnm; 
Ut vd txnitinno patoit, ctim paaseris atqae 
Ingnstata mihi porrexerat ilia rìiomln. M 

Post hoc me docuit melimela rubere mÌDorem 
Ad lunam dele<^ Quid hoo intersit ab ipoo 
Andieris meliuo. Tum Vibidioa Balatroni: 
Nm niai dunnoM bibimna moriemor fnnltì: 
Et calicea poacit m^jorea Vertere pallor u 

Tom parochi fadem nil aie metaentÌB ut aerea 
Potorea, Tel qaod male dicont liberìoB vel 
Fervida quod mbtile exanrdaut Tina palatam. 
Invertont Allitania Tinarìa tota 

TibidJus fialatroque, aecntia omnibiu; imi it 

ConTivae lecti nihilnm nocuere lagenis. 
Affertur squilla» Inter nmisena natantes 
In patina porrecta. Sub hoc faema : ' Baec gTBTida,' inqnit, 
'C^>ta est, deterìOF post partom carne fatura. 
His mixtum jna est: oleo quod prima Tena&i li 

Pressit cella; gare de soccis pìscÌB Hiberì; 
Tino quinquenni, Tenun atra mare nato. 
Bum coqnìtnr— cocto Chiant no conrenil^ ut non 
Hoc magie nlliun aliod; — pipere albo, non «iiie aceto, 
Quod Hotbjmnaeam vitio mutaverit nvam. n 

Etvcaa Tiridee, inoka ^o primns amarai 
HonstraTÌ incoquere, inlntos Gnrtillas echÌDoa, 
Ut meliuB moria qaod testa marina remittaL' 
Interea suspensa giaves «ilaea nUnas 
In patinam fecercv trahentàa pnlTeria atri U 

Qaàiitam non Aqoilo Campania exdtat agri*. 
Nos m%jus Tenti poatquam nìhil esso perieli 
Seiudmus erigimnr. Rnfus pomto calate, ut al 
Fìlìns immaturos obiaaet, Sere. Quis esset 
Finis ni saiHttis »c Nomentanus amionm « 

ToUeret: 'Heu, Fortuna, quia eat cmdelior in nos 
Te densi Ut «eroper gaodes illndere rebna 
Hamai^ 1' Tanna rnuppi oompeooere risoni 

ao,i,-f-n,GoOl^li: 



lU HORÀTII FLACd SATIRABUU II. e. 

Vis poterat Balatro snspendens oumia noBO, 

'Haec ut cmiditio viTendl,' aiebat, 'eoque ti 

BesponmiiK tao mmqium e«t par fama labori. 

T«ne ut ego oedpiar laute torquerier omni 

Sollìcitudiiie dìatrìctum, ne pania aduBtos, 

Ne male conditum jna apponatnr, ut omaes ' 

Praeciadi recte pneri comptique tninìstrent I T> 

Adde hoa praeterea casua, aulaea niant ai 

Ut modo; li paliiiiun pedo lapsus fìsngat agaeo. 

Sed coaTÌmtorÌB nti docU ingeninm rea 

Adveraae nudare solent, celare secondae* 

Nandienns ad haec : ' Tibi di quaeconqne preccrÌB ts 

Comnoda dent \ Ita tìt bonus ea convÌTaque coniis.' 

Et Boleas poscit. Tum in lecto qnoqne siderea 

Strìdere secreta divisos ave susurras." 

" Nnllos bis maUem ludos apectaase ; aed illa 

Bedde age qnae dÙDoeps risìstl" "Vibidius dum m 

Quaerìt de pueris num sit quoque Iracta I^ena, 

Quod sibi poacenti non dantur pocula, diunque 

Bidetnr flotia rerum Balatrone secundo, 

Naddiene, redis mutatae frontis, nt arte 

BmendaturuB fortunam; deinde secati 89 

Maionomo puerì magno discerpta ferentes 

Membra gruia sparsi sale multo, non sine forre; 

Pìngnibns et flcis pastum jecnr anserìs albas 

Et leporam avolsoa, ut multo auavius, armoa, 

Quam ai cum lumbia quìa edìt ; tum pectore adusto h 

Tidimus et memlas poni et sine clone palombes, 

Snaves rea, si non causas narraret earom et 

Natonu dominus; quem noa sic fugimns ulti, 

Ut nibil omnino guataremus, T^ut illia 

Oanidia afflasset p^or aerpentibus Afria." k 



-n, Google 



EFISTOLÀUUM 

LIBEB FSIMUa 



Fbhu diete mìhl, lamma dicmda Camena, 

Spectfttiun gatù et donatum jam mde qnaeris, 

Haaoenas, iterum antiquo me includere Indo. 

Kon eadem ett oetas, non mena. Veìuuus srmiB 

Hercnlia ad poatem ézi« latet abditus agro, s 

Ne populum extrenw totlea eioret arena. 

Xìst mìbi purgatam crebro qui personet anrem: 

Solve tenesceotem mature saoiu equum, ne 

Feocet ad extremnm ridendoB et ilia ducat. 

None itaqne et rersus et cetera ludicra pano, m 

Quid rerum atquedecens curo et rogo et omnia in lioc Bumi 

Oondo et compone quae mox depromere possim. 

Ao ne forte rogea quo me duce, quo lare tuter, 

Nnlliua addictna jorare in Terb» roagiatri 

Qao me cunque rspìt {«mpeatas deferor lio^es. Ij 

fiuno agi1i8 fio et mereor dvilibus undia, 

Virtotia verae curtoa rigiduaque satelles ; 

None in Aristippi fiirtim praecepta rolabor. 

Et mìhi rea non me rebus aubjungere conor. 

Ut noz longa qoiboB mentitnr amica, dieiqna m 

Longa videtur opna debentibua, nt piger anmu 

PnpiUia quos dur& premit custodia nutnun ; 

Bic mihi tarda flaimt ii^p^taqne tempora, quae apcm 

Omnlinmque momntor agendi naviter ìd quod 

Aeque pouperibna prodeat, looapletibaB aeque, *t 

Aeque n^lectnm puerìa senibuaque nocebiL 

Beatat nt hia e^ me ipso regiun solerque elementii. 

Non poama ocnlo quautom contendere Lynoma, 

Non tomen iddrco contenmaa lippus inongi; 

Neo quia deiQ)ereB invicti membra Olfconia, w 



.-..Cooglc 



leo HORA.TII FLACCI 

Nodou corpoa nolis prohibere cheragra. 

Bst qu&dam prodìre teuus ù non datar ultra. 

Feiret avarìtia raiseroqne caindine pectns, 

Bnut Terba et Toces quibm hnnc lenire dolorem 

PoBsis et magnaiD morbi deponere parteai. ji 

Laodìs amore tames, sunt certa placala qnae te 

Ter pure lecto potemut reoreare libello. 

lurìdua, irocundiu, iners, TÌnoeiu, amator, 

Nemo adeo fenu est ut non mìtescere posait, 

Si modo cnltnrae patientan oommodet aurom. h 

Tirtiu est vitium fiigere et Uiiàeiitia prima 

StnltiUa caruiue. Videa quae mmtima credis 

Esse mala, exiguum censom tQrpemqite repolsam, 

Qoaut'} devìtea animi capitìsqne labore. 

Ipipiger eztremoa corris mercator ad Indoa, ti 

Per mare paaperìem fugienB, per saia, per ignea: 

Ne cnrea ea qnae etulte mirarìs et optaa 

Discere, et audire, et meliorì credere non Tisi 

Quia dream pagos et circum compita pognax 

Magna coronari conteinnat Olympia, coi spes, so 

Coi Bit conditio dulds aine pnlrere palraael 

Tilias ai^ntum est auro, TÌrtutiboB aonim. 

"O cives, cìtos, quaerenda pecunia prìmum est; 

Tirttu post nummoe." Haeo Janna summos ab imo 

Perdocet, baec recinont jnvraies dictata scuesqne^ a 

LacTO soapenri locnlos tabulamque lacerto. 

£st animus tibi, sunt mores et lingua fldeaqne; 

Sed quadringentia sex septem milia deannt, 

Pleba eris. At pueri lodentes, "Bex eria," aìnnt» 

"Si recte fiteies." Hio mums aSnena eato, m 

Nil consdre sibi, nulla palleacere culpa. 

Boida, dio sodes, melior lex au pueronmi est 

Weiiia, qnae rognum recto fadentiboa offerta 

Bt manbus Cnrìis et decantata Camillis 1 

Isne tìbi melius suadet qui rem fiidaa, rem, ts 

Si poBBÌB reote, si non qaoconque modo rem, 

Ut propina epoctas lacrìmoBa poémoba Pupi, 

An qui Fortunae te reaponaare superbas 

Ubemm et erectnm praeseua hortatur rt uiatf 

Qnodn me populus Bomanoa fi>rt» rcget, cor n 



.-n,Gooi^li: 



EPI3T0LARUM I. 1, IBI 

Non ut porticibiis sic jadidia fniar ÌBdein, 
Nec sequar ant fbgittm quae diliifìt ìpae vel odit', 
Olìm quod valpea aegrotb canta leoni 
Bespondit referam: Quia me veatigia terrent. 
Omnia te advenum spectantìa, nulla retrorsiun. 7J 
BelluanmltommeB capitoni. NamquidsequaraiitqQeml 
Pars hominTun gestdt condncere publica, sunt qui 
Cnistìs et pomis vidoas veneutar araraa, 
Bicipìantque senes qnos iu fivaria mittADti 
Uoltis occulto creedt rea fenore. Venun m 

Bato aliis alìos rebus stadiisqne teneri: 
Idem eadem pommt horam dniare probanteit 
NiiUag in orbe ainna Balìa praelncet amoenis, 
8i diiit dives, lacus et mare aentìt amorem 
FeBtJnantis herii eoi id vltioBa libido « 

Fecerìt auspidnm, "Craa ferramenta Teannm 
Tolletis, fabri." Lectiu geniali^ in anla eet, 
Nil alt esae prioa, melina nil caelìbe vita; 
Si non eat jurat bene aolia esse maritia. 
Quo teneam mttna mutantem Protea nodoT m 

Quid paaperl Ride: mntat coenacnla, leotos, 
Balnea, toniorea, condncto uavigio aeque 
Naoaeat ao locnplea qoem dndt prira trìremia. 
Si coratoa inacquali tonsore capilloa 
Occnrri, ride«; ai forte aubucula pexae ts 

Trita Bubeat timìcae Tel ai b^ diaaidet impar, 
Bidea: quid, mea cnm pugnat aententia aecum, 
Quod petJit apemi^ repetit quod nuper omiait^ 
Aeatnat et vitae dUconvenit ordine toto, 
Diruit, aedificat, mutat quadrata rotondial ih 

Inaanire putas sollemnia me neque rìdea, 
Nec medìd credia nec coratoria egere 
A praetore dati, renim tutela meamm 
Cnm da et prave aectnm stomacheria ob unguem 
Be te pendentis, te reafndentJa unici. i<u 

Ad annunam: aainena uno minor eat Jore, direa, 
Liber, honoratua, pulcber, rez deniqne regiun; 
Fraecipoe eanoa, niai cnm pitnita mcdarta «st. 



.-nyGoogli: 



162 HOBATU FLA.CCI 

II. 
TKOjAin belli icriptcavm, maxime Lolli, 
Bum tu dedamu Bomae IVaeneate relegi ; 
'Qnì quid àt pnkhrimi, quid turpe, qnid utile, quid aon, 
PlaniuB ac mdias CbryHippo et Orantore didt 
Cor ita crediderim nìsi quid te detinet Kndi. i 

Fabula qua ParidÌB propter nuratur amonm 
Oraecìa Barbariae lento collisa dnelio 
Stnltonun regam et popnlorum contìnet aestm. 
AntenDr censet belli praecidere caiuam : 
Quid Parisi Ut nlrm regnet TiTatqoe beatas ii 
Cogì poBBB negat. Neetor oompooere litee 
Inter Peliden featinat et iniet Atrìden; 
Hunc amor, ira quidem oommuniter nrit ntmmqae. 
Quidqnid delirant reges plecbmtur AobÌTi. 
Seditione, dolii, ecelere atque lìtridine et ira ij 

Iliftcoa intra muros peccatur et extra. 
RursuB quid mtna et quid s^ieotia poadt 
tJtile propoanìt nobis exenplar Ulixen, 
Qui domitw Trojae mnltorum proridu nrben 
Et moreB bominum inapexit, latumque per aequor, a 
Bum «ibi dum Kxaifi reditum patatv aopera multa 
Pertulit adversii rerum itmuembilis undis. 

. Sirenum vocea et Oìrcae pocula noeti ; 
Quoe M onm aociis etoltus cupiduaqne bibisset, 
Sub domina meretrice fiiisset turpie et excorf^ i 

TìxiasQt canis immiundus Tel amica lato bob. 
No8 uumenis Burnus et froges consuioere nati, 

' Sponsi Pendopae, netralonea, Alcmoiqne 
In cute cnranda plus aequo operata juTentos, 
Cui pulchrum fuit in medios dormire dies et i 

Ad strepitum dtharae oeaaatnm ducere ounm. 
Ut jugulent homines surgunt de noote latroneB : 
Ut te ipBum serrea nrai expergigceria ) Atqni 
Sì nolea eanns ourrea hydropioua ; et ni 
Posces ante diem librum cum lumine, ti nou i 

Inte&dea animum studi» et rebus honeaUs, 
Invidia Tel amore vigil torquebere. Nam cor 
Quae laedout ocolog festinas demerc^ si quid 



.-..Coosk 



BPISrOLABUM L 3. It 

Xìrt MiaiOTB differs curandì tempua ìd nuninn } 
Dimidiam &cti qnì ooepit babet; eapem aode; i 

Incipe. Qui reote viTeodi prorogai boram 
nnaticoB exBpeotat dum defluat arnnu; ai ille 
Labitnr et labetur in otobo Tolubitis aeTum. 
Quaeritnr ai^entum pu«ri»qa« beata creuidu 
Uxor, et incultae pacantor Tomero silvao: 
Quod utù est cui ooutingit nihil ampliua optot. 
Non domus et fiindiu^ non aerìs acernu et auri 
Aegroto domini deduxit corporo febrea, 
Non animo curaa. Valeat posseBsor oportet 
Bi oomportotu r^nu bene cogitat utL i 

Qui cnpit aat metuit juvat iUum ùo domai «t rea 
Ut lippum jHctae tabulae, fomenta podagram, 
AnricaUs dtharae colleota sorde dolentes. 
Sincerum eat mui Tas quodcunque iufondÌR aoesdt. 
Bpeme volaptato*, nocet empta dolore voluptaiB. 
Bemper avanu eget: certum voto potè finem. 
InTidiu alterìoa macreacit rebus opirais; 
Invidia Siculi non invenero t^ramu 
Utuus tonueatum. Qui non modeiylàtar trae 
Infectnm volet esse dolor quod BUBBorìt et mena, < 
Dum poenas odio per Tim featiuat inulto. 
Ita furor brevis est: aninìum rege, qui laù paitt 
Imperai : bnuc frenila huoo ta compesee catena. 
Fingit ^oiun tenera docilem owvioe magiater 
Ire viam qua mooslret equeai v«aiatùnu, ex quo i 
Tompore oerrinam pellem latravit in aula, 
Hilìtat in ailvis catùlua. ^unc adbibe puro 
Pectore Tcrba, puer, nuno te melioribus offw. 
Quo semel est imbuta recens servabit odorwi 
Testa dio. Quodsi ceBsaa aut strenuus anteis, 
Nec tardnm opperior neo praecedentibua insto. 

HI. 
JvLi Flore, quibus terrarum militet oris 
Claudini Augusti priTÌgnus sture labore. 
Thracane vos Uebrusqoe niTali compede rinctus, 
An fretn vicinas inter currentia turres, 
An pingues Asiae camfi coHesque morauturl 

M« 

.„-..Coosk 



164 HORA.Tn FLAOOI 

Quid stndjoaa cohon openun atmit ? Hoc ([ooqae cnro. 

Quia sibì rea geabm Aogiuti icrìbere somìtl 

Bella qnia et paces longam difiimdit in aertim? 

Qiiid Titiofl Romana brevi Tentnraa in ora? 

Pindarici fontia qui non eipallnìt haostns, u 

Fastidire laons et Htob aiuna apertos. 

Ut valeti nt meminit nostril Fidibnsna Latini' 

ThebanoB aptare miMlos stadet auspice Musa, 

An tragica desaent et ampnllatur in arte) 

Qoid mihi Celaus ogit ? monitua multnmqne menendua is 

Privatas nt qnaerat opes, et tangere vitet 

Scrìpta PalatinoB quaecunqne recepit Apdlo, 

No là forte anaa rq>etitum venerìt oUm 

Orex avinm plumaa moveat comicnla rìsom 

Fnrtiyis nudata coloribna. Ipae quid audea? m 

Quae circumvoUtaB agilia thjma? Non tibi paimm 

Ingeninm, non incultnm est et tnrpiter hirtom. 

8eu lingnam canua acuis seu ciTica jura 

Beapondere paras »en condis amabile Carmen, 

Frìma feres bedeiae Yictricia pnemia. Qaodai ss 

Frigida curarum fomenta relinqaere posaes 

Quo te caelestis aapientia dnceret irea. 

Hoc opus, hoc atndinm parri properemua et ampli 

Si paMae Tolomaa, ai nobia virere cari. 

Debea boo etiam rescribere, ai tibi cnrae ^ la 

Qoantae conveniat Mnnatiua; an male sarta 

Gratia neqiucqaam coit et reacinditnr. At vos 

Ben caliduB BBSgniB aen reram inadtia Texat 

Indomita oemce feros, ubicunqne locomm 

TiTitis, indigni &at«nium rompere foedna, ts 

Paadtar in Teatrom reditom votira jnTenca. 

IV. 
Albi, noatrornm aermonum candide jndex. 
Quid nimc te dicam facere in resone Pedana? 
Scrìbere qaod Cassi Parmenaia opuacula vincaia 
An tadtiUD Bilvas inter reptare «dubrea, 
Corantem quidqnid dìgnom aiqiieDte bonoqne érti 
Nfm tu oorpna eraa aine pectwa Di tibi tot 
Si tibi dÌTiiàai dederont arteniqiM (hiendL 

.„-..Coosk 



EPISTOLAEUM L B. 
Qnid Toveat dolci nutricnla majus aloiono. 
Qui sapere et uri poeait qnae teatìat, et cni 
Oraióa, &ma, mletudo (xmtingat abimde, 
Et miuidas Tictns non deficiente cnunenal 
Inter epem comtnqDe, timores Inter et iraa, 
Omnem crede diem tìhi dilazieBe mipremom: 
Grata saperveniet qnae non sperabìtur hora. 
Me pin^em et aitidom bene «orata cute Ttsee 
Cum ridere roles Epicori de grege porcaio. 



Si potes Archiacis cooTira recombere lectìs 
Nec medita coenare tìmea olua onme pBtellt^ 
Bupremo te sole domi, Torqoate, manebo, 
Tina bibee ìtemm Tanro difiiisa palnstres 
Inter Hintomas Binoessanamque Petriniua. 
8i ineliuB quid habea arceese Tel imperium fer. 
Jamdndum splendet focus et tibi munda Hupellez 
Mitte leres ipes et certaioina divitiaroin 
Et Moscbi causam: cras nato Caesare fostos 
Dat Teniam somnomqua diesi impune licebit 
Aeetimm Bermene benigno tendere noctem. 
Quo mihi fòrtnnam à non concedìtur otì ì 
Farcos ob heredis cnram nimlomqoe aeveroa 
Aeddet linsano : potare et spargere flores 
Indpiam, patiarque rei inconsoltos haberì. 
Quid non ebrietà» deaignat 1 Operta recludìt, 
Spes jubet eaae ratas, ad proelìa trudit inertem ; 
SollicitiH aniniiB ouns eiimit, nddocet artea. 
Fecundi calicea qnem non fecere disertumi 
Contracta quem non in paopertate Bolutomt 
Haec ^o procurare et idoneus imperor et non 
InritoB, ne torpe twal, ne sordida mappa 
Cormget narea, ne non et cantharaa et lanx 
Ost^ndat tibi t^ ne fidos inter amicoa 
Bit qui dieta foras eliminet, ut co€at par 
Jungatnrque pari. Butram tibi Septidumqne, 
Et nià coena prior potiorque puellà tSabinum 
Detinel^ aasumam; locua est et plorìbos ombris: 
Sed ninÙB arta premont olidae convlTia caprae. 



.-n,Gooi^li: 



1<6 HOBATn FLACd 

Tu qnotas erae velia rescrìbe, et rebas omiBBu k 

Atrìa Mmntem postico &11« dientem. 

TI. 
NiL admir&rì prope rea est una, Namid, 
Soloqoe qriae possìt fiicere et Beirare beatom. 
Hmic Bolem et Rt«Uas et decedenti» certis 
Tempora momentis annt qui formidine nnllii 
Imbuti apectent: qnid censes mnnen) terree, s 

Quid mims extremoa Arabaa ditautia et Indoc^ 
Ludicra quid, {dansos et amici dona Quiritis, 
Quo apectanda modo, quo sensa crediB et ore! 
Qui tìmet hia advena fere mìratnr eodem 
Qno capiens pacto; pavor est ntrobiqne moleatus io 
InproTÌsa aimul apedea exterret utnunqne. 
Qaudeat an doloat, copiat metnatne, qnid ad rem, 
6f quidqnid Tidit melina pejnaye sua ape 
Deflzifl ocnlia ammoqne et corpore toipet 7 
Izuani aapiens noraen ferat, aeqaus Sniqnì, is 

Ultra qoam aatia eat Tirtntem ai'petat ipaam. 
I nunc, argentnm et mumor vetns aeraqoe et artea 
fiuapice, cum gemmia Tjrioa mirare oolores; 
Oande quod apectant oculi te mille loqnentem ; 
Haviia mane fonun et Tespertinua pete tectnm, w 

Se jina frumenti dotalitnu emetat agrìa 
Mutua et, indignum qnod sit, pejoribnB ortns 
Hio tibi sit potàoa qmun ta mirabilia illi. 
Quidquid «ab terra est in aprìcum praferet aetaa; 
Defodiet condetqne nitentia. Oum bene aotom u 
ForficuB Agrì;^me et ria te conapezerìt Apfn, 
Ire tamen reatat Numa quo devenlt et Ancna. 
Si latua ant renee morbo tenfantnr acuto 
Quaere fugam morbi. Via recte Tirare : quia non ? 
8Ì virtus boe una potest dare, fortis omÌBaìB m 

Hoc age delicììa. Tirtutem verba putas et 
Imcom lignai cave ne portua occupet aKer, 
Ne Cibyratìca, ne Bithjna negotia perdaa; 
Milla talenta rotendratnr, totidem altera, porro et 
Tertia anocedant et quaa para quadrai acermm, u 
Scilioet oxorem oom dote fidemqne et amicoa 



.-n,Gooi^li: 



EPiarOLARUH I. 7. 187 

Ex geniu et formam reginft Pecunia donat, 
Ac bene Bummatom decorai Soadela Venosqne. 
Hancipiis locuples eget aerig Cappadocum rei: 
Ne fueris hic to. Chlamydea Lucullns, ut aiuut, a 
Sì poBset centoni scenae praebere rogatus, 
" Qui poBBom tot f ait ; " tamen et quaeram et qnot 

babeix» 
Mittamf poBt paulo scrìbit àìA mìllia qmnqoe 
Base domi chlamjdum; partem Tel toUeret omnea. 
Exilis domus eat abi non et multa anpersunt 45 

Et dtHiunum fidluut et prosont fnribna. Ergo, 
Si res sola potest Tacere et serrare beatum. 
Hoc prìinus repetaa opus, hoc poatremna omittas. 
Si fortanatam apecies et gratìa praeetat, 
Hercemur Bervnm qui dictet nomina, laemm go 

Qui fodicet latuB et ci^at trana pondera deztram 
Porrìgere. "Hic miiltum in Fabia ralet, ìlio Velina; 
Coi libet hic fiiscea dabit eripìetqnc cnrule 
Cai volet importmiUB ebur." Frater, Pater, adde; 
Ut cniqna est aetas ita quemque focetus adoptA. u 
Si bene qui coenat bene vivit, lucete camus 
Quo ducit gnla ; piecemor, Tenemnr, ut olim 
GargiliuB, qui mane pli^aa, renabula, servoa 
DiSertom transiro forum populumque jubebat, 
Unus ut e multis populo epectante referret a> 

Emptum mulos aprom. Crudi tmnidique lavemur, 
Quid deceat, quid non, obliti, Coerite cera 
Digni, remiginm Titiosom Ithacenaìs Ulixei, 
Cui potior patria fiiìt interdicta ToltllitaB. 
Si, Mìnmennua uti oenaet, «ine amore jociaqus es 
Nil est jucundum, Tiras in amore jocisquo. 
Viro, vale. Si quid novisti rectiuB iatis 
Candidila imperli ; ai non hia ntere mecum. 

VII. 
QniHQUB diea tibi poUidtaa me rure futnrmn, 
Seitiiem totnm mendax deaideror. Atqui 
Si me Tirerò via ganum recteque Talentem, 
Qaam niilii daa aegro dabia arrotare timenti, 
Maecenna, veniam, dom ficna prima calorque s 



.-n,Gooi^li: 



163 HORATH JLAOCI 

BeBignatorem decorat lictorìbns atrù, 

Dam pueris omnia pater et matercula pallet, 

Offlcioaaque sedulìtaa et opelU foremis 

Adducit febree et testamenti reaignat. 

Quodm bruma nÌTeg Albania illinet tigrÌB, le 

Ad more deacendet Tates tuua et sibl parcet 

CtHitractusque leget; te, dulda amice, reviaet 

Cam ZephjTu, tà ccncedei, et hirondioe prima. 

Non quo more pina reaci Oalaber jnbet hospee 

Ta me fecisti locupletem. "Vescere aodes." ii 

" Jom satia est." "At tu quantum via tolle." "Benigne." 

"Non inrisa ferea pueria munuscula parria." 

"Tarn t«neor dono, quam si dimittar ouaatss." 

"Ut libet; haec porda hodìe ODinedenda relinquea." 

ProdlguB et stoltus donat quae spentit et odìt; ao 

Haec geges ingratos tulit et feret omnibna aunia. 

Tir bonus et sapieoa dignis aìt esse paratus, 

Ifec tamen ìguorat quid distent aera lupinis: 

Dignom praestabo me otiam prò lande mprentia. 

Qnodù me uolea usquam discedere^ reddea jj 

Porte latus, nigros angusta fronte capillo^ 

Beddea dulce loqui, reddes rìdere decorum, et 

Inter Tina fugam Cinarae maerere proterrae. 

Forte per angustora tennis Tulpecula rìmam 

Bepaerat in cumeram frumenti, pastoque ruraus u 

Ire foras pieno tendobat corpore frustra ; 

Cui mustela procul, "Si vie," ai^ "effogere istdnc, 

Macra cavimi repetes artum qnem macra aubieti." 

Hac ego ai compellor imagine cuncta reugno; 

Nec BOumum plebis laudo satur altiUnm, ueo a 

Olia divitiia Arabnm Uberrima muto. 

Sacpe Terecondum laudasti, rexque paterqoe 

Andisti (mram, nec verbo parcins abaena: 

Inspice si possum donata reponere laetus. 

Haud male Telemachn^ proies patientis Ulisei: u 

"Non est aptua equis Ithace locus, ut neque [dania 

Porrectna apatiis nec multae prodigua herbae; 

Atride, m^ia ^>ta tibi tua dona relinqoam." 

Farvum parva dacent; mibi jam non regia Bom^ 

Bed vacuum Tibur placet aut imbelle Tarentum. u 



.-n,Gooi^li: 



BPISTOLABnU L 7. ÌS9 

Btrenuns et fortÌB ommeqne Phìlippos agendÌB 
Clarus ai) officua odaviuiL (orciter horam 
Data redit, atqne Foro nimium distare Carìnaa 
Jom giuidis natn querìtur, coDspesit, ut aiau^ 
Adrasom quendom vacua tonsorìs in umbra so 

Gultello proprios purgantem leniter nngues. 
"Demeb'i," — puer Me non ìaero josaa Philipp! 
Acdpiebat — "abi, quaere et refer, unde domo, quia, 
C^joB fbrtunae, quo sit patee quove patrono." 
It, redit et n&mt, Vdteìnm nomine Uenam, ss 

Proeconem, tenni censo, sine crimine, nottua 
Et properaro loco et cessare et quaerere et uU, 
Qaudentem parrisque BodAJibus et lare certo 
Et ludia et post decìsa negotia Campo. 
"Scitari libet ex ipui qnodcuaque refers; dio m 

Ad coenam veniat." Non sane credere Uen% 
Mii&ri secum tacitus. Quid multa? "Benigne," 
Respondet " N^et ille mihi )" " Negat improbus et te 
Negligit aut horret." Volteium mute Philippns 
VilLi vendentem torneato scruta popello w 

Occupat et salvere jobet prior. Ille Fbilì^^ 
Excusare laborem et mercenaria vinola, 
Qnod non mane domum Tenisset, denique qood non 
Providìsset eum. "Sic ignovisse putato 
Me tibi si coenas bodie mecum." " Ut libet" " Ergo « 
Post nonaai veniesj none ì, rem strenaus auge." 
Ut ventum ad coenam est, dicenda tacenda locutns 
Tandem domiitum dimittitur. Hic ubi saepe 
Occnltum tIbus deourrere piscis ad hamum 
Mane cliens et jam certoa conrìva, jubetur ;] 

Rura Buburbana indicds comes ire Tatinia 
Impositns mannis arruia caelomque Babinom 
Non cessat laudare. Tidet ridetquo Philippus, 
Et aibi duni requiem, dnm risus undique quaerìt, 
Dnm septem dràiat sestertia, mutua septem a» 

Promtttit, persuadet uti wercetor agellum. 
Mercatur. Ne te longia amb^bua rsUx^ 
Qnam satis est morer, ex nitido Gt rosticus atqne 
Sulcos et Tioeta crepat mera; praeparat ulmos, 
Immorìtor stodiìa et amore aenesdt habendl, «9 



.-n,Gooi^li: 



170 HORATn FLA.CCI 

Teniin ubi ores furto, morbo p^ere capeìlas^ 
8pem mentita segvs, bos est enecta* Rrsndt^ 
OfFeiuns damnìa media de nocte caballom 
Airipit iistosque Philii^ tendit kd aedea. 
Quein BÌmuI «dspesit Bcabmm intoosumqne PbilippitB, m 
"Durns," ut, "Voltai, minis attentiuqiie rìderia 
Esse mihL" " Poi me miserum, patrone, rocarea. 
Si Tollee," inqoit, "rerum mihi ponere nomen! 
Quod te per Genium dextrtynque deoeque Penates 
Obsecro et obtestor, vitae me redde priori." ss 

Qui semel adspeiit qnantmn dimim petìtis 
Praestent, mature redeat repetatqae relieta. 
Metìri se quemque suo modulo ao pede Ternm eaL 

Vili. 
Cblso gatidere et bene rem gerere Albìnomia 
Musa rogata refer, comid BGrìbaoqiw Neronla. 
8i qnaerct quid agam, die multa et puldira roinaataQ 
Vivere nec recto nec soariter; hiiad quia grando 
Contuderit vites oleamque momorderit aeatos, t 

Neo quia lon^quìs armentmn a^rotet in a^ris; 
Bed quia mente minuB -vabduB qnam oorpore tota 
Nil audire velim, n3 discere, qnod levet aegmm; 
Fidia offendar medids, irascar amicis. 
Cor me funesto proper^it arcere vetemo; le 

Qnae nocuere sequar, fagiani quae profore credalo; 
Romae Tibur amem TOntosas, Tibnra Romam. 
Post haec ut Toleat, quo poeto rem gerat et se, 
Ut placeat jureni percontare utqne cohortL 
Si dìcet, Recte, primum gaudere, subónde is 

Praeceptum aurìonlis iioo instillare memeoto: 
Ut tu fortunam ne nos te, Celso, feremns, 

IX 
SBFTumm, Claudi, niminim ìntdligit uims 
Quanti me focias; nam cam n^at et prece cogit 
Sdlicet vt tibi se laudare et tradere eoner, 
Dignum mente domoqae legentis honesta Nermii, 
Hnnere cum fungi propioris oenaet amid, t 

Quid possim ridet ao norit me raldios ipso. 



.-nyCooi^li: 



EPISrrOLABtJM I. 10. I 

Uulta qntdem diiì cor excnutos abirem ; 
Sod tiiuui mea ne flnsÌB§e minora .putarer, 
DiaaiiQiilatOT opia propriae, mihi commodus uni. 
Sio ego majorÌH fugiens opprobria cnlpaa 
FrontiB ad nTbanae descendi pracmia. Quodn 
DepoBÌtnm laudas ob amid jiuaa pndorem, 
Soribe tnì gregìa himc et fortem crede boiinmque. 



Urbis amatorsm Foscnm salrere jnbemns 
Rnrìs amatores, hac in re acilicet xm^ 
Mnltum disiiinileB, ad caetetA paene gemelli; 
Fraternia anirois qoidquid negat aJter et alter; 
Anniiimus ptLrÌt«r vetoli Dotique columbi. 
Tn nidom serras; ego landò nuis amoenl 
RìTos et mosco circumlita «axa nemneqno. 
Quid qnaeria ? Viro et regao eratal ìsta reliqui 
Qnae »o» ad caelum fertis mmore secundo: 
ntqae saeerdotÌH fngitivns liba recnso; 
Fané egeo jam meilitia potiore placentis. 
Vivere naturae ai convenienter oportet 
Pmendaeqne domo qnaerenda est area prìmnm, 
NOTiatìne locam potiorem rare beato ì 
Est ubi plus tepeant hiemes, ubi gratior aura 
Leniat et rabiem Canis et momenta Leonia, 
Cam aemel accepit Solem furibundua acatum t 
Bst ubi direllat somoos miutu invida cnro 1 
Deterioa LibycÌB olet ant oitet herba lapìllia ? 
Forior in virìs aqoa tendit ramperò ^umbum 
Qnam qnae per pronimi trepfdat cimi mnrmiire tìtu 
Nempe iuter varias nntritiir silva coliunnaa, 
Landatnrqne domna loDgoB qnae proapicit agroa. 
Natnram expeilaa furca tamen naqne recnrret, 
Et mala perrumpet fortìm faatidia victrix. 
Non qui Sidonio contendere caJlidna ostro 
Nescit Aquinatem potantja Tellem fuctim 
Ccrtina aocìpiet daranum propiusque medollia, 
Quom qni non potflrit vero distinguere falsum. 
Qnem rea plus nimio delectnvera secmidae, 
ìintatae quatìent. Si quid mirabere pmea 



.-n,Gooi^li: 



173 HOBATU FLACOI 

Inntna. Fuge nuigaa: licei sub paapere tecto 

Beges et regum vita praecoirare amioofl. 

Cervns eqmim pugna melior oominiinibus heii>ÌB 

Fellebat, doaec minor in cerUmine longo , u 

Imploravit opea homiiiia frenumqne reoepit; 

8ed postquAin TÌctor Tioleiu discegdt ab hoste 

HoD eqoitem dono, non frenimi depnlit ore. 

Bic qui pauperiem Teritiu potiore metallis 

Libertate caret, dominnm vehit improbus atqne u 

Serriet aetemuin, quia parvo nesciet nti. 

Coi non conteniet sua rea, nt calceua olim, 

Bi pede major erit mbTertet, si minor uret, 

LsetoB sorte tua vivea aapienter, Àristi, 

Nec me dimittea incaatigatnm nbi plora ts 

Cogere qnam satia est ao non cessare videbor. 

Imperai sut servit colleota pecunia cuique, 

Toitom digna seqni potius quam ducere funem. 

Haeo tibi dlctabsJn post bnnm putre Vacunae, 

Ezcepto quod non aimnl esses caet«ra laetas. m 

XI. 
Qun> tibi vÌHa Cbioe, Bullati, notaque IjesboB, 
Quid concinna Bamoa, quid Croesi regia Sardes, 
^yma quid et Colophon? Mtyora minorave fama, 
Cunctane prae Campo et Tiberino fiumìne eordent) 
An TOnit in votom AttaliciB ex urbibus nna, i 

An Lebednm landaa odio mari£ atqne viamm) 
Sds Lebedns quid dt; Gabiis desertior atqne 
Fidenia vicns; tamen iUic vivere rellem, 
Oblitosque meomm obliviscendos et illis 
Ifeptonum procnl e teirs spectare furentem. i< 

8od neqoe qui Capua Romam petdt imbre lutoqne 
Adeperaus Tofet in ctuipona vivere; nec qui 
Frigus collegit fiirnos et baine» ianclat 
Ut fortunatom piene praestantia vitam. 
Neo ti te validua jactaverit Auster in alto, ij 

Iddrco navem trans A^raeom mare Tondaa. 
Incoiami RbodoB et MjtìleDe pnlchra bcit quod 
Paennla aolstitio, campestre nivalibiu anri^ 
F^ bmmam Tib^i^ Sestili mense "tminn"». 

.„-..Coo8k 



epistotakitm: i. 12. ns 

Dwn licet ao Tultam serrat Fortuna benignimi, n 

Romao laodetor Samoa et Chios et Rhodoa abaens. 

Tu qnanuninqTiQ deus tibì fortnnaverit horam 

Grata Bume mann, nen dnlcia differ in annnm. 

Ut quoconque loco fneriB vìxìsm libenter . 

Te dicaa; nam si ratio et prndentia curas, v 

Non locuB effdd late maria arbiter anfert, 

Caelum non animiim matant qni trans mare cnmmii. 

Stranila noa eaercet inertia: navibns atqne 

Qnadrigis potimus bene TÌvere. Qiiod petia hie est, 

Bst Ulubria, animna ai t« non deficit aequiu. m 

XIL 
Pbuotibub Agrippae Hiculis qnos colHgTs, Icd, 
Sì recte fnieris non est nt coi^a mtyor 
Ab Jove donorì possit tlbi. Tolle querelaa; 
Fanper enim non est cni reram snppetit usna. 
Hi Tentri bene, ai lateri est pedibuaque tnis, nil s 
DÌTÌtiae potemnt regalea addere m^ns. 
Si forte in medio positomm abstemius herbis 
Viris et nrtica, aio TÌrea protinna ut te 
Confeatim liquidua Fortunae rivns inanret] 
Vel quia natnrem matare pecunia neacit, to 

Yel.qnìa cnncta pntas una virtnte minora. 
Miramnr ai Democriti pecna edìt a^llos 
Cultoqne dnm peregre est aninras aiiie coipore Telex ; 
Cmn tu Inter acabiem tantam et contagia lucri 
Nil parvwn sapiaa et adhuo aublìmia cnres: ti 

Qnae mare compeacant cansae, quid temperet anntun, 
Btellae sponte sua jnasaene TB^^entuT et errent. 
Quid premat obscumm Innae, quid protèrat orbem, 
Qoid velit et poaait rerum concordia discors, 
Empedocles an Stortininm deliret acnmen. m 

Venim seu piscea sen porrmn et caepe tmddas 
Utere Fompeio Groapho, et tà quid petet nitro 
Defer; nil Oroaphus nisi Temm orabit et aeqaum. 
Yilis amiconun eat annona bonia ubi qnid deest. 
JSe tamen ignores quo alt Romana loco rea: ig 

Caataber Agrippae^ Claudi Tirtnta Neronia 
Armenius cecidit; joa imperinmqna Fhraates 



ITI BOltATn FLACd 

Caemris acoe^t graiibus mÌDor; «nrea &agM 
Ital»e pieno defondit Copia ceruu. 

XIII. 
Ut proficisc«it4»n docai te aaepe diaqoe 
Angusto reddes dgnata Tolumiua, Tini, 
Si TalidoB, u laeto» erit, eì d^qne poscet; 
Ne «tndio uoatri pecces odiumqne tibellia 
Bedulns importos opera Tehraaenta minÌ8f«r. 
Si te forte meae graTÌa aret Barcùa cbaxtae, 
Abjidtu potiuB quam quo perTnre jnberìa 
CUteUas ferug ìjnpiagaa, Aainaeqiie patamoia 
Cognomen vertaa in rìsum et fàbnlft flas. 
Virìbiu ntem per cliroa, fiumum, I^tus; 
Victor propositi aimul ac perreneris illiu^ 
Sic positota tervabìi onua, ne forte Bub ola 
Fasciculom portea librorum, ut msticus agnain. 
Ut vinoBa glomuB furtÌTM I^rrhia lame, 
Ut omn pUeolo soleas courìvit trìbolia. 
Ne Ttdgo narres te aodariaBe ferendo 
CartninB, qoae poaaiut oculoe aureaqne morarì 
CaeaarìBi oratua mnlta prece nitere porrà 
Tade, vale, cave ne tdtubea mandataque frangas. 

XIV. 
TiLLK» dlvamm et mihi me reddonlù agelli, 
Qnem tu &BtidÌ8 habitatom quinqae foda et 
Quinque bonos solitum Variam dimitto^ patree, 
Certemiw qùnas auimone ^p> fortius an tu 
ETelIas agro, et melior sit Horatins an reg. 
Me qnaniTia Lamìae pietas et cura moiatiir 
Fratrem maerentia, rapto de batre dolentia 
lowlabilìtcr, ^-r^q^pn ìatuc meos auiiouraiie 
Fert et amat piatii* obstantta ruiiq)ero claiutra. 
Rnre ego viventaii, tu dicis in tube beatoin: 
Cui placet alteriuB sua nimirum eat odio sors. 
Stnltus nterqne locum immeritam eauBator inique: 
In colpa est animnB, qui w non ^iigìt nnquam. 
Tu mediastiniiB tacita prece rara petebaa, 
Nunc nrbeui et ludua et baine* Tillicua optas; 



EPISTOLABUM L IS. 175 

Me conriare mihi acù, et dìicedere tristoio 
Quandocnaque trafaunt invisa D^otifii Romam. 
MoD e&dem miramur; eo diaconvenit inter 
Meqne et te: nam qaae deserta et ìnbospita tesca 
Credis amoena vocat meciun qui seutit, et odit M 
Qnaa ta pulchra putas. iconiiz tabi et uncta p<qiiiw 
Incutiunt urbis deaidenum, video, et quod 
Anguluji iste feret piper et thus odus uvi^ 
Neo viciiia aubeat Tinam praebere toberna 
Qiiae poBsit tibi, nec meretrìx tàbicìna, ci^as a 

Ad strepitnin salias terme grarìs: et tames nrgM 
Janiprìdem uon tacta ligonibna arra boTemque 
Biqjunctiim cniaH «t rtrìctis frondibns explea; 
Addit opus pigro rirua, si decidit imber, 
HuHa mole docendua aprico paroere prato. m 

fiunc age quid aostfam coucentiuD dividat andi. 
Quem tenues decuere togae nitìdiqne capUli, 
Quem sds immnnem Cinarae [dacmue rapad, 
Qaem bibulnm liquidi inedia de luce Falerni, 
Ck>eiiabreTÌs juTat et prope tìtudi soninuR in hn'ba; » 
Nec \\maae pndet «ed non inddare ludum. 
Non istic obliquo «calo mea commoda qnisquam 
Limat, non odio obscuro morsnqne venenat; 
Kident vicini glebos et saia mQventBm. 
Cum servia urbana diaria rodere matis: u 

Honim tu in numenun voto ruis; invidet nmm 
Lìgnoram et pecorìa Ubi calo argutua et horti. 
Optat ephippia boa, {Hger c^tat «aro caballns; 
Qaam Kit uterque libeoa ceosebo exeroeat artem. 

XV. 
QuAX dt hiemB Yeliae, quod caelum, Tak, Salemi, 
Quoroin homiovun r^o et qu^a vìa, (nun mihi Soìm 
Hosa supervacuaa Antoaiua et tamen illia 
He &cit invisom, gelida cum perluor unda 
Per medium frìgiis. Sane mnrteta relinqui e 

Dictaque cesaantem nervis ^dere morbum 
Eulphora contornili Ticua gemit, invìdua aegrìa. 
Qui a^ut et Bt<anadiatQ anpponere fontibus wident 
Cluainia Qabioaqne petout et frigida rura. 



178 HOEATn FLACCI 

Untandiu locni ert et derenwrìa nota io 

FneteragemJna eqnns. "Quo tendis? Non mihi Cumas 
£at iter snt Baiss," beva Etomachoiiia habena 
DIoet oqnw; sed eqtd frenato est anrÌB in orej 
H^or tttnun popnlnm frumenti copia pascat; 
Collectoene bibant imbres pnteonie perenne! 15 

Jngìa aqiue; (nam Tina nihil moror illios orae; 
Rare meo poiaum quidris perferre pntiqua, 
Ad mare cmn reni ^enerosum et lene requiro, 
Quod cnras abigat, qnod Cam spe divite manet 
In vena* anlmnmqne menm, quod verba tnìnìKtret, n 
Qaod me Lncanae jnvenem commendet amicae.) 
Tractns Titer pinrei lepores, uter odncet aproi, 
Utra magia pi§cea et ecbinoa aeqnora celent, 
Pingois nt inde domnm posdm Phaeazque rererti, 
Scrìbere te nobis, UH nos accredere par est u 

Uaenins, nt rebus matemìa atqne patemlB 
Fortiter abramptàs urbaiiiu coepit baberi, 
8ctuT« vaguB non qni certnm praeaepe teneret, 
ImpraoBiu non qui oivem dfatoaceret host^ 
Qoaelibet in quemvls opprobrìa fingere sacTna, » 

Femìdes et tempeataa baraUirnmqne macelli, 
Quidqnid qaaeaiei«t ventri donabat aTaro. 
Hic ubi neqnitiae bntoribus et tìmidia nil 
Ant panlum abatolerat patinaa coonabat omasi 
Tilia et agninae, tribna nnÌB qnod satia esBet; ss 

8cilicet nt reatrea lamna candente nepotnm 
Dicovt nrendos, corrector Beatina. Idem 
Quidqnid erat nactus praedae majorìs ubi omne 
Terterat in fnmnm et dnerem, "Non bercnle miror," 
Aiebat^ "al qui comednnt bona, cnm alt obeao io 

Nil melhu tordo, nil vnlTa pnkhrìuB ampia." 
Nìraimm bio ego man; nam tuta et parmla landò 
Cnm ree defidnnt, tatis Inter TÌlìa fortia; 
Verum ubi qnid melina contingit et nncdna idem 
Tos sapere et solos aio bene yivere, quorum 45 

Ckmspidtur nitidia ftmdata peconia Tillia. 



u,o,i,-f-n,CoOJ^Ic 



EPISTOIi&BUM I. Ifi. 177 

XVI. 
Nz percMiterÌB fundoB meui, optime Quinti, 
Arvo pascat bertun au bacoia opulentet olivae, 
Fomisoe et pratis an aniìct& vitibos ulmo, 
Scribetur tibi forma loquaciter «t situa agri 
Continni monte* ni dlBsocientur opaca t 

Valle, Bed ut reiuenB dextnim latus adspiciat Sol, 
LaeTum discedens curru fugisnte raporet. 
Temperiem laude». Quid, d rubicunda benigni 
C!onia veprea et pruna ferant, bì qnercuB et ilex 
Hnlta frugo pecus multa domìnum jnvet nmbra, i* 
Dicas adductum propius fìnndere Tarentmn. 
Fona etiam rivo dare nomen idoneus, ut nec 
Frìgtdior Thracam nec porior ambiat Hebma, 
Infirmo capiti fluit ntilia, ntilis alvo. 
Hae latebrae dulces, etiam si credis amoenae, ti 

Incolumem tibi me pi9«gtant Sept«mbribiu lioris. 
Tu recto vivis d ouraa esse qaod audis. 
Jactamua jamprìdem <HnnÌB te Roma tieatum; 
8ed vereor ne cui de te plus quam titn credas, 
Neve potes alium «apiente bonoqne beatum, » 

Seu si te populua sanum recteque valentem 
Dictitet Qccultam febrem sub tempna edendi 
Disdmnles, donec manibua tremor inddat unctìa. 
Stultonim incorata pudor maina ulcera celat. 
Si qnia bella tibi tena pugnata mariqne s 

Dicat et hie verbia vacuaa permnlceat aurea: 
"Tene magia salTum popnlos velit an populum tu 
Serret in ambiguo qui conaulit et tit» et urbi 
Juppiter;" Augusti laude» agnoacere poaaiai 
Cum patena sapiens emendatuaqne Tocart, gr 

Reapoudeane tuo die aodea nomine? Nempo 
Vir bonus et prudmis dici delector ego ao tu. 
Qui dedìt hoc hodie cras ai volet anferet, ut «i 
Detnlerìt &aceB ind^^no detrahet idem. 
"Pone, meum est:" inquit. Fono trìstJBque recedo.» 
Idem si clamet forom, neget eaae padicum, 
Contendat laqueo collum presaiaae patemum; 
Mordear opprobriìs blaia mutemqoe colore* 1 - 
Falsna bcmor juTat «t meudaz infomia t«n«t » 



178 HOHATn FLACCI 

Qaem nisi inmdonun et loedicandarol Vir bonna «nt 

Qui consulta patroni, qui legea jnraque servat, [quia? 

Quo moltae insgnaeqDe Hecantar jndice liteB, 

Qqo rea aponBore et quo cansoe testo tenentur. 

Sed videt ìuate omni* domtu et vidnia tota 

Introrgam torpem, apedonim pelle decon. ts 

"Swt fiuttun fed nec fugi," n mìhi dicat 

gemu, "Habes pretìum, ioris bob vrerU," aio. 

"Non hominem occidi." "Non pucoB in cmce cervos," 

"Snm bonus et frugi.'' "Renoit n^tatqne Sabellns; 

Cautus enim metuit foTetun hipua aocipiterqne N 

Bmpectoa laqueoB et opertom miluns hammu. 

Odemnt peccare boni viitutÌB amore; 

Tu nihil admittei in te fonnidine poesae: 

Sit Bpes Mlendi, miscebis sacra profanis; 

Nam de mille fabae modiis cum lurrìpis unum, ss 

Darnnum est non ftuinos mihi pacto lenius iato." 

Tir bonus, omne fonun qaem spectat et onme tribunal, 

Quandocunque deos vel porco vel bove placati 

Jane pater! dare, dare cum diiit. Apollo! 

Labra nioret metuens audiri: "Pulchra Lavema, «o 

Da mihi fallere, da justo sanctoqne viderl, 

Noctém peccatù et tiaudìbos objice nnbem." 

Qui melior servo, qui liberior sit aTaros, 

In trÌTiis fixnm cam se demittit oh assem, 

Non Tideo; nam qoi onpiet metnet qnoqne; porro, ts 

Qui metuens Tivet lìber mihi non erit nnquarn. 

Perdidit arma, locum virtutis desemit, qni 

Semper in augenda festinat et obruitar re. 

Tendere cum possis captivum occidere noli ; 

Berrìet utiliter: aioe pascal dums aretque, n 

NaTÌget ac mediìs hiemet mercator in undis; 

Annooae prosit; portet fhimenta penusque. 

Tir bonus et s^nens audebit dicere: "Fentheu, 

Bector Thebarum, quid me perferre patlque 

Indigsnm oogea t" " Àdimam bona," "KempepecnSirein, 

Lecto^ argentami tollaa lìcet." "In munids et n 

Gompédibo* «aero te sub custode tenebo." 

"Ipse deus idmnl atqne Tolam me solvet." Oinnor 

Hoo senlat: "Moriar; toan ultima Unea rerum eet." 

.„-..Coosk 



BPIBTOLAEUM I. 17. 179 

XVII. 
QuAHTiB, Bcaera, satis per te tibi consnlÌB, et scia 
Qno tandem pacto deceat ratùoriboB utt. 
Dùce, docenduB adhac, qnae censet amiculoB, ut si 
Caecna iter monstnire velit; tamen adspice si quid 
£t noB qnod cures pFoprium fecisae loqnamur. i 

Si te grata quies et primam somnnB in horam 
Delectat, si te polvÌB str^ìtusque rotanim, 
■ 8ì laedit caupona, Ferentinum ire jubebo; 
Nam neque diTitibos contingnnt gaudia lolis, 
Nec rixit male qui natos moriensque feféllit. io 

Si prodeBse taìs pauloqae benignius ipsnm 
Te tnictare Tolea, accedes ùccug ad unctum. 
"Si pranderet olus patienter reg^bns uti 
Nollet Aristippua," " Si sdret regibua uti 
Faatidiret olue qui me notat." Utrins homm u 

Verba probea et &cta dece, vel junior aadi 
Cnr ait Ariatippi potior aententia; namqoe 
Mordacela CTnicom sic eludebat, ut aiunt: 
"Scurror ego ipae mihi, populo tn; rectàns hoc et 
SplendidiuB multo est, Squna ut me porteti alat rex, «o 
OSdnm fado; tu poscia vilia rerum, 
Dante minor quarnvis fera te nnllius egentem." 
Omnia Aristippum decait color et status et res, 
Tentantem majora, fere praeseutibua aeqnnm. 
Centra quem dupUrì panno patientia velat u 

Mirabor vitae ria ù con7erBa decebit. 
Alter purpureum non eispectabit amictum, 
Qnidlibet indntna celeberrima per loca vadet, 
Peraonamque feret non incoucinnua atramqne ; 
Alter Mileti textom cane pejos et angui » 

Vitabit chlamjdem, morietor frigore ri non 
Rettuleris paminm. Aefer et aine vivat ineptns. 
Rea gerere et captos ostendore dvibna hostes 
Attìngit solimn Joria et caeleatia t«ntat: 
Frindpibus placuisae rirìs non ultima laus est u 

Non cuìtìb homini contìngit adire Corintiiiun. 
Sedit qui tirauit ne non succederet. Eato! 
Quid qui perrenit, fedtno Tiriliterl Atquì 
v* 

u,o,i,-f-n,GoDglc 



180 HOEATH FLACCI 

Eie est Gtnt ntuqaam qnod qofterinias. Htc onna horret. 

Ut parvk animis et parvo oorpore m^ug; 4i> 

Hic SDbit et peifert. Aat TÌrtns nomen in&ne est, 

ATit decuB et pretìum recte petit experiens Tir. 

ConuD rege suo do pknpert&te tacentes 

Floi poscente ferent; dùtat snmssne pudenter 

An rapias. Atqni rerum cajpat hoc erat, hic fona a 

"Ittdotata mihi Bomr eet, panpemila mater. 

Et fundna nec rendìbilìs noe pascere firmus," 

Qm dicit, damat, "Victnm d&te." Snccinit alter: 

"Et mihi diTÌdao flndetnr mimere quadra." 

Sed tacitila pasd si poeaet comu haberot G> 

Plus dapiB et rìxae molto iniiinB inTidiaeqne. 

" "a Comes aut Bnrrentiun ductoa a 



Qoi querìtor aalebras et acerbtnu frigna et imbrea, 
Aut cistam eCractam et nibducta Tiatica ploiat, 
Nota refert meretrida acumina, «aepe catellon, e 
Saepe perìscelidem raptam BÌbi flentis, ntì mox 
Nulla fides damnia Teriaqne doloribus adsit. 
Hec aemel ìrrìaua triviia attolfere curat 
IVacto cmre plainun, Ucet iUi plurima manet 
Lacrima, per lanctum juratua dicat Oairim: e 

"Credite non ludo; crudeles, tollite dandum." 
"Qnaere peregrinum," Tidnia ranca recfamat 

XVIII. 
8i bene te novi metnea, Uberrime Lolli, 
Scurrantia apedem praebere profeasus amicum. 
Ut matrona meretrid diapar erit atque 
Discolor, infido acnrrae distabit amicua. 
Eat huic diversum vitio Titium prope nu^us, i 

Aaperitaa agrostis et incondnna graviaque, 
Qnae se commendat tonsa cute, dentibus atris, 
Dum Tult libertaa did mera veraque TÌrtus. 
TirtuB eat medium Titiomm et utrinqne reductom. 
Alter in obscqnìum plua aeqno pronua et imi u 

Derisor lectì aie nutum divitia horret, 
Sic iterat vocea et verba tadantia tolli^ 
Ut pnenun saevo credaa dictata magiatro 
Reddere rei partea mimum tractare aecundaa. 



.-..Coosk 



EPISrOLARUM I. 18. IS 

Alter rìzatnr de lana saepe adirino, i 

Propngnat nngia armatus: "Sdlicet ut non 
Sit mihi prima fides, et Tere qnod placet ut non 
Acrìter estremi FreUom acrtas altera Bordet." 
Ambigitur quid enim I Canbir sciat an Dolidkos pluB ; 
BruDdisinm Miiiud meliua via ducat aa Appi. i 

Quem damnosa Yenua, quem praeceps alea aiidjit, 
Olaria quem n^tra TÌres et Teatit et ungit, 
Qnem tenet argenti ùtÌB importuna famesqu^ 
Quem paupertatis pudor et fuga, divea amìcos 
Baepe decem TÌtiis inatractior odit et horret: i 

Aut Bi non odit regit, ac voluti pia mater 
PluB qnam «e sapere et TÌitatibus esse priorem 
Yult, et ait prope rara: "Meae (contendere noli) 
Stultitiiun patdontur opea; tiìà parvula reB est: 
Arta decet aanum comitem togA; desine mecnm i 
Certare." Entrapelus cuicunque nocere volebat 
Yestimenta dabat pretiosa: beatua enim jam 
Cum pulchvis tunicìs Bomet nova Consilia et spe^ 
Dormiet in Incem, scorto poBtponet honestum 
Offidum, nummoB alienos pascet, ad imum i 

Thrax erit aut olitoris sg^ mercede caballnm. 
Arcanum neque tu «cmtaberiB illius unquam, 
CompuBBumque teges et vino tortus et ira; 
Nec tua laudabia studia aut aliena reprendea, 
Hec com Tenari Tolet ille poemata pBogei. • 

Gratta sic fratrum gominomm Ami^iìoaia atqne 
Zethi dissilnit, dooec suspecta severo 
Conticuit 1]7H. Fratemis cessisi putetor 
Morìbua Atnphion: tu cede poteutÌB amici 
LenibuB imperiis, quotiesque edncet in agros 
AetoliB onerata plagis Jumenta canesque, 
Surge et inbumanae seniuni depone Camenoe, 
Coenea ut pariter pulmenta l^wribos empta; 
Bomania sollemne virìs opus, utile &mae 
Vitaeque et membria, praesertim cum valeas et 
Yel cursn superare canem vel viribus aprum 
Fossi». Adde vir.lia qaod specaotàna arma 
Non est qui traeteti scia, qno clamore ooronas 
Froelia sostiiieaB caiupestìia; detóqne saevam 



182 , HOEATU FLA.CCI 

Hìimam pner et Cantabrìca bella tolisti 
Sob duce qui templis Paithonim sigila refigit 
Nnnc, et ai quid abest Italia adjudicat armis. 
Ac^ ne te retrahas et kieicusabilis abns, 
Quiunvis nil extra naineruin fecisse modumque 
Cunu, interdom nugaria rure paterno; 
Fartitur liatres eiercìtuH ; Àctia pugna 
Te duce per pueroa hostili more refertur ; 
Adreraarioa ert frater, lacus Hadria, doneo 
Altemtnim velox Victoria fronde coronet. 
Consentire suis studiis qui crediderìt te, 
Fautor ntroque tuoni landabit pollice Indum. 
Protinna nt moDeain, si quid monitoris egea tn 
Qnid de quoque viro et cui dicas saepe vìdeto. 
Percontatorem fugito, Dam garmlos idem est, 
Kec rettnent patnlae comuiissa fideliter aures, 
Et aemel enussum voUt irrevocabile verbom. 
Kon aucilla tuum jeenr ulceret ulla puerve 
Intra warmoreimi venerandi limen amici. 
Ne dominua pueri pulchri caraeve pnellae 
Uunere te parvo beet aut incommodua angat. 
Qualem commendes etiam atqne etiam adapice, ne mo 
Incntiant aliena tibi peccata pudorem. 
Pallimur et quondam non dignum tradimns: erge 
Quem sua colpa premet deceptus omitte tneri. 
Ut penitoa notnm, si tentent crimina, aerves 
Tuterisqne tao fidenton praeaidio; qui 
Pente Theonino cnm órcumroditur, ecqoid 
Ad te post paolo ventura pericola tentàaì 
TStta tua rea agitar parìea com proiimns ardet, 
Et n^leoto aolent incendia sumere virea. 
Dulcis inexpertis cultura potentis amici: 
Expertus metuit. Tu dum tua savia in alto est 
Hoc age, ne mutata retroraum te ferat aura. 
Oderunt hilarem trUtes tristeaique jocosi, 
Bedatuin celerea, agilem oarumque remiasi ; 
Fotores bìbnii media de nocte Falerni 
Oderunt porrecta negantem pocula, quamvia 
Noctumos jures te formidare vapores. 
Demo aupercUio nubem; plerumqne modestoa 

.„-..Cou8k 



KPISrOLABUM L 19. IBS 

Occupat oiMcim «pecìent, tacitumoB acerbi, »» 

Inter cuncta legea et percontabere dootoBÌ 
Qna ratione queas tradncere leniter aerum; 
Num te semper inops ^tet veietqae cnfddo, 
Nora pavor et rerom mediooriter utilium apea; 
Virtatem doctrma paret, nsturane donet; in 

Quid miiraat cures, quid te tibi reddat amìcnm; 
Quid pure tmnqniUet, houos mi dulce lucellnm, 
Ad secretum iter et Mentii semita vitae. 
He qoDties reficit gelidna Digentia rivue, 
Quem Mandela bibit, rugosoa frigore pagus, idi 

Quid sentire pntas 1 quid credili, amice, precari ? 
Sit mihi quod nunc est, etiam minila ; et mihi Tivam 
Qued eupereat aeri, n qntd anperease volunt di; 
Sit bona libronun et proTisae fmgig in amium 
Copia, neu fluitem dubìae ape peudnlua horae. ila 

8ed BatiB eat orare JoTem quae donat et aufert: 
Det Titam, det t>pea, aequom mi animoni ipse parabo. 

XIX. 
Prisco b credis, Maecena* docte. Gratino, 
Nulla piacere din nec vivere carmina possunt 
Quae Bcrìbnntur aqnae potoribus. Ut male sanoa 
Adscrìpùt Libra- SatjriB Fannisque poétas 
TinOi fere dulces oluemnt mane Camenae. S 

Laudibus argnitur vini vinoms Homenu; 
Ennius ipse pater nunqnun nisi potna ad arma 
Pro^Iuit dioenda. "Forum putealqne Libonis 
Mandabo siccis, adiuiam cantare BeverìB:" 
Hoc simul edixi non cesHavere poetae io 

Ifoctumo celiare mero, patere diurno. 
Quid, à quÌB Tultn torro ferus et pede nudo 
Sx^Tioeqne togae simulet teitore Catonem, 
Virtutenme repraesentet moresqne Catonini 
Bupit larbitam Timagenis aemula lingua, IS 

I>um stndet nrbauua tendìtque digertua haberì. 
Becipit esemplar vitiis imitabile; quodsi 
Pallerem caau biberent exsangue cuminum. 
O imitatores, seirum pecus, ut mihi sa^>e 
Bilcm, aaepe joonm vestii movere tomultus 1 a 



184 HOBATn FLACCI 

Libera per Tacntun poani restia prìDOepe, 
Non aliena meo pressi pede. Qui dbi fìdit 
Dui reg^t eiamen. Parios ego prìmiu ìamboa 
Ostondi Lado, oameros animosque secatila 
Archìlochi, non res et agenti» verba Ljoamben. h 
Ac ne me foliis ideo breTiorìbos omes 
Quod timui mutare modos et carmiois artem, 
Temperet Archìlochi Masam pede mascnla Sai^Iio, 
Temperat Alcaem, aed rebna et ordine dispar, 
Kec Boceram qnaerit qnern versibiu obiinat alzis, so 
Kec sponsae laquenin famoso carmina nectit. 
Hunc ^o non aUo dictnm prìiu ore Latinna 
ToIgaTi fidìcen ; juvat immemorata ferentem 
Ingenms ocnlìsque leg^ manibusqoe teneri. 
Scire velia mea cur ingratua tqxiscula lector n 

Landet amctqoe domi, premat extra limen iniqiuiat - 
Non ego ventosae plebia siiffiragia Tener 
Impeneis co^mrum et tritae munere vestis ; 
Non ego nofailium scriptorum auditor et ultor 
Orammaticas ambire tribna et pulpita diguor; m 

Bine iUae lacrimae. "Spisais indigna theatrìs 
Scripta pndet recitare et nngis addere pondna," 
Si ^li: "Rides," ait, "et Jovis aaribns ista 
Serras; fidia enim manare poetica molla 
Te solum, tibi pulcher." Ad haec ego naribns nti a 
Fonnido, et luctantis acuto oe aecor nnguì, 
"Displicet iste locns," clamo, 'et diladia posco." 
LndnB eaìm genuit trepidum certanien et iram, 
Ira tmces initnicitias et funebre bellom. 

XX. 

Textuhnujc Janomqne^ liber, spoetare Tidetis, 
Bcilicet nt prostes Sosiorom pnmioe mondos. 
Odiati claves et grata sigilla pudico; 
Paude estendi gemis et commnnia laudaa, 
Non ita nntritus. Fu^ qno deecendere geeUs. ( 

Nou erit emisso reditua tibi. " Quid miser egi ? 
Qnid Tolui r dices ubi quia te laasorit ; et scia 
In breve te cogì cmn plenus langaet amatw. 
Quodai non odio peocaatia deaipit augur, 

u,o,i,-f-n,Gao^li: 



BPI3T0LAHUM I. 20. 185 

CaroB eria Romae dosec t« deaerot setaa; n 

Contrectatiu ubi m&nibtis Bordescere mlg^ 
CoeperÌB, sut tìneas psMieB tadtumnB ìnertea, 
Ant fdgiea Uticam aut TÌnctns mitteria llerdam. 
Ridebìt monitor non exanditua, ut iUe 
Qui naie porentem in mpes protmstt Hsellnm it 

Iratue: quia enim invituin servare laboreti 
Hoc quoque te manet, nt pueros elementa docntUon 
Occupet extremis in vicis balba senectua. 
Cam tibì sol tepidus plurei ^dmoverit aurea, 
Mc^ libertino natnm patre et io tenni re, » 

Mtgorea peusas nido extendiase loqueria, 
Ut quantum generi d^naa virtutibua addaa; 
Me prìmia Urbis belli {dacnisse d<Niiiqae; 
Corporis eiìgoi, praecannm, soiibaa aptum, 
Irasd celerem, iamen ut (dacabiUa esaem. u 

F<»te memn si quia te pwemtabitur aemni. 
He qoater undenoa adat implenaae Decembrea 
G(dlegam Lepidum quo doxit LoUioa anno. 



u,o,i,-f-n,CoOJ^Ic 



EPISTOLAEUSI 
LIBEE SECUMDUS. 



1. 

Cvn tot Bostìtieu et tanta nt^^s solns. 

Bea Italas armÌB tnterìg, moribna omes, 

L^bua emendes, in publica commodft peocem 

Si loDgo sermone morer tua tempora, Caesar. 

Romulns et Liber pater et cura Castore Ptdlux, • 

Post ìngentia beta deomin in tempia recc^ 

Dnm terraa hominumqne colnat gentu, aspera bella 

Coraponant, agros aMtgnan^ oppìda coadont^ 

PlorSTere soìg non respondere &vorem 

Bperatnm meritU. Diram qoi contudit bfdram u 

Notaqua &tali portenta labore subegit, 

Comperìt iuridiam supremo fine domari. 

Urìt Kiini folgore suo qui praegravat artes 

Infra se positas; eistinctus amabìtur idem. 

PraoBonti tibi matoros largimur hoDores, is 

Junuidasque tuom per nomen ponimuB anta, 

Kil oriturum alias, nil ortom tale &t«nteB. 

Sed tuoa hlc populus, sapieDB et jnstiu in xtDO, 

Te nostria dudbus, te Graiis anteferendo, 

Cetora nequaquam simili rationo modoqae m 

Aeatimat, et niù qiiao t«rns semota suisque 

Temporibus defìmcta videt^ fastàdit et odit; 

Sic foutor Teterom ut tabólas peccare vetaotea 

Quaa bis quinque viri aanxmuit, foedera reguui 

Tel OabiÌB vel <3iia rigìdis aequata Sabinis, » 

Ponti&com lìbroa, annosa volumina vatum, 

Dictttet Albano Musas in monte locutas. 

Si quia Oraecormn suut antiquissima quaeque 

Scripta Tel optima Bomani pmsantor eadem 

Swiptores trotina, non est quod multa loqnamnr: se 



.-n,Gooi^li: 



EPISEOLARUM U. !. ÌBt 

Kil intav est oleam, nil extra est in nnce dnri ; ' 
Venimiu ad sanunnin foitonae ; pingìmus &tqae 
FBallimuB et lactomnr AchlrìB doctìna nnctis. 
Si meliora dies ut Tina poSmata reddit, 
Sdre Telim chartÌB pretinm quotua airoget anniu. 3S 
Scriptor abbine annos centnm qui dsddit inter 
Perfeotoa Tetoresque referrì debet, an inter 
Tilea fttque nmuaì Bsclndat jnrgìti finii. 
Est retuB abiue probns centum qui perficit wiios. 
Quid, qui deperìit minor uno mense Tel anno, a 

Inter qnos referendus eiìtt Tetereane poEtas, 
Aa quos et praesens et posterà respoat aetas? 
late qnidem reteres inter ponetur honeste 
Qui Tel mense brevi Tel toto est junior anno. 
Utor permÌBSD caudaeqne piloa ut equinae ts 

Faulatiffl Tello et demo unnm, demo et ibem unum, 
Dum cadat elnaus ratìone raentìs bcottì 
Qui redit in faatos et rirtntem aestimat annia, 
Mimturque nibìl nisi qnod Libitina oacraTìt 
EmiiiiB et sapiens et fòrtis et alter Homerus, n 

Ut critici dicunt, lerìter' curare videtor 
Quo promÌBsa cadant et «omnia Pfthagoreo. 
VaeTÌus in manibus non est et mentitHu baeret 
Paone recensì Adeo sanctum est vetna omne po§ma. 
Ambigìtur quotiens uter ntm sit prìor, aufert a 

PacuTÌus docti fomam eenie, Accius alti, 
Bidtur AftMii toga convenisse Honandro, 
Piantila ad exemplar Siculi properare Epicharmi, 
Vincerò Caecilioa gravitate, Terentius arte, 
Hoa ediscit et bos arcto stipata tbeatro so 

Spectat Roma potfflis ; babet bos numeratque poStaa 
Ad noati'um tempns Livi scrìptorìa ab aero, 
luterdum vulgna rectum videt, est ubi peccai. 
Si Teteree ita tniratur landatque poétaa 
Ut nìhil anteferat nìbil illia comparet, errat : «j 

Sì quaedam nimis antique, ai pleraqne dure 
Dìcere credit eoa, ignaTe molta fìttetur. 
Et aapit et mecnm fiuàt et Jove judìcat aequo. 
Non equidem insector délendsqno carmina Lìtì 
Base reor, m6miuì qnae plagoaum mibi parrò n 



189 HORATTE FL40CI 

Orblllnm dlctare ; led emendata Tideii 
Pnlchraqne «t ezaotu mìuimiuD dùtutù DÙror ; 
Inter quae verbtun emicoit ai forte decomm, et 
Bf vemu paulo cOBcinnior ninu et Blter, 
Iqjoite bitvm dndt renditqoe poim». tb 

IndìgiMir qnìdqiuun rq>rehei)di, non quia onaso 
G<niipoaitiiin illepidefe pntetur, sed quia nnpw ; 
Neo Teniam antiqoù aed honorran et praemia poicL 
Recte necne crocum flureique penunbulet Àttae 
Fabtda ai dubìtem, dament periiaae padorem » 

Cnnctì paene patrea, ea cnm raprehendera coner 
Quae gravis Aeaopoa, quae doctui Roadoa e^t : 
Tel qiùa nit rectum oiai quod placuit aibi dacnot, 
Tel qaia turpe pntant parere minoriboa, et quae 
Imbo-bea didioer* «enea perdenda faterL ti 

-Jam Biliare NnmnA oarmen qui laudat, et illud 
Quod meonm Ignorat soltu vult acire Tìderi, 
Ingeoiis non ille favet [daitditque sepnltìs, 
Nostra aed impognot, noe nostraque lìvìdua odit. 
Quod ai tam Uraecis noTÌtaa innaa fuieaet to 

Quam nobis, quid nnac easet veti» 1 aot quid hri>eret 
Qnod iegeret tereretque vìritim publicoa natu I ' 
Ut primnni poaitis angari Oraecia belila 
Coepit et in Tìtiiun fortuna Ubier a«qua, 
Knnc atbletarura atndiis, none arait equorum, tt 

Harmorìa aut ebotie fabroa aut aeria amarit, 
Bn^tendit pietà vultum montemque tabella, 
Nono tilHcinibnB, nunc eat gaviaa tragoedìai 
Sub nutrice puella relut ai lodoet infana, 
Quod cupide petiìt mature piena r^qoit. hm 

Quid placet aut odio est qaod non mutabile credasi 
Hoc paces habnere bouae ventiqne aecundL 
Bomae dulce dm fuit et soUemne reclusa 
Mane domo vigilare, clienti promere jura, 
Cautoa nominibus recti» ezpendere nummo^ m 

Hajorea aodire, minori dicere^ per quae 
Creacere res puaaet, minui damno«a libido. 
Halftvit mentem popalua levia et calet uno 
Bcrìbendì atodio; pueri pabeaque severi 
Fnmde comas TÌnoti coanant et carmina dictant. ilo 



.-n,GoDi^li: 



EPisroLAitnii n. i. iss 

Ipge ego qui noUos me adCrmo Bcrìbere venuB 

Inveiiior Parthis mendacior, et prius orto 

Sole TÌgil calamnm et chnrtas et sciinìa pogco. 

Navem agere ignanu navis tìmet; abrotunum tt^ro 

Non audct nìsi qui didicit dare ; qnod medicorum eat 

Fromittunt medici; tractant &brilia fiibrì: ut 

Scribimus indocti doctique poémata pesnin. 

Hic error tamea et levis haec iniRiiia qwuitiur 

Tirtates babeat eie collige: Tatie avaros 

Non temere est animus ; Tersos amat, hoc etaidet nninn; 

Detrìmenta, fogna servorum, incendia ridet; ut 

Non fraudem bocìo puerove incogitat niiam 

Pupillo ;-TÌvit Bìliqni» et pane Becundo; 

Militioe qnauiqiiam piger et maina, ntìlia orbi, 

Bi das hoc parfia quoque rebus magna juvarì. ih 

Os tenenim poeti balbumqne poita figurai, 

Torqaet ab obscoenia jam nnnc B^rooiiibn» anrem, 

Max. etiam pectna praeceptis fbrmat amicc^ 

Àsperitatls et invidiae corrector et irae ; 

Recte T&ctA refert, orientia tempora noti* oa 

Instniìt exemplia, inopem aotàtor et a^;mm. 

Ca«tiB cum pueris ignara pnella mariU 

Dieceret unde preces vatem si Muaa dedisset? 

Pogcit opem choruB et praesentìa nomina sentit, 

Caelestes implorat aquaa docta prece blandua, iw 

Avertit morbos, metuenda pericnla pellit, 

Impetrat et paccm et locnpletem frngibna annum. 

Carmine di au[)eri placantur, cannine Manes. 

Agricolae prisci, fbrteH parroque beati, 

Condita poat friunenta levantea tempore feito i« 

Corpus et ipaum animnm ape finis dura ferenteiu, 

Cam Bociìs (^mm, pneris et conjuge fida, 

Tellurem porco, SilTanum lacte piabant, 

Floribua et Tino Geninm memorem l»«TÌa aevL 

Feacennina per hunc inventa licentia morem ut 

Terdbna altemis opprobria rustica fudit, 

Libertasque recurrentes acccpta per annoi 

Lnait amabiUter, donec jam Baerua apertam 

]^ ratriem coepit verti jocu« et per honestaa 

Ire domoa impone miiuu. Solnere cruento vxt 

.„-..Coosk 



190 HORATn FLACCI 

D^te lacesiriti; fiiit intactis quoque cura 
ConditiotLO saper comniiuii ; quia eti&m lex 
Poenoqne lata malo quae noUet cannine queinqnam 
Descrìbi; Tertere modnm, formidine fusti» 
Ad bene dicendum delectandumqne redactL lu 

Graeda capta femm victorem cepit et art«a 
Intulit agretti Latio; Edo henidus ille 
Defluxit numeroB Batumins et grave virog 
Hnnditìae pcpuler«i led in longom tamen aemm 
Hansemnt hodicque maneot vestigift ruris. m 

Senu cnjm Graecìe admorit acumina charìJs, 
Et poBt Punica betta qoietus quaerere coepit 
Quid Sophocles et l'hràtns et Aesch^Ius utile ferrvnt. 
Tentavit quoque rem, à digne vertere posaa^ 
Et placoit nbi, natura eabUmi« et acer; tas 

Nam epirat tragìcnm aatis «t feliciter audet^ 
8ed tarpem pntat ìnscìte metnìtque litnram. 
ereditar qx medio quia rea arcesat habere 
BndorÌB Tninimiipi, aed habet comoedìa tento 
Plus (merìs quanto veniae minua. Adspioe, Plantos ito 
Quo pacto parte» tut«tnr uuantia ephebì, 
Ut patria attenti, lenouis ut inaidiosi; 
QuantuB Bit Dosseunns edadbua in parautis, 
Quam non adstricto percnrrat pulpita bocoo; 
Oeatit enim nnmmum in locnlos demittera, post lioc ìis 
Becnrus cadat an recto stet fabula tale. 
Quem tulit ad scenam ventoso Gloria curru 
Bianìmat lentns apectator, sedolua inflat : 
Sic leve, rie parvum est, animum quod laudis avamm 
Sultruit ant re&cit. Valeat res ludicra u ma ist 

Palma oegata macrom, donata reducit opimum. 
Saepe etiam audacem fugat hoc t«rretque poètam, 
Qnod numero plnres, rirtut« et honore miuores, 
I&docti stAlidique, et depugnare parati 
Si discordet eqoeii, media inter carmina poscunt les 
Aut uraum ant pngilea; Itis nam plel>ecala plaudit. . 
Yerom equilùs quoque jam migravìt ab aure voluptas 
OnmiB ad iucertoa oculos et gaudia vana. 
Qnattuor aut plurea auloea premuntur in bona, 
'Dnmfngiiuit equitom tunnaspeditomqne catervae; ih 



BPJSrOLAKUM H. 1. 191 

Moi trahitnr mambiu regum fortuna ratortù, 
Esseda festmant, pilenta, petomta, nxfet, 
CaptÌTom portatnr ebnr, captÌTa Corìnthua 
Si foret in terrìs riderat Democrìttui, tea 
DiTeremn confai» genns panthera camelo, i» 

Sive elephaa albus vulgi converteret om; 
Spectaret populom India attentiiis ipsis. 
Ut dbi piuebentem mimo Bpectacnla plant; 
Scrìptorea antem narrare putaret asello 
Fabellam sardo. Nam qnae pwmcere Tocee rai 

Eraluere aomun rafenmt qnem nostra theatral 
Oarganum mngire pntes nemns aat mare Tuscum, 
Tanto cnm strepita ladi spectantor et artea 
Divìtìaeque peregrìnae, qnìbns oblìtua actor 
Cnm stetit in scena conconit deitera laerae. va 

Dixit adhnc alìqnidl Nìl sane. Qnid placet erKol 
Lana TareoUno fiolas imitata Teneno. 
Ac ne fort« putes me qnae &cere ipse recnsem 
Cum reote tract«tit alii laudare malì^e: 
lUe per eitentom fnnem mihi posse Tidetnr «io 

Ire poèta, meom qui peotiu ìnaniter angit^ 
Irritat, mnlcet, CUsis terroribus implet, 
Ut magns, et modo me Thebis, modo ponit Athenis, 
Yemm age et bis qni se lectori credere malunt 
Qoam spectatoris &stidia ferre superbì :if 

Curam redde brerem, si uiomu ApoUìne dignnm 
Tis oomplere libris et ratibns addere calcar, 
Ut stadio majore petant Hetìcona TÌrentem. 
Unita qoidem nobis &cimns mala saepe poétae, 
(Ut TÌneta ^omet caedam^ mea,} eom Ubi lìbrum ^k 
Sollidto damos aut fesso; cnm laedimnr nnnm 
Si qnis amiconmi est aiuus reprehendere versam ; 
Cnm loca jam recitata reTolrìmua ìrrerocati; 
Cam lamentamnr con apparerò labores 
NoatroB et tenni dedncta poémata filo; iti 

Cnm speramns eo rem Tentnram at sìmnl atqns 
Carmina rescieris nos fingere commodos nitro 
Arcessas, et ^«re vetes, et scrìbere oogas. 
8ed tomen est operae pretìnm cognosoere, qnalM 
Aeditnos habeat b^ spoetata dimtiqns in 



199 HORATO FLACCI 

Tirtoi, indigno non oommitteoda poélae. 
Ontm Alezandro regi Mi^uo liiit ille 
Oboerìliu, inonlti* qtil verailnu et male natìs 
Bettnlit accepbM, r^;*le noinÌBm&, Philippoa. 
6ed Telntì tnctata notom labemqne ramittimt vs 

Atramenta, fere aanpUirw cannine foedo 
Splendida facta linnnt Idem rax iUe poema 
Qni tom ridiculum tam care prodigus emit^ 
Edicto retnit no qois se pra^er Apellen 
Fingeret, ant alina Lyrippo duceret aera tu 

Fortis Alexandri Tultom aionlwitia. Qnodu 
Jadidnm snbtile Tidendia artilms iUnd 
Ad libros et ad baec Hnaaram dona vocarea, 
Boeotum in crasso jorares aere natom. 
At tteqoe dedecorant tna de se judióa atqne hi 

Honera, qnae molta dwtis cun laode tulenint 
Dilecti tibi Yirgiiius Varinaque poEtoe ; 
Kec magia expresù Tnltos per aéuea ugna, 
Qaam per vatit opiu mores animiqne vironim 
Claronun aj^iarent. Neo sermones efp mallem s» 
Repentes per horaam qoain rea compmwe geatas, 
Terranunque sitos et flomina dicere, et arcea 
Montibus impoiitas, et barbara regna, tfuisqne 
Aospidia totnm «mfeota duella per orbem, 
daiutraqae coslodem pada cohibentia Janum, ass 

'Et [rnmldatam FarUùs te principe Romam, 
Si qnantnM oiqieran posaem quoque ; sed neque parvam 
Cannai nu^estaa rediHt tua noe mena audet 
Bnn tentare podor quam Tires ferro recusent. 
Bednlitas antem etulte qnem diligit nrKet, im 

Praedpae com se nomeris coDuneadat et arte: 
Disoit enim cifinB meminitqae Ubentios illud 
Qaod qnis deiìdet, quam quod probat et Toneiatur. 
Nil moror oSdum quod me grarat, ao neqns fleto 
In pejna vultu proponi cereoa uaqnam, mi 

Kec prave fafttìM decorari versiliua opto, 
Ne mbeam pingui dmatoa munere^ et nna 
Com acriptore meo, capaa porrectus aperta, 
Deferar in vioom Tendeutem tlma et odores 
£>t piper et qoidqnid diartia amicUur iuqitia. ng 

..,-..Cooslc . 



EFIEtTOLABDU n. 2. 19S 

II. 
Flokb, bono c1an>q<]e fidells amica Neroni, 
Si qois forte vellt puemm tibi vendere Datom 
Tibnre Tel Oabiis, et teonm sic agat: "Hic et 
Candidua et taloB a vertice ptilcher ad Imos 
Fiat eritqne tniu nnmmoram millibiu octo,. s 

Terna miiusteriia ad nntiu aptus heriles, 
LitternlÌB Qraecia imbntns, idonetu arti 
Cnilibet; argilla quidni ìmit&beriB nda; 
Quiii etiam canet indoctom aed dulce Ubentì: 
Multa fidem promisea levant, nbi plenins aequo a 
Laadat venalea qni rult extradere merces. 
Bea nrget me nulla ; meo nun ponper in aere. 
Nemo hoc mangonnm foceret tibi; non temere a mo 
Qoivia ferret idem. Semel hic cessavit et, ut fit, 
In acalis latuit metuena pendentìs habenae." li 

Dea nummos, eicepta nihil te si foga laeda^ 
Ille ferat pretium poenae aecunu, opinor; 
Fradens emtsti vitioanm; dieta tabi est lex: 
Inseqnerìa tamen htinc et lite moraria inìqual 
Disi me pigrmn proflciscenti tibi, dixi io 

Talibus officila prope mancnm, ne mea sbotui 
Jnigarea ad te qnod epistola nnlla rediret. 
Quid tum profeci mecum &dentia jnm 
Sì tamen att«ntas1 Qnereris snper hoc etjun, quod 
Exspectata tibi non mittam carmina mendax. a 

Luculli inilea collecta viatica mnltis 
AenimniB, lossna dnm noeta at«rtit, ad assem 
Ferdiderat; post hoc vehemens Inpna et aibl et boati 
IratnB pariter, jejunia dentibua acer, 
Praesidium regale loco dejecit, ut aiunt, n 

Summe munito et mnltarum divite rerum. 
Clarus ob id Aictom donia omatnr honeetis, 
Accipit et ÌAa dena saper se8t«rtJa nnmmum. 
Porte sub, hoc tempus caatellum evertere praetor 
Neacio quod capiene liortari coepit eundem U 

Terbis quae timido quoque posaent addere mentem: 
"I, bone, quo virtna tna te vocat, i pede fausto, 
Qrandia latunis merìhmim praemia. Quid stasi" 



.-..Cooslc 



194 HORATn FLAOCI 

Poai bue iUe catos qtuuitoiiiTis nutànu; "Ibit, 

lUt «o quo TJs qui noarn perdidit," fatqnit a 

Bomu nntriri mlliì oontàgìt, atqtw doceri 

Iratau Oniis quantum noeidnet Achillea. 

Adjecere bonae paolo jdiis artia Athenac^ 

Scilicet ut rellom curro dignoacere rectom, 

Atqne Inter ailrBi Academi qnaerere venuti. a 

Dura, ned emorere loco me tempora gnto, 

CìTÌlÌBqne rndem belli tolit aestns in aniw 

Gaesaria Augniti noa reqxxunn lacertis. 

Unde dmnl ivimimi me dimisere Ftdlin>ii 

Decida hnmilem pumia inopcnaqiie patemi ed 

Bt laria et fondi, panpertaa impalit andaz, 

Ut Tersna &cerem: sed qnod aea deaìt hi^)entem 

Qnae potwnnt unquam satia exporgare cìentM, 

Ni m^oB dormire putem qoam 'acrìbere tmiub 1 

flingnla de Dobis anni praedactar eontet; ss 

Bripnere jocoa, venerem, conTivìa, Indnm ; 

Tendunt eitorqaere poSmata; quid bdam vis? 

Denique nm omnes eadem mirantnr amaatqiie: 

Carmine ta gandee, hic delectatnr fambi% 

Ille Bionda sermonibna et sale oigro. «D 

Tree roìbi conTirae prope dissentire videntor, 

Foscentee vario mnltam diversa palato. 

Qnid demi quid non dem) rennia tu qnod jnbrt alter; 

Qnod petia id sane eet iarianm addamqne doobna. 

Fiaeter caetera me Bomaene po£mata eenaea a 

Bcrìbere poaae inter tot cm-as totqne laboreat 

Rie sponaom vocat, hic anditnai aoripta rdictis 

Omnibna officàia; cnbat bic in colle Qniriai, 

Hic estremo in Aventino, viaradna nterqoe; 

Intervalla videa bmnaae cramnodo. Temm n 

Farse mmt plateae, nibil ut meditantibiu obatet. 

Fettìnat calidna molis geraliaqae redemptor, 

Torquet nunc lapidem, nnnc ingena machiBa tignnm, 

Triatia robuatis Inctantnr tonerà [rianstna, 

Bac rabioaa fogit canig, hao Intnlenta roit nu: u 

I nano et versna tecnm meditwe caooroa. 

Bcriptornm choma omnia amat nemns et fiigit nrbem,- 

Btte oHena Bacdd ammo gtuidentla et umbra: 



EpirootABTna n. 2. i»s 

Ta me inter atrepìtus nocturaoB atque diarau 

Vis Ganere et conti'itcta eequi Testógia Tatum? e» 

Ingenium sibì quod vacuas desompait Athenas, 

Et Btadiis annos septem dedit insennitque 

Librìs et caria, statua UdtamiuB exit 

Plenimqoe et rìau popaloin quatit; bic ego renun 

Fluctibua in medii* et tempeatatìbos nrbi« » 

Verba lyrae motnis aonnin ci>iuiecta« digner] 

Prater erat Romae oonaulti rbetor, nt alter 

Attenua sennoDe meroB audiret bonoret, 

Gracchila nt hic illi, foret hnic ut Hncioa ille. 

Qui mìntia wguUM ?exat furor iste poètaal M 

Canuina componci, iiic elegea. "Mirabile vim 

Caelatumque novem Una!» opiu!" Adapice [oimnin, 

Qiiaitto <smjL fostu, quanto moliiuiue cìrcmi^* 

Bpectemwi vacuam Uomania vatìbua aedemj 

Hox etiam, a forte vacaa, seqoere et procul audi, « 

Quid ferat et quare aibi nectat uterqne coronam. 

Caedimnr et totideai plagia conaoinìmua hosteni 

Lento Samnites ad lumina prima duello. 

I>i«cedo AlcaeoB puncto illia«; ìlle meo quial 

QnÌB nisi Callimachusi Si pina adpoacere nana, m 

Fit Mimnermua et <^to cognomine <xeacdt 

Multa fero nt plaeem genna irritabile vatun, 

Cum scribo et aupplex popnli anfiragia c^ta; 

Idem, finitis studila et mente rèceptA, 

Obturem patulaa impune legentibua aan». IH 

Bidentur mala qui cmnponunt carmina; venim 

Oandeut Boribwtee et ae veneruitar, et nitro, 

Si tacees, laudant qnidqnid acrìpwre beatL 

At qui IcgitimBm ciqdet feriaM poèma 

Oum tabolia ^ni™»™ coiiaris Munet honeetì ; in 

Audebit qoaecnBqne param qilNidorÌB habebnnt 

Bt Bine pendere emnt et bonore indigna ferentur 

Yerba niovere loco, qnamria inrita recedant 

Et Tantentnr adhnc intra penetraiia Veatae, 

Obacurata diu popula bonns eruet atque lU 

Froferet in luoem speckMa Tocabnla rerum, 

Quae priada memorata Oatonibos atqae Oethegia 

Nmic aitns infonuia pntult et deserta vetuttas ; 



tS6 HORAtm FLA.OOI 

Adadsoet nora qiue genitar produzHÌt vbob. 
Tehemeiu et liqiiidns poroqoe nmiUiimu unni n 
Fandet opes Latiumqne beabit divite lìngua; 
Lnxnrìantia compewet, aimis Mper» ndo 
Levabit colta, TÌrtate carenti^ toUety 
Imdentìii epedem daUt et torqnebitur, ut qui 
Nnnc Sk^rnm, none agrestem CjdapA movetiir. it 
Praetnlerim loriptar delinu iDOnqne vìderi, 
Dum mea delectent m^ me vd denlqne fidlant, 
' Qnam sapere et lingL Fnit hand ìgnobilìi Ai^ia, 
Qui se credebat mirOB audira tragoedoB, 
In vacuo laetos aeMor plauwrqne tbefttro; ii 

Caet«ra qoì Tita« aerraret mutiia recto 
Vara, boniu lane TÌcbnu, amaUlb hoi^ee, 
Comia in ozorem, pouet qui ÌgBOKC>« aerris 
Et signo taeso non ionnira lagena^ 
Foaaet qiù rupem et putetim TÌtare {Mtentem. i! 

Eie ubi co^atomm opibus curisqne refectus 
Ezpulit belleboro morbnm bilemqae manco 
Et redit ad «eae: "Poi me ocddiitia, amia, 
Kon servaatia," alt, "cui de ezttHla voli^rtas 
Bt demptoi per vim mentis gratigaimaa error." ti 
KiminuD sapwe est abjectis utile nogia, 
Et tempeatlrum puerìs concedere Indnm; 
Ac non rerba sequi Sdibus modulanda Latbiia, 
Sed verae numerosque modoaque ediaceie vitae. 
Qnocirca mecnm loquor haec tadtnaqoe recorder : i' 
"Si tibi nulla sitim finirot copia Ijmpha^ 
Narrares medids; quod quanto i^uis paraatì 
Tanto plura cupis, nulline &terier an^f 
Sì vnlnua libi monatrata radice vd berba 
Ncm fieret lerios, fogerea radice vel herba i 

Proficiente nihìl ourarier. Audìeraa, cni 
Rem di doniu^nt illi decedere pravam 
gtultitiam ; et cum sia nihilo aapientin' ex quo 
Plenior ea, tamen uteris monitoriboa iademt 
At si divitiae prudentem reddere powent, , i 

Si cn^dom timidumqne minua te^ nempe mberéa 
Viveret in tenia te si quia avarior ano. 
Si proprinm est qood quia ìibn meroatnr et a«re^ 



EpnrroLAEUM n. 2. 197 

Qnaedam, n credit consnltis, inaiirìpat osai ; 

Qui te pasdt ager tana est^ et TiUicns Orbi, in 

Cum segetes occat tibì moz frnmenta datnraa, 

T^ domiuiua sentiL Das nommoa, aodpi» ama, 

PuUoB, ma, cadam temetì; nempe modo iato 

Panlatim mercaris agrum fortasse trecentÌB 

Ant eti&m supra ounuDoruni millibiis emptnm. us 

Quid refert viraa nomerato naper an cdini ) 

EmptOT Arìdui quondam Teientis et turi 

Emptnm coenat olus, quarnvis alìter patat; emptis 

8ab Doctem geUdam lìgnia calefactat aeuumi 

8ed Tocat luqoe auum qua populua ftdsita certis i» 

limitìbuB vicina reiiigit juigia ; tamquam 

Sit propriam quidqnam, puocto quod mobilia borse 

None prece, nunc pretio, nono vi, none morte auprema 

Permntet dominoa et cedat in alter» jura. 

Sic quia perpetuila nulli datur uana, et faerOB i» 

Heredem alterìna velut unda Euperrenit uudam. 

Quid TÌd proaunt aut horrea? quidre Calabria 

Saltibua adjecti Lucani, m metìt Otcob 

Orandia cum parvia, non exor&bilia aurot 

Qemmaa, marmor, ebur, Tyrtiiena BÌgilla, tabellas, ibo 

Aigentum, reatea Gaetulo murice tinctaa, 

Sunt qui non babeant, est qui non conit babero. 

Cur alter fratrum ceaaare et ludere et ungi 

Fraeferat Herodis palmetÀa tùngnibna, alter 

Divea et importuuua ad umbram lucia ab ortu lai 

Silveatrem Dammia et ferro mitiget agrum, 

Sdt Oaniua, natale oomea qui temperai aatnim, 

Naturae deua hnmanae, mortalia in unum 

Quodque caput, Tultn mutabilis, albua et ater. 

Utar et ex modica quantum rea poacet acervo m 

Tollam, nec metuam quid de me judicet herea, 

Quod non plura datia iuTeuerìt ; et tamen idem 

Scire Tolam quantum simplex hilariaque nepotì 

Diacrepet et quantum diacerdet parcus avaro. 

J>ÌBtat enim spargaa tua prodigus sat neqne aumptum 103 

InvituB focias ncque plura parare laboreei, 

Ac potiuB, puer ut featis Quinquatribua olim, 

Ezigno gratoque frnaria tempore raptim. 



198 HORA.TII FI.ACCI EPIBT. n. 2. 

PanpeiÌM immonda domui proool abdt: ^d, Qtmm 

Hare ferer magna an parrà, fetw nniu et ìdon. SM 

Non agimnr tomldia Telìs aqidlone wcando; 

Non tamen adveraù aetatem ddrinnu aiutrit^ 

Viribu», ingenio, i^iede, virtote, loco, re. 

Estremi primonun, extremis nsqne priora*. 

KoQ ea avaraa: abi; qnid, eaetem jam simnl iato M 

Cnm vitio fiigerel Caret tibi pectns innni 

Ambitìonel Oaret mortiR formidine et irai 

Sonmia, terroree magicoii, miracula, sagaa, 

N'octnmoe lemure* portentaqne Theseala rìdest 

Natales grate niunera«1 Ignoecis amicisl no 

LenioT et melìor fis accedente senecta) 

Quid te eionvpta levat Rpinìs de plnribaa nnal 

Viyere ri recto neuis decedè i>eritifl. 

Luaisti satis, edisti gatis atqne bibiatì: 

Tempos abire tibi est, ne potnm largiuB aeqno ns 

Rideat et polset lucìra decentins aetas." 



-n, Google 



DE ARTE POETICA 
LIBER. 



HuvAiTO (spid cerricem pictor eqdnam 
Jimgere ai relit, et voriag iaducere pimmas 
Undìqua collatÌB membrig, ut turpìter atrum 
DCBÌnat in piscem mulier formosa saperne, 
Spect&tnm admÌBBÌ rùum tenefttis, amici ? S 

Credite, I^bodob, isti tabulile fore librum 
Persimilem oujua, veint a^ri Honmìa, vanse 
Fingentnr species, ut nec pee nec caput ani 
Beddatur formae. " Pictorìbus Sitque poétis 
Quidiibet andendi somper fuit aequa potestà»." m 
&dmiu et banc Toniam potimusque damusque vidsum ; 
Sed non ut pladdis coiaut immitia, non ut 
Berpentes avibus gemiDentur, tigrìbiiB agni 
Inceptia giaribus plemmqae et magna profewÓB 
forpureos, late qui splendeat, nnus et alter li 

Adsiiitar pannai, cum lucus et aia DLmae 
Et properantis aquae per amoenos ambitus agros, 
Aat flumen Rhenum aut pluviua doscribitnr btcub; 
Sed nnnc non erat bis locoa. £t fortaago cnpreMum 
Bdt nmalare: quid hoc, u fractis enatat exspes » 
Navibus aere dato qui piogitur 1 Ampbora coepit 
Institai; corrente rota cor orcens exitt 
Deniqae «t quìdrìa simplex damtasat et annm. 
Maxima pan vatum, pater et juTenes patio digni, 
Dedpimur specie reicti: brevis esse laboro, U 

Obsniras So; Bectant«m levìa nerri 
Defidust aaimique; professua grandi» turget; 
Berpit burnì tutus nimium timidusque procellae ; 
Qui Tarìore cnpit rem prodi^slitor unam, 
])elt4iinum sUrìa appingit, fluctibus aprum. tu 

In Titiom dncit culpae fuga ai caret arte. 



.-..Coosk 



300 HORA.TII FLA.CCI 

Aranilium circa ludnm faber nniu et nngnefl 
Exprìmet et molles imitabitnr aere capillos, 
Infelix operìs Bnmnia quìa ponere totum 
Nesciet Himc ego me, si quid compoDere cnrem, 
Non magU esse Telim quam naso vivere pravo, 
Spectandom uigria oculis nigroqne capillo. 
Sninite matermm Testria qui scribitia aequam 
Tìriboa et veraate diu qmd ferre recusent, 
Quid raleant huiuerì. Cui lecta potenter erit ree, 
Ifeo facnndìa deaeret bone nec Incidus ordo. 
Ordinis baec vi'rtus erit et venus, aut ego bUor, 
Ut jam nane dicat jam nuDC debentia dici, 
Fleraque differat et praesens in tempus cnnittat; 
Hoc amet, hoc Bpemat promissi carminia auctor. 
In Terbis etiam tennis cautuaque serendis, 
Dizeria ^[regie aotom si callida verbum 
Reddìderit junctura novurn. Si forte neceaae est 
Indiciìa monstrare recentibna abilita rerum, 
Fii^^ere dnctntJB non esaudita Cethegia 
Continget, dabltnrque licentia sompta pudenter; 
Et nova fictaque nuper habebuat verba fidom si 
Oraeco fonte cadent, parce detorta. Quid auteu 
Caecilio Plautoque dabit Bomauns ademptoin 
Tirgitio Tarìoqnel Ego cnr acqnirere panca 
8i posaum invideor, cara lingua Catonis et Enni 
Sermonem patrium ditaverit et nova rerum 
Nomina protolerìtl Licnit semperque licebit 
Signatom piuesente nota producere nomen. 
Ut silrae foliia pronos mutantur in annos, 
Prima cadont: ita Terborum retos interìt aetas, 
Et juvenom ritu florent modo nata vigontqne. 
Debemnr morti uos nostraque ; sive receptua 
Terra Neptunna classes aqnilonibus arcet, 
Regia opus, steriliare din palus aptaqne remla 
Tìdnas nrbes alit et grave sentit aratrum, 
Ben cursnjD mntavlt iniquum fmgibua anmis 
Doctua iter melius, mortalìa facta peribunt, 
Nedum sermonnm stet faonoa et gratia vivax. 
Unita ruiascentur qnae jam cecidere, cadentqae 
Qoae nono snnt in honore Tocabula, bì Tolet usua, 



ABS poimcA. aoi 

Qaoin peoM arbitriom est et jns et mmoM. logooidi. 
Ree geitae ragnmque daonmque et trìstia bella 
Qao scribi pCMent Bninero monatnvìt Homenu. 
Tersibus ii^xiriter jtmotia querimonia prìmum, n 

Post etiam inclusa est voti sententia compos: 
Qois tamen eiiguos el^fos emiserit aoctor, 
Gramiaatic! cortajit et adbuc sub judice lis est 
Arcbilochura proprio rabies annavit iambo ; 
Hunc aocd cepere pedem graodesque cothumì, n 
Alt«rtiiB aptum sennonibos et popolaras 
Tiocentem slrepitaB et natum rebus agendìs. 
Uusa dedit fidibus divos pnerosque deonim 
Et pngilem viotorem et eqnnm certamine prìmum 
Et juveDum cnraa et libera Tina referrs. n 

Diecriptas servare Tices openunqne coloree 
Cor ego ri nequeo ignoroque poèta lalnbu-l 
Cor Desdre pudens prave qnam discere malo} 
TerriboB exponl tragicii res comica non vult; 
Jndignator item privatili ac pn^ socco m 

Dignis oarmioibus murari coena Tbjestae. 
gingula quaeque locom teneaDt «ortita decenter. 
Interdum tomen et vooma comoedia toltit, 
Iratosqne Chremee tumido delitigat ore; 
Et tragicuB plemmqae dolet Bennone pedestri » 

Telephus et Feleus, cum pauper et eisnl nterqae 
Projicit ampullas et se»quipedalia verba, 
Si curat cor spectantiB tetagiue querela. 
Non BadB est puldu« cese poimata; dolcia sunto 
Bt quocunque volent animiim auditoris agunto. iw 
Ut ridentibns arrident, ita flentibua adsuot ' 
Humani vultus; si vis me flore dolendum eat 
Prìmum ìpsi tibi: tunc tua me infortuma laedent, 
Telephe vel Feleu; male si mandata loquerìa 
Ant dormitabo ant lidobo. Tristia màestum lu 

Vultum verba decent, iratnm piena minanim, 
Lndentem Insdva, severum seria dictu. 
Format enim natura prios nos ìntns ad omnem 
Fortunorum habìtum; jnvat aut impellit ad iram 
Ant ad hnmnm maerore gr»TÌ dedndt et uigit; ut 
Post efibrt ammi motns interprete lingua. 

..,-..Cou8lc 



202 HOBATH JLACK!! 

Si dioentis erunt fòrtouis abstwa dieta 

Bonuni tollent eqnitea pediteaqoe cachitmnm. 

Intererit mnltam diviuiis loquatnr aa heros, 

HfttamsDe Beoez an adhuo fiorente joveinta iil 

Fervidoa, et luatroiia potens an ledula nutrii, 

liercatome vagus cultome virentis agellì, 

Colchoii aa Aa^rioa^ Thebis antrìtiu an Argia. 

Atit famaoi «equere aut aìÀ conTeuientia finge. 

Soiptor hooontum ù forte repouis AchiUeD:^ . im 

Impifrer, incuudoa, inexciubilia, acer, 

Jnra neget sibi mUa, aìiiil non arroget armis. 

Sit Medea feroi invictaque, flebllis Ino, 

Ferfidus Iiìod, Io vaga, triatÌJi OresteB. 

Si quid ineipertum soeuae oommittia et audea ut 

Personam formare novam, serretor ad imum 

Qnalis ab incepto proceuerit, et sitù oonateti 

Difficile est proprie commiinia dicere; tnque 

Beotiiu Iliacom carmeo dednds in actns, 

Qnam à proferraa ignota indictaqne primna, m 

JPnblica ma.terieB privati jurif erit, ù 

Non circa fileni patulomque monÌ>eii« orbem, 

Nec verbo verbum cnrabis reddere fidus 

Interpres, nec deailiee imitator in arotnm 

Unde pedem proférre pndor vetet aut opezia lez. i» 

Nec aie indines ut scrìpl«r cjdicna olim: 

"Fortunam Priaoù cantabo et nobile b nllnm. " 

Qnid dignnm tanto feret Me promiuor hiatul 

Partnrinnt montes, nascetur ridiculna mns. 

Quanto rectios bic qui nil molitur inepte: im 

"Die mihi. Musa, vimio captae post tenqKira Trqjae 

Qui morei hraunum mnltorum Tidit et urbea." 

Non famam ex folgore aed ex fumo dare ìncan 

Cogitata ut Bpeciou dehinc miracnla pramat, 

Autiphat«ii SejUainqiie et cum Cydope Chaiybdin. ns 

Nec reditum Diomedis ab intenta Meleagri, 

Nec gemino belliun Trojanum orditur ab ove; 

Semper ad eventum festinat et in medias rea 

Non secoB ac notaa auditorem rapila et qnae 

Desperat tractata nitescere posse relinquit; ut 

Atqne ita mentitur, aio vena faba remiscet^ 



.-n,GoDi^li: 



ABS POETICA, 20 

Primo ne medima, medio ne discrepet fmnm. 
Tu quid ego et populus mecum desideret aodi: 
Bì plauBoris egea aulaea manentis et usqne 
Bessuri doneo eantor 'Yos plaudKe' dicftt, li 

Aetatis ci^DBqne uotandi Bnnt tìbi mores, 
Hobilìbiuqae decor naturis dasdoa et annls. 
Beddere qui Toces jam acit puer et pede certo 
Signat bnmum, geetit parìbne colludere, et iruQ 
CoUigit ac ponit temere, et rautatur iu boras. ii 

Zmberbofl juvenk tandem custode remoto 
Gaudet eqoiB canibuaque et aprid gramine campi, 
Cereua in vitium flecti, monitorìbuB asper, 
Utiliom t&rdoB proTÌ8or, prod^n^ aerìs, 
Snblìmis cupìdusque et amata relinquere pemix. li 
ConversiB Rtudìia aetaa animasqne virilig 
Qnaerit opes et amicitìaB, inaerrit honorì, 
Commiaiaae cavet quod mox mutare laboreb 
Hiitta senem circumTeninut ìncommoda, vel quod 
Qnaerit et inventi» miser abstinet ac timet uti, v 
Vel quod rea omues timide golideque miniatrat. 
Bilator, ape longua, inora, avidusque futuri, 
Difficilis, qaerulns, laudator temporìa acti 
Be pnero, castigator cenaorque minorum, 
Hnlta femnt anni venientes commoda secum, J' 

Multa recedentes adimunt. Ne forte scniles 
Mandentur juveni partoa pueroque virìlea, 
Bemper in tu^nnctìB aovoque morabimur aptia. 
Aut agitur rea in acenia ant acta refertur. 
Segnina irrìtant aniiiiDS demiasa per aurem, i 

Qoam quae lont ocnlia anbjocta fidelibns, et quae 
Ipae sjbi tradii apectator: non tamen intua 
Digna geri promes in «ceoam, multaqne tollea 
Bx ocalia quae mos narret focundia praeeeiu. 
Ne pneroa coram populo Medea traddet, ii 

Aut humana palam coqoat exia ne&rioa Atrena, 
Ant in arem Procne Tertatnr, Cadmna in anguem. 
Quodcnnqne oatendia mibi aie incredulos odi. 
Neve minor neu rit qnhito productior actu 
Fabula, quae po«d vnlt et spoetata reponi ; t 

Seo dens intersit niai dignns Tindic« uoduB 

u,o,i,-f-n,GoDi^li: 



304 HORATn 7LA0CI 

Indderit ; neo quarta loqni penoM bboret 
ActorU parte» dionu offidnmqne Tirile 
Defendat^ nen quid medkM mterdnat aetna 
Qnod DOD propoaito conducat et Inweat i^te. 
nte bonis &Teatqne et conailietiir aIniel^ 
Et regat Iratoi et ainet peccare timeoteB; 
nie dapea ÌMiàtt, tnenKie brevu, ille nlubrem 
JnstJtiam legesqoe et epertis otiii portis ; 
nie tegat oommissa deosqae i»«oetiir et ora^ 
Ut redeat miaeria, obeat fininiia anpcdala. 
Tibia Don ut nuDC oridialco viucta tnbaeqne 
Aemnla, «ed tenui* aiin^exqne foramlne pueo 
Ade^rare et adeue dtMÌa tatti ìèUSm atqne 
Nondom s^aa^ nimis eomidcow aedilia fiata; 
Quo Huw pcqnilna anmentÙli* utpotepama 
Bt fhigi CMtuaque TereoundoMpie oidb«t 
Fostqoam coepit agros extendere victtv et nriiea 
lAtior amplecti munu vìnoqae diurno 
Placati GeniuB festìs impune dìebiu, 
Accessit aomerìBqne modisqne lìcentìa mt^jor ; 
Indoctus quid enim saperet Uberqae laborom 
RuaticuB urbano cotifuena, turpi» honesto) 
Bic priBcaa niotutuque et Insurìem addidit aiti 
Tibicen traxitque vagua per pnlpità Teetem; 
Sic etiom fidibus vocea crevere aereria, 
Et tolit eloquìum inaolitunt focundia i^iMoqM, 
Xrtàliumque aagaz rerum rt dìrina fotiiri 
Bortil^iB non diaotepuitaententia Ddphia. 
Cannine qoi tragico vilem oertavit ob hìicum, 
Uox etiam agreates Satfroa nudavit, et aaper 
Incoluiui gcHTÌtate jocum tentaTit, eo qnod 
lUecebrìs etat et grata novitate monuidua 
Spectator, fimctuaqae aacria et potua et exlex. 
Venun ita risores, ita ODmmeadàre dìcaoe* 
Conreniet fi&tjros, ita vertere aeria Indo^ 
Ne quiciinqne deus, qnicunque adhibebitur hwo^ 
Regali conapectus in anro nnpw et oatro, 
Hlgret in obacuraa homili aermone taberiua, 
Aut dum vitat bumum nnbea et inani» a4>tet. 
Effiitire lerea indigna Tragoedia venu», 

u,o,i,-f-n,Gooi^li: 



ARB FOEnCA. 205 

Ut fesUa roairoiift moverì joMa dlebos, 
Jntererit Satfiis panlnm pudibunda proteirii, 
Hoa ego inomata et dominantia noroina Hotnm 
Terbaqne, Pìsohm, Satyroram icriptor amabo; no 
Nec bìc ^tar tragico diffetre colori 
Ut DÌbil intersit Davuine loqnatur et aoclax 
F]rthÌ88 emoncto lacrate Simone talentum, 
An cuBtos femntosque dei Sileniu alumni. 
Sx noto flctnm oarmea seqnar, at nbi qnivii ta 

Speret idem, eodet midtiim frustraqne laboret 
Ausus idem: tantum tarie» joscturaque pollet. 
Tantum de medio somptis accedìt honoris. 
BìItìb deducti careant me judic« Fauni, 
Se velili innati trìiiis ac paeue forenaes tu 

Aut nìmium teneri» juToientur versibas nuqnam, 
Ant immimd» crepent ignominioaaque dieta ; 
Offendantur enim qnibuB est eqnus et poter et res, 
Nec, ai quid fricti dcerìa probst et dvcIb emptor, 
Aeqnia acoipinnt animia dtmantve corona. !a> 

Syllaba longa breri «ubjecta rocatur iambua, 
Fes dtuB 1 onde etiam trimetriB accreicere jutnt 
Nomen iambeis, cum wnoe redderet ictus 
Frimns ad extremnm aìmilis ubi. Non ita prìdom, 
Tardior nt paolo graviorque Teniret ad aurea, !» 

Spondeo» stabilce in jnra patema recepit 
CommodoB et patiena, non ut de sede seconda 
Cederet aut quarta «ocialiter. Hio et in Arai 
N obilìbna trimetria apparet ranu, et Enni 
Ib Bcenam missos cum magno pondera totsub t» 

Ant operae celeris niminm coraqne carenti* 
Ant ignoratae premit artie crimine turpi. 
Non quivia videi immodulata poemata judes, 
Et data Bomania Tenia est indigna poÉtia. 
Iddrcone vager scribamque licenter? an omnos M5 
YisuroB peccata putem mea, tatua et intra 
Bpem veniao cautus? Vit«TÌ denique cnlpam, 
Non laudem memi. Voa eiemplaria Qraeca 
Noctwna Tersale mann, veraate diurna. 
At Teatri prgaTi Flautinoa et nnmeroa et ito 

Laiu^kTore aalee: lìinilmn patienter atnunqua 

.„-..Coosk 



306 HOHATn FLACCI 

Ne djetin ttnlte minti, à modo ego et to> 
Bcìmtui innrtMnam lepido seponere dioto 
Legitlpiamque aODom digitia caUemiu et anre. 
Ig&otnm tngioae gemu iirreuMe Cameiue i 

KiAtat et plantMi TexiiM poémata Tfaespù, 
Qhm onaennt agnmtqae penmeti &edbai ot%. 
Poit hunc pentHut» paÙMqite rwpertor boneatae 
AMchyltw et nodieù itatrmk polita tfgnìs 
Xt docnìt magnumqve loqai nitiqiie oothonw. ti 

Soocewft vetu* bù comoedia, non une multa 
Lande; sed in vitimn lìbertaa exddit et vim 
Dignam l^;e ■'egi; lei est aecepta chonuqne 
Tnrjnter obticuit subiate jnre aooHidL 
Nil intentatum nostri liqnere poStae, a 

Neo mini mimi meruere decos restigìa Oraeca 
Ansi deserere et oe^brare domeettca fiuta, 
Yel qui pnetextas rei qui docaere togataa, 
Neo Tirtute ibret clarìsve potmtiiu artnii 
Quam lìngua Latìnm, d Don offenderet nnnra > 

Quemque poitanim limae labor et mora. Tos, o 
FompiLuB sanguis, cannen reprehendite quod non 
Unita dies et mtdta lltura coércmt atque 
Ferfectnm decieB non caatàgaTit ad nngnem. 
IngeDium misem quìa fortonatine arte s 

Credit et ezclndit Baooi Uelìcoae poitaa 
Democrìtns, bona pan non unguea ponere eorat, 
Non barbam, secreU petit loca, balnea TÌtat 
Nandscetnr «nim ^n^nm nomenqne poétaa, 
8i trìbns Anticjris caput inaauabile nunquam M 

Tonsorì Liciiio commiaerìt. O ega laenia, 
Qui pnrgor bilem mb vani temporia boram ! 
Non alimi Caceret meliora poSmata. Terom 
Nil tenti est. Brge fungar vice ootis, aoutnm 
Beddere quae femmi ralet exsors ìpaa wcandi ; x 
MnnOB et offimum nil scribeos ipae docebo, 
Unde parentnr opea, quid alat formetqne poeiam ; 
Quid deceat, quid non ; quo TÌrtos, quo ferat error. 
Scribendi recto sapere est et pHndpinm et tosai 
Bem tibi Socraticae poteront estendere chartae, ii 
Terbaqne ^annm run non inTita acqnentur. • 



ARH POETICA. 207 

Qui didìdt patriae quid debe&t et quid amids, 
Qno rit «more parenH, qno frater amandus et tuwpes, 
Qnod fàt conBcripti, qood jadìds officiom, quae 
Partes in bellum migai dacig, ille profecto ali 

Keddere peraonas icit conTenìentìa cnique. 
Respìctre exemplor ritae morumque jabebo 
Dootum ìmitatorem et tìtu bine dacere voces. 
Interdnm ipedoea lode monitaque recto 
Fabula nollioa venarÌB, sme pondero et mte, no 

Valdiiu oUectat populum meliusqne montnr 
Qnam verana inopea rerum nugoeque canoraa 
Graiia ìngeninm, Graiis dedit oro rotondo 
Musa loqui, praeter laudem nttlliua avaria,' 
Romani pueri longia rationibus assem ut 

Diacunt in partei centum diducere. "Dicat 
Filiojs Albini; Si de qnincunce remota est 
UTUiia,qnidnperat) Poteraa diiisae." "Triens." "En! 
Rem potoria serrare tnam. Redit nuda, qoid fitT 
"Semifi.'' At haec animoa aemgo et cura peculi (so 
Cnm temei imbueril^ speramus carmina fingi 
Fosse linenda cedro et Ieri aervanda cupreasot 
Ant prodeaae Tolnnt ant deleotBj« pof tae, 
Ant dmol st jncunda et idonea dicere vitae. 
Quidqnid praedfriea esto breria, ut cito dieta tu 

Perdpiant animi dodles teneastque Sdelee; 
Omne superTnciHim pieno de pectore manat. 
Fida Toluptatia causa aint proxima Toris, 
Neo quodconqne Tolet poacat ubi fabula credi, 
San pranaae JUuniaa vivnm pnerum extrahat alvo, m 
Centuriae aenioram a^tant eipertìa frogia, 
Colsi praetereunt austera poèmatn Ramnes: 
Omne tulit ponctum qui miacnit utile dnld, 
Lectorem delectando paritorqne monendo; 
Hic meret aera libor Sosiis; bic et maro transit M 
I!t longum noto acriptori prorogat aerum, 
Snnt delieta tamen quibus ignovisae relimna; 
NamnequediordasomiDiredditqitomTiilt manna et mena, 
PoBcentique gravem persaepe remittit acutum; 
Nec semper fériet qQodcunqne minabitur arcua. uo 
Yenim ni» ^nra niteot iu «armine nco ego panda 



308 HORATn FLACXJI 

OHraiclar im(<^liB, qau ttat mcmia fiidìt 

Ant kimuma panun carit natora. Quid ei^ osti 

Ut Bcrìptor si peocat idem libnriui tuqoe 

QnaniTÌB est mmittu Tenia caret; ut dUiaroediu sa 

Ridetur chorda qui semper oberrat eadon: 

Sic mihi qui mnltom eessat §t Ohoerìliu ilio, • 

Qoem Ims terre bomun Cam rìsa miTor; et idem 

Indignor quandoqne bonua donuitnt Hamenu ; 

(Verum operi longo &s est obrepere lomiHmi.) jco 

Ut pictnra poéns: erit qaae ri pn^m ebea 

Te capiat magia, «t qnaedam ai Iwgiur abatea. 

Haec amat obacnnun, volet haec sub luce vlderì, 

Judìcis argatum qnae lum fbrmid&t aramen; 

Haec placuit aeinel, haec dedes repetita pUcebit MS 

O m^or jorenimi, quarnvia et Toce patema 

Fingerìs ad rectnm et per te aapia, hoc tìià dictum 

Tolle memor, certis medima et tderalMle rebus 

Becte c(HKedL Conaultiu jurìs et actor 

GaoBarum mediocri* abest virttite diserti nn 

MeftBallae itec scit qnantnm CsacaUins Anlna, 

Sed tamen in pretìo est: mediocrìbna esse poélàa 

Non homÌDee, non di, noa ctmcessere colimmae. 

Ut grataa inter mensas symphonia dìscois 

Et crasBum nngaentain et Sarda cmn molle paparer »5 

Offendunt, poterat dnd quia ooena sine iatìa: 

Sic Baimis Datam inventnmque poema jarandi^ 

Si panlum sommo deceasit verg^t ad imun. 

Lndere qoì nee^ caiiq>efltrib)i8 abstìset annis, 

IndoctuBqme ptlae disdre trochiva qoiesdt, ssa 

Ne spissae riaom toUant impone ooronae; 

Qui neadt Teraus tamen andet Sngen. Qoidnil 

liber et ingenuos, piaeeertain oenans eqneibiem 

Snnunam nommorum vitioqne remotna ab ornni. 

Tn uihil invita dioea &deare Hinerra; ki 

Jd tibi judicinm est, ea mena. Si quid tamen olim 

Scrìpserìs in Maed deaomdat jndìda anrea 

Et patria et nostcss, ntmnmqoe pr^natur in anmim, 

Hembranis ìntus potdtis: deùre licebit 

Quod non edideris; neadt vox miasa rererti. no 

Silveattes homines sacn intaprsBqse deonim 



ARS POETICA. 209 

Caedibng et vieta fòedo deterrnit Orplieos, 
Dicttu ob hoc lenire tigres rabidoeqne leoneai 
Dictofl «t Amphion, TbebanBe cjondkor aroù, 
Sttu movare nwo («atodinis et preoe blanda w 

Ducere quo Tellet. Fnìt haeo sapientU quondam, 
Poblica prìratia secernere, sacra protanis, 
Ooncabita pndiibere vago, dare jura nuuitia, 
Opplda molìri, legee incidere ligno ; 
Sic boaor et aomen dirinis vatiboa atqoe tw 

Canniiiibus Tenit Post boa inùgnia Homenu 
I^rrtaeuaqne marea animos in Hartia belbt 
Tendbua esacuit; dictae per carmina M)rl«s; 
Et vitae moiutrata via est; et gtatia regom 
PieriÌB tentatA modis; hidnsqne reperti» «a 

Et loDgonim <^>enui finis: ne fòrte pudori 
Sh tibi Musa lyrae sollent e4 cantor Apollo, 
Natura fleret laudile cannen an arte 
Qnoentom est: ^o nec Btndìum «ine divite vena 
Nec rade quid poaait video ingeninm ; alteiius rie ti* 
Altera poadt opem ree et oonjnrat amice. 
Qui stndet optattun cursu contingere metam 
Unita tulit feritque puer, sudavit et aleit, 
Abstinuit venere et vino ; qui Pjtltìa cantat 
Tibicen didicit piius extìmnitqoe ma^atnun. US 

Nec sal^ est dixìsse: "Bgo min poémata paogo; 
Oocupet eitremnm scabiea; mibi turpe rciinqni eat 
Et qnod non dìdid sana nesdre &terì ." 
Ut praeco, ad mercea tnrbam qui ct^t e 
Aisentatores jubrt ad lncrom ire po2ta 
Biree agris, dives posìtiB in fenore rnuumia. 
Si vere eet nnctum qui recto ponwe posdt 
Et spondere levi prò paupers et eripere Utóa 
Litibos implidtam, mirabor ri sdet inter- 
Noscere mendacem Temmqne beatila amiciim. m 

Tu seu donarla tea quid donare volei coi, 
Nolito ad vorsuB tibi factos ducere ptenua 
taetìtiae ; clamabit enim Pnichre ! bene I recte t 
Pallesoet super bis, etiam stillabit anùda 
Bx ocnlia rorero, saliet, tnndet pedo tensm. ai 

Ut qui «Hidncti ^want ia fancre dimmt 

BOB. e. 



aio HOEATH FLAOOI 

Et &cimit prope plnr» dolentibos ex animo, de 
Deriior vero [diu landatora nwvetnr. 
Re^es dicantnT mnltù urgere onhiUi* 
Et torqaere mero qoem penpeiÌHe laborant, 
Ah Bit Mnicitift di^nn: ri caimìsa condee 
ITnnqium te fiUlaut uimi wab mlpe latentea, 
Qtiìiitilio si quid redtareat "Conige eodea 
Hoc," aiebat, "et hoc:" melina t« poa»e negarea 
Bia terqus expertom frostta, delere jubebttt 
Bt male tornato* inondi reddero venni. 
Si defendere deliotnm qnam vwtere mfdloi^ 
Nnllnm nltra Ynbom aat aptmn intimielwt inaitem 
Qain aine rivali t«qae ^ tua aoba «marea. 
Tir bonus et prodani versos reprehuidet inertes, 
Culpobit dnros, incomptia adUnet atmm 
Trareroo calamo mgnnm, amUtiom racidM 
Ornamenta, parum claria lucrai dare ooge^ 
Argnet amt^oe diotum, mntanda notalnt, 
Viet Aristandma; non dicet! "Cor ego amlcmn 
Offmdam in nn^r Hae nngae saia dnoent 
In jn^ìn derianm mnel eioeptomqiie rinistre. 
Ut mala quen acatrit» ant mmtlMia regiiu niget 
Aut (hnatkma «rer «t ìraonnda Diana» 
Twannm tetigiiae timeat fuginntqite poClam 
Old M^dmit; agitant pneri inoantiqne wqtumtor. 
Hic, dmn nfaUmia VMSoa raetatnr «t wntt. 
Si voluti meraUa intentiu deddit Micepa 
In potenm foTeaaava^ boe^ "Bncoorribc^" loqpuu 
Olamet^ "Io dveal" non alt qui tdlan cnret. 
Bi onret quia <4)em forre et domittere fnnem, 
"Qoi mM an iHudana hue le prqjeoerit atque 
Servari nolitì" dioam, Sìeuliqae poCtoe 
Narrabo interitom. Deoa immortolia haberi 
Dnm caiHt En^edodea, atdentem &igidna Aotnam 
Inailnit Sit jna lioeatqno perì» pottÌB: 
Inritom qui lervct idem bdt oooideiitl. 
Neo Mmel hoc fedt, neo ri retraetua erit jam 
Fiat homo et pmet fhmosae mortis amorem. 
Neo aatis af^iant cor versus foctitot, ntnun 
Minzerit in patrìoa cinerea, ao trista "^^ftital 



ABS POEnCA. 
Uorerìt inceatus: certe furìt oc Telat nrsna 
Objectoe caTeae Taluìt d frangere clathros, 
Indoctam doctumque fugat recitator acerbns; 
Qnem Tero arripait tenet OMÓditqoe legendo, 
Non mÌMura cutem mai piena cniorlB hirudo. 



-n, Google 



.-n,Googlc 



DEIGHTON, BELL, & CO.'S PUBLICATIONS. 

Varronianas. A Criticai and Historical Introduo- 

UoD U Um PUlologlDkl eiudf or U» Laaa Lnguive. Bjr J. W. 
DONALDSON. D.D., tOnxvly Fdlcnr (iid CUmal Lenom ot TrioUjr 
GoUqRi, Oubildgb BBnHd Rdlllon, (ouldBiiblT enUqail Bto. Ut. 

ClasBical Scholarehip and Clamical Leanmig Cou- 



A Complete Greek Orammar. By J. W. Dohaid- 

BOSr D.D, Tfag Hcraid BdltlaD, wy lAudi eulargsd and adaptod for 

th« UH c^ TTnliMdlr Btaihnta. 1 ni. 8to, [iVqiorfiiii, 

Foliorum Silvula. Part I, Being Select FaBBagea 

ha TixiHliitloii Leto IMia ElegUc ud Berolc Ver» Amn^ mA 
BdlBMt h} HUBERT ASHTOH HOLDBN. H.A,. Hwl-HuIeT of 
Ipnidi Scboal, lnU Ptilo- ind ASMihiI Tqlor ot Trfaiflf aoU(«>. 
Cunbrldgi. eecond EdltkHi. PoASro. Si. 

Foliorum Bilvnla. Fart II. Being Belect Fasaagee 

for TrmalaUon iato LUIs L^tIii wd Omk Tene. Arnnggd iiiid 
EiSM br BDBEST ABHTOH aoLDBN. U.A. Becond BAtlon. PoK 
Sto. Ti. M. 

Foliorum Oenturùe. Selectiona for Tnmslation iato 

Latin sud tìntile Fme, chlsfly fntn ttae UnlTcnll; and OollBg« Biajnt- 
natliu Paiian. Bjlhe R«. H. A. HOLDBH, M.A. Becomt BIMod. 



The Frotagorasof Plato. The Greek Text Edited, 

«Uh Sognili Hotee. tir ttae BeT. WILLIAM WAYTB, B.A., Fallow of 
KlnTiOoUege, Oambridge.aod Airietaoi Mieter al Bton. Sto. li.Od. 

Demosthenea' Select Private OratioDB, after the 

Ten «( DIHDOaF, wUb ibt nikna Beidtoo of BBiaKE ud 
BGKESa. Wtth BogUdi Nota, b; Ibe Bar. C. T. FEHBOBB, H.A. 
FortliaiueorSchooli. Becood Rdltkm. !to. U. 

Demostheuea de Falsa L^atìone. By R Shilieto, 

ILA.. TiJnit)' OaU4:e. Oamtridg*, ud ClMUeal l^Mint M Klnri (X»- 
lifi, Etwond Bdltkm, oanAillT Kibed. Sto. gì. Sd. 

EaripidiB Fabulm Quatnor: Hippoljrtna Coronifer 

— Alcatb-IpUgodalnAuUde, elTphlgenlafaiTauriL AdBdonMaS. 



MONE. S.I.P., Onecarnm Utannun apud Canlabrl(leim ollin Pio- 
timor Rectu, EdUo non. gn. Ur. Separalttf—Wipsiaijtia. VOt 
■dl^cWft. Si. AlceeUi. nhBdU.«E«d. Ir.M. 



BIBUOTHECA CLASSICA. 

UNDEE THE DIKECTION OF GEORGE LONG, M.A. 
AHD VBV BBT. A. I. HACLBANB, M.A. 



Cicero'8 Oi*tions, Vok 1, 2, 3. With Notea. By 
oBORai {<oira, ILA. m. £iat. 

Javenal and FersiuB. With a Qommaatary. Bythe 

Bn. A. J. KAOLBANB, K.A. «KL llK 

Eurìpìdes, With a Oommentaiy, By F, A. Paiey, 

M.A. Tol-l Sn. Ite 



Ciowo's Oialìoiu. Yd. 4. Bty asoBSi Z<oso, M,A. 
EuripideB. Voi 3. By F. A. Paley, M.A. 
TadtuB' Annata. BytlieBev. ObobobButleBiIBIA. 

[InOierrmt. 

Dcmoethenes. Voi 1. By the Bar, R, Whistok, 

>«-A- tlxOtprm. 

Tirgil. By JoHS CoMiNOTOif, iLA. Professor of 

Luta la Ih* Uslmrilj ol OiAwiL [Jn ou frtu. 

LONDON: 
VHITTAKEB AND CO., AND GEOBOB BELL. 



GRAMMAR-SCHOOL CLASSICS. 

WITH ENQLIBH NOTES. ISmo. eWi. 



Caesar de Bello Gallico. B; Qeobob Lono, M.A. 

il. et. 

Caesar de Bello Gallico. Book 1 to 3. With Ele- 

matarx Hot» BW joubjM Ioti Vf OBOROE LONG. Ifc». 3l. M. 

Ovid'B FastL By F. A. Paley, M,A. S». 



Xenophoii's Cyropaedia. By Rev. O. M. Gorham. 



The New Teatament in Greek. Witìi English 

Nota. B;UhB«. J. F. MAGMICHABI., M.A. 11. Gii 

Classical Atlas. By George Lons, M.A, and 

W. HnOHEBiMihuiIiidei. 8w.*oiMam4 m.td. 

Grammar Sclioo] Atlas. 10 selected Maps from the 

luger AllM. Ito. Ia(f-tiait>id. b, 

Endid. With Exercisea and «n improved set of 

]!1(uA BrUnBar.H. J.HOBB.KA. If-M. 

LONDON: 
WHITTAtEE AND CO.. AND GBOEGE BELL. 

..,-..Coo8lc 



BELL AND DALDY'S PUBLICATIONS. 



Short Latin Grammar. By T. Hewitt Kby, M.A. 

BmaUSn. it.td. 

Bdddenda. Fasaagea for Traoslation into Latin 

FnwaixITwie. Bj «ha Re». P. ft. GBBTTOS, PartSyo, 4i. M. 

Florilegium Foetìoum Angliconum. Engliah Foetiy 

lOrCliiBlalBclioirii. Swraiil «diiia^ limo. ti.td. 

Bobinaon'fl Greek Lexicon to the New Testament 



QainttiB Horatioa Flaccua The Teit, with Fifty 

miutntlong rmn tfae AnUqas. dmm bj T. X>. SsoM, *iid «ignved on 
Wood. Fc^i. Sto. £>. 

Atixilìa Gneoa, oontaining Forma of Pandng and 

fìnek T»M, Uk Oreck Prapoaltloiii, Buia Df AtxentiutloD, Oreek 
I<llomi.4c. ForIhiiaMofecliOOli. fijr tue Rev. HUGH ?OWI,BR, 
H.A. inno. ti.M.lMh. 

Mal«nals for Latin Prose : a Selection of Fassages 

(M TtMHtaUon imo LUlii. BylhaRev.F. FEOST. E»p. 8io. »■. M. 

Disdi^ina EedlTiva; or, Hinta and Helpa for 

IoDlh>LaTlBgBiAo(d. BrlbaB». J.B.aiLDESDAI.B,N.A. Vcup. 



FOBEIGN CLASSICS WITH ÉNGLISH NOTES. 
Aventnrea de TélÉmaque. Engliah Notes. .By C. 

J. DBLIL1.B. ISmo. 4i. M. 

Cliarles XII. With Engliah Notes. By L. Dieet, 
La Fontaine; Seleot Fables. Engliah Notes. By 

FERDIHANfl E. A. GABC. liìnio. 8i. 

Fiociola. With EngEsh Notes. By D. Ddbuc. 



.-n,Gooi^li: 



,„.,Couslc 



-n, Google 



-n, Google 



-n, Google