(navigation image)
Home American Libraries | Canadian Libraries | Universal Library | Community Texts | Project Gutenberg | Children's Library | Biodiversity Heritage Library | Additional Collections
Search: Advanced Search
Anonymous User (login or join us)
Upload
See other formats

Full text of "Słownik polskich imion ródzajow oraz wyższych skupień roślin, poprzedzony historyczną rozprawą o źródłach"

Google 



This is a digital copy of a book that was prcscrvod for gcncrations on library shclvcs bcforc it was carcfully scannod by Google as part of a projcct 

to make the world's books discoverablc onlinc. 

It has survived long enough for the copyright to cxpirc and thc book to cntcr thc public domain. A public domain book is one that was never subjcct 

to copyright or whose legał copyright term has expircd. Whcthcr a book is in thc public domain may vary country to country. Public domain books 

are our gateways to the past, representing a wealth of history, cultuie and knowledge that's often difficult to discovcr. 

Marks, notations and other maiginalia present in the original volume will appear in this file - a reminder of this book's long journcy from thc 

publishcr to a library and finally to you. 

Usage guidelines 

Google is proud to partner with libraries to digitize public domain materials and make them widely accessible. Public domain books belong to the 
public and we are merely their custodians. Nevertheless, this work is expensive, so in order to keep providing this resource, we have taken steps to 
prevent abuse by commercial partics, including placing technical rcstrictions on automatcd querying. 
We also ask that you: 

+ Make non-commercial use ofthefiles We designcd Google Book Search for use by individuals, and we request that you use these files for 
person al, non-commercial purposes. 

+ Refrainfrom automated ąuerying Do not send automatcd queries of any sort to Google's system: If you are conducting rcsearch on machinę 
translation, optical character recognition or other areas where access to a laigc amount of text is hclpful, pleasc contact us. We cncourage the 
use of public domain materials for these purposes and may be able to help. 

+ Maintain attributłonTht Goog^s "watermark" you see on each file is essential for in forming peopleabout this project andhelping them lind 
additional materials through Google Book Search. Please do not remove it. 

+ Keep it legał WhatCYcr your use, remember that you are responsible for ensuring that what you are doing is legał. Do not assumc that just 
becausc we believc a book is in the public domain for users in the United States, that the work is also in the public domain for users in other 
countries. Whcthcr a book is still in copyright varies from country to country, and we can'l offcr guidancc on whcthcr any specific use of 
any specific book is allowed. Please do not assume that a book's appearance in Google Book Search means it can be used in any manner 
anywhere in the world. Copyright infringement liabili^ can be quite severe. 

About Google Book Search 

Google's mission is to organize the world's information and to make it universally accessible and useful. Google Book Search helps rcaders 
discoYcr the world's books while helping authors and publishers reach new audiences. You can search through the fuli icxi of this book on the web 

at |http : //books . google . com/| 



Google 



Jest to cyfrowa wersja książki, która przez pokolenia przechowywana była na bibliotecznydi pólkach, zanim została troskliwie zeska^ 

nowana przez Google w ramach projektu światowej bibhoteki sieciowej. 

Prawa autorskie do niej zdążyły już wygasnąć i książka stalą się częścią powszechnego dziedzictwa. Książka należąca do powszechnego 

dziedzictwa to książka nigdy nie objęta prawami autorskimi lub do której prawa te wygasły. Zaliczenie książki do powszechnego 

dziedzictwa zależy od kraju. Książki należące do powszechnego dziedzictwa to nasze wrota do przeszłości. Stanowią nieoceniony 

dorobek historyczny i kulturowy oraz źródło cennej wiedzy. 

Uwagi, notatki i inne zapisy na marginesach, obecne w oryginalnym wolumenie, znajdują się również w tym pliku - przypominając 

długą podróż tej książki od wydawcy do bibhoteki, a wreszcie do Ciebie. 

Zasady uźytkowEinia 

Google szczyci się współpracą z bibliotekami w ramach projektu digitalizacji materiałów będących powszechnym dziedzictwem oraz ich 
upubliczniania. Książki będące takim dziedzictwem stanowią własność publiczną, a my po prostu staramy się je zachować dla przyszłych 
pokoleń. Niemniej jednak, prEice takie są kosztowne. W związku z tym, aby nadal móc dostEu^czać te materiały, podjęliśmy środki, 
takie jak np. ograniczenia techniczne zapobiegające automatyzacji zapytań po to, aby zapobiegać nadużyciom ze strony podmiotów 
komercyjnych. 
Prosimy również o; 

• Wykorzystywanie tych phków jedynie w celach niekomercyjnych 

Google Book Search to usługa przeznaczona dla osób prywatnych, prosimy o korzystanie z tych plików jedynie w nickomcrcyjnycti 
celach prywatnych. 

• Nieautomatyzowanie zapytań 

Prosimy o niewysylanie zautomatyzowanych zapytań jakiegokolwiek rodzaju do systemu Google. W przypadku prowadzenia 
badań nad tlumaczeniEimi maszynowymi, optycznym rozpoznawaniem znaków łub innymi dziedzinami, w których przydatny jest 
dostęp do dużych ilości telfstu, prosimy o kontakt z nami. Zachęcamy do korzystania z materiałów będących powszechnym 
dziedzictwem do takich celów. Możemy być w tym pomocni. 

• Zachowywanie przypisań 

Znak wodny"Googłe w łsażdym pliku jest niezbędny do informowania o tym projekcie i ułatwiania znajdowania dodatkowyeti 
materiałów za pośrednictwem Google Book Search. Prosimy go nie usuwać. 



Hganie prawa 

W ItEiżdym przypadku użytkownik ponosi odpowiedzialność za zgodność swoich działań z prawem. Nie wolno przyjmować, że 
skoro dana łisiążka została uznana za część powszecłmego dziedzictwa w Stanach Zjednoczonych, to dzieło to jest w ten sam 
sposób tralrtowane w innych krajach. Ochrona praw autorskich do danej książki zależy od przepisów poszczególnych lirajów, a 
my nie możemy ręczyć, czy dany sposób użytkowania którejkolwiek książki jest dozwolony. Prosimy nie przyjmować, że dostępność 
jakiejkolwiek książki w Google Book Search oznacza, że można jej użj'wać w dowolny sposób, w każdym miejscu świata. Kary za 
naruszenie praw autorskich mogą być bardzo dotkliwe. 

Informacje o usłudze Google Book Search 

Misją Google jest uporządkowanie światowych zasobów informacji, aby stały się powszechnie dostępne i użyteczne. Google Book 
Search ułatwia czytelnikom znajdowanie książek z całego świata, a autorom i wydawcom dotarcie do nowych czytelników. Cały tekst 
tej książki można przeszukiwać w Internecie pod adresem [http : //books . google . comT] 



iTEffity n IIISTIMI ĘEk I DmEKTOLIGD POLSKi. 

TOM 1. 

SŁOWNIK POLSKICH IMION 

RODZAJÓW ORAZ WYŻSZYCH SKUPIEŃ ROŚLIN 

POPRZEDZONY 

nSTORYCZNii ROZPRAWA O ŹRÓDŁACH 



JOZEFA BOSTAPIŃSKIECiO. 

of. I. 



w KRAKOWIE, 
NAKŁADEM AKADEMII UMIb^JĘTNOŚCl. 

) OŁÓWKy w KSIĘOAHNL MPÓŁKI WYDAWNIOZU P0L8KIIU. 

1900. . 



'i^'Z(r. '^Or^^o 



i/ 




Knków, 1900. - Drakarnia Uniw. Jiglell. pod 'ara. J. Fillpowskiefo. 



n; 



PRZEDMOWA. 



Nareszcie,]^ po dwuletniej blizko pracy, druk dzieła 
został ukończony.* Przyniesie ono dwa pożytki. Da bo- 
wiem przyrodnikom ustaloną polską nomenklaturę ro- 
dzajów roślin flory krajowej, która jak się spodziewam, 
będzie/ ogólnie przyjęta i usunie zamieszanie, jakie do- 
tychczas pod tym względem panowało w nauce, z dru- 
giej zaś strony zawiera materyał do słownika języka 
polskiego sumiennie i krytycznie opracowany. Nie jest 
to rzecz błaha, skoro żaden z dotychczasowych słowni- 
ków nie był wolny od błędów, a w specyalnym słowniku 
p. E. Majewskiego było ich z górą półtorałysiąca. 

Długo trwał druk dzieła, przyczyniła się do tego 
obszerność a Uzupełnienia)), oraz mozolność korekty. 
Chociaż w aUzupełnieniu» sprostowałem nie jeden błąd 
dostrzeżony w^samym słowniku, to przecież nie jeden 
odkryłem dopiero, zestawiając kartki do polsko-łaciń- 
skiej części. Czegom wówczas dostrzegł, to sprostowałem 
w notatce pod odpowiednim wyrazem, na co zwracam 
uwagę czytelnika. Szczególnie dotkliwe są trzy pomyłki 
odnoszące się'* do* nazw, które w celu ustalenia nomen- 
klatury ^rodzaj owej wybrałem z pośród innych. Łaskawy 
czytelnika zechce więc przedewszystkiem przed używa- 
niem słownika poprawić: 



IV 

na str. 188 Inianka (Camelina) na Inic&nik 
« ((374 marchwica (Neogay a) « nibymarchwica 
cc « 421 plesznik (Psyllium) m pchławiec. 
Objąłem korektę dopiero od początku właściwego 
słownika; z rozprawy, która go poprzedza, miewałem 
tylko jedne; wkradły się też do niej błędy, które tylko 
ktoś niebiegły mógł przeoczyć lub zrobi(5, n. p. po- 
prawiając z mego rękopisu tytuł książki Czerwiakow- 
skiego: Botanika szczególna na szczegółowa! Wykaz 
tych błędów podaję poniżej. 

W Krakowie, 7 lipca 1899. 

Aułor. 



i 



ęr-t 



>w 



k 



Słownik polskicb imion rodzajów 



oraz 



wyższych sknpień roślin 

poprzedzony historyczną rozprawą o źródłach 



przez 
JÓZEFA ROSTAFIŃSKIEGO. 



>^K^ 



I. Wstęp. Stosunek imion rodzajowycli do innych Icategoryi 

nazw roślin. 

Praca ta jest przedewszystkiem tem, co zapowiada, słowai- 
kiem polskich imion rodzajów, zestawionych krytycznie, na pod- 
stawie bardzo obfitego matei*yału, zebranego z naszej literatury 
botanicznej od jej zawiązków, t j. od 1785 r. Przez to zestawienie 
nie tylko zebrałem materyał do wielkiego słownika języka pol- 
skiego, ale zarazem wskazałem, czugo z nazw, odnoszących się do 
roślin, nie powi nno się włączać do zwykłych słowników, to jest 
takich, które nie zawierają także terminologii naukowych. W tym 
wstępie zaś uzasadniam, dlaczego tak być powinno, wyjaśniając, 
jaki jest stosunek rodzajów do imion gatunków i ostrzegając za- 
razem, że nie należy tych nazw, tak jak odpowiadających im 
pojęć, mieszać. Rzecz to niebłaha, skoro prawie żaden słownik 
nie jest wolny od błędu mieszania imion rodzajów z nazwami ro- 
ślin. Nawet w Słowniku Wileńskim, chociaż dział przyrodniczy opra- 
cował specyalista, zakradły się niejednokrotnie podobne błędy, 
a w specyalnym, obecnie wychodzącym słowniku p. E. Majew- 
skiego, panuje zupełne pod tym względem pomieszanie pojęć i faktów. 

Matcrjafy do Hist. j<^z. polti i dyalektologii. Tom I. 1 



2 JOZKP K0STAFIŃ8KI. 

Z drugiej strony położyłem na tej pracy piętno, że ją robił 
przyrodnik. Nasi botanicy, posługując się imionami polakiem i na 
rodzaje roślin, od samego początku powstania polskiego mianowni- 
ctwa, rządzili się samowolą. Każdy z ni(^h zmieniał, choć po części, 
dorobek swego poprzednika według własnego widzimisię. I kiedy 
w innych literaturach swojska nomenklatura jest albo jednolita, 
albo — jak w Niemczech — ma dwa typy: północny i południowy, 
ale każdy stały, u nas, w skutek liberum reto autorów, powstało 
bardzo niepoi^ądane zamieszanie w nauce. Niniejsza praca kodyti- 
kuje imiona rodzajów roślin kwiatowych, wch«»dzących do składu 
flory kiajowej, a ponieważ nie podejmuje reformy, która, chociażby 
najracyonalniejsza, przecież jest samowolna i ztad wielu ludziom 
wstrętna, ustala tylko to, co obecnie panuje, usuwając zarazem 
dwuznaczności, więc zapewne zostanie ogólnie przyjęta. Usunięcie 
takie panującego w nauce zamieszania jest drugiem pobocznem 
zadaniem, które przez tę pracę zostanie rozwiązane. 

W rozprawie, która słownik poprzedza, znajduje się zupełnie 
nowa karta literatury polskiej. 

Zbierając literaturę botaniczną od czasu jej powstania, bo od 
dzieł ks. Kluka, a więc za wiek cały z okładem, miałem sposob- 
ność niejedne pracę poprostu odkryć, a niejedno podanie biblio- 
graficzne uzupełnić lub sprostować. Wprawdzie miałem tu głównie 
na celu mówić o używanym pr/.ez autorów botanicznych mianow- 
nictwie, ale przy tej sposobności oceniło się wiele prac po raz 
pierwszy i oddało hołd niejednej niesłusznie nieuznanej osobie. 

Ten słownik polskich imion rodzajów roślin powstał przygod- 
nie. Przed kilkunastu laty, zacząwszy pracować nad historya ho- 
dowli roślin w Polsce, zacząłem zbierać polskie nazwy roślin. Mia- 
łem wówczas zupełną świadomość, że imiona rodzajów nie należą 
do słownika nazw roślinnych, ale przecież, przeglądając w głów- 
nym celu dzieła, książka po książce i robiąc z nich wypisy, 
zbierałem przy tej sposobności rodzajowe nazwy, a to w celu ta- 
kiej ich kodytikacyi, o jakiej przed chwilą mówiłem. Był czas — 
o czem niżej — żem chciał, cały zebrany materyał, odstąpić 
młodszej bile, która się do wydawania słownika zabrała; skórom 
jednak spostrzegł, że wyjdzie stad rztcz ułomna i niedokładna, 
sam w miarę sił i okoliczności kierowałem dopełnianiem swoich 
kartek. Obecnie robota posunęła się znacznie naprzód. Na pięćset- 



SŁOWNI IC RODZAJÓW ROŚLIN. .3 

letni jtLbiieusz uniwersytetu przygotowałem historya naturalna w Pol- 
««e średniowiecznej, opartą na materya'e polskich nazw, zebranych 
począwszy od XIII wieku. Mam zebrane imiona mslin z w. XVI 
ł XVIII oraz większą część z w. XVII. Skoro zaś wyczerpałem, 
do pewnych granic, literaturę XIX w., moo^łem zestawić polskie 
imiona rodzajów. Wobec bałamuctw, znajdujących się w słowniku 
p. Majewskiego, chcąc ich rozszerzaniu zapobiedz, zdecydowałem 
się wydać niniejsza pracę, uprzedzając druk słownika nazw ro- 
śliiioych. Taki podział może niejednego zadziwić; chcąc wiyc rzecz 
wyjaśnić i odpowiedzieć na pytanie, dlaczego uważam nie tylko 
za stosowne ale wprost za potrzebne rozdzielenie tych dwu dzia- 
łów^ muszę przedtem wyjaśnić, co nazywauiy rodzajem^ a co 
gatunkami roślin w nauce, a następnie powiedzieć, jak powsta- 
wały naprzód łacińskie a potem swojskie imiona rodzajów. 



Od roku 1753 stało się zwyczajem w nauce nazywać każda 
istotę żyjąca dwoma imionami ^), z których jedno jest rzeczowni- 
kiem a drugie pospolicie przymiotnikiem, tak n. p. nazywają tarń — 
Prunus apinosa^ Inbaszkę — Prunus inatłitia, węgierkę — JPruniu 
domesticay morelę — Prunus armeniaca^ wiśnię — Prunus Cerasus^ 
trześnię Prunus avium\ podobnie nazywa^ny: by lice — Artemtsia 
rulgaris, piołun — Artemisia absinthium^ boże drzewko — Arte- 
mtsia abrotanum\ albo jeszcze jeden przykład, nazywa się sosna — 
Hnus sihestris^ świerk — Pinus picea^ jodła — Pinus abies. 

Takim sposobem możemy z łatwością rozróżniać w nauce 
i^^toty organiczne, a jeżeli — jak to jest w powszechnym zwy- 
czaju — po dwu wyrazowej nazwie położymy, zwykle w skróce- 
niu, nazwisko autora, który pierwszy opisał pewien twór i nadał 
nm łacińską nazwę n p. Prunus spinosa L, gdzie L, znaczy Karol 
Linnó, to, używając takiej nazwy, nie możemy mieć wątpliwości, 
o czem jest w danym razie mowa. 

Z pomiędzy dwu imion łacińskich, za pomocą których każda 
żyjąca istota odróżnia się od innej, jedno jest imieniem rodzaju — 
genuSj drugie imieniem gatunku — species, W przytoczonych po- 



^) Dlatego, że w tym roku wyszło dzie/o Karola Linn^ p. t.' 8pecie$ plan- 
tarum^ w którym po raz pierwssy użyto takiej nomenklatury. 



4 JÓZRF ROSTAFIŃSKI. 

wyżej przykładach : Prunus^ Artemisia i FinuB, są imionami rodza- 
jów; a towarzyszące tym trzem inne imiona, jak n. p. spinosa, vul~ 
garfSj ptcea^ sa imiona gatunkowe; te, same przez się, nic nie 
znaczą i dopiero użyte w połączeniu z odpowiednieni imieniem ro- 
dzaju dają konkretne pojęcie gatunku; oznaczają wówczas pewien 
zbiór osobników, mianowicie taki zbiór osobników żyjących istot- 
z których każdy mógłby pochodzić od któregokolwiek innego. Bo 
mówiąc n. p. po polsku: tarń, bylica, świerk, lub po łacinie: Pru- 
nus spinosa^ Artemiaia vulgarisy Pinus picea^ możemy mied na myśli 
rozmaite ich osobniki co do postaci, wieku, rozmiarów etc. ale 
o których jesteśmy pewni , że, gdybyśmy zebrali z nich nasiona 
i wysiali je, to wyrosną osobniki, które znów będziemy nazywać 
tarniną, bylicą lub świerkiem. A zatem imię gatunku odpowiada 
rzeczy istniejącej na świecie, jest pojęciem realnem przedmiotu. 
Przeciwnie jest z imionami rodzajów. 

Imiona rodzajów służą do oznaczania pojęć abstrakcyjnych. 
Botanicy odkryli, że, chociaż tarnina, lubaszka, morela, trześnia, 
i niektóre inne pokrewne im rośliny, różnią się pod wieloma wzglę- 
dami i maja nawet kwiaty nieco odmienne, to przecież w złoże- 
niu ich kwiatów są pewne wspólne cechy, na podstawie których 
można je połączyć w jeden rodzaj : Franus^ powiedzmy po polsku 
śliwa. Podobnie ma się rzecz z gatunkami połączonemi w rodzaj 
Artemisia — b y 1 i c a lub Pmus — sosna. Prunus^ Artemiaia^ 
Pinus nie są więc rzeczy istniejące, sa to abstrakcye naszego 
umysłu, oparte wprawdzie na naukowych podstawach, ale na pod- 
stawach, które mogą być zmienione. Tak n. p., porównywąjao 
różne powyżej wymienione gatunki rodzaju Prunus^ możemy je 
rozdzielać na trzy grupy. Gatunki: tarninę, lubaszkę i węgierkę 
zaliczymy do rodzaju I^umia^ który będzie miał teraz ciaśniejsze 
granice, z gatunku morela utworzymy osobny rodzaj Armeniaca, 
a wiśnię i trześnię połączymy w trzeci rodzaj Cerasus. Podobnie 
i trzy gatunki sosny możemy rozdzielić na trzy odrębne rodzaje 
i wówczas tylko sosna będzie się nazywać Pinus aihestria^ świerk 
zaś nazwiemy Picea cTceUay a jodłę Abies pectinata. Tak się ma 
dziś rzecz powszechnie w nauce. Zapatrywania na granicę rodza- 
jów sa rozmaite. Jedni autorowie starają się o skupianie jak naj- 
większej liczby gatunków w rodzaj, inni dbają o wyróżnianie naj- 
liczniejszych rodzajów. Zazwyczaj, im obszerniejsze dzieło, a raczej 



B«X>WKłK RODZAJÓW ROBŁIN. & 

im zakres dzieła obszerniejszy, tern szersze granice rodzajów przyj- 
maje jego autor i odwrotnie. Trzeba dodać, że nieraz dwu lab 
więcej aatorów, nie wiedząc o pracach poprzedników, nazywało ina- 
czej już pierwej określony rodzaj. Te różne imiona tego samego 
rodzaju sa synonimami. Nauka przyjmuje z pomiędzy tych imion 
•łacińskich bezwarunkowo to, które przed innemi powstało. 

II. O powstaniu łacińskich imion rodzajów. 

Te imiona łacińskie rodzajów, których dziś używamy w nauce, 
pochodzą z r. 1737, w którym Karol Linnó ogłosił dzieło p. t.: 
Oenera plantarum. 

Szukając źródeł, z których Linni czerpał nazwy dla utworzo- 
nych przez siebie rodzajów, musimy w tym celu sięgnąć wdtecz 
do wieków średnich. 

W początkach wieków średnich używano w nauce jako imion 
roślin nazw języka łacińskiego, zrazu klasycznych. Z czasem autoro- 
wie, których językiem domowym był jeden z romańskich języków^ 
zaczęli wprowadzać do nauki romańskie nazwy roślin bądź zlaty- 
nizowane bądź nawet in crudo. Przez przepisywanie rękopisów 
przekręcano pierwotnie używane nazwy nieledwo do niepoznania. 
Niebawem przyszło nowe zbarbaryzowanie w tłomaczeniach arab- 
skich autorów. Nakoniec zaczęto przerabiać nazwy rozmaitych lu- 
dów północy: Germanów i Słowian na łacinę. Powstały stąd liczne 
synonimy nazw na oznaczenie jednej rośliny, nieraz bardzo dzi- 
waczne lub poprzekręcane. 

Nazwy te sa pospolicie jednowyrazowe, zdarzają się jednak 
i dwuwyrazowe n. p. plantago aquatica^ conaoltda maior^ c, media^ 
<;. minor albo peonia (aic) mas i p. femina (aic). W takich razach 
ma to pozór, jakoby wieki średuie używały już nazw rodzajowych 
i gatunkowych, ale takie zapatrywanie byłoby mylne. I obecnie 
nazwy ludowe roślin bywają niekiedy dwuwyrazowe n. p. w na- 
ezym języku: bez aptekarski, gorąca miłość, panna młoda i t. p. 
Niektóre ze średniowiecznych nazw łacińskich dwuwyrazowych są 
tego typu n. p. plantago aąuatica. Najczęściej jednak nazywanie 
w średnich wiekach kilku roślin w ten sposób, że jedna ich na- 
zwa n. p. conaoltda była wspólna, oznaczało, że rośliny te mają 
podobne własności lekarskie. A więc, żeby się trzymać powyżej 



6 JÓZRF ROSTAFIŃSKI. 

przytoczonego przykłada e&Molida maior, była najskuteczniejsza 
jako środek na złamanie kości, eonaolida media w mniejszym stop* 
riiu , a najmniej pomagał na to okład z cotuoUda minor. Nazw 
ludowych tego typu nie spotykamy dzisiaj. Ale wśród dzisiejszych 
dwuwyrazowych nazw ludowych spotykamy takie, które, mając jedno 
imię wspólne, różnią bię przymiotnikami męski i żeński dla- 
tego, że, według ludowego wyobrażenia, jedna z tych roślin po- 
maga na tę sama chorobę mężczyznom a druga kobietom. Podob- 
nie ma się rzecz niekiedy i w średnich wiekach. Tak n. p. peo- 
nia mcu i femina dlatego tak się nazywają, że jedną uważano za 
lek skuteczniejszy dla mężczyzn, druga zaś za pożyteczniejszą 
kobietom. 

Wieki średnie nie przekazały literaturze całego swego do- 
robku naukowego. Ich praca spoczywa jeszcze po części w ręko- 
pisach, ale renesans stawiał swe pierwsze kroki na średniowiecz- 
nych wzorach i przejmował jego nazwy. Przejmował tylko nie- 
które klasyczne lub do nich zbliżone, a odrzucał przekręcania 
i barbaryzmy. Niezaniechał też korzystać z greczyzny, latynizo- 
waó jej imiona roślin oraz tworzyć nowe dla nowo odkrywanych 
roślin. W pół wieku takiej pracy nomenklatura zmieniła się do 
niepoznania. Nie tylko mamy nowe nazwy ale często stare, śred- 
ntowie<*zne oznaczają teraz całkiem inne roshny. 

Z odrodzeniom się nauk zaczęta się też ilość poznanych ro- 
ślin tak mnożyć, że autorom brakło, w dosłownem tego słowa 
znaczeniu, imion na ich nazywanie. 8/.ukaja więc roślin, do któ- 
rych możnaby zbliżyć nowo przez siebie odkryte, bądź na podsta- 
wie wspólnego podobieństwa, bądź podobnych skutków działania, 
bądź jakiegoś — jak nam się dziś wydaje — widzimisię, aby tylko 
jedne i drugie objąć wspólną nazwa. Takim sposobem od początku 
XVI w. za< zynają częściej niz w wiekach średnich powistawać nie 
rodzaje roślin, ale nazwy pewnych skupień gatunków, mających 
wspólne imię. W granicach tego wspólnego imienia odróżniają się 
zaliczone do niego gatunki albo za pomocą przymiotników, oznacza- 
jących pewną właściwość, albo autor wylicza i pierwszy, drugi, 
trzeci... dziesiąty n. p. bociani nosek, albo używa rodzaju dia- 
gnozy, bo krótkiego z< lania łacińskiego, w którym w kilku słowach 
jest niby jakiś opis rośliny. 

Im więcej poznawano roślin, w XVII i XVIII w., tem bar- 



KLOWNI K RODZAJÓW ROŚLIN. 7 

dziej dawała się odozuwaó potrzeba takiego skupiania gatunków 
w pewne grupy, przedewszy^tkiem ze względów praktycznych, 
żeby znów jakąś roślinę od-izakaó w chaortie tysiąca lub nawet 
kilku tysięcy innych. Ta potrzeba prowadzi do szukania systemu 
naturalnego i odszukiwania ceoh naturalnydi rodzajów. Kaspar 
Bauhin w swoim Ptnar theairt botanici^ wyszły m w r. 1671^ roz- 
dziela już wszystkie rośliny na pewne skupienia mające wspólne 
nazwy. Jednakże na/.wy tych skupień służą tylko jako środek 
ułatwiający odszukiwanie pewnej rośliny, nie t»ą to nazwy pojęó 
abstrakcyjnych, jednein słowem, nie .są to imiona rodzajów. 
Można je porównać do nazw skupień spotykanych w językach 
nowożytnych takich, jak n. p. po polsku bez, skoro mówimy: boz 
aptekarski i bez włoski, lub kiedy się odzywamy kasztan, bo zwyk- 
liśmy wspominać o kasztanie słodkim i kasztanie gorzkim, podob* 
nie jeżeli piszemy: klonina, które to imię nie przesadza, czy 
o czarnoklonie, klonie, czy też o jaworze mowa. Są to też nazwy 
zbiorowe, obejmujące pojęcie kilku gatunków^ a przecież nie są 
imionami rodzajów. 

Bauhinowie znaleźli naśladowców, którzy mniej lub więcej 
trafnie łączyli gatunki w skąpienia, pud jedna nazwę, nie dając 
jej określeń, zatem w grupy nie oparte na naukowych podsta- 
wach. 

Dopiero Józef Pit»n Tournefort stwarza pojęcie naukowe ta- 
kich skupień gatuitków, które nnzywa genus i poka/^uje ich zna- 
czenie w systematyce Dopiero też od r. 1700, w którym wyszło 
jego dzieło: Institutiones r^ herbartae^ można mówió o rodza- 
jach roślin. Tournefort oparł swoje rodzaje na cechach karpolo- 
gicznych, jak dziś sądzimy, tnylnych, ale p<»łożył prawdziwe fun- 
damenta systematyki i ułatwił Linnómu drogę do wprowadzenia 
podwójnej nomenklatury istot żyjących. Wprawdzie już Riyinus 
(Auguat Baohmann) proponował podobny sposób nazywania roślin, 
ale sam w użycie go nie wprowadził. Było to zasługą Linnćgo. 

Linnó nietylko wprowadził podwójne mianowanie wszystkich 
żyjących istot, ale pierwszy oparł pojecie rodzajów roślin na ce- 
chach wziętych z morfologii kwiatu, na podstawach więc, na któ- 
rych opierała się odtąd rozwijająca się nauka i dlatego, nietylko 
jego rodzajowe nazwy się utrzyinały, ale uważamy je słusznie^ 
w systematyce botanicznej za pierwsze, nigdy po za nie niewycbo- 



8 JÓZltF ROSTAFIŃtSKI. 

dziniy, szukając początków rodzajów i nie szukamy^ jak mogłyby 
się nazywać u jego poprzedników, z wyjątkiem jednego Tournefurta. 

Linnó, tworząc imiona swoich rodzajów roślin, porównywał 
wszystkich poprzedników, ale głównie opierał się na Tonrneforcie. 
To też, porównywajac imiona rodzajów Linnógo z nazwami rodza- 
jowemi Tourneforta, przekonamy się, że w przeważnej liczbie razów 
nazwy te są identyczne. Sa to zazwyczaj nazwy jednego z gatun- 
ków należących do pewnego rodzaju. W innych przypadkach Linnó 
nie idzie za Tournefortęm. Niekiedy zmienia wyraz jego nazwy, 
n. p. zamiast Cuamoclit ma Ipomóea, zamiast Stramonium — Da- 
tura^ zamiast Auricula urai — FrimtUa i t. d. Często nie tylko 
zmienia nazwy, ale rozdziela rodzaj Tourneforta na kilka nowych, 
n. p. Pimpinella na Sanguisorba i Poterium^ albo łączy kilka jego 
rodzajów w jeden, n. p. Oalium i CrucuUa w jeden Cruciata. 

Idąc wstecz od dzieła Tourneforta do jego poprzedników, 
mo^.na śledzić, jak jego niektóre nazwy rodzajowe odnajdują się 
w nazwach skupień XVII w. a te w nazwach gatunków średnio- 
wiecznych. Albo też, idąc odwrotna droga, można widzieć, jak 
pewna nazwa klasycznej łaciny oznacza w wiekach średnich tę sarnę 
roślinę, co za rzymskich czasów, jak potem przechodzi na ozna- 
czenie innej, może znów różnej w XVI w., jak następnie staje 
się nazwą pewnego skupienia, a wreszcie i nazwa rodzaju, do któ- 
rego może właśnie ta roślina, która się w starożytności tak nazy- 
wała, nie należy. Pewna więc nazwa łacińska rośliny może mieć 
całkiem różne znaczenie w kolei wieków. Zajmując się nazwami 
roślin, nie trzeba nigdy tych prawd traeić z oczu. Nie trzeba też 
zapominać i o tem, że, chociaż język łaciński przestał być językiem 
naukowym, to jednak nazwy łacińskie nie zatraciły swego między- 
narodowego charakteru i dlatego, chcąc mówić o pewnym rodzaju 
bez żadnej wątpliwości, musimy przyt czyć jego imię łacińskie. 

Wszystko, cośmy powyżej powiedzieli, ma też znaczenie, je- 
żeli zbieramy imiona rodzajów roślin w jakimś języku żyjącym. 
Oczywiście bowiem tłomaczenia imion rodzajów używanych dziś 
w nauce nie mogą istnieć przed r. 1737. I to jest też jasne, że 
nawet w dziełach, wyszłych po r. 1737, można się spotkać z auto- 
rami nieużywającymi podwójnej nomenklatury Linnógo. U nas 
odnosi się to — wprawdzie wyjątkowo — nawet do książek z po- 
czątku XIX w. 



SŁOWNIK RODZAJÓW R(«ŚL1N. 9 

III. O ttomaczenlach imion rodzajów na Języlci nowożytne. 

Chcąc ocenić autorów, którzy stwarzali nasze mianownictwo, 
trzeba zobaczyć, w jaki sposób radzili sobie uczeni innych naro- 
dowości, a zwłaszcza Niemcy, którzy im byli wzorem. 

Prace Linnógo na kontynencie miały największy rozgłos 
i wpływ w Niemczech, namniejszy we Francyi. 

Francuzi zwykli wogóle każde nowe zapatrywanie wyrzucać 
za drawiy a dopiero, siedząc w oknie, przypatrują się spokojnie, jak 
ono wygląda i czy warto je wprowadzić do gmachu nauki. Jeżeli 
chodzi o Łinnógo, to w tym razie mieli tern większą racyą nie 
cntuzyazmować się jego pracami. Pod względem rodzajów woleli 
się trzymać swego Tournefortea, a co do systemu Linnógo, to ani 
chcieli o nim słyszeć i mieli słuszność, bo był to system sztuczny, 
« epoka encyklopedystów wydała i na polu botaniki tak świetno 
nazwisko jak Jussieu. Ludzie tego nazwiska stworzyli system na- 
turalny roślin, na podstawie któngo mogła się rozwijać nauka. 
Ten brak uwielbienia dla Linnógo posuwali Francuzi tak daleko, 
źe przez długi czas nie przyjmowali nawet podwójnego mianowania 
roślin, które stanowczo było nietylko ułatwieniem, ale rzeczywistym 
postępem nauki. 

Niemcy hołdowali bezwzględnie teoryom i praktyce, które do 
systematyki wprowadził Karol Linnć i zaczęli się niebawem po- 
sługiwać jego nomenklaturą. Tak dalece pozostawali pod wpływem 
-całego tego kierunku, stawiającego poznawanie roślin za cel bota- 
niki, że przez długi przeciąg czasu temu się głównie oddawali 
i nie chcieli nic wiedzieć o naturalnym 8ystemie Jussieugo. 

W ciągu XVIII wieku język łaciński jest językiem nau- 
kowym, ale przecież i w językach nowożytnych pis/.ą uczone 
prace, pod koniec zaś tego wieku zaczyna łacina tak na znaczeniu 
podupadać, że daje się w Niemczech czuć potrzeba narodowej ter- 
minologii botanicznej. Wyrabiają jej podstawy Oeder i Schreber. 
Niebawem zaczynają się też prace i dziełA w zakresie systematyki 
botanicznej po niemiecku i staje się przed zadaniem, jakich imion 
na oznaczenie roślin używać. 

W pery odzie nomenklatury łacińskiej, poprzedzającym czas 
Łinnógo^ rośliny mają obok łacińcskich i niemieckie nazwy. O ile 
chodzi o rośliny egzotyczne, używane w medycynie lub przemyśle, 



10 JÓZRF ROSTAFIŃSKI. 

to nazwy ioh sa h^di łacińskie, bądź innego zwykle obcego po- 
chodzenia. O ile zaś chodzi o rośliny rosnące w Niemczech, to ich 
imiona są swojskie, zmienne nieraz, stosownie do narzecza i pewnej 
okolicy. Biirdzo jednak często i w tym razie dawna nazwa n^.y1a 
przez popularnego pisarza przyjmowała się w piśmiennictwie i była 
wszędzie zrozumiała jako nazwa już nie ludowa, ale pospolita. 
Można jednak w XVIII wieku odróżnić północna i południową 
nomenklaturę. Bądź co bądź nazwy te mają to wspólnego, że od- 
powiadają starej jednowyrazowej nomenklaturze. Obecnie nietylko 
wszystkie nazwy łacińskie stały się urzędowo dwuwyrazowe, ale 
rozbito je na dwie kategorye, na imiona rodzajów i gatunków. 

Naj rozsądniej może byłoby pozostawić gatunkom dawniej 
używane nazwy^ a imion rodzajów wcale nie tłomaczyó. Ale tej 
drogi nie obrali uczeni żadnej narodowości. Owszem^ wszędzie tło- 
maczono imiona rodzajów. W Niemczech — jak z trudem wyśle- 
dziłem — ojcem tego procesu nsymilacyi jest Jan Jakób Planer, 
który w r. 1771 wydaje w Erfurcie książkę p. t. Ver3uch einer 
tetiteehen Nomendatur der Linnswhen Oattungen zur Uebersetzuny 
der Oenera Płantarum Lmnei, 

Planer proponuje, żeby na imiona gatunkowe podwójnej no- 
menklatury brać niemieckie nazwy gatunkowe już wyrobione, 
zwłaszcza ustalone w poważnych dziełach n. p. Tabernftmontanasu 
a rodzajowe utworzyć z gatunkowych. Trzyma on się pod tym 
ostatnim względem trzech zasad. Najpierw, żeby brać na nazwy 
rodzajowe nazwy niemieckie. Powtóre, jeżeli jest kilka nazw do 
wyboru, wybierać z pośród nich taką, która się dobrze do wszyst- 
kich gatunków danego rodzaju odnosi. Poti*zecie, jeżeli takiej na- 
zwy niema, wybierać z pośród kilku nazw na imię rodzajowe taką^ 
która nic nie oznacza. Co do imion rodzajów nazwanych od ludzi, 
to Planer nie uważał za stosowne je tłomaczyć, zniemczał je tylko, 
a raczej tworzył z nich niemieckie rzeczowniki, dodając do łacin- 
skiej nazwy bądź n bądź e np. Kumpfcm z Kaernpferia lub Gme- 
linę z Gmelinia. 

Niebawem zaczęto Planera poprawiać, a właściwie zmie- 
niać według własnego widzimisię, tłomaczyć nawet imiona po ła- 
cinie od ludzi nazwane i zarzucać dawne imiona gatunków. Zaczęto 
je zamieniać na przymiotniki, tłomacząc niewolniczo za łacińskim 
wzorem. Tym sposobem nastąpił zupełny rozbrat między żywyn> 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROiUN. 1 t 

językiem ludu a językiem nauki. Stawał się ten rozbrat ooraz 
wyraźniejszy przez to, ie, przyjawszy raz zasadę tłumaczenia z ła* 
ciny imion rodzajów na niemiecki , starano się o nazwy nawet 
w tych razach, w których nie było wzorów w języka pospolitym^ 
to jest, jeżeli chodziło o rośliny nieznane w codziennem życiu. 
Zaczęto kuć przy biurkach urzędowe imiona rodzajów roślin egzo- 
tycznych, następnie i skrytopłciowych. 

Do powstawania tych nazw przyczyniała się ta okolicznośó,. 
że przez długi przeciąg czasu wpisywanie nowych gatunków ucho- 
dziło za cel nauki tak dalece, że n. p. Linnean Society w Lon- 
dynie wypłacała honoraryum za prace naukowe w stosunku nie 
doniosłości lub obszernosci pracy, ale na podstawie ilości nowa 
opisanych gatunków. Tworzenie więc nowych nazw łacińskich 
uchodziło za zaszczyt, stanowiło poniekąd o uczonosci. Ci więc, 
którzy nie mieli zdolności lub możności odkrywania nowych ga- 
tunków i wyszukiwania dla nich nowych nazw łacińskich, szukali 
niekiedy chluby w tworzeniu nowych nazw niemieckich ! Zjawi»ka 
to było powszechne i odnosi się nietylko do Niemiec. 

Powoli ten tryb postępowania objął wszystkie kraje europej- 
skie, a doszedł do szczytu w Niemczech koło r. 1840. Od tego 
mniej więcej czasu zaczyna się powoli reakoya. Dziś pospolicie 
nie używa się w naukowych pracach imion rodzajowych innych, 
jak tylko łacińskich. Wyjątkowo używa się ich we florach i wogóle 
w granicach tych roślin kwiatowych, które rosną w kr.Ju. 

W każdym razie 6koi*o u nas pod koniec zeszłego wieku,, 
bo dopiero w ósmym jego dziesiątku, zaczęto wprowadzać łacińska 
nomenklaturę Linnógo, w Niemczech, które były nam pod tym 
względem wzorem, sprawa sposobu używania i tworzenia imion 
rodzajów była dawno przesadzona. Była przesadzona w sposób,, 
który dopieroco opisałem. 

IV. Polskie ttomaczenla Imion rodzajów, ich autorowie i dzieła. 

1. Pierwsze początki, Kluk, Jundzilłowie, Wodzicki i inni aż do r. 1830. 

W roku 1786 wyszedł pierwszy tom dykcyonarza roślinnego 
ks. E. Kluka, którego tom drugi i trzeci ukazywały się kolejno 
w następnych dwu latach. Jest to pierwsze dzieło botaniczne wy- 



12 JÓZKI;' U(l.vrAFlŃ$łKl. 

pracowane u nas na podsUiwie podwójnej nomenklatury. Ks. Kluk 
Mrydał przedtem (1777— KO) trzy tomy arcy popularnej książki p. t: 
JRoilin potrzebnych, pożytecznych,., osobliwie krajowych^ rozmnożenie 
i zażycie^ a w r. 1785 botanikę dla szkól narodowych, ale w obu 
tych pracach posługuje się jeszcze przestarzałą — na owe czasy 
tylko juź ogrodniczą — nomenklaturą. 

Skoro o ks. Kluku mowa, nie trzeba nigdy z oczu tracić, 
^e to był samouczek, który oprócz średnie} krajowej szkoły i du- 
-chownego seminaryum do innych zakładów naukowych nie uczę- 
:8Z('zał. Niebawem wyświęcony na księdza, sumiennie spełniał obo- 
wią/.ki duszpasterskie i lylku wolne od nich chwile, któreby inni 
poświęcali rozrywce, spędza! na nauce. Zetknięcie z księżną Anną 
•Jabłonow»iką, tą tak niepospolitą polską matroną XVIII w., udzie- 
lone mu od niej pozwolenie korzystania ze sławnych zbiorów przyro- 
<lniczych i biblioteki w Siemietyczach, przyczyniło się z pewnością 
niepomiernie do tego, że się z niego wyrobił takiej miary uczony. 

Zamiar układu Dykcyonarza musiał autor powziąsó od dawna, 
«koro pisał — przynajmniej wstęp^ który przecież zwykle po ukoń- 
<izeniu dzieła kreślimy — już na kilka lat przed wydaniem pierwszego 
tomu. Świadczy o tem ustęp, w którym mówi dosłownie: „Imiona 
więc łacińskie są Linneuszowe, ale przydałem i innych, gdzie 
znaczna różność zachodziła; osobliwie ile mogłem, przydałem opisy 
Royena z tej przyczyny, że podobno prześwietna Komisya Edu- 
kacyjna jego układ szkołom krajowym przepisała" (1. c. IV). To 
„podobno" w ostatniem zdaniu jest właśnie dowodem, że rzecz pisana 
jest przed r. 1782, w którym Komiaya prowadziła już rokowania 
z ks. Klukiem o napisanie szkolnej Botaniki ^). 

Dykcyonarz jest dziełem bardzo zasłużonem i na swój czas 
znakomitem. Świadczy o tem niezwykła poczytność i trzy wydania 
książki, z których ostatnie wyszło w r. 1845! Ja sam znałem 
jeszcze ludzi, którzy posługiwali się nim do oznaczenia roślin 
w drugiej połowie b. wieku mimo to, ie wyszła już flora Wagi. 

W dykcyonarzu opisano 1536 gatunków roślin bądź krajo- 
wych, należących przeważnie do flory Podlaskiej, bądź hodowa- 
nych czy to pod gołem niebem, czy też w odpowiednich budyn- 
kach „przymuszonych", jak je autor nazywa. Z cudzoziemskich 



^) Na podstawie źródłowej. 



BiOM^NlK RODZAJÓW UOŚIJN. 1$ 

uwzględnił autor bądź takie, których hodowla byłaby pożyteczna, 
bądź takie, z których prodakta były znaczne, bądź wreszcie takie^ 
„które narlpospolita jaką osobliwość maja" (1. c. I p. XV). 

Ksiądz Klak, ojciec nowoczesnej botaniki w Polsce, masial^ 
tworzyć nietylko terminologia, ale i nomenklaturę. W jaki sposób 
brał się do tego ostatniego zadania, które nas tu jedynie obchodzi? 
Sam o tern w dwu miejscach swego dziełu wspomina. „Imiona 
polskie" — mówi autor (I. p. IV) — „są wzięte z polskiego Ziel- 
nika Syreniuaza, lubo w niektórych miejscach, dla niedostateczności 
dawniejszego opisywania, nie można być bardzo pewnym, czyli tę^ 
Inb ową pod tym imieniem pokrywa roślinę. Które się zaś w Dyk- 
cyouarzu nie najdują, tym albo dałem imiona, jak pospolicie nazy- 
wają^ albo jeżeli się dowiedzieć nie mogłem, przepolszczyłem z innego- 
języka". Ten sam ustęp prawie dosłownie powtórzony znajdujemy 
w III tomie przed Regestrem imion polskich. Dodano do niego- 
zdanie^ że książka pisana na Podlasiu, a zatem i pospolite nazwy 
z tych okolic pochodzą. W dalszym zaś ciągu mówi ks Kluk jak 
następuje: „Jeżeli jedna roślina dwojako nazwana była, jedno imię 
obrałem na Rodzajowe; jeżeli dwie Rośliny jedno nosiły imię, 
a wcale różno były, mniej znaną nazwałem inaczej, stad wypadła 
to, że wszystkie Rośliny z imienia nawet nie sa pomieszane, al& 
rozróżnione, co moim zdaniem gdy będzie uskutecznione, w po- 
znawaniu wiele pomoże". Kluk pragnął więc, aby każdy gatunek 
rośliny, przynajmidej pospolitszy, miał osobną rzeczownikową na- 
zwę, pochodza(!a z ludowego lub pospolitt^go języka i zamiar teni 
w swoim dykcyonarzu przeprowadził. Niewątpliwie byłaby to rzecz 
bardzo pożyteczna, któraby ochroniła literaturę naukowa od bala- 
stu i mnóstwa bałamnctw; niestety, jak zobaczymy, została uda- 
remniona przez Jundziłłów oraz ich następców, którzy trafny po- 
mysł Kluka porzucili i poszli za powszechnym obcym wzorem^ 
używającym na oznaczenie gatunków nazw dwuwyrazowych, t. j. 
nazwy rodzaju i pewnego przymiotnika. 

Co do nazw rodzajowych , które nas tu przedewszystkiem 
obchodzą, dobierał je Kluk znów w sposób, który się nie utrzymał,, 
a którego zasada była, mojem zdaniem, racyonalna. Ponieważ cho- 
dziło mu, aby gatunki miały imiona nie przymiotnikowe, jak 
w łacińskiej nomenklaturze, ale nosiły nazwy z pospolitego języka^ 
przeto na rodzajową nazwę wybierał — jeżeli miał z czego — 



14 JÓZBF HOSTAFiriSRI. 

mniej znana, albo mniej popularną nazwę pewnego gatanku. A za- 
tem n. p. miał na Berberia jako rodzaj i na gatunek jego Berberta 
vnJgaris wybrać imiona z pomiędzy nazw pospolitych tej rośliny; i 

dwie: Kwaśnica i Berberys najlepiej się do tego nadawały, z nich V 

pospolitsza była berberys, tę więc zachowuje dla gatunku, a drugą 
kwaśnica przeznacza na rodzaj. Podobnie rodzaj Acorns nazywa gj 

kahnuR, a jego gatunek {A» Calamus) mianuje: tatarskie ziele. ' 

Żeby przytoczyć jeszcze jeden przykład, imieniem wy szły m z użycia 
^złocień" mianuje rodzaj Achillea^ a gatunki nazywa znanymi, a więc 
A. miUefolium — krwawnik, A, ageratum — żeniszek, A, ptar- 
mica — kicha wiec. Ta chęć trzymania się o ile możności imion 
pospolitych i wyboru mniej znanego z pośród nich na imię ro- 
dzajowe jest zapewne przyczyną, że Kluk często posługiwał się 
dwuwyrazowcmi nazwami, co stanowczo, zwłaszcza na oznaczenie 
rodzaju, było błędne. Nie dzieje się to wyjątkowo, bo takich dwu- 
wyrazowych imion rodzajów jest przeszło 70. Razi to zwłaszcza 
wówczas, jeżeli oba imiona tak rodzajowe, jak i gatunkowe sa 
dwu wyrazowe. Tak n. p. Canna indica, dzisiejsza kanna, nazwana 
jest u Kluka: Trzcina kwiatowa paciorki samorodne; albo Cheno- 
podium vtdvar%a tłumaczy autor przez Gęsia stopa psia łoboda. 

Kluk po swoje słownictwo sięgał, podobnie jak Planer dla 
niemieckiego, do dawniejszej literatury. Jego wybór padł naturalnie 
na Sy reńskiego. Pospolitość dzieła, je^o obszerność, ryciny dające 
już o rzeczy wyobrażenie, zresztą dobra polszczyzna — wszystko 
je zalecało. Kluk nie zawsze umie korzystać z Syreńskiego, nie- | 

tylko „dla niedostateczności dawniejszego opisy wania"*, jak sam 
sądzi, ale zapewne dlatego, ^e nie był dostatecznie do tego przy- 
gotowany. Syreński opisuje najrozmaitsze południowo-europejskie, 
a nawet i pozaeuropejskie rośliny, ale opisuje je w sposób zupełnie 
jeszcze naiwny; chcąc rozumieć, o czem mówi, niedośó znać lite- 
raturę z naukowymi opisami, (te na niewiele się tu przydadzą), 
trzeba raczej przez podróże i hodowle znać w naturze rośliny, 
o których mowa w „Zielniku", żeby je poznać. Kluk, siedząc całe 
iycie na Podlasiu, nie wiele miał do tego sposobnośei i o wielu 
wspomnianych przez Syreńskiego roślinach nie miał wyobrażenia, 
■albo co gorsza, mylnie je oznaczał. W niektórych razach przenosi 
Kluk nazwy Syreńskiego z jednej rośliny na drugą; tak imię ko- 
monica z Medicago przenosi na Lotus, trojeść z VincetoxłCUfn na 



8ł.O\V.SlK R)l>Z\j6\V KOŚLIN 15 

Lysimachta^ solnik z GreMa na ArUhyUia. W tych razach można 
być innego zdania, ale zarzutu mu robić nie można. Co gorsza, 
w niektórych razach nie rozumiał staropolskich wyrazów i tak 
Yeronica nazywa przełącznik, chociaż ma u Sy reńskiego przetarz- 
iiik dla tego, że smtik rośliny jest przecier )>ki, jak u tarniny. Bieluń 
nazwany od bielą, że liście (Hyoscyami) są tłuste, jak połeć sło- 
niny (biel), a Kluk daje to miano rodzajowi Datura, którego ga- 
tunki maja liście nie tłuste, nawet nie mięsiste, ale kwiaty białe. 
Kostrzewa jest u Sy reńskiego OpUsmenus crua galUy bo i dziś tak 
lud tę kostropata trawę nazywa, Kluk niefortunnie przenosi to 
imię na rodzaj Featata^ gdzie ono sensu nie ma. 

Kluk mówi, że niektóre nazwy tłoraaczył. Rzeczywiście znaj- 
dujemy tłomaczone z łaciny: n. p. : Arenaria — piaskowe ziele, 
Asperugo — ostre ziele, Cineraria — popielec, Itnpatiena — nie- 
cierpek, MeUitia — miodownik, Pedtcularia — gnidosz, Subidarta — 
szydło. Jeszcze liczniejsze sa tłomaczenia z niemieckiego, a więc 
Fuchsachtoanz jest lisi ogon, Ruchgraaa — trawa wonna, Odnae- 
kreaae — gęsio w ka, Zittergraaa — drżączka, Wamenaemen — plu- 
skwa, Kammgraaa — grzebienica, Erdeapinenkraut — pajęcznica, 
Tannd — sosnoweczka, Schuppenwurz — łuskiewnik, Krumhdla — 
krzywoszyj. 

Czego jednak nasz autor nie mówi, to tego, że niekiedy 
spolszcza cudzoziemskie wyrazy. Jak wybornie n. p. ze Schmile 
robi śmiałek, a z Ounael — gadziel ? Równie wybornie jest ubio- 
rek z Iberia, upatrek z Eupatorium^ krocień z Crołon, karolek 
z Garum^ czystek z Ciatwiy przenęt z PrenarUhua^ sporek ze Sper^ 
gftła^ niezły jest elatynek z Elatie, switek z Switenia, jaster 
2 Aater, cynka z Zinnia; niefortunnie się udała kukuba z Cucu- 
balua^ a źle Jasionek z Jawione, nard uszek z Nardus^ lazurek z La- 
aerpMum, nie dla ich brzmień, ale dlatego, że wywołują fałszywe 
wyobrażenie, bo gatunki Jasionka nie sa podobne z pokroju do je- 
sionu, gatunki rodzaju Nardua sa trawa bez wonną a nard ozna- 
czał silnie woniejące zioła, wreszcie nie ma błękitnych laserpitiów. 

Kluk nie wspomina, że jeszcze ma jedno źródło imion ro- 
dzajów, a mianowicie z cech n. p. dwuząb, nicennica, okrężniea, 
krwawnica, śiódmaczek, czepiec (do Xanthtum źle bo dwuznaczne, 
zamiast czepnik, uczep lub czegoś podobnego); albo podobieństwa 



16 jrtZRP ROSTAFIŃHKI. 

Tl. p. bardzo trafnio Phalai^ia — brzanka dla tego, źa podobna 
z pokroju do bru, że jej gatunki są niby małe bry. 

Zadałem sobie ten trud i śledziłem nazwy rodzajowe Kluka 
w późniejszej literaturze, szukałem, co się z niemi stało w następ- 
nych czasach. Okazało się, że z nazw jego 272 utrzymało się, 80 
równie dobrych niesłusznie zostało odrzuconych, równie jak 9 na 
swoje tylko czasy mo/liwych (n. p. pietruszka do Apium^ bo nie było 
wówczas rodzaju Petroselinum^ borak na Borago^ bo gatunki Beta 
nazywano pospolicie ćwikła, kasztan AesctUtts, bo castanea miesz- 
czono w rodzaju Fajua i t. p.). Razem więc 361 imion Kluka 
było dobrych i godnych zachowania. Złych całkiem 5, nietrafnych, 
dlatego że dwuwyrazowych , 72, to znaczy, że na 4i38 rodzajów 
ledwo 18% wypadało następcom zmienió, tymczasem tylko 62% 
zdołało do dziś dnia przeżyć swego twórcę. 

W Dykcyonarzu imiona rodzajów drukowane są dużemi lite- 
rami alfabetu. Drukarnia miała tylko alfabet niemiecki, brakło jej 
więc znaków na Z, Z, N etc. skutkiem czego autorowie, którzy 
na to niezwrócili uwagi, odpisywali imiona rodzajów nieraz fał- 
szywie. W wielu razach można się o tem przekonać, porównywajae 
imiona drukowane w tekście temi dużemi literami ze spisem icb 
alfabetycznym, pomieszczonym na końcu Ul tomu, a odbitym kur- 
sywa. To należało zaznaczyć, żeby wiadomo było, dlaczego w słow- 
niku użyłem w pewnych razach takiej a nie innej pisowni imion 
rodzajów Kluka. 

Nie sam Kluk wiedział w kraju o pismach kawalera Lin- 
neusa, jak go wówczas niekiedy nazywano, podobni*^ jak dziś nie 
tylko botanicy wiedzieli , co się dzieje w naukowym świecie. Za- 
służony publicysta ksiądz Piotr Switkowski, w swoich wydawnic- 
twach nieraz potrącił o nazwy Linnógo ^) , podobnie Kulczycki 
i ks. Zapolski, o którym zaraz będzie mowa; ale przedtem muszę 
<*oś powiedzieć o artykule o roślinach pastewnych, ogłoszonym pod 
tytułem: „Pasterz wołów" w Bibliotece fizyko -ekonomicznej nau- 
czającej i bawiącej za r. 1788. Tę bibliotekę wydawał ks. Majer^ 
a o ile się zdaje, autorami i tłomaczami pomieszczonych tam prae 
byli rozmaici literaci. Kto tłomaczył ów artykuł, nie wiemy. Ja 



') Fodaf nawet jego blografił^. Patrz Kawaler Łinnaeus inaczej KaroK 
Łinnd w Magazynie Waiszawskim I, 959. 



SŁOWNIK ROOZAJÓtV liOiLLN. 17 

sadzę , źe nikt inny, tylko Wincenty Roch Karczewski. Naprzód 
dla tegOy że ks. Majer musiał o to tłomaczenie prosić kogoś zna- 
jącego się na botanice, a takich było niewielu. Z pomiędzy zaś 
tych, którzy byli, Karczewski był najodpowiedniejszy, bo siedział 
w Warszawie i współcześnie zajmował się ciągle tłomaczeniem 
Dykcyonarza medycznego. Są też pewne podobieństwa słownictwa 
w Dykcyonarzu i w artykule, o którym mowa. Ale oryginał Dyk- 
cyonarza nie trzymał się jeszcze nomenklatury łacińskiej Lin- 
nógo, którą się posługiwał autor artykułu p. t. „Pasterz wołów**. 
Karczewski — czy też kto inny, kto ten artykuł tłomaczył — 
musiał się tu łamać, podobnie jak Kluk, który Dykcyonarza jesz- 
cze nie znał. Dziwnie to wygląda, że go nie znał, skoro Biblio- 
teka wychodzi rokirm później, niż pierwszy tom Kluka, ale tak 
jest, a wyjaśnia się łatwo przypuszczeniem, że tłomaczenie arty- 
kułu pierwej było wygotowane. Rzecz jest ciekawa dla tego, że 
przez porównanie nomenklatury Iłomacza z nomenklatura Kluka 
widzi się^ o ile ten ostatni nie jest pospolitym pisarzem — jakie 
to trudności mieli ci, którzy pierwsze kroki na tern polu stawiali. 
Tłomacz artykułu, jeżeli w rodzaju jest tylko jeden gatunek, nie 
tworzy nigdy rodzajowej nazwy, notuje ja tylko w rodzajach 
kilkogatuukowych, a tak mało ma fantazyi, że dla dwu rodzajów 
traw na imiona rodzajów wybiera wyrazy: siano i trawa! Mimo 
to znajdzie się i w tej nomenklaturze nie jeden trafny wyraz, a nie- 
które z nich, jak n. p. prosienicznik, miecznik, kłosówka, ogólnie 
się przyjęły, choć się nikt nie domyśla takiego ich początku. 

W r. 1787 wydano w Warszawie tłomaczenie dzieła: EU- 
menta Bei Rusticae^ napisanego przez profesora szkoły budzińskiej, 
I>. Mitterpachera. Przetłomaczył je i uzupełnił obfitymi wyciągami, 
z«ipewne wówczas głośnej encyklopedyi ywerduńskiej , pijar, ks. 
Cypryan Zapolski. To „Gospodarstwo prawdami... stwierdzone" za- 
wiera w pierwszym tomie botanikę, o której w naszej literaturze 
nicesmy dotąd nie wiedzieli. Tłomacz, którego odkryłem, był gu- 
wernerem synów tej niepospolitej pani, która wprost księżną wo- 
jewodziną Bracławska nazywają, i bawił z nimi dla ich wykształ- 
cenia w Wiedniu. Zapewne tam chodził na wykłady botaniki 
i z nią się lepiej obeznał. Przypuszczam, że wychował się na Rusi, 
za czem przemawiają i nazwy roślin, których używa i ta okoliczność, 
że nie zna drzew iglastych, a zna nierzadka na Podolu wiśnię krze- 

Materyaiy do biit. j^s. poU. i dyalektologil. Tom I. 2 



18 . jÓZRir ROSTAFIŃSKI. 

winkowa, chociaż ja mylnie nazywa — nie zna zaa czeremchy. 
Wprawdzie wyniienia w jeduem miejscu Prunus padus^ (I. 266) 
ale nazywa ją śliwką padewską! Podobny łapsus nieraz mu się 
zdarza i okazuje ez^>wieka nie zupełnie obeznanego z przedmio- 
tem, który przeciec, był przy wielkim ołtarzu uniwersyteckiej 
nauki i dowiedział się niejednego, o cztm ks. Kluk w swoim za- 
kątku podlaskim dowiedzieć się jeszcze nie zdołał, n. p., że są dwa 
środkowo europejskie a zatem i krajowe gatunki lipy. Kto wie, 
czy ks. Zapolski nie tłumaczył książki w czasie swego wiedeń- 
skiego pobytu, bo to przecież dziwna rze<*z, żeby, bawiąc w kraju, 
nie wiedział ani o pracach ks. Kluka, ani o książkach jego, które 
u pijarów drukownno. A przecież nie wiedział, bo jego termi- 
nologia botaniczna jest różna od Klukowskiej i tu dopiero się 
widzi, co to za takt i trafność w wyborze wyrazów odznacza prace 
kruszwickiego kanonika. 

Wiele książek traktujących o gospodarstwie wychodziło współ- 
cześnie w Polsce, ale ta szcz«'gólnie była ceniona. Autor książki 
p. t. Zasady o Rolnictwie^ Rtikodzi^ch i Handlu (w Supraślu 1790), 
mówiąc o takich 'dziełach wogóle, tak >ię o tej książce wyraża: 
^I to jest bez wątpienia Dzieło najlepsze, które napisane nie 
w celu zebrania j»k najwięc j wiadomości; lecz jaknajstosowniej- 
szych i jaknajczyściejszych od błędów^ wątpliwości, któremu Kra* 
jowi służą, samej uczonych sprzeczce podpadających: do tych 
dzieł liczby Gospodarstwo z łacińskiego tłumaczone, 
jako z samych sporów składające się należy**. Chociaż wśród rol- 
ników tłomaczenie k«i. Cypryan:^ Zapt Iskiego cieszyło się uznaniem, 
to p«)zostało prawie nieznane botanikom, a przynajmniej nie wy- 
warło żadnego wpływu na nomenklHturę botaniczną. 

Dwu było Jund/jłłów botaników, oba jeden po drugim, pro- 
fesorowie Uniwersytetu V\ ileńskiego, starszy, ksiądz Stanisław Bo- 
nifacy i młodszy, jego bratanek, Jó^ef. 

Ksiądz Jundziłł nietylko odebrnł w kraju uniwersyteckie 
wykształcenie od bardzo dcłbrych profesorów, ale został wysłany 
kosztem Komisyi Edukacyjnej za granicę, gdzie pilnie się do nauki 
przykładał i jako człowiek, stojący rzetelnie na stanowisku współ- 
czesnej wiedzy, do kraju powrócił. Był to mąż nie tylko uczony, 
ale inteligentny i pracowity. Z wielu prac, które ogłosił drukiem, 
obchodzą nas tu następujące: Opisanie roślin w prowincyi Wiel* 



SŁOWNIK RODZAJÓVf ROŚLIN. 19 

kiego Księstwa Litewskiego, naturalnie rosnących, wydane w Wil- 
nie 1791 r., potem Botanika stosowana z r. 1799, następnie Kar 
4alog roślin ogrodu botanicznego wileńskiego z 1802 r., artykuły 
m Dzienniku wileńskim^ (zwłaszcza z r. 1805) i wreszcie drugie 
wydanie flory litewHkiej z 1811 r. 

Chociaż to nie jest chronologiczny porządek, zacznę od Bota- 
niki Stosowanej, bo tu miał Jundziłł zająó względem nomenklatury 
szersze stanowisko, mając mówić o cudzoziemskich przeważnie ro- 
ślinach. W tej znakomitej książce, opracowanej na podstawie mnó- 
stwa z trudem zebranego statystycznego materyału, mianownictwo 
polskie odnosi się tylko do roślin w kraju znanych. Ksiądz Kluk 
tłomaczył na język polski i rodzaje, których gatunki ani w kraju 
rosną, ani sa znane; inaczej ksiądz Jundziłł. 

W botanice stosowanej rośliny krajowe albo pospolicie w kraju 
znane mają jednowyrazową pospolitą nazwę, a zatem n. p. Myr- 
tus communia — mirt, Linum uaiiaiiaimum — len. Jeżeli roślina 
krajowa jest mniej znana, to ma po polsku, tak jak i po łacinie, 
dwie nazwy: rodzajowa i gatunkowa, n. p. Oentsta łinctoria — Jano- 
wiec iarbierski. Ale jeżeli mowa o rzeczach obcych, jak n. p. o Ara- 
€hi8 hypogaea albo Hippamane Mancinełla^ to znajdujemy na czele 
ustępu tylko ich łacińska nazwę bez tłomaczenia na polski. Gdyby 
następni autorowie szli byli za tyra wzorem Jundziłłów i Śnia- 
deckich, nie byłoby w literaturze tyle niepotrzebnego a nieraz 
śmiesznego balastu, polskich nazw nietylko roślin, o których nikt 
nigdy nie słyszał i nie będzie słyszał, ale nawet imion rodzajów, 
do których one należą. 

Dykcyonarz roślinny ks. Kluka jest pod niejednym wzglę- 
dem klasyczną książka, a właśnie to, że opisy roślin podane sa 
w formie dykcyonarza, sprawił, że to była książka tak niezwykle 
i długo popularna, jak o tem powyżej wspomniałem. Ale właśnie 
te jej zalety szczególniej cenne w codziennem użyciu i dla nie- 
aczonych, sprawiały, że książka mniej się nadawała do szkolnej, 
a zwłaszcza uniwersyteckiej potrzeby. Młodzież polska w Wilnie 
j Krakowie potrzebowała książki, w którejby rośliny krajowe były 
ułożone według tak popularnego wówczas, a na zawsze praktycz- 
nego, systemu Linnćgo. Brak takiej książki musiał uczuwaó pro- 
fesor historyi naturalnej w kolegium pijarskiem, na którego wy- 
kłady i uniwersytecka młodzież uczęszczała, to też było zapewne 

2» 



20 JÓZBF ROSTAFIŃSKI. 

pobudka dla autora, że wydał pierwsza po polsku napisana fi o r ę. 
Przyznaje sam w przedmowie, że niewielkie miał do tego prawa, 
skoro poznał ledwo województwo wileńskie i cząstkę lidzkiego po* 
wiatu. Jego flora jest właściwie dykcyonarzem księdza Kluka, roz- 
łożonym według systematycznego porządku i uzupełnionym flora 
litewska Giliberta, oraz jej suplementem. Dopiero we dwadzieścia 
lat póiniej, pod koniec życia, wydał ksiądz Jundziłł nowe wyda-* 
nie książki, pod nieco zmienionym tytułem, które jest owocem 
jego długoletniej pracy, doświadczenia i samodzielności poglądów. 
Lecz i wówczas jeszcze czuł, że książka jest daleka od tego, czem 
być powinna i dla tego nie nazwał jej flora Litewską, zostawiając 
wypracowanie takiej flory następcom. 

Ciekawe zdanie o tych dwóch ksią^.kach wypowiedział uczeń 
ks. Jundziłła, już nad grobem stojący wówczas, Antoni Andrze- 
jewski, we wstępie do swojej flory Ukrainy. „Mieliśmy parę dzieł 
wysokiej zasługi w nauce i życiu" — mówi on — „księdza Kluka 
Dykcynarz roślinny i księdza Jundziłła, Opisanie ro- 
ślin W. X. Lit., pierwsze wydanie. Jeszcze botanika ledwie 
prawie z nazwiska w kraju naszym znaną była, kiedy już Kluk 
z pism swoich Historyi naturalnej znanym był, i Dykcyonarz ro* 
ślinny (1. c. p. XI) wydał; nie wiele co później, ks. Jundziłł, nie 
będąc jeszcze profesorem, okolice Wilna obchodził i znajdowane 
rośliny opisywał. Obaj ci uczeni współrodacy dali nam wzorowe 
dzieła, zaszczepili gust do botaniki, i natchnęli ochotą ćwiczenia 
się w tej nauce. Ze czcią należną uczonej a użytecznej pracy na- 
szych pierwszych botaników, z uwielbieniem dokładności w wy- 
konaniu, w jakiej nie ustępują pisarzom współczesnym innych 
krajów, wspominam te dwa dzieła, będące już tylko dzisiaj sza- 
cowną rzadkością w księgozbiorach. Drugie wydanie Opisania ro- 
ślin ks. Jundziłła, więcej uczone, ale już w niem ani tej prostoty 
w opisach, ani tej chęci przelania w drugich swojej umiejętności 
nie widać; ale i tego odszukać dziś trudno", (p. XII). 

Ksiądz Jundziłł miał wielki dla Kluka respekt. „Nadto słabe 
jest pióro moje" — mówi on w przedmowie do swojej flory (1. c. 
p. 49) — „abym mógł należycie wielbić pochwały tego tak za- 
cnego Męża, ani przydać co można do tego szacunku, który sobie 
sprawiedliwie zjednał u całej Powszechności; nie masz nikogo, 



SŁOWKIK RODZAJÓW ROŚLIN. 21 

<Aby dzieł jego nie czytał i nie chwalił, doświadczeń nie powta- 
rzał i nie odnosił korzyści^. 

Ten respekt nie przeszkodził mu jednak mało się liczyć 
z podstawami mianownictwa , które ksiądz Kluk w dykcyonarzu 
swoim położył. Naprzód z zasady musiał zmienić w toj termino- 
logii wszystkie imiona rodzajów po łacinie od uczonych ludzi na- 
zwanych. A zatem, zamiast odpowiednich polskich nazw Kluka: 
jak okrężnica, błotnica, rolnica, trawnica, czytamy: Hotonja, Sze- 
eerja^ Sherardja i Zenihelja. Tylko Nicotiana pozostała tytoniem. 
Zasada^ z która można się niezgadzaó, ale pr/eciwko jej racyonalnosci 
nio powiedzieć nie można. I druga zagada, systematycznie prze- 
prowadzona w całem dziele, ma wszelką racyą bytu. Już powyżej 
mówiliśmy, że Kluk niewłaściwie używał bardzo często dwu wy- 
razów na oznaczenie imienia pewnego rodzaju. Jundziłł wymiótł 
te dwuwyrazowe nazwy bez wyjątku, tak n p. zaminst czarny 
korzeń używa czerniec, za piżmowe ziele — piżmowiec, za lisi 
ogon — wyczyniec, za ostre ziele — iepczyca. Skoro zaś u Kluka 
takich dwuwyrazowych rodzajów jest 72, a większa ich część we- 
szła do flory Jundziłła, można nabrać wyobrażania, jak przez to 
samo już zmieniło się mianownictwo rodzajowe Kluka. 

Jundziłł nie poprzestał jednak na tych zmianach, które miały 
wszelkie racye bytu. Nazwał nowo sześć rodzajów, których w Dyk- 
-eyonarzu nie było, a odbywszy dalszy przegląd imion rodzajów 
Kluka, zmienił ich jeszcze osiemdziesiąt osiem! Z niektórymi wy- 
jątkami byłoby się bez tych zmian obeszło. Jundziłł chętniej two- 
rzy i chętniej używa na oznaczenie rodzajów imion męskich niż 
żeńskich^ zamienia więc bez żadnej potrzeby n. p. naparstnice na 
naparstnik, lub miesięcznicę na miesięcznik. Co gorsza, z tego sa- 
mego zdaje się popędu, wbrew właściw()ściom języka, czerwień, 
gorycz i wrotycz uważa '/a rzeczowniki męskie. Wprowadza 
prowincyonalizmy, pisząc n. p. konopia za konopie, kolendra 
za kolendrę. Niweluje właściwości języka, mówiąc: wieżyczka 
i pałka zamiast Klukowskich wieżyczki i pałki, które się też 
u Syreńskiego odnajdują. Dowolnością się widzi, znajdując n. p. 
iwa za gądziel, przyjemka za zdrojówka^ dwójlist za dwulistnik, 
uszy ca za strzałka; błędna jest dowolność, zastępująca karniek 
przez kmin. Ale najgorsze są te przypadki, w których Jundziłł, 
zmieniwszy pewne imię rodzajowe Kluka, to, które zmienił, prze- 



22 JÓZKF R08TAFIŃ8Kr. 

nosił na inny rodzaj. Tak n. p. kwasnica (u Kluka Berberta) 
oznacza tu 0xalt8y zawilec (u Kluka Anemons) oznacza tu TrolUua^ 
błotnica od Scheuzerii u Kluka dostała się do Trtghchin*^ PuLmo- 
naria nazywa Jundziłł płucnicą, a jej ludowa w całej Polsce na- 
zwę miodunka przerzuca źle do rodzaju Aethusa, Czasem rodzą* 
jowe imię Kluka tej samej rośliny staje się a niego gatunkowem 
i odwrotnie, tak n. p. Aethitsa Gynapium nazywa się u Kluka sza- 
leń blekot a u Jundziłła blekot szaleń! Takiego rodzaju zmiany 
stokroć sa gorsze od zmian zupełnych, bo nie tylko zatracają sta- 
łoić nazwy pewnego rodzaju, ale sprowadzają bałamuctwa. 

Tak możemy dziś krytykować nomenklaturę Jundziłła i nie 
tylko z tych powodów. Owszem, możemy postawić inny ogólniejszy 
zarzut. Jundziłł dał bowiem przykład, że można nieuszanować 
pracy poprzednika i zmienić to, co on stworzył, nieledwo dla włas- 
nego widzimisię. Gdyby Jundziłł, zmieniając dwuwyrazowe imiona 
rodzajów Kluka na jedno wy razowe, zachował był wszystkie inne, 
i położył na to nacisk, że chociaż niejedno jest nietrafne, ale, raz 
użyte powinno być utrzymane, byłby zapewne powstrzymał ten 
prąd, który tylko u nas, niby chcąc poprawiać, właściwie bez- 
ustannie psuje i niepozwala się ustalić nomenklaturze, będącej bądź 
co bądź narzędziem nauki o tyle tylko pożytecznem, o ile jest stała 
w użyciu. 

Ksiądz Jundziłł to samo miał wyobrażenie o potrzebie usta- 
lenia nazw roślinnych w nauce. Pisząc florę Wielkiego Księstwa^ 
zmieniał jego rodzajowe imiona w przekonaniu, że rzecz poprawia 
i naturalnie, że tak poprawione utrzymają się w przyszłości. Co 
zaś do imion gatunkowych, to te za przykładem Kluka oznaczał 
także rzeczownikami, wziętymi z języka pospolitego lub ludowego^ 
gdzie tylko można było, a gdzie takich brakło, tam dopiero uży- 
wał przymiotnika, tlomaczac łacińska nazwę. Tak n. p. Lychnis 
F/os Cuculi nazywa się u niego Firletka kukułka, L. mscarta — 
F. smółka, a L. dioica — F. oddzielnopłciowa. Dążył więc Jun- 
dził do tego, żeby każda roślina miała o ile możności, to jest, 
o ile jost pospolita lub łatwo odróżnialna, swoje stałą nazwę. Ale 
przykład zagranicznych florystów, zwłaszcza niemieckich, którzy 
zaczęli pogardzać nazwami pospolitemi i ludowemi, a zresztą może 
dopytywania się o nazwy miejscowe roślin w różnych stronach kraju 
sprowadziły z czasem zmianę tego sposobu zapatrywania się na rzecz. 



SŁOWNIK RODZAJÓW K08L)>f. 2H 

Spotykamy się bowiem w początkach XIX wieku z artykułem pro* 
feaora, zatytułowanym O potrzebie układowej nomenldaiury to przed-- 
miocie historyi naturalnej^), W artykule tym jest właśnie o tern 
mowa, o czem zresztą ksiądz Kluk wiedział też wybornie i co nie 
było i nie jest dla niego sekretem^ że nazwy ludowe roślin nioga 
się zmieniać nietylko od prowincyi do prowincyi. ale i od okolicy 
do okolicy, chociaż sa między niemi i bardzo rozpowszecbnicme. 
To są główne powody, które skłaniają autora artykułu do wypo- 
wiedzenia zdania, że tylko dwuwyrazowe na^wy, także składające się 
na wzór terminologii łacińskiej z imienia rodzaju , bt^dącego rze- 
czownikiem i z przymiotnika, sa odpowiednie do oznaczenia w nauce 
gatunków. Autor posługuje się i tym argumentem, ^e używanie 
w nance takiej ^układowej nomenklatury^ jest praktyczne, skoro 
nie prowadzi do nieporozumień, a jest i właściwe, bo słusznie^ 
żeby nieoewiecone warstwy społeczeństwa uc^zyły się od oświeco- 
nych, a nie odwrotnie. 

Przejęcie się temi zasadami objawia się w nazywaniu gatun- 
ków, za łacińskim wzorem, w drugim wydaniu flory litewskiej 
1811 r. Nieliczne tylko ich nazwy pozostały z Kluka. I co do 
rodzajów przeprowadził ksiądz Jundziłł dalszą purytikacyą. Co się 
zostało z pierwotnego miano wnictwa, mo^.na łatwo zrozumieć, jeżeli 
się powie, że w tem nowem wydaniu swego pierwotnego dzieła 
zmienia autor znów 28 imion, użytych pitTwotnie przez Kluka, 
ale i dla siebie jest nieledwo równie surowym sędzią, bo zmienia 
31 nazw własnych. Dodajmy, że ukazuje się tu 17 nowo do flory 
zaliczonych, a zatem i po polsku nowo nazwanych rodznjów, a bę- 
dziemy mieli wyobrażenie, o ile nazwy rodzajowe tej książki różnią 
się od nazw nżytych w Dykcyonarzu Kluka. Ta książka podło- 
żyła dopiero fundament pod dziś przeważnie używana terminologią, 
o czem chyba nikt nie wiedział. Samo dzieło bowiem , nie wiem, 
czy wybite w niedostatecznej liczbie egzemplarzy, czy cała jego 
©dycya uległa jakowemus przypadkowi, dr śc, że należy do rzad- 
kości i daleko się łatwiej spotkać z opisem roślin wydanym w r. 
1791, niż z tą drugą edycyą, a właściwie z tem nowem dziełem, 
również florze litewskiej poswięconem, z r. 1811. 

Nie wspomniałem jeszcze o katalogu ogrodu botanicznego 



') Dziennik WUeński 1805. II. 163—173. 



24 JÓZRF ROSTAFIŃSKI. 

Z r. 1802. Ten zawiera nie wiele nazw i nieznaczne różnice w po- 
równania z florą o dziewięć lat młodsza. Tyle można o nim po- 
wiedzieć, ze autor nie zmienił wówczas jeszcze swego pierwotnego 
zapatrywania. 

Zanim się pokazała flora Litwy młodszego Jundziłła, wyszło 
wiele dzieł zawierających nomenklaturę botaniczną; rozdzielimy je 
na trzy grupy, na podręczniki i książki naukowe botaniczne, na 
pisma ogrodnicze i na flory, bo tak składniej będzie nam je omówić. 

Franciszek Kuberski był profesorem w szkole departamen- 
towej w Poznaniu. W roku 1815 przeniósł się do Królestwa i tu 
wydał : Krótki rys hisłoryi naturalnej. Rzecz ta , przetłomaczona 
z niemieckiego i powiększona przez autora, wyszła po raz pierwszy 
w r. 1817. Była używana w pierwszej klasie ówczesnych szkół 
publicznych , doczekała się kilku wydań, z których ostatnie z r. 
1832. Podręcznik to dobry, jędrnie napisany i z dobrą nomen- 
klatura. 

Kuszański Aleksander, doktor medycyny i dobrze w naszej 
literaturze zasłużony tłomacz, przekładał dwa podręczniki historyi 
naturalnej, w których po raz pierwszy przyszło mu się łamać 
z nazywaniem rodzin cudzoziemskich. 

Tłomaczenie historyi naturalnej Funckego, przerobionej przez 
Lippolda, ukazało się w Wrocławiu w r. 1820. Na początku książki 
jest obszerny rejestr z wymienionemi nazwami roślin, a w bota- 
nice (str. 421 — 498) są ustępy mające tytuliki albo nazw roślin, 
albo rzeczy n. p. zbo^e. Nieraz zachodzą różnice między nazwami 
rejestru i tekstu. Ponieważ tak jest w oryginale, przeto i w tło- 
maczeniu nie kładziono nacisku na wyróżnianie rodzai i gatunków 
tak, że trzeba baczną zwracać tu uwagę, co jest właściwie imie- 
niem rodzaju, a co tylko gatunku. 

We dwa lata potem, także w Wrocławiu, ukazało się tłoma- 
czenie znacznie mniejszej historyi naturalnej dla młodzieży, na- 
pisanej przez I. A. C. Lobra. Na początku książki jest wykaz, 
w którym podobnie jak w tekście botaniki (str. 232—297) są same 
tylko polskie nazwy. Ale na końcu książeczki (str. 344 — 349) jest 
jeszcze jedno zestawienie nazw, tym razem polsko -łacińskich. 
W tyra rejestrze brak nieraz nazw tekstu, ale zawiera on za to da- 
leko więcej takich imion, o których w tekście niema mowy. Znać 



SŁOWNIK RODZAJÓW K0ŚL1N. 25 

W tej książeczce większa biegłość w terminologii iłomacza, w po- 
równaniu z pierwszem tłomac^zonem dziełem. 

Niesłusznie Antoni Waga w swoim ukazicielu (p. XXVI) na- 
zywa ten przekład niedołężnym. Ten sad nie ze wszystkiem jest 
słuszny, a podyktowany zapewne i z tej racyi, że tłomacz nie silił 
się niepotrzebnie na polszczenie cudzoziemskich imion. Autor znał 
nieźle swój przedmiot, nawet ludowe nazwy roślin, a chcąc go 
sądzić sprawiedliwie, trzeba wziaść na uwagę i trudność stawiania 
pierwszych kroków na tern polu i gust czasu, któremu przecież 
każdy pisarz bezwiednie ulega. 

Jacynt Augnst Dziarkowski był bardzo zasłużonym obywa- 
telem kraju, Ifkarzem i zasłużonym też pisarzem w materyi lekar- 
skiej, ale na starość bardzo niefortunnym naśladowcą dykcyonarza 
ks. Krzysztofa Kluka. Jego główną zasługa jest zapewne to. że 
pierwszy w swej rodzinnej Warszawie wprowadził szczepienie ospy 
ochronnej, sam zaś poczytywał sobie za największa zasługę to, że 
nie posługiwał się ani chiną, ani sarsaparyllą ani senesem, ani 
żadnym zagranicznym lekiem czyli >zamorszczyzna^, jak takie 
zwykł nazywać, ale zastępował je krajowemi środkami. Wątpię, 
czy ten zapał lekarza podzielali chorzy w lazaretach wojskowych 
{które Dziarkowski niejednokrotnie jako naczelnik obsługiwał) 
i czy niejeden z nich nie przejechał się niepotrzebnie na tamten 
świat wskutek takiego zapamiętałego usuwania z medykamentów 
wszystkiego, co obce. Może być, że te idee przywiózł z sobą młody 
lekarz z Halli, gdzie kończył nauki lekarskie w r. 1782, ale za- 
pewne tam na ekskursyach zapoznał się z krajowemi roślinami 
i nabrał zamiłowania do botaniki. Pierwszym tego objawem była 
książeczka p. t.: Wybór roślin krajowych dla okazania skutków 
lekarskich ku użytkowi domowemu^ która wys/.ła naprzód w roku 
1803, a doczekała się przedruku w trzy lata potem i nowego opra- 
cowania w r. 1821. Jak to pospolicie bywa w takich lekarskich 
książkach, nomenklatura je»<t tu niedbała, a raczej niesystematycznie 
używana , bo obok łacińskich nazw sa czasem tylko gatunkowe, 
a niekiedy i gatunkowe i rodzajowe. Dziarkowski wzorował sięi 
na Kluku, ale pozwalał sobie na różne nie zawsze fortunne od- 
stępstwa. 

Dziarkowski dał impuls do założenia szkoły lekarskiej w War- 
szawie, był następnie profesorem i dziekanem wydziału lekarskiego 



26 JÓZRF R08TAFi:^SKI. 

na uniwersytecie, ale już w r. 1818 z powoda starości (miał koło 
lat 70 wówczas) usunął się z tej posady jako emeryt. 

Na emeryturze powrócił do swojej widocznie umiłowanej bo- 
taniki. Porównanie dykcyonarza Kluka z popularnem wówczas 
zagranicznem dziełem Dietriecha {YoUstdndiges Lexiron der Odr- 
tneret und Botanik. Berlin 1802 — 1810, tomów 10 i dopełnienie 
jeszcze w 10 tomach 1815 — 1821) natchnęło go nieszczęśliwą 
myślą dopełnienia klasycznej książki ks. Kluka. Dziarkowski nie 
miał do tego należytego przygotowania. Przeszło czterdzieści lat 
upłynęło od czasu, jak się uczył botaniki; wyrobiła się przez te 
pół wieku terminologia nie tylko łacińska ale i polska, skoro nad 
nia pracowali Kluk, Jundzitł, Jakób Fryderyk Hoffmann, profesor 
Uniwersytetu Warszawskiego {Rya ogólny nanki rodltn^ Warszawa 
1815 według Willdenowa); nie można już było gawędzió, opisujae 
rośliny jak w jakimś poradniku lekarskim; już polski świat bota- 
niczny wymagał pod tym względem całkiem czegoś innego. W do- 
datku Dziarkowski , który musiał byó gadułą i zawsze nie był 
zwięzły w swych pismach, na starość stał się niemożliwie roz- 
wlekły, o czem najlepiej może dać wyobrażenie wyjątek dosłowny 
z przedmowy do dzieła: Pomnoienie dykcyonarza roślinnego ś p, 
X Krzysztofa Kluka przez J. Dziarkowskiego i K. Siennickiego 
(Tom I. r. 1824). 

„Z zbioru więc takowych pism — mówi autor — o pomno- 
żonym Dykeyonarzu, znajdziemy utnieszczone tysiące roślin, które 
celują nad inne z użytku, różności wzrostu, podziwiającej w roz- 
gałęzić wani u szybkości, odmian liści, nadobności kwiatów z wonią 
lub be» niej, rosnących pod skwarem słonecznym, umiarkowanym 
gorącu, lub mroźnych położeniach, po bagnach, wodach, mokral- 
niach , płaszczyznach , pagórkach wyniósł} eh i ledwie nie po nie- 
botycznych górach , łąkach , polach , lasach i borach , potrzebują- 
cych koniecznego przyświecenia słońca albo ponurego cienia tak 
jednak, że i w tych dla nich przeznaczonych miejscach musza 
użytkować z wolnego przystępu powietrza, a do tego i dostatecznie 
zaogrzanego, bez których to jako koniecznych bodców do życia 
roślinnego musiałyby omglewać, nikczemnie, a w końcu i bez żad- 
nego użytku przed zamierzonym bytem usychać, aby, mówię, 
z tych lub z owych roślin potrzebujących czasowego pielęgnowa- 
nia lub tylko ochrony od srogości mrozów aż do mogących się 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 27 

zupełnie aklemateryzować {9tc\ a przed to zdobić i uprzyjemniać 
sztuczne lub naturalne gaje, klomby kwiatowe, drzew, krzewin czego 
mamy liczne już przykłady, jeżeli byśmy zaś przez takowe ro- 
śliny pomna^.aó chcieli klomby i gaje, znajdziemy znowu do tak 
przyjemnego zachodu skazówkę w piśmie Borgstdorfa , w którym 
to na zasadach z ich przyrodzeniem z<;;odnych, jak zakładać plan-- 
tacye roślin pod różnemi strefami rosnących naucza, abyśmy także 
mogli ciągnąć liczne korzyści z nich jak ze szkółek drzew owo- 
cowych rozmaitego rodzaju i gatunków". 

Zabawna jest rzeczą, że na czele przedmowy czytamy zda- 
nie: „Rodaka przysługom wdzięczność". Wymaga jej autor i na 
końca przedmowy, w którym rozwodzi się nad tem, że 42 lat 
jest na usługach publicznych, że w skutek tego wielokrotnie prze- 
chodził niebezpieczne choroby i siły miał zamłodu już nadwyrę- 
żone. 2iąpewnia, że się niespodziewa ani przykrej recenzyi, ani* 
jeszcze przykrzejszego zamilczenia. 

Znajdujemy też w przedmowie wiadomość o współpracowniku. 
„Macie więc i w ten sposób" (to jest przez wydanie tejco dzieła)- 
„Szanowne cienia" (to jest zmarli uczeni Polacy) „przynależne wy- 
wzajemnienie od zbliżającego się ku wam starca rodaka, żeby zaś 
z powodu wieku tak obszerna i mozolna praca przyspieszaną, 
a tym bardziej przerwana nie została, przybrałem do niej za ws)>ół- 
pracownika Pana Karola Siennickiego, Stolicy tej Aptekarza, ce- 
lujące w nauce roślinnej wiadomości posiadającego, a ten godny Oby- 
watel powodowany tak użyteczna jak i przyjemna usłucha daKszy 
jej ciąg na przypadek przejął na siebie". Ten Siennicki uwalał 
się za wielkiego botanika, ale nietylko roślin nie znał, ale nawet 
nie miał wyobrażenia, co u nas w kraju może się znajdować, skoro 
odkrywał koło Marymontu hiszpańskie i wogóle połudoiowo-euro- 
pejskie rośliny *). 

Dykcyonarza dwa pierwsze tomy wyszły w 1824 r. Czyta- 
łem w jednem z współczesnych pism warszawskich bardzo po- 
chlebna recenzyą pierwszego tomu, może być, że było ich więcej. 
Oczywiście recenzyą po znajomości, przez niefachowych. O taką 
zawsze nie trudno było i jest. O słowniku pana Majewskiego 
można było czytać obecnie również szumne pochwały. Ale w Dzień- 



') Patrz: J. Rostafiński: Florae polonicae Prodromus, p. B. 



28 JÓZBP KOSTAFIŃSKf. 

ntJcu Wileńskim okazały się gromy z pod pióra Andrzejowskiego. 
Zarzucono autorowi niezDajomoóć przedmiotu, niedorzeczny bez żad- 
nego planu wybór, nieumiejętność tłomaczenia, nieuctwo w ter- 
minologii, niedołężnośó w mianownictwie — wszystko zasłużone. 
To zgniewało tak starca rodaka, że niechciał nic więcej o nie* 
wdzięcznych rodakach wiedzieć i nie chciał już należeć choćby 
z tytułu do współpracownictwa trzeciego tomu. 

Jak wszystko w tern dziele jest niedołężne, tak też i nomen- 
klatura. Autor, chociaż wspomina o Jundzille, zdaje się prac jego 
nieznać. Nigdzie nie przyjął poprawek, choćby najtrafniejszych 
mianownictwa Kluka. Nietylko zatrzymał dwuwyrazowe imiona ro- 
dzajów ale i sam podobne tworzył. W ogóle żadnej nie przyjął 
zasady ^). Imiona od ludzi tłomaczył albo nietłomaczył, podobnie ro- 
dzajów, których gatunki sa nam całkiem obce, jedne tylko spolszcza 
przez końcówkę, inne mianuje po polsku. Nie powiem, żeby się 
nie znalazła w tym lesie tu i owdzie trafna nazwa, ale jakże 
rażą niedołęstwem i niekiedy śmiesznością takie imiona jak: pła- 
sko grzyb — Aecidium^ gąbka liściowa — Arcyria^ hakowa 
gałka — CaUigonum^ kania (!) indyjska — Casayte^ lichtarzowy 
kwiat — Ceropegia^ trzewik — Gypripedium^ pokrywa — Cały- 
phranthua. 

W dwa lata po dwu pierwszych tomach ukazał się tom trzeci 
dykcyonarza, wydany przez samego Siennickiego. Trzeba przy- 
znać, że nomenklatura jest tu zręczniejsza, chociaż żadnej zasady 
w używaniu jej nie widać, a można się spotkać z indyczką 
na Polygala ^ co przecież może iść w zawody z kanią lub lichta- 
rzem Dziarkowskiego. Naukowa strona książki zasługiwała na rów- 
nie surowa krytykę i zdaje się, że Wilibald Besser ma tę za- 
sługę, że zadał ostatni cios temu dziełu. Po jego krytyce ^) i inne 
umilkły. Czwarty i ostatni tom dykcyonarza nigdy się nieukazał; 
rzecz pozostała niedokończona w połowie litery S. 

Dykcyonarza pomnożenie miało bardzo fatalny wpływ pod 
względem nomenklatury. Jak każda licha, a tembardziej zdepre- 
cyonowana, książka z łatwością się rozchodziła. Dawała fatalne 



^) Jeżeli za czyim szedt jeszcze przykładem z nowszych autorów, to za 
S. Wodzickim. 

»J Dziennik Wileński 1827. II. 351. 



8ŁOWN1K ROnZAJÓW ROŚLIN. 29 

pod każdym względem wzory, najgorsze z tego względu, że, nie 
trzymając się żadnych zasad, pozostawiała wszystko dowolności 
i jakiemuś widzimisię autorów. 

Hrabia Stanisław Wodzicki, prezes Senatu Rzeczypospolitej 
krakowskiej i właściciel Niedźwiedzia, głośnego z ogrodów już 
w r. 1818 (O ohodowaniu; przypisek na str. a. verso.) mówił, że: 
„Czas jest, aby szanowne Towarzystwo przyjaciół nauk, lub Ko- 
misya oświecenia, względem tych wątpliwości coś ostatecznego 
wyrzekła, i Botanikom krajowym, co do Terminologii , stanowczy 
nadała Kodex, którego wszystkie późniejsze pokolenia nieodstępnie 
trzymałyby się^. I nie on jeden ucznwał ten brak stałości pod 
tym względem, te różnice zachodzące w pismach Kluka, Jundziłła 
i Hoffmanna, ten brak wielu wyrazów nowo wprowadzonych do 
nauki, które i po polsku należało wyrażać. Temu brakowi czy- 
niła zadość: Nauka toy razów botanicznych^ opracowana w r. 1825 
przez A. Andrzejewskiego, tak dobrze przyjęta i tak rozchwytana, 
że Pławski mógł nieledwo niebawem, bo w pięć lat potem, wydać 
jeszcze obszerniejszy od niej słownik. Obaj ci autorowie trzymają 
się Jundziłła w przykładach imion roślin, które przytaczają. Tylko 
Andrzejowski wyjątkowo od tego odstępuje. 

O Andrzejowskim będzie jeszcze mowa później, bo dopiero 
na schyłku życia zabrał się do napisania flory ukochanej swojej 
Ukrainy. Ale tu musimy z kolei wspomnieć o jego nomenklaturze 
roślin, która wspólnie z Wilibaldem Besserem ogłosił w r. 1827 
w Dzienniku Wileńskim, 

Dziesięć lat przedtem, M. Jurkowskie nauczyciel języka i lite- 
ratury greckiej w Liceum wołyńskiem , mając sobie polecone od 
Rządu ułożenie grecko - polskiego słownika, udał się do kolegów 
przyrodników z prośba o dostaYczanie mu systematycznych nazw 
polskich do tej pracy. Czyniąc temu wezwaniu zadość; wypraco- 
wali Andrzejowski i Besser: Nazwiska radlin Orekom staroiytnym 
znanych na jepsyk polski przeŁtomaczone, Besser, chociaż z pocho- 
dzenia Niemiec, tak się do Polski przywiązał, że nie tylko miał się 
za Polaka, ale mógł w takiej pracy wziaść udział. Owszem był za- 
palony i do terminologii, ubolewając n. p. zawsze, że Kluk zbioru 
płatków kwiatu nie nazwał wieńcem, tylko koroną Ten spis, 
o którym mowa, jest bardzo sumiennie opracowany. Autorowie 
posługiwali się dziełami poprzedników na tem polu, robiąc wybór 



30 JÓZBF ROSTAFIŃSKI. 

odpowiedni, a tworzyli i sami liczne nazwy, zfcodne z dachem ję- 
zyka. Niekiedy, nie uiogac się na wybór zdecydować, przytaczają 
•dwa polskie imiona rodzajowe i przytaczają autorów, którzy it-h 
używali. To słownictwo, pomieszczone w Dzienniku^ wprawdzie 
poczytnym na razie, ale w następnych latach nie łatwym do do- 
stania, pozostało bez wielkiego wpływa, o ile nie korzystał z niego 
Jundziłł młodszy, przez którego „Florę" mogło się rozchodzić. 

W dziale pism ogrodniczych zaczniemy nasz przegląd od 
Myśli różnych o sposobie zakładania ogrodów, których autoretn, 
kryjącym się pod literami I. C , była księżna Izabella Czartoryska, 
właścicielka uroczych niegdyś Powązek. Ta książka, która się 
ukazała w Wrocławiu w r. 1805, w trzy lata potem została po- 
wtórnie przedrukowana. Na końcu tego dzieła znajduje się: Ka- 
talog drzew, krzewów, roślin i kwiatów, mający osobna paginacya. 
Autorka trzymała się co do miano wnictwa przeważnie Kluka; nie 
tylko nie spolszczała imion rodzajów roślin cudzoziemskich, ale na- 
wet niektórych krajowych jak n. p. Adonis^ Azalia i t. p. Z ksią- 
żek ogrodniczych jest to zupełnie wyjątkowo wzorowe dzieło co 
do nomenklatury polskiej, a ciekawe i co do imion gatunkowych, 
bo, używając nazw ludowych, interesuje zresztą i z tego względu, 
że jest obrazem języka ogrodniczego z początku b. w. 

J. Zielińskiego Ogrodnictwo praktyczne ledwo zasługuje na 
wzmiankę, podrzędna to pod każdym względem książeczka. Ina- 
czej ma się i*zecz ze Stanisławem hr. Wodzickim, autorem, który 
od r. 1818 do 1833 niemała odgrywa rolę w literaturze ogrodni- 
czej, a raczej jest najpłodniejszym i najzasłużeńszym na tem polu 
pisarzem i do tego bezinteresownym, bo w owych czasach trzeba 
było do takich wydawnictw, jak jego, dopłacać. 

Pierwsze dzieło ogrodnicze Wodzickiego jest trzytomowe, 
a jego tomy wychodziły co rok, poczynając od roku 1818. Dzieło 
ma tytuł: O chodowaniu^ uiyiku^ mnożeniu i poznawaniu drzew, 
krzewów^ roślin i ziół celniejszych. Tom pierwszy obejmuje opra- 
cowanie drzew, drugi bylin i ziół dających się hodować pod go- 
łem niebem, trzeci „zimuchowków'', jak je autor nazywa; we 
wszystkich tomach tego wydania rośliny sa opisywane w porządku 
alfabetycznym łacińskich imion rodzajów. 

Urabia Stanisław Wodzicki, wielki miłośnik ogrodnictwa, 
posiadał w Niedźwiedziu, w Ziemi Krakowskiej, sławny na całą 



SŁOWNIK RODZAJÓW UOŚŁIN. 81 

Polskę zbiór roślin. Ogrodników trzymał Polaków, nie znających 
innych języków, prócz własnego, a choąc obeznać ich ze sposobem 
hodowania nagromadzonych przez siebie roślin, robił wyciągi z za- 
terranicznej literatury, jak się z tak różnemi roślinami maja obcho- 
dzić. Ze zbiorów tych przepisów powstał rękopis, który w skutek 
nalegania znajomych postanowił autor ogłosić w przekonania, jak 
sam powiada: „źe i fraszka, gdy się przyczynia do ozdoby kraju 
i uczciwej zabawy, może mieć niejaka narodowa zaletę" (przed- 
mowa do I tomu p. a. verdo.). „Ostrzegam jednak mojego Czy- 
telnika — mówi dalej autor — że nie piszę bynajmniej dla uczo- 
nego świata ale dla przyjaciół ogrodów". I z przedmowy do Czy- 
telnika w II tomie godzi się przytoczyć ustęp, malujący dosko- 
nale człowieka: „Żartował — mówi ten autor — już niejeden 
z nikczemności obranego przedmiotu, sam przyznaję, że tenże 
próżności pisania bynajmniej niepochlebia; ale pisałem o tein, na 
«o się zdobyć mogłem, w celu ustrojenia wiosek naszych i przy* 
-wiązania do wiejskiego życia tych, co jeszcze dawnej niewinności 
obyczajów nie zatracili. Tą zaś fraszką wypłacam się poniekąd 
z długu, jaki każdy rodząc się zaciąga dla współeczeństwa {9ic\ 
abym udowodnił, że całe życie nie będąc samym sobą zajęty, pra- 
cowałem choć cożkolwiek dla dobra innych ludzi, równie jak dla 
chwały narodowej. Niech każdy z nas w miarę światła, dostatków 
i jakiegośkołwiek usposobienia przyczyni się czynem, lub pismem 
do takowego celu; a na ten czas rozmaitemi drogami dażac do 
dobra Ojczyzny, dźwigniemy polska literaturę i zaszczepiemy du- 
cha publicznego, udowadniając^ że narodowość nasza, nie kończy 
się tylko na szumnych ale płonnych wyrazach, któremi częstokroć 
ukrywamy interesowane widoki nasze". To przeczytawszy, jest się 
już z góry dobrze dla autora usposobionym i skłonnym do po- 
błażliwości w sadzie. 

Wodzicki nie szukał zysków ze swej pracy. Nadwyżkę do- 
chodu z rozprzedaży pierwszego tomu przeznaczył dla towarzystwa 
Dobroczynności, dwa następne sprzedawał po cenie kosztu. Nakład 
niedługo zalegał półki księgarskie. Niebawem zaszła potrzeba no- 
wego wydania. Jest ono sześciotomowe. Pierwsze trzy tomy odpo- 
wiadają trzem pierwszego wydania, a drugie trzy sa to dodatki i uzu- 
pełnienia do pierwszych. Najpierw ukazał się tom pierwszy tego 
nowego wydania (w r, t824), potem czwarty i piąty (w r. 1825), 



32 JÓZBF R08TAFIŃHRI. 

następnie drugi i trzeci (w r. 1827)^ wreszcie szósty (w r. 1828). 
Do ostatniego tomu dołączony jest obszerny index całego dzieła 
z nomenklatura łacińsko-polska. 

Wodzicki posługiwał się literaturą francuska , która hołdo^ 
wała już systemowi Jussiengo i niemiecka , która po staremu i — 
dodajmy od siebie — zacofanemu, stała przy sztucznym systemie 
Linnćgo. W pier wszem wydaniu układ dzieła był abecadło wy 
i takim pozostał w drugiem wydaniu pierwszego tomu. Ale w dwu 
następnych tomach rośliny ugrupowane są w systemie naturalnym. 
„Wolałem się trzymać układu naturalnego p. Jussieu — mówi Wo- 
dzicki w przedmowie do tomu drugiego — z powodu, źe nauka 
Botaniki w Polsce wedle niego jest dawana, a spis wzorowy roślin 
ogrodu Uniwersytetu Warszawskiego taki sam szyk przyswoił". 
Rok 1825 pozostanie też na zawsze datą pamiętna w historyi bo- 
taniki w Polsce, skoro — dzięki Wodziekiemu — wyszło wówczas 
obszerne dzieło, obejmujące opisy roślin według systemu natural- 
nego. Nakład ogromny pieniędzy, jeszcze większy pracy tego au- 
tora zasługuje na wszelkie uznanie. W przedmowach do każdego 
prawie tomu zastrzegał się autor, że nie pisze dla uczonych, nie 
dla botaników, ale dla amatorów. „Wszelka przeto krytyka mo- 
jego dziełka — dodaje w jednem miejscu (tom III pierwsze wyd. 
p. 676) — ani mnie zadziwi, ani obrazi, uczyó bowiem uczonych 
nie miałem przedsięwzięcia, ale zabawić Współziomków moich". 
I my to uznajemy, ale szanując Wodzickiego jako obywatela, ce- 
niąc jego pracowitość jak pisarza, musimy o nomenklaturze Jego 
powiedzieć prawdę. 

Wodzicki znał dobrze botaniczną i ogrodniczą literaturę pol- 
ską, a tem samem i dawniejszą nomenklaturę. Sam nie ma, zdaje 
się, żadnych zasad słownictwa, przyzwyczajenie i gust jedynie 
o wyborze itnion decydują. Zmienia 42 nazw Kluka, 9 Jundziłła, 
nazywa — wszystko z rodzajów krajowych roślin — nowo 26 ro- 
dzajów, a niektóre z tych nazw jak n. p. kłobuczka, tamaryszek, 
tymianek, parolist, miłek; aster i t. d. stale się przyjęły. Ale nie- 
dbalstwo jest przede wszy Btkiem charakterystyczną cechą w uży- 
waniu nazw przez tego autora. Czytamy n. p. pięcioperst za pieć- 
perst, baranowiec za bazanowiec, krwieściąg za krwiściąg i wiele 
innych. Wodzicki używa nie tylko dwuwyrazowych nazw obok 
jednowyrazowych, ale jest w ogóle niestały w ich używaniu. Nie? 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 33 

raz polska nazwa użyta w opisie rodzaja jest inna, niż imię albo 
nawet imiona, nźyte w opisaniu gatunków, tak n. p. Prunus jest 
u niego bądź śliwa, bądź wiśnia, bądź morelą; ZygophyUum na- 
zywa bobowe kaparki, a w opisie gatunku bobowiec. Czasem ta 
niedbałość dochodzi aż do śmieszności; tak n. p. rodzaj Elaeagnus 
nazywa oliwka inaczej rajskie drzewo, ale o parę wierszy dalej E, 
latifolia nie nazwana jest rodzajowo ani oliwką ani rajskiem drze- 
wem , tylko oliwnikieml Inny obraz niestałości pod tym wzglę- 
dem widzimy w takich razach, jak następujący przykład: Trago- 
pogoń porrijoliunt nazwane jest owsiane korzonki ogrodowe a T. 
erocifolium którego opis bezpośrednio po tamtym następuje) kozi- 
bród (!) francuski. 

Wodzicki zapowiedział w szóstym tomie swego dzieła: O cho- 
dowaniu roślin, wydawanie Dziennika ogrodowego^ pierwszego 
w Polsce pisma peryodycznego, poświęconego miłośnikom ogrodów, 
które miało się ukazywać w kwartalnych poszytach pod warun- 
kiem, że znajdzie się na nie 50 prenumeratorów. Wymagania re- 
daktora nie były zbyt wielkie i nasuwają mi mimo woli na pamięć 
nasze stosunki literackie, oraz zdarzenie, jakie miał z tego powodu 
Klaczko. Zapytany w Paryżu, przez redaktora Reoue de deux 
mondesj ileby miał prenumeratorów na wydawane tam wówczas 
pismo, odpowiedział, źe 35. Wprowadziło to w podziw Francuza, 
że jest polskie pismo, mające 35000 prenumeratorów, bo przecież 
nie przypuszczał, żeby była mowa o 35 bez tysięcy. 

Czy Wodzicki znalazł 50 prenumeratorów, czy ich nie zna- 
lazł, tego nie wiem, ale słowa dotrzymał i Dziennik ogrodniczy , 
choć w nieregularnych odstępach czasu, pokazywał się od r. 1828 
do 1833. Ta wzmianka o nim wystarczy, bo nomenklatura jest 
ta sama, co w poprzednich pismach autora. 

Ogród niedźwiecki wydawał, począwszy od r. 1813, katalogi 
roślin, które można było tam nabywać lub wymieniać. Należą one dziś 
do białych kruków. Jest ich sześć. Pierwsze trzy zawierają tylko 
łacińskie nazwy. Zaczynając od czwartego, który wyszedł w roku 
1825 i podpisany jest przez ogrodnika W. Koezarskiego, obok 
imion łacińskich rodzajowych są — choć nie zawsze — i polskie, 
niekiedy są i przy nazwach gatunków. Zdaje mi się, że Koczar- 
skiego jest i mianownictwo polskie, w wielu razach różniące się 
od imion używanych przez Wodzickiego w je^o dziełach. Tak 

HattTyafy do hlst. jf;/. pols i 4ly.'iluktoIo;;ii Tom I. O 



34 JÓZKP ROSTAPIŃHitl. 

spotykamy n. p. indykt za indycht, wyżlik za wyżlin, wróblik za 
wróblówka. Polygala Wodzicki nazywa stale indyczka; w Katalo- 
gach nazywana jest raz za Klukiem krzyżownicą, drugi raz za Jun- 
dziłłem mlecznicą. Andropogon nie jest trzcina pachnąca, ale brodata 
trawa, a Plumiera nie skrętnica, ale pieprzyniec. Znajdujemy też — 
co na pochwałę zasługuje — częste skrócenia; Arbutu8 jest Chró- 
ścina (nie eh. jagodna), Ardtaia konieckwiat (nie koniec kwiat), 
Atragene powojnik (nie powój drzewny), Liliodendron, tulipanowiec 
(nie tulipanowe drzewo) i t. p. To wszystko przemawia za tern, 
że ogrodnik, układający katalogi, dawał też i polskie nazwy, po- 
zwalając sobie niekiedy na odstępstwa od nazw przez pana pisa- 
nych; bo kto wie, czy Wodzicki, jeżeli nazywał rośliny po polsku 
w potocznej mowie, nie nazywał ich inaczej, niż w druku. 

W roku 1820 wyszło w Warszawie: Ogrodnictwo albo Ka- 
talog roślin znajdujących się w ogrodach Iwankowskich jako dwu- 
nasty tom dzieł Piotra Siemiątkowskiego. Antoni Waga, we wstę- 
pie do swego Ukazi<.iela (p. XXVII) powiedział, że „Dzieło to 
jest pełne grubej niewiadomości", ale to jest nieprawdziwe zda- 
nie. Siemiątkowski znał Dykcyonarz Kluka, Myśli o zakładaniu 
ogrodów księżnej Czartoryskiej i dzieła ogrodnicze księdza J. Ro- 
ger -Schabol {La theorie du jąrdinage Paris 1771 i La prcUtgue 
liczne wydania); na pierwszych wzorował swoje słownictwo, z dru- 
gich czerpał tresó książki. Na jednej tylko „grubej nie wiadomo- 
ści^ go przyłapałem, to jest, że tatarak ma za gatunek kosadca. 
Zresztą książka jest przedewszystkiem niepraktyczna. W alfabe- 
tycznym porządku nazw rodzajowych łacińskich podaje autor 
krótkie opisy roślin i artykuły ogrodnicze, ale mało mówi o ho- 
dowli roślin, czegoby się po ogrodniczej książce należało spodzie- 
wać. Co do polskiego słownictwa, to autor wzoruje się na popu- 
larnej książce księżnej Czartoryskiej i chętnie polszczył tylko ła- 
cińskie imiona, mówiąc: amaryllek, kapar, cheirant, gledysz i t. d.; 
w innych razach tłomaczy z łacińskiego n. p. Mumbago — ołownik, 
ale wcale nie źle zna współczesne mianownictwo, a że czasem two- 
rzy śmieszne nazwy n. p. karczoch knot {Cactus) lub tulipan (do 
Liliodendron!)^ te jednak należą one do wyjątków. 

Katalogi roślin na sprzedaż lub wymianę, oraz nasion, może 
nie odgrywały w ogrodnictwie większej roli w tym czasie o któ- 
rym mówimy, ale były daleko rzadsze, były osobliwością; ich 



sŁoWNlK RODZAJÓW ROŚLIN. 36 

ukazanie się było niezwykłera zjawiskiem. Wprawdzie ogrody bo- 
taniczne od dawna je wydawały. U nas Kraków, Krzemieniec, 
Warszawa, Wilno, albo corocznie, albo w pewnych odstępach czasa, 
ale przecież stale je wydawały. Zdaje rai się jednak, źe z prywat- 
nych ogrodów na Litwi.e pierwszy ogród Józefa Strumiłły zdobył 
się w r. 1822 ^) na katalog roślin. Nomenklatura tego katalogu 
jest ogrodnicza, nie krępuje się imionami, znajdującemi się w lite- 
raturze, ale asyniihije niejedne nazwę pospolita, będąca wówczas 
w powszechnem użyciu. Ma ona podwójne znaczenie, raz źe ko- 
rzystał z niej nawet Jundziłł młodszy, a po wtóre, że to początek 
tego mianownictwa, które się w późniejszych a tyle popularnych 
Ogrodach północnych Strumiłły spotyka i rozszerza. Pierwsze dwa 
wydania tego głośnego na Litwie dzieła sa jednotomowe. Po 
nich ukazał się jako osobna książka Bocznik ogrodniczy. Ukazał 
się dla tego, źe w roku 1825 W. Szacfejer przetłomaczył trzy- 
tomowe Ogrodnictwo J. H. Zigry, w którem znajdował się roz- 
dział robót ogrodniczych na miesiące rozłożony. Porządne to tło- 
maczenie posługiwało się znanemi wzorami, a nazwisk obcych ro- 
dzajów roślin nie tłomaczyło. Od r. 1834 Ogrody Strumiłły włą- 
czyły w swój skład Rocznik i stały się dwutomowe, a w dziesięć 
lat potem, w ostatniem za życia autora wyszłem wydaniu, sa już 
trzech toraowem dziełem. 

Franciszek Ksawery Giżycki był niezwykłym polihistorem 
i należał do bardzo pracowitych autorów, pisujących, jak się zdaje, 
z amatorstwa. Jego pierwsze dwutomowe dzieło, które nas tu ob- 
chodzi , wyszło zupełnie bezimiennie i nosi tytuł: O przyozdobieniu 
siedlisk wiejskich w Warszawie 1827 r. Dziwnie to jałowa i roz- 
wlekle pisana książka. Jego ciekawsze: Badanie w przedmiocie 
rzeczy przyrodniczych i Ogrodnictwo zastosowane do potrzeb ziemia- 
nina polskiego wyszły we Lwowie w roku 1845. We wszystkich 
tych dziełach słownictwo o tyle jest ciekawe, o ile odnosi się do 
nazw pospolitych lub ludowych. Autor bawi się czasem w two- 
rzenie imion rodzajowych, a więcej jest oczytany, niż znający się 

^) Estreicher w bibliografii ma datę 1825. Ale Katalog miat wydrukowane 
tylko trzy pierwszł.* cyfry tej liczby i punkt za niemi t. j 182.; w tym punkcie 
w/aściciel wypisywał cyfrę, stosownie do roku w którym wysy/af katalog stro- 
nom. Widziałem z dat4 1822 i sjidzę, że najpierwszy, bo byZ w posiadaniu 
Jundziłla. 

3* 



36 JÓZEP ROStAPirJiSKt. 

na rzeczy^ i nieraz zdarzy mu się popełnić błąd taki, ie aż 
śmieszny. 

W tyra samym roku 1826, wyszło Opisanie drzew,,., króle- 
stwa polskiego przez Michała Szuberta, członka Uniwersytetu war- 
szawskiego, profesora pełnego erudycyi i zapału, który tylu ucz- 
niów wykształcił, do pracy samodzielnej zachęcił i do badania 
flory krajowej popchnął. Jak wszystkie rozprawy Szuberta, tak i ta 
książka odznacza się gruntownościa, czystością języka i jasnem 
przedstawieniem rzeczy. 

Z prac ściśle florystycznych tego peryodu, spotykamy się 
naprzód z pracą niemiecką K. G. Hagena pod tytułem: Preusf^ens 
JPfianzen wydana w Królewcu 1818. Książka Niemca, ale z pro- 
wincyi na wpół polskiej i z czasów, w których siła przed prawem 
jeszcze w Niemczech nie zapanowała. To też spotykamy tam obok 
niemieckich i polskie imiona. O ile sa rodzajowe, nie są nowe, 
a o gatunkowych byłoby się niewłaściwie tu rozwodzić, bo musie- 
libyśmy szeroko rozprawiać. 

Druga bardzo ciekawa praca, którą w zeszłym rokujwydo- 
był z zapomnienia i wydał pan B. Erzepki, jest szeregiem arty- 
kułów o florze Wielkiego księstwa poznańskiego jakie w r. 1828 
w kilkunastu numerach Gazety Wielkiego księstwa Poznańskiego 
ogłosił Dr. W. Adamski. Jestto kalendarz flory, podobny jak 
w Zawadzkiego florze Lwowa, tylko bardzo szczupły. Termino- 
logia jest w zasadzie Kluka, ale autor znał księdza Jundziłła, 
a sam zmieniał nieraz bardzo swobodnie dawne imiona, zastępu- 
jąc je nowenii, wziętemi z języka ludowego. Stojąc na stanowisku 
współczesnej nauki i używając imion łacińskich, nowo do nauki 
wprowadzonych rodzajów, jak n. p. Luzula, Pulsatilla i t. p. mu- 
siał dla nich tworzyć też i nowe polskie imiona. I te brał z lu- 
dowego narzecza. Niektóre są wcale trafne i może by weszły były 
w użycie, gdyby nie to, że o pracy samej, pomieszczonej w ga- 
zecie poh tycznej, uczeni nic niewiedzieli. Ale w tem — doryw- 
czem zresztą — piśmie autor jest niedbały i bez uwagi używa nie- 
kiedy tej samej nazwy na oznaczenie dwu różnych rodzajów, jak 
Aira i Koehleria lub Cicuta i Gonium 

Ostatnim florysta, zaniykającym zarazem ten peryod, jest Józef 
Jundziłł, który w r. 1830 wydaje florę Litwy, Wołynia i Podola. 
Takie rozszerzenie terytoryum, oraz włączenie badań Bessera i An- 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 37 

drzejowdkiego, musiało wpłynąć na ilofló nie tylko gatunków tu 
opisanych, ale i rodzajów. Liczba zaś tych ostatnich tembardziej 
się wzmaga, skoro autor pierwszy raz opisuje tu systematycznie 
i wszystkie rośliny skrytopłciowe. Jestto praca nieco przedwczes- 
na i dorywcza, która można porównać z pierwszem wydaniem 
flory księdza Stanisława, tylko, że stosunki rodzinne oderwały 
Józefa Jundziłła od dalszego zajmowania się pracą naukowa i ni~ 
gdy nie zdobył się na ponowne i gruntowne opracowanie tego, co 
rozpoczął. Nie poszedł za wzorem swego stryja i nie stworzył 
rzeczy samodzielnej. 

W nomenklaturze tej książki widzimy w porównaniu z Florą 
Litewska z r. 1811, wielkie zmiany; niewątpliwie musiał na nie 
wpływać ży|acy jeszcze wówczas stryj autora^ ksiądz S. Jundziłł. 
Przedewszystkieni Józef Jundziłł prawie że konsekwentnie prze- 
prowadził zasadę, żeby gatunki nie miały imion rzeczownikowych; 
wymiótł je prawie z kretesem. Co zaś do rodzajowych, to gospo- 
darował znów swobodnie, nie szanując żadnej tradycyi. Wprowa- 
dził 67 nowych imion rodzajów, pierwszy raz wspomnianych, a użył 
20 wziętych bądź od Strumiłły, Wodzickiego lub innych autorów. 
Z nazw Kluka zmienił oprócz tych, które stryj przeinaczył, 30, 
a z nazw ks. Stanisława usunął 18, zastępując je innemi. Nie wia- 
domo, dla czego pięć rodzajów (Thysaelinum^ Torilis^ Liparia, Co- 
niocyhe i Oeoglossuń) jest bez imion polskich. To postępowanie 
tak bezwzględne sprawiło, że z rokiem 1830 mieliśmy trzy wy- 
bitnie różne słownictwa, jedno Kluka, drugie Jundziłła starszego 
i trzecie jego bratanka, a zarazem wskazany wzór, żeby nie było 
żadnej tradycyi, żadnej powagi pisarskiej i każdy szedł swoim 
dworem. 

2. Zawadzki, Pampuch, Dembosz, Wagowie i inni ai do r. 1849. 

Pójdziemy droga poprzedniego rozdziału i rozdzielimy litera- 
turę tego peryodu na trzy grupy: na książki ogrodnicze, bota- 
niczne i flory. 

Katalogi ogrodów odgrywały i teraz jeszcze taka sama rolę, 
jak poprzednio. W Galicyi liczne były ogrody sławne z amator- 
stwa swych panów, jak w Łańcucie — Potockich, w Krakowcu — 
Cetnera, w Podhorcach — hetmanowej Rzewuskiej, w Zarzeczu — 



H8 jÓzKP ROSTAFIŃSKI. 

hr. Morskiej, w Kryeowicach - Mniszka i wiele innych, ale naj- 
umiejętniej pielęgnowany był ogród w Medyce, własność Józefa 
Q wal berta Pawlikowskiego. Ogród Medycki wydał kilka katalogów; 
który jest naj pierwszy, tego nie wiem, dlatego, że, chociaż istnieją 
trzy, oznaczone porządkowemi liczbami I, II i III, to przecież 
oprócz takiego I Spisu z r. 1835 znam egzemplarz niezupełnego 
(16 stron) spisu z r. 1834, różny od tamtego, a zatytułowany także 
I spis etc. ^). We wszystkich słownictwo jest bardzo staranne, 
znać człowieka inteligentnego i znającego literaturę, który je ukła- 
dał; nie tylko nie ma w nich śladu niedbałości tak pospolitej we 
współczesnych tomach dzieła Wodzickiego, ale autor stara sig po- 
prawić błędy poprzedników i wygładzić chropowatości ich języka. 
Katalogi wydane sa bezimiennie jako spisy ogrodu w Medyce. We- 
wnątrz, w zawiadomieniu o sprzedaży roślin, podpisany jest ogro- 
dnik Józef Blaszek, ale, ponieważ to był cudzoziemiec i człowiek 
bez wyższego wykształcenia, nie można o tern myśleć, aby on był 
twórcą tej nomenklatury. Wyszła ona z pewnością z pod pióra 
samego właściciela ogrodu. 

Z Katalogami Strumiłły, Wodzickiego i Pawlikowskiego nie 
współzawodniczyły dorywcze spisy roślin ogrodu botanicznego kra- 
kowskiego, ale zawsze miały podobny charakter, spisów roślin bę- 
dących do nabycia. Ze spisów ogrodu krakowskiego, wydawanych 
przez dyrektora A. R. Estreichera, zachowały się trzy tylko *), 
które ja poniżej w wykazie literatury podaję. Estreicher wzoruje 
swoje słownictwo na Wodzickim, sam spolszcza w kolejnych spi- 
sach niepotrzebnie pewną liczbę imion rodzajowych, w porównaniu 



') Jui w czasie druku wpadło mi w ręce: ^Opiflanie zakładu ogrodni- 
czego w Medyce", pomieszczone w Roczniku gospodarstwa krajowego z r. 1845 
w którym powiedziano: „Już trzy razy ogłaszano drukiem Katalogi roślin.... 
Ostatni Katalog wyszedł był w r. 1841 . . . ." Z czego uiew;jtpliwie wynika, ie 
ów niezupełny egzemplarz z r. 1834, znajdujący się w bibliotece Jagiellońskiej, 
jest zapewne unikatem niedokończonego druku, który zastąpiono wydaniem 
Spisu I w następnym roku. 

*) W bibliografii Estreichera podane są oprócz tego: 1) Spis roślin ogrodu 
botan. krakowskiego od 1810—1825 roku in 4°; 2) Spis roślin pielęgnowanych 
w ogrodzie botan. od r. 1810—1888, oraz 8) Index plantarum in borto botau* 
crac. cultarum ab, 1810 ad 1888 an. Są to wszystko próby druku zamie- 
rzonych ale nigdy niewydanych Katalogów, które tem samem należy Y^kreślić 
raz na zawsze z bibliografii. 



SŁOWNIK nonzAjów roAltn. 39 

z Wodzickim nieraz wc«le ndatnie. Jednakie ulotność tych spisó\¥ 
sprawiła, że słownictwa tego nawet śladów nigdzie nie można się 
dopatrzeć. 

Oprócz Katilogów o dwu książkach z tego działu, wypada 
mi wspomnieć o Ogrodnictwie M. CzepiAskiego i Zielniku ekano- 
miczno-technicznym F. GeraldWyżyckiego. 

Książka ogrodnicza^ o której mowa, (Warszawa 1843), cho- 
ciaż na tytule autorem jest nazwany M. Czepiński, napisana była 
przez P. E. Leśniewskiego, dobrze władającego językiem iłomacza 
owych czasów. Trzymał się on co do słownictwa racyonalnych 
zasad, głoszonych przez Fisulewskiego i żadnego niepotrzebnego 
balastu nie wnosił. Te same pochwały należy oddać Zielnikowi 
Wyżyckiego, który wyszedł w Wilnie, w dwu tomach w r. 1845. 
Autor tej gruntownej, pracowitej i pod każdym względem wzoro- 
wej pracy, trzymał się co do nomenklatury swoich poprzedników, 
a zwłaszcza młodego Jundziłła, którego w rzadkich razach tylko 
odstępował, sięgając bądź wstecz do Kluka, bądź szukając odpo- 
wiedniejszego imienia u Józefa Jundziłła lab Dembosza, który na 
rok przedtem wyszedł. Tylko wrazie koniecznej potrzeby t. j. przy- 
taczając rodzaje nieznane poprzednikom , a więc jeszcze nienazy- 
wane, tworzył nowe nazwy jak n. p. lubiśnik, madija, melissa, ru- 
tewnik i t. d. Zasługuje na pochwałę i pod tym względem, że 
przytaczał wiele nazw pospolitych i niektóre ludowe. 

W roku 1833 wydaje Benedykt Wierzbicki „nauczyciel szkół 
i pensyi" po raz trzeci^) Botanikę ks. Kluka i pomnaża ja ukła- 
dem przyrodzonym. Po raz drugi jest tu mowa w naszej litera- 
turze o systemie Jussieugo i rodzinach roślin. Wodzicki, który 
pierwszy się na tern polu łamał z trudnościami językowemi , na- 
zywał rodziny, mojem zdaniem zupełnie zgodnie z duchem języka, 
mówiąc: Narcyzy, Rdesty, Portulaki, Ba:^anowce i t. d. zupełnie 
tak jakby się mówiło o rodach ludzi, a używając zakończeń na 
owe tylko wówczas, jeżeli rodzina nie od rodzaju ale od pewnej 
cechy jest nazwana, n. p. baldaszkowe, szyszkowe, paszczękowe 
i t. d. U Wierzbickiego oba sposoby nazywania sa w użyciu 
bez żadnej racyi, tak n. p. mówi Annony, Menispermy, Kwassio- 
we. Berberysowe. Nietłomaczony tego pr«ypisek (na str. 173), 

*j bo pi*zediuk pierwszego wydania ukazn^ sio w Wilnie w r. 1787. 



40 JÓZRP ROSTAFIŃSKI. 

W którym autor dosłownie mówi: „Trudno jest ustanowić jedno- 
stajne zakończenie nazwisk, niektórzy nazywają: Porzeczkowate, 
Mirtowate, Toinowate i t. p. może być, że te nazwania 
maja słuszną zasadę, lecz nie wszędzie tych zakończeń, trzy- 
mać się można było dla słusznych uwag". Otóż nigdzie nie ma 
podanych tych „słusznych uwag" i zapewne ich nie było. Intry- 
guje mnie, kto są ci, którzy w nocie autora nazywają wszystkie 
rośliny według jednego wzoru zakończeń na a t e. Książki podob- 
nej nie znam i zdaje mi się, że takiej nie ma. Zwykle panujący 
jest wpływ profesora, ale pokolenie Wierzbickiego kształciło się 
na Szubercie, który, jak to widać z wyjątków przytoczonych bądź 
w rozprawie: O nasieniu bądź w Opisaniu drzew y stale nazwy rodzin 
zakończał na owe. Wobec tego może być tu mowa tylko chyba 
o uczniach Szuberta. Pisulewski poszedł za mistrzem. Jastrzębow- 
ski — jak wiemy z Klucza — za Wodzickim , a zatem są to 
inni, a w przede wszy stkiem Jakób Waga z pewnością, skoro 
mamy we wstępie do jego flory ułamki systemu naturalnego 
i w nich nazwy rodzin mają przeważnie zakończenie na a te. Mógł 
mieć podobne wyobrażenia brat jego Antoni Waga, wówczas pro- 
fesor historyi naturalnej w szkole wojewódzkiej na Lesznie, a może 
i inni koledzy, o których właśnie mowa. Zresztą o Wierzbickim 
można powiedzieć, że był wielki nieuk, tak n. p. Ficoideae na- 
zywa figowe! wyobrażając sobie zapewne, że to od figi nazwane, 
a cyperus ma za cyprys!, bo Cyperaceae nazywa cyprysowe albo 
cybory. To nieuctwo i niedbalstwo daje się też widzieć na wielu 
kartkach tej książeczki. 

Oprócz Zapolskiego i Wierzbickiego, o których nikt nie 
wiedział i nie wspominał, odkryłem też botanikę, jeżeli nie pol- 
ską, to przecież do naszej literatury należącą, tem ciekawszą, że 
zawiera pierwszą florę okolic Poznania, również dotychczas nie-- 
znaną. W roku 1836 wydał w Poznaniu J. B. Motty książkę pod 
tytułem: Leitfaden der Botanik. Na pierwszych 63 stronach wy- 
łożono w niej naprzód to wszystko z klasyfikacyi nauk przyrodni- 
czych, co abiteuryentom jest potrzebne, następnie podano życiorysy 
Tourneforta, Linnćgo i Jussiego, dalej wiadomość o układaniu ziel- 
nika, terminologią, rzecz o systemie naturalnym, wreszcie sposób 
opisywania roślin. Na stronie 64 rozpoczyna się spis roślin koło 
Poznania rosnących, oraz egzotycznych, nietylko takich, które mogą 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 41 

być hodowane, ale o kt<^ryeh może byó wzmianka w szkolnym 
ney kładzie, jak n. p. Adansonia, CiPrua, Thea i t. p. Ów spis, ciąg- 
nący się do 90 strony, obejmuje 737 roślin z czego 722 kwia- 
towych. Z pomiędzy nich 232 oznaczonych jest gwiazdka, czyli 
egzotycznych , ale niejedna niekra jowa roślina nie ma tego znaku 
tak, że, ściśle biorąc, w spisie tym wyliczono bezniała pięćset (482) 
roślin dziko koło Poznania rosnących, co na lokalną florę i florę 
ubogą nie jest ilością do pogardzenia. Autor zna i Kluka i obu 
Jundziłłów, idzie zaś zwykle za pierwszym. Książka roi się jednak 
od pomyłek druku w polskich terminach i nazwach. 

Do białych kruków należy także broszurka zatytułowana: 
FlarUae horti botanid nec non exotici officincdes etc. auct. A. Kacz- 
kowski, Yiennae 1837; jest to rzecz tego samego autora, który 
w 39 lat później wydał we Lwowie dwutomową homeopatyą. Daje 
to miarę, że to praca młodego lekarza, mającego więcej odwagi 
do napisania podobnej rzeczy, niż odpowiedniej nauki. Omó- 
wiono tu 321, a wspomniano oprócz tego 49 innych roślin, z po- 
śród których tylko 12 nie jest po polsku nazwanych. Autor wi- 
docznie brał wszystko z drugiej ręki i mętnych źródeł, skoro 
zdarzają mu się takie rzeczy, że Amonum ćurcuma nazywa Rezeda 
żółtofarbownik , Cyd amen europaeum Ziemniak , kartofla , a Psy- 
chotria emełica Kocanki, szarota! Szkoda czasu na zatrzymywa- 
nie się nad taką robotą. Mogą z nią rywalizować Obrazy z pań- 
stwa flory wydane w Warszawie w 1848 r. 

Nie wiem, czy lepsze miał przygotowanie naukowe Dr. Karol 
Ney, który wydał naprzód w Poznaniu a następnie w Lesznie 
książeczkę p. t. Kwiaty czyli wyhład znaczeń blisko tysiąca roślin 
hrajowych i zagranicznych. To jednak wiem , że autor zebrał nie- 
tylko nazwy rodzajowe z różnych źródeł, ale i gatunkowe, ze- 
szłych nieraz wieków, znajdujące się w Hngena florze pruskiej, 
oraz ludowe z Przewodnika rolniczo - przemysłowego^ wychodzącego 
w Lesznie i wszystkie gatunkowe, odniósł do rodzajów odpowied- 
nich, jako ich imiona rodzajowe. Nikt nigdy nie stworzył wsku- 
tek tego większego a bardziej niepotrzebnego balastu. Zapewne 
autor nie zdawał sobie z tego nawet sprawy i tak zrobił, unikając 
dwuwyrazowej, układowej nomenklatury w książeczce, którą dla 
szerszej publiczności przeznaczał. 

Do wzorowych za to pisarzy należy Seweryn Pisulewski, ma- 



42 JÓZBP ROSTAPfŃSKr. 

gister byłego warszawskiego uniwersytetu, który pisze w r. 1841 
Oromadł/ przyrodzone królestwa roilinnego i Botaniką według Ri- 
cliarda, w cztery lata potem Botaniką popularną^ a w roku 1850, 
wraz z kilkoma kolegami, Tre^ć nauki przyrodzenia. Nie sa to 
wszystkie prace tego autora, który odebrawszy dobre uniwersyte- 
ckie wyks7.tałcenie; przejąw^szy się od swego mistrza Michała Szu- 
berta (ucznia Mirbela) francuskiemi wzorami, ich jasność i trzeź- 
wość piv.ojął. Co do słownictwa, to podziela on zapatrywanie Jun- 
dziłła, o których wspominałem, i tak się w tej materyi w przed- 
mowie do Botaniki popularnej^ datowanej 18 Lipca 1815 w War- 
szawie, wyraża: 

„Winienom tu jeszcze wspomnieć o nazwiskach rodzajfiwych 
nadawanych roślinom. Początkowo nazwiska rodzajów brane były 
od szczególnych własności upatrzonych w roślinach; następnie przy 
zwiększającej się liczbie odkrywanych roślin, w różnych dawniej 
nieznanych stronach naszej ziemi, zostawiano im systematyczne 
nazwy, albo takie, jakiemi je krajowcy oznaczali , albo też uwiecz- 
niając pamięć znakomitych w nauce mężów, imiona ich nowo 
utworzonym ponadawano rodzajom. W innych językach, a szcze- 
gólniej w niemieckim i francuskim, nazwi^^ka te z właśctwem 
każdemu językowi zakończeniem przyjęto; dla czegóż by więc w na- 
szym języku te imiona własne tak nie mile brzmieć miały, że- 
byśmy się silili na wyszukanie właściwych polskich. Domyślamy 
się zresztą, jak śmieszna jest rzeczą chcieć przepolszc/^ać nazwiska 
roślin, których nigdy nasz lud dziko rosnących nie widział, a który 
wyznać potrzeba, trafniejsze krajowym roślinom ponadawał nazwy, 
jak uczeni, którzy często zasługę największą zasadzają na tworze- 
niu nowych wyrazów. Utarły się już dobrze w naszym języku 
naswiska: Narcyz, Tulipan, Hiacynt, Lilia, Aloes, Hortensya, Geor- 
ginia, dlaczegożbyśmy nie przyjęli innych podobnych, jakoto: Lo- 
belia, Lawsonia, Lopezia, Agawa, Bru**sonecya, Amaryllis, Beila- 
dona, Jatrofa i t. d., zamiast przepolszczonych, które po większej 
części i śmiesznemi się wydają i niekiedy fałszywe dają o roślinie 
pojęcie. Na poparcie teo^o com o nazwach rodzajowych wspomniał, 
przytoczę kilka przykładów nowych polskich nazwisk, które mi 
się zdarzyło czytać w spiaie nasion do nabycia w jednym z war- 
szawskich ogrodów znajdująej^ch się, w którym zamiast gładszych 
systematycznych nazwisk: Cacalia, Cliardinia, Lobelia, Lopezia 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 48 

Sanvitalia, Spilant, Rudbeckia, Tonrnofortia ^ Siegesbeekia i t. d. 
czytamy nazwiska polskie: Miłosna, Suchelitka, iStroiczka, Przy- 
jemka, Rwiślin, Polegnatka, Ruńniatka, Wrocznia, Kozierza i t d. 

Przy tej sposobności , luiło nam jest wspomnieć, że P. Cze- 
piński w wydanero niedawno ważnem dziele p. t Ogrodnictwo po- 
taageckne^ zamiast nowych, dla nikogo niezrozamiałych nazwisk, 
pozostawił łatwiejsze nazwy systematyczne^. 

Z tym poglądem zupełnie się godzimy, niestety Pisalewski 
znajdował się wówczas w mniejszości. 

W r. 1841 nkazaje się w Krakowie pierwsza obszerna bo- 
tanika przeznaczona dla słuchaczy uniwersyteckich. Wprawdzie 
Jakób Hoffmann, profesor szkoły lekarskiej w Warazawie i zało- 
życiel tamtejszego ogrodu botanicznego, zaczął wydawać w r 1816 
Iłyś ogólny nauki roślin podług Willdenowa , ale jedyna Gzęśó 
pierwsza , która się ukazała . zawiera prawie tylko terminologia, 
a Botanika księdza Jundziłła w dwu częściach, chociaż zawierała 
całość nauki, przecież tylko za elementarna książkę rao^.e być 
nważana. 

Autorem tej dwutomowej uniwersyteckiej botaniki był wy- 
chowaniec Uniwersytetu Jagiellońskiego Ignacy Rafał Czerwiakow- 
ski, doktor medycyny, późniejszy profesor botaniki i dyrektor 
ogrodu botanicznego w Krakowie. Że Czerwiakowski został przy- 
rodnikiem, że skończywszy uniwersytet, wyjechał jeszcze zagra*- 
nicę i że się zabrał do napisania takiego dzieła, to zawdzięczał 
wszystko wpływom swoich profesorów, między którymi tak zna- 
komici, jak Flory an Sawiczewski i Józef Majer. „Prawda, że to 
moja praca na świat wychodzi! — przyznaje sam autor w przed- 
mowie — lecz czyliż mogę odmówić niemałego nań wpływu tym, 
co radami swemi i najlepszemi chęciami, oraz doświadczeniem lu- 
dzi wytrawionych (sic) w naukach , wspierali mnie i utrzymywali 
w niezłomnem postanowieniu przysłużenia się ziomkom niniejszem 
pismem. Pierwszy — przed ośmią jeszcze laty — natchnął mnie 
ta mysia, czci i poszanowania godny profesor i przyjaciel W. Flo- 
ryan Sawiczewski, dziekan wydziału lekarskiego...^ 

Prawda, że w książce tej terminologia wprawdzie trzecią jej 
część zajmuje, ale przecież uwzględnione sa inne gałęzie nauki 
i autor jej stoi na stanowisku współczesnej wiedzy. Nie trzeba też 
zapominać, wydając sąd o niej. że wówczas systematyka i opisy- 



44 JÓZRF RrSTAFIŃSKI. 

wanie roślin stało na pierwszym planie naaki, a uasza termino- 
logia nic była ani doskonałą, ani jednolitą. 

W tej książce znajdujemy po raz pierwszy obszerne ustępy 
odnoszące się do zasad nazywania nie tylko po łacinie ale i po 
polsku wszystkich skupień roślinnych, zaczynając od gatunku. 
Musimy wspomnieć o zasadach, jakie autor wypowiada, co do na- 
zywania rodzin i plemion, bo tu po raz pierwszy jest mowa o ta- 
kich dwu grupach i po raz pierwszy próbowano rzecz rozwiązać. 
A zatem nazwy polskie rodzin, radzi autor tworzyć od imion ro- 
dzajów przez dodanie końcówki o w e. a więc n. p. różowe, sza- 
kłakowe, makowe i tym samym wzorem także wargowe, okółkowe, 
krzyżowe. Dla plemion zaś radzi Czerwiakowski obierać nazwiska 
z rodzajów najbardziej w nich celujących, kładąc je jako przy- 
miotniki zakończone na cze. sze, szcze, n. p. rodzina koszysko- 
wych ( Yerbenacfae) ma dwa plemiona — koszyszcze ( Yerbeneae) 
i czj stokrzewcze (Vttłceae), Wspomina i o podplemionach i te radzi 
dopiero tak nazywać, jak nazywał Wodzicki rodziny, bo przytacza, 
że należy mówić i pisać podplemiona janowców, koniczyn i t. p. 
O tej części swojej pracy tak się autor w przedmowie do dzieła 
wyraża: „Co do zasady, jaką zalecani w nadawaniu nazwisk pol- 
skich pokoleniom, rodzinom, rodzajom i gatunkom wraz z ich pod- 
działami, nie wiem czy ze wszech miar trafię do przekonania 
każdego z czytelników: mniemam atoli, że tę obrałem, ile można 
zastosowaną do ducha języka; tudzież najprostszą, a tem samem 
daleką od zagmatwania. Czyli zaś Ziomkowie botanicy, moje lub 
jaką bąć inną wybiorą za najstosowniejsza: zawsze życzyć sobie 
należy zaprowadzenia raz jednej zasady w nadawaniu nazwisk; 
bo podobno nie ma języka, w którymby tyle zabałamuceń spra- 
wiał brak jednostajnego prawidła w tym przedmiocie, dziś już we 
wszystkich językach przyjętego". 

„Napotka czytelnik — mówi dalej Czerwiakowski — nie 
raz jednej roślinie nadane dość odmienne nazwy: w takim razie 
proszę się trzymać tej, co późniejsza — to jest w zeszycie dru- 
gim; bo po wydaniu pierwszego, dopiero postrzegłem w tym przed- 
miocie niektóre usterki, i te w drugim poprawiłem. Atoli wszyst- 
kie — ile mi się zdaje — wskazuje sprostowanie omy- 
łek". W rzeczywistości tak nie jest. Autor rozpoczął druk, nie 
mając widocznie całego rękopisu gotowego i nie ustaliwszy sobie 



BŁOWNllt RODZAJÓW ROSLIK. 45 

polskiego mianownietwa. Ztad wynikła rażąca niejednostajnosć 
w używania imion; opatrzył się autor co do niej dopiero po skoń- 
czeniu druku, ale kilkanaście sprostowań, które podał, wcale nie 
usuwają dwuznaczności, jakich się często dopuszczał. Nie ze- 
stawiając nawet wszystkich, znalazłem ich koło siedemdziesięciu. 
A jak sa rażące. Robinia n. p. nazywa się do strony 58 — gro- 
chowiec, a potem — grochodrzew, ale na str. 172 jest grochowni- 
kiem. Albo znów Heliołropium jest naprzód słonecznicą, a potem 
słońcokwiatem, zaś AchiUea odwrotnie z męzkiego krwawnika staje 
się krwawnica. Inny szereg dwuznaczników występuje w takiej 
postaci, źe to samo imię polskie bywa umywane do różnych łaciń- 
skich. A więc n. p. paprotka jest albo Aspidium albo Polypodiumy 
skrętek oznacza raz Oeaster inna raza Phyaostemon^ ostrzeń odnosi 
się bądź do rodzaju Echium bądź do Cynoglossum, 

W książce uniwersyteckiej, mającej nauczać terminologii, 
taka niestałość jest bardzo zdrożna, wskazuje zarazem, jakie już 
istniało zamieszanie w mianownictwie przez odnoszenie jednego 
i tego samego imienia do dwu różnych rodzajów i jak autor mało 
się trzymał jednego wzoru, tylko wybierał, poprawiał i znów stwa- 
rzał swoje własne, różne od innych słownictw. 

Tytus Chałubiński, niepospolity i głośny lekarz, profesor aka- 
demii medyko- chirurgicznej w Warszawie, tłomacz znakomitej na 
swój czas botaniki Jussiego, był także bezwzględnym zwolenni- 
kiem spolszczania łacińskich nazw rodzajów, ale nie zabrał się do 
roboty, nie ustaliwszy sobie przedtem najściślej słownictwa, któ- 
rego miał w książce używać. W tej kwestyi wyjaśnia swoje sta- 
nowisko w następujący sposób: 

„Z kolei — mówi on (na str. 8) — umieszczam spis nazwisk 
polskich nadanych przezemnie roślinom. Nie będę tu wchodził 
w obszerne wywody potrzeby lub korzyści tworzenia takowych 
nazwisk, powiem tylko, że jak dziadowie nasi mieli niegdyś prawo 
nadawać imiona ziołom lub drzewom, których własności poznawali; 
lub które w jakikolwiek sposób na ich uwagę zasługiwały, nie 
troszc/.ac się bynajmniej o to, czy też same rośliny miały już swe 
nazwiska u Teofrasta, Pliniusza^ lub gdziekolwiekindziej, tak i my 
dzisiaj, . możemy tworzyć sobie własne wyrazy, o ile nam pozna- 
wanie nowych roślin ws^kazuje tego potrzebę. Komuby zaś na- 
zwiska te zdawać się mogły za twarde i mniej dogodne w użyi;iu, 



46 jÓzrp ROSTArlŃskl. 

niż cudzoziemskie, ten niechaj spróbuje, jakby mu skłtdnie było 
mówić we własnym języku o Kalikodałimch, Ahowajach, Triksper- 
mach, Synzygan terach, Schistostegach, Schizandracli" i t. p. 

Do następnego zaś ustępu , który jest nam obojętny, daje 
pod odsyłaczem takie wyjaśnienie co do nazywania roślin i ple- 
mion: „Wspomnieć tu muszę — mówi autor — iż dlatego polskie 
nazwiska rodzin kończą na a t e (łacińskie a c e a e)^ plemion zaś 
na o w e (łacińskie e a e), że właśnie zakończenia te najlepiej okre- 
ślają stosunek, w jakim rośliny jednych i drugich stoją względem 
siebie. Rodzaje jednej rodziny nie maja częstokroć żadnego ude- 
rzającego podobieństwa pomiędzy sobą i połączone sa daleko mniej- 
szą liczbą piętn, niż rodzaje jednego plemienia, a właśnie takie stop- 
niowanie podobieństwa wyrażają zakończenia a t y, owy, w na- 
szym języku. Wyjątek od tego muszą, rozumie się, stanowić 
rodziny, biorące nazwiska nie od rodzajów, ale od kształtu ko- 
rony, kwiatostanu i t. p., te bowiem ze względu na znaczenie, 
zakończenia owy muszą utrzymać koniecznie. Zakończenia sze, 
cze, szcze, nadawane przez Czerwiakowskiego plemionom, sto- 
sowniej sze są dla pod rodzajów, oznaczają bowiem bardzo już ścisły 
związek pomiędzy przedmiotami, którym sa dodane. 

Nie mówiąc już o tem, że Chałubiński wprowadzał ^) wbrew 
dotychczasowej praktyce, nowy sposób nazywania rodzin, dwie 
kwestye same się przez się nasuwają z tego powodu. Pierwsza ta, 
że, przyjmując zakończenia nazw jednych rodzin, i to przeważnie, 
na a t e, a wyjątkowo na owe, (takich jak n. p. wargowe, bal- 
daszkowe etc), a zaprowadzając współcześnie zakończenia nazw 
na owe, jako powszechną zasadę nazywania plemion, daje się 
przecież powód do bałamuctw, bo muszę się namyślać, czytając 
pewną nazwę zakończona na owe, czy to nazwa rodziny, czy 
plemienia. 

Ważniejszy zarzut można postawić temu zapatrywaniu, wy- 
powiedzianemu w powyższej nocie, że zakończenia na a ty i owy 
oznaczają w polskim języku dwa stopnie podobieństwa, a miano- 
wicie, że wyrazy na o w e maja wyrażać większe podobieństwo 
niż kończące się na a te. W rzeczywistości tylko przymiotniki 



*) bo użył go pierwej Jnkób W«ga we wstępie do pierwszego tomu flory, 
o czem obszerniej poniżej. 



SŁOWKllC RODZAJÓW ROŚLłl^. 47 

zakończone na a te wyrażają po polsku podobieństwa; przykłady: 
nosaty, kudłaty, garbowaty, korzeniowaty, malinowaty, pyzaty i t. d. 
za tern przemawiają. Zakończenie zas owy nie nadaje wyrazom 
piętna podobieństwa, ale wyraża tylko przynależność, n. p. skoro 
mówimy: nosowy (pieg), garbowy, korzeniowy (włos), malinowy 
(smak), pyzowy (pryszczyk). Jeżeli więc Chałubiński wychodził 
z zasady, ^e w nazwie plemienia powinno byd wyrażone podo- 
bieństwo rodzajów, które do tego plemienia należą , to nazwy ple- 
mion powinny się kończyć na a t e. Przeciwnie zas nazwy rodzin 
powinny się kończyć na owe, skoro, jak mówi: „rodzaje jednej 
rodziny nie mają częstokroć żadnego uderzającego podobieństwa 
między sobą i połączone są daleko mniejszą liczbą piętn, niż ro- 
dzaje jednego plemienia**. Cóż za tem je razem wiąże? — przyna- 
leżność. Przynależność zas nie podobieństwo wypowiada w przy- 
miotnikach polskicb zakończenie na o w e. Czerwiakowski miał 
więc raoyą, dając rorizinom takie zakończenie, a nie zakończenie 
na a te. Ale według mego przekonania, jakem to już powyżej 
powiedział, podobnie, jak się mówiło po polsku o różnych rodach 
(herbem wspólnym niby piętnem złączonych Nałęcze, Bogoryje, 
Bońozp, Ostoje, Wieniawy, tak powinno się było isc za wzorem 
danym przez Wodzickiego i mówić o rodzinach roślin ; Rdesty, 
Wodnice, Ślazy i t. p. tak, jak się zwykło mówić o tem za ję/^y- 
kiem pospolitym : trawy, palmy. 

Przegląd flor zaczniemy od książki morawiaka Aleksandra 
Zawadzkiego, książki niemieckiej, mającej tytuł: Blora der Siadt 
Lemberg^ która wyszła 1836 r. Ku końcowi książki (str. 175—212) 
jest Kalendarz lwowskiej flory, a obok imion łacińskich^ niemiec- 
kie i polskie. Autor zna swoich poprzedników, ale przedewszyst- 
kiem idzie za Klukiem, poprawek Jundziłłów, nawet bardzo traf- 
nych nie uwzględnia , z paru tylko wyjątkami , które właśnie do- 
wodzą, że znał ich dzieła i nomenklaturę. Zresztą sam bawi 
się w poprawianie Kluka, lub tworzenie nazw nowo wprowadzo- 
nych rodzajów, które brzmią n. p. piżmówka, szczyt, brodawnik, 
strączkowiec, woskowiec, goryczka i t. p. Trzeba mu zrobić za- 
rzut, że rozdzielając gatunki jednego rodzaju na dwa lub kilka 
nowych , zatrzymuje niekiedy dla tych nowych jedną pierwotną 
polską rodzajową ua/.wę, tak n. p. Majanthemuin tu po raz pierw- 
szy oddzielone od rodzaju Gonvalana, nazywa się przecież tak 



48 jÓzKIF ROSTAflŃski. 

samo konwalia. Widzi Bię i to czasem, że — za przykładem, jak 
widzieliśmy, Jandziłla — bierze p^atunkowe imię Klaka za rodza- 
jowe tej samej rośliny i odwrotnie. Wogóle błę<ly są liczne, druk 
niedbały, korekta zła, co WBzystko źle usp0vsabia czytelnika. Ude- 
rza, w nazwach gatunkowych, zwłaszcza u f^ud/oziemca, o którym 
mówiono, ^.e nam nieprzychylny, nazwanie jednej róży — róża 
królowej Jadwigi, a jednego z fijołków — fijołkiem Anny Ja- 
giellonki. Ta ostatnia nazwa jest konceptem Karola Sozanskiego, 
ale pierwsza, zdaje mi się, być na ten wzór utworzonym mianem 
autora. Przytaczam ten szczegół dlatego, że nie wydaje mi się 
aby rzeczywisty germanizator, za jakiego Zawadzkiego miano, po- 
dobne nazwy nie już tworzył, ale nawet tolerował. 

Zdaje się, że pan Albert Pampuch, ordentlicher Lehrer an 
dem honigl, kathol. Oymna»ium zu Trzemeszno^ który wydał w r. 
1840 Flora tremeanensis^ był także cudzoziemcem, a może takim 
Polakiem, jak Wacław Preclicek z wielkiego świata Capowie. W każ- 
dym razie, pisząc jako nauczyciel szkół praskich, dla swoich ucz- 
niów to zestawienie, dał obok łacińskich wszędzie polskie nazwy. 
Zestawienie to obejmuje 1370 gatunków roślin, z czego 72 skryto- 
płciowych. Z pozostałych roślin kwiatowych 41% jest poprzedzo- 
nych pewnym znaczkiem, który oznacza, że roślina nie rośnie dziko* 
Dziko rosnących, bez znaczka, jest zatem 765 gatunków; liczba 
daleko znaczniejsza, niż w spisie flory poznańskiej Mottego. Pam- 
puch z polskich autorów znał Klaka, Pomnożenie jego dykcyonarza^ 
nie znał ani Jundziłła, ani Adamskiego, ani Zawadzkiego, ani Wo- 
dzickiego. Co do terminologii polskiej, to pozwalał sobie na więcej 
zmian niż było potrzeba. Jednym rodzajom dawał ludowe nazwy 
n. p. wstawacz {Yeratrum)^ zajęczy chleb (Luzula)^ zimozielone (i^- 
rola), czosnkowe ziele (Teticrium)^ aż trzy wyrazowy Panny Maryi 
len! {Linaria)\ podobnie świętej Barbary ziele {Barbarea\ bława- 
tek {Centaurea), Innych rodzajów imiona tłomaczył z niemieckiego, 
tak n. p. ślaz żydowski z Judenappełj świnie ziele raz z Schwein- 
aalat do Arnoaeria^ drugi raz z Ferkelkraut do Hypochaeris'^ fasola 
słodka z Silaebohne^ j^cynt muszkatowy z Muscathhyacynthe^ drzewo 
lulkowe z Pfeiffenstrauch^ źelazoiniar (!) z Eisenmatiss, kokosze 
główki z Hennenkopf, Ale obok tego udaje mu sie tatarak , czo- 
snaczck i koprownik, które weszły do języka, może byc, że wzięte 
jeżeli nie z ludowego, to z pospolitego języka. Niedbalstwo sło- 



8LOWM1K RODZAJÓW ROŚLIN, 49 

wnictwa nie jest również wielkie, jak jego niedołęstwa, ale nie 
małe. Rodzaje Nicandra^ Chironia^ Błapelia^ nie sa tłomaczone, 
koper odniesiony do dwu rodzajów: Foeniculum i Aneihum^ po- 
dobnie dwu rodzajom mylnie służą: marek, koci pysk, ubiorek, 
konwalia i grzybień. 

Przyjemnie po tych dwu autorach zajrzeć do niewielkiej ksią- 
żeczki, która wyszła w Krakowie bez daty (ale w r. 1841) pod 
tytułem: TerUamen flarae territorii Cracovien»is medicae^ a której 
autorem, na tytule przynajmniej, był Stanisław Dembosz. Wzo- 
rowa to robota. Ład, systematyczność, staranność nieledwo nieby- 
wała dotychczas. I słownictwo jędrne i trafne. Mimo niewielu 
wspomnianych rodzajów znów odmienne, bo Dembosz zmienia koło 
30 nazw swoich poprzedników, a wprowadza do nauki 15 nowych 
rodzajów. Z tych nazw 8 powszechnie się przyjęło. 

Jest uderzająca rzeczą, że autor, który, będąc uczniem , tak 
wzorowa praca się odznaczył, za która wziął też nagrodę wydziału 
lekarskiego, i to 300 zł,, na owe czasy rzecz tak niezwykła, za- 
milkł potem nazawsze, chociaż umarł dopiero w r. 1868. Podobno się 
nie mylimy, przypuszczając, że, jak w Lafontaina bajce, nie struny 
i nie włosie grają na skrzypcach, tak i tu trzeba szukać mistrzowskich 
rąk, które przynajmniej kierowały całą ta robota. I nie pomylimy się, 
odkrywając je w profesorze tego ucznia. Flory anie Sawiczewskim. 

Sawiczewski był bardzo skromnym człowiekiem. Jedyną nie- 
ledwo botaniczną rzecz, nader porządnie opracowana: Opisanie naj- 
użtfwańszyck roślin lekarskich pod tozględem ich podobieństwa i róinic 
(Kraków 1850 r.) wydał bezimiennie. W słownictwie tej pracy znać 
oczytanie w literaturze od najdawniejszych czasów. Błąd tylko polega 
na tem, że nazwy gatunkowe starożytnych autorów, jak Siennika, 
Marcina z Urzędowa, Sy reńskiego i t. d., przytacza niekiedy jako 
imiona odpowiednich tym gatunkom rodzajów. To oczytanie i ta 
znajomość przedmiotu przebija siij też i w Dembosza florze lekar- 
skiej Krakowa. 

Sawiczewski redagował i wydawał własnym nakładem od 
r. 1834 Pamię^ik farmacetUyogny krakowski. Pismo po trzech la- 
tach przestało wychodzić, zapewne dla braku prenumeratorów, 
chociaż było wzorowo redagowane. Zaać, że redaktor, który za- 
pewne większość artykułów sam przygotowywał, stoi na stano- 
wisku współczesnej nauki i wszechstronnie obejmuje swój przed- 

Materyały do Hiat. j<;z. pola. i dyalektologli. Tom I. 4 



50 JÓZRF ROSTAFIŃSKI. 

miot. w pamiętniku tym zdarzają się i artykuły lub recenzye 
botaniczne. Ostatnie pisuje pod pseudonimem Krakowianina, jakem 
doszedł Karol Soczyński, który u współczesnych wyrobił sobie 
głośna sławę mijania się z prawdą, co ta dd aetemam rei me- 
moriam zapisuję. Są i samego Sawiczewskiego artykuły, a jeden 
z nich daje w przybliżeniu obraz jego słownictwa. Artykuł ten, 
w trzecim tomie Pamiętnika pomieszczony, ma tytuł: Wiadomości 
tyczce się miejsca i czasu zbierania rozmaitych części roślin tak 
ogrodowych jako i dziko rosnących, tudzież przyrządzania z nich 
%oe lołaściwym czasie lekarskich przetworów. Rzecz to wcale cie- 
kawa; jest to rodzaj Kalendarza flory lekarskiej okolic Krakowa. 

Takie rzeczy były wówczas na porządku dziennym w lite- 
raturze botanicznej ; to też artykuł Sawiczewskiego nie jest jedy- 
nym w tym rodzaju. W roku poprzednim, w czasopiśmie wycho- 
dzącem w Lesznie, pod tytułem: Przewodnik rolniczo-przemy słowy ^ 
którego redakcya okazuje wiele przyrodniczego wykształcenia, znaj- 
duje się szereg artykułów pod tytułem : Kalendarz meteorologiczny^ 
zawierających w poddziale: Zjawiska przyrodzenia organicznego^ 
podawany cały szereg spostrzeżeń fitofenologicznych, bardzo cieka- 
wych, i jak mi się zdaje, rzeczywiście na klimacie Wielkopolski 
opartych. Słownictwo w tych artykułach jest ciekawe i godne za- 
znaczenia, zwłaszcza, że z Wielkopolski pochodzi. W następnym 
roku pokazuje się to samo w Ziemianinie galicyjskim , wydawa- 
nym we Lwowie od r. 1835 — 36 przez Juliana A. Kamińskiego. 
Zdaje mi się, że to czasopismo żyło tylko grabieżą literacką i prze- 
stało wychodzić, skoro zabrakło materyału na przedruki. Redaktor 
nie silił się na wybór i w pierwszym tomie spotykamy n. p. w skró- 
ceniu przedruk książki z roku 1809, która wówczas wyszła pod 
szczególnym tytułem: Bękoksiąg (sic! Handbuchl) lasowy F. Burgs- 
dorfa, przełożony przez F. J. Nałęcz Kobierzyckiego. 

Z pośród tej młodzieży, która się pod Szubertem w War- 
szawskim uniwersytecie oddawała z zapałem botanice, która czas 
wakacyj poświęcała na wycieczki florystyczne, która się zachwy- 
cała odkryciem Linnei horealis w naszym kraju i wiodła o to aż 
spory, komu się pod tym względem pierwszeństwo należy, tylko 
trzech: Pisulewski, Waga i Jastrzębowski trzymało pióro w ręku, 
tylko dwu ostatnich zajmowało się florystyka. 

Czterdzieści lat już upłynęło od czasu ukazania się dykcyo- 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 51 

narza księdza EJuka, którj' zebrał florę Podlaskiego, jak Waga 
i Jastrzębowski szli z sobą w zawody o poznanie całej przestrzeni 
Królestwa. Jastrzębowski był inteligentniejszy i bardziej rzutki, 
zrozumiał, że flora południowych okolic Królestwa oraz góry Święto- 
krzyskie sa ciekawsze pod względem roślinności od stron północ- 
nych i tamte przedewszystkiem zwiedzał. Wagów ciągnął na północ 
może i wzgląd na rodzinne strony, może brak tej przedsiębiorczości, 
którą się Jastrzębowski odznaczał, a co Jakób Waga ciekawszego 
z flory Królestwa poznał, to zawdzięczał jednym wakacyom, pod- 
czas których z nim właśnie z wiedził, prócz Kieleckiego i Kra- 
kowskiego wszystkie inne województwa. Waga myślał więcej 

szkole, Jastrzębowski o nauce samej przez się. Jastrzębowski 
ogłosił w r. 1829 bardzo ciekawy opis nowo odkrytych przez sie- 
bie roślin i znał już wówczas przeszło 1200 gatunków. Waga 
tymczasem wygotowywał: Bodzajotoe cechy roślin Królestwa Pol- 
skiego, z wyliczeniem gatunków w latach 1823 — 1828 w Polsce zna- 
lezionych i przedstawił je Towarzystwu do ksiąg elementarnych, 
z prośbą, żeby je, przynajmniej tymczasowo, jako elementarne 
przeznaczyło do użytku szkolnego. Towarzystwo bardzo słusznie 
zażądało opisu gatunków. Waga zaczął je wygotowywać niezmier- 
nie obszernie i gruntownie. Opisywał tylko na podstawie świeżych 
okazów i takim sposobem powstał po dziesięciu latach pracy rę- 
kopis obejmujący opis ledwo 1060 gatunków, wliczając już w to 
i rośliny hodowane pod golem niebem. Rękopis przestał być tem, 
czem miał być, podręczną książką do szkolnego użytku. Leżał 
więc dalszych lat 7, podczas których autor wcale go niewzbogacał. 

1 kto wie, czy rzecz ujrzałaby kiedy światło dzienne, gdyby nie 
brat autora, zoolog Antoni Waga, który, żyjąc dużo w świecie, 
znalazł był bratu mecenasów w osobach hr. Leona Łubieńskiego 
i Aleksandra Kurza, których nakładem ukazało się dwutomowe 
dzieło. Pan Antoni nie zapomniał przy tem i o sobie, bo hr. Wan- 
dalin Pusłowski dostarczył mu środków na ogłoszenie TJkaziciela^ 
o którym poniżej będziemy mówić, a który dołączono do drugiego 
tomu Flory. 

W roku więc 1847 wyszedł pierwszy tom, a w następnym 
drugi, wielkiego co do rozmiarów^ dzieła Jakóba Wagi p. t. Flora 
polska.., jawnokwiatowych Królestwa Polskiego roślin. Pod względem 
naukowym dzieło to już w chwili ukazania się było przestarzałe, 



52 jÓZBr ROSTAFIŃSKI. 

nie dające opieu kilkuaet wówczas znanych jako należących do flory 
Królestwa gatunków. Nieporęczne w użyciu, nietylko przez obrany 
format, ale i przez balast zupełnie bezsensowych cytat z przesta- 
rzałych książek, zbyteczne łacińskie diagnozy i druk obojga na 
częściach tylko stron , przez opisy bezmiernie długie, a nie poda- 
jące cech wyróżniających, mimo to było popularne. Było popularne, 
bo system użyty był sztuczny Linnógo, a więc łatwy w użyciu, 
książka obejmowała najpospolitsze rośliny, z któremi się początku* 
jacy najczęściej stykał, obejmowała też i rośliny hodowane, które 
u wszystkich budzą najwięcej ciekawości. Zresztą w braku innej 
lepszej każdy musiał się nia zadawalać. Na pochwałę zaś jej 
trzeba powiedzieć, że kto chciał, musiał się z niej dużo nauczyć 
prawdziwej systematyki, mógł dobrze się zapoznać z cechami ro- 
dzajowemi i z cechami większych rodzin, o których na wstępie 
znajdował szeroki traktat. Zresztą Flora Wagi, ukazując się w prze- 
szło 60 lat po Dykcyonarzu Kluka, wnosiła przecież nowy powiew 
wiedzy. Wychowały się też na niej całe pokolenia, a jej słownic- 
two spopularyzowało się więcej od innych dla tego, że w nastę- 
pujących peryodach literatura botaniczna nie tak naukowa jak 
stosowana, zwłaszcza rolnicza, nigdzie tak nie kwitła, jak w Kró- 
lestwie i nią się właściwie posługiwała. 

Jakób Waga co do nazw gatunkowych trzymał się ostatnich 
zasad Jundziłła i z bardzo rzadkimi wyjątkami nieużywał do 
ich mianowania rzeczowników. Co do rodzajów, tych musiał na- 
zwać 17, skoro tyle nowych do flory naszej wprowadził, ale zmienił 
48 nazw innych rodzajów całkiem niepotrzebnie. „Winienem tu 
szczególna wdzięczność oświadczyć bratu mojemu Antoniemu — 
mówi pod tym względem w przedmowie — który dostarczył mi 
dla wielu rodzajów wybornych nazwisk polskich, odszukanych 

w dawnych naszych autorach ^. Popularność książki sprawiła, 

że, co już poprzednio w kodyfikacyi Jundziłła się ustalało, to znów 
uległo zmianie. Większa część imion rodzajów Wagi, bo blizko 
50, przyjęła się dość powszechnie. 

We wstępie do flory jest traktat o niektórych rodzinach na- 
turalnych. Autor pierwszy raz w polskim języku używa zakoń- 
czenia a t e na nazwanie rodzin po polsku , mówi więc pierwiosn- 
kowate, storczykowate i t. d. Ale nie jest w tem konsekwentny, 
niekiedy bowiem daje nazwom rodzin zakończone na owe, a co 



SŁOWNIK rodzaj6w roślin. 53 

gorssa, podrodziny czyli plemiona także oboma sposobami nazywa. 
Znajdując więc jego nazwę, nie wiedziałoby się nigdy, czy się ma 
do czynienia z nazwaniem rodziny czy plemienia. 

Jak już wspomniałem, do drugiego tomu Flory Jakóba Wagi 
dołączony jest opracowany przez jego brata Antoniego: UkazitsUl 
polskich naztoisk na rodzaje królestwa roślinnego..,, dzieło obejmu- 
jące 366 stron druku. Zajmuje ono dwa spisy, jeden łacińsko- 
polski, drugi polsko-łaciński i poprzedzone jest wstępem bardzo 
obszernym, który wyjaśnia cel pracy, sposób jej przeprowadzenia 
oraz jest poniekąd odpowiedzią na przeciwny sposób zapatrywania, 
którego przedstawicielami w literaturze byli Jundziłł i Pisulewski. 
Przytoczę z tego wstępu znaczne wyjątki nie tylko dla wyjaśnie- 
nia stanowiska autora, ale i dla te^o, że będę się musiał na nie 
powoływać. 

Antoni Waga, starszy brat autora Flory polskiej, chociaż z za- 
wodu zoolog, przecież był ogólnie wykształconym przyrodnikiem, 
zajmował się zawsze botaniką, a zwłaszcza, w późniejszym wieku, 
przedmiotami czy to żywymi czy martwymi, ale które bardziej 
wpadają w oko. Był on bowiem człowiekiem towarzyskim i starał 
aię umieć objaśniać w salonach wszelkie kwestye, odnoszące się do 
takich przedmiotów historyi naturalnej. 

Pisarz wzorowy, odznaczający się jasnością wysłowienia i czys- 
tym językiem, posuwał swój wstręt do wyrazów obcego pochodze- 
nia bardzo daleko. Był więc i przeciwny spolszczaniu łacińskich 
imion rodzajowych. „Wielu nmiema — mówi autor — że w po- 
dobnych zdarzeniach dosyć jest trzymać się zasady francuskiej, to 
jest systematycznym tych rodzajów nazwiskom zmieniać tylko za- 
kończenie, stosownie do potrzeby ich spadkowania, i postępować 
tym n. p. wzorem: Asldepiad O.f Cheirant 0.^ Chryzantym O., Zo- 
ielówka O. i t. p. Niech nas Bóg zachowa od podobnych barba- 
ryzmów, któreby i mowę szpeciły i zrażały ku jednej z najpo- 
wabniejszych umiejętności, botanice, nawet największych jej mi- 
łośników! Podobne wyrazy nie należałyby do naszego słownika, 
a za cóż nie mamy mieć wyrazów swoich na rzeczy, które Pan 
Bóg i dla nas stworzył? które lubo daleko od nas na kuli ziem- 
skiej pomieścił, zostawił nam jednak sposobność przyswajania ich 
sobie" (1. c. p. XVI). 

Antoni Waga oddawna zaczął zbierać i tworzyć polskie imiona 



54 JÓZRF ROSTAFIŃSKI. 

rodzajów, a że się zdobył zebrane dopełnić i ogłosić, do tego go 
skłoniły dwie okoliczności, o których się tak sam dosłownie wy- 
raża: y,Że niektóre z wyrazów moicłi istotnie potrzebnemi były, 
dowodem tego jest, iż udzielone dawniej ogrodnikom, stale odtąd 
powtarzają się w ich corocznych katalogach, a ztamtad jnż i po 
uczonych rozeszły się pismach. Wiele z nich i mój brat w swojej 
Florze pi*zyjał, a że czytelnik jego miałby prawo zapytać się, na 
jakiej tym sposobem zasadzie od nomenklatury poprzedników od- 
stąpił, postanowiłem do jego pracy załączyć moje cała, która wszel- 
kie tego rodzaju pytania rozwiązuje^ (1. c. p. XXII i XXIII). 

Ale impuls do pracy spolszczenia wszystkich rodzajów roślin 
dały Wadze nomenklatory łacińskie AgasisBa ne^ rodzaje zwierząt 
i roślinny Seudla, bo jak sam mówi: „Ze strony języka polskiego, 
o te same przestępstwa — (to jest użycie tego samego nazwiska 
dla dwóch a czasem i więcej rodzajów, nawet niekiedy w oddziel- 
nych królestwach) — obwinić można naszych autorów, którzy 
w przedmiocie zoologii i botaniki pisali. Błędy te, a z drugiej 
strony znaczna wielu niestaranność o utworzenie nazwiska no- 
wegO; żywo czuć dają potrzebę ogólnego nomenklatora historyi 
naturalnej polskiego, który niżeli zjawi się w literaturze naszej, 
niech tymczasem przygotuje do niego praca niniejsza, botanikę 
samą na celu mająca. Przedstawiając ona w abecadłowym po- 
rządku wszystkie rzeczowniki polskie do nazywania rońlin służące, 
zapobiegnie nadal użyciu tegoż samego wyrazu na dwa oddzielne 
rodzaje, a może i przyłoży się z czasem do ustalenia w języka 
tej części nomenklatury polskiej** (1. c. p, VII). 

Zabierając się do takiego zadania, rozumiał, że źródła, z któ- 
rych należy czerpać imiona rodzajowe, musza być różnorodne, tak 
bowiem o tem mówi: 

„Lecz wszystkim tym postrzeżeniom szczególnym przewodni- 
czyło jedno ogólne, na które może nie wpadali poprzednicy moi. 
Widzimy, że język nasz, uważany w samych tylko dobrych wy- 
razach swoich, tworzył je rozmaitemi sposobami, i każdym pewna 
ich liczbę utworzył. Jest on więc teraz jakby ciałem, mającem 
w swoim składzie pewny stosunek pierwiastku z tej wynikłego 
zasady, pewny z innej i t. d. Strzeżmyż tego samego stosunku 
przyczyniając mu wyrazów nowych, jeśli nie chcemy ażeby się 
Btał ciałem natury innej. To nas powinno zarazem ostrzedz, że 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚ MN. 55 

^.adna nauka nie może na tworzenie swoich technicznych wyrazów 
przyjmować zasady jednej. Utwórzmyż n. p. w historyi nataralnej 
za wiele wyrazów składanych, a zaraz uczujemy, jeśli mamy na- 
rodowe ucho, że tam nie będzie brzmienia takiego, jakie jest 
brzmieniem mowy polskiej. Nawzajem niech przybędą w jakiej 
naukowej gałęzi lęzyka nawet wyrazy spolszczone, byle one nie 
przewyższały znacznie stosunku takichże wyrazów w mowie po- 
spolitej, język nie dozna z tego przybytku żadnej widocznej skazy. 
Przybędzie tylko mieszaniny, ale się ona nie odmieni w swoich 
własnościach, jeśli podolewamy do niej wszystkiego tego, z czego 
się składa, a w takim stosunku w jakim je miała^ (1. c. p. XX). 

Z różnych naczyń przelewał autor polskie wyrazy do swego 
nomenklatora. Przedewszystkiem więc starał się zebrać je z lite- 
ratury botanicznej. „Przejrzałem — mówi on — jak najstaran- 
niej wszystkich zielnikarzy naszych, tak w rękopisach, które moich 
rąk doszły, jako też i w wydaniach drukiem: przewróciłem wszystkie 
nasze słowniki, wszystkie dzieła o roślinach dawne, wszędzie szu« 
kajać jednej tylko treści wyrazów, to jest nazwisk roślin. Wybra- 
łem same przydatne, to jest jednowyrazowe [dwuwyrazowe, jako 
nieprzydatne, n. p. srocze gniazdo FaL^ mlecz ogrodowy iS., leśny 
oset 5/., pościenne ziele U., sitowa trawa Syr, i t. d. opuszcza- 
łem, chyba, że był w którym z nowszych, (jako w Kluku i t. d.)], 
a nie rażące. I nie można też było uczynić lepszego użytku z prze^ 
biegnienia tych starych foliantów, tych wyobrazicicli wieków, w któ- 
rych umiętnoBci przyrodzone nie zaczęły jeszcze z dzieciństwa wy- 
chodzić. Żadna prawie wiadomość z tych wieków nie ma pewności, 
nie jest prawda naukowa, nie zda się dzisiejszym. Jakaż więc po 
tych ojcach botaniki naszej pozostała nam puścizna? Oto: niektóre 
nazwiska roślin. Oni bliżsi początków języka, dali mu wyrazy 
lepsze, niż my dać możemy, my, tak oddaleni od pierwiastkowego 
stanu mowy naszej, stanu jej niewinności i nieskażenia przewagą 
cudzoziemczyzny. Nikt albowiem nie złoży dobrze wyrazu nowego 
ze starych, kto nie zdoła sięgnąć w źródło tych ostatnich^. 

„Czerpajac wyrazy z tych najdawniejszych źródeł, a z któ- 
rych je i nowsi botanicy nasi, jakoto Kluk, Jundziłł i t. d. czer- 
pali, przedsięwziąłem zarazem weji*zeć w chronologią ich użycia. 
(Niekiedy, kładąc na dole w przypisku dawna pisownią, lub małe 
odróżnienia z innego autora, wskazuję historyą tworzenia się wy- 



56 JÓZRF ROSTAFIŃSKI. 

razu). Nazwisko autora położone za nazwiskiem rodzaju, znaczy 
zarazem, że u tego autora najpierwej było uiyte.... Ale omyliłby 
się często kloby sadził, że te dawne nazwiska sa u pomienionych 
autorów do tych samych roślin u^.yte, do których ja ich użyłem. 
]Sie; uważałem je tylko jako wyrazy (i dla tego przy wielu znaj- 
dują się nazwiska autorów, którzy nie pisali wyłącznie o roślinach, 
n. p. słownikarzy i t. p. nawet niekiedy poetów) i użyłem do ro- 
ślin, które dobrego nazwiska nie miały... .^. 

„K że język nasz, jak to powszechnie wiadomo, wiele kiedyś 
czerpał z czeskiego, a nawet zielnikarze nasi z czeskich brali na- 
zwiska roślin , odniosłem przeto dawnośó niektórych aż do Mater 
Yerborum, co przez samo uszanowanie dla tak starożytnego po- 
mnika, należącego do wieku, w którym może dwa narody słowiań- 
skie wspólna jeszcze mowę miały, uczynić mi należało^ ^) (1. c. 
p. VIII. et seq,). 

Literatura ta, chociaż tak obficie zebrana, nie była jedynem 
źródłem. Bo autor, omówiwszy szczegółowo, które mianowicie dzieła 
były dla niego kopalnią wyrazów na imiona roślin, tak rzecz swa 
dalej wiedzie: „Z takiego rodzaju źródeł czerpałem — mówi Waga 
na str. XIII. swej przedmowy — a których doszedłem , te czy- 
telnik znajdzie wymienione na końcu przedmowy niniejszej. Ale 
choćbym i wszystkich był podochodził i wyczerpnął wszystkie, 
oczywistą jest rzeczą, że jeszozeby mi nie wystarczyły do nazwa- 
nia tylu nowych i óodzień przybywających w botanice rodzajów. 
Potrzeba było udać się gdzieindziej : do mowy ludu, w której żyją 
wyrazy w niepamiętnych zrodzone czasach. Niezaprzeczenie źró- 
dłem najtrafniejszych nazwisk jest język pospólstwa, które na 
każda niemal roślinę ma nazwisko. Ale te wyrazy są częstokroć 
grube jak i język: potrzeba nieraz okrzesać je, ogładzić, ażeby je 
godnemi wykształconej mowy uczynić. Z tego też źródła i nasi 
zielnikarze czerpali: brali od ludu słowa, które się potem razem 
z językiem ugładzały, kształciły i upowszechniały. Widać, jak 
nieraz przydają je roślinom wątpliwie, nawet nieprawnie, co do- 
wodzi, ile do zachowania ich wagi przywiązywali. Szukaćby ich 
należało z takiem staraniem, z jakiem n. p. Wójcicki poszukiwał 



') Jak wiadomo, glossy czeskie w McUer verborum są sfałszowane przez 
Wacława Hankę w dro^m dziesiątku w. XIX. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 57 

pieśni i legiend; a wędrujący po różnych okolicach kraju botanik, 
nie mniej by się sasłuźył naukom ojczystym przez zdobycie tych 
nazwisk dla swego języka, co i przez wynajdowanie rońlin dla 
awojej flory. Najwięcej tego rodzaju zdobyczy obiecują mieszkańcy 
okolic, w których jest najobfitsza i najrozmaitsza roślinność. Ileżto 
przytoczylibyśmy roślin, których rodzaj daremnie szuka u botaników 
naszych nazwiska trafnego, wszakże tak pospolity, tak powszechnie 
znany, iż niepodobna przypuścić, ażeby gdziekolwiek u ludu na- 
szego nie miał nazwy właściwej! Co większa, prawidłem jest nie- 
mal, że jedna i ta sama roślina ma w języku ludu kilka dobrych 
nazwisk, i inaczej tu, inaczej tam ją zowią. Nie przydałyżby się 
te synonimy do ponazywania rodzajów blizkich, które, jak często 
w dzisiejszym stanie botaniki się zdarza, z rozdzielenia dawniej- 
szego powstają? Przypuśćmy, że przychodzi wreszcie do tego, ii 
jaki szczególny miłośnik ojczystej mowy i ojczystej flory ogłasza 
zbiór prawie zupełny takich nazwisk z mowy gminu pozbieranych. 
Wtedyto, wziąwszy pod rozwagę ostatni stan rodzajów we florze 
naszej, możnaby było śmiało pomiędzy nie rozdzielić pomienione 
nazwiska, i już spokojnym być, że język uczony ma wszystkie 
potrzebne. Wprawdzie uczyniłem podobnie, daleki wszakże jestem 
od uznania za skończoną pracy^ którą miałem za cel wskazać 
tylko drogę dla drugich i dopomódz im do uzupełnienia dzieła 
przez nagromadzenie materyałów do niego^ (1. c. p. XV). 

Nazwy wzięte z literatury i ludowe nie wystarczały do za- 
mierzonego celu i znaczna, kto wie, czy nieprzeważna, ilość imion 
rodzajowych jest utworzona przez samego Wagę. Trzeba przyznać, 
że, jako człowiek wybornie władający językiem, zabrawszy się do 
tego z zamiłowaniem, tworzył dobrze brzmiące dla polskiego 
ucha wyrazy, nie iadne dziwolągi, naturalnie jedne mniej od dru- 
gich udatne. 

„Takiemi to drogami szedłem, żeby nomenklaturę polską 
roślin wykształcić i tym sposobem ku ustaleniu się ją posunąć^, 
powiada autor (1. c. p. IX), a jak zebrane zużył, to wyjaśnił 
przedtem, mówiąc: 

„Rozłożyłem pomiędzy najznakomitsze rodzaje roślin nazwiska 
ich polskie: a) zebrane najstaranniej ze wszystkich naszych auto- 
rów, którzy kiedykolwiek o roślinach pisali; b) nazwiska ludu czyli 
gminne; c) nazwiska utworzone nowo. Dla takiego rozłożenia ich 



58 JÓZKF ROSTAF1Ń8KI. 

musiałem najprzód zgodzić się na jakaś stała zasadę w przyjęcia 
rodzajów. Poszedłem przeto za Nomenklatorem Steudla, jako naj- 
nowszem i najzupełnicjszem dziełem , mającem na cela ustalenie 
rodzajów w botanice, starałem się, ażeby te nadewszystko rodzaje 
miały nazwiska polskie, które sa bez nich wspomniane lub opi* 
sanę w autorach naszych, i zdaje mi się, że nie opuściłem z nich 
żadnego** (1. c. p. VII). 

„Lubo w moim Ukazictelu — czytamy w innem miejsca 
(1. c. XXII) — przytoczyłem z autorów niejedno nazwisko nie- 
dorzeczne, rażące lub pod żadnym względem nie przydatne, uczy- 
niłem to wszakże dlatego tylko, ażeby się tem jawniej odkryła 
potrzeba nowego. Jeśli zaś niejedno z takich opuści- 
łem, czytelnik tem szczęśliwszy wybór między pozostałemi uczynić 
może. Po większej części ten mi się wyraz zdawał być uajstoso* 
wniejszy dla rodzaju, który bezpośrednio za nim kładę**. 

Wreszcie o spełnionem zadaniu tak się autor pod koniec 
swego wstępu (p. XX) wyraża: 

„Otóż jak uważałem przedmiot, którego wykonanie pod sad 
publiczny oddaję. Powtarzam, że nie śmiem powiedzieć, ażeby ta 
była ukończona praca: jestto tylko myśl rzucona, która jedynie 
botanicy głębocy i wyłącznie przedmiotowi swojemu oddani, do 
końca wyrobić mogą. Powie może niejeden, iż tylko przy tym 
prawo nazywania roślin, kto opisując je nazywa. Ale dziś historya 
naturalna potrzebuje takiego mnóstwa wyrazów coraz nowych, iż 
naturalistę musi koniecznie wspierać lingwista. Od krytycznego 
rozważenia nazwisk roślinnych polskich zacząć chciałem, ażebym 
przeszedł następnie do nazwisk zwierząt, i w tej nomenklaturze 
co zbytecznego odrzucił, co potrzebnego dodał. Czyniąc to dzii 
co do botaniki, nie narzucam nikomu praw, tylko je pod roztrzaś- 
nienie każdego poddaję, i spodziewam się, że książka, która re- 
guluje rodzaje i pod każdy, w abecadłowym zapisany porządku, 
powołuje wszelki wyraz polski, którego kiedykol- 
wiek jaki autor polski do oznaczenia go użył, jui 
przez to samo okaże się książka użyteczna, że nieraz uwolni przy- 
szłego roslinopisarza od mozolnego szukania pomienionych wyra- 
zów w dziełach dość obszernych i licznych. A stokroć szczęśliwy 
będę, jeżeli razem zapobiegnie szkodliwemu lub niepotrzebnemu 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 59" 

tworzenia nazwisk naprędce, których potem wypierać się musi 
jc^yt, pozbywać nauka '^. 

Przyjrzyjmy się teraz UkazicUlowi ze stanowiska autora, to 
jest, nie uważając, że całe przodsięwzięcie było z góry poronione. 
Musimy przede wszy stkiem zaznoczyć; że Waga pragnął stworzyć 
naukowa, niezmienną nomenklaturę polska tak na rodzaje jak na 
gatunki roślin, a dążąc do zamierzonego celu , w Ukazicielu starał 
się o zebranie materyału językowego do spolszczenia przeważnie 
rodzajów; co do gatunków, dla tych zbierał, co mógł, ale sam nazw 
nie komponował. Ukazidel nie miał być słownikiem i nie zawiera 
wszystkich w literaturze istniejących imion polskich, co autor sam* 
w jednem miejscu zaznacza (ustęp na str. 58), chociaż WHlmigiem, 
w zapale, zdaje się temu przeczyć (ustęp na str. 58); opuszcza z za- 
sady wszystkie z obca brzmiące i prawie wszystkie dwuwyrazowe, 
dodajmy i takie, które mu się do celu zdały nieodpowiednie. Po- 
równałem bowiem n. p. z Sy reńskiego litery h i r, okazało się, 
że w jednym razie jest 4 a w drugim 9 nazw polskich jednowy- 
razowych przecież opuszczonych, jak na słownik zdrożnie, jak do 
celu autora może i słusznie. 

Autor objaśnia w przedmowie, że cytuje przy polskich imio- 
nach nazwiska autorów, którzy pierwsi pewnego wyrazu użyli, bo 
tak dosłownie mówi : „Jeśli więc położony jest za niem — (za 
polskim imieniem) — n. p. Fal. (Falimierz), może ono znajdować 
się w następnych aż do Syreniusza, Falimierz wszakże użył go 
najpierwszy; i nawzajem: jeśli za niem leży 8yr. (Syreniusz), zna- 
kiem to jest, że tego nazwiska nie ma w żadnym z poprzedników 
Syreniusza". To jest do pewnego stopnia prawda, ale tylko co do 
części łacińsko-polskiej. W tej trzyma się autor zasady, żeby cy- 
tować naprzód: Mater verhorum^ potem rękopis z XV w., który 
przeglądał, następnie pierwszy druk, a wreszcie, opuszczając 
inne druki, ten znów, w którym po raz pierwszy pewien ro- 
dzaj został po polsku nazwany, a zatem bądź Kluka, badż którego 
z jego następców. W części polsko-łacińskiej inny panuje sposób;, 
tu autor cytuje po polskiej nazwie tylko autora, który używał 
w swyoh pismach nomenklatury Linnógo, jeżeli ich nie było do 
zacytowania, wtedy cofa się do wcześniejszego źródła druków aż 
wstecz do Xyi w. A więc n. p. w tej części pod litera B. imion 
znajdujących się u Syreńskiego jest 38, cztery z nich spotyka 



■60 JÓZRP UCWTAri.V8łI. 

flic 11 jego poprzedników, którzy sa zaznaczeni, on sam jest zacy- 
towany jednak tylko 6 razy, bo w 28 przypadkach Waga cytował 
bądź Kluka, bądź któregoś z jego następców. Można wogóle po- 
wiedzieć, że, jak na Ukazictela^ zanadto chciał dać autor, a zamało 
i niedość dokładnie, jak na słownik. 

Czytając ustęp, co autor z literatury przejrzał (patrz na str. 
55), zdawałoby się, że jest w tem za wiele samochwalstwa^ ale 
właściwie są to tylko retoryczne zwroty, bo w innem przecież 
miejscu (ustęp na stronie 56), autor wymienia spis dzieł, które 
przejrzał i zaznacza, że wszystkiego nie wyczerpał. Dziś jego bi- 
blioteka wydaje nam się bardzo niezupełna, ale tak jest dziś, bo 
jakże się po upływie pół wieku zmieniły stosunki bibliograficzne. 
Dziś mamy stojących otworem tyle bibliotek publicznych i prywatnych, 
mamy co ważniejsze tylotomową Bibliografia E/streichera i trzeba 
być próżniakiem Inb ignorantem, żeby do niej nie zajrzeć. Za cza* 
sów Wagi jakże było inaczej. Ani tylu środków, ani takich sto- 
sunków, ani takiej znajomości dzieł, jak dziś. Kazimierz Włady- 
sław Wójcicki mógł Wadze w niejednem być pomocny, bo znał 
dobrze na swoje czasy stare druki, ale z pewnością trzeba było 
wiele starań, zachodów i usiłowań, żeby zebrać tak literaturę, jak 
ja przejrzał autor Ukazioiela. Nie nowina to było zresztą grzebać 
Wadze po bibliotekach i wyszukiwać, nie tylko wśród zwieraat, 
białych kruków; on to przecież odkrył i wydał w 1842 r. taki 
ważny pomnik polskiej historyi naturalnej jak MyśliBtiDO ptassse. 

Cała ta jednak praca była — jak to na czele tego ustępu 
zaznaczyłem — poroniona. O ile imiona Wagi zostały wprowadzone 
<lo flory polskiej przez jego brata, o tyle w znacznej mierze spo- 
tyka się je w naukowych pracach. Co do cudzoziemskich jednak 
rodzajów roślin, ochrzczonych tu przeważnie po raz pierwszy, to 
chociaż przez tyle dziesiątków lat posługiwały się nimi Katalogi 
nasion, przecież wcale się nie przyjęły, owszem, to co było wstrętne 
Wadze, to jest nazwy łacińskie, albo wcale, albo mało co zmie- 
nione, to okazało się żywotne. Nie można jednak nie uznać pracy 
Wagi, dyktowała je miłość kraju i języka polskiego, wykonanie 
zaś było sumienne i gruntowne. Waga nie obiecywał więcej, niż 
wykonał. 



SŁOWNIK RODSAJÓW ROŚLIN. 6t 



3. Jastrzębowski, Berdau, Szafarkiewicc , Czerwiakowski i inni 

do r. 1864. 

Na wzór poprzednich rozdziałów i w tym rozbierzemy osobno 
katalogi i botanikę stosowaną, odrębnie podręczniki, a wreszcie 
same prace florystyczne. 

Już Antoni Waga wspomina, że niektóre Katalogi składów 
nasion posługiwały się jego rodzajowemi nazwami jeszcze przed 
wydaniem jego Ukazicida, Naturalnie, że zwyczaj ten tembardziej 
się rozpowszechnił po wydaniu książki, łatwo dostępnej i w alfa- 
betycznym układzie podającej materyał. Ale dwa Katalogi ogrodu 
w Antoninach sa czemś całkiem odrębnem. Pierwszy, bezimienny, 
wyszedł w Kijowie w r. 1852, drugi, pod zmienionym tytułem, 
opuścił prasę w cztery lata później w Warszawie, a jego przed- 
mowę podpisał ogrodnik antoniński, Wincenty Ziemkowski, który 
zestawiał i pierwszy. Autor, wykształcony ogrodnik, znał dzieła 
Kluka, pomnożenie jego dykcyonarza, książki Wodzickiego, ka- 
talogi Siemiątkowskiego oraz Pawlikowskiego, ale, o ile mi się zdaje, 
żadnego zresztą z poważnych autorów botanicznych. Spisując pierw- 
szy Katalog, nie miał jeszcze w ręku Ukaztctela Wagi, dostał go 
dopiero następnie przed ogłoszeniem drugiego wydania. Jednakże 
prawie że nieuwzględnił ani Wagi ani innych pisarzów, tylko sa- 
mowolnie tłomaczył imiona egzotycznych rodzajów, niezbyt zręcz- 
nie i ani mogąc iśó pod tym względem w zawody z autorem 
Ukaziciela. Przybyło w tych dwu Katalogach dużo balastu do 
słownika. 

O Jana Radwańskiego artykule, p. t. Ogrody ^ który się uka- 
zał w kalendarzu krakowskim na r. 1854, tyle warto wspomnieć, 
że go pisał inteligentny jakiś oryginał , który zbierał nazwy ludo- 
we i pospolite^ odgrzebywał stare i komponował niezłe. Rzecz po 
polsku pisana i ciekawa. 

Prawie nieznana także w literaturze jest książka ogrodnicza 
J. F. Biernackiego, wydana w Wrocławiu rok później. Rzecz ta 
bardzo starannie napisana ze znajomością nomenklatury, począwszy 
od Kluka aż do Wagi. Autor bardzo słusznie wielu imion łaciń- 
skich rodzajów nie tłomaczy, ale używając ich po łacinie, odmie- 
nia jakby polskie, są to dla niego jednak tylko wyrazy łacińskie, 
bo ich w spisie, znajdującym się w drugiej części książki, jako^ 



^2 JÓZEF ROSTAFIŃSKT. 

polskich obok łacińskich nie podaje. Dla tego nie wciągałem ich 
też do słownika. Dla niektórych rodzajów autor podaje dwie na- 
zwy, z tych jedną, nowa, w nawiasie. Może byó, że niektóre z tych 
imion były powszechnie używane w Wielkopolsce, jako prowin- 
cyonalne nazwy zbiorowe odpowiednich gatunków, n. p. święto- 
Janka [Eibes), przyłaszczki {Gampanula\ wijnik (Clematis) etc. Nie- 
kiedy dopuszcza się autor przekręceń nazw Wagi w dziwaczny 
49posób, jeżeli n. p. kawownica zamiast krwawnica ma na Lythrum^ 
dąbrownik za dobownik na Tradeacantia^ jeszcze gorszą kategorya. 
bo przenoszeń nazw z rodzaju do rodzaju spostrzegamy wprawdzie 
wyjątkowo, tak n. p. krokosz nie jest Carthamus ale Crocos, a Sam- 
hucus i Syringa mają przemienione nazwy, bo pierwsza nazywa 
autor bez włoski, a drugą bez! Nie są to zaś pomyłki lub przeo- 
czenia, skoro inne błędy n. p. Fuchsia - hulanka zsl hułanka sa 
w indeksie poprawione. 

W tym samym roku, co Biernacki w Wrocławiu, wychodził 
w Wilnie McUowniczy ogrodnik Hermana Hetscholda. Jestto dzieło 
w rodzaju MyM . . . księżny Czartoryskiej i książki O siedliskach 
wiejskich Giżyckiego, ale treściwie i praktycznie napisane. Nie 
wchodzę w to, o ile jest oryginalne, bo trzebaby porównać literaturę 
zagraniczna. Co do słownictwa, to autor posługuje sięi poprawnem. 
-Chętnie szuka jednowyrazowych imion na gatunki, biorąc w tym 
celu bądź rodzajową nazwę, bądź tworząc nową, niekiedy wcale 
zręcznie, n. p. Migdalina na kr^ew migdału. Nieraz gatunkowa 
nazwa jest dwu wyrazowa, jak n. p. grusza maczna na Crataegtts 
Aria, co daje pozór niedbałosci w doborze imion rodzajowych. 
I tu jednak dość niepotrzebnych zmian spotykamy. 

O Brzezińskiego roślinach pastewnych można zanotować, że 
ich autor dopuszcza się też najniepotrzebniej nowatorstwa w two- 
rzeniu imion rodzajowych. Połujańskiego zaś botanika leśna jest 
licha kompilacya, o której nie warto mówić. 

Przegląd drugiego działu książek, obejmującego podręczniki, 
zaczniemy od naj skandaliczniej szej książki botanicznej w pokkim 
języku, która wyszła w r. 1849 w Tarnowie pod tytułem Ogólne 
zarysy botaniki z jejsyka niemieckiego na polski przełożone i po- 
mnożone przez A, M, Doszedłem, że tym autorem jest Antoni 
Metzger, a dochodzić wcale nie potrzeba, bo, już przeglądając 
książkę, można dojść do przekonania, że to był wielki ignorant 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 63 

Nie może nas wcale rozbroić wzmianka w przedmowie, źe autor dla 
te^o przetłomaczył to dziełko z niemieckiego, ponieważ w szko- 
łach uczy się po niemiecku i młodzież potrzebuje polskiej książki, 
bo nieactwo autora przechodzi wszelką miarę; dość przytoczyć, że 
TroUius zalicza do baldaszkowatych ! a Epacris do storczyków! 
Niektóre wyrażenia trzeba w myśli tłomaczyć na niemieckie, żeby 
Je zrozumieć, bo autor wykłada n. p. KleesUure (kwas szczawiowy) 
na kwas koniczynowy, BlctUgriin na zieleń kwiatowa! HcuirgUnge 
na przestrzenie włosowe I !.! a krautige Stengel, to jest, zielna ło- 
dyga, wyraża: jeżeli na kształt kapusty! Cos podobnego spo- 
tyka się na każdym kroku w słownictwie. Draba ^ zwykle wios- 
nówką zwana, jest wiosniówką, Taraxacu7n — kaczyniec, Rapha- 
niw — rzepak i t. p. Nie wiadomo wobec tego, jakim językiem 
antor źle władał, niemieckim czy polskim, zdaje się, że jednym 
i drugim. 

W tym samym roku zaczęło wychodzić klasyczne dzieło na- 
sze] literatury botanicznej, to jest Botanika szczegółowa Ignacego 
Ozerwiakowskiego, zawierająca opisy roślin lekarskich i przemy- 
słowych. Dzieło to wyszło w sześciu tomach, z których drugi 
ukazał się w roku 1852, trzeci i czwarty w 1859, piaty w 1860, 
a ostatni 1863 r.; jeżeli się zważy, że ma 3545 stron, to dziwić 
się nie można, że wydawnictwo trwało lat 14. 

Nie jest to książka co do układu oryginalna, bo między ro- 
kiem 1882 a 1836 wychodziło w Pradze czeskiej także sześcio- 
tomowe i podobne dzieło p. t. AUgemeine mediziniach-pharmazeu- 
tische Flora von W. F. Kosteletzky i ona zapewne natchnęła Czer- 
wiakowskiego do przysłużenia się czems podobnem i naszej litera- 
turze, ale powiedzmy odrazu. Botanika szczegółowa nie jest ani 
tłomaczeniem, ani przeróbka książki Kosteletzkyego. 

Czerwiakowski, wydając w r. 1842 Botanikę szczegółową, za- 
znaczył w przedmowie pominięcie roślin skrytopłciowych „w na- 
dziei, że przyjdzie jeszcze czas, gdzie czemś pewniejszem, i w tym 
przedmiocie w wyłącznym piśmie będę się mógł przysłużyć czy- 
telnikowi^ (1. c. VI). Może być, że już wówczas miał na oku Ko- 
steletzkyego i myśl dania czegoś podobnego naszej literaturze. 
Czerwiakowski, chociaż lekarz, praktyka wcale się nie zajmo- 
wał i cały był oddany botanice. Po ogłoszeniu botaniki ogólnej, 
musiał mieć na myśli wydanie książki poświęconej systematyce, 



64 JÓZRF ROSTAFIŃSKI. 

ale zakreślając jej rozmiar większy niż podręcznika, trzeba byfo 
myśleć o nakładcy. Towarzystwo naukowe krakowskie zamierzała 
wydać szereg dzieł pomocniczych dla młodzieży uniwersyteckiej 
pod nazwa Biblioteki powsaeehnsj, pewna jej grupę miała stanowid 
Biblioteka lekarska. Zamierzając pisać dzieło dla tego nakładcy^ 
trzeba się było z tymi warunkami liczyć. Ale gdyby autorowi 
przyszło rzeczywiście się ograniczyć do zakresu roślin lekarskich, 
to wydając zwłaszcza pierwszy tom, poświęcony roślinom skryto- 
płciowym, nie mógłby był ani opracować całkowitej terminologii, 
ani dać całego zrębu systematyki, jak to sam w przedmowie do 
tego tomu wyjaśnia, pisząc (I. c. p. VI): „Wszakże mimo szcze- 
gółowego zamiaru w opisaniu roślin skrytopłciowych, mu- 
siałem się nieco więcej rozszerzyć i objąć niniejszym pismem na- 
wet te — domyśl się po za roślinami lekarukiemi — które mają 
ważne jakieś przemysłowe użycie i to zaś z powodu, iż chciałem 
je przedstawić w nieprzerwanym układzie, jako jeszcze po dziś 
dzień polskiem piórem! — stosownie do obecnego stanowiska 
nauki — nietknięte: chcąc się zaś ograniczyć do samych tylko 
lekarskich, musiałbym był pominąć wiele, i to nawet głównych 
podziałów. Również i wyrazownictwo, na którem nam dotąd zby- 
wa, w tym dziale roślin, tym tylko sposobem mogło było być 
podane do wiadomości powszechnej; które — ile wiadomo znaw- 
com — po największej części wypadało mi utworzyć, aby za jedna 
drogą dopełnić i tego braku, dającego się tyle czuć w piśmien- 
nictwie roślinniczem polskiem. Wszelako przystępując z kolei do 
jawnopłciowych, postanowiłem ograniczyć się wyłącznie do 
roślin lekarskich i dy etyczny eh; chyba, gdyby okoliczności do- 
zwoliły mi całe dzieło skreślić w zastosowaniu lekarsko - przemy- 
słowem" (1. c. p. VII). 

Rzeczywiście okoliczności dopisały autorowi w jego zamia- 
rach, bo czytamy w przedmowie do tomu drugiego Botaniki ezcze- 
gólowej co następuje; „Lubo w przedsłowiu części pierwszej niniej- 
szego pisma powątpiewałem, czyli okoliczności dozwolić mi będą 
mogły i wtóra skreślić w zastosowaniu tak lekarskiem jako i prze- 
mysłowem — po złożeniu wszelako rękopisu. Szanowne nasze To- 
warzystwo Naukowe — pomne na swój wysoki cel, stania się 
pomocą ludziom chcącym się kształcić we wszelakim zawodzie — 
nie odmówiło i następnym dwom częściom wspomnianego zakresu; 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 65 

Dlatego tein szczęśliwszym się czuję, kiedy i z dalszej mej pracy 
nie sami tylko lekarze, ale i przemysłowcy oraz gospodarze wiej* 
flcy jakakolwiek zaczerpnąć będą mogli korzyść^. 

Odtąd i wszystkie dalsze tomy maja taki zakres, owszem znać, 
że autorowi chodzi przedewszystkiem o to, aby nie pominąć nie- 
tylko żadnego działu, ani żadnej rodziny, ale nawet żadnego 
plemienia roślin. Mimo to, w porównaniu z Kosteletzkym , da- 
leko tu mniej opisanych lub wspomnianych roślin i w tem daje 
się właśnie widzieć wyższość naszego autora. Kosteletzky zbie- 
rał wszelkie wzmianki, odnoszące się do botaniki lekarsko -sto- 
sowanej nieledwo bez wyboru, opisy dawał bardzo nierówno- 
mierne; Czerwiakowski robił wybór z roślin lekarskich i przemy- 
słowych (w najszerszem tego słowa znaczeniu), mając prze^lewszyst- 
kiem na myśli całokształt systematyki. Jego charakterystyka każ- 
dej z grup jest w całem dziele równomierna, a opisy klasyczne, 
klasyczne pod względem ścisłości języka naukowego, jego jędr- 
ności, tak, że mogą iść w zawody z najbardziej wzorowemi łaciń- 
skimi dziełami. To musi każdy przyznać, choćby mu się i słusznie 
pewne wyrażenia terminologii autora nie podobały. 

Co do słownictwa, przypomnijmy sobie, że autor pisał pierw- 
szy tom książki przed ukazaniem się Ukazidela Wagi i że oprócz 
Wyżyckifego nie było żadnego poprzedniego autora, 
któryby się nie bawił w nowatorstwo, ani jednego, któryby się 
upomniał o stałość w mianownictwie. Skądże wobec tego żądać 
od Czerwiakowskiego, aby on, zabierający się do niebywałego u nas 
naukowego przedsięwzięcia, miał się sam krępować, on, który prze- 
cież mógł się uważać i to słusznie, za daleko odpowiedniejszego na 
reformatora na tem polu od Antoniego Wagi. Zadać zaś od niego, 
żeby się za wzorem Jundziłła i Pisulewskiego otrząsnął z manii 
nazywania po polsku rodzajów obcych nam gatunków roślin, trudno 
wymagać, bo to były jeszcze resztki takiej mody i zagranica, 
(zniemcza n. p. rody i Kosteletzky w swej książce), a zresztą ota- 
czają Czerwiakowskiego profesorzy i koledzy: Majer i Sawiczewski, 
stróże czystości języka, oraz Skobel, skrobiący go nieraz niby dla 
czystości aż do śmieszności. To też nasz autor mówi o tem w przed- 
mowie do pierwszego tomu tak: „Brak nazwisk roślin skrytopłcio- 
wych zagranicznych, jako nieopisywanych jeszcze ściśle naukowo 
w dziełach polskich, musiałem wypełnić na własny rachunek: two- 

ICateryały do hist. Jcs. pola. 1 dyalcktologil. Tom I. 6 



66 JÓZEF ROSTAPlŃSRr. 

rząc takowe w sposób, jaki mi duch naszego języka i prawidła^ 
raz przezemnie przyjęte w Botanice ogólnej ^ nakazywały ; wyczerp- 
nawszy zawsze w każdym ich oddziale wszelki zapas, jaki mi 
się choćby w ulotnych pismach polskich napotkać zdarzyło" (1. c. 
p. VII). O tym samym przedmiocie taką jeszcze raz znajdujemy 
wzmiankę w przedmowie z r. 1859, do tomu czwartego: „Winie- 
nem jednak ostrzcdz, iż — wskutek dokonanego już w większej 
części przezemnie rozbioru krytycznego nazwisk roślin w starych 
zielnikach polskich, — uderza może takowe w wielu miejscach 
inaczej niż dotąd użyte: wszelako, jeśli dozwolą okoliczności, nieo- 
mieszkam z uczynionego kroku zdać obszernej sprawy w osobnem 
dziele, w tym celu już od wielu lat opracowywanem". 

Czerwiakowski tworzył więc bardzo często całkiem nowe 
imiona rodzajowe, bez względu czy istniały przedtem, czy nie; je- 
żeli mu się poprzednio istniejące nie podobały, porzucał je, a za- 
stępował nowym wymysłem. Jest on również dobrym znawca 
języka, a lepiej przygotowanym do takiej zabawy od Wagi. 
Owszem, Waga brał pewne polskie nazwy ze starożytnych auto- 
rów i używał ich jako imiona polskie na rodzaje, ale nie troszcząc 
się wcale, co one oznaczały u takiego n. p. Siennika lub Syreń- 
skiego; Czerwiakowski przeciwnie. Rozbierał on starych zielnika- 
rzy, naprzód z Majerem i Skoblem , służąc im za pomocnika 
w przygotowywaniu materyalu do słownika lekarsko - polskiego 
z działu nazw roślin, a następnie pomagał mu w tern wiernie Fe- 
liks BerdaU; od r. 1846 jego asystent. Czerwiakowski nie rozrzucał 
więc dowolnie za przykładem Wagi starych nazw, ale przeciwnie 
starał się dojść, jaki gatunek roślin owi autorowie pod pewnem 
imieniem polskim pojmowali i tem imieniem oznaczał rodzaj, do 
którego ten gatunek należał , zasada, przeciwko której nic się po- 
wiedzieć nie da. Te studya, jak się dowiadujemy, ukończone przed 
r. 1859; pozwoliły mu od r. 1859 zmienić w ostatnich trzech to- 
mach nazwy Wagi nie tylko dla tego, że mu się mogły niepodo- 
bać, ale i dlatego, ponieważ Waga. z historycznego stanowiska 
rzecz sadzać, niestosownie ich używał. Tak trzeba rozumieć po- 
wyżej cytowany ustęp z przedmowy do czwartego tomu. 

Czerwiakowski, wygrzebując stare nazwy roślin i cytując 
je, niestety bez podania źródła ani nawet wieku, po gatun- 
kach, stosował takąż zasadę w pewnej mierze i do imion rodzą- 



OiOWNIK RODZAJÓW ROŚŁIN. 67 

Jowych. Jeżeli więc jacyś wybitni antorowie botaniczni, n. p. Kluk 
lub Jundziłłowie, używali różnych imion polskich dla tego samego 
rodzaju, to autor cytował je oba, używając naturalnie jednego, 
tego mianowicie, które wskutek własnego wyboru kładł na pierw- 
«zem miejscu. Zdarza się tak nieraz spotkać po dwa a nawet trzy 
i cztery polskie imiona rodzajowe, wymienione po łacińskiej nazwie 
i to znów bez wymienienia autora. Niekiedy jedna z tych nazw 
nigdy nie była rodzajową, jestto tylko wyraz podobny brzmie- 
niom do poprzednio cytowanych imion polskich, w takiem właśnie 
brzmieniu użyty przez któregoś z zielni karzy, a czasem i nie 
użyty; zdawałoby się w takich razach, że Czerwiakowski uważał 
^o za odpowiedniejszy od powszechnie używanego, którego prze- 
cież dla jego powszechności zmieniać nie śmiał. Należy z tego zrobić 
sarzut antorowi. Wyżycki cytuje podobnie synonimy rodzajowe pol- 
skie, ale cytuje źródła, gdzie były użyte; niedopuszcza się też nigdy 
tego poprostu bezsensu, żeby przyjąwdzy pewna nazwę jako 
trafną, jeszcze obok niej kłaść inną, przez siebie utworzona, a prze- 
<:ież bezużyteczną, skoro sam autor nie potrzebował jej użyć. 

Przez Czerwiakowskiego znów przybyło mnóstwo niepotrze- 
bnego balastu do słownika synonimów. 

Między rokiem 1850 — 1858 pokazuje się cały szereg pol- 
skich bądź oryginalnych, bądź tłomaczonych podręczników bota- 
niki. Ich szereg rozpoczyna zasłużony pedagog i przyrodnik wiel- 
kopolski Józef Szafarkiewicz, który wydał historya naturalna me- 
todycznie opracowana; jej kurs niższy ukazał się w Poznaniu 
r. 1850, a wyższy w trzy lata potem. Może być, że książka nie 
jest oryginalna, że wzorowana na jakiejś niemieckiej, tego nie 
wiem, ale przyznać trzeba, że to pierwsza w naszej literaturze, 
na dobrze pojętej dydaktyce oparta, historya naturalna. Autor 
trzyma się tu przeważnie słownictwa Kluka, nawet skoro ono jest 
dwuwyrazowe, ale z ta stała zmiana, że kładzie rzeczownik na 
pierwszem miejscu. O drugiem wydaniu kursu wyższego będziemy 
mówić, omawiając florystów tego czasu. 

Hipolit Witowski był bardzo zasłużonym w Galicy i pisarzem 

i ttomaczem pism dla młodego pokolenia. Jego historya naturalna, 

która wyszła we Lwowie 1840 r., jest wzorowana na podręcznikach 

historyi naturalnej, wyszłej prawie współcześnie we Francy i pod 

nazwiskiem Milne £dwardsa (mamy ich tłomaczenie przez A. Wagę, 

6» 



68 JÓZRF KOSTAFIŃhKf. 

T. Chałubińskiego i K. Jurkiewicza), a opracowana przez człowieka, 
sumiennego i znającego dobrze autorów polskich. Trzyma się też; 
autor ich nomenklatury, a w razie potrzeby tworzy niejeden nie- 
zły wyraz. 

Świat zastosowany do pojęcia młodzieży który w roku 1852^ 
wydał A. Żyszkiewicz, zachwycał moje pokolenie, zwłaszcza zoo- 
logia, która wydawca opracował z większem zamiłowaniem, od 
botaniki. Ta, treściwie podana, mało zawiera nazw, zresztą całkien% 
poprawnych. 

Ksiądz Karol Ludwik Lewartowski , proboszcz w Zawadzie^ 
autor pism treści rooralno-religijnej, przetłomaczył z niemieckiego 
na język polski Historyą naturalną Z. K. Fiszera i przystosował 
tę książkę do potrzeb kraju naszego, jak mówi na tytule. Nie 
widziałem pierwszego wydania, które wyszło w r. 1849, tylko o pięd 
lat późniejsze, drugie, poprawne. Nieszczególna to książka; 
nie wiem, co mogło skłonić tłomacza do zajęcia się podobnie obca 
dla siebie rzeczą. To wiem, że ksiądz Lewartowski nie był do- 
statecznie do tego przygotowany. Znał z autorów botanicznych^ 
zdaje się, tylko dzieła Kluka z zeszłego wieku, posługiwał się 
słownictwem tego autora, kładąc rzeczownik zazwyczaj na pierw- 
szem miejscu w nazwach dwuwyrazowych. Zresztą niepoprawności 
zarzucić mu nie można , nigdzie nie tłomaczy niemieckich nazw, 
tylko zastępuje je nieraz przesta rzałemi , ale przecież swojskiemi. 

Nie można tego powiedzieć o tłomaczu na język polski Bo^ 
taniki Fr. Zippego, Zenonie Hałatkiewiczu. Napisał on i wydał 
w r. 1853 Początki botaniki^ które sa przeważnie wyciągiem z Bo- 
taniki ogólnej Czerw iakowskiego, a w cztery lata potem, tłomaczył 
książkę, o której wyżej mowa. W tym dziełku wiele nazw bądź 
rodzajowych, bądź gatunkowych, jest niedorzecznie żywcem z nie- 
mieckiego tłomaczonych. 

Historyą naturalna . . . przez ś. p. P. E. Leśniewskiego, wy- 
dana w Warszawie w r. 1858, w trzech tomach, zawiera zoologią^ 
która jest przerobiona z tłomaczenia Leśniewskiego , wydanega 
w r. 1 839 w Galeryi zwierzaj Reichenbacha , a zawiera prócz tego 
w tomie trzecim Botaniką i Mineralogią^ opracowana przez Adama 
Wiślickiego. Jego też jest umieszczony na końcu tego tomu Słow- 
niczek łacińsko -polski i polsko -łaciński rodzajów zwierząt i roślin^ 
Autor trzyma się w tekście przeważnie słownictwa Jakóba Wagi^ 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 69 

^ W słowniczku UkaziGiela^ którego imiona jednak bardzo często 
jakby umyślnie, ieby tworzyć oryginalne wyrazy, w szczególniej- 
szy sposób przekręca. 

Tłomacz Htatoryi naturalnej królestwa roilin A. Pokornego, 
wydanej w Wiedniu 1869 r., trzymał się słownictwa Czerwiakow- 
.skiego i wogóle opracował rzecz sumiennie i poprawnie. 

Jeszcze się nie skończył druk Botaniki szczególnej Czerwia- 
ikowskiego, kiedy ten sam autor wydał w roku 18(U Botaniką fe- 
Jcarską^ dzieło jednotomowe, którego nomenklatura jest naturalnie 
laka sama, jak w wyczerpującem dziele. Skoro zaś druk sześcio- 
omowego dzieła został ukończony w r. 1863, autor mógł ogarnąć 
"Całość swego słownictwa i porównać je z Okazicielem Wagi. Wy- 
siało się przy takiem bezstronnem porównaniu autorowi, że nie* 
Jedna może nazwa Wagi , która mu się zrazu zdała nieodpowiednia, 
przecież była trafniejsza, niż jakieś imię stworzone przez niego 
i użyte w Botanice szczególnej. To też skoro w r. 1864, na pięć- 
setny jubileusz Uniwersytetu Jagiellońskiego, Czerwiakowski ra- 
zem z Warszewiczem wydali Katalog roślin ogrodu botanicznego 
JcrakowskiegOj pierwszy z nich skorzystał z tej sposobności, żeby 
4istalić — jak mu się zdawało — słownictwo, zwłaszcza egzotycz- 
nych roślin i obok wszystkich imion rodzajowych łacińskich po- 
dłożył i nazwy polskie, zaznaczając zarazem, kto je pierwszy utwo- 
rzył. Z naszego stanowiska sadzać, całe zadanie było całkiem 
abyteczne. 

6. Ritschl w swojej po niemiecku napisanej florze Wielkiego 
Księstwa poznańskiego, którą wydał w Berlinie 1850, uwzględnia 
i polską nomenklaturę. Uderza to jednak na pierwszy rzut oka, 
ie nie wszystkie rodzaje maja nazwy polskie. Zdaje się zrazu, że 
{Ritschl znał Kluka, Jundziłłów, a nawet tak świeżą polską litera- 
turę, jak Dembo^za Florę lekarską okolic Krakowa^ ale pokazuje 
mę z dokładniejszego rozbioru, że znał tylko Hagena Florę pruską 
i Pampucha Florę trzemeszna i z nich robił wybór nazw polskich 
^rodzajowych , a jeśli pewien rodzaj w książkach tych nie był po 
f)ol8ku nazwany, to i on go nie nazywał i pozostawiał tylko samą 
nazwę łacińską. 

Wojciech Jastrzębowski wydał w roku 1856, oczywiście dla 
swoich uczniów w Marymoncie, małą książeczkę do oznaczania ro* 
<lzin, są to więc tylko nazwy rzędów i rodzin. Imionom rzędów. 



70 JÓJSRF R08TAPJŃ8RI. 

daje autor zakończenie na a te, n. p. paprociowate, albo na ow&^ 
n. p. porzeczkokwiatowe, a rodssiny mianuje za wzorem Wodzie- 
kiego i Wierzbowskiego, jak nazwiska rodowe ludzi, mówiąc n. p» 
czerwce, wawrzyny, goździeńce i t. d. Pod tym względem nie miat 
jednak naśladowców i zasada jego, z pewnością fłuszna, wcale^ 
się nieutrzymała. 

W trzy lata potem ukazała się Flora okolic Krakowa, opra- 
eowana przez Feliksa Berdaua. Jest to książka, która ma na sobie- 
piętno współczesnej nauki, uderza to zwłaszcza w porównaniu 
z florą Wagi, a stwierdza się tem, że znajdujemy tu Hi aowycb 
rodzajów, nieznanych poprzednim naszym flory storo. Książka nie^ 
dająca cech rodzajowych, a przy gatunkach tylko bardzo treściwe- 
dyagnozy łacińskie podług Kocha lub Wimmera, jest raczej spi- 
sem roślin, niż florą do użytku, bo tylko ktoś znający doskonale- 
botanikę mógłby się nią posługiwać. Nie była to więc ksit|źka^ 
któraby wypełniała braki dydaktyczne flory polskiej Wagi, a do- 
pełniająca ją pod naukowymi względami. 

Mówiłem powyżej, że Berdau, będąc asystentem Czerwiakow- 
skiego, zapoznał się z zielnikarzami i pomagał swemu profesorowi 
w zestawianiu starożytnego słownictwa botanicznego. Zdaje się, że= 
na tem nie poprzestał i starał się wyrobić sobie sąd sa modzie tny 
o znaczeniu dawniejszego słownictwa. Miałem zielnik Syreńskiego^ 
który własnoręcznie oznaczał i który jest dowodom pracy jego na 
tem polu. Owocem tych studyów było wyrobienie sobie własnego 
słownictwa, tak różnego od innych, że to uderza na pierwszy rzut 
oka, podobnie jak we florze Jakóba Wagi. Berdau ma w swojej 
florze 473 rodzajów, z tych trzydzieści jeden nie znajdujących się;. 
w poprzednich florach, a z pozostałych 442 przeszło 12% zmienił. 
Zatem jest tu 55 imion rodzajowych użytych po raz pierwszy, a tak 
niepotrzebnie, że ledwo 12 z nich się przyjęło. Berdau nietylko 
nie trzyma się swoich poprzedników, ale ma całkiem różne słownie* 
two od Czerwiakowskiego, to co tamten n. p. nazywa czyscicą,, 
ten mianuje storzyszkiem ; gorzy kwiat tamtego staje aię u niego 
miłkiem; rzep — rzepikiem i t d. co krok nieledwie. Berdau prze* 
jał od Czerwiakowskiego błąd kładzenia niekiedy dwu imion pol- 
skich przy rodzajowej nazwie łacińskiej. Takich miejsc jest 40 
w jego florze, a porównywajac je z takiemi miejscami u Czerwia- 
kowskiego, widzi się, że i tu idzie swoim dworem^ a zatem, n. pt. 






SŁOWNIK RODZAJÓW KOŚLIN. 71 

^grostis jest u Czerwiakowskiego mietelnica lub miotła, Burdaa 
używa tylko pierwszej nazwy; Achyropkorus jest u tamtego: pro- 
sienniczka y. prosienka, a u tego piegawiec y. prosieniczka. Przez 
takie zdwajunie niektórych nazw rodzajowych jeszcze więcej za* 
mieszania wchodziło do nomenklatury. 

Berdau co do nazywania roślin egzotycznych miał całkiem 
odrębne pojęcia, niż Czerwia ko wski i nie był wcale za ich polszczę** 
niem. Widzimy to na każdym kroku w wielkiej encyklopedyi, 
której był współpracownikiem po śmierci Pisulewskiego aż do końca 
i gdzie jest wiele cennego, przez niego zebranego materyału. 

We dwa lata po florze Berdaua ukazało się w Poznaniu dru- 
die wydanie, poprawne i pomnożone, II kursu historyi naturalnej 
dla szkół Józefa Szafarkiewicza. W wydaniu tern od str. 87 — 130 
znajduje się wyliczenie roślin jawnokwiatowych w W. Ks. Po- 
znańskiem dziko rosnących, ułożone według systemu Łinnćgo. 
Szafarkiewicz, o którego pierwszem wydaniu książki powiedziałem 
już powyżej swoje zdanie, stał i w tej pracy na stanowisku współ- 
czesnej nauki. Ulega też wpływowi najnowszej flory polskiej i przyj- 
muje przeważnie słownictwo Berdaua. Wprowadza jeden nowy ro- 
dzaj, a zmienia 15 nazw swoich poprzedników, ale z tych zmian 
zaledwie jedna się ostała. 

Na rok przed ta książka, a zatem w r. 1860, w Eocznilcach 
towarzystwa naukowego poznańskiego ukazała się monografia okrzemek 
poznańskich opracowana przez Sypniewskiego, który wprowadził też 
i polska nomenklaturę nieopisywanych dotąd po polsku rodzajów. 

Zakończa przegląd tego czasu Katalog Czerwiakowskiego 
i Warszewicza, o którym powyżej była mowa dla tego, źe ji st po 
Ukazictdu nowa próbą ujednostajnienia nomenklatury rodzajowej. 
Próba się nie udaje z dwu zapewne względów, raz dla tego, że jest 
reformą, która nikogo niezadawala, każdemu narzucając sumę całą 
nowości, a powtóre dla tego, źe została wydrukowana w książce 
niepopularnej, do któt>ej nikt nie miał interesu zaglądać i która 
mało się w handlu księgarskim rozeszła. 

4. Andrzejewski , Berdaua flora Tatr, nowa generacya. 

Rozdzieliwszy i tu przegląd prac na trzy części, spotykamy 
w dziale Botaniki stosowanej naprzód książeczkę Dra Karwackiego 



...umsillisHiEnRfiwumi. 



« 



72 JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 

pełną grubej nie wiadomości, następnie dzieło K. Langiego, wydana 
niby jako nowe wydanie ogrodnictwa Czepińskiego, ale prawie cał- 
kiem od niego różne. Langie trzyma się w tomie drugim, który 
nas tu głównie obchodzi, słownictwa Wagi, przytaczając nieraz po 
kilka nazw dla jednego rodzaju. Jeżeli wspomina o jednym tylko 
gatunku w pewnym rodzaju, to nie wyróżnia rodzajowej nazwy od 
gatunkowej. Langie, ctioó wyjątkowo, przecież używa niekiedy prze- 
starzałej zeszłowiecznej nomenklatury łacińskiej n. p. Caprifolium 
za Lonice^-a caprifolium^ lub Palma Chrtstt za Ricinua communis. 
Widocznie czerpał z różnych źródeł, bo czasem tę sarnę roślinę 
wspomina dwa razy niezależnie od siebie, tak n. p. Eccremocar- 
ptL8 acaber (p. 80 i 174), oraz Impaliens Balsamina (str. 54 i 247 
po raz drugi!). 

Z potniędzy książek gospodarczych, z oburzeniem należy 
wspomnieć O rodinach pastewnych Strzeleckiego, który nie chce 
uznać żadnej powagi i zmienia najdowolniej rodzajowe imiona pol- 
skie ustalone i powaga pisarzów i powszechnem użyciem. 

Do bardzo zasłużonych pisarzy na polu ogrodnictwa należy 
pan E. Jankowski, który wydał cały szereg książeczek i dzieł 
odnoszących się do tego zawodu. Co do słownictwa, to najobfitszy 
materyał znajduje się w książce p. t. Kwiaty ogrodów, która wyszła 
przed dv\oma laty. Nomenklatura jest tu niedbała, podobnie jak 
zazwyczaj w niewzorowych książkach ogrodniczych. Pan Jankowski 
podobnie, jak to widzieliśmy w dziele Langiego, używa nazwy ro- 
dzajowej w razach, jeżeli jest kilka gatunków tego samego rodzaju; 
jeżeli jest jeden, zaniedbuje jej położyć. Czasem znów nie nazywa 
gatunków, tak, że albo tylko rodzaje, albo tylko gatunki są na- 
zwime. Jest jeszcze gorszy nieporządek, n. p. rodzaj AchyratUhes 
(p. 398) nie ma polskiego miana; gatunek A. YerachąffeUn jest 
nazwany strusie pióro, a w dwu następnych gatunkach ta gatun- 
kowa nazwa staje się rodzajową. Niekiedy ta sama polska na- 
zwa oznacza dwa różne rodzaje, n. p. niezapominajka Omphalodes 
i Myosotłs, wilec Ipomaea i Mina, Albo ten sam rodzaj ma 
dwie nazwy, n. p. Lilium jest lilia i zawojek; Lychnis — tirletka 
i Smolka, Primula — pierwiosnek i łyszczak. Pan Jankowski 
trzyma się przeważnie nomenklatury Wagi, ale jakie robi prze- 
kręcania przez niedbalstwo! Czytamy n. p. ś/łiechotek za śmiecho- 
tek, cti^rnipłoń za c^ernipłoń i t. d. Co najgorsze zaś, że, tworząo 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 73 

T)owe imiona rodzajowe polskie, n. p. dla Chamepeuce, Coleu$^ Pha- 
iarisj nawet dla rodzajów dawno nazwanych i mających jednowyra- 
sowe nazwy, składa je z dwu wyrazów, czego się przecież od pół 
i^ieku nikt już niesmiał dopuszczać. 

Od roku 1864 ukazuje się przez kilka lat prawie co rok 
jakiś podręcznik botaniki. Tak w r. 186.? kurs litografowany bo- 
taniki przez uczniów szkoły marymonckiej z wykładów profesora 
Lnidwika Boguckiego, wzorowany na Schleidenie, który wnosił 
pierwszy raz nowsze pojęcia morfologii roślin i ma poprawna no- 
menklaturę. Następnie historya naturalna wydana w Cieszynie 
przez Jana Śliwkę z pewnymi ciekawymi prowincyonalizmami. 
Dalej podobna rzecz tłomaczona przez ks Krupińskiego z niemiec- 
łiiego (SMissIe)'^ a w r. 1867 Schoedlera Księga przyrody z bota- 
-nikąy tłomaczona przez F. Ber(iaua; Witkowskiego tłomaczenie 
-Swtaia roślinnego Mullera; oraz botanika Pacewicza. Berdau jest 
Jak zwykle poprawny, trzyma się swojego słownictwa co do roślin 
krajowych, a co do egzotycznych zasady, jakiej używał w Ency* 
^lopedyi. Witkowski wybiera między Waga a Czerwiakowskim i to 
trzeba podnieść na jego pochwałę, że chyba przyciśnięty potrzeba 
•bawi się tworzeniem nowych imion. Książeczka Pacewicza jest 
miernota z nieustalonem słownictwem, rożnem na różnych stro- 
-nach książki i korektą tak niedbała, że nie wiadomo, co jest nie- 
uwagą autora, a co błędem drukarskim. U Pacewicza spotyka się 
^ż praktyka użyta nieledwo po raz pierwszy w Botanice Berdaua, 
:ie po nazwie polskiej rodzajowej jest w nawiasie gatunkowa ła- 
Hsińska tak, że niekiedy zaciera się przez to różnica między imię- 
ffliem rodzaju a gatunku. 

W r. 1876 ukazało się pierwsze wydanie botaniki dla szkół 
iprzeznaczonej prof. E. Hiickla, dziełko wzorowe, starannie i uie- 
itodycznie napisane, obok doskonałych opisów roślin zawiera mnó- 
stwo (za wielkie) wzmianek o pokrewnych, stąd notnenklatura 
8>ardzo obszerna. Hdckl trzymał się w zasadzie słownictwa Czer- 
twiakowskiego, podobnie jak Łomnicki w tłomaczenia botaniki Billa 
ma klasy wyższe (1875), ale oba, a zwłaszcza pierwszy, pozwalali 
.^obie na różne a całkiem zbyteczne nowości. 

Jakób Waga, autor flory Królestwa polskiego, bvł przez cale 
:źycie w Łomży nauczycielem gimnazyalnym, a, wysłużywszy eme- 
aryturę, taro osiadł i wziął się do tłomaczenia. Flauiniarioua Wie-^ 



74 JÓKBF ROSTAFIŃSKI. 

łość dwiatów zamieszkałych i Figuiera Hietorya raiUn leźaly przygo- 
towane do druku (Enc. powsz. XXVI, p. 298), autor zamierzał je^ 
wydać własnym nakładem. Ale za pośrednictwem brata Antoniego^ 
hr. Aleksander Branicki nie po raz pierwszy wspomógł przy rod— 
nietwo i jego nakładem ukazało się w roku t87l tłomaczenie 
Historyi^ rodin. Właściwie nie tłomaczeuie. Panu Jakóbowi za- 
pewne przez pośrednictwo brata dostało się dzieło Figuiera i bar-^ 
dzo mu się spodobało. Wprawdzie tam^ gdzie nauka nie zro* 
biła zbyt wielkich postępów, w morfologii, dostrzegł jego brakr 
i systematyka zdała mu się niespora, ale za to rzecz o rośli- 
nach niższych siedzącemu na partykular/.u nauczycielowi zda- 
wała się objawieniem. Dopełnił więc jedno, przerobił całkiem dru- 
gie, a trzecie pozostawił bez zmiany. Spotkałem się ze staruszkien> 
w Warszawie, właśnie po ogłoszeniu książki, a skoro mu opowia- 
dałem o odkryciu natury porostów, bardzo był zaciekawiony i zmar- 
twiony, że tego w swej książce już nie może podać. Tłomaczenie 
wygląda więc w wielu razach całkiem odmiennie od oryginału^ 
który zatracił swe cechy stanowiące właśnie zaletę tej bardzo po-^ 
pularnej książki i jest źle zeszytem dziełem. Słownictwo jest nad* 
zwyczaj obfite. Waga, zmuszony mówić o wielu egzotycznych ro* 
śUnach, wszystkie po polsku nazywał i nie dość mu było nazw 
Ultazidela^ albo jeszcze nowego ich wyboru w dziełach Czerwia- 
kowskiego, nieraz niezadowoliły go ani jedne i drugie, tylko sam 
je poprawiał. Niemało wskutek tego przybyło do słownika balastu. 

Jerzykiewicz, który wydał botanikę w Poznaniu w r. 1874^ 
jest dość poprawny. Ale na szczególna pochwałę zasługuje L. Rze- 
pecki, tłomacz Botaniki Pokornego (Praga czeska 1874). Jego 
słownictwo jest oparte na gruntownych i bardzo sumiennych atu- 
dyach i może być zawsze stawiane za wzór dla każdego autora^ 
który zabiera się do pisania szkolnej książki. Filipowicza tłoma- 
czcnie przestarzałej francuskiej książki (18H4) ma nomenklaturę^ 
W^agi. Ja w swoidi szkolnych książkach starałem się wzorować 
na klasycznych dziełach i nieużywać nazw polskich na imiona 
rodzajów roślin całkiem nam obcych. 

W dziale florystyki ukazała się w tych czasach Flora Ukrainy 
Antoniego Andrzejowskiego (1869), której wyszła tylko część pierw- 
sza, zawierająca tylko rodzaje roślin wchodzących do składu 
ilory ukraińskiej. Autor, profesor liceum Krzemienieckiego i ko-? 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROBLIN. ?&- 

lega fiessera, w chwili* kiedy to pisał, był zapewne prcessło sie-^ 
demdBiesięcioletnim starcem, skoro już w r. 18161 przebiegał kraj 
od ZaleszcEyk do ujicia Dniestru. Zamierzał on wydać dla mło- 
dzieży praktyczny podręczoik do oznaczania roilin i dla tego uło* 
żył tę pierwszą część wedtag układa Linnógo. Autor był uczniem^ 
księdza Jundziłła, to też podstawa jego słownictwa była nomen- 
klatura Jundziłłów, ale jakże zmieniona w obrobieniu. Andrze- 
jewski wprowadził do naszej florystyki aż 51 nowe radzaje, dla 
których szukał naturalnie nowych imion. Przeszło 100 nazw ro- 
dzajowych zmienił, w 28 przypadkach kładzie za wzorem Berdaua 
po dwa imiona polskie na jeden rodzaj, nazw od osób pochodziw 
cych w zasadzie nie tłomaczy, a mimo to Knautta^ Kochta ^ Bo* 
binia i t. d. są spolszczone; w 16 przypadkach przez zaniedbanie 
tylko nie ma obok łaciny żadnego polskiego miana. Co do słow- 
nictwa jest to więc rzecz niedbała, niepor^ądna i całkiem prze- 
starzała; znać, przeglądając je, że powinno się było ukazać przed 
jakiemiś trzydziestu laty. To też zostało dziś prawie bez wpływu. 

Moja Monografia ^/wfowców (Paryż 1875 i 1876) jest pierw- 
azera dziełem botanicznem w polskim języku, które obejmowała 
opracowanie pewnej grupy roślin z całego świata. Wychowany na. 
Wadze i popierany w tcm przez swego profesora Jerzego Aleksan- 
drowicza, spolszczyłem wszystkie rod/.aje sluzowców i nazywałem 
też gatunki po polsku w sposób wzorowany na łacinie. I moi ko- 
ledzy w Uniwersytecie i Akademii, w pierwszych latach swojej 
działalności, także bawili się w spolszczanie rodzajów roślin skryto^ 
płciowych lub egzotycznych; ale dojrzawszy, doszliśmy do przeko- 
nania, że to nie ma żadnego celu i nigdzieśmy podobnych usiło- 
wań nie popierali. Trzt-ba dodać na pochwałę Czerwiakowskiego^ 
że, kierując wydawnictwem c/.ęści botanicznej roczników Komisy i 
fizyograiicznej , wcale nie nakłaniał autorów do używania obok 
łacińskiego i polskiego słownictwa i że w całym szeregu tomów 
tego wydawnictwa, które zaczęło wychodzić od r. 1864, zjledwie 
jest parę od tego wyjątków. 

W roku 1867 Feliks Berdau, opracowawszy Florę Tatr^ Pie- 
nin i Beskidu zachodniego^ otrzymawszy fundusz od hr. Przezdziec- 
kiego, rozpoczął druk tego najznakomitszego w naszej literaturze 
florystycznego dzieła. Po kilku latach, skoro już 89 arkuszy zo- 
stało odbitych , skradziono autorowi resztę rękopisu , to go tak 



76 jóZBir ROSTAFIŃSKI. 

|)i'zygnębi}o, że dopiero w r. 1886 zabrał si^ ponownie do wykon* 
4*.zenia pracy, która ćmieró przerwała. Resztę dzieła po śmierci 
autora dokończył pan Błoński, a na druk łożyła kasa Mianow- 
skiego. Takim sposobem wyszło to dzieło dopiero w r. 1890, ale 
kilka egzemplarzy niezupełnego jeszcze druku znajdowało się już 
w pierwszych latach, bo r. 1870, w rękach niektórych naszych 
przyrodników, co tłomaczy, że nieraz słownictwo tej flory spotyka 
się użyte w drukach z pi*zed r. 1890. 

Co do słownictwa, trzymał się Berdau naturalnie własnych 
wzoi*ów z flory okolic Krakowa, zmienił tylko imiona 5 swoich 
-własnych, a dwu dawno nazwanych rodzajów i stworzył 18 no- 
wych nazw dla pierwszy raz wspomnianych rodzajów. 

W Pamiętniku fizyograficznyrn warszawskim^ który rozpoczął 
wychodzić w r. 1881, znajdują się artykuły florystyczne kilku- 
nastu współpracowników. Trzeba pomiędzy niemi wyróżnić K. Łap- 
czyńskiego, jednego z najzasłużeńszych krajowych flory stów z ostat- 
nich czasów, który od pierwszego tomu Pamiętnika był jego stałym 
współpracownikiem aż do śmierci. W dwunastu tomach tego czaso- 
pisma znajduje się dwadzieścia jego artykułów. Łapczyński był 
zapamiętałym zwolennikiem polskiego słownictwa roślin wzorem 
łacińskim^ to jest oznaczał każdą roślinę, nawet w pośrodku zda- 
nia, pospolicie dwoma nazwami: rodzajową i gatunkową. Łapczyński 
w kolejnych tomach Pamiętnika zmienia nieco swoje pierwotne 
słownictwo, ale tu pokazało się, że nawet tak gorliwemu zwolen* 
nikowi pewnej zasady trudno o konsekwencya i że używał on 
nieraz na jeden rodzaj dwu różnych polskich nazw naprzemian. 

Co do innych współpracowników Pami^fnika, to należy wy- 
różnić tych, którzy się bawili tworzeniem nowych imion rodzajo- 
wych polskich dla roślin skrytopłciowych od innych, pisujących 
o roślinach kwiatowych. Ci ostatni używają słownictwa Wagi 
z pewnemi dowolnemi zmianami, ale przeważnie przez niezwykła 
niedbałość zabagniają w dwojaki sposób polskie mianownictwo. 
Raz przez to, że, rozdzielając pewien rodzaj, n. p. Aira^ na trzy, to 
Jest: Airay CorynephoriM i Deschampaia^ nazywają wszystkie trzy 
jednem mianem: śmiałek, który to wyraz jest polskiem imieniem 
rodzaju Aira, Drugi raz przez odwrotny proces, że łącząc dwa 
rodzaje n. p. Anemone (zawilec) i PaUatilla (sasanka) w jeden ro- 
dzaj Anemone^ j^^^ gntunki mianują bą^ź zau'ilcpm, bądź sasanka. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 77 

Są pomiędzy nimi mniej lab więcej staranni, mniej lub więcej 
parający się nowatorstwem. Pan A. Zalewski tak dalece pozwala 
sobie na zmiany i to bez żadnej podstawy, że gotówby, zdaje się, 
gdyby móg}, zmieniać nawet wyrazy polskiego języka. Nie wahają 
się też ulepszać słownictwo i w pospolitych rodzajach, nawet 
pozwalają sobie na zmiany: tak n. p. rodzaj Oypsophila, miał już 
9 imion polskich, młodzi antorowie dorobili mu najniepotrzebniej 
trzy nowe: łuszczec, łuszczyca, lyszczek. A takich przykładów 
dałoby się bez liku namnożyć. 

V. Sposób powstania i wykonania tej pracy. 

1. Powolne powstawanie mojąj pracy. Słownik p. E. Majewskiego, 

Powiedziałem powyżej, że ta praca powstała przygodnie. Zaj- 
mując się faistorya hodowli roślin w Polsce, byłem zmuszony zbie- 
rać nazwy roślin , począwszy od najdawniejszych , uważałem to 
jednak za ciężar, który byłbym chętnie złożył w ręce młodsze 
i mające więcej czasu odemnie. Skoro więc p. Erazm Majewski 
ogłosił prospekt swego słownika, oświadczyłem mu gotowość od- 
stąpienia całego materyału przez siebie zebranego, a miałem już 
wówczas obrobiony cały wiek XVI, a część XV i XVII, byłem 
też gotów służyć zamierzonemu przedsięwzięciu rada i pomocą we 
wszystkiem, chciałem jednak, aby rzecz cała była sumiennie i ra- 
cyonalnie opracowana, byłem więc między innemi przeciwny, aby 
przenosić do słownika cała treść Ukaziciela Antoniego Wagi, żą- 
dając, aby z niego wnieść tylko to, co jest w nim nowego. W tej 
sprawie otrzymałem wówczas, w r. 1885, dwa listy od p. M., które 
teraz leżą przedemna i przypominają mi cała sprawę. W ostatnim. 
z tych listów p. M. oświadczył mi kategorycznie, że się nie zga- 
dza na moje życzenia, że nie widzi ich racyi i odkłada wszystko 
do osobistego porozumienia się. Odtąd nie miałem żadnej wiado- 
mości, co się dzieje ze słownikiem p. M. i sam w dalszym ciągu 
zbierałem materyał. 

Po czterech latach wyszedł wreszcie w roku 1889, pierwszy 
zeszyt tak dawno zapowiadanego słownika. 

O tym pierwszym zeszycie umieściłem we Wszechświecie 
(t. VIII, nr. 41, p. 655 et. seq.) następujące sprawozdanie: 



78 JÓZBP ROSTAFIŃSKI. 

^Ten pierwszy zeszyt zawiera: przedmowę, spisy dzieł, auto- 
rów i literatury obcej, co wszystko zajmuje 3 arkusze druku, tak, 
ie samego słownika poisko-łaoińskiego, jest dopiero arkusz. 

„Z długiej przedmowy krótki sens taki, że słownik nie daje 
wszędzie przy polskim wyrazie nazwy naukowej łacińskiej, dziś 
używanej, tylko podaje ja tam, gdzie już i dzieła, z których czer- 
pał, ją podają. W innycłi razacłi, a zatem od wieku XV włącznie 
aż do roku 1777, podaje współczesna nazwę łacińską, która jest 
dziś dla powszechności, a nawet nieraz i dla specyalistów nie^ 
zrozumiała. 

„Wprawdzie autor zaznacza to wyraźnie w przedmowie, mó- 
wiąc: że daje tylko „półsurowy** materyał, który ma być podstawą 
dla grona specyalistów do obrobienia go naukowo. W takim jed- 
nak razie nie należało na tytule pisać „z synonimami naukowemi 
łacińskiemi'^, a jak wykażę poniżej, wydawanie drugiego tomu 
łacińsko-polskiego traci zupełnie racya bytu. 

„Zapewnia zas autor, że jego dzieło jest skarbcem: „zawie- 
rającym wszystkie niemal istniejące w piśmiennictwie naszym na- 
zwy, nie wyłączając najstarszych i najrzadszych''; że jego słownik 
„znajdując się na biurku przyrodnika, czy językoznawcy zastąpi 
tnu w kwestyi mianownictwa n aj kom piet niej sza bibliotekę''. Za- 
pewnia również, że przy każdym nazwisku podaje: „spis wszyst- 
kich autorów, którzy tej nazwy w tern samem znaczeniu używali", 
co znów pozwala kierowaó się przy wyborze nazwy „liczebna 
przewaga, jak i powaga pisarzy" i o każdym nazwisku „w ciągu 
paru minut, bliższych szczegółów zasięgnąć, a wrazie wątpliwości 
lub potrzeby, każde pytanie łatwo u źródła sprawdzić". 

„Przystępując do rozbioru, zaznaczam, że jako botanik mogę 
i będę mówił tylko o nazwach roślinnych. 

jyZaezynaJac od spisu dzieł i broszur, z których autor czer- 
pał swój materyał, powiem, że wogóle jest on dość obfity, ale 
jeżeli zamiarem autora było — jak powiedział chełpliwie w przed- 
mowie — zebrać wszystkie niemal istniejące nazwy, to w takim 
razie ten zbiór jest zaledwo fundamentem. W najlepszym razie 
zawiera bodaj szósta lub dziesiątą nawet część tego, co należało 
uwzględnić. Całe działy literatury sa zupełnie pominięte. Zęby 
przytoczyć jeden przykład, skarży się autor na brak nazw ludo- 
wych, a nie zajrzał ani do pieśai ludowych, ani do tak już obfitej 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROÓLIM. 79 

U nas literatary etnograficznej ziemi naszej, jej spis byłby może 
<ilażdzy od całej listy autora. 

^Ale w Słownika najważniejszą rzeczą jest sumienne opra- 
<^ou'aiiie materyału, który się do niego wciągnęło, bo każdy póz* 
niejszy pracownik łatwo może rzecz dopełnić, jeżeli się przekona, 
±e praca poprzednika jest sumienną. Chcąc to sprawdzić, wziąłem 
15 najważniejszych autorów, naturalnie z pomiędzy tych, których 
dzieła p. M. — jak zapewnia — opracował i porówn^^łem ich in- 
wentarz z tern , co autor na pierwszym arkuszu swego słownika 
podał. Rezultat okazał się fatalny, a ponieważ gołosłowne twier- 
dzenia mało znaczą, przeto podaję listę, wyjęta tylko z tych 15 
iródeł, nazw roślin, opuszczonych przez autora, oraz nazw z opusz* 
<»sonemi cytatami ^ 

Tu następuje, na trzech szpaltach, wykaz wyrazów opusz- 
azonyah z owych 15 źródeł, ułożony w alfabetycznym porządku. 
Przy niektórych wyrazach podałem uwagi krytyczne. Poczem tak 
<lalej rzecz prowadzę. 

„Wypada z tego spisu, że na jeden arkusz druku opusz- 
<;zono nazw i cytat z 15 autorów masę, a mianowicie: 

Z wieku XVI. 

„Pierwsze wydanie Łowicza (1532) opuszczeń — 1; drugie 
wydanie Łowicza (1537) — 2; Falimierz (1534) — 2; Krescentyn 
(1549) — 1; Schneeberger (1557) — 3; Siennik (1568) — 12; 
Urzędów (1595) — 7; razem 28. 

Z wieku XVII. 
„Syreński (1613) — 7; Knapski (1643) — 17; razem 24. 

Z wieku XVni. 

„Woronowski (1769) — 10; Kluk — 16; Stan. Jundziłł 
(1791) — 1; Józef Jundziłł (1830) — 3; razem 30. 

Z wieku XIX. 

„Linde (1807, 1854) — 15; Czerwiakowski (1840 &eq.) — 
22; Słown. Akad. (1861) — 21; razem 58. 

„Daje to w sumie opuszczonych ey tat 140, a opuszczo- 
nych całkiem nazw 70, a przecież wziąłem tylko 15 auto- 
rów. Czy lepiej z innymi? to wiem, że, gdziem tylko zajrzał, zna- 
lazłem opuszczenia. Cytuje p. M. Helwinga, a nie podał z niego 



80 JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 

Żadnej nazwy; nawet Waga nie jest od tego wolny. Cóż sądzió 
o takiej pracy? Na cóżto podawać w spisie opracowanych dzieł 
3 wydania Rnapskiego, skoro się do żadnego nie zajrzało? na co 
Woronowskiego, jeżeli nie został wciągnięty, na co obie edycyo 
Lindego, skoro żadna nie jest cytowana? Już to, co ta podałem, 
daje taki stosunek, że na każde pięć nazw, tylko z owyeli pię- 
tnastu autorów, przeszło jedna jest opuszczona ^). Cóżby to do- 
piero było, gdyby zestawić rzetelnie całą literaturę. Że p. M, nie 
korzystał z Knapskiego, Woronowskiego, Lindego, to oczywista, 
ale jakim sposobem ze Słownika unleńskiego opuścił 21 nazw I 
chociaż to był jedyny z cytowanych słowników, do którego zaj- 
rzał. Zdaje się, że z XVI wieku żadnego też autora sam nie opra- 
cował, tylko brał cytaty z drugiej ręki. Czy zajrzał do Syren- 
skiego? zdaje się, że nie, bo go tak zdradzają owe cytaty: crti^- 
mum guarfum^ babikrówka^ oraz siedem innych opuszczeń. Ukła- 
dając słownik, „który ma zastąpić każdemu bibliotekę", tak się 
nie robi. 

„A przytem, co w tym spisie znaczą takie rzeczy: 
„Agrest — Yinum agreste^^ to jest sok jagód wyciśnięty I 
„Badiaga" zaliczona także do roślin, która, chociaż cytowana 
przez Wyżyckiego, jest przecież zwierzęciem. 

y^Amiant. Linum catharticum Hg. KI. Jun.", uczono mnie, że 
amiantem nazywają się włókna minerału zwanego asbestem, skądże 
autor dokom pono wał cytaty? 

„Zobaczmy teraz, jak p. M. podaje cytaty. W przedmowie 
obiecuje nam autor, że każdy ze słownika będzie mógł, wrazie 
wątpliwości lub potrzeby, każde podanie łatwo sprawdzić, tym- 
czasem cytuje dzieła bez podania stron. W jakimże słowniku robi 
ktoś cos podobnego? ażeby przekonać autora, jak to niełatwo 
wyszukać pod«ń dzieła, którego strona nie zacytowana i mój wy- 
kaz błędów podałem jego wzorem. Będzie miał próbkę, ile się na 
to czasu traci, jeżeli wyraz jest w regestrze, bo jeżeli go tam nie 
ma, a podany tylko w tekście, to trzeba cały tom wertować. 

^) Przy takim układzie słownika, w którym terminologia Linnćgo nie jest 
ujednostajniona, trzeba studyować, ile nazw jest faktycznie podanych, zdaje mi 
się, że w tym pierwszym arkuszu jest roślinnych .SOI. A że z piętnastu źródeł 
opuszczono nazw 70, to daje stosunek wyrazów podanych do opuszczonych, jak 
lOO : 23-2. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 8ł 

^Nietylko dzieła sa cytowane bez koniecznej ecisłości, ale 
i przytaczane bezładnie. Weźmy n. p. wyraz bakuń , do którego 
autor podał takie cytaty: „AW. — HRW. — KI. — Jnnd. — 
Cz. 3 — 1791 — Dembosz — Wyżyć. — Sł. akad. — Botanika 
Łom. — K. Maj.". Oczywiście żadnego w tem alfabetycznego po- 
rządku, a jeżeli zamiast dzieł podstawimy daty, to otrzymamy na- 
stępujące lata: 1848— 1871— 178B— 1880— 1859— 1791- 1845— 
1861 — 1875 — 1877. To jest poprostu bezład, którego się w żadnym 
słowniku nie spotyka. 

„Przytem brak ścisłości powszechny. Autor, który się skarży, 
że nie ma prawie nic nazw ludowych, odważa się przecież pisać 
pod agrest — „lud powszechnie", co jest fałszem, lud mówi często 
angryst, albo angrest, ale prócz tych latynizmów zachował i inne 
staropolskie nazwy. 

„Kto się bierze do słownika, powinien być w pracy swojej 
systematyczny, dokładny^ skrupulatny i nic na domysł nie mówić. 
„k, teraz dopiero o układzie samego dzieła. Maja być dwa 
tomy, jeden polsko-łaciński , drugi łacińsko-polski. W polsko-laciń- 
skim podaje autor przy nazwach z przed r. 1777 terminologia ła- 
cińska dziś niezrozumiałą, ale obiecuje podać skorowidze, które 
ułatwia ich zrozumienie każdemu. Jeżeli rzeczywiście takie poda, 
to dlaczegóż sam z nich nie korzystał i nie dopełnił obietnicy 
danej na tytule, że synonimy łacińskie są naukowe. Ale rozu- 
miemy, że, nie będąc specyalistą, trudno temu zadaniu podołać. 
To jednak, że i nazwy po r. 1777 mają różne synonimy łaciń- 
skie, tak, jak je autor in crudo znajdował w cytowanych dzie- 
łach, to jest już nie do darowania, bo przecież można było wziąć 
jakiś Nomenclator lub Florę i z ich pomocą wszystko sprowadzić 
do jednego mianownika. Ponieważ zaś autor tego nie zrobił, to 
skutek tego wszystkiego będzie taki, że tom drugi będzie tylko 
olbrzymim spisem alfabetycznym naukowych i nienaukowych nazw 
łacińskich z odpowiedniemi, a niekiedy i nieodpowiedniemi wyra- 
zami polskie mi. Bo, żeby dać jeden przykład : to, co autor pod 
jednym wyrazem Bania cytuje do Cucurbita, to odnosi się do- 
trzech gatunków różnych roślin, z których jedna należy do ro- 
dzaju Lagenaria! stosownie do czasu z którego cytaty pochodzą. 
„W drugim więc tomie nigdzie polskie nazwy dla tej 
samej rośliny nie będą zebrane razem pod jedną nazwa łaciń- 

Haterjaiy do hist. Jqz. pols. i dyalektologii. Tom I. 6 



82 JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 

ska. Jakże teraz wybierać jedne z nich, kiedy się nie wie, w ilu 
miejscach trzebaby jej szukać, a w dodatkn w każdem rniejscu^ 
jakem to wykazał na przykładzie wyrazu bakuń, trzeba osobnych 
stttdyów, żeby wynaleźć, kfóry z cytowanych autorów jest naj- 
dawniejszym. Cóż wobec tego stanu rzeczy znaczy owa obietnica, 
że będzie można łatwo wybierać między nazwami tej samej 1*0- 
śliny, kierując się powagą lub przewagą liczebna pisarzy ? 

„Mojem zdaniem , autor nie dotrzymał przy opracowania 
słownika żadnej z obietnic, któremi tak hojnie i szumnie szafo- 
wał w przedmowie. 

„Oczywiście, że w dalszym ciągu należy dopełnić (przed dru- 
kiem) braki cytata uporządkować je chronologicznie, podać wszę- 
dzie strony cytowanych dzieł i ustalić chociażby tylko nomenkla- 
turę Linnógo zapomoca Steudla czy innej książki, przedewszyst- 
kiem zaś podać rzetelna listę tego, co z pierwszej ręki, wprost 
ze źródła, zostało wciągnięte do słownika Jeżeli zaś autor nie jest 
w stanie starej terminologii łacińskiej sprowadzić do nowej, to nie 
widzę celu wydawania drugiego tomu łacińsko-polskiego". 

Na tę spokojna i objektywna recenzyę odpowiedział p. M. 
w następnym numerze Wszechświata^ nie przyznając mi w niczem 
racyi , w sposób tak arogancki i niegrzeczny, że postanowiłem po- 
zostawić słownik nadal losowi, jaki mu jego autor gotuje; nabraw- 
szy zaś wyobrażenia, że nie ma co na pracy pana M. polegać, 
zestawiałem sobie dalej nazwy roślin. Skoro zaś w tej robocie 
doszedłem do literatury XIX w.^ zmuszony i ją przeglądać kartkę 
po kartce, postanowiłem zbierać współcześnie także imiona pol- 
skie rodzajów, przede wszy stkiem dlatego, żeby módz ustalić sobie 
polskie nazwy rodzajów wchodzących w skład naszej flory. Zbie- 
ranie innych imion rodzajowych nie dodało stosunkowo zbyt wiele 
pracy i takim sposobem zebrał się, głównie w ciągu trzech osta- 
tnich lat, ten materyał, który teraz ogłaszam. Nie z tym zamia- 
rem go zbierałem, owszem wcale o tem niemyślałem aż do czasu, 
Idedy na wiosnę b. r. zetknąłem się przypadkiem z drugim, już 
ukończonym tomem łactńsko-polskim słownika p. Majewskiego. 

Drugi ten tom słownika pvoprzedza, podobnie jak pierwszy, 
bardzo długa przedmowa. Autor parafrazując w niej pewną część 
mojej krytyki o pierwszym zeszycie, dowodzi, jak potrzebne było 
sprowadzić polskie nazwy do wspólnego mianownika łacińskiej, 



8Ł0W1I1K BODZAJÓW ROŚLIN. 83 

<łziś używanej nomenklatnry, gdyż inaczej ta część słownika by- 
łaby bezładnym zbiorowiskiem nazwisk, oraz opisaje w jaki spo- 
sób tego wykonał. Zaznacza, że nie potrafił oznaczyć wszystkich 
dawniejszych imion łacińskich, odróżnił je jednak w tekście w pe- 
wien sposób od dobrze zdeterminowanych. ^Przy takim układzie — 
mówi autor w §. 20 -^ rzut oka wystarczy do odróżnienia nazwisk 
panujących w nauce od starych i niepewnych synonimów, jakie 
czekają jeszcze na zdeterminowanie". To dlatego tylko pod- 
noszę, że moja krytyka będzie się odnosić w-y- 
łącznie do tej częici materyału słownika^ którą 
pan M. jako właściwie oznaczona sam uznaje. 
W wyobrażeniu o wartości swego słownika autor jest tu już nieco 
skromniejszy, niż był w przedmowie do pierwszego toma, ale i tu 
jeszcze bardzo się chełpliwie pod tym wz^ędem wyraża i muszę 
przytoczyć odpowiedni tekst, żeby czytelnik był w stanie sam 
osądzić, o ile obietnice te odbiegają od ich spełnienia. 

„O naturze i pochodzeniu większej części zebranych tu na* 
zwisk, ski^zętny badacz przy pewnej pracy będzie mógł na mocy 
zgromadzonych tu faktów przyjść do wniosków: 

a) kiedy pierwszy raz zjawiło się w dostępnych mi pomni- 
kach piśmiennych; 

b) kto i dla jakiej istoty wprowadził łab utworzył nazwisko, 
all>o też zmienił jego znaczenie; 

c) kiedy, lub jak długo nazwisko było używane, a kiedy 
znikło; 

d) jakie jest jego rozpowszechnienie, pokrewieństwo i t. p. 
Oczywiście, że nie wszystkie te wnioski znajdą się u mnie 

gotowemi, ale przez umiejętne badanie, dadzą się wyprowadzić 
z mego słownika o wiele łatwiej, aniżeli bez niego. Przytoczenie 
przy każdem nazwiska, dzieł w których je spotkałem, ułatwi źró- 
dłowe poszukiwania". 

Tyłko brak odpowiedniego wykształcenia przyrodniczego może 
ttomaczyć taką pewność autora o wartości jego dzieła. Bo przy- 
najmniej w botanice pan M. nie posiada elementarnych wiado- 
mości. Tak jest, twierdzę to stanowczo wobec faktu , że między 
nazwami stokrotki {Bełłia perennis) podał berberys! (t. II, p. 113) 
i nie uderzyło go to ani przy zestawieniu kartek, ani podczas ro- 
bienia korekty, że za tym wyrazem położył cały szereg nazwisk 



84 JÓZEF ROSTAFIŃSKr. 

autorów (wszystko zmyślonych cytat), między innemi 
jednego i drugiego Wagę! oraz obu JundziłiówI Waga lub Jun- 
dziłł nieumiejacy odróżnić stokrotki od berberysu! to doprawdy 
już niesłychane. Nie jest to wyjątkowy taki przypadek, bo spotka- 
łem podobnie na str. 13 twierdzenie, że pan Łapczyński, tak za- 
służony naszych czasów florysta, znowu trzciny od tataraku! nie 
odróżniał. 

Panu Majewskiemu zdawało się , że do układania słownika 
zoologiczno- botanicznego nie trzeba żadnego wyksztiiłcenia , tylko 
inteligencyi , i ten, co się odważył, w dzisiejszym stanie rzeczy, 
nietylko staropolskie i staroczeskie imiona roślin oznaczać, nie wie, 
fo rodzajowa a co gatunkowa nazwa! Bo z największym zdumie- 
niem widzi się w tym tomie słownika pod rodzajami po- 
mieszczone polskie nazwy gatunków, bądź ludo- 
we, bądź autorów zeszłych wieków, piszących przed 
reformą Linn^go tak, jakby lud mógł nazywać takie abstrakcye, 
jak rodzaj, albo mogli nazywać rodzaje autorowie piszący w cza- 
sach, kiedy w nauce pojęcie rodzaju nie istniało! 

Gdybyśmy gatunkowe nazwy roślin używane przez autorów 
spotykali zawsze zebrane pod łacińskiem mianem rodzaju, do 
którego gatunek należy, moźnaby przypuszczać, że autor niezna- 
jacy się na rzeczy przecież miał jakaś pod tym względem za- 
sadę, ale tu nie ma żadnej. W rodzajach n. p. Barbarea^ Beta, 
Betonica^ Borago, Bryonia i t. d. tak jest, nazwy polskie ga- 
tunkowe są wszystkie mylnie wyliczcme, jako imiona rodzajów, 
i tak bywa najczęściej. Bywa jednak inaczej, bo n. p. w rodzaju 
Achillea, wszystkie takie imiona są — tym razem odpowiednio — 
pod właściwą gatunkową nazwą Achillea millefolium^ albo znów 
w rodzaju Bupleurum znajdujemy je — nie wchodzę w to, czy 
są trafne — słusznie nie pod nazwą rodzajową, ale rozmieszczone 
między dwoma gatunkami tego rodzaju. Naj dziwaczniej — a znów 
inaczej — postąpił sobie autor z taką kategoryą nazw odnoszą- 
cych się n. p. do gatunku Berheris wJgaris, lub do Acorus coda- 
mus, bo część ich umieścił pod gatunkiem, a część pod rodzajem ! 

W słowniku więc pana M. polskie imiona gatunków podane 
przez autorów w czasach, kiedy o rodzajach nie było mowy, są 
trojako traktowane. Albo są błędnie pomieszczone tylko pod nazwą 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚŁIN. 85 

rodzaju, albo też niewłaściwie w części pod rodzajem, a w części 
pod gatunkiem, albo wyjątkowo tylko trafnie pod gatunkami. 

W rozmieszczeniu nazw ludowych te same błędy, co z na^ 
z\irami poprzedniej kategoryi. Oczywiście, że nigdy nie powinny 
się znaleźć pod imieniem rodzaju, dlaczego je autor tak dość często 
pomieszcza, to sekret redakcyi. Ale to już jest wprost zdumiewa- 
jące, jeżeli nawet z jednego źródła nadesłane nazwy pewnej ro- 
śliny, jakoby ludowe, sa rozdzielone między rodzaj i jego gatu- 
nek , a przecież i taki przykład można zacytować; czytamy bo- 
giem w słowniku n. p. (II, p. 195) pod Chelidonium — opięta 
J. Gors, a pod Chdidonium majus — gniazdo, jaskółcze goiazdo 
J. Gors. 

Nie koniec na tem. Rzućmy okiem na str. 81, gdzie jest 
rodzaj Arisarum. Wyliczono tu pięć polskich nazw, z tych tylko 
jedna kleśniec jest na właściwym miejscu, inne cztery nazwy 
sa oczywiście gatunkowe, bo ich autorowie żyli w czasach, kiedy 
o rodzajach roślin, jako pojęciach naukowych, nie było mowy, 
ale te nazwy nie oznaczają gatunku należącego do rodzaju Ari- 
sarufn, są one nazwą gatunkową innego rodzaju, bo odnoszą się 
do Arum tenuifolium! Raz wpadłszy na trop podobnego błędu, 
odnajdujemy go i w innych miejscach. Rozbierzemy to na przy- 
kładzie, z którego się też dowiemy jes/.cze coś o opuszczeniach 
w słowniku. 

A zatem pod Acorus L. spotykamy wymienionych dziewięć 
imion polskich (II, p. 12), a mianowicie: 1) kosaciec, 2) lepiech, 
3) i 4) mieczyk (tylko różna pisownia), 5) i 7) mieczykowe (tylko 
pisownia różna), 6) mieczykowe korzenie ^), 8) olesznyk , 9) szu- 
war, 10) tatarak , 1 1) tatarze ziele. Z pomiędzy nich pierwsze, 
nie wiem, skąd wzięte, w książce bowiem, z której pan M. rzekomo 
cytuje, t. j. LoeseliuB Flora pruastca 1703^ nie ma ani jednej 
polskiej nazwy. Nie mam sposobności sprawdzenia 8 nazwy, że 
gatunkowa, to pewna, ale jakiego rodzaju jest gatunkiem ? Na- 
zwy wymienione pod 2), 9) i 11), sa gatunkiem- rodzaju Acorus 
{A, Calnmu8\ nazwy zaś wyliczone pod 8 — 7 należą do gatunku 



*) Cóż ma za sens podawanie zapisku o używaniu korzeni pewnej rośliny 
jako jej nazwy. Czy wyrażenia n. p. „l^olce, kwiaty, liście różane** i t. p. s^ 
nazwami róży?. 



86 JÓZKF ROSTAPIŃftKI. 

Z całkiem iDnego rodsajn nić Aćorui^ a mianowicie do rodzaju 
lr%8, a gatnnka Iris pseudoacorua ^) ! Pozostaje więc z O j e d ii a 
nazwa właściwie tu pomieszczona: tatarak, a po 
mozolnem studyam, moiemy doj4c, ie najstarszy z cytowanych 
tu autorów jest Dembosz (1841). Ztąd wynikałby logiczny wnio- 
sek, ie ten rodzaj Aeorut został po polsku po raz pierwszy wspom- 
niany przed niespełna 60 laty. Czy tak jest w istocie? Wcale 
nie! Pan M. bowiem, pomieszczając niewłaściwie różne gatunkowe 
nazwy, opuścił cztery nazwy rodzajowe, które tu rzeczywiście na- 
leżą. Z tych trzy: 1) kalmus, 2) ajer, 3) tatarskie ziele znajdują 
się w cytowanych przez niego dziełach; tatarskie ziele (jako imię 
rodzajowe) jest u Zawadzkiego (1836), ajer u Andrzejewskiego 
i obu Jundziłłów (1811), kalmus u Kluka (1786). Cóż sądzió o ta- 
kiej dokładności? A nie jest to wcale wyjątkowe zjawisko, owszem 
w rodzajach roślin krajowych nieledwo pospolite. 

Odkrywamy więc, że pan Majewski, w rodzajach należących 
do flory krajowej, pomieszczając niewłaściwe polskie imiona, opusz- 
cza właśnie te rodzajowe, które się tam znajdować powinny. Po- 
dany powyżej przykład wcale nie jest wyjątkiem, ale tu przykła- 
d<^w przytaczać nie potrzebuję, bo porównanie pod tym względem 
treści tego drugiego tomu z moim słownikiem będzie to stwierdzać 
na każdym kroku. Te opuszczenia pochodzą nietylko z niedbałego 
wypisywania, ale i stad, że pan M. podał w drugim nawet spisie 
źródeł dzieła, do których wcale nie zajrzał. 

Cóż się z tych porównań pokazuje co do opracowania ro- 
dzajów w słowniku pana M. ? Oto, że 1) pospolicie opuszczone są 
odpowiednie im polskie nazwy i to właśnie z najdawniejszych po- 



') Dziwna, ie te aame naswjr b% podana w słowniku w trzech różnjob 
miejscach. Dwa razj błędnie; raz tu pod Acor%u {%iT. 12) i drugi raz znów pod 
rodzajem, a mianowicie na str. 361 odniesione do Okidiolus, trzeci zaś raz, 
właściwie na str. 410, do gatunku Iris psetidoaem u§. Co dziwniejsza, ie w tych 
tjlk* rasach, kMy Mą niewtaftoiwle odniesione (str. 12 i 86 1), po aa nas wami 
ciągną się cytaty wieła starożytnych pisarzy, tam saś, gdaie te cytaty jedynie 
powinny się znajdować, nie ma ani jednej I Skoro zaś we wszystkich tych trzech 
razach rodzaje i gatunek są poprzedzone znakiem wskazującym, ie autor słow- 
nika był w sianie (§. 20 pnedmowy) te nazwy osnaesy^ według dzisiejszej no- 
menklatuary, wi^ wedłkig własnego pnakonaaia w kaidym i tych trzaeh razów 
trafoie oznaczał!! I chociai za kaidym razem inaczej. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 87 

chodząee źródeł; 2) że pomieszczone są tam nazwy, które wcale 
nie powinny się znajdować. Jedne z nich są to nazwy lądowe ro- 
sHn, te powinny być odniesione do ^atanków, którym sluża. Drug% 
kategorya niewłaściwie zaliczonych nazw stanowią nazwy gatun* 
ków, nźyte przez dawniejszych pisarzy. Z pomiędzy nich niektóra 
naleią do tego samego rodzaja, inne zaś są nawet gatunkami cał* 
kiem innego Inb innych rodzajów, niż tego, pod którym je paa 
M. wylicza. 

Przejdźmy teraz do innej strony słownika, do sprawdzenia 
dokładnoBci eytat, tak jak je autor szeregami podaje. Wybieramy 
w tym cela rodzaj Capparia (t. II, p. 164) dlatego, źe cytat jest 
ani zbyt wiele ani zbyt mało. Przytaczam dosłownie odpowiedni 
tekst, tylko nnmeraję kolejne nazwy polskie, iehj mi łatwiej było 
omawiać odniesione do nich cytaty. 
Capparia L. 

1) Kapar. Sł. Wi leń. — AW. —Syreni us z. — CW. — 
CZ. — Leś. — Leś. 2. — Z i em. — En cy ki. — Bot a- 
nika Łom. — 8—16 — 16. 

2) Kapari. F a 1 i m i e r z 1534 {Capparia). 

3) Kaparek. Lekarz wiejski. 

4) Kaparki. Ziem. — AW. — SI. W i I e ń. 

5) Kapary. AW. — Pisul. 2. — Lewar t. — Syre- 
ninsz. — Sł. Wileń. — CW. — Cz. — L e ś. — Knap. — 
Pisul. Gromady — A. M. 

6) Kappar. AW. — CW. — Cz. — L e ś. — Ziem. — 
L e 8. 2. — E n c y k 1. 

7) Kappary. S p i c z. 1554. Sień. 1568. 

Na pierwszy rzut oka widzimy niewłaściwie cytowanych tu 
autorów zeszłych wieków, jak Falimierz, Siennik, Spiczyński, Sy- 
reniusz, którzy mogli wspominać tylko o gatunku Capparis spi- 
nosa. Do tej kategoryi niewłaściwie tu cytowanych autorów na- 
leży 1 Lekarz wiejskie nie posłngujacy się jeszcze podwójna nomen- 
klatura, oraz notatki rękopiśmienne oznaczone znakami 8, 16 i 15. 
Jeżeli te cytaty — jak należy — wykreślimy, stracimy trzy ro- 
dzajowe nazwy, a zatem 2), 3) i 7). 

Sprawdzając dalej cytaty podane w słowniku ze źródłami, 
cytata po cytacie i książka po książce, przekonamy się o tern, co 
następuje: 



88 JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 

Pod nazwą 1) skomponowano cytaty: AW. — CW. — 
C z. — Ziem. 

Pod nazwą 5) mylnie pomieszczone cytaty: CW. — Leś. — 
Pisul. Gromady. 

Pod nazwą 6) prawie wszystkis cytaty, bo sześó z siedmiu, 
a mianowicie : C W. — C z. — Leś. — Ziem. — L e s. 2. — : 
E n c y k 1. sa fałszywe. 

Zdawałoby się więc, że tekst p. Majewskiego pod Capparis 
tak powinien wyglądać: 

1) Kapar Sł. Wileń. — Les. — Leś. 2. — Ziem. — Encykl. — 
Botanika Łom. 

4) Kaparki Ziem. — AW. — Sł. Wileń. 

5) Kapary AW. — Pisul. 2. — Lewart. — Sł. Wileń. — Gz. 

6) Kappar AW. 

Wypadałoby ż tego, szukając w każdym szeregu najstar- 
szego z cytowanych dzieł, że o rodzaju Capparis jest wzmianka 
po raz pierwszy w r. 1848, że wówczas powstały naraz trzy na- 
zwy, a mianowicie 4), 5) i 6), w r. zaś 1856 użyto po raz pierw- 
szy nazwy 1). 

Cóż się jednak w rzeczywistości pokazuje? Oto: 
Pod nazwa 1) opuszczono cytaty Cz. 5 i HRW. 
Pod nazwa 3) istnieje cytata S ł. Wileń. 
Pod nazwa 4) opuszczono cytatę W. 
Pod nazwa 5) niepomieszczono cytat KI. L n. i M e d. 
Pod nazwą 6) brak cytat S ł. Wileń. i O. 
Pod nazwa 7) nie ma cytat Dziar. i Sień. oraz PisuL 
Gromady. 

Jeżeli z pierwotnego tekstu, w którym było 38 cytat, wy- 
kreślimy — jak należy — cytat 23, a do pozostałych 15 dopi- 
szemy 1 1 , które opuszczono, jakże ten pierwotny tekst będzie 
wyglądał obok sprostowanego? Widziane to rzeczy w jakimkol- 
wiek słowniku? 

Tak sprostowane cytaty opowiedzą coś całkiem innego, a mia- 
nowicie, że rodzaj Capparis nazwał pierwszy Kluk w roku 1786, 
potem nazywali go kolejno odmiennie: Wodzicki (1820), Siemiąt- 
kowski (1820), Dziarkowski (1824), Leśniewski (1858). Nie będzie 
to jeszcze cała prawda, bo pan Majewski nie wyczerpał źródeł, ale 



SŁOWNIK RODZAJÓW R08L1N. 89 

zavrBze znacznie bliższe rzeczywistości niż to, czego się z tekstu słow- 
nika fałszywie dowiedzieć można. 

Pan Majewski zastrzegł się i zastrzega się, że on daje tylko 
wpół surowy materyał , to znaczy, że nie przesadza trafności 
podań znajdowanych w źródłach, ale zestawia nazwy tak, jak je 
spotyka oznaczone. Z powyż^szego mógł jednak czytelnik nabrać 
^wyobrażenia , że to nie jest nawpół surowy, alenawpół 
fałszywy materyał; teraz się przekonamy, że bywa i nietylko 
nawpół fałszywy, ale też zupełnie fałszowany. 

Na str. 107 (tomu II) czytamy bowiem co następuje: 

BalauaWon Hook. Myrt. 

granatczak S ł. W i 1 e ń. (Balausta)^ 
granaty pełne K 1. {BalausHum). 

Rodzaj Balauation został utworzony przez Hookera w roku 
1852, odrazu więc uderza niepodobieństwo, aby Kluk, żyjący 
i¥ zeszłym wieku, mógł o nim mówić. W dziele O roślinach t. I, 
część V, nr. 114 czytamy: y^BaUmstium granaty pełne. Jest to gra- 
natowe drzewo bez owocu, ale z kwiatem pełnym i pięknym....". 
Nie potrzeba więc na to wielkiej erudycyi, aby wiedzieć, że tu mowa 
o ^^SLXxixi\L\x Punica granatum. Co do drugiej nazwy „granatczak", to 
Toraaszewicz w Słowniku wileńskim najwyraźniej pisze, że pewna 
postać owoców, po łacinie balauata zwana , nazywają botanicy 
polscy granatczak. I takim sposobem z terminu, oznaczającego pe- 
wien typ owocu i nazwy gatunku, skomponowano imiona rodza- 
jowe nieistniejące w literaturze i odniesiono do rodzaju roślin, o któ- 
rych n nas nikt nigdy nie słyszał i nie pisał. 

Teraz, przeglądając oba tomy słownika, rozumiem, dla czego 
p. M. w 1885 r. nie chciał iść za memi dobremi radami, pomimo 
tego, że mu dawałem taki ogromny materyał do dyspozycyi , jaki 
dziś jeszcze wzbogaciłby niezmiernie jego słownik, po prostu, nie 
był odpowiednio wykształcony, żeby, pomimo swej inteligencyi, zro- 
zumieć, jak należy robić słownik i że nie miał sam jasnego po- 
jęcia, co zamierza, za czem między innemi poszło także marnowa- 
nie pracy i pieniędzy, żeby w obu tomach powtarzać wszystkie te 
same cytaty. 

Nie lepiej, niż z rodzajami, ma się rzecz z na/.wami gatun- 
ków w słowniku. Widziehśmy, co z nazw rodzajowych należy prze- 



90 JÓZBP ROSTAFIŃSKI. 

nosić do gatunkowych, a te same tu chyby, co powyżej, przeciec 
pan M., żeby zacytować choć jeden nadzwyczajny przykład, ga- 
tunek kosmatej babki (Hantago media), który zna każda wiejska 
baba , odnosi do Bupleurum fałcatum I to godne chyba berberysu 
i stokrotki. 

Pan M. podaje nazwy rodzin. Z cytat pokazuje się, że naj- 
wcześniejsze dzieło, z którego robił wypisy, pochodzi z r. 1841. 
Zdawałoby się wobec tego, że u nas o systemie naturalnym do- 
wiedziano się tak późno. Tymczasem w rzeczywistości już w Za- 
polskiego botanice z roku 1787 snajduja się wspomniane rodziny. 
Następnie — jak widzieliśmy z przedmowy — dzieło Wodzickiega 
z r. 1827 ułożone jest na podstawie systemu naturalnego. W pod- 
ręcznej botanice Wierzbowskiego z r. 1833 spotykamy też wyli- 
czenie rodzin. Jednem słowem, idziemy i pod tym względem za 
europejskim ruchem i nie należymy do zacofańców, którzy do- 
piero w połowie tego wieku mieli się zapoznać z postępem wie- 
dzy. Tak na każdym kroku można ze słownika nabierać tylko 
fałszywych pojęć. 

Czy jest drugi podobny słownik? czy jest drugie podobnie 
chełpliwe partactwo? powątpiewam. 

Wobec tego uważałem po prostu za obowiązek rozpocząć nie- 
bawem druk słownika, chociaż tylko imion rodzajów, żeby każdy 
mógł znaleźć w nim pożądane sprostowanie. 

2. Wykonanie tej pracy. 

Zdawałoby się, że nic łatwiejszego, jak zestawić ze źródeł 
polskie imiona rodzajowe roślin ; przeeież nie potrzeba nic innego, 
jak wybrać odpowiednią literaturę, zix)bić z niej dokładne wy- 
pisy i potem je zestawić. A chociaż w rzeczywistości cała praca 
polega na takich trzech kolejnych czynnościach, to przeeież każda 
z nich nastręcza pewną trudność. 

Nad pierwszą , to jest wybraniem dzieł, nie będę się rozwo- 
dzić. Wiem, o iłem rzecz wyczerpał i w tem wyższość moja nad 
pracami poprzedników." Antoni Waga w powyżej cytowanym ustę- 
pie (na str. 55) dawał poznać, jakoby bardzo dużo zrobił, jeżeli 
nie wszystko, co za jego ezasów zrobić się dało. J. Czerwiakowski 
mówi o nazwach, że wyczerpywał ich wszelki zapas, jaki mu się^ 



SŁOWNIK KODZAIÓW ROŚLIN. 91' 

nawet w ulotnych pisemkach napotkać zdarzyło. Pan E. Majewski 
sadził butnie, że jego słownik zastąpi przyrodaikowi najzupełniej- 
Bzą bibliotekę — a każdy z nich niedostatecznie wybierał. Ja 
kiiknnastu książek, któro wciągnąć chciałem, nie opracowałem, 
jak nie opracowałem prawie wcale cenników ogrodniczych , z któ- 
rych, co prawda, dostałoby się tylko znaczna ilość przekręceń^ 
mo&e hj6, że sa i książki, których nie znam, a któreby też zwięk- 
szyły materyał, ale przynajmniej mam to przekonanie; że togo,. 
com przejrzał, sprawdzać już nie warto. Otwarta więc droga do 
dalszej budowy i dopełnień, a to chyba pewne, że żaden słowni- 
karz przyszłego wielkiego słownika języka polskiego tyle by na- 
wet, co ja, nie zebrał , bo by nie mógł tak wiele czasu na jedne 
botanikę poświęcić. 

Starając się o możliwe wyczerpanie przedmiotu, nie starałen> 
się o niepotrzebne powiększanie i tak zbytecznej ilości nazw rodza- 
jowych; nie wypisywałem więc nic z rękopisów. Raz postawiwszy 
tę B pewnością racyonalna zasadę, opuściłem nawet ciekawą rzecz- 
która posiadam , bo zestawienie rodzajów flory polskiej , którego 
używał do wykładów w szkole głównej mój profesor Jerzy Alek- 
sandrowicz. 

Słowniki mają obowiązek skrupulatnie zbierać materyał na- 
leżący do ich zakrasn; ich twór<^ nie są autorami, to też przyzna 
każdy, że nie miałem racyi się niemi zajmować. Wyliczanie ich 
błędów byłoby żmudną a nieproduktywną pracą. Ponieważ jednak, 
nie mówiłem nic w tekście ani o Słowniku LindegO; ani o Słoto- 
mku vńleń$kim, chcę tu o nich pomówić. 

Bogumił Linde, wobec braku jakiegokolwiek opracowania no- 
menklatury botanicznej, tak sobie w Słowniku języka polskiego 
postąpił. Co Kluk oraz jego następcy z polskich nazw odnieśli 
do nowoczesnej nomenklatury łacińskiej, to i on tam wiernie od- 
niósł. Imiona zaś z wieln autorów dawniejszych od Kluka, skrzęt- 
nie zebrane, podawał wraz z współczesna im nazwą łacińską, siląc 
się na zestawienie jej z dzisiejsza, naukowa. Ponieważ jednak 
te dawne nazwy łacińskie brzmią często podobnie, jak dzisiejsze, 
a osnaczaja całkiem inne rzeczy, przeto polskie nazwy w Słoio- 
mku Lindego sa często całkiem mylnie zestawione i fałszywie na ła- 
cinę tłomaezone. Polskie nazwy rodzajów i gatunków roślin w Słoto-- 
niku Lindego są tylko bogatym materyałem przygotowanym do- 



92 JÓZBF ROSTAFIŃSKI. 

opracowania, tern łatwiejszego, skoro podane są zawsze najdokład- 
niej źródła, z których rzecz wzięta. 

Na błędach Lindego poznał się współpracownik dzieła przy- 
rodniczego w Słotoniku wileńskim W. Tomaszewicz, zaznaczając 
trafnie w przedmowie (p. VI), że Linde jest czasem zgubnym do- 
radcą. Starał się też błędy Lindego sprostować. Całkiem jednak 
niepotrzebnie dał w Słoumiku, za łacińskim wzorem, polska ukła- 
dową nomenklaturę, to jest, nazywając gatunki dwoma imionami^ 
rzeczownikiem i przymiotnikiem. Taka rzecz w jakiejś florze mia- 
łaby tylko racyą bytu, nie nadaje się zaś do słownika. Słowniki 
imion rodzajowych — jako części terminologii — podawać nie 
potrzebują. Jeżeli zaś słownik jest tak obszerny, że daje wogóle 
terminologie, to powinien dawać całkiem odrębnie imiona rodzajów, 
a odrębnie gatunków. Tomaszewicz błądził nieraz w odnoszeniu 
nazw gatunkowych do imion rodzajów, ale wogóle był to współ- 
pracownik sumienny i znający się na rzeczy, jego praca jest też 
dość krytyczna. To też chociaż znajdzie się i w tym Słowniku 
•często błąd, to jednak wobec ogromu pracy sumiennej zasługuje 
na rozgrzeszenie, tembardziej, że to nic spacyalny słownik. 

Chociaż tak się zapatruję na stosunek mej pracy do słowni- 
ków, to przecież porównywałem z niemi swój materyał, żeby 
się ustrzedz możliwych przeoczeń • lub niedokładności. Mogę więc 
sumiennie powiedzieć, że tylko w źródłach, których nie podałem 
jako opracowane, może się znaleźć jakieś dopełnienie mego Siów- 
nika. Jeżeli zaś w moim nie ma nazw zapisanych gdzieindziej 
jako rodzajowych, to należy je wykreślić; bo są mylnie tam po- 
mieszczone lub przekręcone. 



Co do drugiej czynności wypisów, to trudności rzeczywiste 
istnieją, a raczej rzecz tak stoi, że człowiek bez należytego przy- 
rodniczego wykształcenia może popełnić mnóstwo błędów; jakim 
sposobem, to zaraz szczegółowo wyjaśnię. 

Pierwsza kategorya trudności polega na zdecydowaniu, czy 
dzieło jakieś używa nomenklatury Linnógo (a zatem posługującej 
się rodzajami), czy poprzedniej. To nie jest rzecz tak całkiem 
prosta dlatego, że całe legiony jednowy razowy eh imion gatunków 
starej nomenklatury przyjął Linnó właśnie jako nazwy rodzajowe. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 93 

A zatem weźmy pozytywny przykład: Ks. Kluka Botanika dla 
szkół narodowych z r. 1785 i drugie jej wileńskie wydanie z r. 
1787 podaje mnóstwo przykładów roślin po łacinie i po polsku. Czy- 
tając łacińskie imiona takie, jak n. p. Trificum, Hordeum^ Secale, 
Jivena, Arundo i dziesiątki innych, zdawałoby się, że to o rodza- 
jach mowa, ale skoro znajdziemy takie nazwy jak: Persioa^ Po^ 
mumy Chosularia^ Fraga^ Beladona^ Stramontum etc, które nie 
były nigdy użyte przez Linn6go na oznaczenie rodzajów, to bę- 
dziemy raieó pcwnośó, źe i wszystkie poprzednie imiona łacińskie 
oznaczają tylko gatunki roślin, a zatem i polskie odpowiednie im 
nazwy, są nazwami gatunków. 

Sa dzieła używające już słownictwa Linnógo a przecież pła- 
tające między nazwy rodzajowe nazwy jednowyrazowe gatunków 
starej nomenklatury; w takich razach trzeba się mieć bardzo na 
baczności, żeby nie strzelić głupstwa. M^imy n. p. Dziarkowskiego 
Wybór roślin krajowych,.,, z roku 1821. Autor ten posługuje się 
zwykle słownictwem Linnógo, ale n. p. na str. 196 czytamy An- 
tho8^ na str. 197 ChamomiUa^ na str. 209 Apium dulce, na str. 212 
Dłdcamara^ na str. 233 Acacia 8ilvestrts i spostrzegamy, że to 
nazwy starożytne gatunków, a zatem odpowiednich im polskich 
nie wypisujemy. Wobec tego, skoro też na str. 63 Raphanus na- 
zwany jest chrzanem , rozumiemy, że Dziarkowski nie chciał na- 
zywać rodzaju Linnćgo Raphaniis — chrzanem , tylko użył na 
oznaczenie gatunku rośliny, zwanej chrzanem^ zamiast łacińskiej 
nazwy Linnógo Cochlearia armoracia, nazwy starożytnej Rapha- 
nw^; nie wypiszemy więc Raphanus — clirzan, co by było błę- 
dem, i nie wypiszemy polskich imion stojących obok: Anthos, Cha- 
momiUa etc, jako rodzajowych. Zwłaszcza w farmacyach pozostały 
w użyciu stare jednowyrazowe nazwy łacińskie gatunków i trzeba 
się strzedz, żeby ich nie brać za rodzajowe. Przytoczę, że Kacz- 
kowski w swojej Homeopatyij która wyszła przecież w r. 1871, trzy- 
mał się wzorów swoich z r. 1887! i wiele takich nazw używał. 

Wyjątkowo trzeba rzecz po prostu studyować. Tak, żeby 
dać choć jeden przykład tego rodzaju, Kruszyna uważa się po- 
spolicie za gatunek rodzaju Rhamnus i nazywa się R. fratigula; 
są jednak autorowie uważający ja za osobny rodzaj Frangula, 
W Zapolskiego książce z wieku zeszłego (t. II, p. 104) czytamy: 
Frangula — kruszyna. Czy to o rodzaju mowa? nie, o gatunku,. 



"94 jÓZiBF BOSTAFIŃSKI. 

skoro rodzaj taki został ntwcNrzony dopiero w r. 1827 przez Bro-- 
gniarta. Dopiero więc w dziełaeh wyszłych po r. 1827 imię kru- 
szyna zestawiona z Frangula może oznaczać taki rodzaj. 

Druga kategorya trudności polega na potrzebie opatrzenia 
się , źe rodzajowa nazwa iacińska użyta jest w skróceniu za gar- 
tunkową. A zatem n. p. w Dziarkowskiego wyborze na str. 232 
czytamy: szonta (Marrubium). Chociaż Marrubium jest imieniem 
rodzajowem Linnógo, przecież byłoby zupełnie mylnie, gdybyśmy 
zapisali wyraz szonta jak polskie imię rodzajowe. Dziarkowski 
myślał o gatunku i zaniedbał tylko po Marrubium dopisać vtt/- 
gare. Że tak jest, przekonywa nas uważne przeczytanie tekstu, 

które tak brzmi: ,,8Zonta (Marrubium)^ liście maja gorycz 

Już to ziele poniekąd dziś mniej jest używane. . .^, z czego wy* 
oika, że tu o rzeczy konkretnej, o gatunku rośliny mowa. Takich 
przykładów możnaby na setki przytoczyć. Sa autorowie, n. p. Ber- 
•dau, którzy bardzo chętnie posługują się taką metodą, wymaga- 
jąca ciągłej uwagi podczas wypisywania. Chcę zwrócić uwagę 
na jedne. 

Specyalna taka kategorya stanowi sposób zapisywania nazw 
roślinnych przez folklorystów. Czytamy n. p. w Pamię/tniku ftajfogra- 
ficsBnym (V, 12) Aconitum — korki. Byłoby bez sensu myśleć, że 
to rodzajowa n»zwa, bo przecież lud o takich abstrakcyach po- 
jęcia mieć nie może; nie^ to tylko autor, zamiast zapisać Aconiśum 
NapdluBj zanotował samo Aoonitum, wiedząc, że botanicy nie po- 
mylą się w oznaczeniu gatunku. Albo też inny autor w podobnym 
razie może nie był w stanie dokładniej oznaczyć rośliny, jak tylko 
.podać, do którego rodzaju należy. 

Bywa i odwrotnie. N. p. w botanice Chałubińskiego na str. 
^90 czytamy: -Dlatego niektóre nazwy używane bywają jako 
środki . . . przeciwzimniczne (ozanka [Teucrium chamaedry$\ Teu- 
^rium 8Cord{ufn\). „Cóż to znaczy, czy te oba gatunki Teucrium są 
nazwane ozanka? nie: wręcz odwrotnie, ozanka jest nazwą rodza- 
jową. Autor mógł napisać dokładniej tak: .... przeciwzimiczne 
(ozanka — Teucrium y a mianowicie jej gatunki: T. chamaedrya 
i T, acordium). Na następnej stronie w tej samej książce czytamy 
raz po nazwie czerwienica w nawiasie Anchusa tinctoria^ a drugi 
Tsz Anehusa iudica^ stad znów wniosek, że mamy wypisać pod 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. "" 95 

Anchusa — czerwienica jaka imię rodzajowe polskie, użyte w tern 
miejscu przez ChatubińEkiego. 

Trzecia kategorja trudności leży w tern, że jest mnóstwo 
pospolitych imion dwuwyrazowych gatunków^ złożonych z rzeczo- 
TYnika i przymiotnika, jeżeli po nich stoi po łacinie nazwany ga- 
tunek, daje to pozór, jakoby rzeczownik polskiego pospolitego 
imienia gatunku był nazwą rodzajową, chociaż tak nie jest. Na- 
przykład Pacewicz w botanice na str. 227 nazywa Pyrethrum ta- 
nacetum „piwonia wonna". Byłoby błędem wypisać w tym razie 
piTTonia jako nazwę rodzajowa Pyrethrum^ bo autor nie użył tu 
nazwy piwonia wonna, jako nazwy polskiej , według łacińskiego 
wzoru utworzonej, ale jako nazwy pospolitej dwuwyrazowej pew- 
nego gatunku, który inaczej nazywa się Tancuieium Bahandta, 

Czwarta kategoryą stanowią oczywiste pomyłki w użyciu 
pewnej łacińskiej nomenklatury obok polskiej, lub też odwrotnie. 
Tak n. p. w Dziarkowskiego wyborze czytamy (ed. 1821, p. 66) 
czeremcha śliwa {Prunits Padus\ wypisując bezmyślnie zanotowa- 
libyśmy: PrunuB — czeremcha. Ale oczywistą jest rzeczą, że autor 
pomylił się tu i napisał czeremcha śliwa, zamiast śliwa czeremcha. 
Albo znów przykład innego rodzaju, w Dzierzkowskiego wyborze 
{ed. 1803, p. 99) czytamy: kozłek sałatka {Lactuca olitoria). Ta- 
kiej nazwy łacińskiej nie ma, autor się pomyliła powinno być 
wypisane Yalerianella óliloria. !Nie zapiszemy więc Lacluca — ko- 
złek, bo by to było mylne. 

Przychodzimy do ostatniej kategoryi — rzeczywiście cieka- 
wej, błędów. Jeżeli w tekście książki znajduje się zapisane 
imię inne, niżby autor chciał podać, to jest błąd. Jeżeli jednak 
mamy taki przypadek: Wodzicki nazywa rodzaj Iris — kosa- 
ciec; ale w dalszym ciągu wielokrotnie pisze inaczej, bo: „ko- 
saciec''. Kozaciec jest więc błąd, ale godny zanotowania, bo, spi- 
sując n. p. nazwy roślin, zapiszemy go w przyszłości jako jedne 
ze zbiorowych nazw na gatunki rodzaju Iris, Albo błąd jednego 
autora, odpisany przez innego, przestaje odtąd być błędem, to 
przecież warto ten fakt również zanotować. W takich i podobnych 
ciekawych przypadkach notowałem imiona, nawet takie, które za 
błędy uważałem, ale dla odróżnienia ich od prawdziwych, kładłem 
po nich znak taki ?. 

Chcę wreszcie zaznaczyć, że, jeżeli nazwa jakaś była podana 



96 JÓZKP ROSTAFIŃSKI. 

współcześnie przez dwu autorów, wybierałem do zacytowania po- 
ważniejszego, lub tego, którego dzieło powszechniej jest znane. 

To byłyby zapewne wszystkie już okoliczności, na które 
trzeba zważać, zbierając niateryał do słownika rodzajów. Ściśle 
biorąc, nie są to żadne trudności i człowiek odpowiednio wykształ- 
cony a sumienny z łatwością da sobie z niemi radę. 

Co do sposobu, jakem zestawiał, nie potrzebuję bawić się w żadne 
opowiadania, bo co to może kogo obchodzić, jak warsztat urzą- 
dzony, aby tylko wyszedł z niego dobry materyał. Chcę tylko 
wspomnieć, że ze wszystkich ważnych dzieł wypisywałem nazwy 
od tytułowej karty do końca, oraz porównywając je z indeksem, 
poprawiwszy naturalnie przedtem tekst według wykazu błędów, 
jeżeli był jaki; ale niektóre książki, po których przerzuceniu na- 
bierałem wyobrażenia, że zawierają plewy, przeglądałem, zazna- 
czając i wypisując z nich tylko to, co uważałem za godne wypi- 
sywania, to jest budzące wątpliwość, czy nie nowe. Wątpię, czy 
w skutek tego przeoczyłem to lub owo imię. 

Niemało miałem kłopotu w zebraniu literatury. Panowie: 
F. Chłapowski, B. Erżepki, K. Estreicher, J. Karłowicz, J. Peszke 
oraz J. Wysogórski przyjmą najuprzejmiejsze podziękowanie za 
pomoc w ułatwieniu mi tego zadania. 

Bardzo wielu moich uczniów chętnie mi w pracy poma- 
gało; nie notowałem ich nazwisk od początku roboty, nie mogę 
wyliczać jednych, opuszczając drugich, ale dziękując wszystkim 
wogóle, chcę podziękować szczególniej panom: Henrykowi Bart- 
mańskiemu, Franciszkowi Gartnerowi, oraz Izydorowi Stangenhau- 
sowi, którzy znacznie więcej od innych ze mna współpracowali. 



Mając spisywać słownik, trzeba się było zastanowić, co i j?\k 
z zebranego materyału cytować. Podawać wszystko poprostu nie 
byłoby sensu, bo cóżby za cel miało znaleźć pod Triticum — psze- 
nica, jakie kilkadziesiąt cytat? Taka ich mnogość żadnego nie mia- 
łaby celu, owszem utrudniałaby dostęp do źródeł, do których warto 
zajrzeć. Zresztą, co najważniejsza, ileżby druk w takim razie za- 
jął? Ze względów więc oszczędności, po zastanowieniu się do- 
kładnem, postanowiłem tak zrobić. Pod łacińskim mianem podaję 
polskie nazwy w chronologicznym porządku czasu, w jakim się 



SŁOWNIE RODZAJÓW ROŚLIN. 97 

kolepo ukazywały, przez co każdy na pierwszy rzut oka bę- 
dzie mógł wiedzieć, jak się w kolei czasu rozwijało słownictwo 
pewnego rodzaju; słownikarz rządny alfabetu, znajdzie tak ze- 
stawione w polsko-łacińskim odsyłaczu. Cytuję zawsze najpierw szo 
źródło, w którem pewną nazwę znalazłem. Jeżeli pewna nazwa 
była używana powszechnie wobec innych raz lub kilka tylko 
razy wspomnianych, to kładłem po niej w nawiasie: ^p o s p o 1 i- 
c i e*', to znaczy, że pospolicie używana. Jeżeli były dwie nazwy 
równie częste, dopisywałem do nich obu b. często albo często. 
Przeważała jedna z nich , kładłem przy przeważającej bard z o 
często, przy nie tak często używanej tylko często. Takie 
oznaczenia zastąpiłyby w zupełności niepotrzebne cytowanie wszyst- 
kich źródeł. Ale mi przecież było żal takiej kolosalnej masy do- 
kładnych cytat, z których sam tylko mógłbym korzystać. Posta- 
nowiłem więc wybrać pewne dzieła, z których cytuję wszystkie 
imiona rodzajów, do których mój słownik staje się pod tym wzglę- 
dem dokładnym indeksem. Wybór zrobiłem taki. 1) Kluka Dykcyo- 
narZy bo to pierwsze źródło, pewno i bez pomieszczenia w wyborze 
prawie zawsze by się znalazło. Następnie w chronologicznym po- 
rządku idą floryści: 2) Jundziłła młodszego Flora Litioy (1830)* 
bo jeszcze dziś używana i stanowi pewien okres w słownictwie; 
3) Wagi Flora polaka (1847, 48) najpopularniejsza ze wszystkich flor 
do dziś dnia; 4) Berdaua Flora okolic Krakowa (1859j, pierwsze 
słownictwo galicyjskie, które z tego źródła bardzo się rozchodziło ; 
5} Szafarkiewicza Ilora poznańskiego w drugim kursie jego historyi 
naturalnej {i^&\\ bo ta znów promieniowała na Wielkopolskę; 6) An- 
drzejewskiego Flora Ukrainy (1869), rzecz choć przestarzała, ale 
najgłośniejszego za granicą polskiego florysty i pisana znów w innej 
okolicy kraju; 7) Berdaua klasyczna Flora Tatr (1891), ostatnia 
i tak gruntowna flora. Dodałem wreszcie 8) Botaniki szczególnej 
Czerwiakowskiego wszystkie sześć tomów, klasyczne i jedyne dzieło 
systematyczne polskie w takich rozmiarach, bo każdy słownikarz 
języka polskiego, biorąc się do roboty, tegoby pominąć nie mógł. 
Zdaje mi się, że wybór jest trafny. W ten sposób choć część 
ogromnej pracy zostanie oddana do powszecłinego użytku i słow- 
nik będzie zarazem podwójnie użyteczny botanikom. 

Wskutek tak ograniczonego cytowania nieraz się musi zda- 
rzyć, że słownik podaje nazwę, której pewien autor używał wyjąt- 

Materjai/ do HUt. jc«. poli. i dyalektologli. Tom I. 7 



98 JÓZEF ROSTAPrŃSKr. 

kowo, ale użył po raz jjierwszy, a nie tę którą się ciągle posłu- 
giwał, ale która była już znana. Kto ciekawy słownictwa pewnego 
autora, może go szukać wnaj prostszy sposób w jogo dziełach. 

Wypada się zastanowić taUźe, juk cytować. Ta kwestya od- 
nosi się do dwu okoliczności , tyczących się łacińskich imion ro- 
dzajów i rodzin. Wiadomo powszeclinio, i mówiłem już o tern. 
powyżej , żo granice rodzajów są elastyczne, co zależy od gustu 
autorów i od rozległości pracy, którą podjęli, ira bowiem praca 
ogólniejsza, tem dogodniej jest kłaść szerokie granice rodzajów. 
Ponieważ nas obchodzą przedewszystkiem rodzaje krajowej flory, 
w której mnożenie rodzajów jest uzasadnione, przeto, pomimo od- 
miennego gustu, przyjąłem w całej pracy wszystkie rodzaje, które 
tylko autorowie polscy nazywali, nic nie włączając do szerzej po- 
jętych. Tylko tam, gdzie był oczywisty prosty synonim, odsyłałem 
gdzie należy. Odsyłałem też wyrazy łacińskie do niepoznania prze- 
kręcone w polskich źródłach do prawdziwych. 

Nazwom rodzin dajemy dziś zwykle końcówkę: aceae, ple- 
mionom końcówkę: eae. ^uzwa Solanaceae oznacza rodzinę, nazwa 
Solaneae plemię. Ale to drugie zakończenie często było dawniej 
używane na oznaczenie rodziny. Wybrnąłem z tego, żeby nie pisać 
czy plemię, czy rodzina, w ten sposób, że dla odróżnienia na pierw- 
szy rzut oka łacińskich nazw rodzin roślin nasiennych od wszyst- 
kich innych nazw kładę przed niemi *. 

W ogóle proponowano w ostatnich czasach ^) ujednostajnie- 
nie nazywania po łacinie grup, przez dodawanie każdej z nich, 
stosownie do jej znaczenia, pewnej niezmiennej końcówki. A za- 
tem rzędy miałyby się, według tego postanowienia, kończyć na 
ales^ rodziny na aceae^ podrodziny na oideae^ plemiona na eae, 
pod plemiona na tnae. Słuszna przyjąć i w naszym języku stałe 
pod tym względem zasady. Co do nazywania rodzin i plemion, 
trzeba się trzymać tego, co ustalił zwyczaj dziś panujący, który 
każe urabiać nazwy rodzin przez zakończenia na ate, a nazwy ple- 
mion za pomocą zakończeń na owe. I dla pod plemion jest wzór, bo 
F. Berdau w swojej florze Tatr wziął zakońCiienie icze, za pomocą któ- 
rego Czerwiakowski odróżniał pierwotnie plemiona (Czerw. bot. ogól. 



^) Nomenclaturregeln fUr die Beamten des Kdniglich-botanischen Gartens 
And Museums za Berlin (Notizblatt d. k. botaaischen Gartens uad Museums Nr. 8). 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLlN. 99 

p. 565) do odróżnienia podplemion. Chodzi więc tylko o rzędy 
i podrodziny. W nazywaniu rzędów (pokoleń) nie ma nic ustalo- 
neiTo i wzorów możliwych do naśladowania; może najod powiędnie^ j 
byłoby przyjąć, że się je ma nazywać tak, jak Wodzicki i Ja- 
strzębowski nazywali rodziny, a zatem biorąc imię rodzajowe 
w liczbie mnogiej n. p. rdesty, barszcze, pandany i t. d. Co do 
pod rodzin jest jeden wzór, bardzo bałamutny, Berdaua w jego 
FhiTze Tatr (n. p. p. 296), bałamutny dlateij^o, że ten autor na- 
zywa podrodziny tak, jak plemiona, dając im zakończenia na owe^ 
czej^o przyjąć niepodobna. A przecież nie brak nam różnych za- 
kończeń przymiotnikowych i można w tym razie wziąć zakończe- 
nie nadające się dobrze do każdego prawie rzeczownika, zakoń- 
czenie na asie. Wiem, że ono nie będzie tu wyrażać tego, co właś- 
ciwie jego końcówka mówi, ale skoro już zakończenia rodzin i ple- 
mion na aU i owe na opak sa użyte, jakem to powyżej wyjaśnił, 
to i tu musi chodzić raczej o dogodność, niż o wszystkie inne 
wzj^lędy. 

Takim sposobem mielibyśmy stałe normy polskie nazywania 
grup roślinnych. Zestawmy je z łacińskimi nazwami na przykła- 
dzie rodzaju Acer bez względu na to, że w tym razie nazywanie 
wszystkich grup może wcale nie być potrzebne. A zatem według 
powyższego nazywalibyśmy: 

rzęd Acera?M — klony, 

rodzina Aceracca« — klonot/^a^, 

podrodzina Ko^e^Toideoe — klontWc, 

plemię Acer^ac — klonoM?^, 

podplemię Acermac — \a\omcze. 

Zbierając słownik, nie miałem potrzeby wprowadzać tych 
reform. Oprócz nazw rodzin wszystkie inne podane są po łacinie 
tak. jak znalazły się w źródłach. 

Po nazwach rodzin, podobnie jak po imionach innych sku- 
pień, nie przytaczałem nazw ich autorów. Uważałem bowiem, że, 
o ile to jest konieczne w rodzajach, o tyle zbyteczne tutaj. Bo- 
tanicy nie pomyła się, o co chodzie a położenie nazwiska autora 
po nazwie pewnej grupy roślin, gdyby miało być sumienne, wy- 
magałoby nieledwo studyów, polskich źródeł; — szkoda na to czasu. 

7* 



100 JÓZBF ROSTAFIŃSKI. 

Z całego histoiycznego przeglądu literatury każdy może dojśó 
do przekonania, że takiej niestałości i takiego chaosu, jaki istnic^je 
w naszym słownictwie rodzajowem , nie ma w żadnym innym ję- 
zyku. Co do większości rodzajów roślin nasiennych nam obcych 
lub wszystkich zarodnikowych, to nie ma sobie o co głowy su- 
szyć. Wszystkie ich polskie imiona mogą iść do archiwum. Prąd 
czasu, całkiem słusznie, radzi w takich razach posługiwać się 
łacina. Inaczej ma się rzecz z rodzajami roślin nasiennych, bą<lź 
pospolicie znanych, bądź należących do flory krajowej oraz z na- 
zwami rodzin flory krajowej ; te powinny mieć ustalone na- 
zwy polskie. Jak temu zaradzić? Nastręczałyby się teoretycznie 
różne drogi. 

Moźnaby iść za wzorem przepisów międzynarodowych, obowią- 
zujących słownictwo łacińskie i przywracać bezwzględnie pierwsza 
nazwę polską, jaka się w literaturze naszej spotyka. Albo raczej 
trzymać się tej bezwzględności, o ile nazwa nie jest dwuwyrazowa^ 
to jest odrzucić wszystkie dwuwyrazowe jako niepraktyczne i nie- 
możliwe prawie dziś w użyciu, a przyjąć pierwsze jednowyrazowe. 
Te obie metody miałyby za sobą jedne wyższość nad wszystkiemr 
innemi, że usuwałyby jakąkolwiek dowolność reformatora. 

Zobaczmy, jakby stała rzecz z reforma. Reforma mogłaby się 
trzymać różnych zasad. A więc trzymać się zasady powszechnego 
głosowania, to jest przyjmować z wielu takie polskie imię, które 
największa liczba autorów w kolei lat wszystkich używała. Albo 
trzymać się zasady ograniczonego głosowania, zostawiając głos 
klasycznym pisarzom , botanikom z zawodu , a nie zważając na 
współudział: rolników, ogrodników, techników, farmaceutów, leka- 
rzy — jednem słowem , autorów piszących w dziedzinie botaniki 
stosowanej. Byłyby to reformy oparte bądź na ilości, bądź na ja- 
kości głosów. 

Moźnaby się też przedzierzgnąć samemu w reformatora i wy- 
bierać najlepsze — jak się mówi — imiona z pośród wszystkich 
zebranych. Ale przykłady reformatorów poważnych, jak Antoni 
Waga lub Ignacy Czerwiakowski, są dostatecznie odstraszającym 
przykładem, żeby na taka drogę nie wchodzić. Szkoda czasu. 
1 z tej samej racyi poprzednio wyliczone sposoby reformy, na 
podstawie pierwszeństwa, są do odrzucenia. Wszystkie reformy 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 101 

odrzuciłem, bo doświadczenie nauczyło, że nie zostałyby przyjęte 
powszechnie. 

Czyż więc nie ma drogi wyjścia? Zdaje mi się, że jest; taka też 
przyjąłem, bo doświadczenie naucza, że prowadzi do celu. To jest 
droo^a nie reformy, ale ko dyf i kacy i i da się wyrazić w jednem 
zdaniu: przyjmować w zasadzie z pośród wielu tę nazwę, która 
jest obecnie w użyciu, bez względu na to, czy pierwsza czy 
ostatnia, trafna czy niedorzeczna, najlepsza czy bodaj najgorsza 
z pośród wielu. Nie zawsze to możliwe dlatego, że niekiedy dwa 
rodzaje miałyby tę sama polską nazwę; w takich razach zostawia- 
łem tę nazwę jednemu rodzajowi, a dla drugiego szukałem znowu 
innej dość używanej. Czasem jeszcze jakaś inna racya nie dozwo- 
liła trzymać się bezwzględnie tej zasady, n, p. rozdrobienie ro- 
dzaju na kilka i konieczność przeniesienia imienia do jednego 
z nowo użytych rodzajów dlatego, że gatunek, od którego dawny 
rodzaj nazwano, przeniósł się teraz do nowego rodzaju. Niekiedy, 
dażac do usunięcia ciągłych dwuznaczności, musiałem opuszczać 
w dwu rodzajach nazwy pospolicie umywane a brać mniej używane. 
Tak kodyfikując, mam nadzieję, że znajdę powszechne uznanie. 
Zmian nie wprowadzałem żadnych, nawet własne przyzwyczajenie 
odkładałem na bok bezwzględnie; uwalałem tylko na polszczyznę. 
Powiedziałem sobie: skoro wbrew powszechnemu zwyczajowi każą 
pisać zadowolenie (zam. zadowolnienie), mieszać (zam. mieszać), 
szklany (zam. szklanny), to tam, gdzie język każe n. p. mówić: 
wierzyczki, pałki, szparagi, dzwonki, tak poprawiam, choćby wy- 
padło kodyfikować: wierzyczka, pałka, szparag, dzwonek. W kilku 
razach przywróciłem też brzmienie pierwotne języka, jeżeli uży- 
wane sens zmieniało, a zatem przetarznik i czemierzyca, za prze- 
tacznik i ciemierzyca. Ale najbezsensowniejszych nawet nazw, jak 
kostrzewa (to znaczy, kostropata) na Festuca (której gatunki są 
gładkie), nie ruszałem z miejsca, skoro ich używanie uświęcił po- 
wszechny zwyczaj. Wybrane przez kodytikacya imiona rodzajów 
oraz nazwy rodzin wyróżniłem od innych kursywą. 

Z zasady me zkodyfikowałem wszystkich rodzajów, chociaż 
wiem, że zawsze znajda się wyjątki, pragnące nazywać wszystkie 
po polsku. Ale jest na to sposób, żeby dojść i pod tym względem 
do jcdnos tajności. Należy tylko z pośród wszystkich imion pewnego 
rodzaju wybierać tę nazwę, która jest zapisana w Ukazicielu (bo 



102 JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 

to najczęściej używane słownictwo), w jej braku nazwę Czerwia- 
kowskiego Botaniki szczególnej, lub wreszcie z Katalogu Czerwia- 
kowskiego i Warszewicza. 

Skoro wszyscy zechcą się trzymać tej wskazówki, zapanuje 
i pod tym względem jednostajnośó. 

Obecnie nie będzie tłoraaczenia dla nikogo, żeby się posłu- 
giwał innem słownictwem i ten najczęstszy kamień obrazy, że to 
cudze słownictwo, jest tu usunięty, bo to nie jest moje, ale słow- 
nictwo nąjpowszeehniej w ostatnich czasach używane. Muszę zwró- 
cić uwagę, ŻQ pro publico bono nie należy absolutnie od tego ko- 
deksu odstępować, bo niestety, gdyby kto tylko kilka nazw zmienił, 
a drugi, dziesiąty poszedł za jego przykładem, to po latach znów 
powrócilibyśmy do chaosu, w którym się znajdujemy. Nie jest on 
})ochlebny dla nas, a z pewnością niewygodny. 






SKOROWIDZ 

literatury, skróceń użytych w Słownika oraz autorów, 
tlomaczów lub wydawców dziel, które su wymienione 

w tej pracy, ułożony alfabetycznie. 



nazwiska osób drukowano sa tłusto, skrócenia używane w sZowniku kursywa, 

tytuJy zaś dzieł w cudzysłowach. 

Adam. flo. poz, — Dra W. Adamskiego: „Materyały do flory 

W. X. Poznańskiego". Wydał w Poznaniu 1890 r. Dr. B. 

Erzepki. Rzecz pierwotnie drukowana w Gazecie W. Ks. 

Poznańskiego z r. 1828. 
Adamski W. patrz Adam. flo. poz. 
Andrze, Bess. — „Nazwiska roślin Grekom starożytnym znanych^ 

w Dzienniku Wileńskim Um. i Szt. na r. 1827, t. II, str. 

411 i c. d. str. 437 (podali A. Andrzejowski i W. Besser). 
Andrze. Nauka. — Andrzejowski A. „Nauka wyrazów botanicz- 
nych" w Krzemieńcu i Warszawie 1825. 
Andrze. flo. ukra. — „Flora Ukrainy" przez A. Andrzejowskiego. 

Warszawa 1869. Rzecz niedokończona, zawiera tylko cechy 

rodzajów flory ukraińskiej. 
Andrzejowski A. patrz Andrze. flo. ukra.^ Andrze. nauka , oraz 

Andrze. Bess. 
Atlas hist. nat. — „Atlas historyi naturalnej" z 222 kolor, wizcr. 

i ze szczegółowym tekstem. Warszawa nakł. litogr. I. ()des- 

sera 1860. 
„Atlas historyi naturalnej" etc. patrz Atlas htst. nat. 



104 JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 

^Badania w przedmiocie rzeczy przyrodniczych" etc. patrz Oiźycki, 

Berdau F. patrz Berd. botan.y Berd. flo, krak,, Berd. fio. tatr, 
i pod Ency. 

Berd. botan, — F. Schoedlera „Botanika" przełożył F. Berdau. 
Wydanie drugie. Warszawa 1874 (przedruk pierwszego wy- 
dania z r. 1867). 

JBerd. flo. krak. — F. Berdau „Flora cracoyiensis". CracoTiae 1859. 

Berd, flo. tat. — F. Berdau „Flora Tatr, Pienin i Beskidu za- 
chodniego". Warszawa 1890. Rzecz do str. 1116 drukowana 
od r. 1862 do 1867 (?) i wówczas nie wydana; od str. 1116 
do 1340 opracowana przez p. F. Błońskiego. 

Berger kakt, — „Rodzina kaktusów" opisana przez Józefa 

Bergera. Warszawa 1882. 

Berger J. patrz Berger kakt. 

Besser W. patrz Andrze. Bess, 

^Biolioteka fizyko-ekonomiczna" patrz Pasterz. 

Biern. ogr. — „Dokładny praktyczny ogrodnik w miesięcznych za- 
trudnieniach" przedstawiony przez J. F. Biernackiego w Wro- 
cławiu 1856. 

Biernacki J. F. patrz Biern. ogr. 

Bill J. J. patr Łom. bot. 

Blaszek J. patrz Kat. med. 

Błock A. patrz Uwag. gosp. 

Błoń. Pam fiz. patrz Błoński F. 

Błoński F, patrz Pam. fiz. t. VIII. str. 75-119 i 156—202; 
IX. 68—101; X. 129-190 i 191—243; XII. 129—149 
i XIV. 63—93, oraz Berd. flo. tat. od str. i 116— 1340. 

Boguc. bot. — Litografowany „Kurs botaniki dla uczniów szkoły 
w Marymoncie" przez L. Boguckiego (mój egzemplarz z przed 
r. 1865). 

Bogucki L. patrz Boguc. bot. 

Brzeźn, past. — „Rośliny pastewne" przez Ł. Brzeźnickiego, we 
Lwowie 1858. 

Brzeźnicki Ł,. patrz Brzeźn, past. 

Burgsdorf F. A. L». patrz Kobierz. rękok. 

Chał. bot. — „Wykład początków botaniki" przez A. de Jussieu 
przełożył T. Chałubiński. Warszawa 1849. 



CULOWMIK RODZAJÓW ROŚLIN. 105 

Chałubiński T. patrz Chał, bot. 

Chet Fam, fiz, patrz Chełchowski S. 

Chełchowski S. patrz Pam. fiz. XII. str. 171—179. 

Czarta. my4, — „Myśli różne o sposobie zakładania ogrodów^ przez 
I. C. w Wrocławiu 1805; (wydanie drugie niezmienione tamże 
1808) autorka ks. J. Czartoryska. 

Czartoryska I. patrz Czarta, myś. 

Czepiński M. patrz Lełniew. ogra. i Langie ogra. 

Czerw. — „Opisanie roślin" etc. przez J. R. Czerw iakowskiego czyli 
lyBotaniki szczególnej" części 6 (w Krakowie 1849 — 1863) 
mających jednociągłą paginacyę przez wszystkie 6 tomów, 
a mianowicie: I. (1849) str. 1—262; II. (1852) str. 263 — 
821; III. (1859) str. 822—1543; IV. (1859) atr. 1544— 
2254; V. (1860) str. 2255-2953; VI. (1863) str. 2954— 
3545. Cytuję wszędzie tylko stronę. 

Czerw. lek. — J. R. Czerwiakowskiego „Botanika lekarska". Kra- 
ków 1861. 

Czerw. ogól. — „Botaniki ogólnej roślin jawnopłciowych* J. R. 
Czerwiakowskiego zeszyt I. i II. W Krakowie 1841 (tych 
dwu, tomów raczej niż zeszytów, paginacya jest jednociagła, 
nigdzie więc ich nie cytowano tylko stronę). 

Czerw. War. — „Catalogus plautarum in horto bot. crac." etc. ab J. 
R. Czerwiiikowski et J. Warszewicz, editus Cracoviae 1864. 

Czenviako^^ski J. R. patrz : Czerw. ^ Czerw, lek.^ Czerw, ogól.y 
Czerw, War. 

Demb. flo. lek. '— „Tentamen florae territorii Cracoyiensis medicae*' 

Cracoviao. (Dziełko to zostało wydane w r. 1841). 
Dembosz S. patrz Demb. fto. lek. 
„Dla szanownych członków" etc. patrz Kozub, sadów. 
Drym. Pam. fiz. patrz Drymer K. 
Drymer K. patrz Pam. fiz. V. str. 39—66 i 127—134; VII. 

60—93; VIII. 59-74; IX. 102 — 115 i 119—213; XI. 

41—66. 
^ Drzewni k ogrodu Niedzwieckiego" patrz Kat. niedz. III. 
Dziar. wybór — „Wybór roślin krajowych dla okazania skutków 

lekarskich ku użytkowi domowemu" przez J. Dziarkowskiego 

M. D. wydany. W Warszawie 1803. 



106 JÓZKF ROSTAFIŃSKI. 

ed. 2 oznaczam wydanie z r. 1806. 

ed. 3 oznaczam powic^kszone wydanie z r. 1821. 
Dziarkowski J. H. patrz Dziar, loyhór, i pod Pom. dyk. 
Dzień, wil - „Dziennik wileński". Wilno 1805, lś27 i 1828. 
„Dziennik ogrodniczy" patrz Wódz. dzień. 

Ejsvi. Pom. fiz. patrz Ejsniond A. 

Ejsmond A. patrz Pam. fiz. V. 8;i— 126; VII. 94— 13H i 134— 
160; VIII. 120-155. 

Encyk. — „Encyklopedya powszechna", tak zwana Orgelbranda, to- 
mów 82. Warszawa 1859 — 68. Artykuły botaniczne pisywał 
z początku głównie Paprocki, a po jego śmierci (1859) nie- 
bawem i to prawie wyłącznie F. Berdau. 

Encyk, pol. — „Mała encyklopedya Polaka" przez S(taniBława) 
P(latera). Tomów 2. Leszno i Gniezno, tom I. r. 1841, tom 
II. r. 1847. 

Encyk. roi. — „Encyklopedya rolnictwa i wiadomości związek 
z niem mających". Warszawa. Tom I — V. 1873 — 1877. 

Erzepki B. patrz Adam. flo. poz. 

Estret. I. Cen. — „Cennik roślin ogroda botanicznego krakow- 
skiego". Dodatek do „Gazety krakowskiej" nr. 244 z roku 
1835. 

Eatrei. II. Cen. — takiż Cennik jako Dodatek do nr. 299 „Ga- 
zety krakowskiej" z r. 1830. 

Eatrei. kat. — „Spis roślin rozmnożonych w ogrodzie botaniczny ni 
krakowskim w r. 1841". 

Eatrei. Spia. — „Spis roślin rozmnożonych w ogrodzie botanicz- 
nym krakowskim od IHIO — 1825 r." 

Estreiclier A. R. patrz Eati^et. Kat.^ Estret. I. Cen.^ Eatrei. Ih 
Gen. i Estrei. apia. 

Fabian S. patrz Hein. et Fab. farm. 
Figuier L. patrz Waga hiat. 

Filip. bot. — „Wiadomości początkowe z botaniki" napisał Dr. 
K. Filipowicz (podług dzieła Dr. Le Maout). Warszawa 1884. 
Filipowicz K. patrz Filip. bot. 
Fischer Z. K. patrz Lewart. hiat. nat. 
Funke patrz Kusza/l. fun. 



SŁOWNIK RODZAJÓW RO.^LIN, 107 

^Gazeta krakowska" patrz Esłrei. Cen. 

„Gazeta W. Ks. Poznańskiego" patrz Adam. flo. poz. 

Genlis S. hrabianka de Saint Aubin później margrabina de Sillery 

jłatrz Podym, bot. 
Ger. Wyż. — „Zielnik ekonomiczno-techniczny^ przez J. Gerald- 

Wyżyckiego. T. 2. Wilno 1845. 
Gerald-Wyźycki J. patrz Ger. Wyż. 
Giżyc. bad. — „Badania w przedmiocie rzeczy przyrodzonych"* 

Lwów 1845 (przez F. K. Giżyckiego). 
Giżyc, ogród. — „Ogrodnictwo zastosowane do potrzeb ziemianina 

polskiego" przez autora pisma o przyozdobieniu siedlisk etc^ 

Lwów 1845 (przez F. K. Giżyckiego). 
Giżyc, siedl. — „O przyozdobieniu siedlisk wiejskich". Tomów 2. 

Warszawa 1827. 
Giżycki F. K. patrz Giżyc, bad., Giżyc, ogród. ^ Giżyc, siedl. 
Godlewski E. patrz Bozpr. Akad! II. (U — 117. 
„Gospodarstwo prawdami istotnemi i doświadczeniem rzeczywistem 

stwierdzone" patrz Zapol, gosp. 

Hag. jlo. pru. — Hagen K. G. „Preussens pflanzen^. Konigsberg 

1818. 2 tomy. 
Hagen K. G. patrz Hag. jlo. pru. 
Hałat. bot. — „Botanika dla niższych szkół realnych" przez Fr.. 

X. M. Zippe, tłom. Zenon Hałatkiewicz. W Wiedniu 1H57. 
Hałat. pocz. — „Początki botaniki ogólnej..." w skróceniu zebrał Z* 

Hałatkiewicz. Kraków 1858. Przejrzane tylko od str. 185 — 196.^ 
Hałatkiev^icz Z. patrz Hałat. bot.^ Hałat. pocz. 
Heilp. Łajem. — „Tajeninice przyrody". II. „Jak żyją rośliny, jak 

się odżywiają, rosną, rozmnażają i poruszają". Napisał M.. 

Heilpern. Warszawa 1893. 
Heilpern M. patrz Heilp. tajem. 
Hein. et Fab. farm — „Farmacya" przez Dr. T. Heinrich i S. 

Fabian wydana. Tom 1 zawierający początki Botaniki i Far- 

makologią. W Warszawie 1835. 
Heinrich T. patrz Hein. et Fab. fami. 
Hetzsch. ogród. — „Malowniczy ogrodnik" przez H. Hetzscholda— 

Wilno 1855. 
Hetzschold H. patrz Hetzsch. ogród. 



108 JÓZRF ROSTAFIŃSKT. 

^Historya naturalna... szkół wydziałowych** patrz Łom, Wydz. L 
Łom. Wydz, IL 

Hiickl. hot, — ^Botanika dla szkół niższych gimnazyalnych i real- 
nych" przez E. Htickla. Kraków 1870. 

Hiickl £. patrz Huckl. bot. 

y,In(lex plantarum hort. Viln.** patrz Jundz, kat. 

Jaków, grzyb, — „Grzybki chorobotwórcze" napisał M. Jakowski. 
Warszawa 1886. 

Jakowski M. patrz Jaków, yrzyb, 

Jancz, Bozpr, Akad, i Pam, Akad. patrz Janczewski E. 

Janczewski E. patrz JRozpr. Akad. I. 132 — 151 i II. 1 — 16 oraz 
Pam. Akad. I. 19-H2; IV. 1—51; VII. :-^0— 58; VIIL 
1—61; IX. 1—39 i XVIII. 300-311. 

Janikowski S. patrz Słówn, lek, 

Jank. kmat. — „Kwiaty naszych mieszkań" przez E. Jankow- 
skiego. Warszawa 1880. 

Jank, kwiat, ogród. — „Kwiaty naszych ogrodów" przez E. Jan- 
kowskiego, wydanie 3-cie. Warszawa J895. 

Jank. przem. — ;, Ogrodnictwo przemysłowe" przez E. Jankow- 
skiego. Warszawa 1891. 

Jankowski E. patrz Jank, przem. ^ Jank. kwiaty Jank. kwiat, ogro. 

Jarosz, gosp. — „Gospodarstwo wzorowe. Uprawa roślin" przez 
Z. Jaroszewskiego. Kraków 1877. 

Jaroszewski Z. patrz Jarosz, gosp. 

Jastrzę, hist, not, — „Hislorya natarahia ziemiańska" podług wy- 
kładu W. Jastrzębowskiego w Marymoncie. Warszawa 1876. 
(Wydał K. Majewski) 

Jaatrzą. Idttcz. — „Klucz do układu przyrodzonego roślin . . . ." 
przez W. Jastrzębowskiego. Warszawa 1856. 

Jastrzębowski W. patrz Jaatrzą. hist, nat.^ Jaatrzą. klucz., oraz 
Mieczy, leś, 

Jerzyk. bot. — „Botanika dla niższych i średnich klas gimn. i real- 
nych" przez B. Jerzy kiewicza. Poznań 1874. 

Jerzykiewicz B. patrz Jerzyk bot, 

Jessen E. P. Prowizor apteki w Chrzanowie o roślinach tej oko- 
licy niepodanych przez Bessera, wiadomość F. Sawiczew- 
skiego w Pam, farm. krak. Tom III. p. 349. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 109 

Jun. bot. 8to, — „Botanika stosowana^ . . . przez X. B. S. Jun- 
dziłła historyi nataralnej wice-profesora w Wilnie 1791. 

Jun, kat. — „Index plantarum horti bot. univer. Yllnensis anno 
1802^ Yilnae. 

Jun. pocz. bot — „Początki botaniki^ przez X. S. Jandziłła. Wy- 
danie drugie. Wilno 1818. 

Jun. fio. W. X. L. — „Opisanie roślin w prowincyi W. X. L. 
naturalnie rosnących^ według układu Łinnóusza przez X. 
B. S. JundziHa's. P. W Wilnie 1791. 

Jun. Ho. łitew. — „Opisanie roślin litewskich". W Wilnie 1811 
przez X. B. S. Jundziłła. 

Jiindzin B. S. ksiądz patrz Jun. bot. ato.y Jun. fio. W. X. L,^ 
Jun. fi/}, łitew. y Jun. kat.^ Jun. pocz. bot. oraz Dzień. wil. 
(z r. 1805). 

J. Jun. fio. Lit. — „Opisanie roślin w Litwie, na Wołyniu etc. 
rosnących" przez J. Jundziłła. W Wilnie 1830. 

Jundzin J. patrz J. Jundz. fio. Lit.. 

Jussieu A. de patrz Chałub. bot. 

Kaczk. homeo. — Kaczkowski A. „Teoretyczna i praktyczna nauka 
homeopatyi". Częśd 1. Lwów 1876. 

Kaczk. plant. — „Plantae horti botanici nec non exoticae offi- 
cinales" etc. auctorae Dr. A. Eq. Kaczkowski. Yiennae 
1837. 

Kaczkowski A. patrz Kaczk. homeo., Kaczk. plant. 

Kaczyński T. patrz KcU. Wolin. 

Kamień. Rozpr. Akad.^ Pam. Akad. i Pam. fiz. patrz Kamieński F. 

Kamieński F. patrz Bozpr. Akad. III. 122—13^; Pam. Akad. 
VIL 85—100; Pam. fiz. IV. 266—271. 

Kamiński J. A. patrz Ziemian, galie. 

Karo F. patrz Pam. fiz. I. 208-257; III. 292—317. 

Kanoac. chód. — „O chodowaniu kwiatów" przez Dr. A. Kar- 
wackiego. Warszawa 1866. 

Karwacki A. patrz Karwac. chód. 

Kasper, roln. — „Rolnictwo" przez A. Kasperowskiego. 2 T. 
Lwów 1826. 

Kasperowski A. patrz Kasper, roln. 

Kat. ant. I. — n^P'® ''oslin ogrodu w Antoninie". Kijów 1852.. 



1 10 JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 

Kat, ant II. — „Ogólny spis roślin znajdujących się w ogrodzie 
antonińskim". Warszawa 1856. Przedmowę podpisał ogrodnik 
A. Ziemkowski. 

Kat. Józef. — „Cennik nasion zakładu św. Józefa w Krakowie 
z r. 1897" (podpisany przez J. Knrzyckiego). 

Kot. Kram. — Cennik Pawła Kramarczyka w Cieszynie 1896. 

Kat. med. O. — „I. (pierwszy) Spis roślin ogrodu medyckiego do 
sprzedania będących". Lwów 1834. (Ten Katalog oznaczani 
O. dla odróżnienia od następnego, który jako I. jest ozna- 
czony; miałem egzemplarz niezupełny urwany na str. 16). 

Kat. med. 1. — Spis etc. Lwów 1835, 

Kat. med. II. — Spis etc. Lwów 1838. 

Kat. med. III. — Spis etc. Lwów 184L 

Na przedmowach tych Katalogów podpisany jest Józef 
Blaszek, ogrodnik. Ze względu, że to był cudzoziemiec i ba- 
cząc na f)oprawnośó nazw polskich, trzeba je przypisać właś- 
cicielowi Medyki p. J. Gwalbertowi Pawlikowskiemu. 

Kat, niedz. I, — n^P^^ celniejszych roślin w ogrodzie niedzwiedzkim 
i w szklarniach tamże hodowanych na sprzedaż lub zamianę 
z cenami na rok 1825" (podpisany przez W. Koczarskiego 
(właściwie Koczurę) b. m. i r.). 

Kat. niedz. II. — „Szklarnie ogrodu niedzwiedzkiego, czyli opis 
zimochowków tamże hodowanych" b. m. i r. (1831). 

Kat, niedz. III. — „Drzewnik ogrodu niedzwieckiego, czyli spis 
rodzajów i gatunków w gruncie lub na torfowych grządkach 
wytrzymujących, które istotnie na końcu r. 1832, w tymże 
ogrodzie się pielęgnują" b. m. i r. (1833). 

Kat, Strum. patrz Strum, kat. 

Kat. Wolin. — Cennik składu nasion M. Wolińskiego i T. Ka- 
czyńskiego. Lwów Nr. 1. z r. 1897. 

Kisiel, przech, — „Przechadzki po polu i ogrodzie" napisał A. Ki- 
sielewski. Część L Lwów 1869, część II. ib. 1870. 

Kisielewski A. patrz Kisiel, przech, 

Kiszew, nauka. — „Nauka o świecie" przez A. Kiszewskiego. 
Leszno 1858. 

Kiszewski A. patrz Kiszew, nauka. 

J^luk. bot. — „Botanika dla szkół narodowych" pierwszy raz wy- 
dana w Warszawie 1786. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 111 

Kluk, Dyle. — „Dykcyonarz roślinny" ułożony przez X. K. Kluka. 
Tomów III. w Warszawie 1786, 1787 i 1788. 

Kluk J. K. patrz Kluk bot.^ Kluk Dyk,^ Wierzb, bot. i B. Wierz- 
bicki, 

Kohierz rejtok. — „Rękoksiag (sic) lasowy" F. A. L. Burgsdorfa 
przełożony przez F. I. Nałc^ez Kobierzyckiego. Przemyśl 1809 
(Tom I. do Htr. 236, odtąd drugi wywód do str. 384). 

Kobierzycki F. I. patrz Kobierz. rąkok. 

Koczarski W. patrz Kat. niedz. 

Koczura, Koczurski patrz Koczarski W. 

Kozt. Pam. fiz, patrz K(łzłowski W. M. 

Kozłowski W. M. patrz Pam, fiz. XIII. 66 — 73. 

Kozub, sadów. — ^Dla szanownych członków towarzystwa pszczelno- 
jedwabniczego i sadowniczego". Kraków 1868 (przez A. Ko- 
zubowskiego). 

Kozubowski A. patrz Kozub, sadów. 

Krafft G. patrz Laurys. upraw. 

„Krakowianin" w Sawiczewskiego Pam. farm. krak. patrz So- 
czyński K 

Kramarczyk P. patrz KcU. Kram. 

Kremer A. patrz Skob. Krem. 

Krup. hist. not. — „Historya naturalna krótko zebrana dla mło- 
docianego wieku" podług Fr. Strftssle ułożona. Warszawa 
1866, wydanie drugie 1869, oba tłomaczone przez X. J. 
Krupińskiego. 

Krupiński J. X. patrz Krup. hist. not. 

Kuber. hist. nać. — Kuberski F. „Krótki rys historyi naturalnej". 
Lublin 1817. (Toż samo, w ostatnim wydaniu. Warszawa 
1832). 

Kuberski F. patrz Kuber. hist. nat. 

Kudeł, chorób. — „Choroby rośhn gospodarskich . . . ." opracował 
Dr. S. Kudelka. We Lwowie 1881. 

Kudelka S. patrz Kudeł, chorób. 

KuLczy. sekret. — „Sekreta najtajemnięjsze... dla gospodarzów" etc. 
wydane przez X. F. J. Kulczyckiego w Warszawie 1797. 

Kulczycki F. J. ks. patrz Kulczy. sekret. 

Kurowski J, N. patrz Ziemian, galie. 

Kurzycki J. patrz Kat. Józef. 



112 JÓZEF ROSTAFIŃSKr. 

Kuszań, fun, — „Historya naturalna'' przez Fanka, przełożona 
przez A. Kuszańskiego, w Wrocławiu 1820. 

Kuszań, lohr, — ^Hietorya naturalna dla młodzieży'' przez J. Ah. 
C. L5hr., w Wrocławiu 1822. 

Kuszański A. patrz Kuszarl. fun. i Kuszań. lohr. 

Kwieć. Pam. fiz. patrz Kwieciński F. 

Kwieciński F. patrz Pam, fiz. X. 93—100 i 101 — 127; XII, 
151—156; XIV. 27-61. 

Langie. ogro. — „Powszechne ogrodnictwo" przez M. Czepińskiego^ 
wydanie trzecie przejrzał i pomnożył K. Langie. Tom 1 i 2, 
Kraków 1868, tom 3 tamże 1869; cytuję tylko t. 2. 

Liangie K. patrz Langie. ogro. 

Laurys. upraw. — Dr. G. Kraflft „Uprawa roślin gospodarskich'^ 
przełożył M. Laurysiewicz. Warszawa 1877. 

Lraurysiewicz M. patrz Laurys. upraw. 

Legatów, ziem. — „J. H. z Neydenburka ziemianin". Wydanie 
mińskie z r. 1823, noty przez J. Legatowicza. 

Legato^cz J. patrz Legatów, ziem. 

Le Maout patrz Filip. bot. 

Leśniew. ogro. — „Powszechne ogrodnictwo" przez M. Czepiń- 
skiego. Warszawa 1841 (autorem jest P. E. Leśniewski). 

Leśniewski P. £. patrz Leśniew. ogro. oraz Wiśl. hist. nat. 

Lewart. hist. nat. — „Historya naturalna" podług Z. K. Fischera 
ułożona, tłom. ks. L. Le warto w skiego. Wydanie 2 poprawne. 
Bochnia 1854. Botanika od str. 127—326. 

Lewartowski L. ks. patrz Lewart. hist. nat. 

Lohr I. A. C. patrz Kuszań. lohr. 

Lompa J. patrz Lompa hist. nat. 

Lompa hist. nat. — „Krótki rys historyi naturalnej dla szkół ele- 
mentarnych". Olesno 1847. 

Łap. Pam. fiz. patrz Łapczyński K. 

Łapczyński K. patrz Pam. fiz. T. I. 186—199 i 200—207; IL 
327-347,348—350,351-357 i 519—621; IIL 199—248? 
IV. 171-227; V. 3-58; VL 209—218 i 219—234; VIL 
3—43, 44—59; VIII. 3—38; IX. 3—66 i 36—54; X, 
3-46; XL 1—40; XIL 1—36, 37—70 i 71—128. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. lt«? 

Łom, bot, — J. J. Bill „Zarys botaniki" z niemieckiego przełożył 
A. M. Łomnicki. Lwów 1875. 

Łam, roydz, 1, — „Historya nataralna dla 6 i 6 klasy szkół wy- 
działowych". We Lwowie 1882. 

Łom. yjydz, II, — „Historya nataralna na 7 i 8 klasę szkół wy- 
działowych^. We Lwowie 1879. 

Łomnicki A. M. patrz Łom, bot.j Łom, v>ydz, /., Łom. wydz. II » 

^Magazyn warszawski" patrz Sunt, mag, war, 

A. M. patrz Metzg. hot. 

A. M. patrz TJwag. gosp, 

]„ B. M. patrz Motty flo, poz. 

Majer J. patrz Słów, lek. 

Majewski K. patrz Jastrzę, hist, ndt. 

Mało patrz Podym, bot. 

Metzg. hot, — „Ogólne zaryay botaniki" z języka niemieckiego 
na polski przełożone i pomnożone przez A. M. w Tarnowie 
1849 (autor Antoni Metzger). 

Metzger A. patrz Metzg, hot. 

Mieczy, le^, — „Zasady leśnictwa" przez A. Mieczyńskiego. Tora L 
Warszawa 1861. Mianownictwo jest tu podane za W. Ja- 
strzębowskim. 

Mieczyński A. patrz Mieczy, le^, 

Misiur, hist, roi. — „Krótki lys historyi roślin pod względem jeogra- 
ficzno-botanicznym" przez E. Misiurskiego. W Krakowie 1836. 

Misiurski £. patrz Misiur, hist. roi. 

Missu. Pam, fiz. patrz Missuna A. 

Missuna A. patrz Pam. fiz. XIV. 95—113. 

Mitterpacher L. patrz. Zapol, gosp, 

Mochl, Pam. fiz, patrz Mochlińska A. 

Mochlińska A, patrz Pam, fiz. XIII. 75 — 95. 

Moraw. hist. not. patrz „Historya naturalna dla I (V) klasy szkół 
wydziałowych" opracował Z. Morawski. Tom I. (Rzeczy kra- 
jowe), wyd. 2-gie. Lwów 1890. 

Mora^i^ski Z. patrz Moraw. hist. not. 

Motty flo, poz. — „Leitfaden der Botanik" von J. B. M. Posen 1836. 

Motty J. B. patrz Motty Ho. poz, 

MueUer K. patrz Wit, iunat. 

MuimjMify do biat. J91. pola. 1 dyalektologll. Tom I. 8 



114 JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 

N. Dr. patrz Ney kwiat. 

Ney K. patrz Ney kwiat. 

Ney kwiat. — „Kwiaty czyli wykład znaczeń blisko tysiąca roślin 

krajowych i zagranicznych*^. Ułożył Dr. N. Poznań 1841. 
J. H. z Neydenburku patrz Legatów, ziem. 
Niewiad. obraz. — „Obrazy z życia flory", opracował .... W. 

Niewiadomski. Warszawa 1880. 
Niewiadomski W. patrz Niewiad. obraz. 
Nowakowski L. patrz Fam. Akad. VIII. 153 — 183 oraz Ency. roi. 

O pielęg. kmał. — „O pielęgnowaniu kwiatów w pokojach, na 
balkonach, oknach", zebrane przez Witalisę i Zofię. We 
Lwowie 1874. 

^0 przyozdobieniu siedlisk" patrz Oiiyc. siedl. 

Obraz. flo. — „Obrazy z państwa flory". Warszawa 1848. 

„Obrazy z państwa flory" patrz Obraz. flo. 

Oettinger J. patrz Sław. lek. 

„Ogrodnictwo zastosowane do potrzeb ziemianina polskiego" patrz 
Oiiyc. ogród. 

„Opisanie najuźywańszych roślin" etc. patrz Sawicz, opia. 

R. P. patrz Pacew. bot, 

Facew. bot. — „Botanika treściwie zebrana dla użytku kształcącej 
się młodzieży płci obojej". Warszawa 1865. Przedmowa da- 
towana w Sandomierzu, podpisana R. P. (Pacewicz R.). 

Pacewicz R, patrz Faceio. bot. 

Pacz. Fam. fiz. patrz Paczowski J. 

Paczowski J. patrz Fam. fiz. VIII. 203-213. 

Fam. Akad. — „Pamiętnik Akademii Umiejętności". Wydział ma- 
tematyczno - przyrodniczy. Tom I — XVIII. Kraków 1874 — 
1894. 

^l^amiętnik Akademii Umiejętności" patrz Fam. Akad. 

-Pamiętnik farmaceutyczny krakowski" patrz Fam. farm. krak. 

Pam. fiz. — ;,Pamiętnik fizyograficzny". Warszawa 1881 — 1896. 
T. I— XIV. 

Pam. roi. tech. — „Pamiętnik rolniczo -technologiczny". T. 1—3. 
Warszawa 1831; T. 4—11 tamże 1833; T. 12— 15 tamże 1834. 

-Pamiętnik Towarzystwa nauk ścisłych w Paryżu" patrz Roataf. 
duz. i BoBtaf. śluz. dod. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 115 

Pamp, flo, trem, — „Flora tremesnensis . . . ftlr seine Schiiller ent- 
wor£en*^ von A. Pampuch. Trzemeszno 1840. 

Pampuch W. patrz Pamp, flo. trem, 

Pa^vlikowski G. patrz Kat, med, 

JPasterz, — „Pasterz wołów ^ tłom. z francuskiego artykuł w Bi- 
bliotece fizyko - ekonomiczno nauczającej i bawiącej. Rok 
1788, str. 109—120. (Tłomaczem nie jest Wincenty Roch 
Karczewski jakem powyżej przypuszczał). 

Pistd, gro, — „Gromady przyrodzone królestwa roślinnego" wy- 
dana przez S. Pisulewskiego w Warszawie 1841. 

Pisul, opis, — ^Treść nauki przyrodzenia". Ułożyli magistrowie 
b. uniw. warsz. Warszawa 1850. (Opis roślin od str. 208 — 
286, przez S. Pisulewskiego). 

Pisul. pop. — „Botanika popularna" przez S. Pisulewskiego. War- 
szawa 1845. 

Pistd, zasa. — „Zasady botaniki i fizyologii roślin" ułożone po- 
dług dzieła A. Richarda przez S. Pisulewskiego. W War- 
szawie 1840. 

Pisulewski S. patrz Pisul. gro., Pisul. opis, Pisul. pop. i Pisul. zasa. 

Plater S. patrz Encyk. pol. 

Pław. sław. — „Słownik wyrazów botanicznych" przez A. Pław- 
skiego. Wilno 1830. 

Pławski A. patrz Pław, słów. 

Podym. bot. — „Botanika dla płci pięknej" podług P. Genlis i p. 
Mało przez A. Podymowicza. Tomów 2. Warszawa 18H4, 
(oryginał wyszedł w r. 1810). 

Podymowicz A. patrz Podym, bot. 

Pokor. bot. — „Botanika dla szkół gimnazyalnych i przemysło- 
wych niższych" przez A. Pokornego. W Wiedniu 1868. To 
samo odbite na innym papierze i z dodatkiem XXII tablic 
z data: Wiedeń 1859, nosi tytuł: „Historya naturalna kró- 
lestwa roślin dla c. k. austr. niższych szkół gimnazyalnych 
i realnych" wypracowana przez Dr. A. Pokornego. 

Pokorny A. patrz Pokor. bot. i JRzepec. 

Pałuj. lei. pol, — „Leśnictwo polskie" przez A. Połujańskiego. 
Część I. Botanika leśna. Warszawa 1861. 

Pom. dyk. — „Pomnożenie dykcyonarza roślinnego* ś. p. księdza 
K. Kluka przez J. Dziarkowskiego i E. Siennickiego. Tom 

8» 



116 JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 

I. i II. W Warszawie 1824 przez Dziarkowskiego, tom zaś 
III. przez Siennickiego w Warszawie 1826. (Rzecz dopro- 
wadzona tylko do połowy litery S.). 

Potoc. zmyśl, — Taylor I. „Zmyślnosć i moralność roślin", prze- 
łożył I. K. Potocki. Warszawa 1886. 

Potocki I. K. patrz Potoc. zmyśL 

Przew, roi. prze, — „Przewodnik rolniczo -przemysłowy". Leszno 
i Gniezno. Rok I— VIII. 1836—1845. 

Radwan, ogród. — Kalendarz krakowski na r. 1854. Na str. 62 
artykuł ogrody do str. 82 (osobna nadbitka). 

Radwański J. patrz Radwan, ogro. 

Richard A. patrz Pisul, zasa, 

Rit. flo, poz, — „Flora des grossherzogsthums Posen" von G. 
Ritschl. Berlin 1350. 

Ritschl G. patrz Rit, fi, poz, 

„Roczniki towarz. prayjaciół nauk w Poznaniu" patrz Sypniew, diat. 

Rosta f. bot, 86, 92, 96. — „Botanika szkolna dla klas niższych", 
Wyd. I. Kraków 1866. 

„Botanika szkolna na klasy niższe". Wyd. 11. 1892. 
Toż samo wyd. III. Kraków 1895. 

Rostaf. bot. wyż. — „Botanika szkolna dla klas wyższych" w Kra- 
kowie 1886. 

Rostaf, śluz. — „Śluzówce" monografia przez Dr. J. Rostafińskiego. 
Paryż 1875. Odbitka z Pamiętnika towarzystwa nauk ści- 
słych tomu V. z r. 1874 oraz tomu VI. z r. 1875. 

Rostaf. śluz, dot, — Dodatek I. do monografii śluzowców przez 
J. Rostafińskiego. Wyciąg z Pam. tow. n. ścisłych w Pa- 
ryżu, tom VIII. z r. 1876. 

Rostafiński J. patrz: Rostaf, bot, 1886, bot, 1892, bot. 1896, Rostaf. 
bot, wyź.^ Rostaf, śluz,^ Rostaf, śluz, dod., oraz Rozpr. Akad. 
III. 135—159; IV. 200—233; X. 60—84; XII. 280-331 
i Pam. Akad. II. 134-156. 

Rozpr, Akad, — Rozprawy . . . wydziału matematyczno-przyrodni- 
czego Akad. Umiej. Tom I— XX. Kraków 1882—1890. 

Rzepec, bot. — Dr. A. Pokornego ;, Botanika . . . ." ułożona przez. 
L. Rzepeckiego. W Pradze czeskiej 1874. 

Rzepecki L. patrz Rzepec. bot. 



9ŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 117 

Samcz. opis. — „Opisanie najażywańszych roślin lekarskich^. 
Kraków 1850. 

Sawicz, pam. farm, kra, — -Pamiętnik farmaceutyczny krakow- 
ski". Kraków t. I. 1834; t II. 1835; t. III. 1836. 

Sawicze^vski F. patrz Sawicz, opia, i Sawicz, pam. far. kra, 

Schoedler F. patrz Berd. hot, 

SiemiąjL. ogród. — Dzieła Piotra Siemiątkowskiego. Tom KIL 
Nauki. W Warszawie 1822. Ogrodnictwo albo Katalog ro- 
ślin znajdujących się w ogrodach Iwankowskich etc. 

Siemiątko^wski P. patrz Siemiąt, ogród. 

Siennicki K. patrz Pom. dyk, 

Skob, Krem. „Słownik wyrazów lekarskich'^ przez F. Skobla i A. 
Kremera. Kraków 1868. 

Skobel F. K. patrz Skob, Krem. 

Staw, lek, — „Słownik terminologii lekarskiej polskiej" opraco- 
wany przez S. Janikowskiego, J. Oettingera, J. Majera. 
Kraków 1881. Nomenklaturę botaniczną opracował M. Dunin 
Wąsowicz. Posługiwał się on słownictwem Skobla i Czerwia- 
kowskiego, a jeżeli miał coś nowo nazywać, to zazwyczaj 
dawał tylko łacińskim wyrazom polską końcówkę. 

Sobk. Pam. jiz, patrz Sobkiewicz R. 
Sobkiewicz R. patrz Pam, jiz. IV. 434 — 437. 

Soczyński K. patrz Pam. far. krak, 

„Sprawozdania komisyi fizyografi('znej" patrz Wąaow. traw, 
Strassle F. patrz Krup. hi$t. nat, 

Strum. kat. — Katalog roślin znajdujących nię w ogrodzie J. Stra- 
milły. Wilno 182* (Bibliografia Estreichera cytuje datę 1825, 
ja zaś widziałem egzemplarz w którym ostatnia cyfrę po 182 
dopełniono pisząc 2, a zatem z r. 1822, ponieważ to był egz. 
J. Jundziłła, przeto zapewne w tym roku zaczął Strumiłło 
puszczać w obieg swój Katalog. 
Strum. ogro. — „Ogrody północne" przez J. Strum iłłę wydanie 
trzecie, dwutomowe. Wilno 18H4. O ile cytowany jest 
tom trzeci, to cytowany jest z wydania czwartego, wyda- 
nego w r. 1844 wyszłego za życia autora. 
Sirum. rocz. — „Rocznik ogrodniczy powszechny" przez J. S. 

Wilno 1830. 
StrumiBo J. patrz Strum, kat.y Strum, ogro,^ Strum. rocz. 



118 JOZRF ROSTAFIŃSKI. 

Strzel, gosp, — „Gospodarstwo pastewne" opracował A. Strzelecki 
Tom 1 Warszawa 1877 i tom 2 tylko do str. 224. 

Strzelecki A. patrz Strzel, goap, 

Sypniew. Dtat, — „Okrzemki okolic l*oznania" opisał F. Sypniew- 
ski. Roczniki Tow. przyj. nauk. Tom I. Poznań 1860. p. 
493—583. 

Sypniewski F. patrz Sypniew. Dtat. 

Szncfa. ogród. — Jana H. Zigry ogrodnictwo tłomaczone przez^ 
W. Szacfajera. Wilno 1825. Tomów 3. 

Szacfajer W. patrz Szacfa. ogród. 

Szaf ark. hist. nat. I. — „Historya naturalna dla szkół** przez J» 
Szafarkiewieza. Kurs I. Poznań 1850. 

Szofark. hist. nat. II. — „Historya naturalna dla szkół*^ przes 
J. Szafarkiewieza Kurs II. Poznań 1857. 

Szafark. jlo. poz. — „Historya naturalna dla szkół** przez J. Sza- 
farkiewieza. Kurs II. wydanie drugie (całkiem przerobione 
i zawieraji^ce spis roślin flory poznańskiego i. Poznań 1861. 

Szafarkiewicz J. patrz Szafark. hist. nat. /., Szafark. hist. nat. 11.^ 
Szafark flo. poz. 

„Szklarnie ogrodu niedzwieckiego** patrz Kat. niedz. 11. 

Szub. opis. — „Opisanie drzew i krzewów leśnych Królestwa Pol- 
skiego" wydane przez Michała Szuberta w Warszawie 1827. 

Szub. noś. — „Rozprawa o składzie nasienia ..." przez Michała 
Szuberta w Warszawie 1824. 

Szubert M. patrz Szub. opis. i Sztib. nas. 

Szyszył. Fam. Akad. patrz Szyszy łowicz J. 

Szyszyłowicz J. patrz Fam. Akad. VI. 1 — 31. 

oliwka. — „Historya naturalna" napisał J. Śliwka. Cieszyn 1865^ 
(Królestwo roślin p. 143—149). 

Śliwka 2. ed. — Toż samo, wydanie drugie. Cieszyn 1874. (Kró- 
lestwo roślin p. 141 — 166). 

Śliwka J. patrz Śliwka i Śliwka 2. ed. 

„Świat zastosowany do pojęcia młodzieży" etc. patrz Żysz. świat. 

świt. mag. war. — „Magazyn warszawski". Tomów 2. Warszawa 
1784 i 1785 (wydawca ks. P. Ś witko wski). 

Świt. wyb. — Switkowski P. ks. „Wybór wiadomości gospodar- 
skich". W Warszawie Tom 1 i 2 r. 1786, Tom 3 r. 1788. 
Cza«5opismo to przestało wychodzić z nr. 9. 



SŁOWNIK ItODZAJÓW ROŚLIN. 119 

Śivitkowski P. ks. patrz Stoit. mag. toar, i Śmt. wyb, 

Taylor J. H. patrz Potoc. zmyśL 

Trapp. farm. — „ Farm ak o gnozy a" ułożył I. Trapp. Tom 1 i 2. 
Warszawa 1869, 

^Tresć nauki przyrodzenia" patrz Pisul. opis, 

Tyniec, flo. — „Flora" czasopismo botaniczno-ogrodnicze. Rok 1. 
Lwów 1870 (widziałem tylko egzemplarze niedokończone ma- 
jące str. 167). 

Ukazi, — „Ukaziciel polskich nazwisk na rodzaje Królestwa ro- 
ślinnego" ułożony abecadłowo przez Antoniego Wagę, na 
końcu 2 tomu flory polskiej J. Wagi, z osobną paginacya 
(str. 336). 

Uwag, goap. — „Uwagi gospodarskie" Albrechta Bloka, wydali 
A. M. i J. W. Z. w Poznaniu. Część 1 r. 1836, część 2 
i 3 r. 1837. 

Waga A. patrz Ukazi. 

Waga. flo. pol. — „Flora polska" przez J. Wagę. Tomów 2. War- 
szawa 1847 i 48. 

Waga hiat. roś, — „Historya roślin" przez L. Figuiera z francuskiego 
przełożył autor flory polskiej. Tomów 3. Warszawa 1871. 

^Vaga J. pairz Waga flo, pol, i Waga kisł, roś, 

Warszewicz J. patrz Czerw, War, 

Wąsów, farm, — „Farmakognozya . . . ." napisał M. Dunin Wą- 
sowicz. We Lwowie. Wychodziła zeszytami. Zeszyt 1 i 2 
(do str. 132) r. 1883, Zeszyt 4 — 6 (do str. 324) r. 1884. 
Na czem wydawnictwo ustało. 

Wąsów, traw, — Rodziny: Trawowate, Ciborowate i Sitowate na 
górnym Szlasku, zebrał i spisał M. Dunin Wąsowicz. Spra- 
wozdania komisyi fizy ©graficznej. Tom XI. Kraków 1877^ 
p. (64)— (83). 

"Wąsowicz M. Dunin patrz Wc^ow. farm.. Wąsów. traw. oraz 
Słów. lek. 

Wierzb, boi. — „Botanika dla szkół publicznych", dziełko uło:^one 
przez ks. Kluka, przejrzane i pomnożone przez B. Wierz- 
bickiego. Wydanie drugie w Warszawie 1833. 

"Wierzbicki B. patrz Wierzb, bot. 



120 JÓZKF ROSTAFIŃSKI. 

Wi^l. hi8t. ncU, — „Historya naturalna^ przez s. p. P. Z. Leśniew- 
skiego. Wydanie 2 pomuożone Botanika etc. przez A. Wi- 
ślickiego. T. III. Warszawa 1858 (od str. 233—527 botanika). 

Wi^l. słów, — W historyi naturalnej Wiślickiego w tomie III, od 
str. 603 — 646 znajduje się słowniczek rodzajów zwierząt 
i roślin łacińsko-polski i polsko-łaciński. 

'Wiślicki A. patrz Wi^l. hist. naL i Wi^l. sław. 

'Witalisa patrz ^0 pielęgnowaniu kwiatów" etc. 

Wit. hist. ncU. — „Historya naturalna" podług najlepszych źródeł 
przez H. Witowskiego. Tora II. Dział roślin. Lwów 1850. 

Wit. świat. — ,,Swiat roślinny" przez K. Muellera tłom. H. Wi- 
towski. W Krakowie 1867; tomów 2. 

Witowski H. patrz Wit. hist. nał. oraz Wit. świat. 

Wódz. chód. — „O chodowaniu, użytku, mnożeniu roślin" przez 
S. Wodzickiego w Krakowie T. 1 r. 1818, T. 2 bez daty 
(r. 1819) ma jedna paginacyę od str. 1 — 112 i drugą od 
1—250, (cytując tę druga, podaję liczby jej stron w na- 
wiasie), T. 3 r. 1820. 

Wódz. — „O hodowaniu, użytku... drzew... roślin..." przez S. Wo- 
dzickiego. Wydanie drugie, tomów 6 w Krakowie. Tom 1 
r. 1824, T. 2 r. 1827, T. 3 r. 1827, te w wydaniu dru- 
gieni i trzy dalsze nowe tomy, a mianowicie: 4 i 5 r. 1825, 
oraz 6 r. 1828. 

Wódz. dzień. I, II, II (kw. 3), II (kw. 4), III i IV. „Dziennik 
ogrodniczy" (wydawany przez S. Wodzickiego). Kraków. 
T. 1 r. 1828, T. 2 r. 1830, pierwsze dwa kwartały mają 
osobną, 3 i 4 zaś osobna paginacyę, T. 3 r. 1833 i T. 4 
r. 1836. 

"Wodzicki S. patrz Wodz.^ Wódz. chod^y i Wódz. dzien.^ oraz 
Kat. niedz. 

Woli. nauk. — „Nauka dla włościan", z niemieckiego przez T. 
Wolickiego w Warszawie 1830. 

Wolicki T. patrz Woli. nauk. 

AVoliński M. patrz Kat. Wolin. 

„Wybór wiadomości gospodarskich" patrz Świt. toyb. 

\Vyźycki J. patrz Oer. Wyż. 

I. W. Z. patrz Uwag. gosp. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 121 

JZająfiz. kom. farm. — Komentarz do VII. wydania farmakopei 
anstryackiej przez W. Zajączkowskiego. Wydanie drugie. 
Lwów 1895, 

JSajączkowski W. patrz Zającz. kom. farm. 

2!aleu). Pam. fiz. patrz Zalewski A. 

JZapol. gosp. — ^Gospodarstwo prawdami... stwierdzone" z łaciń- 
skiego przełożone i objaśnione. T. 1 i 2 w Warszawie 1787. 
(Dzieło L. Mitterpachera p. t. Elemcnta Rei Rusticae. Budae^ 
przetłomaczone przez ks. O. Za polskiego S. P. i dopełnione 
licznemi jego uwagami zaczerpniętemi w znacznej części 
z encyklopedyi ywerdońskiej). 

Galewski A. patrz Pam. fz. XII. 181 — 197. 

Zawadź. Ho. Iwo. — „Flora der Stadt Lemberg" von A. Zawadzki. 
Lemberg 1836. 

zawadzki A. patrz Zawadź, jlo. 

Zidiń. prak. ogr. — „Ogrodnictwo praktyczne" przez J. Zieliń- 
skiego. W drukarni łomżyńskiej 1817. 

bieliński J. patrz Zieliń. prak. ogr. 

Ziemian, galie. — „Ziemianin galicyjski" pismo poświęcone go- 
spodarstwa krajowemu, wydawany przez J. A. Kamińskiego. 
Lwów. T. 1 r. 1836, T. 2 i 8 r. 1836, T. 4 r. 1837. 

^łemkowski A. patrz Kat. ant. 

Zigra, J. H. patrz Szacfa. ogród. 

Zippe Fr. X. M. patrz Hatai. bot. 

Zofia patrz O pieląg. kwiat. 

A. Ż. patrz Żysz. świat. 

Zyaz świat patrz „Świat zastosowany do pojęcia młodzieży", skre- 
ślił i wydał A. Z. Warszawa 1852. 
Tyszkiewicz A. patrz Żysz. świat. 



-^m^- 



Objaśnienie 

znaczenia druków i skróceń użytych w Słownika. 

Wyróżniono kurtywą te polskie imiona rodzajów i roślin, które z pośród 
wszystkich synonimów są godne powszechnego użycia. Co do niewyróinionych 
patrz na str. 101. 

Znak * przed wyrazem łacińskim, oznacza nazwę rodziny. 

Znak = po wyrazie łacińskim, znaczy: patrz. 

Znak ? po wyrazie polskim, oznacza, że ten wyraz uważam za hląd druka 
w cytowanym źródle. 

Wyrazy: (często), (bardzo często) lub (pospolicie), pomieszczone w na- 
wiasie, po jakiejś nazwie polskiej, oznaczają, że ta nazwa spotyka się w takiej 
mierze w źródłach zapisanych w skorowidzu. 

>-SJ 



A. 

abelia R. Br. 

dwupłonka Czerw. War. 174. 
abelmoschus Medik. 

piżmian Czerw. 

piżmak Skob. Krem. 1. 
abies Jues. — jodła. 

świerk Wódz. V. 263. 

jodła Wódz. V. 264 (pospoli- 
cie); Waga flo. pol. II. 623; 
Berd. flo. krak. 321 ; Czerw. 
845 ; Andrze. flo. ukra. 88 ; 
Berd. flo. tat. 794. 

świerk Szub. opis. 296. 

swirk Wódz. dzień. II. (kw. 
3). 58. 

smerek Wit. hist. nat. 125. 



* abietinaceae — jodłowate, 

jodłowate Chał. bot. 621. (po- 
spolicie). 

jodłowe Jastrzęb. hist. nat. 441* 

szyszkowe Drym. Pam. fiz. 
' V. 41. 
abietnineae 

jodłowe Czerw. 837. 
abildgaardia Vahl. 

abilgaardia Estreich. Spis. 
abizzia = albizzia. 
abobra Naud. 

abobra Jank. kwiat. ogro. 42'* 
abolboda H. et B. 

abolboda Czerw. 473. 
abroma Jacq. 

abroma Wódz. chód. III. 534 
(często). 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



123 



ślaz kakaowy Wódz. III. 495. 

kakao-slaz Estreich. Spis. 1. 

niekariniaUkaz. 1; Czerw. 2724. 

grzęgwa Kat. ant. II. 2. 
abronia Juss. 

okrasna Czerw. War. 1 15. 
abrotanella Cass. 

proszczek Ukazi. 1. 

proszek Wiśl. słów. 603. 
abrotanum Bess. 

boźydrzew Czerw. 1864. 
abrothallus De Not. 

naplesznik Błoń. Pam. fiz. X. 
166. 
abnis L. 

paciornik Estreich. Spis. 1. 

paciorkowiec Kat. med. II. 3; 
Czerw. 3340. Imię pacior- 
k i jest wprawdzie użyte u 
Czerw. ogól. 454. jako ro- 
dzajowe, ale autor ten w 
wykazie Wędo w (p. 754) 
sprostował je na paciorko- 
wiec. 

groch różańcowy Pa?np. flo. 
tre. 48. 

modligroszek Ukazi. 1. 

abrus Ency. I. 59. 

koralin Waga hist. roś. II. 626. 
absinthium G£lrtn. 

piołun Dziar. wybór 141. 

piołyn Czerw. 18()9. 
abutilon Gartn. — za^laz. 

aksaniiton Kat. ant. I. 1. 

zaślaz Czerw. 2692 (często). 

śliża Karwac. chód. 1. 

gwiazdo wiec Karwac. chód. 1. 

abutilon Berd. bot. 224. 



ślaznica Łap. Pam. fiz. XII. 34. 
acacia Willd. — akacya. 

czułodrzew Wódz. chód. III. 

116 (często). 
akacya właściwa Wódz. cbod.. 

III. 105. 
czułokrzew Strum. Kat. 7. 
czułek Pom. dyk. I. 3. 
akacya Andrze. Bess. 411 

(często). 
ostrostręczyna Ukazi. 1. 
akacya prawdziwa Lewart. hist, 

nat. 187. 
ostostręczyna Czerw. lek. 369;, 

Czerw. 3418. 
czuło drzew Karw. chód. 2. 
prawdziwa akacya Jank. 
kwiat. 99. 
acaena L. 

acena Estreich. I. Cen. 1. 
acalyptia L. 

akalifa Estreich. Kat. 1. 
ostka Ukazi. 1. 
pokrzywiec Czerw. 972. 
acalyphae. 

pokrzywce we Czerw. 968. 
^acanthaceae — akantusowate^ 
barszczyki Wódz. II. 237. 
barszcze Wódz. III. 280. 
akantowe Wierzb, bot. 163. 
justycyowe Pisul. gro. 91. 
rozdzieńcowate Chałub. bot. 

tab. XIII. 686. 
rozdzieńcowate Hałat. pocz. 1 93.. 
justynowe Ency. I. 71. 
rożdżeńcowate Czerw. 1355. 
rozdżeńcowate Waga hist. roś.. 
II. 300. 



124 



JÓZBF ROSTAFIliSKI. 



justicjowe Jastrzęb. hist. nat. 

499. 
akantasowate Łap. pam. fiz. 
VIL 20.. 
acantheae. 

roźdźeńcowe Czerw. 1357. 
acanthephippium BI. 

brzuszyca Czerw. War. 67. 
acantholimon Boiss. 

jeźyseiąg Czerw. War. 129. 
. acanthospermum Schrank . 
sredział Ukazi. 1. 
śmierdział? Wisli. slow. 603. 
okolka Czerw. 1823. 
:ącanthostachyum Lk. KI. et Otto 

koliszcze Czerw. War. 56. 
acanthus L. — akantua. 
barszcz Pom. dyk. I. 1. 
rozdzieniec Andrze. Bess. 411. 
acanthus Podym. bot. II. 61. 
cierniec Czerw. ogól. 429. 
rożdżeniec Czerw. 1363. 
rożdzeniec (?) Wag. hist. roś. 

II. 302. 
rozdżcniec W^aga hist. roś. III. 

109. 
niedźwiedzia łapa Jank. kwiat, 
ogro. 42. 
acarospora Mass. 

obiał Błoń. Pam. fiz. X. 165. 
acer L. — klon. 

klon Kluk Dyk. I. 1. (po- 
spolicie) ; J. Jun. flo. Lit. ' 
158; Waga flo. pol. I. 622; 
Berd. flo. kra. 108; Czerw. 
2486; Andrze. flo. ukra. 
38; Berd. flo. tat. 116. 
klon Pamp, flo. tre. 24. 



jawor Wit. hist. nat. 125. 

jawor Mieczy, les. 51. 

klonina Skob. Krem. 6. 

kłonica Skob. Krem. 6. Te 
ostatnie dwa imiona wy- 
mieni! już Ukaziciel, myl- 
nie je wśród rodzajowych 
klonu pomieszczając ale tu 
zostały odniesione wprost 
jako synonimy do Acer i 
dlatego muszą być zapi- 
sane. Klonina jest polska 
nazwa pierwotnie drewna 
klonowego, ale także jako 
zbiorowa pospolita na ozna- 
czenie różnych gatunków 
używana y jako taka zapi- 
sana już wcześnie (Zapol. 
gosp. II. 96). Kłonica wzię- 
ta z Mater verborum. 
acera = aceraceae. 
acera. 

klony Hueck. 148. 
^aceraceae — klonowate, 

klony Wódz. II. 503. 

klonowate Wierzb, bot. 169; 
Czerw. 2486 (pospolicie). 

klonowe Pisul. gro. 178. 
aceras Ii. Br. 

dwulistnik Wit świat. 201. 
achania Sw. 

ślaz pasowy Wódz. chód. III. 
107. 

ślaz meksykański Wódz. III. 
489. 

proswirniak Wódz. III. 489. 

W poprzedniej edycyi 

(Wódz. cbod. III. 107) jest 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



125 



proswirniak jako nazwa 
rosyjska , zapewne przez 
nieuwagę, w pięó lat póź- 
niej , podał Wodzicki to 
imię, w nieco zmienionem 
brzmieniu, jako polski wy- 
raz, który odtąd w rozmai- 
tych postaciach się spotyka 
u późniejszych autorów. 

proswirniak Wódz. III. 489 
oraz VI. index. 

proświerntk Kat. ant. II. 1. 

proswiernia Kat. ant. II. 1. 

ślaz amerykański Jank. kwiat. 
101. 
achillea L. — krwawnik. 

złocień Klak Dyk. I. 3. 

żeniszek Jun. flo. W. X. L. 
423. 

krwawnik Jun. flo. litew. 258 
(pospolicie); J. Jan. flo. Lit. 
363; Waga flo. pol. II. 432; 
Czerw. 1846; Berd. flo. kra. 
190; Szafar. flo. poz. 128; 
Andrze. flo. ukra. 82; Berd. 
flo. tat. 426. 

zloczeń Przew. roi. prze. I. 171. 

krwawnica Czerw. ogól. 290. 

złotnia Metz. bot. 51. 
achiUeopsis Turez. 

rozpierza Czerw. War. 344. 
achimenes P. Br. 

ognipłoń Ukazi. 2. 

achimenes Kat. ant. I. 1. 
achorion Lk. et Remak. 

strupinek Skob. Krem. 7. 
achlya Nees. 

pleśniara Ukazi. 2. 



achnantheae. 

złóżkowe Sypn. Diat. 525. 
achnanthes Bory. 

złóżka Sypn. Diat. 531. 
achras L. 

mydleniec Wódz. dzień. L 
171. 

pigwica Chał. bot. 9. (często); 
Czerw. 1695. 

muśiisłok Ukazi. 2. 
achyrachaena Schauer, 

pulchnia Kat. ant. II. 16. 
achyrantheae. 

plewikwiatowe Czerw. 1190. 
achyranthes L. 

grzebyk Kat. niedż. I. 

grzebykowiee Wódz. VI. ind. 

grzebyki Kat. med. O i Kat. 
med. I. 3. 

srebrniczek Estreich. kat. 1. 

plewikwiat Ukazi. 2; Czerw. 
1190. 

grzybki Kat. ant. I. 2. 

strusie pióro Jank. kwiat. ogro. 
398. 
achyrophorus Adans. — une- 
przyniec, 

iłka Adam. flo. poz. 32. 

wieprzyniec Dem. flo. lek. 179. 

piegawiec Ukazi. 2. (pospoli- 
cie); Berd. flo. kra. 210. 

prosienniczka Czerw. 1933. 

prosinka Czerw. 1933. 

prosieniczka Czerw. War. 158. 
acłcarpha Juss. 

żegota Ukazi. 2. 
acineta Lindl. 

martwka Czerw. War. 66. 



126 



JOZBP ROSTAFIŃSKI. 



acinos Mtinch. — czajberek, 
cząberek Dera. flo. lek. 138. 
czyścica Czerw. 1311. 
acioa Aubl. 

jądrzyn Ukazi. 2. 
acioniscium Rfski. 

bielik Rfski śluz. 159. 
acmena DC. 

akmena Kat. med. III. 3. 
rozkoszka Czerw. War. 383. 
acnida L. 

przeciszek Ukazi. 2. 
^conitum L. — łojad. 

tojad Kluk Dyk. I. 5 (pospo- 
licie); J. Jun. flo. Lit. 216; 
Waga flo. pol. II. 16; Berd. 
flo. kra. 65; Czerw. 2292 ; 
Andrze. flo. ukra. 49; Berd. 
flo. tat. 19. 
szyszak Kuszań. fun. 462. 
mordownik Kuszań. l5hr. 347. 
piekielne ziele Wierzb, bot. 

98. 
bemadynek Ney kwiat. 8. 
Czarnobyl Ney kwiat. 22. 
toja Ney kwiat. 133. 
tojesó Ney kwiat. 133. 
-aconflorae. 

tatarakokwiatowe Jastrzę. 
Klucz. 7. 
acoroideae. 

tatarakowe Czerw. 377. 
^corus L — tatarak. 

kalmus Kluk Dyk. I. 6. 
ajer Jud. flo. litew. t09; J. 
Jun. flo. Lit. 150; Andrze. 
flo. ukra 36. 
tatar Kuszań. lohr. 283. 



tatarak Sawicz. Para. farm. 
krak. III. 174 (pospolicie); 
Waga fl. pol. I. 559; Czerw. 
377; Berd. flo. kra. 332; 
Szafar. flo. poz. 106, Berd. 
flo. tat. 664. 
tatarskie ziele Zawadź, flo. Iwo. 
185. 
acotyledoneae = acotyledones. 
acotyledones — bezUśdenne. 
bezlistne Szub. nas. 37. 
bezzarodkowolistne Hein. et 

Fab. farm. 27. 
bezgrndko we Motty flo. poz. 50. 
bezlistkowe Pisul. zas. bot. 32. 
bezlistniowe Czerw. ogól. 119; 

Czerw. 1. 
bezliscienue Chałub. bot. 553. 
bezliścieniowe Berd. flo. kra. 
398. 
acramphibrya. 

dwu wzrostowe Czerw. ogól. 665. 
oburosty Czerw. War. 89. 
acrobrya. 

końco wzrostowe Czerw. ogól. 

665. 
końcorostowe Czerw. War. 1. 
acrocarpidium Miq. 

zwężałek Czerw. War. 98. 
acroclinium A. Gray. 

nagniazdka Czerw. War. 147. 
nieśmiertelnik Kat. Wol. 30. 
acrocomia Mart. 

wybłocznia Ukazi. 2; Czerw. 
456. 
acropera Lindl. 

akropera Kat. raed. III. 3. 
łańcusznica Kat. ant. II. 3. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



127 



worczycha Czerw- War. 67. 
acrostichum L. 

paprotnik Kluk Dyk. I. 7 (po- 
spolicie). 

podkolan Jun. flo. W. X. L. 
612. 

parostnik Kat. med. O. i I. 3. 

karlik Ney kwiat. 49. 

podpruszka Czerw. 198. 
actaea L. — czerniec, 

czarny korzeń Kluk Dyk. 1. 8. 

czerniec Jun. flo. W. X. L. 
279 (pospolicie); J. Jun. flo. 
Lit. 213; Waga flo. pol. II. 
9; Berd. flo. kra. 65; Czerw. 
2298; Szaf. flo. poz 114; 
Andrze. flo. ukra. 48; Berd. 
flo. tat. 22. 

<^zamokorzeń Czarto. mya. 14. 

-czerwiec? Wódz. chód. II. 12. 
Tu z pewnością tylko błąd, 
powtórzony i na str. 469, 
bo w obu razach cytowano 
to imię jako nazwę Jun- 
dziłła, który ma przecież 
czerniec. Wodzicki po- 
wtarza ten błąd i w in- 
deksie do VI. tomu. Za- 
wadzki (flo. Iwo. 177) po- 
daje już czerwiec jako 
synonim. 

czernica Łom. bot. 241. 
actinomeris Nutt. 

nieżyczło Ukazi. 2. 
actinostrobus Miq. 

krężnik Czerw. War. 90. 
^damia Wall. 

adamia Kat. ant. II. 3. 



pienicha Czerw. War. 278. 
adansonia L. — adansania. 

chleb małpi Wódz. III. 495. 

baobab Andrze. nau. 1 1 (czę- 
sto). 

małpi owoc Wódz. III. 493. 

małpichleb Kat. med. O. i 
I. 3. 

switttoględ Ukazi. 2. 

adansonia Ency. I. 111. 

palczara Czerw. 2697. 

adanzonia Hueck. bot. 143. 
adelia L. 

okwitnia Ukazi. 2. 
adenanthera L. 

gruczołkowe drzewo Wódz. 
chód. III. 107. 

gruczołkowiec Wódz. III. 697. 

masielina Ukazi. 3. 

gruczołecznia Czerw. 3409. 
adenocarpus DC. 

bobodrzew Kat. med. O. 3. 

szczodrzeńczuk Kat. med. 

m. 3. 

szczodrzy n Ukazi. 3. 
adenophora Fisch. — dzwone^ 

cznik, 
dzwonecznik Berd. flo. kra. 224 

(pospolicie); Szafar. flo. poz. 

98; Andrze. flo. ukra. 19; 

Berd. flo. tat. 431. 
omiodka Czerw. War. 170. 
dzwonnik Ejsm. Pam.fiz.VIIL 

136. 
gruczolnica Jank. kwiat. ogro. 

45. 
adenostemma Forst. 

jałżyn Ukazi. 3; Czerw. 1783. 



128 



JÓZEF R08TAFJŃSKI. 



adenostyles Cass. — miłosna. 
przeiiiewierka Ukazi. 3. 
miłosna Czerw. 1790. 
czerniak Berd. flo. tatr. 296. 
adhatoda Nees. 

poronnia Czerw. 1369. 
adianteae. 

złotowłosowe Chał. bot. 589. 
adiantum L. 

złotowłos Kluk Dyk. I. 8 (po- 
spolicie); Czerw. 205. 
kapilor Wódz. chód. III. 120. 
niekropień Audrze. Bess. 411. 
włoski Czerw. 205. 
adiantopsis Fee. 

zawłoś Czerw. War. 5. 
adlumia Raf. 

bałamutka Kat. Wol. 34. 
adonis L. — miłek. 

adonis Czarto. myś. 14 (często). 
miłek Wódz. chód. II. 13 (po- 
spolicie); Waga flo. pol. II. 
37; Berd. flo. kra. 57; 
Czerw. 2267 ; Szaf. flo. poz. 
114; Berd. flo. tat. 8. 
gorzykwiat J. Jun. flo. Lit. 
218; Andrze. flo. ukra. 60. 
milek? Biern. ogro. 161. 
kochanek Kat. Kram. 12. 
adoxa L. — piżmaczek. 

piżmowe ziele Kluk Dyd. I. 9. 
piżmowiec Jun. flo. W. X. L. 

229. 
piżmaczek Jun. flo. litew. 121 
(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 
165; Waga flo. pol. L 641; 
Berd. flo. kra. 170; Czerw. 
2201; Szafar. flo. poz. 108; 



Andrze. flo. ukra. 39; 
Berd. flo. tat. 269. 

piźemko Hneck. bot. 121. 
adysetum Scop. 

kamienne ziele Zawadź, flo. 
Iwo. 177. 
aecidium Pers. 

Suszec Jun. flo. litew. 332. 

płaskogrzyb Pom. dyk. I. 17* 

bedłka pasorzytna Pamp. flo, 
tre. 70. 

prosznik Ukazi. 3. 

ogtiik Czerw. 9 (pospolicie); 
Szafar. flo. poz. 138. 

prosniak Wiśl. słów. 602. 

rdza Rzepec. bot. 229. 
aegiceras Gttrtn. 

kosmin Ukazi. 3. 

kosmian Wisi. słów. 603. 
* aegiceraceae. 

koźlorogowate Chałab. bot. 
tab. XIL 683. 
aegilops L. 

osciec Andrze. Bess. 411. 

twałek Ukazi. 3. 

koziook Czerw. 326. 
aegiphila Jacq. 

płosnia Ukazi. 3. 

kozilub Czerw. 1253. 
aegiphyleae. 

kozilubowe Czerw. 1251. 
aegle Corr. 

niedan Ukazi. 3. 

kleiszcze Czerw. 2570. 
aegopódium L. — podagrycznik. 

kozia stopa Kluk Dyk. I. 9. 

snitka Jun. flo. W. X. L. 195; 
Andrze. flo. ukra. 24. 



SŁOWNIK BOD2AJÓW ROŚLIN. 



129 



podagrycznik Zawadź, flo. Iwo. 
185 (pospolicie); Waga flo. 
pol. I. 476; Berd. flo. kra. 
157; Szaf ar. flo. poz. 102; 
Berd. flo. tat. 237. 

snitka Ukazi. 3. Antoni Waga 
błędnie cytuje tu Jundziłła, 
który ma snitka, ażeto 
nie błąd druku, świadkiem, 
że ten autor, w katalogu 
ogrodu wileńskiego z roku 
1802, powtórnie tak dru- 
kuje i że Andrzejowski, 
trzymający się terminologii 
Jundziłłów^ zna tylko taki 
sam wyraz, 
aegopricon L. fil. 

koziskok Ukazi. 3. 
aeluropus Trin. 

czerwietlica Ukazi. 3. 
aembryoneae. 

bezzarodkowe Czerw. ogól. 119. 
Czerw. 1. 
aeonium Webb. 

zawszesz Czerw. War. 276. 
aerides Lour. 

pienislawa Ukazi. 3. 



powietrznik Czerw. 736. 
aerua Forsk. 

kosmień Czerw. 1192. 
kutnerka Waga hist. roś. IL 
230. 
aerva = aerua. 
aeschynanthus Jacq. 
eschinat Kat. ant. I. 2. 
rozróźnik Kat. ant. II. 3. 
dziwiec Czerw. War. 240. 
wstydliwy kwiat Jank. kwiat. 

103. 
wstydlin Langie ogród. 43. 
aeschynomene L. 

źywopłon Ukazi. 3; Czerw. 
3311. 
aesculus L. — kasztanoimec ^). 
kasztan Kluk Dyk. I. 10 (czę- 
sto); J. Jun. flo. Lit. 155; 
Waga flo. pol. I. 607; 
Andrze. flo. ukra. 37. 
kasztan dziki Zapol. gosp. II. 97. 
kasztan gorzki Wódz. chód. 

I. 121. 
kasztan gorzki Wódz. I. 90. 
kasztan koński Estreicli. I. 
Cen. 6. 



^) Za czasów Kluka słodki kasztan — dziś Cattanea ve»ca^ odnoszono da 
rodzajn Fagus — buk. Mógł więc Kluk z pewnjni sensem imię kasztan na- 
dać rodzajowi Aesculus. Widzi mi się jednak niedorzeczne, mając do nazwania 
dwa rodzaje: Aesculus i Castanea, nazywać, jak Antoni Waga w Ukaaicieluy. 
pierwszy kasztanem a drugi kasztanowcem. To też nikt nie szedł za przykładem 
Ukcudeiela. Kto wie zresztą czy Antoni Waga wiedział o co chodzi i czy nie 
sądził, że kasztany prawdziwe z Aesculus pochodzą, skoro mógł, chociażby 
w nocie (1. c. p. .3. nota **♦) odnieść tu nazwę Krescentyna „marrony"! Prze- 
cież trudno przypuścić, aby nie wiedział, że maronami i dziś nazywa się uszla- 
chetnioną a tylko hodowaną odmianę z Castanea vesca. Zresztą jakże mógł Kres- 
centyn żyjący w XUI. wieku znać kasztan gorzki, skoro poznano to drzewo 
w Europie dopiero w Xyi. wieku! 

Hateryały do hiit. Jęs. pola. 1 dyalektologii. Tom I. 9 



130 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



kasztanowiec Czerw. ogól. 17 

(często); Czerw. 2504. 
tuczą Skob. Krem. 16. 
aethalium L. == fuligo. 
aethionema R. Br. 

skrzy dlinka Czerw. War. 301. 
aethusa L. — azaleń, 

szaleń Kluk Dyk. I. 11 (często), 
blekot Jun. flo. W. X. L. 189 
(bardzo często); Waga flo. 
pol. I. 493 ; Berd. flo. kra. 
160; Czerw. 2128; Szafar. 
flo. poz. 102; Berd. flo. 
tat. 243. 
mordownik Jun. flo. litew. 89; 
J. Jun. flo. Lit. 115; Andrze. 
flo. ukra. 26. 
szalej Motty flo. poz. 70. 
czerwienica Metz. bot. 52. 
bzducha Jastrzę. hist. nat. 509. 
ąfzelia Sm. 

afzelia Wódz. chód. III. 570. 
za kr win Ukazi. 3. 
agallostachys Beer. 

zżymcza Czerw. War. 55. 
agalmyla BI. 

okraska Czerw. War. 240. 
agamae. 

bezpłciowe Pisul. bot. 122. 
bdły Jastrzę. bist. nat. 275. 
agapanthus L' H6r. — agapant, 
agapant Wódz. chód. III. 121. 

(pospolicie), 
lilia afrykańska Pom. dyk. 

I. 19. 
zielipan Ukazi. 3. 
agapanthus Ency. 1. 180. 
baldasznik Czerw. War. 34. 



agaricineae. 

grzyby właściwe Jun. flo. Lit. 
510. 

bełdkowe? Błoń. Pam. fiz. 
VIIL 88. 

bedłkowate Błoń. Pam. fiz. 
IX. 79. 
agaricus L. — bedłka, 

bedłka liściowa Kluk Dyk. 
I. 12. Chociaż ks. Kluk 
użył dwu wyrazów na to 
rodzajowe imię, to prze- 
cież w tekście używa po- 
spolicie tylko jednowyra- 
zowego bedłka. 

agaryk Pasterz 116. 

bdła Jun. bot. stos. 462. 

bedłka Jun. flo. W. X. L. 554 
(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 
520; Czerw. 58; Szafar. flo. 
poz. 137. 

rydz Ukazi. 4. 

bedłek Ency. pol. I. 207. 

pieczarka Rzepec. bot. 226. 
agarista Don. 

bukrzyn Czerw. War. 256. 
agarum Bory. 

dziurolist Rostaf. Rozpr. akad. 
IV. 210. 

sitolistka ib. 212. 
agasyllis Spreng. 

laniczy ściec Ukazi. 4. 

wieliżebrż Czerw. War. 267. 
agathaea Cass. 

agatka Kat. med. O. i I. 3. 

pełwa Ukazi. 4. 
agatis Salisb. 

przerosną Ukazi. 4. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



131 



Soplica Czerw. 852. 

damara Trapp. farm. II. 109. 
agathophyllum Juss. 

gryzłok Ukazi. 4; Czerw. 1132. 
agatophjrtum Moq. 

boćwinka Czerw. War. 109. 
agathosma Willd. 

poBwież Ukazi. 4 

przewoń Czerw. War. 361. 
agati Desy. 

wszechdar Czerw. 3279. 
agave L. — agawa, 

agawa Kuszań. fun. 446 (po- 
spolicie). 

agawę Wódz. chód. III. 122. 

tęźa Ukazi. 4. 

strzelna Czerw. 658, 

agawia Biern. ogro. 195. 
agaveae. 

strzelnowe Czerw. 658. 

agawy Łom. bot. 161. 
agelocarpus Rostaf. 

kępowocka Rostaf. Rozpr. 
Akad. IV. 205. 
ageratum L. 

agerat Wódz. chód. II. (15). 

ageratam Wódz. III. 403. 

żeniszek Ukazi. 4. 

żeniszek Waga hist. roś. III. 
105. 
aggregatae. 

skupione Motty flo. poz. 57. 

skupieńce Rostaf. bot. wyż. 
167. 
aggregatae = dipsaceae. 
aglaia Lour. 

aglaja Wódz. III. 449. 

słocin Ukazi. 4. 



agnostus A. Can. 

wspanialcznch Czerw.War. 1 20. 
agonis D. C. 

zbierna Czerw. War. 382. 
agrimonia (Tourn.) L. — rzepik, 
rzep Kluk Dyk. I. 15; Czerw. 

3169. 
rzepik Jun. fl. W. X. L 257 

(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 

190; Waga flo. pol. I. 717; 

Berd. flo. kra. 137; Berd. 

flo. tat. 184v 
watrobnik Ney kwiat. 140. 
parzydło Szafar. flo. poz. 1 1 2. 
rzepiak Andrze. flo. ukra. 45. 
rzepnik Łap. Pam. fiz. IX. 42. 
agropyrum J. Gartn. — perz. 
perz Andrze. Bess. 411; Andrze. 

flo. ukra. 5. 
rolnica Czerw. 318. 
agrostemma L. —- kąkolnica. 
kakolnica Kluk Dyk. I. 16 

(pospolicie); Berd. flo. kra. 

96; Czerw. 2907; Szafar. 

flo. poz. 111; Andrze. flo. 

ukra. 44; Berd. flo. tat. 88. 
kąkol Jun. flo. litew. 140. 
czarnucha Ney kwiat. 22. 
konkolnica Kat. ant II. 47. 
kąkól Lang. ogro. 46. 
agrostideae. 

mietelnicowe Czerw. 288. 
agrostis L. — mietlica, 

mietelnica Kluk Dyk. I. 17 

(bardzo często); Czerw. 288; 

Berd. flo. kra. 377; Berd. 

flo. tat. 743. 

trawa Pasterz 109. 

9* 



132 



JÓZBF ROSTAFIŃSKI. 



miotia Jun. flo. litew. 20; J. 
Jun. flo Lit. 32. 

mietlnica Kasper, roi. II. 32. 

śmiałek Przew. ról. prze. II. 
237. 

mietlica Waga flo. pol. I. 192 
(często); Szaf ar. flo. poz. 91. 

miotlik Andrze. flo. ukra. 8. 

mietliczka Berd. bot. 153. 

mietła Ejsm. Pam. fiz. V. 100. 
agyneia Vent. 

goniara Ukazi. 5. 
aichryson Webb. 

zró^a Czerw. War. 276. 
ailanthus Desf. 

chiński baldaszek W^odz. chód. 

I. 127. 

baldaszek Kat. niedz. I. 
werniks Wódz. dzień. I. 322. 
ajlant Leśniew. ogro. 430. 
chi wian Ukazi. 5. 
przetrwał Kat. ant. U. 46. 
bałwian Czerw. 2870. 
ains^vorthia Boiss. 

wszawica Czerw. War. 267. 
aira L. — śmiałek, 

śmiałek Kluk Dyk. I. 18 (po- 
spolicie); J. Jun. flo. Lit. 35; 

Waga flo. pol. I. 202; 

Berd. flo. kra. 381 ; Szaiar. 

flo. poz. 93; Berd. flo. tat. 

753. 
siano Pasterz 109. 
mietelnica Przew. ról. prze. 

II. 237. 

Śmigla Strzelec, gosp. II. 98. 
airopsis Desv. 

swobodka Ukazi. 5. 



aitonia L. fil. 

aitonja Szacfa. ogro. III. 173. 

ajtonja Kat. med. II. 4. 

aitoonia Estreich. Kat. 1. 

ówietlan Ukazi. 5. 
aizoon L. 

pryszczyrnica Ukazi. 5. 
ajax Salisb. 

ajaks Czerw. 654. 
ajuga L. — gądziel. 

gadzie! Kluk Dyk. I. 19 (bar- 
dzo często); Berd. flo. kra. 
280; Czerw. 1351; Berd. 
flo. tat. 546. Wszyscy pra- 
wie autorowie słusznie maja 
to imię za żeńskie, ale nie- 
którzy naginają je do męz- 
kiego rodzaju n.p. Wodzicki 
(Dzień. II. (kw. 3) 96). 

iwa Jun. flo. W. X. L. 305. 

dąbrówka Jun. flo. litew. 176 
(często); J. Jun. flo. Lit. 
234; Waga flo. pol. II. 72; 
Szaf ar. flo. poz. 117; Andrze. 
flo. ukra. 52. 

i winka Ney kwiat. 25. To imię 
podciągnął przedtem nie- 
właściwie A. Waga w Uka- 
zictelu jako rodzajowe do 
ajuga. 

dombrówka Kwieć. Pani. fiz. 
XIV. 44. 
ajugoideae. 

dąbrów ko watę Czerw. 1344. 

gądzielowe Berd. flo. tat. 546. 
^alangiaceae. 

wy rzeczko watę Cbałub. but. 
tab. XI. 663; Czerw. 3096. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



133 



alangium L. 

wyrzeczka Chalub. bot. 9; 

Czerw. 3097. 
alaria 6rev. 

skrzydlica Czerw. 1 13. 
skrzydłowiec Wit. świat. II. 1 6. 
albersia Kth. — ^cielec. 

amarant Ejs. Pam. fiz. V. 107. 
ścielec Kwieć. Pam. fiz. XIV.43. 
albizzia Durazz. 

jedwabka Czerw. War. 4f26. 
tasmin Skob. Krem. 19. 
albuca L. 

albuka Wódz. ciiod. III. 186. 
ptasie mleko Wodę. cbod. III. 

176. 
ptaszla Ukazi. 5. 
wieńcówka Kat. ant. II. 3. 
alcea Ł. — iopolówka. 

topolówka Klak Dyk. I. 19 

(pospolicie), 
róża ślazowa Stru. Kat 8. 
malwa Strum. roez 21. 
alchemilla (Tourn.) L. — przy- 

wrotnik, 
gwiazdosz Kluk Dyk. I. 20 

(często); Waga flo. pol. I. 

327; Szafar. flo. poz. 96. 
lwia stopa Zapol. gosp. I. 327. 
przywrótnik Jun. flo. W. X. 

L. 140; J. Jan. flo. Lit. 

64; Berd. flo. tat. 190. 
przetacznik Jan. Kat. 2. 
nawrotnik Pom. dyk. I. 26. 
lwia łapa Wódz. II. 574. 
przywrótnik Wierzb, bot. 140 

(najczęściej); Berd. flo. kra. 

139; Czerw. 3171; Andrze. 



flo. ukra. 13. — J. Jon. flo. 
Lit. p. 54. w wyliczania 
rodzajów ma też przy- 
wrótnik, ale tam jestto 
tylko błąd druku, bo Jun- 
dziUowie stale pisza przy- 
wro tn i k. 

wilcza stopa W^ierzb. bot. 55. 

przewrotnik Demb. flo. lek. 22. 

gnidosz Kwieć. Pam. fiz. XIV. 
54. 

^ Wymienione pod Alchemilla 
w Ukaztcielu imię gwiazd- 
ki mylnie zostało tam po- 
mieszczone, jestto bowiem 
nazwa gatunkowa. 
alchomea Sw. 

łaskornia Ukazi. 5. Czerw. 976 
aldrovanda L. — aldrowanda, 

aldrowanda J. Jun. flo. Lit. 
1 32 ; Andrze. flo. ukra. 32. 

szumotlina Ukazi. 5; Berd. flo. 
kra. 90. 

bańkotka Czerw. War. 307. 
alectorolophus ==■ rhinanthus. 
aletris L. 

aletris Strum. kat. 8. 

aletrys Pom. dyk. I. 26 (po- 
spolicie). 

mącznica Wódz. VI. iud. 

judrnia Ukazi. 6. 

maczenica Kat. ant. I. 2. 

mącznia Czerw. 667. 
aleurites Forst. 

kroplan Ukazi. 6. 

dwaguz Czerw. 980. 
alfonsia H. B. K. 

alfonsya Waga hist. roś. II. 16. 



134 



JÓZBF ROSTAFIŃSKI. 



alfredia Cass. 

kipian Czerw. War. 156. 
algae — g^ony. 

porosty Za pol. goap. I. 4. 
glistniki Za pol. gosp. I. 4. 
porosty wodne J. Jun. flo. Lit. 

425. 
morszczyny Wierzb, bot. 155. 
rzęsy Wierzb. 155. 
glony Wit. hist. nat. 131. 
wodorosty Chałub. bot. tab. 1. 570. 
glonowate Jastrzę. Klucz. 4. 
algae = lichenes. 
alhagi Desv. 

bożodajnia Ukazi. 6. 
nmnnia Czerw. 3317. 
ciernian Waga hist. roś. II. 626. 
alibertia A. Rich. 
głożan Ukazi. 6. 
alicularia Corda. 

tjkrzydliezka Błoń. Pam. fiz. 

X. 169. 
alisma L. — żabieniec, 

żabieniec Kluk Dyd. I. 20. 

(pospolicie); Waga flo. pol. I. 

604 ; Czerw. 483; Berd. flo. 

kra. 324; Szafar. flo. poz. 

107; Andrze, flo. ukra. 37; 

Berd. flo. tat. 633. 
źabiniec Jun. Kat. 2; J. Jun. 

flo. Lit. 154. 
żabieniec? Strum. Kat. 8. Tu 

a zapewne i u Mottego (flo. 

poz. 72) tylko błąd, ale czy 

u Kwiecińskiego (Pani. fiz. 

XIV. 39), skoro ten autor 

ma współcześnie żabieniec 

do Hydrocharis. 



konopka Metzg. bot. 55. 

żabik Czerw. 483. To imię 
przytoczył pod Alisma już 
przedtem Antoni Waga w 
Ukaztcteluj całkiem mylnie, 
bo to jest nazwisko gatun- 
kowe rośliny z wcale inne- 
go rodzaju. Czerwiakowski 
zapisał je jako rodzajowe^ 
musiałem je więc tu podać. 

żabienica Kat. ant. II. 46. 
*alismaceae — iabieńcowate. 

żabieńce Wierzb, bot. 158. 

żabieńcowate Chałub. bot. tab. 
II. 593 (pospolicie). 

żabieńcowe Pisul. gro. 39. 
alkanna Tausch. 

alkanna Czerw. ogól. 31. 

czerwienica Skob. Krem. 14. 

czerwieniec Trapp. farm. L 
26. 
allamanda L. 

alamanda Wódz. cbod. IlL 
535. 

dzierbian Ukazi. 6; Czerw. 
1625. 

wieńcogron Kat. ant. II. 3. 

dzierzbun Wiśl. słów. 604. 
allantodia R. Br. 

wiotka Czerw. War. 8. 
alliaria Ad ans. — czosnaczek. 

czosnaczek Pamp. flo. tre. 44r 
(pospolicie); Waga flo. pol. 
II. 1 85; Berd. flo. kra. 77; 
Czerw. 2419; Andrze. flo. 
ukra. 65; Berd. flo. tat. 44. 
allieae. 

czosnkowe Czerw. 544. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



135 



allionia L. 

wędrychota Ukazi. 6. 
allium L. — czosnek, 

czosnek Kluk Dyk. I. 21 (po- 
spolicie) ; J. Jud. flo. Lit 
136; Waga flo. pol. I. 666 
Czerw. 644; Berd. flo. kra 
348; Szafar. flo. poz. 106 
Andrze. flo. ukra. 34; Berd 
flo. tat. 673. 
cebula Kluk Dyk. 1. 23 (w tekś- 
cie do trzech gatunków), 
łuk Rostaf. bot. wyż. 119. 
Uwaga. W rodzaju tym 
wyróżniono następujące 
podrodzaje: 
porrum Don. 

por Czerw. 546. 
schoenoprasum Don. 

szczypior Czerw. 648. 
codonoprasum Koch. 

gło watka Czerw. 651. 
riziridium Don. 

kłębacz Czerw. 662. 
molium Don. 

smaglica Czerw. 554. 
alloiozonium Kunze. 

różnoprężka Czerw. War. 162. 
alloplectus Mart. 

całostnik Kat. ant. II. 3. 
okrew Czerw. War. 242. 
allosorus Bernt. 

zmienka Czerw. War. 3. 
alniflorae. 

olszokwiatowe Jastrzę. Klucz. 8. 
alnus (Tourn.) Gftrtn. — ołaza. 
olcha Czarto. myśl. 3; Andrze. 
flo. ukra. 88. 



olsza Jun. flo. litew. 283 (po- 
spolicie); J. Jun. flo. Lit. 
413; Waga flo. pol. II. 690; 
Berd. flo. kra. 319; Czerw. 
870; Szafar. flo. poz. 134; 
Berd. flo. tat. 631. 

olszyna Wódz. chód. I. 83 
(często). 
alocasia Schott. 

zaklećń Czerw. War. 80. 
aloe L. — aloes. 

aloe Kluk Dyk. I. 24. (po- 
spolicie). 

aloes Jun. Kat. 3. 

alona Czerw. ogól. 73. Wpraw- 
dzie tu i dalej w tekście 
jest aloes, ale sprostowa- 
no (p. 754) na alona; 
Czerw. 668. 

tężnik Kat ant. II. 16. 

halena Langie ogród. 47. To 
imię przytoczył mylnie już 
poprzednio A. Waga w Oka- 
zicielu; tu zostało użyte ja- 
ko rodzajowe. 

soczeń Radwan, ogro. 77. 
Uwaga. W rodzaju tym 
wyróżniono następujące 
podrodzaje: 

apicra Ha w. 

nastroszka Czerw. War. 470 
tak poprawiono przyto- 
czony na str. 34. na- 
strosz. 

hawortia Duy. 

trzystka Czerw. War. 34. 

aloe Haw. 

alonka Czerw. War. 35. 



136 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



gasteria Duv. 
jęzorka Czerw. War. 35. 

pochydendron Haw. 
socza Czerw. 136. 
aloexyluin Lour. 

kadzidlin Ukazi. 6. 

•orlin Czerw. 3387. 

'— Wymienione w Ukassicielu 
imię k a d z i d I n i k mylnie 
zostało odniesione do tego 
rodzaju, jestto bowiem ga- 
tunkowa nazwa innego ro- 
dzaju, 
alonsoa R. et P. 

czernipłoń Ukazi. 6; Czerw. 
1390. 

ciernipłoń Jank. kwiat. ogro. 50. 
alopecuroideae. 

wyczyńcowe Ency. roi. V. 278. 
alopercurus L. — wyczyniec. 

lisi ogon Kluk Dyk. I. 25 
(często). 

wyczyniec Jun. flo. W. X. L. 
108 (bardzo często); J. Jun. 
flo. Lit. 29; Waga flo. pol. 
I. 183; Czerw. 275; Berd. 
flo. kra. 375; Szafar. flo. 
poz, 91; Berd. flo. tat. 739. 

lisi ogon Kasper, roi. II. 163. 

lisiogon Motty flo. poz. 66. 

wyczyniec? Ney kwiat. 146 
(zapewne tylko omyłka dru- 
ku); Andrze. flo. ukra. 7. 

ogon lisi Ney kwiat. 89. 

wyczynica Kat. ant. II. 80. 
aloysia Ort. 

koszysko drzewne Kat. med. 
O. i I. 4. 



alojsya Czerw. ogól. 196. 

alojzia Kat. ant. I. 2. 

prawka Kat. ant. 11. 17. 

miłowonka Czerw. 1236. 

cukrownica Jank. kwiat. 107. 
alphitomorpha Wallr. 

mączec J. Jun. flo. Lit. 517. 
alphitonia Reiss. 

zraacznia Czerw. War. 354. 
alpinia L. 

alpinia Pom. dyk. I. 32; Czerw. 
713 (często). 

marzyca Kaczk. pi. 7. 

galgant Ukazi. 7. 

goręta Skob. Krem. 22. 

kardamon Waga hist. roś. 
III. 96. 
*alsinaceae — mokrzycowate. 

mokrzycowate Berd. flo. kra. 95. 

mokrzyczniki Ency. roi. 11.448. 
alsine L. — mokrzyca, 

mięta ptasia Kluk Dyk. I. 26. 

mokrzyca Jun. flo. W. X. L. 
1 98 ( pospolicie) ; Czerw. 
ii885; Szafar. flo. poz. 110; 
B:'rd. flu. tat. 93. 

ptasia mięta Pom. dyk. I. 32. 

mokrzec Andrze. flo. ukra. 43. 
alsineae. 

mokrzycowe Czerw. 2885. 
alsodeia Thou. 

bełtwa Ukazi. 7. 
alsophila R. Br. 

pierzaslka Waga hist. roś. III. 
186. 
alstonia R. Br. 

zakuła Ukazi. 7. 

dwuczub Czerw. i640. 






SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



187 



alstroemeria L. 

aistroemeria Wódz. chód. III. 
126. 

lilia peruańska Wódz. chód. 
III. 126. 

alstromeria Pom. dyk. I. 32. 

krasnolica Ukaei. 7. 

pochylnioa Kat ant. II. 3. 
^temanthera Forsk. 

krąglatka Waga hist. roś. 280. 
^thaea L. — pratoodaus. 

ślaz wysoki Klak Dyk. I. 26. 

zygmarek Jun. flo. W. X. L. 
353; Andrze. flo. ukra. 68. 

ślaz Siemiąt. ogro 2; Czerw. 2662. 

ilaz włoski Pom. dyk. I. 34. 

topolówka J. Jun. flo. Lit. 286 
(często). 

«laz Estreich. I. Cen. 6; tu mo- 
że być tylko błąd drukar- 
ski, ale nie u Soczyń. w 
Sawicz. Para. farm. krak. 
II. 185. 

malwa Czerw. ogól. 29. 

:8zlaz Obraz. flo. 15. 

prawoślaz Waga flo. pol. II. 
227 (często); Szafar. flo. 
poz. II. 122. 

^ Przytoczone w Ukas^icielu 
(str. 7) imię ślaz ogro- 
dowy, mylnie zostało tam 
pomieszczone, jestto nazwa 
gatunkowa, 
^altherospertnae. 

oboczkowate Chałub. bot. Tab. 
V. 614. 
alysGineae. 

opoczylcowe Berd. flo. tat. 48. 



alyssum L. — smagUczka, 
kamienne ziele Kluk Dyk. I. 

27 (często). 
sadliczka Jun. flo. W. X. L. 

331. 
smagliczka Jun. flo. litew. 195 

(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 

258; Waga flo. pol. II. 

138; Andrze. flo. ukra. 62. 
kamiennik Kat. med. II. 4; 

Szafar. flo. poz. 119. 
opoczylec Ukazi. 7; Berd. flo. 

kra. 80; Berd. flo. tat. 48. . 
alyńa R. Br. 

aliksia Kat. med. III. 4. 
poleśnia Ukazi 7; Czerw. 

1632. 
amanita Pers. 

muchomor Wit. hist. nat. 105. 

podsadka Ukazi. 7. 

posadka Skob. Krem. 16. Już 

poprzednio wymienił niyl- 

nie to gatunkowe imię A. 

Waga w Ukazicielu (str. 7). 

Tu podano je jako rodza- 
jowe, 
muchomor Trapp. farm. I. 7. 
amanitopsis Schr. 

mglejarka Błoń. Pam. fiz. 

IX. 88. 
* amarantaceae R. Br. — arna- 

rantowate. 
szkarłaty Wódz. II. 215. 
szarłaty Wódz. II. 269. 
amarantowe Wierzb, bot. 162. 
szarłatowate Chałub. bot. tab. 

VL 632; Cz.rw. 1187. 
amaranty Jastrzę. Klucz. 34. 



138 



JÓZBF ROSTAFIŃSKI. 



szkarłatowate Karo Pam. liz. 

I. 245. 
amarantowate Waga hist. roś. 

II. 226. 
amarantus L. — szarłat. 

szarłat Kluk Dyk. I. 27 (bar- 
dzo często); Waga flo. pol. 
11.594; Berd. flo. kra. 288; 
Czerw. 1194; Sza far. II flo. 
poz. 134 ; Berd. flo. tat. 566. 

amarant Jun. flo. W.X.L. 460 
(często); J. Jun. flo. Lit. 128. 

szkarłat Wisi. słów. 602. 

nieśmiertelnik Pacew. bot. 154. 

szczyrzec Andrze. flo. u kra. 89. 

scirec Kwieć. Pam. fiz. XIV. 43 

— Waga w Ukazicielu myl- 
nie zapisał szarłatek i 
kwiat miłości pod ama- 
rantus, bo to sa imiona ga- 
tunkowe, 
-amaroria A. Gray. 

źółeiówka Waga hist. roś. II. 
528. 
^amaryllideae — amarylJcowate. 

narcyssy Wódz. II. 169. 

narcyzowe Wierzb, bot. 159. 

amarylkowate Chałub. bot. tab. 
IV. 595 (pospolicie); Czerw. 
635. 

narcyzy Jastrzę. Klucz. 28. 

amarylkowe Pokor. bot. 30. 

narcyzowate Berd. bot. 164. 
amaryllineae. 

amarylkowe Czerw. 639. 
.amaryllis L. 

iiarcyssowa lilia Kluk Dyk. 
I. 28. 



miłostka Zapol. gosp. I. 153. 
amaryllis Wódz. chód. III. 110. 
amarillis Wódz. chód. III. 127. 
amarylek Siemiat. ogro. 4. 
amaryllek Siemiąt. ogro. 246. 
amaryla Strum. Kat. 9. 
amarylka Wódz. II. 172 (bar- 
dzo często); Czerw. 644. 
amarylla Andrze. Bess. 412. 
lilia narcisowa Pom. dyk. I. 37, 
lilia narcysowa Pamp. flo. 

tre. 20. 
lilia narcyzowa Leśniew. ogro, 

286. 
narcyzowa lilia Pisul. gro. 49- 
nadobnia Ukazi. 7. 
nadobnica Wiśl. hist. nat. IIL 

432. 
amarylis Berd. bot. 164. 
amaurochaetaceae . 

smętoszkowate Rostaf. ślua^ 

210. 
amaurochaeteae. 

smętosze Rostaf. śluz. 193. 
amaurochaete Rfski. 

smętosz Rostaf. śluz. 7. 
ambelania Aubl. 

mletka Czerw. 1624. 
amberboa DC. 

przestrzelon Ukazi. 8. 
piżmowy kwiat. O pielęg. 

kwiat. 39. 
amblyodon Beauv. 

tępoząb Błoń. Pam. fiz. IX. 

212. 
amblystegium Schimp. 

krzywoszyj Błoń. Pam. fiz. 

VIII. 110. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



13^ 



tęposz Błoń. fiz. IX. 207. 
ambrina Spach. 

molownik Ukazi. 8. 
ambroma = abrotna. 
ambrosia L. — bozybyt. 

boźybyt Kluk Dyk. I. 29 
(pospolicie); Czerw. 1825; 
Andrze. flo. ukra. 89. 
boży byt Jun. Kat. 3. 
ambrozya Estreich. I. Cen. 1. 
* ambrosiaceae — boiybytowate, 
rzepienie Jastrzę. Klucz. 34. 
boży by to watę Berd. flo. kra. 
219. 
ambrosinia L. 

kleśniawa Ukazi. 8. 
amelanchier Lindl. — łwido- 
dlitoka, 
amelanchier Czerw. ogól. 562. 
świdosliwka Ukazi. 8; Berd. 

flo. tat. 195. 
Bwidosliw Czerw. War. 385. 
amellus L. — gawęda, 
gawęda Ukazi. 8. 
gawinda Wiał. słów. 604. 
^amentaceae Juss. — kołkowate. 
szyszkowe Kluk bot. 164. 
kotki Wódz. III. 660. 
kotkowe Szub. opis. 1 (często). 
wierzbowe Wierzb, bot. 175. 
drzewa kotkowe Motty flo. poz. 

53. 
kotkowate Wiśl. hist. nat. III. 

447. 
baziowe Pokor. bot. 46. 
baźkowate Rzepec. bot. 149. 
^ amentaceae sa jeszcze na- 
zwane szakłako watę 



(Wiśl. hist. nat. III. 511), 
ale to jest omyłka, z na- 
tury rzeczy powinno tam 
stać zamiast amentaceae — 
rhamnaceae. 
amerimnum P. Br. 

bob kartageński Pom. dyk. 
I. 42. 

drzewibób Ukazi. 8. 
amethystea L. 

ametyst Wódz chód. II. (24).- 

modrastka Ukazi. 8. 

modraszka Wisi. słów. 604. 

modra tka Waga hist. roś. 300». 
amherstia Wall. 

szczygła Ukazi. 8. 

amherstia Ency. 1. 649. 
amiantanthus » amianthium. 
amianthium A. Gray. 

bezplamka Czerw. 602. 
amicia H. B. K. 

niedopar Czerw. War. 412. 
ammania Houst. 

siękla Ukazi. 8; Czerw. 3124.. 
ammi L. 

ammi Czarto. mys. 15. 

aminek Ukazi. 8; Czerw. 2121. 
ammineae. 

aminkowe Berd. flo. tat. 236. 
ammobium R. Br. 

złociszek Estreich. I. Cen. 1. 

złociczek Estreich. II. Cen. 1. 

susz Kat. med. II. 5. 

wiekuistka Ukazi. 8. 

nieśmiertelnik Kat. Józe. 4. 
ammophila Host. —piaskownica. . 

piaskownica J. Jun. flo. Lit. 
52 (pospolicie). 



140 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



szczerklina Ukazi. 8. 
ammyrsine Pursh. 

bagno Kat. med. II. 5. 
. amomeae (w znaczeniu dzisiaj- 
Rzem Bcitamineów). 

imbierowe Wierzb, bot. 160. 

kannowe Jastrzę. hist. nat. 355. 

kanny Jastrzę. hist. nat. 359. 
. amomeae. 

ainomkowe Czerw. 691. 
^amomum L. 

ainomck Kluk Dyk. I. 29 
(często); Czerw. 704. 

imbier Wódz. <?hod. III. 1 12. 
'Często). 

imbirek Estreich. Kat. 1. 

amom Kuszań. fun. 426. 

amonek Szacia. ogro. III. 175. 

kardamoma Ney kwiat. 49. 

ormusz Ukazi. 8. 

aniomum Kat. ant. I. 2. 

amonika Wit. świat. II. 167. 
;amorpha L. 

amorfa Czarto. myś. 1 (często). 

indycht fałszywy Wódz. 1. 106. 

indykt fałszywy Kat. niedz. 1. 

indycht Wódz. VI. index. 

indygodrzew Estreich. I. Cen. 6. 

indygowe drzewo Estreich. 
Kat. 1. 

zielny indycht Kat. med. II. 5. 

półkwiat Pamp. flo. tre. 48. 

indygowiec Czerw. ogól. 31. 

indykt Giżyc. ogro. 289. 

niedoszła Ukazi. 8. 

indy eh tka Czerw. War. 404. 
: amorphophallus BI. 

dziwidło Czerw. 360. 



* ampelidaceae — toinaroSlo- 
watę. 

winogrona Wódz. III. 463. 

winokrzewy Wierzb, bot. 170. 

winogronowe Pisul. gro. 176. 

winoroślowate Chałub. bot. tab. 
V. 650; Czerw. 2607. 

winorośle Jastrzę. Klu. 45. 

winowiciowate Czerw. War. 
271. 

winowiniowate Hueck. bot. 1 19. 

winogradowate Kzepec. bot. 72. 
ampelopsis Mchx. 

brze-^tan Ukazi. 8. 

winiślad Czerw. 2612. 

winobluszcz Ejsin. Pam. fiz. 
V. 118. 
amphibrya. 

wkoło rosty Czerw. War. 14. 
amphicarpaea EU. 

ruzwłoka Ukazi. 8. 
amphicome Royle. 

rozwłoska Czerw. War. 239. 
amphiconium Kees. 

fiałkowiec J. Jun. flo. Lit. 
503. 
amphipleura Kuetz. 

przeźrotka Syp. diat. 532. 
amphipleureae. 

przeirotkowe Kozł. Pam. fiz. 
XIII. 68. 
amphiscopia Nees. 

rozględa Czerw. War. 238. 
amphisporium Lk. 

dwukształtnik J. Jun. flo. Lit. 
554. 
amphora Ehr. 

czarka Sypn. diat. 531. 



SŁOWNIK BODZAJÓW ROŚLIN. 



141 



amphoridium Schimp. 

wzdętek Błoń. Pam. fiz. IX. 

212. 
atnsinckia Lehm. 

opiołek Ukazi. 8. 
amsonia Walt. 

amsonia Wódz. chód. II. 25. 
rostrwoń Ukazi. 8. 
roztrwoń Czerw. War. 180. 
amygdalus L. — migdał, 
migdał Kluk Dyk. I. 31 (po- 
spolicie); J. Jun. flo. Lit. 

193; Czerw. 3208; Andrze. 

flo. ukra. 45. 
migdałowe drzewo Wódz. chód. 

I. 133. 
brzoskwinia Szacfa. ogro. III. 

208. 
migdałek Giżyc. ogro. 289. 
migdałowiec Skob. Krem. 27. 
*amygda]aceae — migdałoioate, 
migdałowate Berd. flo. kra. 

129; Czerw. 3207 
peslczakowe Pokor. bot. 129. 
migdałowe Pokor. bot. 129. 
pestkowate Berd. bot. 246. 
pestczaki Rzepec. bot. 44. 
pestkowce Jastrzę. hist. nat. 

511. 
wiśniowe Jastrzę. hist. nat. 511. 
amygdaleae. 

migdałowe Chałub. bot. 671. 
pestkowcowe Wisi. hist nat. 

III. 500. 
*amyridaceae R. Br. 

balsamowcowate Chałnb. bot. 

tab. X. 651. 
omirniowate Czerw. 2580. 



amyris L. 

balzamowe ziele Kluk Dyk. 

I. 33. 

balsama Kuszań. fun. 447. 
balzaraowka Fom. dyk. I. 43. 
balzamka Pom. dyk. I. 44. 
balsamokrzew Andrze. Bess. 

412. 
balsamowiec W^odz. VI. ind. 
ziele balsamowe Pisul. gro. 244. 
omirnia Ukazi. 9; Czerw. 2580. 
amyrys Ency. I. 698. 
omirnica Słów. lek. 18. 
balsamowiec Waga hist. roś. 

II. 608. 
anabasis L. 

solanka Pom. dyk. I. 45. 

kłaczel Ukazi. 9; Czerw. 1 186. 

solenka Wiśl. słów. 604. 
anacampseros L. 

sośnica Ukazi. 9. 

lubozwrotek Czerw. War. 327. 
anacamptis Rich. 

koślaszek Czerw. 752. 
anacamptodon Br id. 

krzywoząb Błoń. Pam. tiz. IX. 
209. 
* anacardiaceae. 

nerkowcowate Chałub. bot. 
728. 

nanerczowate Czerw. 3433. 
anacardium Rottb. 

drzewo nerkowe Pom. dyk. 
I. 46. 

nerkodrzew Andrze. Bess. 412. 

nerkowiec Chałub. bot. 9. 

nakarp Ukazi. 9, 

anacardium Ency. I. 700. 



142 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



nancrcz Czerw. 3451. 
anacyclus L. 

pierscionkowe ziele Pom. dyk. 

I. 47. 
pierściennik Czerw. 1844. 

(często). 
bertram Sawicz. Pam. farm. 

kra. I. 14. 
pierscienkowe ziele Wiśl. slow. 

604. 
pierścioDiec Skob. Krem. 29. 
anagallideae. 

kiirzoślepowe Czerw. 1231. 
anagallis L. — kurzyślad, 
kurzyślad Kluk Dyk. I. 34 

(bardzo często); Waga flo. 

pol. I. 364; Berd. flo. kra. 

I. 284; Berd. flo. tat. 553. 
kurzyslep Jun. flo. W. X. L. 

155 (często); J. Jun. flo. Lit. 

86; Andrze. flo. ukra. 16. 
kurzymor Wódz. chód. III. 

130; Szafar. flo. poz, 97. 
kurzy siad Pora. dyk. I. 47. 
kurzyślad? Motty flo. poz. 68. 
kurzoslep Czerw. 1231. 
kurzyślad? Wisi. słów. 604. 
— Nazwę gatunkową k u ro- 
si ep niewłaściwie zapisał 

pod tym rodzajem Ukazi- 

ciel, 
.anagyris (Tourn.) L. 

palnik Andrze. Bess. 412; 

Czerw. 3235. 
śmierdzące drzewo Wódz. III. 

599. 
śmierdzieć Czerw. ogól. 582; 

Czerw. 3235. 



wyży gin Ukazi. 9. 
an agi rys Kat. ant. I. 2. 
nadmiar Kat. ant. II. 17. 
anamirta Colebr. 
jadowica Skob. Krem. 30. 
rybitrutka Łom. bot. 242. 
ananas Adans. 

ananas Ukazi. 9 (pospolicie); 

Czerw. 773. 
anandria Siegesb. 

okrota Ukazi. 9; Czerw. 1924. 
anaporeae. 

szczytootworowe Czerw. 367. 
anarrchinum Desf. 

bezmord Czerw. War. 224. 
anastatica L. — farbownik, 
anastatyka Pisul. 233. 
zmartwychstanka Ukazi. 9; 

Czerw. 2412. 
róża jerychońska Ency. XXII. 

427. 
auchusa L. — farbownik. 
wołowy język Kluk. Dyk. 

I. 34. 
miodunka Jun. flo. W. X. L. 

154 (często); Waga flo. pol. 

I. 351; Szafar. flo. poz. 96. 
farbownik Jun. flo. litew. 59 

(najczęściej); J. Jun. flo. 

Lit. 83; Andrze. flo. ukra. 

15. 
czerwieniec Socz. Pam. farm. 

kra. II. 186; Berd. flo. kra. 

237; Berd. flo. tat. 464. 
czerwienica Chałub. bot. 691 

( najrzadziej ). Wprawdzie 

nazwa ta jest użyta osiem 

lat wcześniej przez Czer- 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



143 



wiakowskiego w tekście je- 
go botaniki ogólnej (1. c. 
p. 30), ale została sprosto- 
wana (1. c. 754) na czer- 
wieniec; Czerw. 1556. 
anchuseae. 

czerwieńcowe Berd. flo. tat. 464. 
anda A. Jass. 

pomorzy ca Ukazi. 9; Czerw. 
979. 
andersonia R. Br. 

andersonia Kat. med. I. 4. 
andira I jam. 

czerwimor Ukazi. 9; Czerw. 
3352. 
andrachne L. 

andraszek Ukazi. 9. 
andreaea Ehrt. 
naleźiina Ukazi. 9. 
andreea Czerw. 167. 
andreaeaceae. 

andreeowe Czerw. 167. 
szpamiki Jastrzę. Klucz. 22. 
naleźliny Błoń. Pam. fiz. IX. 
141. 
andreoskia == dontostemon. 
andre^^sia Spreng. 

andrewsia Wódz. chód. III. 131. 
andrzejówka Wódz. VI. iudez. 
andriala ^ andryala. 
andrographis Wall. 

brodziufszka Czerw. 1375. 
andromachia H. B. K. 

babielica Ukazi. 10. Czerw. 
1781. 
andromedea L. — modrzeumica. 
rozraarynek Kluk. Dyk. I. 35. 
Andromeda Pasterz 120. 



modrzewnica Jun. flo. W. X. 

L. 236 (pospolicie); J. Jun. 

flo. Lit. 169; Waga flo. pol. 

I. 656; Berd. flo. kra. 226; 

Czerw. 1732; Szafar. flo. 

poz. 109; Andrze. flo. ukra. 

41; Berd. flo. tat. 435. 
andropogon L. — palczatka, 
palczatka Jun. flo. W. X. L. 

502 (pospolicie); J. Jun. flo. 

Lit. 38; Czerw. 332. Andrze, 

flo. ukra. 6. 
trawa brodata Pom. dyk. I. 50. 
trzcina pachnąca Wódz. III. 

138. 
brodata trawa Kat. niedz. I. 
andropogoneae. 

palczatkowo Czerw. 328. 
palczatkowate Ency. roi. V. 

278. 
androsace L. — nar<idka. 
androzace J. Jun. flo. Lit. 88. 
andruszek Pom. dyk. I. 51. 
szczyt męski Zawadź, flo. Iwo. 

177. 
naradka Ukazi. 10 (pospolicie); 

Berd. flo. kra. 285; Czerw. 

1217; Szafar. flo. poz. 97; 

Berd. flo. tat. 554. 
rozwornica Andrze. flo. ukra. 

16. 
androsa Karo Pam. fiz. I. 221. 
androsaemum AU. 

pochybek Ukazi. 10; Czerw. 

2517, 
andryala L. 

jastrzębiec Wódz. chód. II. 

(27). 



144 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



oset kosmaty Pom. dyk. I. 
52. 

jawełnia Ukazi. 10. 
andrzejowskia = dontostemon. 
aneilema R. Br. 

rozwój ka Czerw. War. 28. 
aneimia = anemia, 
anellaria Karst. 

pierścieniak Błoń. Pam. fiz. 
IX 81. 
anemia Schwz. 

splatka Czerw. War. 11. 
anemeae. 

bezwłośnie Rostaf. śluz. 217. 
anemone (Tourn.) L. — zawilec. 

zawilec Kluk Dyk. I. 35 (po- 
spolicie); Berd. flo. kra. 66; 
Czerw. 2261; Szafar. flo. 
poz. 115; Andrze. flo. ukra. 
51; Berd. flo. tat. 6. 

zawilec Zapol. gosp. I. 26. 

wietrznica Juii. flo. litew. 165; 
J. Jun. flo. Lit. 224. 

anemone Ney kwiat. 3. 

niestrętek Ney kwiat. 85. 

trojanek Ney kwiat. 136. 

sasanka Waga flo. pol. II. 26. 

przelaszczka Pacew. bot. 154. 

zawilec Pacew. bot. 243. 

anemona Berd. bot. 217. 

przylaszczka Jastrzę. bist. nat. 
517. 

zawiłek Słów. lek. 19. — Te 
dawna nazwę pewnego ga- 
tunku błędnie wymienił już 
Czerwiakowski (p. 2261) 
pod Anemone; tu użyta ja- 
ko rodzajowa. 



anemoneae. 

sasankowate Waga flo. pol. I, 

115. 
zawilcowe Chałub. bot. 650; 
Czerw. 2259. 
anesorhiza Ch. et Schl. 

anyżkowiec Czerw. 2137. 
anethum L. — koper. 

koper Kluk Dyk. I. 38 (naj- 
częściej); Waga flo. pol. I. 
526; Andrze. flo. ukra. 29, 
kopr Jun. flo. W. X. L. 194. 
koperek Demb. flo. kra. 65; 
Czerw. 2166. 
aneura Dumort. 

Isniatka Błoń. Pam. fiz. X, 
175. 
aneureae. 

błotnicowe Błoń. Pam. fiz. 

VIII. 194. 
Iśniatkowate Błoń. Pam. fiz* 
X. 175. 
angelica L. — dzięgiel. 

dzięgiel Kluk Dyk. I. 39 (po- 
spolicie); J. Jun. flo. Lit. 
123; Waga flo. pol. I. 519; 
Berd. flo. kra. 162; Czerw. 
2151: Szafar. flo. poz. 102; 
Berd. flo. tat. 249. 
arcydzięgiel Ney kwiat. 26. 
dziengiel? Wiśl. słów. 604. 
dzięgielek Andrze. flo. ukra. 
25. 
angeliceae. 

dzięglowate Berd. flo. tat. 248. 
angelonia H. B. K. 

angelonia Wódz. III. 260. 
jętlin Ukazi. 10; Czerw. 1389. 



SŁOWNIK BODZAJÓW ROŚLIN. 



145 



angiopteris Mitchel. 
nierospla Ukazi. 10. 
nażyika Czei^w. War. 458 (bo 
na str. 12 niema podanego 
polskiego imienia). 
angiospermae. 

ukrytoziarnowe Jun. pocz. bot. 

II. p. 1H2. 
okrvtoziarnowo Andrze. nauk. 

13. 
okrytonasionowe Czerw. ogól. 

578. 
okrytonasienne Boguc. bot. 6. 
okrytoziarne Karo Pam. fiz. I. 

211. 
okrytozalażkowe Rostaf. bot. 
wyż. 77. 
angiospori. 

okrytoziarnowe J. Jun. flo. Lit. 
477. 
angophora Cay. 

ozdrzew Czerw. War. 380. 
angraecum Thou. 

drzewiwęsta Ukazi. 10. 
angurek Czerw. 737. 
anguloa R. et P. 

wyszczerz Czerw. War. 66. 
anguria (Plum.) L. 

ogórknica Ukazi. 10; Czerw. 
1019. 
aDhalonium Lam. 

kaktus aloesowy Berg. kakt. 
47. 
anigozanthos Labill. 

anigosanthos Wódz. IIL 210. 
kozociecznik Kat. med. IL 5. 
bawiniec Estreich. Kat. 1. 
pałasznik Kat. ant II. 3. 



anilenna Kth. 

rozwój ka Czerw. 479. 
anisacanthus Nees. 

niedopłoń -Czerw. War. 238. 
anisodus Link et Otto. 

brudzisz Czerw. War. 217. 
anisomeles R. Br. 

anizoraela Estreich I. Cen. 1. 

czerwinek Estreich. Kat. 1. 
anisum E et Z. 

anyż Wod». chód. II. 297. 
anoda Cay. 

malwa letnia Szacfa. ogród. 
IIL 79. 

zwiastnica Ukazi. 10. 
anodus Rruch. Schiinp. 

bezząb Błoń. Pam. fiz. IX. 
212. 
anoectangium Schwaeg. 

rozdziorek J. Jun. flo. Lit. 440. 
anoectochilus Bi. 

błyskleń Czerw. War. 72. 
anomatheca = anomotheca. 
anomodon Hook et Tay. 

zwiślik J. Jun. flo. Lit. 452. 
anomotheca Lemr. 

mieczko Kat. med. III. 6. 

wyłistwin Ukazi. 10. 
anona L. 

butelkowe drzewo W^odz. chód. 
IIL 138. 

flaszka Kuszań. fun. 463. 

flaszo we drzewo Pom. dyk. L 
54. 

butlica Estreich. I. Cen. 1. 

flaszodrzew Kat. med. II. 5. 

flaszowiec Czerw. ogól. 323; 
Czerw. 2332. 



llateryały do Hist. jcs. pola. 1 dyalektologii. Tom I. 



10 



146 



JÓZEF ROSTAFll^SKr. 



siężysnia Ukazi. 10. 
siężyscia Wisi. słów. 604. 
flaszówiec Waga hist. roś. II. 
519. 
* anonaceae. 

flaszowe drzewa Wódz. II. 

521. 
drzewa flaszowe Wódz. III. 

512. 
annony Wierzb, bot. 170. 
flaszowcowate Chałub. bot. 652 
(vide ibid. tab. X. 650); 
Czerw. 2825. 
flaszowcowate Waga hist. roś. 

II. 517. 
flaszo wce Łom. bot. 242. 
anosmia Berab. 

zdrożywoń Czerw. War. 269. 
ansellia Lindl. 

siedzistka Czerw. War. 66. 
antennaria Link. 

piwnicznik Łom. bot. 89. 
antennaria Gaertn. — ukwap, 
nieskonatka Ukazi. 10. 
kocanki Czerw. 1876. 
kocanka Ejsm. Pam. fiz. V. 

109. 
ukwap Kwieć. Pam. fiz. X. 117. 
anthemideae. 

rumianowate Berd. flo. tat. 322. 
anthemis L, — rumian. 

rumian Kluk Dyk. I. 40 (po- 
spolicie); J. Jun. flo. Lit 
362; Wagaflo.pol.il. 427 
Czerw. 1840; Berd. flo. kra 
191; Szafar. flo. poz. 129 
Andrze. flo. ukra. 82; Berd 
flo. tat. 328. 



rumianek Jun. Kat. 4. 
śmiardło Hueck. bot. 81. 
rumień Słów. lek. 22. To imię 
wymienił już Czerwiakow- 
ski (Czerw. 1840) niewła- 
ściwie pod anthemis; tu po- 
dano je już jako rodzajowe. 
anthericeae. 

pajęcznieowe Czerw. 558. 
anthericum L — pnjęcznica. 
pajęcznica Kluk Dyk. III. 178 
(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 
145; Berd. flo. kra. 34t); 
Szafar. flo. poz. 105; Andrze. 
flo. ukra. 34; Berd. flo. tat. 
672. 
pającznica Pom. Dyk. I. 57. 
antherura Lour. 

ogoniatka Czerw. 2001. 
anthesteria = anthistiria. 
anthistiria L. 

cistrawa Ukazi. 11. 
anthocercis Labill. 

antocercis Kat. med. III. 6. 
przed wcześnik Kat. ant. II. 
17. 
anthoceros Mich. 

glewik J. Jun. flo. Lit. 477. 
anthocerotaceae. 

glewiki Jastrzęb. Klucz. 21. 
glcwikowe Błoń. Pam. fiz. VIII. 
107. 
anthodendron Rchb. 

kwiacieniec Czerw. 1742. 
antholyza L. 

antoliza Wódz. chód. III. 132. 
lilia paszczękowa Pom. Dyk. 
I. 59. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



147 



lilia paszczekowa? Wódz. III. 

208. Tak samo indeks to- 
mu VI. 
paszczecznik Kat. roed. II. 5. 
żarlica U kazi. 11. 
kłosowka Kat. ant. II. 3. 
anthospermum L. 

przepachlin Ukazi. 11. 
anthoxantheae. 

tomkowe Ency. roi. V. 278. 
anthoxanthuiii L. — tomka. 
trawa wonna Kluk Dyk. III. 

179. 
tomka Jun. flo. W. X. L. 98 

(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 

17; Czerw. 280; Berd. flo. 

kra. 375; Szafar. flo. poz. 

88; Andrze. flo. ukra. 9; 

Berd. flo. tat. 738. 
tonka Jun. flo. litew. 11; Waga 

flo. pol. I. 155. 
tonka wodna? Wódz. chód. II. 

320. 
trawka wonna Pom. dyk. I. 

59. 
wonitrawka Ukazi. U. 
anthriscus Hoffm. — trybula. 
czechrzyca Jun. flo. litew. 89; 

J. Jun. flo. Lit. 119; Szafar. 

flo. poz. 102; Andrze. flo. 

ukra. 30. 
trybula Zawadź, flo. Iwo. 207 

(bardzo często); Waga flo. 

pol. I. 505; Berd. flo. kra. 

167; Berd. flo. tat. 260. 
czechczyca Wiśl. słów. 604. 
trzebula Czerw. 2182. 
try bulka Kat. Wolin. U, 



czechrzyca? Hueck. bot. 
116. 
anthurium Schott. 

kitnia Czerw. War. 83. 
anturyum Jank. kwiat. 109. 
anthyllideae. 

przelotcze Berd. flo. tat. 133. 
anthyllis L. — przelot. 
solnik Kluk Dyk. I. 42. 
przelot Jun. flo. W. X. L. 376 
(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 
293 ; Waga flo. pol. II. 246; 
Berd. flo. kra. 117; Szafar. 
flo. poz. 123; Czerw. 3250; 
Andrze. flo. ukra. 70; Berd, 
flo. tat. 134. 
brodatka Estreich I. Cen. 1. 
^ UkazŁciel mylnie wymienił 
tu: słone ziele, które 
jest nazwą gatunkową, 
antiaris Lesch. 

złoślina Ukazi. 1 1 ; Czerw. 912. 
drzewo upas Pacew. bot. 219. 
zatruwaez Waga hist. roś. II. 
149. 
antichorus L. fil. 

rzechława Ukazi. 11. 
antidesma L. 

przepotek Ukazi. 11. 
lennik Czerw. 931. 
antidesmeae. 

przepotkowate Hałat. pocz. 
194. 
* antirrhinaceae. 

wyżliny Jastrze. Klucz. 39. 
anthirrhineae. 

wyźlinowe Berd. flo. kra. 249. 
wy żl i nowe Czerw. 1391. 

10* 



148 



J1>ZGF ROSTAFIŃSKI. 



antirrhinum L. — wydin. 
wyżlin 1) Kluk Dyk. I. 42 (czę- 
sto); J. Jun. flo. Lit. 25^; 
Czerw. 1391. 
wyżlin Zapol. gosp. I. 29 (czę- 
sto); Berd. flo. kra. 262; 
Szafar. flo. poz. 118; Andrze. 
flo. ukra. 57. 
wyżlik drzewny Kat. niedz. 11. 
wyźlinek Radw. ogro. 76. 
lwia paszcza Jank. kwiat. ogro. 

III. 63. 
lwi pyszczek Kat. kram. 12. 
antirrchoea (Jomm. 

przekrwa Ukazi. 1 1 ; Czerw. 
2019. 
antitrichia Brid. 

białoząb Błoń. Pam. fiz. VIII. 

112. 
łaskolist Błoń. Para. fiz. IX. 

209. 
jeźolist Błoń. Pam. fiz. X. 181. 
antrophyum Kaulf. 

pieczarnicaWit.świat.ro8.I.222. 
anychia Rich. 

jaliwo Ukuzi. 1 1 . 
aotus Sm. 

pięćba Langie ogro. 53. 
apargia Scop. — laaówka. 
nicennica Jun. flo. lite w. 234 
(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 



376; Waga flo. pol. IL 
480. 

lwi zab Poni. dyk. I. 65. 

lasówka Adam. flo poz. 45. 

brodawnik Zawadź, flo. Iwo. 
186. 
apera Adans. — miotła. 

miotła Berd. flo. kra. 878 ; 
Szafar. flo. poz. 91; Berd. 
flo. tat. 746. 

mietlica Andrze. flo. ukra. 8. 

mietła Karo Pani. fiz. I. 215. 
apetale. 

b(zkoronne Moty flo. poz. 51. 

bezpłatkowe Czerw. 1155. 

bezkoronowo Hueok. 51. 
aphanes L. — skrytek, 

skrytek Jun. flo. W. X. L. 140. 
aphanocyclicae. 

śródłożne Rf. bot. wyż. 150. 
aphanostemma St. Uil. 

jaskrzyca Czerw. ogól. 566. 
aphelandra R. Br. 

rozbronka Czerw. War. 236. 

afelandra Jank. kwiat. 110. 
aphelexis Boj. 

suchykwiat Kat. med. III. 6. 

mszywian Ukazi. 12. 
aphyllantes (Tourn.) L. 

goździkowa lilia Pom. dyk. 
I. 67. 



^) W alfabecie dużych liter, tej książki niema z, stad nasuwałaby się 
wątpliwość, jak czytać wydrukowane tam WYŻLIN, ale skoro starzy pisarze 
gtowę cielęcą, z podobieństwa której poszła nazwa rośliny, nazywali wyżlin, 
a najbliżsi następcy Kluka podobnie ten rodzaj mianowali, błędnie Antoni Waga 
w Ukazicielu cytuje Kluka jako twórcę imienia wyżlin. Należy też zaznaczyć, 
że wyżlin? spotyka się kilkakrotnie w drukach (najpierw w Wierzb, bot. 164)^ 
ale wszędzie musi być uważane za błąd drukarski. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



149 



mąsierka Ukaasi. 12. 
aphyteia Achar. 

gomołówka Ukazi. 12. 
apicra Willd. 

apikra Kat. ined. I. 4. 
apios M5nch. 

ehobot Ukazi. 12; Czerw. 3329. 

bób Kat. ant. II. 47. 
apium L. — selery, 

pietruszka Kluk Dyk. I. 43; 
J. Jun. flo. Lit. 113. 

seler Sieiniąt. ogro. 22 (czę- 
sto). 

opich Andrze. Bess. 412; 
Czerw. 2113. 

delery Strum. ogro. I. 225; 
Waga flo. pol. L 481. 
aplopapus = haplopappus. 
aplotaxis DC. 

ostloch. 
apluda L. 

wywiewka Ukazi. 12. 
^ apocynaceae. 

toinowe Szub. naś. 84. 

toiny Wódz. chód. II. 316. 

toinowate Chałub. bot. tab. XIV. 
687; Czerw. 1620 (pospo- 
licie). 
apocynum (Tourn.) L. 

toina Kluk Dyk. I. 46 (po- 
spolicie); Czerw. 1644. 

toja Siemiąt. ogro. 22. 

tojna Ney kwiat. 134* 
aponogeton Thunb. 

onowodek Ukazi. 12« 
apostasia Blum. 

wydziwek Chał. bot. 9. 
* apostasiaceae. 



wydziwkowate Chał. bot. tab. 
IV. 595. 
apus « polyporus. 
aqiiartia L. 

łaguna Ukazi. 12. 
aquaticae. 

wodne Czerw. War. 99. 
^ aquifoliaceae. 

ostrokrzewowe Pisul. gro. 

247. 
ilwowate Czerw. 1713. 
aąuilaria Lam. 

orlan Ukazi. 12; Czerw. 1115. 
orlin Słów. lek. 26. 
* aąuilariaceae. 

orłodrzewowate Chałub. bot. 

VI. 632. 
orlanowate Czerw. 1114. 
aąuilegia (Tourn) L. — orlik, 
orlik Kluk Dyk. I. 46 (pospo- 
licie); J. Jun. flo. Lit. 217; 
Waga flo. pol. 11.20; Berd. 
flo. kra. 64 ; Czerw. 2287; 
Szafar. flo. poz. 114; An- 
drze. flo. ukra. 49; Berd. 
flo. tat. 18. 
aquilegia Strum. rocz. 97. 
cynowód Praew. ról. prze. I. 

123. 
cynowod Ney kwiat. 20. 
orliki Pacew. bot. 244. 
orlica Karo Pam. fiz. I. 238. 
arabis L. — gąaiówka. 

gęsiówka Kluk Dyk. IlL 180 
(pospolicie); Waga flo. pol. 
IL 172; Berd. flo. kra. 73; 
Szafar. flo. poz. 120; Berd. 
flo. tat. 33. 



150 



JÓZBF ROSTAFIŃSKr. 



nietota Jun. flo. W, X. L. 
388; J. Jun. flo. Lit. 267; 
Andrze. flo. ukra. 63. 

gasiówka Pora. dyk. I. 67. 
aracacha = arracaca. 
araceae = aroideae. 
arachis L. 

ziemny orzech Pom. dyk. I. 68. 

orzachaUkazi. 12; Czerw. 3309. 
aralia L. 

aralia Czarto. rays. 2 (pospo- 
licie). 

dzięgiel drzewny Wódz chód. 
III. 141. 

dzięgiel Kat. niedź. I. 

bluszczownik Kat. ined. III. 6. 

dzięgława Chałub. bot. 299. 

dzięgłowa Hetzsch. ogro. 37. 

dziegieć Czerw. 2205. 
*araliaceae — araliowate. 

aralie Wódz. II. 417. 

araliowe Wierzb, bot. 168. 

bluszczowe Motty flo. poz. 57. 

bzowiczkowate Chałub. bot. 
tab. XI. 663. 

bluszczowate Chałub. bot. tab. 
XI. 663. Tu do osobno od- 
dzielonych Hederaceae, ale 
u Rostaf. bot. wyż. 160. 
do Araliaceae. 

dzięgławowate Berd. flo. kra. 
169. 

araliowate Berd. bot. 236. 

dzięgicowate Hueck. bot- 121. 

dzięglowate Rzepec. bot. 69. 
araucaria Juss. 

araukarya Wódz. III. 669. 
(bardzo często). 



jodłolbrzym Kat. med. III. 6.. 
igława UkazL 12 (często). 
jodłobrzym Kat. ant. II. 17. 
araujia Brot. 

pęchrzyn Czerw. War. 182. 
arbutus L. — chróścina, 

Chróścina jagodna Kluk Dyk. 

I. 47. 
mącznica Jun. flo. W. X. L. 

237; J. Jun. flo. 169 (czę- 
sto), 
poziomkowe drzewo Wódz. 

chód. III. 536. 
Chróścina Pom. dyk. I. 69. 
Chróścina Kat. niedz. I. (często)* 
chruscina jagodna Wódz. VL 

index. 
chruscina Wódz VI. 248; 

Czerw. 1734. 
arbutus Wódz. dzień. II. 103. 
Chróścina jagodna Motty flo. 

poz. 73. 
niedźwiedzie grono Zawadź. 

flo. Iwo. 186. 
maczenica Kat. ant. I. 3. 
kamionka Jastrzęb. hist. nat. 

.504. 
arceuthos Ant. et Kotschy. 
sawiniec Czerw. War. 90. 
archangelica HoflFm. — arcy- 

dziągiel. 
arcydzięgiel Demb. flo. lek, 

162; Czerw. 2152; Szafar. 

flo. poz. 102. 
dzięgiel Rit. flo. poz. 92; An- 
drze. flo. ukra. 25. 
litwor Berd. flo. kra. 162; 

Berd. flo. tat. 250. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



151 



archegoniatae — rodniowce, 
rodniczkowe Jancz. Pam. Akad. 

I. 1H2. 
rodniowce Rostaf. śluz. 317. 
archidium Brid. 

pierwomszak Błoń. Paiii. fiz. 

IX. 213. 
arctium L. — łopian, 

łopian Kluk. Dyk. I. 47 (po- 
spolicie) ; J. Jun. flo. Lit. 

332; Waga flo. pol. II. 342; 

Berd. flo. kra. 202 ; Szafar. 

flo. poz. 128; Czerw. 1916; 

Andrze flo. ukra. 77; Berd. 

flo. tat. 365. 
łopuch Prze w. ról. prze. I. 171; 

Berd. flo. tat. 365. 
łopuszno Ukazi. 12. 
łopion Czerw. 1916. 
^ Wymienione w Ukązicielu 

imię kostropacz mylnie 

zostało tam pomieszczone, 

jestto bowiem nazwa ga- 
tunkowa. 
arctopus L. 

mruczyślad Ukazi. 13; Czerw. 

2189. 
arctostaphy los Adan s. ~ mącznica . 
niedźwiedzie grono Pamp. flo. 

tre. 26. 
mącznica Waga flo. pol. I. 659 

(pospolicie); Berd. flo. kra. 

225; Czerw. 1736; Andrze. 

flo. ukra. 41 ; Berd. flo. tat. 

435. 
chroscina Kat. med. II. 6. 
mącznik Szafar. flo. poz. 

109. 



arctotis L. 

uszko niedźwiedzie Wódz. 

chód. III. 134. 
arktotys (ta) Wódz. chód. III. 

536. 
uszko Strum. Kat. 10. 
niedźwiedzie ucho Pom. dyk. 

I. 70. 
niedźwiedzie uszko Wódz. III. 

419. 
niedzwiedzieucho Kat. med. 

I. 4. 
tlinogorzla Ukazi. 13. 
chropicha Czerw. War. 151. 

arcyria Hill. 

gębka liściowa Pom. dyk. I. 70. 

strzępek J. Jun. 554. 
arcyriaceae Rfski. 

strzępkowate Rostaf. śluz. 267. 
ardisia Sw. 

koniec kwiat Pom. dyk. I. 70. 

konieckwiat Kat. niedż. I. 

ardisia Estreich. Kat. 1. 

osmuglina Ukazi. 13; Czerw. 
1704. 
arduina (Mili.) L. 

arduina Wódz. III. 355. 

drzanwa Ukazi. 13. 

ardynka Kat. ant. II. 4. 
areca L. 

areka Kuszań. fun. 477 (często). 

kapustna palma Kat. med. 

II. 6. 

palma kapustna Kat. med. 

III. 6. 
żuwipalma Ukazi. 13. 
żuwna Czerw. 424. 

żywi palma Hueck. bot. 40. 



152 



JÓZRF ROSTAFIŃSKI. 



arecineae. 

żuwnowre Czerw. 419. 
arenaria L. — piaskowiec. 
piaskowe ziele Kluk Dyk. 1. 48. 
piaskowiec Jun. flo. W. X. L. 
2 i4 (często) ; J. Jun. flo. Lit. 
179; Andrze. flo. ukra. 43. 
piaskownica Waga flo. pol. I. 
689 (bardzo często) ; Berd. 
flo. kra. 99; Szafar. flo. poz. 
110; Berd. flo. tat. 96. 
piaskówka Missu. Pam. fiz. 
XIV. 102. 
arenga Labill. 

winoslocz Ukazi. 13. 
słocza Czerw. 427. 
arenga Ency. U. 152. 
słocz Łom. bot. 150. 
arethusa L. 

chorost Ukazi. 13; Czerw. 
765. 
arethuseae. 

chorostowe Czerw. 7(55. 
argania R. et S. 

olejara Czerw. 1694. 
tłuścianka Waga hist. ros. II. 
254. 
argemone (Tourn.) L. 

inak kolczysty Wódz. ehod. 

II. (34). 
mak kolcowy Pom. dyk. I. 72. 
makowiec Kat. med. Oli. 4. 
maczek Leśniew. ogro. 365. 
bielmok Ukazi. 13. 
bielmak Wiśl. słów. 605. 
kolczymak Czerw. 2372. 
arisaema Mart. 

kokorza Czerw. 355. 



arisarum (Tourn.) Targ. 

kleśniec Czerw. 354. 
aństea Ait. 

aristea Wódz III. 206. 
arvstea Kat. med. III. 6. 
bławatlin Ukazi. 13. 
aristida L. 

oscica Ukazi. 13. 
aristolochia L. — kokornak, 
kokornak Kluk Dyk. I. 48 
(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 
389; Berd. flo. kra. 303; 
Czerw. 1058; Andrze. flo. 
ukra. 86. 
kokorycz Wódz. VI. 187. 
kolornak? Strum. ogro. I. 304 

(ed. 2). 
smolnik Ney kwiat. 124. 
kokornik Metzg. bot. 54-. 
kokornaczek Radwan, ogro. 76. 
* aristolochiaceae — kopytniko- 
watę, 
kokornak i Wódz. II. iiOO. 
aryjitolochie Wierzb, bot. 161. 
kokornakowe Motty flo. poz. 

51. 

kokornakowate Cbułub. bot. 

tab. VI. 632 (pospolicie); 

Czerw. 1055. 
kopytnikowate Waga bist ros. 

II. 186. 

kopytnikowe Missu. Pam. fiz. 
XIV. 101. 
aristotelia L'Her. 

drzewo Arystotelesa Wódz. 

III. 671. 
Arystotelesa drzewo Wódz. 

VI. ind. 



SŁOWyiK RODZAJÓW ROÓLIN. 



153 



ariBtotelia Estreich. Kat. 1. 

Sanoka Ukazi. 18. 

gojka Czerw. War. 347. 
armeniaca (Tourn.) Jubs. 

morela Czerw. ogól. 1 73 ; Czerw. 
3212. 

aprykozy (subgen.) Jerzy k. 
bot 98. 
Sumeria Willd. — zawciąg. 

zawściąg Pamp. fio. tre. 19; 
Audrze. flo. ukra. 32. 

zawciąg Waga flo. poi. I. 548 
(pospolicie); Berd. flo. kra. 
286; Czerw. 1212; Szafar. 
flo. poz. 104. 

zawciagacz Czerw. 1212 

— Wymienione w Ukazicielu 
imiona: zawciagacz i 
za w ściągać z mylnie zo- 
stały wymienione jako ro- 
dzajowe, są to bowiem na- 
zwy gatunkowe. 
artneriaceae = plumbaginaceae. 
armillaria Fr. 

opieńka Błoń. Pam. fiz. IX. 87. 
armoracia FI. W^et. — chrzan, 

krzan Metz. bot. 48. 

chrzan Czei*w. 2407; Andrze. 
flo. ukra. 61. 
amica L. — kupalnik. 

angi(*)ski trank Kluk Dyk. 
I. 49. 

trank Jun. flo. W. X. L. 413 
(często); Andrze. flo. ukra. 
83. 

omieg Jun. flo. lite w. 251. 

pomórnik Pom. dyk. I. 73 (bo 
tak sprostowano w wyka- 



zie błędów p o d c h ni u r- 

n i k wydrukowany 1. o.). 
trank angielski Wódz. VI. ind. 
kupalnik J. Jun. 359. 
pokmomik? Soczyń. Pam. 

farm. krak. II. 186. 
wierzkowisko Ney kwiat. 142. 
pomórnik Waga flo. pol. II. 

417 (bardzo często); Czerw. 

1880. 
tran? angielski Lewart. bist. 

nat 267. 
pomurnik Hueck. bot 82. 
*araceae — obrazkowate. 
obrazki Wódz. II. 117. 
aroniki Wier/b. bot. 157. 
tatarakowe Pisul. gro. 23. 
obrazkowate Chałub. bot. tab. 

III. 595 (pospolicie); Czerw. 

348. 
aronki Jastrzęb. klucz. 26. 
obrazkówcowate W^aga bist. 

roś. II. 9. 
kleśńcowate Zalew. Pam. fiz. 

XII. 185. 
obrazkowe Missnn. Pam. fiz. 

XIV. 98. 
arnoseris Giirtn. — chtodek. 
świnia sałata Pamp. flo. tre. 58. 
chlodek Ukazi. 14; Berd. flo. 

kra. 206; Szafar. flo. poz. 

126. 
piaskownica Karo Pani. fiz. I. 

235. 
aroideae = araceae. 
aroideae. 

prawdziwe obrazkowe Berd. 

flo. tat. 643. 



154 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI, 



aromadendron Andr. 

korzennik Czerw. 2312. 

aromatnik Waga hist. ros. II. 
5 1 6. 
aronia «= amelanchier. 
aronicum Neck. — kozłomee, 

kozik Czerw. War. 149. 

kozłowiec Łap. Pam. fiz. VI. 
234. ex Berd. flo. tat. 337. 
arpophyllum Llav. et Lex. 

garbisz Czerw. War. 61. 
arracacha ~ arr^cacia. 
arracacia Bancroft. 

arakacznik Ukazi. 14. 

ziemniara Czerw, 2194. 
arrhenatherum P. B. — wysypka, 

kłosówka owsiana Pamp. flo. 
tre. 5. 

wysypka Waga flo. pol. I. 259; 
Berd flo. kra. 383; Szafar. 
flo. poz. 93; Berd. flo. tat. 
756. 

zyźnioa Czerw. 301. 

owsianica Andrze. flo. ukra. 9. 

źyźnica Hueck. bot. 7. 

żyziiiea Wąsów. traw. (73). 

stokłos Kat. Kram. 8. 
arrhostoxylum Mart. 

mdlin Czerw. War. 236. 
artabotrys R Br. 

hakowiec 2331. 
artanthe Miq. 

gryz Czerw. War. 99. 

matyko Słów. lek. 28. 
artedia L. 

sarkwa Ukazi 14. 
artemisia L. — hylica. 

bylica Kluk Dyk. I. 50 (po- 



spolicie); J. Jun. flo. Lit, 
347; Waga flo. pol. 11.382; 
Berd. flo. kra. 189; Czerw. 
1860; Szafar. flo. poz. 127; 
Andrze. flo. ukra. 81; Berd. 
flo. tat. 322. 
piołun Wódz. chód. II. 293. 
bylica drzewna Kat. niedz. II. 
bożedrzewko Kat. niedz. IIL 
bielica Karo Pain. fiz. III. 207. 
arthrobotrys Corda. 

człon ko wnica Chełch. Pam. Sł 
XII. 177. 
arthrolobium Desy. 

członczynka Czerw. War. 412. 
arthropodium R. Br. 

liliowiec Estreich. I. Cen. 1. 
stawonó^ka Jank. kwiat. 113. 
artlirosporae. 

członkozarodnikowe Chałub. 
bot. 575. 
artłirostemma R. et P. 

czarnopysk Kat. med. III. 6. 
artłirothamnieae. 

uszolistkowate Rostaf. Rozpr, 
Akad. IV. 206. 
artłirotłiamnus Rupr. 

uszolistka Rostaf. Rozpr. Ak. 
IV. 216. 
* artocarpaceae. 

chlebowcowate Chałub. bot. 
tab. V. 614 (pospolicie); 
Czerw. 910. 
morwy Jastrzęb. Klucz 31. 
chlebowce we Pokor. bot. 57. 
chlebowcowate Waga his. roś, 

II. 146. 
figowe Jastrzęb. hist. nat. 482* 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



155 



artocarpus Forst. 

chlebowe drzewo Kluk Dyk. 
III. 82. 

chlebowiec Wódz. VI. ind. (po- 
spolicie); Czerw. 916. 

chlebodrzew Kat. med. III. 6. 

chlebilec Ukazi. 14. 

drzewo chlebowe Ency. V. 329. 
artorhizae. 

chlebikłęby Czerw. War. 44. 
arum L. — obrazki. 

obrazki Kluk Dyk. I. 62 (po- 
spolicie); Czerw. 366; Berd. 
flo. kra. 331; Berd. flo. tat. 
643. 

aron Kuszań. łohr. 347. 

klesniec Andrze. nauk. 214; 
Andrze. flo. ukra. 87. 

aronek J. Jun. flo. Lit. 393. 

aronowa broda Wierzb, bot. 92. 

aronik Wierzb, bot. 157. 

obrazków i ec Waga hist. ros. 
I. 293. 

obrazkowiec? ib. II. 10 (wy- 
jątkowo). 

wiele złego Rzepec. bot. 269. 
aruncus L. — parzydło. 

tawula Karo Pam. fiz. III. 316. 

parzydło Błoń. Pam. fiz. XII. 
148. 
arundineae. 

trzcinowe Czerw. 289. 
arundinaria Michx. 

bluBZczoperz Ukazi. 14. 



arundo — arundo ^). 

trzcina Kluk Dyk. I. 53 (po- 
spolicie); J. Jun. flo. Lit. 62; 
Waga flo. pol. I. 267; Czerw. 
291; Szaf ar. flo. poz. 91. 
trzcina laskowa Kat. niedz. I. 
lasecznia Ukazi. 14. 
lasecznica Czerw. 291. 
oczeret Wit. hist. nat. 131. 
asagraea ^ schaenocaulon. 
asareae. 

kopytnikowe Wag. hist. roś. 
II. 187. 
asariflorae. 

kopy tnikok wiato we Jastrzęb. 
klucz. 9. 
asarineae ^ aristolochiaceae. 
asarum (Tourn.) L. — kopytnik, 
kopytniU Kluk Dyk. I. 64 (po- 
spolicie); J. Jun. flo. Lit. 
190; Waga flo. pol. I. 712; 
Czerw. 1056; Berd. flo. kra. 
803; Szafar. flo. poz. Ul; 
Andrze. flo. ukra. 44-; Berd. 
flo. tatr. 590. 
kopilnik? Kat. ant. II. 47. 
kopydlnik Skob. Krem. 49. 
— Wymienione w Ukaeicielu 
imię klesniec mylnie zo- 
stało tam pomieszczone; jest- 
to bowiem nazwa gatun- 
kowa, 
ascium Schreb. 
zajątra Ukazi. 16. 



O NaKi!\'c trzcina tryeba zachować do rodzaju Hiragmitet, do którego 
teraz nasz gatunek trzciny się odnosi. Dla uniknięcia zań wszelkich nieporozu- 
mień, rodzaj egzotycznych roślin Arundo najlepiej nazywać z łacińska. 



156 



JÓZRF ROSTAFIŃSKI. 



* asclepiadaceae — troje^dowałe, 
trojesciowate Chaiub. bot. tab. 
XIV. 687 (pospolicie); 
Czerw. 1651. 
toinowe Jastrzę. hist. nftt. 503. 
tojeściowate Karo Pam. fiz. I. 
229. 
asclepiadeae. 

trojesciowe Czerw. 1666. 
asclepias (Tourn.) L. — Łrojeió, 
trojesć Kluk Dyk. I. 56 (bar- 
dzo często); Czerw. J666. 
tojesó Jun. flo. W. X. L. 173 
(często); J. Jun. flo. Lit. 106. 
przędza Kuszau. fun. 439. 
troicie? Strum. kat. 10. 
toina Szacfa. ogro. 3. 209. 
nsklcpiad Siemiąt. ogro. 32. 
^scoboleae. 

rzutkowate Cheł. Pam. fiz, XII. 
175. 
ascobolus Pers. 

niiotnik Jancz. Rocz. tow. nauk. 

krak. XLIII. 
rzutlia Nowak. Eucy. roi. III. 
71. 
ascomycetes — workowce. 
workowce Rostaf. śluz. 317. 
woreczko zarodnikowe Kudeł. 

chorób. 30. 
ascomycety Wasow. farm. 82. 
woreczniaki Błoń. Pam. fiz. 
IX. 89. 
ascophora Tode. 

puszczak Czerw. 16. 
bąblik Łom. bot. 88. 
ascophyceae Zanard. 

zarodnikorosty Czerw. 103. 



zarodnikoroste Wąsów. farm. 

71, 
ascyrum (Tourn.) L. 

ascyrmn Wódz. chód. III. 446- 
dziurawiec Wódz. IV. 307 et 

VL ind. 
sznzerwina U kazi. 15. 
szczeni iwa Wiśl. słów. 605. 
asimina Adans. 

flaszo we drzewo Wódz. IV. 307. 
urodlin Ukazi. 15; Czerw. 

2330. 
aspalathus L. 

jaspUn Ukazi. 15. 
asparagopsis Kth. 

szparaźka Czerw. 588. 
* asparagaceae. 

szparagi Wódz. II. 127. 
szparagowe Wierzb, bot. 158. 
szparagowa te Cbałub. bot. 607. 

Czerw. 574. 
asparageae. 

szparagrowe Czerw. .584. 
asparagus (Tourn.) L. — szpa- 
ragi. 
gromowy korzeń Kluk Dyk. 

I. 56. 
szparag Jun. flo. W. X. L. 

209 (pospolicie); J. Jun. flo. 

Lit. 146; Waga flo. pol. I. 

553; Czerw. 584; Berd. flo. 

kra. 344; Szafar. flo. poz. 

104; Andrze. flo. ukra. 35. 
szparagi Wierzb, bot. 49. 
gromownik Sawicz. Pam. far. 

kra. IIL 172. 
gronowy korzeń? Ney kwiat. 

37. 



SŁ<^WNIK RODZAJÓW KO.<LIN. 



lo7 



aspasia Lind). 

obi*zei»tka Czerw. War. 63. 
aspergillus Miclie. 

kropidłak J. Jun flo. Lit. 557; 

CziTW. 14. 

kropidełko Łom. bot. 87. 
kropidłak Słów. lek. 29. 
asperifoliae == borragineae. 
asperugo (Tourn.) L. — lepozyca. 
ostre ziele Kluk Dyd. L 57. 
lepczyca Jun. flo. W. X. L. 

158 (pospolicie); J. Jun. flo. 

Lit. 84; Waga flo. pol. L 

354; Berd. flo. kra. 235; 

Szafar. hist. nat. 96; Andrze. 

flo. ukra. 14; Berd. flo. tat. 

462. 
ostreziele Motty flo. poz. 68. 
ziele ostre Ney kwiat. 93. 
lipczyca? Kwieó. Panu. fiz. 

XIV. 46. 
asperula L. — marzanka, 
marzanka Kluk Dyk. I. 57 

(bardzo często); J. Jun. flo. 

Lit. 58; Berd. flo. kra. 172; 

Szafar. flo. poz. 9&; Andrze. 

flo. ukra. 12; Berd. flo. tat. 

274. 
barwica Waga flo. pol. I. 302 

(często); Czerw. 1981. 



niarżanka? Ency. IL 973. 
* asphodelaceae. 

złotogłowy WoJz. IL 154. 
asfodelle Wierzb, bot. 159. 
zło togłowo watę Czerw. 530. 
złotogło wiatę Hałat. pocz. 18(). 
złotogłowe we Berd. flo. kra. 

346. 
asphodeline Rchb. 

złotniea Czerw. 565. 
asphodelus (Touru.) L. 

złotogłów Kluk Dyk. I. 58 

(pospolicie); Czerw. 563; 

Andrze. flo. ukra. 34. 
berło Wódz. chód. II. 69. 
złotogłów? Sieniiat. ogro. 34. 
ieliwa Ukazi. 15. 
kwiatokłosnik Waga hist. roś- 

I. 204. 
aspicilia Massal. 

okrawek Błoń. Pam. fiz. X. 1 ()5. 
aspidistra Ker. 

przestrojna Kat. ant. II. 4. 
aspidistra Jank. kwiat. 113. 
aspidium Sw. — paprotnik ^). 
paproć Kat. niedż. I. 
paprotka Jun. flo. lite w. 303 

(pospolicie); J. Jun. flo. Lit 

434; Czerw. 221; Szafar. 

flo. poz. 136. 



*) W żadnej grupie niema większego zamieszania nomenklatury jak w Md 
paproci , zapewne dlatego), ie rzadko który z autorów potrzebował wymieniać 
wszystkie rodzaje, najczęściej wspominał kilka i wybierał dla nich najudatniej- 
sze — jak mu się zdawało — imiona. Skoro się je razem zestawi, widzi się 
dopiero chAos, z którego niewiadomo jak wybrnąć, bo tu pospolicie po dwa albo 
nawet trzy rodzaje si) często tak samo nazywane. Tak więc i w tym rodzaju^ 
najpospolitsza , dziś nawet używana, nazwa jest paprotka, cóż z tego, kiedy 
ta sama służy rodzajowi PoUpodiutn i przy nim się ostać musi. Są autorowiey 



158 



JÓZRF ROSTAFIŃSKI. 



paprotnik Berd. flo. kra. 402; 
Berd. flo. tat. 813. 

nerecznicaEjs. Pam. fiz. V. 100. 

nareeznica Ejs. Pam. fiz. VII. 
102. 
asplenium L. — zanokcica *). 

stonogo wiec Pasterz. 121. 

śledzionka Kluk Dyk. I. 59 
(bardzo często). 

śledzionka? Kat. niedź. I. 

paproć sledzionkowa Wódz. V. 
185. 

zanogcica J. Jun. flo. Lit. 434 
(często). 

zanokcica Chałub. bot. 589 (czę- 
sto); Czerw. 213; Berd. flo. 
kra. 404; Szafar. flo. poz. 
13(); Berd. flo. tat. 820. 

wietlica Ejs. Pam. fiz. V. 100. 

— Wymienione w Ukazicielu 
imię osłodzi ca (z Mater 
Yerborum) mylnie zostało 
tu pomieszczone, bo jest 
nietylko gatunkowe ale i 
obce. 
asprella Willd. 

jeźotka Czerw. War. 24. 
astartea DC. 

bożystka Czerw. War. 378. 



astelia Banks. 

astelia Kat. nied. III. 7. 
kaszkietnica Kat. ant. II. 4. 
wełtka Czerw. War. 31. 
astelma R. Br. 

słoniak Kat. med. U. 7. 
aster (Tourn.) L. — aster, 
jaster Kluk Dyk. I. 59. 
gwiazdosz Jun. flo. litew. 254 
(często); J. Jun. flo. Lit. 
353; Czerw. 1794; Berd. 
flo. kra. 182; Szafar. flo. 
poz. 129. 
aster Zieliń. ogro. 311 (bardzo 
często); Waga flo. pol. II. 
400; Andrze. flo. ukra. 79. 
astr Siemiat. ogro. 34. 
gwiazdokwiatSiemiat. ogro. 34. 
astra R/epcc. bot. 127. 
asteracantha Nees. 

kreffocierii Czerw. 1360. 
asteranthemum Kth. 

rozprom Czerw. War. 470(gdzie 
sprostowano za rozprom- 
ka p. 43). 
asterineae = asteroideae. 
asteriscium Ch. et Schl. 
zaświt Ukazi. 16; Czerw. 
2104. 



którzy za wzorem Kluka, ten ostatni rodzaj nazywają wprost paproć, ale to 
dziś jest chyba niemożliwe, bo już przecież nikt żadnego rodzaju mchu nie na* 
zwałby mech. W tym razie więc trzymałem się Berdaua, który to wszystko 
dostrzegł, ważył i zdecydował nazywać Aspidium — paprotnik, a Polypodium — 
paprotka. 

^) Naj pospoliciej używana tu nazwa śledzionka musi być pozostawiona 
dla rodzaju Ceterachy który innego rodzajowego imienia nie ma. Idę więc i tu 
za radi} Berdaua i wybieram z pośród po!*policie używanych nazwę zanokcica 
-W pisowni, przy której stoi cały szereg poważnych pisarzy botanicznych. 



mmp - — 



8ŁOWNIK RODZAJÓW ROŚMN. 



159 



asteriscus (Tourn.) M5nch. 

poględa Ukazi. 15. 
asterocephalus (Vaill.) Lag. — 
gwiazdnik, 
gwiazdnik J. Jan. flo. Lit. 57; 
Czerw. 1955. 
asteroideae. 

gwiazdoszowe Cliałab. bot. 712. 
gwia^doszowate Berd. flo. tat. 
801. 
aster omaea BI. 

gwiazdziara Czerw. 1799. 
asterothrix Cass. 

podokkik UUazi. 16. 
astragaleae. 

tragancze Berd. flo. tat. 147. 
astragalus (To urn.) L. — traga- 
nek. 
traganok Kluk Dyk. L 60 (po- 
spolicie); J. Jun. flo. Lit. 
.-i 16; Waga flo. pol. IL 285; 
Berd. flo. kra. 123; Sza far. 
flo. poz. 124; Czerw. 32H3; 
Andrze. flo. ukra. 73; Berd. 
flo. tat. 152. 
wilczy grocli Ney kwiat. 143. 
traganka Metz. bot. 49. 
tragunek? Paeew. bot. 256. 
tragant Hueck. bot. 175. 
triiganek '? Karo Pam. fiz. IIL 
317. 
astranthus Lour. 

gwiazdowe drzewo Pom. dyk. 

1. 90. 
gwiaździenicc Ukazi. 16. 
gwiazdzieniec Wiśl. słów. 605. 
astrantia (Tourn.) L. — Jarz- 
mianka. 



promienica Wódz. chód. IL 

l54). 
jarzniianka J. Jun. flo. Lit. 
109; Waga flo. pol. L 468; 
B(*rd. flo. kra. 156; Szafar. 
flo. poz. 101; Berd. flo. tat. 
235. 
miarz Zawadź, flo. lwów. 197. 
jerżraianka Czerw. 2107. 
jar^mianka Czerw. 2107. 
zorzy czka Andrze. flo. ukra. 

23. 
żorżyczka Hueck. bot. 118. 
gwiazdnik Jastrzę. liist. nat. 
509. 
astrapaea Lindl. 

astra pea Wódz. IIL 499. 
wislikrnsa Ukazi. 16. 
głowodrzew Kat. ant. II. 4. 
astrephia Dufr. 

kozłeczka Czerw. 1961. 
astrocaryum G. W. Mey. 
cierń iara Ukazi. 16; Czerw. 
457. 
astronia BI. 

jastrawa Ukazi. 16; Czerw. 
3121. 
astroniae Bluin. 

pokrzy czynowe Czerw. 3120. 
astronium Jacq. 

oskromin Ukazi. 16. 
astrosporina Schr. 

gwiaździanka Błoń. Pam. fiz. 
IX. 81. 
ataccia Pret>l. 

bezłaJek Czerw. 63 4-. 
atalantia Corr. 
żałt Ukazi. 16. 



160 



JÓZBP R09TAF1Ń8K1. 



athamantha L. — świniak ^). 

świniak Kluk Dyk. I. 61. 

świniak Pora. dyk. I. 92. 

oleśnik Jun, flo. W. X. L. 184; 
J. Jun. flo. Lit. 117. 

pietruszka Pom. dyk. I. 92. 

wieprzyniec Ukazi. 16. 

smłód Czerw. 2144. 

gorysz Ency. roi. I. 17. 
athanasia L. 

atanasya Strum. roez. 21. 

atanazya Szacfa ogro. III. 
80. 

szczerb iszek Ukazi. 16. 
atherosperma Labill. 

oboczek Chałub. bot. 9. 
athyrium Roth. -- wietlica. 

wietlica Karo Para. liz. I. 210. 
atractylis L. 

promieniogłów Andrze. Bess. 
412. 

Igniec Czerw. ogól. 288. 

podgórza! Ukazi. 16. 
atragene L. — powojnica, 

powój motyli Wódz. chód. UL 
145. 

powój Wódz. chód. UL 145. 

motyli powój Pora. dyk. I. 9ł 

powiSj drzewny Wódz. IV. 308. 

powojnik Kat. niedz. II. 

powojnica Czerw. ogól. 665; 
Berd. flo. tat. 2. 

posraycz Ukazi. 16. 

powojnica Waga hist roś. II. 
496. 



atraphaxis L. 

atrafaksis Wódz V. 185. 
łobod.i drzewna Wódz. IlL 

265. 
lobodrzew Wódz. iudex. 
łobodnik Kat. med. III. 7. 
atraphaksys Esireich. kat. L 
raciężnica Chalub. bot. 544. 
atrichum Pol. Beauv. 

żórawiec Błoń. Pam. fiz. VI1L 

114. 
bezwłosek Błoń. Pam. fiz. IX. 

211. 
atriplex (Tourn.) L. — łoboda, 
łoboda Kluk Dyk. L 62 (bar- 
dzo często); Berd. flo. kra. 

293; Czerw. 1171; Szafar. 

flo. poz. 184; Andrze. flo. 

ula:a. 21 ; Berd. flo. tat. 572. 
lebiodka Zapol. gosp. I. 503. 
lebioda Jun. kat. 6 (często); 

J. Jun. flo. Lit. 422; Waga 

flo. pol. I. 451. 
atripliceae. 

łobodowe Czerw. 1170, 
atriplicinae = chenopodiaceae. 
atropa L. — pokrzyk, 

pokrzyk Kluk Dyk. I. 63 (po- 
spolicie); J. Jun. flo. Lit. 

96; Waga flo. pol. L 401; 

Berd. flo. kra. 245; Andrze. 

flo. ukra. 18; Berd. flo. tal;. 

479. 
wilczojagoda Czerw. bot. lek. 

155; Czerw. 1487. 



^) Nie mając do wybora częściej używanej, wziąłem pierwszą nazwę, którą 
nadano temu rodaajowi. 



bŁownik roi>zaj<^w roślin. 



161 



szalej Skob. Erem. 53. 

wilczajagoda Trapp. farm. I. 
33. 
attalea H. B. K. 

miąglina Ukazi. 17. 

attalia Czerw. 458. 
aubletia Scbreb. 

żagwin Ukazi. 17. 
aubrietia Adans. 

obrecya Elat. med. II. 7. 

obriecya Kat. med. III. 7. 

żagwin Czerw. War. 297. 

obryjecya Jank. ogro. 3. 73. 
aucuba L. 

aucaba Stram. kat. 10. 

aukaba Szacfa. ogro. III. 209. 

ospielica Ukazi. 17. 

ospielica Waga hist. r(*ś. III. 
709. 
augustia KI. 

nakielisz Czerw. War. 315. 
aulacomnion SchwUgg. 

mochwian Błon. Pam. fiz. VIII. 
114. 

próchniezek Błoń. Pam. fiz. 
IX. 211. 

morcbwian KwieiS. Pam. fiz. 
XII. 153. 
aulax Berg. 

rososna Ukazi. 17. 
*aurantiaceae. 

pomarańczowe Szub. nas. 22. 

pomarańcze Wódz. II. 504. 

cytrynowe Wierzb, bot. 169. 

pomarańczowate Cbałub. bot. 
tab. X. 651 (pospolicie); 
Czerw. 2562. 

cytryny Jastrzę. Klucz. 49. 



aurantium Tourn. 

pomarańcza Czerw. ogól. I. 9. 
auricula Riv- 

łyszczak Czerw. ogól. L 419. 
auricularia Buli. 

uszak Czerw. 32. 
auriculariacei. 

uszakowe Błoń. Pam. fiz. YIII. 

79. 
uszakowate Błoń. Pam. fiz. IX. 
70. 
auriculariei. 

uszaki Błoń. Pam. fiz. VIII. 79. 
aurinia Desy. 

złotka Czerw. War. 297. 
avena — owies. 

owies Kluk Dyk. I. 63 (po- 
spolicie); J. Jun. flo. Lit 
44 ; Waga flo. pol. I. 205 
Czerw. 297; Berd. flo. kra 
383; Szafar. flo. poz. 93 
Andrze. flo. ukra. 9 ; Berd 
flo. tat. 756. 
owsik Świt. wyb. 72. 
owiesek Zapol. gosp. I. 383. 
rajgras Wódz. IV. ind. 
avenaceae. 

owsowe Czerw. 297. 
avenastrum = arrenatherum. 
averrhoa L. 

awerhoa Estreich. I. Cen. 1. 
oskomian Ukazi. 17; Czerw. 
2654. 
avicennia L. 

awicenia Czerw. bot. ogól. 

482. 
roscięża Chałub. bot. 757. 
rozcięźa Czerw. 1253. 



Hateryały do hIst. J§b. pols. i dyalektologil. Tom I. 



11 



162 



JÓZBF ItOSTAFIl^SRI. 



ax3rris L. 

piechota Ukazi 17. 
ayenia L. 

ajenia Wódz. cbod. III. 115. 

nikwian Ukazi. 17. 
azalea L. — azalia. 

azalia Czarto. myś. 2 (czę- 
sto). 

azalea Wódz. chód. I. 141. 

bagienko Wódz. chód. III. 146 

(CZC8t0). 

bahun J. Jun. flo. Lit. 94; 
Andrze. flo. ukra. 18. 

polanka Ukazi. 17. 

azaleja Biern. ogro. 84. 

kwiacieniec Łom. bot. 228. 
azima Lam. 

kolczak EsŁreich. I. Cen. 1. 

kołczak Estreich. II. Cen. 1. 

cierniczka Czerw. War. 251. 
azorella Lam. 

azorka Czerw. 2103. 



B. 

babiana Ker. 

babinka Kat. med. III. 8. 

kołczatek Ukazi. 17. 
baccharis L. 

komamik Wódz. chód. III. 162. 
Czerw. 1808. 

bacharya Pom. dyk. I. 100. 

bachantka Andrze. Bess. 412. 

bakarya Kat. med. III. 8. 
bacidia De Not. 

kropnica Błoń. Pam. fiz. X. 
166. 



bacillaria Oniel. 

bacylarka Berd. bot. 136. 
baciUariaceae — okrzemki, 

rozdzielniki Jastrzę. Klucz. 12. 

rozdziałki Żabo. Przyr. i przem. 
I. 190. 

diatomy Soz. ib. p. 301. 

bacyllarye Zab. ib. p. 301 (no- 
ta). Te trzy ostatnie cytaty 
znalazłem podane przez Sy- 
pniewskiego, w jego pracy 
o okrzem kach (p. 496). Znaj- 
dują się one w czasopiśmie, 
które wydawał w Poznaniu 
pod tytułem: „Przyroda i 
i przemysł", Julian Zabo- 
rowski od r. 1866—1859. 
Skrócenie Żabo, jest nazwi- 
skiem redaktora a skróce- 
nie: Soz. odnosi się do na- 
zwiska Antoniego Sozań- 
skiego z Tarchanowa. 

działeczki Przyr. i przem. II. 
p. 248. 

rozdziałki Leśniewski hist. nat. 
III. p. 237, w zoologii. 

bacylarye Wit. 

diatomeny Wit. Te dwie osta- 
tnie nazwy zapisałem we- 
dług cytaty Syp. (p. 496); 
miał je podać H. Witowski 
w dziełku p. t. : y,Swiat i 
przemiany skorupy ziem- 
skiej ** Lwów 1868 p. 26, 
55, 108, 124; czego spraw- 
dzać nie miałem sposobno- 
ści. Sypniewski cytuje jesz- 
cze z tego źródła wyrażę- 



StOWKlK RODZAJÓW ROŚLIN. 



163 



Żenię: „wymoczki o pance- 
rzach krzemiennych^, ale to 
jest przecież określenie a nie 
nazwisko, 
bacillarye Ency. II. 660. 
okrzemki Sypniew. Diat. 495 
(pospolicie), 
badllus Cohn. 

lasecznik Słów. lek. 35. 
bacteriaceae — bdkterye. 

rozkładniki Rostaf. śluz. 325. 
grzybki rozszczopowe J. Na- 
tanson w „Wszechświecie" 
1885 p. 118. 
bakterye ib. 
bacteridium Davaine. 

prateczek Słów. lek. 35. 
bacterium Du]. — prątek, 
bacterium Ency. II. 662. 
prątek Słów. lek. 35. 
bakterya Jaków, grzyb. V. 
bactris Jacq. 

smukła Ukazi. 17; Czerw. 453. 
bactyrilobium Willd. 

prętowiec Skob. Krem. 59. 
badhamia Berk. 

badhamia Rostaf. śluz. 139. 
badiera DC. 

krzewian Waga hist. roś. II. 
590. 
badula Juss. 

pia8tix>ta Ukazi. 17. 
baea Comm. 

bea Pom. dyk. I. 101. 
gniewica Ukazi. 17. 
baeckea L. 

bekea Wódz. III. 554. 
backea Estreich. Kat. 1. 



ostrzęka Ukazi. 17. 
baeobotrys Forst. 

małogron Pom. dyk. I. 101. 

Iśniącokrzew Kat. ant. II. 4. 
baeomyces Pers. 

węźlica Czerw. 141. 
baeria F. et M. 

złotoust Ukazi. 17. 
balanites Del. 

kolibło Ukazi. 17. 
balanophora Forst. 

gałecznica Chałub. bot. 9. 

* balanophoreae. 

cynomory Wierzb, bot. 160. 
gałecznicowate Cha! ab. bot. tab. 

V. 614; Czerw. 345. 
balanofory Rostaf. wyż. 171. 
balantium Klfs. 

żołędka Czerw. War. 11. 
balanciiim Jank. kwiat. 295. 
baldingera = digrapbis. 
baliospermum BI. 

nibykrocień Słów. lek. 36. 
ballota L. — mierznica, 

bezząb Kluk. Dyk. I. 66 (czę- 
sto), 
mierznica Jan. flo. lite w. 181 
(bardzo często); J. Jun. flo. 
Lit. 243; Waga flo. pol. II. 
101; Berd. flo. kra. 278; 
Czerw. 1339; Szafar. flo. 
poz. 117; Andrze. flo. ukra. 
54; Berd. flo. tat. 543. 
balota Strum. Kat. 11. 
pancerka Trapp. farm. I. 223. 
balsamea = balsamodendron. 

* balsamifluae. 

balsamodajne Czerw. 934. 

U* 



164 



JÓZRF ROBTAFI^aKr. 



balsamina (Toarn.) Gftrtn. — bal- 
sarnina, 

balsamina Czerw. bot. ogól. 53; 
Czerw. 2644. 

nielubka Langie ogród. 60. 

baUaminka Waga hist. roś. II. 
547. 
^ balsaminaceae — )>al8ami'nO' 
watę. 

balsaminowate Chałub. bot. lab. 
X. 651 ; Czerw. 2639. 

niecierpki Jastrzę. Klucz. 46. 

bełzinowate Czerw. War. 367. 

balsaminkowate Waga hist. roś. 
II. 544. 

balsaminowe Jastrzę. hist. nat. 
519. 

gniewoszowate Rostaf. bot. wyż. 
158. 

niecierpkowate Zalew. Pam. fiz. 
XII 190. 
balsamita Desf. — bełźyna. 

żeniszek J. Jiin. 343. Jestto 
zupełna dowolność ze stro- 
ny Antoniego Wagi, że cy- 
tnjac w Ukaziciełu tę na- 
zwę JundziNa młodszego, 
drukuje żeniszek, albo- 
wiem nietylko na powyżej 
cytowanej stronie czytamy 
żeniszek, ale czytamy tak 
samo po raz trzeci w in- 
deksie polskim na str. 576, 
w którym wyrazy, zaczy- 
nające się od i, stanowią 
nawet osobną grupę, 
piwonia Pisul. pop. 192. 

bełżyna Ukazi. 18. 



balsamodendron Euth. 

balsama Kuszau. fun. 448. 

balsamodrzew Czerw. bot. ogól. 
27. 

rairnik Ukazi. 18. 

balsamiec Czerw. bot. lek. 379; 
Czerw. 3471. 

balsamowiec Skob. Krem. 61. 

myrhowiec Łom. wydz. I. 140. 
baltimora L. 

baltimora Pom. dyk. I. 102. 
bambusa Schreb. — bambus. 

trzcina bambusowa Kuszań. 
I5hr. 284. 

trzcina Pom. dyk. L 103. 

trzcina indyjska Kat. niedz. I. 

bambus Andrze. Bess. 412; 
Czerw. 308. 

banibuz? Czerw. ogól. 676. 

łaskotnica Kat. ant. II. 4. 

bambuza Hueck. bot. 13. 
bambuseae. 

bambuzy Wit hist. nat. 123. 
Aut«jr ten pisze: (1. c.) „w 
zaroślach olbrzymich drze- 
wnych Szuwarów (Bam- 
busaceae)^, oraz w innem 
miejscu: „olbrzymie Szu- 
wary, niby trawiaste lasy 
Ba m b uzó w^, możnaby 
więc sądzić, że nazywa ro- 
dzaj Bambusa — szuwar, 
a bambuseae — szuwary, 
ale skoro dalej (1. c. p. 126) 
czytamy: „Szuwary (Cha- 
meropsu) karłowatej 
palm y'^, to dochodzimy 
do przekonania, że Witów- 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROÓŁIN. 



165 



ski używa po prostu wy- 
razu szuwar zamiast — za- 
rośla. 

bambusy Łom. bot. 135. 
banisteria L. 

banistera Pom. dyk. I. 103. 

banisterya Estreich. I. Cen. 2. 

złoto pląt Ukazi. 18. 
banksia L. fil. 

banksYa Wódz. chód. III. 155: 

V 7 

Czerw. 1119. 
pyszlin Ukazi. 18. 
baphia Afz. 

drzaźdża Ukazi. 18. 
baptisia Vent. 

baptystka Kat. med. III. 9. 
bratwa Ukazi. 18; Czerw. 323(5. 
baptisia Ency. II. 840. 
barbacaenia Yand. 

barbacenia Ency. II. 860. 
barbarea R. Br. — gorczycznik, 
gorczycznik J. Jun. flo. Lit. 

269; Waga flo. pol. II. 167; 

Berd. flo. kra. 72; Szafar. 

flo. poz. 121; Andrze. flo. 

ukra. 64. 
Św. Barbary ziele Pamp. flo. 

tre. 43. 
gorycznik Bier. ogro. 399. 
rzeżucha zimowa Bier. ogro. 399. 
babarka? Czerw. 2395. 
barbarka Czerw. War. 295. 
rukiew Langie ogród. 62. 
rzeżucha Langie ogród. 62. 
paprzyea Langie ogród. 62. 
barbula Web. et Mohr. 

zwójek J. Jun. flo. Lit. 450; 

Czerw. 175. 



barclaya Wall. 

barklaja Kat. med. I. 6. 
barkeria Kn. et Weste. 

spoistka Czerw. War. 63. 
barkhausia Mónch. 

poznatka Uka/>i. 18. 
barleria L. 

barlerya Pom. dyk. I. 107. 

borzelitka Ukazi. 18. 

barierka Czerw. 1361. 
barnadesia Mut. 

dwukłoć Ukazi. 18. 
barosma Willd. 

gruezlin Ukazi. 18. 

lubotka Czerw. 2854. 
barreria Willd. 

barrerya Pom. dyk. I. 108. 

orliponka Ukazi. 18. 
barringtonia Forst. 

barringtonia Pom. dyk. I. 
108. 

barryngtonia Kat. med. III. 9. 

pojawka Chałub. bot. 9; Czerw. 
3083. 
* baningtoniaceae 

pojawkowate Chałub. bot tab. 
XI. 662. 

pojawkowe Chałub. bot. 672; 
Czerw. 3083. 
bartonia Mtlhl. 

bielistrza Ukazi. 18. 
bartramia Hedw. 

bartramia J. Jun. 456. 

szamotłoch Ukazi. 18. 
bartsia L. — bartsia. 

bartsya Pom. dyk. 1. 109; Berd. 
flo. tat. 514. 

zagorzałek Ukazi 18. 



166 



JÓZBF RaSTAFiŃSKI. 



górnotka Waga hist. roś. II. 
326. 
barysoma Bge. 

opiesz Czerw. War. 267. 
basella L. 

bazela Strum. kat. 1 1. 
jagodnik Pom. dyk. I. 110. 
wyówiklin Ukazi. 18; Czerw. 

11S2. 
miłowój (sab basselia!) Kat. 
ant. II. 4. 
baselleae. 

wyć wiklinowe Czerw. 1182. 
basidiomycetes — podatatoasaki, 
podstaw ko-zarodui ko we Ency. 

roi. III. 65. 
bazydyomycety Wąsów. farm. 

76. 
podstawczaki Rostaf. bot. wyż. 
29. 
basidiosporeae — bdły, 

podstawkozarodnikowe Chałub. 

bot. 577. 
bdły Rostaf. bot. wyź. 30. 
bassia L. 

bassya Pom. dyk. I. Ul. 
masłosz Chałub. bot. 9; Czerw. 
1698. 
bassovia Aubl. 

bassowia Pom. dyk. I. 111. 
batatas Choisy. 
patat Ukazi. 18. 
batat Ziom. bot. 214. 
bathmium Link. 

rozdołtka Czerw. War. 10. 
batis L. 

batyza Pora. dyk. I. 112. 
ziębła wa Ukazi. 18, 



batrachium Dmrt. — włosieni- 
cznik. 
włosienicznik Berd. flo. kra. 

58; Berd. flo. tat. 9. 
żabnik Karo Pam. fiz. I. 237. 
krzyżownica Miss. Pam. fiz. 
XIV. 105. 
batrachospermum Roth. 
trzęsło Ukazi. 18. 
żabirosl Rostaf. Rozpr. akad. 

III. 139. 

skrzeczka Jancz. Rozpr. akad. 

IV. 6. 
batrachospermaceae. 

trzęsłowate Błoń. Pam. fiz. X. 
139. 
bauera Banks. 

bauera Wódz. chód. III. 158. 

niemarzanka Chałab. bot. 9. 
* baueraceae. 

niemarzankowate Chałub. bot. 
tab. XI. 663. 
bauhinia L. 

bauchinia Wódz. cliod. III. 
571. 

nadwój Chałub. bot. 9; Czerw. 
3392. 

nadwoj Waga hist. roś. 1 . 36. 

bauhinia Niewiad. obraz. 10. 
beaucamea Lem. 

szczudlin Czerw. War. 58. 
beaufortia R. Br. 

beauforcya Wódz. III. 568. 

beforeya Kat. med. O i I. 6. 

beuforeya Estreich, I. Cen. 2. 

scisławin Ukazi. 18. 

boforcya Kat. ant. I. 5. 

wytrwalina Kat. ant. II. 18. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



167 



beckea = baeckea. 
beckmanma Host. — bfkmannia. 
bekmannia J. Jun. flo. Lit. 40. 
gąsierza Ukazi. 18. 
beesha Kth. 

bambuska Czerw. 310. 
karlitrzcin Czerw. War. 22. 
befaria L. fil. 

befarya Wódz. chód. III. 539. 
brzuszlin Ukazi. 18. 
begonia (Tourn.) L. — begonia, 
begonia Wódz. ch(kl. III. 150. 
ukosnica Wódz. III. 672. Czerw. 
1161. 
* begoniaceae. 

begonie Wierzb, bot. 162. 
nkośnicowate Chałab. bot. tab. 
V. 614; Czerw. 1160. 
bekea » baeckea. 
belis = cunninghamia. 
bellevalia Lapeyr. 

bellewalia Czerw. 532. 
czubuś Czerw. War. 470; bo 
tak poprawiono wydruko- 
waną na str. 86 nazwę: 
c z a b i c a. 
bellidiastrum Mich. — stokrocica. 
Btokrocica Berd. flo. tat. 303. 
bellis (w Kat. ant. I ) = cun- 
ninghamia. 
bellis L. — stokroć. 

stokroć Kluk Dyk. I. 66 (po- 
spolicie); J. Jun. flo. Lit. 
360; Waga flo. pol. II. 419; 
Berd. flo. kra. 183; Czerw. 
1800; Szafar. flo. poz. 129; 
Andrze. flo. ukra. 82; Berd. 
flo. tat. 303, 



stokrotek Biern. ogro. 399. 

8tokrotka Czerw. 1800. 

stokrotka Skob. Krem. 63. 
bellium L. 

stokrotnica Ukazi. 19. 
bellonia L. 

pacierpin Ukazi. 19. 

pocierpin Czerw. 1442. 
beloperone Nees. 

polistrzał Czerw. War. 237. 
belvisia De8V. 

niebokrasa Ukazi. 19. 
benincasa Savi. 

beninzea Czerw. ogól. 288. 

woscza Czerw. War. 311. 
benthamia Lindl. 

swidwa Kat. ant. II. 18. 

przekwita Czerw. War. 272. 

derenica Waga hist. roś. II. 
710. 
benzoin Hayne. 

bendźwinowiec Czerw. 2211. 
benzoin Nees. 

bendźwin Ukazi. 19. 

będźwin Czerw. 1136. 

benzyna Hueck. bot. 111. 
* berberidaceae — berberyao- 
wcUe. 

kwasnice W^odz. II. 521. 

berberysowe Wierzb, bot. 171. 

kwasnicowate Chałub. bot. tab. 
X. 650; Czerw. 2344. 

berberysy Jastrzę. Klucz. 45. 

berberysowate Waga hist. roś. 
520. 
berberis L. — berberys. 

kwasnica Kluk Dyk. I. 67 
(bardzo często); Berd. flo. 



168 



JÓZEF HOSTAF1Ń8KI. 



kra. 66 ; Czerw. 2360; Sza- 
far. flo. poz. 104; Andrze. 
flo. ukra. 33. 

berberys Jun. flo. W. X. L. 
203 (często); J. Jun. flo. Lit. 
150; Waga flo. pol. I. 551; 
Berd. flo. tat. 23. 

berberis Czarto. myś. 3. 
berchemia Neck. 

plękota Ukazi. 19. 

wypłoża Czerw. 3494. 
berckheya » berkheya. 
berhavia » boerhaavia. 
beringeria Neck. 

wielozab Czerw. 1340. 
berkheya Ehrh. 

berkea Czerw. ogól. 201. 

berkhea Czerw. ogól. 676. 

osetnia Ukazi. 19. 
berteroa DC. — pyłeniec, 

py lenieć Waga flo. pol. I. 141 
(pospolicie); Berd. flo. kra. 
80; Andrze. flo. nkra. 63; 
Berd. flo. tat. 50. Gatunek 
Łinnógo Alyssum incanum 
jedni autorowie zaliczali do 
rodzaju Farsetia, utworzo- 
nego w zeszłym wieku 
(1766), drudzy do rodzaju 
Berteroa, który lak nazwał 
De Candolle w roku 1821. 
Józef Jundziłł jest pierw- 
szym z naszych pisarzy, nie 
zaliczającym tej rośliny do 
rodzaju AUyssum, ale do 
rodzaju Farsetia, który na- 
zywa — pylenie c. Za 
jego wzorem poszedł tylko 



Szafarkiewicz; inni, poczy- 
nając od Jakóba Wagi, 
słusznie mieszczą ten ga- 
tunek w rodzaju Berteroa, 
tak samo go jednak nazy- 
wając, skąd znów wyni- 
kło, że pierwszego twórcę 
imienia pyleniec trzeba szu- 
kać pod rodzajem Farsetia. 

sadliczka Hueck. bot. 131. 
bertholletia H. et B. 

skórzyn Ukazi. 19. 

orzesznica Czerw. 3089. 

bertolecya Waga hist. roś. II. 
660. 
bertolonia Raddi. 

dziurczyn Czerw. War. 376. 
berula Koch. — potocznik. 

marek Pamp. flo. tre. 17 (czę- 
sto). 

potocznik Berd. flo. kra. 158; 
Szafar. flo. poz. 103; Czerw. 
2129. 

moczarnik Andrze, flo. ukra. 
25. 
berzelia Brongn. 

berzelia Kat. med. III. 9. 

roślicznia Ukazi. 19. 
besleria L. 

beslerya Strum. kat. 11. 

beslera Pom. dyk. I. 1 16. 

wianowłocznia Ukazi. 19. 
bessera Schult. 

bessera Socz. w Sawicz. Pani. 
farm. krak. II. 186. 
beta L. — ćwikła. 

ówikła Kluk Dyk. I. 68 (bar- 
dzo często); Czerw, 1175, 



i 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



169 



buraki Zapol. goep. I. 506. 

burak Wódz. rhod. II. 321 
(często); J. Jan. flo. Lit. 
131; Waga flo. pol. I. 440; 
Andrze. flo. nkra. 21. 

borak? Sieroięt. ogro. 248. 

boćwina Wódz. II. 210. 

botwina Ney kwiat. 13. 

ćwikła Śliwka ed 2. 154. 

ćwikła? Slow. lek. 42. Zapew- 
ne tylko bład^ chociaż po- 
wtórzony na str. 434 w spi- 
sie polsko łacińskim. 
betonica Ł. — bukwica, 

bukwica Kluk Dyk. I. 69 (po- 
spolicie); J. Jun. flo. Lit. 
244; Waga flo. pol. II. 96; 
Berd. flo. kra. 277; Czerw. 
1334; Szafar. flo. poz 117; 
Andrze. flo. u kra. 55. 

betonika Pom. dyk. I. 117; 
Berd. flo. tat. 542. 
betula L. — brzoza, 

brzoza Kluk Dyk. I. 70 (po- 
spolicie); J. Jun. flo. Lit. 
415; Waga flo. pol. II. 601; 
Czerw. 866; Berd. flo. kra. 
318; Szafar. flo. poz. 135: 
Andrze. flo. ukra. 90; Berd. 
flo. tat. 630. 
*betulaceae — brzozow€Ue. 

brzozowe Pisul. gro. 257. 

brzozowate Wit. hist. nat. 113; 
Czerw. 865 (pospolicie). 

brzozy Jastrzę. Klucz. 31.. 

orzeszkowate Jastrzę. hist. nat. 
468. 
beurreria Jac<]|. 



I 



zahękla Ukazi. 19. 
biarum Schott. 

węźydło Czerw. 358. 
bicomes. 

dwurogowe Motty flo. poz. 55. 
dwurogie Czerw. War. 251. 
dwuroźkowe Rostaf. bot. wyż. 

165. 
bidens L. — uczep, 

dwuząb Kluk Dyd. I. 73 (czę- 
sto); J. Jun. flo. Lit. 343; 

Czerw. 18H0; Andrze. flo. 

ukra. 84. 
konop wodna Ney kwiat. 54. 
uczep Waga flo. pol. II. 326 

(często); Berd. flo. kra. 162; 

Szafar. flo. poz. 129; Berd. 

flo. tat. 312. 
bifora Hoffm. 

szparzyca Czerw. 2197. 
niewonia Waga hist. roś. II. 

716. 
bifrenaria Lindl. 

wędzidle Czerw. War. 64. 
bignonia L. 

bignonia Czarto. mys. 3. 
trąbka Wódz. chód. III. 159; 

Czerw. 1436. 
bignoń Siemiąt. ogro. 36. 
trąbki Pom. dyk. I. 122. 
surmia Chałub. bot. 10. 
* bignoniaceae. 

trąbki Wódz. II. 310. 
bignonie Wierzb, bot. 165. 
bignoniowe Pisul. gro. 104. 
suriniowate Chałub. bot. tab. 

XIII. 686. 
trabkowate Czerw. 1429ł 



170 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



bignoniowate Berd. bot. 206. 
bilimbia De Not. 

dwuwrębek Błoń. Pain. tiz. X. 
166. 
billardiera Sm. 

bilardiera Wódz. cbod. III. 

161. 
billardiera Estreich. I. Cen. 1 
ośniata Ukazi. 19. 
ezpagatnica Kat. ant. II. 19. 
o piętka Czerw. War. 352. 
bilbergia Thunb. 

bilbergia Kat. nied. O i I. 6. 
zwodnica Kat. ant. II. 4. 
nurtnia Czerw. War. 57. 
bioph3rtum DC. 

pobadlina Czerw. 2653. 
biota Endl. 

żywotnik Czerw. War. 90. 
źyciodrzew Słów. lek. 43. 
biotia « biota, 
biscutella L. — pleszczotka. 
tarozyk Pom. dyk. I. 127. 
Wprawdzie rodzaj ten na- 
zwano tu tarczyk po 
d w ó j n y, ale na następnej 
stronie u^.ywa autor tylko 
imienia tarczyk i tak samo 
nazwana jest biscutella na 
końcu tomu w abecadło- 
wym spisie roślin, 
dwutarcznik Andrze. Bess. 415. 
pleszczotka Ukazi. 19; Berd. 

flo. tat. 57. 
okulamica Hueck. bot. 132. 
biserrula L. 

piłowiec Pom. dyk. II. 128. 
dwupiłek Andrze. Bess. 413. 



nasierek Ukazi. 19. 

piłotka Czerw. War. 409. 
bisserula «= biserrula. 
bistropogon = bystropogon. 
bixa L. 

arnota Kluk Dyk. I. 73; Czerw. 
2771. 

orellan Wódz. III. 519. 

orlean Wódz. VI. ind. 

arnot Łom. bot. 255. 
* bixaceae. 

orleanowate Cbałub. bot. tab. 
VIII, 650. 

arnotowate Czerw. 2770. 
blacveliaceae ^ homaliaceae. 
blackwelliaceae » homaliaceae. 
blaeria L. 

wrzosownica Pora. dyk. I. 128. 

Wierusza Ukazi. 20. 
blakea L. 

blakea Leśn. ogro. 399. 

opniróża Ukazi. 20. 

różdźa Czerw. 3120. 
bląndfordia Sm. 

blandforcya Wódz. VI. 219. 
blandfortia =■ bląndfordia. 
blasia Michel. 

blasya Pom. dyk, I. 130. 

otruszyn Ukazi. 20. 
blassia = blasia. 
blechnum L. — podrzeń, 

podeźrzon Jun. flo. litew. 304. 

żebrówka Wódz. III. 127. 

paproć żebrówka Wódz. VI. 
index. 

podezrzeń Kat med. 0. 6. 

podrzeń Kat. med. I. 6. 

długosz Pamp. flo, tie. 67. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



171 



Żebrowiec Berd. flo. kra. 406. 

kiwiornik Czerw. War. 7. 

przeliniec Berd. flo. tat. 825 
bletia R. et P. 

blecya Kat. med. III. 10; 
Czerw. 731. 

dłngolistDik Kat. ant. II. 5. 

brzęknia Czerw. War. 63. 
blighea Kocn. 

mleczkówka Czerw. 2475. 
blitum L. — źminda. 

zminda Kluk Dyk. V. 74; 
Czerw. 1 174. Antoni Waga 
w Ukaziciełu cytuje Kluka 
żminda bez racyi. Pisow- 
nia tego wyrazu hyla i w 
XVI wieku już niestała 
skoro n. |>. Siennik w wy- 
kładzie imion trudnych (n® 
710) ma zminda, Syreń- 
8 ki w swoim Zielniku (p. 
1098) pisze żminda a ks. 
Knapski (p. 1438) źmin- 
da. Może być, że u Kluka 
wydrukowano zminda z 
powodu braku czcionki i, 
ale na to dowodu nie mamy, 
pozostawiając zaś pisownię 
Dyhcyonarza^ możemy się 
na to powoład, że wielu 
autorów, jak współczesny 
Klukowi Jundzilł (w Ka- 
talogu wileńskim p. 1) a 
następnie Wodzicki, Dziar- 
kowski, Motty, Czerwia- 
kowski i t. d. tak samo za- 
pisują wyraz tego autora. 

zminda jagodna Wod?5. VJ. ind. 



botwinko J. Jun. flo. Lit. 2. 
źminda Pamp. flo. tre. 1; Berd. 

flo. kra. 292. 
żminda jagodna Ney kwiat. 

151. 
żminda Waga flo. pol. I. 121; 

Andrze. flo. ukra. 1 ; Berd. 

flo. tat. 571. 
botwinka Wiśl. słów. 606. 
komosa Karo Pam. fiz. III. 

313. 
blumea DC. 

szałwisz Czerw. 1810. 
blumenbachia Schrad. 

blumenbaehia Kat. med. O i 

I. 6. 
nadrzewlinka Waga hist. roś. 

II. 172. 
blysmus Panz. — ostrzew, 

ostrzow Ukazi. 20; Berd. flo. 
kra. 3o9; Berd. flo. tat. 
i 701. 

sitowie Karo Para. fiz. III. 294. 
bocconia L. 

bokkonia Pom. dyk. I. 130. 
bocconia Wódz. III. 459. 
bokonia Kat. med. II. 8. 
obrzan Ukazi. 20; Czerw. 
2367. 
boehmeria Jacq. 

pokrzywa W^odz. III. 659. 
pokrzywa drzewna Wódz. IV. 

317. 
i^zczmiel Ukazi. 20; Czerw. 

922. 
silnik Waga liist roś. II. 156. 
bemerya Jank. kwiat. 123. 
boemeria = boehmeria. 



172 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



boerhaavia L. 

boerchawia Wódz. chód. III. 
132. 

boerhawia Pom. dyk. I. 131. 

boerhaawia Czerw. ogól. 677. 

berhawia Kat med. III. 9. 

jałdzina Ukazi. 20. 

przeczyatka Czerw. 1199. 
boerhavia <= boerhaavia. 
boisduvallia Spaeh. 

skapiszcz Czerw. War. 372. 
boissiea = bossiaea. 
bolax Commers. 

gorzypian Ukazi. 20. 

górzypian Czerw. 2104. 
bolbitius Fr. 

gnojanka Błoń. Pam. fiz. X. 
149. 
bolbophyllum Spreng. 

chwiejec Czerw. War. 59. 
boletus (Diii.) L. 

hubka Kluk Dyk. I. 74. 

grzyb Jun. flo. W. X. L. 562; 
Czerw. 48; Szafar. flo. poz. 
137. 

huba J. Jun. flo. Lit. 535. 

hupka Metzg. bot. 57. 

grzyb właściwy Berd. bot. 
143. 
bolivana Ch. et Schl. 

zadzielż Czerw. War. 177. 
boltonia L' Hór. 

maruna Wódz. ohod. II. 59. 

boltonia Wódz. II. 381. 

siestrzan Ukazi. 20. 
^bombaceae. 

sereeznikowate Chałub. bot. 
tab. V. 651. 



bombaceae. 

wełniakowe Czerw. 2697. 
bombax L. 

wełniak Pom. dyk. I. 132; 
Cz( rw. 2702. 

serownik Wódz. V. 191. 

serowe drzewo Wódz. V. 190. 

drzewo bawełniane Szacfa. 
ogród. 3. 179. 

wełnodrzow Andrze. Beas, 413. 

serecznik Chałub. bot. 9. 
bonapartea R. et P. 

bonapartka Kat. med. 0. 6 i 
I. 7; Czerw. 778. 

bonapartya Estreich. Kat. 1. 

bonaparta Jank. kwiat. 106. 
bonjeania Rchb. 

gębczystrąk Czerw. War. 404. 
bonnaya Link. et Otto. 

t rudzieć Czerw. 1409. 
bonplandia Cav. 

bonplandya Wódz. III. 339. 

pojednatka Ukazi. 21. 
bontia L. 

wilcze łyko antylskie Wódz. 
III. 332. 

wilczełyko Kat. niedz. I. 

boncya Estreich. I. Cen. 1. 

Wieniawa Ukazi. 21. 
boragineae = borragineae. 
borago •= borrago. 
borassineae. 

wincdaniowe Czerw. 438. 
borassus L. 

winna palma Pom. dyk. I. 
133. 

winodań Ukazi. 21; Czerw. 
438. 



bŁownik rodzajów roślin. 



I7d 



borbonia Ł. 

borbonia Wódz. chód. III. 162. 

tarniwoń Chałab. bot. 742. 
borbonieae. 

tarniwoniowate Chałab. bot. 
742. 
borkhauzia Link. 

borkhausya J. Jan. flo. Lit. 
H72. 
boronia Stn. 

boronia Wódz. ohod. III. 641. 

przepęst Ukazi. 21. 
^ borragineae — szorHkoli^ciawe. 

boraksowe Szub. naś. 80. 

borazy Wódz. II. 289. 

borazowe Wierzb, bot. 164. 

ostrolistno Motty flo. poz. 57. 

SKorstko-liśeiowe Waga flo. pol. 
I. 86. 

ogórecznikowate Waga flo. pol. 
I. 86. 

boraksy Jastrzę. Klucz 38. 

Bzorstkolistne Czerw. 1545. 

borakaowate Wąs. farm. 165. 

szorstkolisciowe Rostaf. bot. 
wyż. 16}.. 
borragineae. 

borakowe Czerw. 1549. 
borrago Jusa. — ogórecznik. 

boraz Kluk. Dyk. 1. 76. W re- 
gestrze polskim tomu III. 
ma bora k. 

borag Za pol. gosp. I. 34. 

burak Zapol. gosp. I. 543. 

boraż Jun. Kat. 7. 

borak cfr. Kluk Dyk. III. reg. 
pol.; Pom. dyk. I. 132 (czę- 
sto); Czerw. 1560. 



ogórecznik J. Jun. flo. Lit. 82 
(bardzo często); Waga flo. 
pol. I. 353; Andrze. flo. 
ukra. 14. Ogurecznik 
ma już Wódz. chód. II. 60^ 
alc; jak się pokazuje z po- 
równania z wydaniem dru- 
giem, jako cytatę imienia 
rosyjskiego, 
borags Sawicz. Pam. farm. 

krak. UL 172. 
borax Motty flo. poz. 68. 
boraks Pisul. gro. 100. 
borrera Achar. 

borrera Godlew. Rozpr. akad. 
I, 249. 
borreria Mey. 

znuda Czerw. 1985. 
bosca = bosia. 
bosea » bósia. 
bosia L. 

złotorózg Pom. dyk. I. 133. 
złotoróg Kat. med. I. 6. 
bosea Estreich. I. Cen. 2. 
witecznik Ukazi. 21. 
bossiaea Vent. 

bossiaea Wódz. III. 612. 
złotoróg Kat. ant. II. 19. 
bossy a Kat. med. O i I. 6. 
bosyea Estreich Kat. 1. 
listociii Ukazi. 21. 
bossieva «= bossiaea. 
bostrychia Fr. 

niacnik J. Jun. flo. Lit. 518. 
boswellia Roxb. 
wonilan Ukazi. 21. 
kadzidła Czerw. lek. 379; 
Czerw. 3469. 



174 



36zJLt ROSTA^lAsitt. 



boswelia Łom. bet. 284. 
botrophys Raf. 

wężycha Czerw. War. 289. 
botryanthus Kth. 

grończa Czerw. 533. 
botryceras Willd. 

roźygron Czerw. War. 359. 
botrychium Swartz. — podej£- 
rzon, 

gronowiec Jun. flo. litew. 305; 
J. Jun. flo. Lit. 431; Czerw. 
234. 

długosz Zawadź, flo. Iwo. 164. 

podejźrzon Berd. flo. kra. 401. 

podejźron Rostaf. bot. wyż. 60. 

podejźrzon ? Berd. flo. tat. 808. 
botridium Wal Ir. 

wydętka Rostaf. Pam. akad. 

II. 134. 
botr3rtis Mieli. 

gronik J. Jun. flo. Lit. 559. 

gronowiec Łom. bot. 87. 

gałęźnica Chełch. Pam. fiz. 
XII. 177. 
bougainvillea Juss. 

bugainwillea Eatreich. I. Cen. 2. 

kaeicierń Czerw. War. 115. 
bougueria Dene. 

górnianka Waga hi^t. roś. II. 
259. 
bourlingtonia = burlingtonia. 
bourtonia = burtonia. 
boussingaultia H. B. K. 

bussęgolcya Jank. kwiat. ogro. 

III. 76. 
bouvardia Salisb. 

buwardya Kat. med. II. 9. 
pasówka Czerw. 2031. 



boYista Pers. 

purchawka Czerw. 26. 

kurzawka Trapp. farm. I. 5. 

kurzajka Błoń. Pam. fiz. VIII. 
92. 
bowdichia H. B. K. 

krzeplin Skob. Erem. 67. 
bowlesia R. et P. 

wgniotka Czerw. War. 260. 
brabeium L. 

dziczlina Ukazi. 21. 
brachea = brahea. 
brachycome Cass. 

czubusia Czerw. War. 131. 

strzy5',ka Langic ogro. 65 

kusatka Jank. kwiat. ogro. 

1. 97. 
brachyglottis Forst. 

niedojęz Czerw. War. 129. 
brachylobus Spacb. 

krótkołat Czerw. ogól. 544. 
brachypodium P. B. — kłoso- 
wnica, 

krótkoliść Przew. ix51. przem. 

2. 237. 
ćwieczek ib. 

kłosownica Waga flo. pol. I. 

274; Berd. flo. kra. 392; 

Szafar. flo. poz. 92; Berd. 

flo. tat. 779. 
rozcłiownica Kat. ant. II. 80. 
żytnik Andrze. flo. ukra. 10. 
brachysema R. Br. 

brachysema Wódz. III. 607. 
raniiennik Estreich. I. Cen. 2. 
ochlęta Ukazi. 21. 
brachystemum Mchx. 

tymian Wódz. chód. II. 61. 



SLOWNlK RODZAJÓW ROŚLlK. 



175 



brachythecium Br. et Schimp. 
rokiet Błoń. Pam. fiz. VIII. 109. 
krótkodziób Błoń. Pam. fiz. IX. 

1(X). 
krótkoaz Błoń. Pani. fiz. IX. 

196. 
żółtawiec Kwieć. Pani. fiz. X. 

96. 
krótkodziobek Kwieć. Pam. fiz. 
XII. 152. 
bragantia =■ ceramium. 
brahea Mart. 

krótnia (pod brachea! a tym- 
czasem rodzaj nazwany na 
cześć Tyhona de Brahe!) 
Czerw. 448. 
brandesia Mart. 

brandezya Kat. med. III. 10. 
brasenia Schreb. 

płoczyniec Ukazi. 21. 
brassavol& R. Br. 

półobla Czerw. War. 61. 
brassia R. Br. 

brasya Kat med. III. 10. 
grzebycfaa Czerw. War. 69. 
brassica L. — kapusta. 

kapusta Kluk Dyk. I. 77; J. 
Jun. flo Lit. 275; Waga 
flo. pol. II. 195; Czerw. 
2428; Szafar. flo. poz. 121; 
Andrze. flo. ukra. 66; Berd. 
flo. tat. 46. 
jarmuż Mis^ur. hist. roś. 20. 
brukiew Kat. ant. II. 80. 
rzepa Kat. ant. II. 80. 
brzoskiew Rostaf. bot. 18. 
gorczyca Zajacz. Kom. farm. 
535. 



— Gerald Wyżycki jest wzo- 
rowym pisarzem, posługują- 
cym się stale układową no- 
menklatura, zawsze na czele 
opisu rośliny daje, tworzące 
jakby tytuł, nazwy łaciń- 
skie i polskie dwu wy razo- 
we. Rzeczownik tej dwu- 
wyrazowej nazwy jest imie- 
niem rodzaju. Skoro więc 
na str. 320 tomu I czy- 
tamy: rzepak zimowy — 
Brassica oleracea oleifera, 
na str. 328 rzepnik pospo- 
lity — Brassica oleracea 
NapuB, a na str. 330 rze- 
pak letni — Brassica na- 
probrassiea, to możnaby 
przypuszczać, że Wyżycki 
nazy warodzaj Brassica bądź 
rzepakiem badźrzepnikiem. 
Ale przeczytanie uważne od- 
powiednich tekstów przeko- 
nywa nas, że to sa tylko 
dwuwyrazowe nazwy ga- 
tunkowe. Pr/emawia za tem 
i to, że w t. II. (str. 211 — 
219) rodzaj Brassica na- 
zwany jest wielokrotnie — 
kapusta. 

bravoa Llar. et Lex. 

sławetna Czerw. War. 54. 

braya Sternb. et Hoppe. 
brayka Wit. świat. II. 12. 

brayera =^ hagenia. 

brefeldia Rostaf. 

brefeldya Rfski. śluz. 212. 

brefeldiaceae. 



i% 



j6zzr ROSTAPIŃSKt. 



brefeldyowate Rfski. śluz. 213. 
bremia Regel. 

biel Błoń. Pam. fiz. X. 141. 
brexia Thou. 

breksya Kat. med. III. 10. 
człekoczłon Kat. ant. II. 5. 
ocierńka Czerw. War. 279. 
bridelia Willd. 

bierroa Ukazi. 22; Czerw. 1001. 
brillantaisia P. B. 

połowiczna Czerw. War. 238. 
briza L. — dricjczka. 

drzączka Klak Dyk. I. 82 (czę- 
sto); Berd. flo. kra 386; 
Sza far. flo. poz. 91. 
drzączka Jan. ilo. W. X. L. 
115 (często); J. Jun. flo. Lit. 
47; Waga flo. pol. I. 235; 
Czerw. 304 ; Andrze. flo. 
ukra. 10; Berd. flo. tat. 762. 
drzącka Kat. Józef. 4. 
brodiaea Sm. 

wpółpłoń Czerw. War. 34. 
bromelia L. 

ananas Klak Dyk. I. 82. 
bromelia Czerw. bot. ogól. 85. 
zapylec Chałub. bot. 9; Czerw. 
776. 
^bromeliaceae. 

ananasy Wódz. II. 154-. 
bromelie Wierzb, bot. 159. 
ananasowe Pisnl. gro. 45. 
zapylcowate Cliałub. bot. tab. 

IV. 595; Czerw. 772. 
zapylcowe Potoc. bot. 31. 
ananaso watę Waga hist. ros. 1 1. 69. 
bromus L. — stokłosa. 

stokłosa Kluk Dyk. I. 83 (po- 



spolicie); J. Jun. flo. Lit. 
60; Waga flo. pol. L 213; 
Czerw. 306; Berd. flo. kra. 
393; Szafar. flo. poz. 92; 
Andrze. flo. ukra. 10; Berd. 
flo. tat. 780. 
owies polny Świt wyb. 1. 266. 
owiesek Zapol. gosp I. 383. 
stokłos Legat. ziem. 29. nota. 
stokrotna Brzeźn, past. 43. 
kostrzewa Ency. roi. I. 576. 
brosimum Sw. 

darzy mlecznia Ukazi. 22; 
Czerw. 911. 
broteroa DC. 

placuszka Czerw. War. 138. 
broussonetia Vent. 

morwa papierowa Wódz. VI. 

index. 
morwa Kat. nicdz. III. 
broussonecya Ejstreich. I. 

Cen. 6. 
brussonecya Pisul. pop. 337. 
brusonetia Lrsniew. ogro. 438. 
papierotka Ukazi. 22; Czerw. 
897. 
browallia L. 

browalia Czarto. mys. 35. 
browalija Pom. dyk. I. 138. 
podrzeźlina Ukazi. 22; Czerw. 

1396. 
podrzeźlica Kat. Józef. 4. 
brownea Jacq. 

brownea Pom. dyk. I. 138. 
płonilica Ukazi. 22. 
brucea Mili. 

brucea Wódz. Ul. 630. 
brzęst Ukazi. 22 ; Czerw. 2860* 



SŁOWNIK RDDZAJÓW AoŚLIN. 



177 



brugmansia Per^. 

brugmansya Kat. med. I. 7. 
brugmansia BI. 

samokwiat Czerw. 1071. 
bruguiera Lam. 

bruguiera Czerw. ogól. 482. 
z w i kła Czerw. 3136. 
brunella L. — głowienki, 
głowienki Kluk Dyk. II. 231 

(często) ; Berd. flo. tat. 

545. 
głowienka Jun. flo. W. X. L. 

314; J. Jun. flo. Lit. 230; 

Andrze. flo. ukra. 53. 
głowienka Zawadź, flo. Iwo. 

204 (bardzo często); Waga 

flo. pol. 11.65; Czerw. 1313; 

Berd. flo. tat. 279 ; Szafar. 

flo. poz. 117. 
brunella Metz. bot. 53. 
głó wianka Drym. Pam. fiz. V. 

53. 
głowianka Błoń. Para. fiz. XII. 

138. 
głowienek Miss. Pam. fiz. XIV. 

109. 
brunfelsia L. 

bmnsfelsya Wódz. chód. III. 

154. 
brunsfelzya Szacfa. ogro. III. 

180. 
przymilnia Ukazi. 22. 
brunia L. 

brunia Wódz. chód. III. 542. 
pogłowiczka Chałub. bot. 9. 
* bruniaceae. 

pogłowiczkowate Chałub. bot. 

tab. XL 663, 

M&teryaty do hlsŁ. Jęx. pols. i dyalektologll. 



brunnichia Banks. 

poruba Ukazi. 22. 
brunonia Sm. 

kulistka Waga hist. ros. L 
301. 
brunswigia Heist. 

barwoluba Ukazi. 22. 
brya P. Br. 

odrzyn Ukazi. 22; Czerw. 
3307. 
bryaceae. 

prątniakowe Czerw. 170. 
prątnikowate Czerw. War. 1. 
prątnikowe Błoń. Pam.fiz.VIIL 
114. 
bryaceae = bryinae. 
bryinae. 

mchy Jastrzę. Klucz. 22. 
mchy właściwe Błoń. Pam. fiz. 
VIIL 108. 
bryonia L. — przestąp, 

przestęp Kluk. Dyk. I. 84 (po- 
spolicie) ; J. Jun. flo. Lit. 
279; Waga flo. pol. IL 629; 
Berd. flo. kra. 149; Czerw. 
1020; Szafar. flo. poz. 135; 
Andrze. flo. ukra. 80; Berd. 
flo. tat. 209. 
krzestęp? Motty flo. poz. 88. 
bryonopsis Arn. 

bryonopsis Jank. kwiat. ogro. 
80. 
bryophyllum Salisb. 
bryofil Strum. kat. 11. 
płodnoliśó Wódz. III. 535. 
płodnolist Kat. niedz. II. 31; 

Czerw. 2974. 
lisciorost Estreich. Kat. 1. 



Tom I. 



12 



178 



jÓESr MMTAMAaKf. 



bryophyta. 

mszaki Rostaf. bot. wyż. 50. 
bryopogon Link. 
me^ska Caerw. 149. 
włóUnorost Błoń. Panu fiz. 
VIII. 9H. 
bryum Diii. 

knotnik Jun. flo. W. X. L. 

526, 
pratnik Jan. flo. litew. 510; 
J. Jun. flo. Lit. 464; Caerw. 
179. 
koc Knasan. l5hr. 289. 
n>ech sznurkowy Poro. Dyk. 

I. 140. 
mech knotowy Pom. dyk. I. 

140. 
knótnik Pamp. fio. tre. 68. 
mech Ney kwiat. 76. 
prątlik Hueck. bot. 187. 
bubon L. — lonnik, 
opicli Kluk Dyk. I. 88. 
łonnik J. Jun. flo. Lit. 117; 

Czerw. 2165. 
galban Estreioh. I. Oeo. 
lonnik Wisi. riow. 606. 
bubronaa Sobreb. 

ambroma Szacfa. ogro. III. 180. 
wolawa Ukaei. 22; Cz^w. 
2731. 
biichnera L. 

owhista Ukazi. 22. 
bucida L. 

krowie drzewo Pom. dyk. I. 

141. 
naboda Ukazi. 28; Czerw. 3038. 
buddleia L. 

budleirt Wódz. chód. III. 163. 



budleynik Siemiąt. ogro. 39. 

budlea btram. Kat. 11. 

marzanna Motty flo. poz. 67* 

omżyn Ukazi 23; Czerw. 
1413. 

kulownica Kat. ant. I. 5. 

kulowiec Kat. ant II. 5. 
buddleieae. 

omtynowe Czerw. 1413. 
buellia De Not. 

krążnica Błoń. Pam. fiz. IX. 
97. 
buena Cay. 

gorczeliaa Ukazi. 23. 
buettneria. 

butnerya Kat. med. II. 9. 

różnoliat Chałub. bot. 9. 

łykesz Czerw. 2726. 

łykosza Waga bi»t. rońl. 297. 
buettnoriaceae. 

butneryany Wierzb, bot 170. 

różnolistkowate Chaiub. bot. 
tab. X. 651. 

łykoszowate Czerw. 2721. 

kakaowe Rzepec. bot. 31. 

łykoszowate? Berd. bot. 224. 
buettnerieae. 

łykoaaowe Czerw. 2724. 
bufFonia L. — bufonia. 

buffonia J. Jun. flo. lit 65. 

płoń Ukazi. 23. 

bufonia Łap. Pam. fiz. KIL 
19. 
buginvillea ^ bougainvillea. 
bulbine L. 

cebulica Estreich. Kat. 2. 

bulbinie Kat med. III. 11. 

bulwiczka Czerw. 566. 



8Ł0W1IIK BODSAJÓW SOĆŁIN. 



179 



bulbocapnos Bernh. 

kakorzyk Czerw. 2882. 
bulbochaete Agar. 

kalowłos Eostaf. Pam. Akad. 
II. 153. 
bulbocodium L. — roaaiad. 
narcyz portagalski Wódz. ohod. 

II. 71. 
narcys portugałski Wódz. II. 

169. 
zimowit Pom. dyk. I. 142. 
rozsiad Ukazi. 23. 
Imlgaria Fr. 

pruszyk Błoń. Pam. fiz. VIII. 
92. 
bulgariaceae. 

praszykowate Błoń. Fam. fiz. 
IX. 90. 
iMimelń 9m. 

gwiazdokwiat Wódz. <Aod. III. 

543. 
jarziBia Ukazi. 23; Czerw. 
1692. 
bunchosia Rich. et Joas. 

bunchosya Eat. med. III. 11. 
mnichówka Ukazi. 23. 
buDias fi. Br. — ruki^igm&. 
zębostrak Pom. dyk. I. 142. 
rukiewnik J. Jan. flo. Lit 256; 
Wagaflo. pol. II. 167; Czerw. 
2444; Andrze. flo. ukra. 
59. 
strackowiec? S^awadz. flo. iwo. 
186. 
bunium L. — rzepntk. 

orzech ziemny Kluk Dyk. 1. 89. 
rzepiik Jan. iło. W. X. Ł. 
188; Czerw. 2125. 



orzechownik Ukazi. 23. 
buoDapartea » bonapartea. 
buphane Herb. 

krwawniczek Czerw. 644. 
bupleurum L. — przewiercień. 

zajęcze uszko Klak Dyk. I. 89. 

aminek Jan. flo. W. X. L. 
185. 

przewiercień Jun. flo. lite w. 86; 
J. Jun. flo. Lit. 109; Waga 
flo. pol. I. 472. 

przerost Wierzb, bot. 47. 

uszko Czerw. ogól. 754 (gdzie 
tak sprostowano: „prze- 
wiercień" tekstu ze stro- 
ny 142). 

ucho zajęcze Ney kwiat. 139. 

przewiertnik Chałub. bot. 9; 
Berd. flo. kra. 169; Berd. 
flo. tat. 241. 

przerwipęp Czerw. 2132. 

łaskawiec Andrze. flo. ukra. 23. 

zajęcie uszko? Jastrzęb. hist. 
nat. 509. 
buphthalinum L. — kołptocznik, 

buphthalmum Czarto. inys. 16. 

kołotocznik Wódz. chód. II. 
(64); J. Jun. flo. Lit. 365. 

wolowe oko Pom. dyk. I. 144. 

kołotecznik Kat. med. 0. 7 i 
I. 7. 

wołook Czerw. 1817. 
burchellia R. Br. 

burszelia Kat. med. III. 11. 

burchellia Estreich. Kat. K 

rozkrwian Ukazi. 28. 
burlingotonia Lindl. 

rynwiec Czerw. War. 67. 

12* 



180 



JÓZBF ROSTAFIŃSKI. 



burmannia L. 

trójźeniec Chałub. bot. 9. 

* burmanniaceae. 

trójżeńcowMte Chalub. bot. tab. 
IV. 59;V 
bursera L. 

osoczyn Ukazi. 23; Czerw. 
3478. 

* burseraceae. 

osoczynowate Cliałub. bot. tab. 
XI. 662; Czc^rw. 3468. 
burtonia R. Br. 

burtonia Kat. nied. III. 10. 
butea Koxb. 

barwognia Ukazi. 23; Czerw. 
3827. 
*butomeae — tączniowate, 
sitowce Wierzb, bot. 158. 
łącznio wato Chałub. bot. tab. 

II. 593; Czerw. 489. 
roświtowate Waga hist. roś. 

II. 6. 
bucieniowatc Karo Para. fiz. 1. 

212. 
łączeniowate Jerzy. bot. 181. 
butomus L. — łączeń, 
sito wiec Kluk Dyk. I. 90. 
łączeń Jun. flo. W. X. L. 231; 
J. Jun. flo. Lit. 167; Czerw. 
490; Benl. flo. kra. 326; 
Szafar. flo. poz. 108; An- 
drze. flo. u kra. 40. 
sitowie Motty flo. poz. 73. 
roswita W^aga flo. pol. I. 643. 
bucień Karo Pani. fiz. I. 212. 
buvardia =- bouvardia. 
buxeae. 

bukszpanowe Czerw. 1008. 



buxbaumia. 

bezlist JuB. flo. litew. 514; J. 

Jun. flo. Lit. 469. 
baxbauroia Pom. dyk. L 

147. 
karcz vk Ukazi. 23. 
poczwarnik Kwieć. Pam. fiz. 
X. 96. 
buxbaumiaceae. 

bezliściowate Błoń. Pam. fiz» 
X. 183. 
buxaceae. 

bukszpanów II te Waga bis. roś. 
IL 173. 
buxus L. — bukszpan, 

bukszpan Kluk Dyk. 1. 90 (po- 
spolicie); J. Jun. flo. Lit. 
412; Czerw. 1009. 
bukszpam Motty flo. poz. 87. 
byblis Salisb. 

byblis Niewiad. obraz. 288. 
byrsonima Rich. et Juss. 
ozłoka Ukazi. 23; Czerw. 
2496. 
byssacei. 

bisiorowe Czerw. 10. 
porosty nitkowate Błoń. Pam. 
fiz. X. 169. 
byssus L. 

bisior Kluk Dyk. L 91; J. 
Jun. flo. Lit. 560; Czerw. 
11. 
bystropogon L'Hór. 

kielicbobród Pora. dyk. I. 
147. 
byttneria = buettneria. 
byttneriaceae = buettneria- 
ceae. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚUN. 



181 



c. 



cabomba Aubl. 

pływiec Chałab. bot. 9. 
^ cabombeae. 

plywcowate Chałub. bot. lab. 
IX. 648. 
cacalia L. — kakalia, 

kakalia Czarto. mys. 17. 

morowiec Wódz. chód. II. (66) 
(często). 

lubczyca Siemiąt. ogro. 40. 

morowiec Stram. kat. 12. 

morowy korzeń Pom. dyk. I. 
148. 

mordownik Andrze. Bess. 413. 
Antoni Waga w Ukazicielu 
pisze (p. 328) ten wyraz 
morownik, a w nocie 
podaje, że przez pomyłkę 
druku jest w oryginale mor- 
downik. Może być, że An- 
drzejowski i Besser zamie- 
rzali Cachrys nazwać mo- 
rownikiem, ale na to nie 
mamy żadnego dowodu i 
na podstawie domysłu nie 
możemy sobie pozwalać na 
taka poprawkę. 

miłosna J. Jun. flo. Lit. 342. 

pięknotka Kat. Wol. 30. 
cachrys L. 

armarynta Andrze. Bess. 413. 

zmłód Ukazi. 24. 

orzuszck Czerw. 2190. 
cacoucia Aubl. 

rozmilosta Ukazi. 24. 



*cacteae — kaktusy, 

kakty Wódz. II. 663. 

opuncye Wódz. III. 538. 

opuncyowe Pi«ul. gro. 214. 

cierńcowate Chałub. bot. tab. 
XL 663. 

kaktusowe Pokor. bot. 110. 

kaktowate Czcru'. 3(X)7. 

kaktusowate Bard. bot. 228. 

opuneyowate Waga hist. ros. 
II. 677. 

eierńce Rzepec. bot. 266. 

kaktusy Rosta f. bot. wyż. 
161. 
cactus L. — kaktus. 

opuncya Kluk Dyk. I. 92 
(bardzo częsta). 

oset dziki Zapol. gosp. I. 172^ 

kakt Kuszań. fun. 466 (bar- 
dzo często). 

oset indyjski Wódz. chód. III. 
166. 

pałka Wódz. chód. III. 166. 

węże Wódz. chód. III. 167. 

karczoch knot Siemiąt. ogro. 
41. Tę dziwaczną nazwę 
utworzył autor ze względu, 
źe cactus u starożytnych 
znaczył karczochy, a łody- 
gi są niekiedy „kręte na- 
kształt knotów". W wyli- 
czeniu gatunków posługuje 
się on tylko jednym wy- 
razem karczoch, ale to 
zapewne przez skrócenie 
tylko, bo w indeksie nazwa 
jest dwuwyrazowa i taka 
sama. A. Waga w Uktk- 



182 



JÓZBP R0BTAF1Ń8KI. 



zicielu mylnie więe rabi z 
niej dwa odrębne imiona. 

kaktas Stram. kat. 11 (często). 

pochodnia Wódz IV. 333. 

plaeek Kat. niedż. I. 

cactns Strum. rocz. 86. 

kaktusy Stram. o^^. II. 359. 

cierniec Cbałab. bot. 9. 

tłożyk Radwan, ogro. 77. 

pochodnik Kat. ant. II. 6. 

żygadło Wit. świat. II. 19. 

^ W Ukastcieltt mylnie wy- 
mieniono nazwę: figa a- 
nierykańska z botaniki 
ks. Klnka, bo to jest imię 
gatunkowe. To samo tyczy 
się imienia gromnica, 
cadaba Forsk. 

nakrąź Czerw. War. 304. 
cadia Forsk. 

arabka Czerw. War. 419. 
cadmus Bory. 

popllnek UkazT. 24. 
caesalpinia L. 

brezylia Kluk Dyk. I. 92 (po- 
spolicie). 

cesalpinia Knszań. fnn. 452. 

brezylka Wódz. III. 598; Czerw. 
3367. 

brzezylka? Wódz. IV. 344. 

brazylka Kat. niedz. I. 
* caesalpiniaceae. 

czułozielne Za pol. gosp. I. 169 
(pod nazwa Parkinsoniae). 

brezylkowe Hueck. bot. 178. 

brezylkowate Wasow.farra. 121. 

fernambukowe Rostaf. bot. wyż. 
162. 



caesalpinieae. 

brezylkowe Chałub. bot. tab. 
XI. 662; Czerw. 3362. 
caiophora Presl. 

postrasz Czerw. War. 310. 

parzelnica Waga hisl roś. 
694. 

ozwia Kat. W^oliń. 34. 
cajanus DC. 

nikła Ukąsi. 24; Czerw. 3338. 
cakile Gttrtn. — dziobak, 

morska gorczyca Pom. dyk. I. 
151. 

dziobak J. Jun. flo. Lit. 256^ 
Andrze. flo. akra. 58. 

rukwiel Ukazi. 24; Czerw. 
2413. 

dziobak Czerw. 2413. Czer- 
wiakowski przytaczając tę 
drugą nazwę, której ni& 
używa, chce zapewne cy- 
towaii Jundzilła młodszego, 
ale ten nietylko w ozna- 
czonera miejscu, ale w dwu 
innych (p. 253 i 570) stale 
drukuje dziobak. 
cadadieae. 

obraźnicowe Czerw. 361. 
caladium Yent. 

obrazki Wódz. chód. III. 170. 

obrazki większe Kat. niedz. I. 

obrazki wysokie Kat. niedz. II. 

obraznica Kat. med. O. 8. Wy- 
raz źle utworzony, pnsypo- 
minający raczej temat obra- 
za niż obrazki, wskutek 
czego powstały też obraz- 
nica i obrainia. 



SŁOWNIK nODŁhJÓW ROÓŁIM. 



183 



obraźnica Kat. med. I. 8 (csę- 

ftto); Czerw. 364. 
popłun Ukazi. 24. 
obraźnica Wit. świat. I. 809. 
opatrznica Wafcahist. roś. II. 19. 
popłań Kat. Jói. 4. 
calamagrostis Adana. — tredn- 

nik, 
oczeretek Andrze. Beas. 413. 
trzcinnik J. Jan. flo. lit. 31 

(bardzo częftto) ; Cierw. 289; 

Berd. flo. kra. 178; Szafar. 

flo. pos. 91; Andr«e. flo. 

akra. 8; Berd. flo. tat. 746. 
trzcinowiee Zawada, flo. Iwo. 

186. 
trzcina Zawadź, flo. Iwo. 198. 
ostrzyca Waga flo. pol. I. 197 

(często). 
calatnariac ^). 

kalmasowe Motty flo. poz. 64. 
calamariae ^. 

chwoszezkowate Jastrząb. 

Kloez. 4. 
calameae. 

śraignowe Czerw. 429. 
calamintha M5noh. — czyScica. 
tymian Pamp. flo. tre. 88. 
czyścica Berd. flo kra. 269. 
miętka Czerw. 1309. 
cząberek Andrze. flo. ukra. 58. 
macierzaniec Waga bist. ros. 

II. 300. 
macierzunka Łap. Patn. fiz. 

VII. 65. 



cząber Kwieć. Pam. fiz. XIV. 
44. 
calamus L. 

rotatig Kuszań. fan. 443 (często). 

trzcina piórowa Pom. dyk. 1. 
151. 

roitang Caerw. ogól. 169. 

śmigną Czt?rw. 480. 

śmiania Pokor. bot. 38. 

trzeinopatma Waga bist ros. 
II. 26. 

kalamus Roetaf. bot. 81. 
calanchoe Pers. 

kaezliA Ukazi. 26. 
calandrinia H. B. K. 

kalandryna Estreich. II. Cen. 2. 

dzwonecsnik Kat. med. II. 12. 

ziębłokra^a Chahib. bot. 737. 

krasoó Czerw. War. 328. 

ziębokrHsa Kat. WolaA. 30. 
calanthe R. Br. 

pięknokwiat Kat. med. II. 12. 

ozdobią Czerw. 738. 
calathea G. F. Mey. 

ostrzeszyn Ukazi. 26. 
całcareae. 

wapniaki Rostaf. śluz. 91. 
calceolaria L. 

kaiceolarya Strum. kat. 12. 

pantofelnik Pom. dyk. I. 152 
(poflpołicie); Czerw. 1386. 

pantoflłk Estreich I. Cen. 2. 

trzewiczek Les. ogro. 311. 

babiskęs? Chałub. bot. 681. 

babikęs Ukazi. 25. 



') Jako grupa nazwana przez Linnćgo. 
') Jako rzęd n Endlichera. 



184 



JÓZBF ROSTAFIl^SKl. 



pantofelek Kat. ant. I. 6. 
babi kęs O pielę, kwiat. 41. 
caldasia Willd. 

żyżułka Czerw. War. 213. 
calea L. 

naprośó Ukazi. 25. 
calendula L. — nagietek. 

nogiet Kluk Dyk. I. 93 (czę- 
sto); J. Jun. flo. Lit. 366; 
Andrze. flo. ukra. 84. 
nagietek Jun. kat. 8; Berd. 

flo. kra. 197. 
nogietek Wódz. chód. III. 203 
(pospolicie); Waga flo. pol. 
II. 438; Czerw. 1888. 
nogietki Strum. kat. 92. 
niogietek Kat. niedz. II. (31). 
nogetek Strum. rocz. 42. 
nogietka Motty flo. poz. 85. 
nagietki Pace w. bot. 155. 
nagiet Pacew. bot. 173. 
— Cytowana przez Ukaztciela 
nazwa miesiączek je8t 
dawnym imieniem gatun- 
kowem, mylnie więc została 
przytoczona między rodza- 
jowemi. 
calepina Adans. 

dowrzan Ukazi. 25. 
calicanthus =» calycanthus. 
calicarpa «= callicarpa. 
calicome ^ callicome. 
calicieae. 

kielichorostowe Czerw. 133. 
płecznikowate? Błoń. Pam. fiz. 

IX. 97. 
pałecznikowate Błoń. Pam. fiz. 

X. 168. 



calicium Pers. 

pałecznik J. Jun. flo. Lit. 498. 
calimeris Cass. 

przyłudek Ukazi. 25. 
calithrix = callitris. 
calla L. — czermień, 

grzybieniec Kluk Dyk. I. 181. 

czermień Jun. flo. W. X. L. 
444 (często); Czerw. 371; 
Berd. flo. kra. 332; An- 
drze. flo. ukra. 87; Berd. 
flo. tat. 643. 

czerwień Jun. flo. litew. 284 
(bardzo często); J. Jun. flo. 
Lit. 393; Waga flo. pol. I. 
558; Szafar. flo. poz. 132. 

czerwiec Wódz. chód. III. 186. 

grzebieniec Strum. kat. 12. 

żmichowiec Biern. ogr. 203. 

żmijowiec O pielę, kwiat. 41. 

richardia Łom. bot. 145. 

bielikrasa Jank. kwiat. 128. 

kala Jank. kwiat. 128. 

— Przytoczone w odsyłaczu 
Ukaztciela imię c z e r m i e- 
n i e c jest nazwa gatunko- 
wa i mylnie zostało przy- 
toczone, 
calleae. 

czermieniowe Czerw. 370. 
calliandra Ben tli. 

stroiczub Czerw. War. 425. 
callicarpa L. 

kalikarpa Wódz. IIL 299. 

poładnia Ukazi. 25; Czerw. 
1251. 

kascarpa ? Kat. ant. I. 6. W e- 
gzemplarz u, złożonym przez 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



185 



autora bibliotece Jagielloń- 
skiej w Krakowie popra- 
wiono ten wyraz na równie 
niezrozumiały kaw karpa, 
•callichroa F. et M. 

wględota Ukazi. 25. 
<:allicoma Andr. 

kalikoraa Wódz. III. 537. 

pięknowłos Kat. med. II. 12. 

powabnik Ukazi. 25. 
<:alliglossa H. et A. 

oględka Czerw. War. 140. 
<:alligonum L. 

hakowa gałka Pom. dyk. I. 
153. 

grzęsiołek Ukazi. 25; Czerw. 
1151. 
calliopsis Rchb. 

ognislepek Ukazi. 25. 

plamotka Czerw. War. 136. 

krasotwarz Kat. Kram. 12. 

naehyłek Kat. Wolin. 30. 
<:allirchoe Nutt. 

ślazówka Jank. kwiat. ogro. 85. 
callisia L. 

smażyna Ukazi. 25. 
callistachys Vent. 

kalistachis Wódz. cliod. III. 
820. 

kallistachis Wódz. III. 603. 

kalistachia Kat. med. II. 12. 

przekłoń Ukazi. 25. 

pięknowłos Kat. ant. I. 5. 
calłistemon R. Br. 

kuflik Estreich. II. Cen. 2. 

żelaźnik Kat. med. III. 14. 

żaro włośnią Ukazi. 25. 

ielaźniak Kat. ant. II. 19. 



jaskrawieć Czerw. War. 380. 

żelazniak Jank. kwiat. 129. 
callistephus Cass. 

aster Ukazi. 26. 

dźwięczy wój Czerw. War. 130. 
callitliamnion Lyngb. 

stroiczka Jancz. Rozpr. akad. 

IV. 16. 
callitriclie L. — rzę^l. 

gwiazdki wodne Kluk Dyk. 

V. 94. 

rzęsa skalna Pasterz 119. 

gwiazdosz Jun. flo. W. X. L. 
85. 

włośnik Jun. flo. litew. 1; J. 
Jun. flo. Lit. 2; Andrze. 
flo. ukra. 1. 

wodne gwiazdki Zawadź, flo. 
Iwo. 178. 

rzęsl Waga flo. pol. I. 119 
(pospolicie); Berd. flo. kra. 
147; Szafar. flo. poz. 182; 
Berd. flo. tat. 205. 

— Ł/Aa«tciW nie właściwie przy- 
tacza w nocie do włośnik 
średniowieczna nazwę ga- 
tunkowa włosień. 
* callitrichineae — rząślowate, 

włośni ki Jas^Tzęb. klucz. 32. 

rzęślowate Berd. flo. kra. 147 
(pospolicie). 
callitris Vent. 

cyprzyk Kat. med. III. 14. 

żywiczlin Ukazi. 26 (często); 
Czerw. 833. 

kieliszniak Kat. ant. II. 19. 

żywiczlin? Wiiga hist. roś. 
101. 



186 



JÓEEF AOfiTAFlŃaRl. 



callopisma De Not. non Marf.! 
misecznieaBłoń. Pam.fiz. VIII. 

101. 
raisecziiiczka Błoń. Pam. fiz. 
X. 165. 
calluna Salisb. — iotmm. 

wrzos Wódz. I. 140 (bardzo 

często); Waga flo. pol. I. 

621; Berd. flo. kra. 226; 

' Szaf ar. flo. poz. 107; An- 

drze. flo. ukra. 38. 
wrzos pospolity Wódz. VI. in- 

dex gen. 
wrzoeik Kat. med. III. 14 (czę- 
sto); Czerw. 1731; Berd. 
flo. tat. 436. 
wrzosina Wit. dwiat. I. 260. 
calmia » kalmia. 
calocera Fr. 

goździeniec Błoń. Pam. fiz. 

Vm. 79. 
pięknoróg Błoń. Pam. fiz. X. 
144. 
calochortus Parah. 

trojednik Ukazi. 26. 
calodendron Thunb. 

piękne drzewo Pom. dyk. I. 

154. 
strojne drzewo Wódz. VI. 222. 
wytworodnia Ukazi. 26. 
calodracon Planch. 

chełpiec Czerw. War. 42. 
calonemeae. 

pyszniaki Rostaf. ślaz. 242. 
calophaca Fiscb. 

szezecibób Czerw. War. 407. 
calophanes Don. 

dziwlin Czerw. War. 235. 



calophylleae. 

gumiakowe Czerw. 2549. 
calophyllum L. 

picknoiMó Kat. med. O. 8 i I. 9» 

gumiak Ukazi. 26; Czerw. 
2550. 

pięknosz Skob. Kreok. 76. 
caloatemma R. Br. 

wyszczerzka Czerw. War. 53. 
calothanmus Łabill. 

calotaumua Wódz. III. 567. 

krasnowłoe Wódz. VI. 190. 

kalotainnus Estreich. I. Cen. 2» 

kalotamn Kat med. II. 12. 

czarnobil Kat. med. III. 14. 

ezombet Kat. ant. I. 6. 

czambel Kat. ant. II. 19. 
calotis R. Br. 

lubouszka Czerw. War. 131. 
calotropis R. Br. 

mndaryna Czerw. ogói. 33. 
Autor nazwał tak szczegól- 
nie ten rodzaj ze względu 
na gatunek C. Mudarii, co 
tu zapisuję, bo inaczej by- 
łaby to i^tna łamigłówka 
dochodzić, skąd się to imi^ 
wzięło. 

mleczara Ukazi. 26; Czerw. 
1 663. 
cąltha L. — knieó. 

majówka Kluk Dyk. 1. 94 (czę- 
sto); Szafar. flo. poz. 114. 

knieó Jun. flo. W. X. L. 291 
(bardzo często); J. Jun. 223; 
Berd. flo. kra. 63; Czerw. 
2277; Berd. flo. tat. 16. 

majówka Wódz. chód. II. (75)^ 



SŁOWNIK KODZAJÓW ROe^ŁIN. 



187 



kaczeniec Pom, dyk. I. 154 
(c«ę6to). 

grzebieniee Kasper, rai. II. 
17t. 

kuriec? Ziemian, gal. I. 136. 
Zapewne bt^, skoro cy- 
towany je«ft JundziU, więc 
miałoby być knieć. 

kniat Hag. flo. pni. I. 435. 

kaczyniec Waga flo. pol. II. 
56. 

łotoó Andrse. flo. nkra. 50. 

** Ukazieiel przytacza niewła- 
ściwie w nocie do knieó 
średniowieczną nazwę ga- 
tunkową kniat. 
* calycanthaceae. 

kalikanty Wierzb, bot 17 j. 

wonialowate Chałub. bot. tab. 
XI. 662. 

kielichowcowate Czerw. 3L40. 
calycantheniae. 

nadzarodkowe Motty flo. poz. 
55. 
calycanthua Ł. 

kalikantus Czarto. mys. 8. 

kielicbowe drzewo Wódz. chód. 
III. 203. 

drzewo kielicbowe Strum. kat. 
J2. 

kieiisznik Wódz. I. 138. 

kieliehokwiat Pom. dyk. I. 
155. 

kalicantus Wódz. III. 585. 

kielichowiec Wódz. VI. ind. 
gen. (pospolicie) ; Czerw. 
3141. 

kalikant Estreich. 1. Cen. 6. 



woniał Ukazi. 26. 
kielichowiec Waga hist. roś. 
I. 298. 
calycera Cav. 

pokoliozka Cbałub. bot. 9. 
* calycerese. 

pokoliczkowate Chał. bot. tab^ 
XV. 701. 
calyciflorae* 

kidichokwiatowe Motty flo. 

poz. 55. 
nakielichowe Czerw. War. 369.. 
kteticbowate Rostaf. bot. wyż. 
150. 
calychim «« calicium. 
calyco|>hyllum DC. 

dostrój nia Ukazi. 26. 
calypogeia Raddi. 

przyziemka Btoń. X. 173. 
calyptranthes Sw. 

pokrywa myrtowa Pom. dyk. 
I. 155. Ukaztcid błędnie 
przytacza pokrywa mir- 
towa, 
pot war Ukazi. 26; Czerw. 
3072. 
calystegia R. Br. — kiduznik, 
wilec Andrze. Bess. 413; An'- 

drze. flo. ttkra. 17. 
powój Wit. świat. I. 43. 
pleść Kat. ant. II. 48. 
róiywój Czerw. War. 208. 
kielisznik Karo Pam. fiz. L 

228 (często). 
powojec Jank. kwiat. ogro. 
90. 
camarotis Lindl. 

kończyróg Czerw. War. 70. 



188 



JÓZKF ROSTAFIŃSKT. 



camassia Lindl. 

jadła Czerw. 540. 
cambogia L. 

źółtosok Kluk Dyk. I. 94. 
^:amelina Crantz. — Inianka. 

rzepak Jan. flo. litew. 194. 

kamelina Zawadź, flo. Iwo. 186. 

judra J. Jun. flo. Lit. 264 (czę- 
sto); Andrze. flo. ukra. 61. 

Iniaaka Pamp. flo. tre. 43 (bar- 
dzo często); Waga flo. pol. 
II. 146. 

lennica Wit. bist. nat. 115. 

Inicznik Berd. flo. kra. 82 (czę- 
sto); Czerw. 2419; Szaf ar. 
flo. poz. 119; Berd. flo. 
tat. 55. 

stulicha Zalew. Pani. fiz. XII. 
189. 
camellia L. 

róża japońska Wódz. chód. III. 
188. 

katnelia Strum. kat. 2 (pospo- 
licie); Czerw. 2525. 

wielubia Ukazi. 26. 

róża chińska Bier. ogro. 203. 

kamela Kat. ant. II. 19. Nie 
błąd, skoro to imię powta- 
rza się na trzech stronach 
tego katalogu. 

kamelie O pielęg. kwiat. 41. 
camelliaceae => ternstroemia- 

ceae. 
camellieae. 

kameliowe Chałub. bot. 658. 
cameraria L. 

kameraria Pom. dyk. I. 156. 

poklasta Ukazi. 26. 



campanea Dcne. 

przepysza Czerw. War. 246. 
campiinula L. — dzwonki, 

dzwonek Kluk Dyk. I. 95 (bar 
dzo często); J. Jun. flo. Lit 
98; Waga flo. pol. I. 413 
Czerw. 1759; Berd. flo. kra 
221; Szafar. flo. poz. 98 
Aodrze. flo. ukra. 19; Berd 
flo. tat. 422. 

powój Zapol. gosp. I. 517. 

powój Pasterz 111. 

dzwonki Czarto. mys. 17 (czę- 
sto). 

campanula Strum. rocz. 44. 

dzwonek Kat. raed. I. 10. 

kolnik Ney kwiat. 54. 

kołpak Ney kwiat. 28. 

zerwa Ney kwiat. 149. 

przyłaszczki Biern. ogro. 126, 

dzwonki Kat. ant I. 9. 

dzwunki Kat. ant. II. 49. 
* campanulaceae — dzioonJcowate. 

dzwonkowate Wódz. II. 323 
(pospolicie); Czerw. 1757. 

dzwonkowe Pisul. gro. 120. 

dzwonki Jastrzę. klucz. 40. 
campanuliflorae. 

dzwonkokwiatowe Jastrzę. 
klucz. 10. 

dzwonkokwietne Hueck. bot. 

88. 
campelia L. C. Rich. 

zgiętkna Czerw. War. 29. 
camphora Nces. 

kamfora Czerw. ogól. 192. 
kamforowiec Ukazi. 27 (pospo- 
licie); Czerw. 1129. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚIJN. 



189 



kamforzec Skob. Krem. 78. 
camphorosma L. 

kamforowe drzewo Wódz. chód. 

KI. 206. 
kamforowe ziele Wódz. III. 

267. 
kamforowiec Wódz. VI. index 

^en. 
kamforatha Ukazi. 27; Czerw. 
1173. 
campomanesia R. et P. 

ślubieża Ukazi. 27. 
camptocarpae. 

krzywozarodniowe Błoń. Pam. 
fiz. IX. 162. 
camptotheciuin Schimp. 

złocień Błoń. Pam. fiz. VIII. 

110. 
krzywosz Błoń. Pam. fiz. IX. 
206. 
campylopus Brid. 

krzywoszczeó Błoń. Pam. fiz. 
IX. 212. 
campylospermae. 

wgiętonasienne Waga flo. pol. 

I. 100. 
źłóbkoziarnowe Chałub. bot. 

679. 
wwiniętonasionowe Czerw. 
2181. 
campynema Lab i U. 

wieiutnia Ukazi. 27. 
canarina L. 

kanaryna Pom. dyk. I. 162. 
kanarkowiec Kat. niedz. I. 
kanaryjskie drzewko Les. ogro. 
333. 
dzwonieczlina Ukazi. 27. 



dzwonieczlin Czerw. War. 
166. 
canarium L. 

kanarkowe drzewo Pom. dyk. 

I. 163. 

komiężnik Ukazi. 27; Czerw. 

3480. 
kanarecznik Waga hist. roś. 

II. 607. 

— U kazi ciel przy taczA jeBzcze: 
kanaryjskie drzewo, 
ale mylnie, bo w cytowa- 
nem źródle jest to nazwa 
gatunkowa a nie rodzajo- 
wa. 
canavalia Adans. 

kanawalia Kat. med. III. 18. 
przewłoda Ukazi. 27. 
candelaria Mass. 

liszajec Błoń. Pam. fiz. IX. 
96. 
candollea Labill. 

wiekowdzięcznia Ukazi. 27. 
canella P. Br. 

cynamon biały Pom. dyk. L 

164. 
korzybiel Ukazi. 27 (pospoli- 
cie); Czerw. 2556. 
* canellaceae. 

korzybieiowate Czerw. 2553. 
canna L. 

trzcina kwiatowa Kluk Dyk. 

I. 97 (bardzo często), 
trzcina kwiecista Wódz. chód. 

III. 170. 

trzcina indyjska Wódz. chód. 

III. 170. 
kanna Pław. słów. 57 (często). 



190 



JOBEF aOOTAPtNSKI. 



tmeinokwiat Kat. m«(l. O. 10 

i I. 10. 
kwiatotrzcin Estreich. I. Cen. 2. 
kwiatodrzoina Czerw. ogÓL 72 

(bardzo często). 
kwiato-trzcina Cserw. ogól. 216. 
paciorecznik Ukazi. 27. 
pacdórecznik Waga hiet. i'oś. 

I. 294. 
paciióii*ki kwiatowe Rsepec. bot. 

259. 
trseinownik Boataf. Rozpr. 

akad. III. 144. 
tneina Skob. Kreni. 79. 
^cannabineae — konopiawate, 
kono pio watę Wit. hist. naŁ 113; 

Cserw. 926. 
koniopiowate? Drym. Pam. fiz. 

VII. 69. 
cannabineae. 

konopiowe Berd. flo. tat. 603. 
cannabis L. — kamopie. 
konopie Kluk Dyk. I. 98 (po- 
spolicie); Waga flo. pol. H. 

658; Berd. flo. kra. 308; 

Czerw. 927. 
konopia Jun. flo. W. X. Ł. 

494; J. Jun. flo. Lit. 420; 

Andrze. flo. ukra. 92. 
głowacz Ney kwiat. 32. 
płoskunka Ney kwiat. 101. 
konop Cfeerw. 927. 
^ cannaceae. 

trzciny kwieciste Wódz. III. 

217. 
trzciny Wódz. II. 195. 
paciorecznikowate Cbałub. bot. 

611. 



kwiatoŁrzcinowate Cbałab. bot. 

tab. IV. 595. 
paciorecznikowate Waga bist. 

ros. II. 74. 
kwiatotrseinowe ŁoBoi. bot. 165. 
canneae. 

kwiatotrzcioowe Czerw. 719. 
cantharellacei. 

pieprzoikowate Błoń Pam. fiz. 
IX. 79. 
cantłiarelLus Adaas. 

pieprzni k Czerw. 65 (pospoli- 
cie); Szafar. flo. poz. 137. 
lisica Błoń. Pam. fiz. VIII. 
89. 
canthium Lans. 

rosgł^ Ukąsi. 27; Czerw. 
2010. 
cantuA Jusa. 

kantua Wódz. III. 339. 
piękrzyn Ukazi. 27; Czerw. 

1583. 
piększyn Waga hist. roś. II. 
355. 
* capparideae. 

kaparki Wódz. II. 600. 
kaparowe Wierzb, bot. 168. 
kapparowe Pisul. gro. 193. 
kaparowate Cbałub. bot. tab. 
VIII. 650. 
cappareae. 

kaparowe Czerw. 2451. 
capparis L. — kapary. 
kapary Kluk Dyk. I. 100 

(czi^sto). 
kaparki Wódz. cbod. I. 172. 
kappar Sieiniąt. ogro. 45. 
kappary Pom. dyk. I. 165. 



OLOWNIK BOOAA^W BOÓŁIN. 



191 



kapar Kat. med. II. 15 (czę- 
sto); Czerw. 2451. 

kapparki Eatreicb. I. Cen. 2* 

kaparka Estreieh. II. Cen. 2. 

kapa rzec Skob. Krem. 81. 
4»praria L. 

serciikwiat Pom. dyk. I. 166. 

serecnkwiat Wódz. VI. iudex 
gen. 

kosodziczyna Ukąsi. 27. 

-^ Ukagidel mylnie przytacza 

tu jeszcze i nazwę Syren- 

akiego kozodzik, która 

jest ga^tunkowem imieniem. 

«aprifolia. 

przewiertaie Czerw. War. 170. 

przewiertoe Hueek. bot. 89. 
'^ caprif oliaceae — praemerinio- 
toate, 

przewiercienie Wódz. II, 416. 

wiciokrzewowe Szab. opis. 187 
(często). 

przewiertniowate Chałnb. bot. 
tab. XV. 701 (bardzo czę- 
ato); Czerw. 2072. 

wiciokrzewy Jastrzę. klacz. 
40. 

wieio-krzewowate Hałat. bot. 
70. 

wtoiokrzewowate Berd. bot. 
191 (często). 

przewiercieniowate Waga hist. 
roś. II. 390. 

fiuchodi-zewkowate Ency. roi. 
II. 172. 

precwiertuicowato Ejsm. Pam. 
fiz. VIII. 136. 
cąpńfolłum Juss. 



przewieroień Strum. kat. 13. 

wiciokrcew Piaul. pop. 200. 
capeeUa M&ncb. — iammiSc, 

tassnik Andreeu Bess. 413 (po- 
spolicie); Waga flo. pol. II. 
149; Berd. flo. kra. 83; 
Czerw. 2421; Szafar. flo. 
poz. 119; Berd. flo. tat. 60. 

tobołki Pamp. flo. tre. 43. 

kaletnik Demb. flo. lek. 148. 

katetka Andrze. flo. ukra. 60. 

— Ukazictel przytacza w ao- 
cie rdine formy wyrazu 
tasznik i całkiem niewła- 
ściwie pomieszcza wśród 
imion rodzajowych nazwę 
gatankową, podana przez 
Syreńskiego: teszka. 

capsicum L. — pieprMowieo. 

piepra turecki Kluk Dyk. I. 
100 (bardzo często). 

pieprz Wódz. III. 328. 

pieprzowiec Kat. med. 0. 10 
ii. 11 (bardzo często); 
Czerw. 1476. 

pieprz hiszpański Pamp. flo. 
tre. 14. Uh^zicid przytacza 
wozeńniejazą cytatę (Ku- 
szań. fan.), ale mylnie, bo 
tam imię to jest nazwą ga- 
tunkową. 

piepnnik Ukazi. 27. 

pieprzowiec Waga hist. roś. 
U. 336. 

papryka Wąsów. farm. 163. 

— Ukcmciel nietylko przyta- 
cza tu mylnie gatunkową 
nazwę pi men t, ale cytuje 



192 



JÓZRF ROSTAFIŃSKI. 



W odsyłaczu nie wiem z ja- 
kiej racyi piernik! 
caragana Lam. — karagana, 

grochownik Wódz. I. 463 (po- 
spolicie); Czerw. 3281. 

karagan Wódz. I. 46f). 

gybirka Andrze. flo. ukra. 
72. 

karagana Berd. bot. 255. 
caraguata Lindl. 

wartołcz Czerw. War. 56. 
carapa Aubl. 

graszaciucb Czerw. 2595. 

posuc-hnik Waga hist. roś. II. 
600. 
cardamine L. — rzeiucha, 

rzeżucha górna Kluk Dyk. I. 
101. 

rzerzucha Jun. flo. W. X. L. 
342; J. Jun. flo. Lit. 266. 

rze^^.ucha Pom. dyk. I. 168 
Waga flo. pol. II. 176; Sza- 
far. flo. poz. 79; Andrze. 
flo. ukra. 63. 

rzeżucha górna? Motty flo. poz. 
80. 

potocznik Ukazi. 28. 

rzerzucha górna Radwan, ogro. 
65. 

rzeszeźucha? Wiśl. hist. nat. 
III. 479. 

rzerzuszka Berd. flo. kra. 74; 
Czerw. 2397; Berd. flo. tat. 



37. 



cardiospermum L. 

serdjiszek Pom. dyk. I. 170. 
nasienie serduszkowate Szacfa. 



ogro. III. 82. 



serdusznik Ukazi. 28; Czerw. 
2466. 
cardopatium Juss 

zażwian Ukazi. 28; Czerw. 
1891. 
carduaceae = cynarocephaleae, 
carduineae. 

ostowe Berd. flo. tat. 351. 
carduus L. — oset, 

oset Kluk Dyk. roś. I. 102 (po- 
spolicie); J. Jun. flo. Lit. 
331 ; Waga flo. pol. II. 337 ; 
Czerw. 1912; Berd. flo. 
kra. 201 ; Szafar. flo. pol. 
II. 128; Berd. flo. tat. 260. 

bodiak Andrze. nauk. 3. 

bodład Andrze. Bess. 413. 

barszczyk Ney kwiat. 12. 

bodziak Andrze. flo. ukra. 77. 
carex L. — turzyca, 

turzyca Kluk Dyk. I. 104 (po- 
spolicie); J. Jun. flo. Lit. 
398; Waga flo. pol. II. 540; 
Czerw. 406; Berd. flo. kra. 
361 ; Szafar. flo. poz. 132; 
Andrze. flo. ukra. 88; Berd. 
flo. tat. 704. 

lepiech Zapol. gosp. I. 251. 

rzerzaczka? Zapol. gosp. I. 
385 (zapewne rzerzaczka). 

sit ostry Pasterz 115. 

turzyca Szub. naś. 56. Nie 
błąd, bo Szubert pisze także 
n. p. wierzba. 

rzniaczka Ney kwiat. 138. 

turczyca Ney kwiat. 138. 

dzieżęga Czerw. 406. Już po- 
przednio wymienił niewła- 



SŁOWNIK BOMBAJÓW ROÓLIN. 



ie» 



set wie tę nazwę ludową {7%a- 
zuM wśród rodssajowych. 

dzierzęga fierd. bot. 1-58. 

O8oka Czerw. 406. I to imię 
lądowe wymienił niewła- 
ściwie UkasfioSel waród ro- 
daajowyeh;99acytowijił przy- 
tera Gerald - Wyźyckiego 
•mylnie, bo ten autor, cy- 
tując pod Carex: w i k s w a 
i 08 ok a, miał na -myali 
podać tylko pospolite na- 
zwy ludowe a nie tworzyć 
nowe rodzajowe obok .tu- 
rzycy, 
careya Boxb. 

przekrocz Ukazi. 28. 
carica Ł. 

melonowe drzewo Wódz. chód. 
III. 646 (pospolioie). 

drzewo melonowe Szacfa. ogro. 
III. 182. 

papaya Euszań. fun. 485. 

melonowiec Kat. med. III. 18. 

figowiec Czerw. ogól. 23; Czerw. 
1042. 

jątrznica Chałub. bot. 163. Uka- 
sncid mylnie cytuje Enap- 
skiego, który tem imieniem 
w ogóle nie oznaczał żadnej 
rośliny. 
cariceae. 

turzycowe Chałub. bot. 696; 
Czerw. 406. 

turzyco watę Berd. flo. tat. 704. 
caricineae » cariceae. 
carisea Ł. 

karysa Kat. med. II. 15. 



szczegota Chałub. bot. 9; 

.Czerw. 1622. 
carisseae. 

szczegotowate Chałub. bot. 700. 
szczegotowe Czerw. 1622. 
carlina L. — dsimoięósił. 

dziewięćsił Kluk Dyk. I. 108 

(pospolicie); J. Jun. flo. lit. 

330; Czerw. 1894; Baid. 

flo. kra. 203; Andrse. flo. 

ukra. 78; Berd. flo. tat. 

366. 
lepcayca Pasterz 121. 
żeniszek Jun. flo. litew. 241. 
.dziewięć sił Wódz. Chód. III. 

78. 
karolinek Siemiat. ogro. 46. 
dziewięciosił Wódz. II. 136. 
dziwięc eił? Zawadź, flo. Iwo. 

207. 
dziewięćsił? llotty flo. poz. 84. 
pnsęńlina Ney kwiat. 108. 
wrzeciennik Ney kwiat. 145. 
kąsina Waga flo. pol. I. 384; 

Szafar. flo. poz. 126. 
dziesięćsił Hueck. bot. 84. 
carlineae. 

kasinowe Berd. flo. tat. 366. 
carlovitzia Moench. 

karlowitzia Estreich. kat. 2. 
carludovica R. et P. 

karludowika Kat. med. III. 18. 
batożyca Czerw. War. 85. 
łyczkówiec Waga hist. roś. III. 

207. 
carmichaelia H. Br. 

karmichelia Estreich. I. Cen. 2. 
ezermiotło Ukazi. 28. 



Materyaly do Hi«t. Jęi. pols. i djalektologii. Tom I. 



13 



194 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



carolinea L. fil. 

karolina Pora. dyk. I. 174. 
karolinea Wódz. III. 497. 
chełpian Ukazi. 28. 
caroxylon Thumb. 

komlica Ukazi. 28. 
<^arpesiuxn Ł. 

słomian Ukazi. 28. 
carpineae. 

grabowe Berd. fio. tat. 608. 
carpinus L. — grab. 

grab Kluk Dyk. I. 63 (pospo- 
licie); J. Jun. flo. lit. 416 
Waga flo. pol. II. 605 
Czerw. 873; Berd. flo. kra 
311; Szafar. flo. poz. 135 
Andrze. flo. ukra. 90; Berd 
flo. tat. 609. 
grabina Czarto. mys. 3. 
carpobolus Willd. 

karpobol Pam. roi. tech. X. 
162. 
carthamus L. — krokosz. 
krokosz Kluk Dyk. I. 109 (po- 
spolicie); Waga flo. pol. II. 
348; Czerw. 1906; Andrze. 
flo. ukra. 77. 
krokos Jun. bot. sto. 28; J. 
Jun. flo. lit. 336. 
<cartiniopsis. 

oponiak Błoń. Pam. fiz. X. 
151. 
icarum L. — karolek. 

karolek Kluk Dyk. I. 116 
(pospolicie); Czerw. 2123. 
Ukazictel mylnie cytuje 
Kluka po wyrazie: karo- 
lek, bo tego imienia nikt 



przed r. 1847 nie użył 
jako rodzajowego. 

kmin Jun. flo. W. X. L. 193; 
J. Jun. flo. Lit. 112; An- 
drze. flo. ukra. 24. 

kminek Andrze. Bess. 413; 
Berd. flo. kra. 167; Berd. 
flo. tat. 238. 

karolek Waga flo. pol. I. 478; 
Szafar. flo. poz. 102. 

carya Nutt. 

orzech amerykański Kuszań. 

fun. 478. 
przeorzech Czerw. 3460. 
karya Ency. XX. 81. 
orzesznik Waga hist. roś. II. 

130. 

caryocar L. 

kasztan chiński Pom. dyk. I. 

176 
drzewipest Ukazi. 29; Czerw. 

2509. 

caryolopha Fisch. et Trautv. 
nagrzebik Czerw. War. 205. 

* caryophyllaceae — go£dziko- 

wate, 
goździki Wódz. II. 528. 
goździkowe Wierzb, bot. 171. 
goździkowate Waga flo. pol. 

I. 107. 
gwoździki Jastrzęb. Klucz. 44. 
goździkowcowe Pokor. bot. 

124. 
goździkowcowate Czerw. 2882. 
gwoździkowate Rzepec. 26. 

caryophyllineae = caryophyl-^ 
laceae. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN, 



195 



caryophyllinae. 

gwoździczaste Czer. War. 325. 
caryophyllus L. — goździkowiec. 

goździk KJuk. Dyk. I. 111. 

drzewo goździkowe Pamp. flo. 
tre. 32. 

goździkowiec Czerw. ogól. p. 
754 (pospolicie), gdzie tak 
sprostowano goździk uży- 
wany w tekście; Czerw. 
3074. 

gwoździkowiec Ukazi. 29. 

gwoździk Wisi. słów. 607. 

"- Ukaziciel zupełnie błędnie 
cytuje między rodzajowe- 
mi gatunkową nazwę Mar- 
cina z Urzędowa: gwoź- 
dzikowe drzewo, 
caryota L. 

palma orzechowa Kat. med. 
II. 15. 

palma orzech Kat. med. III. 
18. 

koryota Leśniew. ogród. 268. 

parzęsla Ukazi. 29. 

kłapidło Czerw. 428. 

kropidła Czerw. War. 86. 

kropidła? Waga hist. roś. II. 
27. 
casalea St. Hil. 

kazalea Czerw. ogól. 566. 
cascarilla Wedd. 

cbinica Czerw. 2056. 

koryna Skob. Krem. 86. 
casearia Jacq. 

płużyn Ukazi. 29; Czerw. 
2779. 
cassia (Toum.) L. 



stracze egipskie Zapol. gosp. 
Y 169. 

kasia Wódz. chód. II. (79). 

kassya Kuszań. fun. 452 (bar- 
dzo często). 

senes Andrze. Bess. 413. 

siężybób Ukazi. 29. 

krzak senesowy Lewart. hist. 
natur. 173. 

gładzień Kat. ant. II. 22. 

strączyniec Czerw. bot. lek. 
364 (dość często); Czerw. 
3377. 

sięźybob Skob. Krem. 87. 

— Ukaziciel popełnia tę nie- 
właściwość, że przytacza tu 
między rodzaj owemi gatun- 
kowe imięMercina Sien- 
nika kasy a, którego ża- 
den z autorów nie użył na 
oznaczenie rodzaju. 
cassieae. 

kassyowe Pisul. gro. 239. 
cassine L. 

kassyne Wódz. chód. III. 191. 

kassyna Strum. Kat. 13. 

czerstwina Ukazi. 29. 
cassytha L. 

kania indyjska Pom. dy. I. 180. 

kądzielno Ukazi. 29. 

przedziel Czerw. 1138. 
castanea (Tour.) Gaertn. — 
kasztan. 

kasztan słodki Strum. Kat. 13. 

kasztan Andrze. Bess. 413 (po- 
spolicie); Czerw. 883. 

kasztanowe drzewo Pamp. flo. 

tre. 63. 

13* 



196 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



kasztanowiec Ukąsi. 29. Pfettrz 
o tym wyrazie notę pod 
Aesculns. 
castanella Sprnce. 

kasztaaówka Waga faist. roś. 
II. 696. 
castąnospCTtiniTn A. Catin. 
kasisko Kat. nied. III. 18. 
sciłada U kazi. '29. 
castilleja L. fil. 

szatnia Ukazi. 29. 
castra Vell. 

obożnik Ukazi. 29. 
casuarina Forst. 

kafluar ? Wódz. chód. III. 192. 
kaznar Wódz. chód. III. 193. 
kaauaryny Strum. Kat. 13. 
kasuaryna Estreich. I. Cen. 
kasuaryna Łeśn. ogród. 444. 
rzewnia Chałub. bot. 622; 
Czerw. 861. 
** casuarineae Mirb. 

rzewniowate Czerw. 860. 
kazuarye Niewiad. obra. 37. 
catabrosa P. B. — brodobrganka. 
brodobrzanka Waga flo. pol. 
I. 249. 
catalpa (Scop.) Jusa. 

kataipa Estreich. I. Cen. 6. 
sarmia Czerw. 1432. 
surma Langie. ogród. 78. 
catananche (Vaill.) L. 

kupidynek Strnm. Kat. 13. 
Bzeleścik Pom. dyk. I. 180. 
Ukaziciel całkiem mylnie 
w nocie zestawia ten wy- 
raz z szeleśnik ms., który 
źle odczytał i który oznacza 



gatunek całkiem innego ro- 
dzaju. 

trzeszczki Ukazi. 29. 

trzeszczka Czerw. War. 167. 
ctttasetum L. C. Rich. 

fręzlica Czerw. War. 65. 
catesbaea L. 

katasbea Kat. med. II. 15. 

pokorzcfl Ukazi. 29; Czerw, 
2063. 
catłia Forsk. 

czawaliczka Chałub. bot. 9. 
catharinea Ehrb. 

żórawi«c Kwieó. Pam. fiz. 
XII. 163. 
cathaitocarpuB Pers. 

kasaya Chałub. bot. 667. 
catinga Aabl. 

błusza Ukazi. 29. 
cattleya Linde. 

katleia Kat. med. III. 18. 

pyszdta Czerw. War. 62. 
caturus L. 

koci ogon Pom. dyk. 1. 18 L 

koczurnik Ukazi. 29. 
caucalis (Toum.) L. — włóczydło. 

włóczydło Jun. fio. litew. 83; 
J. Jun. *o. lit. 115; Waga 
flo. pol. I. 497. 

trebula czepiaca Pom. dyk. I. 

181. 
włóczydło Zawadź, flo. Iwo. 
198; Berd. flo. kra. 166; 
Andrze. flo. ukra. 29; Berd. 
flo. tat. 258. Ukaziciel myl- 
nie cytuje tu Jundziłła młod- 
szego, który podobnie jak 
starszy ma „włóczydło**. 



BŁOWKIK BOD2AJÓW ROŚLIN. 



197 



właczydło? Wiil slow. 607. 
pietrasznik Cserw.. War. 267. 
caucalineae. 

włóczydtewe Berd« flo. tat. 
268. 
<:aulerpą Laraonr. 

mocazon Waga hisL roń. III. 4. 
pełzatka Rostaf. bot. wy i. 17. 
-caulinia DC 

kaołinia Czerw. ogóL 1(M. 
canranillesia R. et P. 

skrzydlin Caerw. 2706. 
caylusea St Hil. 

rozachrzępka Czerw. War. 305. 
ceanothus L. 

puzymik Wódz. cbod. III. 

207; Czerw. 3600. 
szakłak Stram. kat. 13. 
proBKnik Kat. med. 0. 10 i 

I. U. 
pużyrnik Ziem. gal. II. 160. 
cecropia (Łoefl.) L. 

trzcina dudkowata Wódz. III. 

668. 
rarniea Kat. med. II. 15. 
drażnią Ukazi.29; Czerw. 914. 
cekropka Waga hist. roś. III. 

164. 
"— UJcaztcid przytacza w tym 
szeregu nazw i armatni- 
ca jako rodzajowa nazwę 
cekropii podana rzekomo 
przez Czerwiakowskiego. 
Ten autor jednak w bota- 
nice ogólnej (p. 138) na- 
zwał tak tylko pewien ga- 
tunek tego rodzaju, 
cedrela (P. Br.) L. 



eedrówka Ukazi. 29. 
cedrzyk Kat. med. III. 18; 

Czerw. 2606. 
cedrzeaiec Cbałub. bot.. 9. 
cedrela Eocy. V. 14. 

* cedrelaceae. 

c«drzeńcowat» Cbałub. bot. 

tab. X. 651. 
eedreńcowate Wiśl. hist. nat. 

Ul. 492. 
cedrzykowate Czerw. 2597. 
cedrelowate Łom. bot 269. 
cedreleae. 

eedczykowe Czerw. 2604. 
cedronella (Riv.) Moencb. 
cytrotkat Czerw, War. 196. 
eedrówka Wit. świat II. 153. 
cedrus Loud. 

cedr Czerw. ogól. 285 (poapo- 
lieie); Czerw. 851. 

* celastrineae — trzmidinowcUe. 

zimoszowate Cbałub. bot tab. 

XI. 663. 
trzDfrielinowe PiauL gro. 246. 
trzmielin.y Jaatrzę. klucz. 45. 
roślidławowate Berd. flo. kra. 

113. 
dławis2U)wate Czerw. 3602. 
dła wiBzkowate Hueck bot. 151. 
trzmielinowate Ency. roi. II. 

172. 
dła woroślo watę Waga hist. roś. 

n. 737. 
dławiroślowate Łap. Pam. fiz. 

VIII. 10. 
roślidławiaste Berd. flo tat 126. 
celastrus L. 

odaatrus Czarto. myś. 3. 



198 



JÓZRF ROSTAFIŃSKI. 



kat drzewny Wódz. chód. III. 
193. 

celaster Pora. dyk. I. 183. 

celastr Estreich. Kat. 2. 

zimosz Chałab. bot. 9. 

roslidława Ukazi. 30. 

kał drzewny? Kat. ant. I. 9. 
Wydaje się być błędem, 
mimo to, że w egzempla- 
rza autora ofiarowanym bi- 
bliotece Jagiellońskiej, gdzie 
liczne błędy katalogu au- 
tor własnoręcznie poprawił, 
ten wyraz pozostawił bez 
zmiany. 

dławisz Czerw. 3506. 

dławorośl Waga hist. roś. II. 
740. 
cellulares. 

komórkowate Jastrzę. hist. nat. 
274. 
ćelosia L. 

kita Kluk. Dyk. III. 184. 

celozya Czarto. myś. 35. 

celosya Strum. kat. 21. 

kurzy grzebień Pom. dyk. I. 
184. 

celossya Strum. rocz. 26. 

grzebieniec Estreich. I. Cen. 7. 

kiła Motty flo. poz. 69. Za- 
pewne błąd z kita, ale 
powtarza go Ney kwiat. 
51. u którego zatem już nie 
jest błędem. 

grzebieniatka Pisul. pop. 132. 

grzebionatka Chałub. bot. 202; 
Czerw. 1196. 

babie zęby Bier. ogro. 121. 



celosieae. 

grzebionatkowe Czerw. 1196. 
celsia Ł. 

celsya Wódz. chód. III. 194- 
rozpłonica Ukazi. 30. 
* celtideae. 

obrostnicowate Czerw. 891. 
celtis (Tourn.) L. 

celtys Czarto. myś. 4. 
żelazne drzewo Wódz. I. 151. 
wiązowiec Aiidrze. Bess. 413. 
żelazo drzew Kat. niedz. I. 
zeleznik Kat. niedz. III. 
obrostnica Ukazi. 30; Czerw. 

892. 
— Ukaziciel niedorzecznie 
wpośród nazw rodzajowyctk 
przytacza lotusowe drze- 
w o, cytując Rzączyńskiego, 
który o gatunku tylko mógł 
myśleć, 
cenchrus Ł. 

smołkowa trawa Pom. dyk. I. 

185. 
zadziornik Andrze. Bess. 413. 
rogalica Ukazi. 30. 
cenią Juss. 

dętka Czerw. War. 146. 
cenocline K. Koch. 

dęcisz Czerw. War. 146. 

cenolophium Koch. — wzdącin. 

wzdęcin Czerw. War. 264, ba 

tak sprostowano na str. 470 

w z d ę t k ę wy druko wan a 1. c. 

cenomyce Achar. 

chrobotek Chałub. bot. 582 
centaurea L. — chaber. 

chaber Kluk Dyk. I. 112 (po- 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



199 



spolicie); J. Jan. flo. lit 
336; Waga flo. pol. II. 349 
Berd. flo. kra. 204; Szafar 
flo. poz. 77; Czerw. 1897 
Andrze. flo. ukra. 84; Berd 
flo. tat 370. 
centurja ZapoL gosp. I. 37. 
bławat Wódz. chód. II. (80). 
jasieniec Siemiat. ogro. 48. 
chaber Jakowy Pom, dyk. 1. 186. 
chabarKat. med. I. 11. Chyba 
nie Uad, skoro podobnie 
i w II. 15. 
chaberek Estreich. I. Cen. 2. 
chabek Motty flo. poz. 85. 
bławatek Pamp. flo. tre. 53. 
modr^ik Demb. flo. lek. 182. 
chabra Metz. bot. 51. 
haber Biern. ogro. 399. 
kardy Kat. ant. II. 74. 
cliabrek Czerw. 1897. 
centaurella Mchx. 

myślinek Ukazi. 30. 
centauridium T. et G. 

chabrzycha Czerw. War. 132. 
centaurieae. 

chabrowe Berd. flo. tat. 370. 
centrachaena Scbott. 

kolisiemka Czerw. War. 145. 
centradenia G. Don. 

gniźloszpon Czerw. War. 376. 
centranthus DC. 

czerwony kozłek Estreich. I. 

Cen. 6. 
bnlwinka Estreich. Kat. 2. 
biedrzynek Cbałub. bot. 706. 
kozłek czerwony Czerw. ogól. 
122. 



ostrogowiec Czerw. ogól. 580. 
ostrogówiec Waga bist. roś. II. 

398. 
kozłek Kat. Wol. 30. 
centropogon Presl. 

ostrogoń Czerw. War. 166. 
nałucznica Waga hist. roś. II. 

412. 
centrosema DC. 

grzbietostróg Czerw. War. 413. 
ostrowiecha Langie ogro. 82. 
centrospermae. 

śródłożne Rostaf. bot. wyż. 

150. 
centrostemncLa Dcne. 

łęczystróg Czerw. War. 182. 
centunculus (Diii.) L. — nie- 

dołpiałek. 
raachotrzew Kluk Dyk. III. 

184; J. Jun. flo. Lit. 63; 

Andrze. flo. ukra. 12. 
centunkuł Pamp. flo. tre. 9. 
niedośpiałek Waga flo. pol. I. 

325 (pospolicie); Berd. flo. 

kra. 285; Szafar. flo. poz. 

94. 
niedośpiałek Waga hist. roś. 

I. 210. 
cephaelis L. 

womitnik Struno, ogro. I. 378. 
powojowiec Czerw. ogól. 26 . 
skupiętka Chałub. bot. 9. 
skwarnia Ukazi. hO. 
wymiotnica Czerw. 1994 (czę- 
sto), 
ipekakuana Ency. XII. 645. 
cepłialandra Schrad. 

buławnica Jank. kwiat. 22. 



200 



JÓZBF BonunŃSKi. 



cephalanthera Rich. — łmiammik. 
bulBiwntk J. Jan. flo. Łit. 387 
(pospolicie) ; Berd. fio. kra. 
836; Szafar. flo; poz. 131; 
Andrze, flo. ukra. 86; BenŁ 
flo. tat. 665. 

« 

cephaianthus Ł. 

guzikowe drzewo Wódz. ehod. 
III. 209. 

guzikowiec Wódz. VI. index 
gen. 

główni k Estreicłi. L Cen. 6. 

pachowicznik Ukazi. 80. An- 
toni Waga w Ukazicielu 
cytuje: ^ Puciiowi«znik »łbo 
guzikowe drzewo'', to zaa- 
czy, że obie te nazwy przy- 
pisuje Wodziekiemu, który 
jednak nigdzie rodzaju Ce- 
])halanthus puehowiczni- 
kiem nie nazywa. Szuka- 
jąc źródła tej pomyłki znaj- 
dujemy u Woda. I. 163 
gatunek C. occidentalis na- 
zwany po rosyjsku ^Hoło- 
wacz. Piicliowicznik**. Ta- 
ki tn sposobem przez nie- 
uwagę wszedł ten obcy wy- 
raz do naszego słownictwa. 

guziea Czerw. 1991. 

•* Przytoczona w nocie Uha- 
zidela nazwa guziea nie 
ma nic wspólnego z tym 
rodzajem, 
ceplialaria Schrad. — głowa- 
czek. 

dryakiew J. Jun. flo. Lit. 5ft. 

czarcikas Czerw. 1966. 



czareikęs* Berd. flo. kra. 180; 

Sza&r. flo. poz. 94; Berd. 

flo. tat. 292. 
głowaezka Czerw. War. 126. 
gibwaczek Andrze. flo; ukra. 

11. 

podgryaień, Andrze. flo. akra. 
12'. Bo Andrzejowski osobno 
nazywa, jak powyżej poda- 
no, Oephalaria, a osobno 
nazywa podgryzieniem 
jej synonim Succisa. 

czarnikąs? Hueck. bot. 79. 
cepłialophora Cav. 

oźymianek U kazi. 80. . 
cephalotus Labill. 

wyżygłówka Ukazi. 30. 

kubiec Czerw. War. 277. 
ceramium Lyngb. 

chrząstnica J. Jun. flo. Lit. 604. 

drzewlinka Ukazi. 30. 

rozróżka Jancz. Rozpr. Akad. 
IV. 19. 
cerastium L. — roffotonica, 

rogowe ziele Kluk Dyk. I. 114. 

rogowiec Wódz. cht>d. IL 84. 

rogownica Jun. flo. W, X. L. 
261 (bardzo często); J. Jun. 
flo. Lit. 186; Berd. flo. kra. 
102; Szafar. flo poz. Ul; 
Czerw. 2891 ; Andrze. flo. 
ukra. 43; Berd. flo. tat. 
102. 

kościeniec Waga fla pol. I. 693 
(często). 

rogownik Zawadź, flo. Iwo. 208. 

ziele rogowe Ney kwiat. 149. 

pieprzyca Metz. bot. 48. 



SŁOWNIK BOOSAJÓW ROÓLIN. 



201 



ceraaus (Toarn.) 3uss,— tMnia. 
wiśnia Siemiąt. ogwo, 49 (po^ 

spolicie) ; Waga flo. poL I. 

722^; Czerw. 3218 ; Andsze. 

fio; ukra. 45. 
korcipka Wódz. V. 338. 
wiszenka Wódz. V. 399. 
Wisznia GiżjG. sied. II. 90. 
trześnia Wódz. VI. iiKiex gen. 

^eratiacei. 

włóknicowate Błoń. pam. fiz. 
IX. 61. 

ceratiam Alb. et 8chw. • - 

śluzek Rostaf. śluz. 7. 

włóknica Błoń. pam. iiz. IX. 
66. 
<^eratocarpu8 (Buxb.) L. rogowiec, 

rogożnica Ukazi. 31. 

rogowiec Andrze. flo. Ukra. 87. 

ceratoceptialus MOnch. — jcukie- 
rek. 

jaskierek J. Jun. flo. Lit. 192; 
Andrze. flo. Ukra. 51 (czę- 
sto). 

woszczyca Czerw. ogól. 566. 

złotojeśó Ukazi. 31. 

ceratochilus BI. 

woszczek Kai. ined. III. 19. 
zronka Ukazi. 31. 

<:eratochloa P. B. 

turzanka Strzelec, gosp. II. 
102. 

ceratodon Brid. 

płoniwo Błoń. Pam. fiz. VIII. 

117. 
2ęboixSg Błoń. Pam. fisL IX. 
212. 



ezeswoniee Ewiei. Pan. fiz. 

XII. 154. 
ceratonia L. 

świętego Jam^ sautrańesa Kluk. 

Dyk I. 115. 
chleb świętego Jana Wódz. 

ebod. UL 209. 
rożkowiec Anduz. Bea^ 413. 
rożki Kat roedvO. 10 i LU. 
świętojańska ezarańeza PisuL 

^o. 239. 
chleb świętojański Wit. hist. 

nat. 117. 
Bzarańczyn Ukazi. 3K 
różki Kat. ant. I. 10. 
szarańcza świętego Jana Le- 

wart. hist. nat III. 172. 
rożec Wiśl. hist. nat. UL 499- 
świętojanek Pokor. bot. 145; 

'Czerw. 3309. 
święto Jański chleb. Miczy. 

l6śv 59. 
rogownik Rzepec. 43. 
ceratopetaluiB. Sm. 

posoczlin Ukazi. 31. 
^ceratophyllaceae— rogntkewate, 
rogotkowate Chałab. bot. tab. 

V. 614 (pospolicie), 
rogatki Jastrząb, kloca. 32. 
rogatkowe Łom. bot. 168. 
rogotkowate? Błoń. Pam. fiz. 

VIIL 128. 
ceratophyllum L. — ro^aśek. 
rogatek Kluk Dyk. I. 116 

(pospolicie) ; J. Jun. flo. 

Lit. 417; Waga flo. pol. 

IL 616; Berd. flo. kra. 

147; Śzafar. flo. poz. 134; 



202 



JÓZKF ROSTAFIŃSKI. 



Andrze. flo. ukra. 89; Berd. 
flo. tat. 206. 

rogacin Ziemian, galie. III. 82. 
ceratopteris Brogn. 

różdżyca Czerw. 228. 

powodlin Ukazi. 61. 

skalnica Kat. ant. II. 6. 
ceratozamia Brongn. 

róży ca Czerw. War. 14. 
cerbera L. 

brzęczące drzewo Pom. dyk. 
I. 190. 

brzęczownik Wódz. IV. 344. 

cerbera Estrei. I. Cen. 2. 

kozdrubia Ukazi. 31. 

kozdrzebka Wiśl. słów. 607. 

brzęczyniec. Czerw. 1628. 

cebrzyca Waga hist ros. II. 371. 
cercis L. 

żydowskie drzewo Czarto. 
mys. 4. 

judaszowe drzewo Pora. dyk. 
I. 19'. 

slrakowiec Andrze. Bess. 413. 

judaszek Estrei. I. Cen. 6. 

grojecznik Ukazi. 31. 

grajecznik Hetzsch. ogro. 37. 

judaszowiec Czerw. 3360. 

grojecznik Waga hist. ros. 
III. 117. 
cercocarpus H. B. K. 

długięza Ukazi. 31. 
cercodia Murr. 

młąkiew Ukazi. 31. 
cerebrina Fr. 

móżdżak Czerw. 31. 
cerefolium Bess. — blekotek. 

blekotek Zawadź, flo. Iwo. 179. 



anyżek Andrze. flo. ukra. 30: 
cereus Ha w. 

gromnica Kuszań. fun. 456. 

pałek Wódz. V. 193. 

kakt pałka Kat. ined. 0. 7 
i I. 7. 

— W Kat. ant. I. na str. 5 
Cactus nazwany jest kakt 
czyli pochodnik i wyli- 
czono pięć jego podrodza- 
jów. Czytając jeden z nich 
Cereus nazwany pałka 
możnaby przypuszczać, że 
to jest nazwa tego podrodza- 
ju, ale czytając obok Mam- 
millaris piersisty docho- 
dzimy do przekonania, ż& 
w obu razach trzeba czytać 
przed tymi wyrazami Kakt^ 
Kakt pałka jest nazwą ro- 
dzaju Cereus, którąśmy 
przytoczyli. 

cereus Strum. ogro. III. 40. 

stag Ukazi. 31. 

pałczak Czerw, 3009. 

polczak? Wit. świat. II. 36. 

kaktus Rzepec. bot. 62. 
cerinthe (Tourn.) L. — o^miał. 

pszczelnik Czarto. mys. 17^ 
(często). 

woskownica Pom. dyk. I. 191. 

gładysz J. Jun. flo. Lit. 79; 
Berd. flo. kra. 239; Berd. 
flo. tat. 468. 

woskowiec Zawadź, flo. Iwo. 
179. 

osmiał Waga flo. pol. I. 37ł> 
(często). 



SŁOWNIK RODZAJÓW R08Ł1N. 



20» 



osmiał Wisi. hist. nat. III. 517. 
woskówka Andrze.flo. ukra. 16. 
ceropegia L. 

lichtarzowy kwiat Pom. dyk. 

I. 192. 
lichtarz Wódz. III. 351. 
świecznik Kat. med. II. 15. 
oświetla Ukazi. .SI. 
świecznica Czerw. War. 183. 
ceropteris » ceratopteńs. 
ceroxylon H. et B. 

woskopalma Czerw. ogól. 28. 
woftkodrzew Czerw. ogól. 289. 
woBkopalm Czerw. ogól. 712. 

(pospolicie), 
palma woskorodna Pisul. pop. 

83. 
palma woskowa Wisi. słów. 

609. 
woskownicA Łom. bot. 1.50. 
cervantesia R. et P. 

cerwantezya Waga hist. roś. 

II. 192. 

cervaria (Riv ) Gfirtn. — oleśnica, 
Oleśnica Andrze. flo. ukra. 28. 

cestrineae. 

pieczennikowe Czerw. 1491. 

cestrum L. 

młotowe drzewo Wódz. chód. 

III. 17.5. 

rylec Siemięt ogro. 50. 
krzakomłot Pom. dyk. I. 193. 
młotowiec Wódz. III. 328. 
cestr Estrei. I. Cen. 2. 
młotodrzew Kat. med. O. 10 

ii. 11. 
mi*zechlina Ukazi. 31. 
pieczennik Czerw. 1492. 



ceatra Niewiad. obr. 33. 
ceterach Willd. 

dorady lla Andrz. Bess. 413. 
Autorowie dali to polskie 
imię rodzajowi Ceterach dla 
tego, że w farmacyi naj- 
pospolitszy gatunek C. offi- 
oinarum nazywano dawniej: 
herba dorad illa. 
śledzionka Czerw. 204. 
cetraria Fr. 

płucnik Czerw. ogól. I. 13. 
obrost Ukazi. 31. 
płucnica Czerw. 142 (pospoli- 
cie); Szafar. flo. poz. 137. 
obróst Wiśl. hi8t. nat. III. 400 
płócnica? Wiśl. hist. nat. III. 
400. 
chaenostonia Benth. 

zicin Czerw. War. 231. 
chaeromyces Yittad. 

piestrak Błoń. pam. fiz IX. 92. 
chaerophyllum (Toum.) L. — 
trzebula, 
btekotek Kluk. Dyk. I. 116. 

(często); Czerw. 2184. 
korbowe ziele Zapol. gosp. 

I. 37. 

trzebula Zapol. gosp. I. 517 

(często); J. Jun. flo. Lit. 

118; Andrze. flo. ukra. 3 1 1 . 

czechrzyca Jun. flo. W. X. L. 

190. 
świerząbek Waga flo. pol. I. 

500 (często); Berd. flo. kra. 

67; Szafar. flo. poz. 102; 

Berd. flo. tat. 261. 
try bulka Biern. ogro. 381. 



^04 



JÓ2BF ROSTARIŃaiU. 



swierzębek Waga bist. rog. II. 
716. 
^haetocladeae. 

sieciarkowate Cliel. pam. fiz. 
XII. 173. 
<:haetocladium Fres. 

aieciarka CheŁ pam. fiz. Xn. 
173. 
chaetogastra DC. 

powłosta Ukazi. 32; Czerw. 
3107. 
4:haetophora Schran. 
zieliwo Ukazi. 32: 
chaetospora =- schoenus. 
chailletia DC. 

przyrosła Cbałub. bot. 9. 
^ chailletiaceae. 

przyroslowate Chałub. bot. tab. 
XI. 662. 
•chaiturus MOnch . — azczeeiogon, 
Iwiogon Berd. flo. kra. 278- 
szezeciogon Berd. flo. kra. 278. 
serdeczni k Szafar. flo. poz. 117. 
chalymotta Earst. 

pajęczak Błoń. pam. fizw IX. 

81. 
pajączek Błoń. pam. fiz. XIV. 
80. 
chamaecyparis Spach. 

cyprysik Czerw. War. 91. 
chamaedorea Willd. 

palma koralowa Kat. med. 

III. 19. 
8iv*źypłoń Ukazi. 32. 
chamaelaucieae. 

przeciężnikowe Chalob. bot. 
672. 
chaoaaelaucium Desf. 



IRrzecięinik Cbałab. bot 9i 
chamaelirium Willd. 
ciemiarek Czerw. 600. 

chemaeneriani (Toum.) Spach.— 

biagacz. 
wierzbówka Ejism. pam. fiz. 

V. 123. 
błagacz Kwieć. pam. fiz. X. 

121. 

chamaeorchts Koch, —potr^osUk. 

potrostek Berd. flo. tat. 654. 
chamaepeuce DC 

dzidłak Ukazi. 3:?. 

oset amerykański Jank. kwiat, 
ogro. 391. 

chamaerepes Spreng. 
potrostek Ukazi. 32. 

chamaerops L. 

palma wachlarzowa Wódz. 
ehod. III. 176. 

wachlarz Wódz. IV. 345. 

karłowa palma Pom. dyk. I. 
194. 

palma karłowa Kat. med. 
III. 19. 

wachlarzyk Estrei. kat. 2. 

karłatka Chałub. bot. 9. (po- 
spolicie); Czerw. 448. 

palmiczka Ukazi. 32. 

palma Kat. ant. I. 10. 

kałatka? Kat. Józ. 4. 

chamomilla Godr. 

rumianek Cbałab. bot. 715. 

chaptaiia Vent 

dwuwarżka Czerw. War. 157. 
chara L. — ramienica, 

ramienica Kluk. Dyk. I. 117 



SŁOWNIK BOD2AJÓW ROŚLIN. 



20& 



(pospolicie) ;OEerv^. 99;8za- 
iar. flo. poz. 157. 
mmiennica Zapnl. gosp. 1. 4^8. 
krzczyca Zapol. goep. I. 160. 
Ozjr tu ? Zapol^i nieraz 
-na róźnydh kartach swego 
dzieła ten sam rodzaj ró- 
żnie nazywa. Krzczyca ze- 
stawiona jest z Cara, co 
uważałem za wadliwa pi- 
sownię wyrazu chara, 
ramiennica Jun. flo. W. X. L. 

448. 
wodnica Jun. flo. litew. 274. 
krynieznik J. Jun. flo. Lit. 
508. 
cfaaraceae -^^ charophyta. 
characeae. 

kryniczniki J. Jun. flo. Lit. 

600. 
ramiennicowate Ohałdb. bot. 

tab. I. 570. 
ramienioowate Chałub. bot. 

586. 
ramienicowe Czerw. 98. 
vamienice Jastrzęb. Klucz 25 
(pospolicie). 
ohardima Desf. 

•suofaelitka Ukazi. 82. 
chareae =» characeae. 
ćhariantbus 'D. Don. 

pokrzyceyn Ukazi. 32. 
charieis Cass. 

pnfieinatka Ukazi. 32. 
charlvoodia Sweet. 

kariwndia Kat. med. III. 19. 
zasmooz Czerw. War. 42. 
charophyta. 



ramieniowce Rostaf. bot. wyż.. 
47. 

ramienice Błoń. pam. fiz. X 
140. 
chavica Miq. 

źuwin Czerw. War. 98. 

dłużyn Skob. Krem. 96. 
cheilanthes Sw. 

Btonogowiec Kat. med. 0. 10. 
i I. 11. 

olżyca Ukazi. 32. 

rumowica Ukazi. 33. pod Chi- 
lanihes, po którym to wyra- 
zie zaznaczono, że o paprod 
chodzie takiego rodzaju pa- 
proci nie ma; A. Waga 
musiał się pomylić, podając 
taka nazwę. 

cheilianthes Kat. ant. I. 10. 

rozwartka Czerw. War. 4. 
cheiranthus L. — lak. 

lewkonia Kluk. Dyk. I. 118, 
(bardzo często u dawniej- 
szych autorów). 

cheirant 8iemiat. ogro. 51. 

lak Andrze. Bess. 418 (bardzo 
często u nowszych auto- 
rów); J. Jun. flo. Lit. 269;. 
Czerw. 2391. 

lewkonie O pielęg. kwiat. 43. 

— W Za polskiego „Gospodar- 
stwie" (I. 29) Cheiranthus 
nazwany jest rumianek 
biały, ałe te dwie nazwy 
tak sobie nie odpowiadają, 
że raczej należy przyjąć 
wypuszczenie w tekście dwu 
słów a mianowicie po na- 



206 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



zwie Cheiranthus odpowie- 
dniej polskie] i następnie 
jakiejś łacińskiej nazwy, 
odpowiadającej polskiemu 
— rumianek biały. 
<:heiro8temon H. et B. 

palcodrzew Kat. med. III. 19. 

jasła wa Ukazi. H3. 

palczykwiat Czerw. 2711. 
chelidonium (Tourn.j L. — glist- 
nik. 

jaskółcze ziele Kluk. Dyk. I. 
119 (bardzo często). 

celidonia Jan. flo. W. X. L. 
280. 

glistnik Jan. flo. litew. 160 
(bardzo często); J. Jun. flo. 
Lit. 213; Czerw. 2370 
Berd. flo. kra. 68; Szafar. 
flo. poz. 114; Andrze. flo. 
akra. 47; Berd. flo. tat. 26. 

glistewnik Waga flo. pol. II. 
1 (często). 

ziele jaskółcze Lewart. 

— Przytoczony w tekście Uka- 
sńdela żółtnik oraz na- 
zwy w nocie nie są rodza- 
jowemi i niewłaściwie zo- 
stały tu wymienione lub 
wspomniane, 
chelone (Toum.) L. 

źółwik Wódz. chód, II. (86) 
(pospolicie); Czerw. 1398. 

żółwi obraz Pom. dyk. I. 197. 

tarcznik Kat. med. 0. 10 i 1. 1 1. 

brodatka Estrei. I. Cen. 6. 

brodownik Estrei. Kat. 2. 

czołwik Ukazi. 32. 



czółwik Waga hist. ros. II. 

217. 
chenolea Thunb. 

cbenolea Estrei. kat, 2. 
* chenopodiaceae — komosowate, 
portulaki Wódz. II. 208. 
lebiodowe Szub. naś. 53. 
łobodowe Pisul. gro. 75. 
lebiodowate Waga flo. pol. I. 

83 (często). 
łobodowate Chałub. bot. tab. 

VI. 632. 
mączyńcowate Hałat. pocz. 

194. 
komosy Jastrzęb. klucz. 35. 
mączyńcowe Pokor. bot. 60. 
komosowate Berd. flo. kra. 

289 (bardzo często); Czerw. 

1167; Berd. flo. tat. 567. 
sodnikowate Łap. pam. fi z. 

III. 211. 
chenopodieae. 

komosowe Czerw. 1173. 
chenopodium (Tourn.) L. — ko- 

mosa, 
gęsia stopa Klak. Dyk. I. 220 

(często), 
maczyniec Jan. flo. W. X. Ł. 

175 (często); Andrze. flo. 

akra. 21. 
mącznik Jan. flo. litew. 78 

(doóó często); J. Jun. flo. 

Lit. 125. 
gęsi ślad Kat. med. 0. 10. 

i I. 11. 
miącznik Kaczk. plant. 12. 
lebioda Key kwiat. 65. 
stopa gęsia Ney kwiat. 127. 



Sa/)WN[K RODZAJÓW ROŚŁIN. 



207 



^winiomord Ney kwiat. 129. 

kom osa Waga flo. pol. I. 443 
(bardzo często) Czerw. 1 1 77; 
Berd. flo. kra. 289; Sza- 
far. flo. poz. 100; Berd. 
flo. tat. 567. 

łoboda Jastrzeb. hist. nat. 491. 

— Cytowana w nocie Ukazi- 
dęła nazwa jest gatunko- 
wa a nie rodzajowa. 
Krherleria (Hall.) L. — ożobin, 

ożobin Ukazi. 33; Berd. flo. 
tat. 95. 

cherleria Łap. pam. fiz. XII. 
104. 
<:hilanthes = cheilanthes. 
chilochloa P. B. — chilochloa ^) 

brzanko w lec Andrze. flo. 
ukra. 8. 
chiloscyphus Corda. 

płozik Rostaf. bot. 98. 

wargowiec Błoń. pam. fiz. X. 
173. 

-chimaphila Miers. — pomocnik, 
zimozielone Pamp. flo. tre. 26. 
pomocnik Waga flo. pol. I. 

655; Berd. flo. kra. 228; 

Czerw. 1722; Andrze. flo. 

ukra. 41. 
gruszyczka Ejsm. pam. fiz. V. 

117. 
zimozieleń Łap. pam. fiz. VI. 

220. 
hraszyczka Kwieć. pam. fiz. 

X. 115. 



chimarrhis Jacq. 

dzierżan Ukazi. 33. 
chimonanthus Lindl. 

omłoda Ukazi. 33. 

omłota Wiśl. słów. 608. 
chiococca (P. Br.) L. 

śnieżnica Pom. dyk. I. 200. 

gronówka Estrei. II. Cen. 2. 

sniegówka Czerw. ogól. 12. 
Tak samo w indeksie po- 
dano sniegówka a nie cnie- 
gówka, mylnie więc Uka- 
2tb?W cytuje sniegówka. 

siężygron Ukazi. 33. 

sniegówka Czerw. 2008. 
chionanthus L. 

śnieżne drzewo Czarto. myś. 4. 

śnieżne drzewo Strum. Kat. 14. 

śniegowiec Pom. dyk. I. 200. 
Tak w tekście i tak w spi- 
sie, mylnie więc Ukaziciel 
cytuje śniegowiec. 

przekipień Ukazi. 32. 

śniegodrzew Kat. ant. II. 49. 

chirita Ham. 

zamorka Czerw. War. 240. 
chironia L. 

chironia Wódz. chodź. III. 195. 

hironia Pom. dyk. I. 201. 

centurya Estrei. I. Cen. 2. 

różelina Ukazi. 33. 

rożelina Wisi. slow. 608. 
chiróstemum ^ cheirostemon. 
* chlaenaceae. 

sarkoleny Wierzb, bot. 165. 



') Nie brzankowiec, bo ta naswa dawniej bjta nadana rodzajowi Gryp ais 
J tam masi bjć zatrzymana. 



208 



JÓZEF neSTAPlŃSKI. 



trójpiętkowat© Cbałiib. bot. 
tab. V. 651. 
chlamidomonas Efarb. 

zawlotnia RoBtrf. bIue. 817. 

chlenaceae = chlaenaceae. 
chlidanthus Herb. 

klidant Kat. med. III. 19. 

chlora (Renealm.) L. 

zielon Ukazi. 38. 

gorzklin Czerw. 1601. 
chloraea Lindl. 

zielon Czerw. 766. 

* chloranthaceae. 

zieleńcowal© Ohałab. bot. V. 
614. 

zielonokwiatowe Czerw. 1087. 
chloranthus Sw. 

zielonokwiat Wódz. III. 430; 

Czerw. 1089. 
ordowid Wódz. IV. 350. 
zielonokwiat Wódz. VI. ind. 

gen. 

chlorant Kat. med. III. 19. 
wichlin Ukazi. 33. 

chlorideae. 

chlorynkowe Czerw. 293. 
chloris Sw. 

chlorynka Czerw. War. 18. 
chlorophyceae. 

zielenice Rostaf. bot. wyż. 6. 

chlorophytum Ker. 
zieli bło Ukazi 33. 
zielistka Czerw. War. 40. 

chlorosplenium Fr. 

kustrzebka Błoń. pam. fiz. 
VIII. 92. 



zieleniak Błoń. pani. fiz. X 
166. 
chk>roxylon DC. 
paczyna Ukazi. 83. 
atłasowiec Czerw. 2604. 
chondria Ag. 

chrząntnica Jancz. Rozpr. akad. 

IV. 25. 

chondiilla (Tourn.) L. — utu>ar, 

kozi mlecz Klak. Dyk. 1. 122. 

powłoka Jan. flo. W. X. L. 

391; Jun. flo. Lit. 872; 

Andrze. flo. akra. 76. 

utwar Waga flo. pol. II. 466. 

Szafar. flo. poz. 126. 
kozinilecz Berd. flo. kra. 210f 
Czerw. 1943. 
chondrilleae. 

utwarowe Berd. flo. tat, 317. 
chondrioderma Rfski. 

szaroń Rostaf. ślaz. 7. 
chondnis Stacikh. 

chrzascica Czerw. 107. 
ohrząstnik Ukazi. S8. 
cbrząstnica Wisi. hist. nat. III^ 
391. 
diorda Staekb. 

etrónka Czerw. 118. 
sznarczak Rostaf. Rozpra.. 
Akad. IV. 205. 
chordeae. 
eznurczakowate Rostaf. Roz- 
pra. Akad. IV. 206. 
chorisia H. B. K. 

kolcodrzew Waga hist. roś. 
III. 164. 
chorispora DC. 

rozsobnik Czerw. War. 299- 



SŁOWNIK ROD£AJ6w ROÓŁIN. 



do» 



choristosporeae. 

podzielnozaro^ikowe Chałab. 
bot 573. 

chorizema Łabill. 

cboryzeraa Wódz. chód. III. 

196. 
skośnik Estreich. Kat. 2. 
wigust Ukazi. 33. 
krężyłka Czerw. War. 396. 

chroolepus Ag. 

hisiorek Czerw. 93; Szafar. 
flo. poz. 137. 

chrozophora Neck. 

niebiestnik Ukazi. 42; Czerw. 
1000. 

chrysanthemum L. — 9tooi4tń. 
złoto kwiat Klak. Dyk. I. 
123. Mylnie AAtoai Wa- 
ga cytuje w UhojnciśJu z } o- 
tokwiat. 

riocień Jun. flo. W.X.Ł.412 

(bardoo ecęnto); J.Jim. flo. 

LiŁ 361; Szafar. flo. poz. 

7S; Aiidrze. flo. ^kra. 62. 
AStokwiat ? Czarto. myś. ed. 

L 18. 
złotokwiat Cflarto. znyif. ed. 2. 

18 (iur}ei9ŚGiejX 
cbryzantym Sieimat. ogro. 

63. 

chryzantemy Wódz. dzień. I. 

101. 
kriJlik Ney kwiat. 60. 
stokroć wielka Ney kwiat. 127. 
jastrun Waga flo. pol. II. 243 

(ezęsto); Eerd. flo. kra. 192; 

Berd. flo. tat. 331. 



jastmii Kat. ant I. 10. (dos* 

często). 
króKki Hiieck. bot 81. 
marunka Hneck. bot. 81. 
chryzantyna Łom. bot 199. 
wołowe oko Waga hist roś. 

I. 163. 
maruna 2iajacz. Kom. farm* 
264. 
chri8ithrix Ł. 

palikfesek Ukazi. 34. 
dirysobcdaneae . 

zfatomięsowe Cbałnb. bat.flP7L 
* tftuyaobalanaceae. 

srfotofliwoirate Czerw. 3226. 
diryaobalamis Ł. 

złotomi^ CSiałub. bot. 9. 
złotosliw Ukazi. 34; Czerw. 
3227. 
chrysocoma L. — ałotogłiSw, 
złota czupryna Kluk. Dyk. I. 

124. 
chryzokoma Strum. Kat. 14. 
idotowłos Kat. niedz. I; Andnse. 

flo. akra. 79. 
złotogłów J. Jun. flo. Lit 342. 
złotogłowiec Waga flo. pol. 

ii. 360. 
złotogłdwiec Waga hist. tos. 
III. 106. 
chrysodium Fóe. 

ożółkla Czerw. War. 1. 
chiysogoiłiifla L. 

złotokolan Ukazi. 34. 
chrysoinyxa Ung. 

ogniczek Błoń. Pam. flz. X. 
143. 
chfyaophyilum Ł. 



UiLtmjtiiy do hUt. Jcs. pola. 1 djalektologil. Tom I. 



U 



210 



JOZRF ROSTAFIŃSKI. 



gwiaździste jabłko Wódz. chód. 

III. 177. 
złoto list Pom. dyk. I. 205; 

Czerw. 1690. 
złotoliść Kat. niedz. I. 
złoto list Wódz. VL ind. gen. 
chrysopsis Nutt. 

złociok Czerw. War. 182. 
chrysosplenium (Tourn.) L. — 

śledziennica. 
śledzienica Kluk. Dyk. I. 124 

(często) Berd. flo. tat. 232. 
śledziennica Jun. flo. W. X. 

L. 238 (często) J. Jun. flo. 

Lit. 179 ; Berd. flo, kra. 

155; Szafar. flo. poz. 108; 

Czerw. 2990; Andrze. flo. 

ukra. 89. 
złota czupryna Motty. flo. poz. 

78. 
czupryna złota Ney kwiat. 24. 
śledziennica Waga flo. pol. I. 

628. 
śledzienica Wiśl. słów. 608. 
śledziennica Hueck. bot. 122. 
śledziennik Miss. pam. fiz. 

XIV. 108. 
chrysostemma Less. 

przezłota Ukazi. 34. 
chuquiragua Juss 
gasła wa Ukazi. 34. 



chylocladia Grey. 

oklej ka Jancz. Rozpr. Akad. 
IV. 34. 
chymocarpus D.Don. 

miaższnica Czerw. 2685. 
chysis Lindl. 

ocieklica Czerw. War. 67. 
chytry dineae. 

skoczkowate Kostaf. śluz. 325. 
cibotium Klfs. 

otężałka Czerw. War. 11. 
skrzynecznik Skob. Krem. 101. 
cicadeae = characeae. 
cicca L. 

niesieez Ukazi. 34; Czerw. 
1007. 
cicer (Tourn.) L. 

cieciorka Kluk. Dyk. I. 125. 
Różne postaci tego wyrazu 
przytoczone w nocie Uka- 
ziciela sa nazwami gatun- 
kowemi. * 

cieciorka Czerw. ogól. I. 12. 
ciecierzyca Czerw. 8288. 
^ Przytoczony w Ukazicielu 
między imionami rodzajów 
włoski groch jest na- 
zwa gatunkowa, 
cichoraceae = dchorieae. 
cichoraceae Juss. ^) 
języczkowate Kluk. bot. 180. 



^) Cichoraceae Juss , Semifloscalosae Tourn. i LigruUflorae DC. są syno- 
fiimy, to tez wszystkie polskie ich nazwania zestawiłem tu razem ; ale inne pod- 
działy rodziny złożonych u Tourneforta, Jussieugo i Do (>audollea nie odpowia- 
•dają sobie. Tubuliflorae obejmują bowiem jak wiadomo i Flosculosae i Radiatae 
Tourneforta. Corymbiferae Jussiego obejmują wprawdzie caf>) Radiatae ale po 
«zęści także i Flosculosae, których inna częóć stanowi Cynarocephaleae Jussiego. 
Te wiec nazwy muszą być oddzielnie pomieszczone i nazywane. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



211 



podróźniki Wódz. II. 332. 
cy kory o we Pław. słów. 46. 
cychoryowe Motty flo. poz 62. 
półkwiatkowe Motty flo. poz. 

57. 
cykoryowate Waga flo. pol. 

I. 94. 
języczkowe Waga flo. poi. 

I. 95. 
półkwiateczkowe Chałub. bot. 

700. 
języczkokwiatkowe Chałub. 

bot. 710. 
podróżnikowe Chałub. bot. 

708. 
podróżnikowate Hałat. pocz. 

187. 
języczkokwiatowe Wiśl. hist. 

nat. III. 526; Czerw. 1927. 
cichorieae (jako plemię). 

podróżnikowate Czerw. 1927. 
podróżnikowe Berd. flo. tat. 

376. 
cichorium (Tourn.) L. — podró- 
żnik. 
podróżnik Kluk. Dyk. I. 126 

(bardzo często); Berd. flo. 

kra. 207; Czerw. 1930; Sza- 

far. flo. poz. 126; Berd. 

flo. tat. 376. 
cykorya Jun. flo. litew. 241 

(często) J. Jun. flo. Lit. 

379; Waga flo. pol. II. 

491; Andrze. flo. ukra. 76. 
flzczerbak Wódz. chód. II. (92). 
podróżnik? Wódz. chód. II. 

325. 
podróżnik Siemiąt. ogro. 52. 



podrużnik? Pacew. bot. 227. 

podrożeć 8kob. Krem. 102. 
Ukaziciel zacytował w no- 
cie z tak zwanej Mater 
verborum podrożeć; któ- 
ra to nazwa, choćby nie by- 
ła falsyfikatem, byłaby tyl- 
ko gatunkowa. Skobel zro- 
bił z tego podrożeć, wbrew 
duchowi naszego języka. 

— Cytowana w nocie Ukast- 
cielą c y k o r e a jest nazwą 
gatunkową. 

dcuta (Tourn.) L. — cykuta. 

szaleń Kluk. Dyk. 1. 128 (czę- 
sto); J. Jun. flo. Lit 114; 
Andrze. flo. ukra. 24. 

szalej Motty flo. poz. (często); 
Waga flo. pol. I. 491 ; Berd. 
flo. kra. 156; Szafar. flo. 
poz. 103. 

szalen Zawadź, flo. Iwo. 199. 

świnia wesz. Pamp. flo. tre. 18. 

weszka Czerw. 2111. 

cykuta Berd. flo. tat. 236. 

— Cytowana w Ukazicielu na- 
zwa Falimirza w o d n a cy- 
kuta jest oczywiście na- 
zwa gatunkową. 

cienkowskia Rfski. 

cienkowskia Rostaf. śluz. 7. 

cimicifiiga L. — pcUica. 

pluskwowe ziele Pom. dyk. I. 

206. 

pchlica J. Jun. flo. Lit. 217. 

plusk wica Berd. flo. kra. 65; 

Szafar. flo. poz. 114; Czerw. 

2299; Berd. flo. tat. 22. 

U* 



212 



łÓMRF MMnrAKŃflKI. 



pltukwopłoch Aadree. io. 

ukra. 49. 
phiskiewiiik Łap« Pam. fiz. I. 

196. 
ctncbona L. 

kiaut Kłuk. Dyk. I. 130. 
ohiaa Geerw. ogóL t2. 
ehinowiec Ceerw. 8043. 
diaswo chinowe Bcrd. bot 193. 
dnewo kinowa Bard. bot 1 93. 
ckiaówieo Waga hiBt. roś. III. 

169. 
kinowiec Skob. Krem. 103. 
*• Podana w Ukamouli$ oaswm 

kinkina nie ^^eal naawa 

nMkajowa. 
* cincfaonciae ^). 

ckinowe Cbałabi bot 701. 
ełusoweowate Cierw. 2021. 
chiBomte Becd. bot. 193. 
cinchoneae '). 

ekinowcoiire Csarw. 2090. 
cindidottts P. B. 

nurzyplas Błoń. Pam. fia. łX. 

212/ 
etnerana Ł. — pąneUc, 

popieloe Klak. Dyk. I. 131 

(osęsto). 
popielnik Jaa. flo. lilew. 255 

(bardzo oaęsto) J. Jan. fla. 

lit 864; Waga fla pol. 

II. Ą0»; SzaJEar. flo. poa. 

129; Andrae. flo. akia. 83. 
popielnica Strum. kat. 12. 
popielica Leśaiew. ogro. 341. 



pc^Małek Berd. flo. kra. 193; 

Bard. flo. tat. 388. 
mróa O pielęg. kwiat 44. 
cuma L. 

cienica Ukazi. 34. 
rianamoimun (Bana.) BI. 
cynamon Kat med. O. 11. 
ey namoDowśee Czerw. 1 1 24 

(pospolicie). 
akorzyaiec Skob. Krem. 104. 
skórzyniec? Skob. Krenoi. 148. 
CHMiiam RiskL 

popielatka Rostaf. ślaz. 153. 
cifiura AuU. 

nakwielica Waga hist roń. III^ 

168. 
circaea (Toarn.) L. — oaartawa, 
czarownica Klak. Dyk. I. 131 

(aiekiedy). 
czarnokwit Jon. flo. W. X. L. 

87 (eaęeto) J. Jun. fl. Lit. 

12; CzM-w. 9032; Andrze. 

flo. ukra. 2. 
enrownik Pamp. flo. «i«» 3. 
czartawa Waga flo. pol. 1. 147 

(caęsto) Berd. flo. kra. 145;^ 

Staafar. flo. poa. 88; Berd. 

flo. tat 301. 
ezartownik Czerw. War. 374* 
czarnokwiat Hoeok. bot. 160. 
"— Uhasieml podaje ta mi^ 

dsy nazwami rodsafowemi: 

ezyraidło i niewieście 

p 8 i a y . Ostatnia nazwa 

jest gatunkowa tego same- 



*) Jako podrodsiim lub osobna rodsina u Berdaua. 
^ W anacaenia pl«mieiua. 



BŁOWHIK BOOBJUÓW BOAŁIN. 



218 



go pnjBajnkiiiej rodsąju; 
druga odnosi aię do całkMm 
innej rośliny i aiewiadonio, 
z jakiej racyi została tu 
wstawiona. 



czamokwitowe Czerw. 908S. 
czarta wowe Berd. flo. tat.801. 
cirrhaea Lindl. 

dcióbiwąs Czerw. War. 63. 
<:irrhopetalum Lindl. 

wąsicha Cierw. War. 69. 
<:ir8ium DC. — ostroień. 

ostrożeń J. Jun. flo. Lit 887 
(poepolicie); Waga flo. pol. 
IL326; Berd. flo. kra. 198; 
Czerw. 1915; Andrze. flo. 
ukra. 77; Berd. flo.tat. 351. 
oset Andrae. nauk. 178. 
drapacz Pamp. flo. tre. 52. 
oetroźen? Metz. bot. 51. 
ostróźeń Wiśl. słów. 608. 
ostrzeń Szafar. flo. poz. 128. 
sierpik Ency. roi. I. 603. 
cissampelos L. 

wdrzanka Ukazi. 35. 
kruBzota Czerw. 2342. 
cissus L. 

winobluszcz Wódz. chód. IIL 
211 ( pospolicie) Czerw. 
2609. 
piączek Andrze. Bess. 413. 
winnik Kat. med. III. 19. 
dstiflorae. 

czystkowcowe Rostaf. bot. wyż. 
156. 
* cistinaceae. 

czystki Wódz. II. 522. 



oystysowe Wierzb, botw 171. 
czystkowe PisnI. gro. 197. 
czystkowate Cłiałab. boŁ tab. 

Vm. 650 (pospolicie) Czer. 

2780. 
posłonkowato Ejsm. Fam. fiz. 

V. 120. 
Gtatus (Tonn.) L. 

czystek Kluk. Dyk. I. 132 

(pospolicie); Czerw. 2782. 
koaiolep Zapol. gosp. I. 15. 
cyst Sieniiat. ogro. 53. 
róża pszczelna Siemiatogro. 53. 
stotolifió Wierzb, bot. 171. 
czystek? Motty flo. poz. 77. 
oystek Estrei. Kat. 2. 
citharexylum L. 

skrzypcowe drzewo Pom.dyk. 

L 214. 
bandurowiec Wódz. III. 300 

(często), 
skrzypiodrzew Kat. med. O. 11. 
skrzy pcodraew Kat. med. I. 12. 
gigawa Ukazi. 35. 
citrosma R. et P. 

cytronatka Ukazi. 35. 
citruUus (Forsk.) Scbrad. — 

arbuz. 
harbuz Czerw. War. 311. 
arbuz Waga hist. roś. II. 182. 
kolokwint Wąso. farm. 181. 
citrus L. — cytryna. 

cytryna Kluk. Dyk. I. 183 

(pospolicie); Czerw. 2571 
pomarańczowe drzewo Kuber. 

hist. nat. 47. 
cytrynowe drzewo Kuber. hist. 

nat. 47. 



214 



JÓ2SEF ROSTAFIŃSKI. 



pomarańcza Wódz. chód. III. 

214. 
pomarańczka Siemiat. ogro. 66. 
cytryniec Skob. Krem. 106. 
cladanthus Cass. 

sochatka Czerw. War. 142. 
cladium P. Br. — ktoó, 

kłóć Waga flo. pol. 153 (po- 
spolicie) Szafar. flo. poz. 89; 
Berd. flo. tat. 695. 
marzyca Andrze. flo. ukra. 4. 
cladonia Hoffm. 

chrobotek J. Jun. flo. Lit. 483 
(pospolicie) : Czerw. 1 35 ; 
Szafar. flo. poz. 137. 
porost renowy Lewart. hist. 

nat. 304. 
chuobotek? Pace w. bot. 184. 
chrobatek? Kwieć. Pam. fiz. 

XIV. 33. 
chrobotnik Kzepec. bot. 223. 
cladoniaceae. 

chrobotkowe Czerw. 135. 
chrobotkowate Błoń. Pam. fiz. 
IX. 96. 
cladophora Ktz. 

zielonka Rostaf. bot. 86. 101. 
gatęzotka Czerw, 
zielenica Rzep. bot. 219. 
cladosporium Lk. 

sadzak Czerw. 15; Szafar. flo. 

poz. 138. 
nalistnik Łom. bot. 87. 
cladractis Raf. 

skry cień Czerw. War. 418. 
clandestina (Tourn.) Endl. 

skrytka Czerw. 1455. 
clandestinaria Spach. 



skrytopłatka Czerw. ogól. 454. 
clarkia Parsh. 

klarkia Strum. ogro. II. 36 U 
dzierotka Ukazi. 36. 
clathroptychiaceae. 

dęblikowate Rostaf. śluz. 224. 
clathroptychium Rfski. 
dęblik Rostaf. śluz. 7. 
clathrus L. 

bedłka kratkowa Kluk. Dyk. 

I. 136. 
bedłka Poin. dyk. I. 215. 
prochówka Ukazi. 36. 
clavaria Yaill. 

bedłka pałeczkowa Kluk. Dyk. 

I. 136. 
goździeniec Jun. flo. W. X. 
L. .^168 (często); J. Jun. flo. 
Lit. 547; Czerw. 33. 
krużki Pamp. flo. tre. 69. 
goździanka Czerw. 33 (często); 

Szafar. flo. poz. 137. 
kozia broda Ency. roi. III. 75. 
goździec Błoń. Pam. fiz. X. 
145. 
clavariacei. 

goździankowe Czerw. 33. 
goździeńcowe Błoń. Pam. fiz. 

VIII. 80. 
goździeńcowate Błoń. Para. fiz. 

IX. 73. 
clavariella Karat. 

goździeńczyk Błoń. Pam. fiz. 
X. 145. 
claviceps Tuli 

bnławinka Skob. Krem. 108. 
nasionak Trapp. farm. I. 9. 
sadzak Rzepec. bot. 231. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



215 



sporysz. Łom. bot. 90 (pospo- 
licie). 
clavija R. et P. 

wieńezyeha Czerw. War. 250. 
clavulina Schrot 

goździeniec Błoń. Pam. fiz. 

IX. 73. 
claytonia (Gronov,) L. 

polęgwa Ukazi. 36. 
cleistocactus Lem. 

stulikakt Czerw. War, 322. 
clematideae. 

powój nikowate Waga flo. pol. 

I. 115. 
powojnikowate Chałub. bot. 

650; Czerw. 2257. 
powój itikowe Berd. flo. kra. 53. 
clematis (Tourn.) L. — powojnik, 
powój motyli Kluk. Dyk. I. 

137. 
powojnik Jun. flo. W. X. L. 

288 (bardzo często); J. Jun. 

flo. Lit. 225; Waga flo. 

pol. II. 24; Berd. flo. kra. 

53; Czerw. 2257; Andrze. 

flo. u kra. 51. 
klematida Czarto. myś. 4. ?7Aa- 

ziciel mylnie przytacza 

klematy da. 
powój motyli Wódz. chód. I. 

178. 
powój Strum. Kat. 16. 
motyli powój Wódz. I. 159. 
powojnik Kat. niedz. III. (czę- 
sto), 
motylipowój Kat. med. 0. 12 

i I. 13. 
wić Estrei. I. Cen. 6. 



motylopowój Estrei. Kat. 2. 

wijnik Kat. med. III. 20. 

pleść Ukazi. 36. 
cleome DC. 

kleome Wódz. III. 441. 

kleoma Szacfa. ogro. III. 83. 

pigułecznik Kat. med. II. 17. 

chełpa Ukazi. 36; Czerw. 2449. 

pigułecznik Czerw. 2449. 
cleomeae. 

chełpowe Czerw. 2449. 
cleonia L. 

żywitwa Ukazi. 36. 
clerodendron L. 

fortuna Wódz. chód. III. 177. 

losowe drzewo Pom. dyk. I. 
217. 

fortunka Estrei. I. Cen. 2. 

los Kat. med. III. 20. 

szczęśliwoń Ukazi. 36. 

szcz^slin Czerw. 1248. 

szczęscin Czerw. War. 202. 

klerodendron Berd. bot. 206. 

yolkameria O pielęg. kwiat. 46. 
clethra L. 

kletra Czarto. myś. 4. 

olszówka Wódz. III. 388. 

orszł-lina Ukjizi. 36. 

olchówka Czerw. War. 266. 
Czerwiakowski cytuje jako 
autora tego imienia Wo- 
dzickiego, ale mylnie. Wo- 
dzicki tak w cytowanem 
powyżej miejscu jak i w t. 
IV (355) orazwindex. gen. 
T. VI. ws^^ędzie rodzaj ten 
nazywa olszówka. Co praw- 
da vv tomie I. str. 163, na- 



216 



JÓSRP BMTAPIŃBKI. 



zywając gatunki kleira 
w wyliczeniu nazw eudzo- 
ziemskich tego rodswju przy- 
tacza rosyjskie o Ich ów- 
ka i stąd poszedł aapewne 
U§d Czerwiakowskiego. 
Może hyi zresztą, że Czer^ 
wiakowski nie ezedl do sa- 
mego iródła, tylko powtó- 
rzył cytatę Antoniego Wagi 
z Ukaziciśla, który (1. c.) 
przytacza : olszówka 
albo olchówka W.prsez 
tę sama nieuwagę, 
cłiantlius Solan. 

kliant Kat. med. III. 21. 

klianthus Estrei. kat. 2. 

łódczak Czerw. War. 457, bo 
tak sprostowano tu wydru- 
kowany na str. 407 Idd- 
czak. 

śliczna wyczka Langie ogro. 
90. 
clibadium L. 

klijowiec Pom. dyk. 1. 218. 
Ukazioiel mylnie cytuje 
klejowiec. 

obychło Ukazi. 36. 
clidemia D. Don. 

zagniewa Ukazi. 36. 
cliifortia L. 

. kłiforcya Wódz. chód. III. 
217. 

klifforcya Eatrei. I. Cen. 2. 

)akoślin Ukazi. 35. 

wykrzywka Ukazi. 313. 
<limatium W. et M. 

drabik J. Jan. flo. Lit. 456. 



clinopodi«m (Toum.) L. — sio- 
rzyszek. 
storzyszek Kluk. Dyk. L 138 
(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 
233; Waga flo. pol. U. 67; 
Berd. flo. kra. 270; Czerw. 
1312; Szafar. flo. poa. 115; 
And)*se. flo. ukra. 54; Berd. 
flo. tat 529. 
storyszek Pom. dyk. I. 219. 
sterczy szek Ney kwiat. 128 
pod Chenopodiumt ale to 
oczywista pomyłka druku, 
tem bardziej, źe przytoczo- 
na nazwa niemiecka brzmi 
wirbeldoste i tu się odnosi. 
Podobnie zresztą nazy wa też 
ten rodzaj Wiśl. słów. 608 
cHntonia Dougl. 

zastroja Czerw. War. 163. 
clitocybe Fr. 

kjkorodek Kwieć. Pam. fiz. 
XIV. 32. 
cUtopiłus. 

rumieniak Kwieć. Pam. fiz. 
XIV. 32. 
clitoria L. 

klittorya Wódz. chód. III. 548. 
klitorva Strum. kat. 16. 
łechcianka Pom. dyk. I. 219. 
nętlina Ukazi. 36. 
łechtka Czerw. 3319. 
clivia Lindl. 

kliwia Kat. med. III. 21. 
strzeluń Czerw. War. 54. 
clomenocoma Cass. 

pilsnica Czerw. War. 138. 
closterium Nitsch. 



SŁOWNIK RODZAJÓW BOŚŁIN. 



217 



iiowik Rostaf. tinz. 326. 
dusia (Plam) L. 

balsamodraew Kat med. 0. 12. 
i I. 13. 

kłiisya Cserw. ogól. 122. 

kbiizya Estrei Kat 2. 

okrętnica Ukąsi. 36. 

okrętla Czerw. 2537. 
<:lu8ieac. 

okrętlowe Czerw. 2537. 
cluytia L« 

klacya Kluk. Dyk. I. 139. 

klutya Wódz. chód. III. 218. 

klujcya EatreL I. Cen. 2. 

klukomian Ukazi. 36. 
clypeola L. 

tarczyk Kluk. Dyk. I. 139. 

kaletka Ukazi. 36. 

tarczka Czerw. War. 297. 

— Cytowane w nocie Ukassi- 
ciela imię kaletki jest 
gatunków**} nazwa. 

cneonicn Ł. 

wilczy pieprz Wódz. III. 627. 
pusznik Estrei. I Cen. 2. 
pysznik Estrei. Kat. 2. 
przeólagwa Ukazi. 36; Czerw. 
3486. 

— Ukaziciel między nazwami 
rodzajowemi odnoai tu w i 1- 
czopieprZ) cytując jako 
autora Czerwiakowskiego. 
Tymczasem w Bot. ogól. 
p. 323) wilczopieprzero na- 
zwany jest gatunek Cneo- 
rum tricoccum i tak samo 
w Bot. szczególnej (pag. 
3486). I nazwa przytoczona 



w nocie Dkmziciela tu nie- 

naleśj. 
cnestis Juss. 

żołeeznica Ukazi. 36. 
cnicus (Tourn.) L.-^ drapacz. 
drapacz Kluk. Dyk. I. 139 

(pospolicie); Czerw. 1903. 
bernardynek Andr.Berd. 414. 
osetnik Demb. flo. lek. 192. 
cmdium Cusson. — biedrtycznik, 
ściernica Andrze. Bess. 414; 

Berd. flo. kra. 161. 
knidum? J. Jon. flo. Lit. 74. 
knidyum J. Jun. flo. Lit. 112. 
koprownik Pamp. flo. tre. 17. 
biedrzycznik Waga flo. pol. I. 

(pospolicie) 486; Szafar. flo. 

poz. 102. 
koprek Andrze. flo. ukra. 26. 
biedrzysznik Łap. Pam. fiz. I. 

196. 
biedzycznik Ejsm. Pam. fiz. 

V. 117. 
biedrzyniec Ejsro. Pam. fiz. 

VI1L 142. 
cnidoscotus Pohl. 

parzyguz Czerw. 986. 
cobaea Cav. 

kobea Wódz. chód. III. 198. 
sępota Chałub. bot. 9. 
kobeks (ta) kat. ant. I. 11. 
niebieski bluszcz O pielęg. 

kwiat. 46. 
filiżanki Jank. kwiat. 150. 
cobaeaceae. 

sępotowate Chałub. bot. tab. 

XIV. 687. 
coburgia Sweet. 



218 



JOZEF ROSTAFIŃSKI. 



koburgia Kat. med. II. 18. 
pyszka Czerw. War. 53. 
coccochloris Spren. 

wy mocznica J. Jun. flo. Lit. 
508. 
coccocypselum P. Br. 

czubica Czerw. War. 174. 
coccoloba L. 

kokoloba Wódz. chód. III. 

549. 
morskie grono Pom. dyk. 1. 

222. 
gronodrzew Kat. med. 0. 12 

i I. 13. 
rozdestnica Ukazi. 37 ; Czerw. 
1152. 
coccomyces De Not. 

guzicznik Błoń. pam. fiz. XIV. 
91. 
cocconeideae. 

pawęźko\^e Sypniew Diat. 525. 
cocconeis Ehrb. 

pawężka Sypniew. Diat. 550. 
cocconema Ehrb. 

nauszka Sypniew. Diat. 530. 
cocculus (C. Ba uch.) DC. 
rybotruj Chałub. bot. 652. 
rybitrutka Ukazi. 37; Czerw. 

2338. 
trutka Czerw. 2338. 
rybitrut Skob Krem. 111. 
cochlearia L. — warzęcha, 
warzęcha Kluk. Dyk. I. 140 
(pospolicie); J. Jun. flo. 
Lit. 262; Czerw. 2405; 
Szafar. flo. poz. 119; An- 
drze. flo. ukra. 61. 
warzech wa Zapol. gosp. I. 513. 



warzecha Wódz. chód. II. 299' 

(dość często), 
chrzan Waga flo. pol. IL 144. 
warzucha Ukazi. 37; Berd. flo. 

kra. 81; Berd. flo. tat. 54. 
warzachwa Pace w. bot. 100. 
warzęchwa Pacew. bot. 170. 

— Tę nazwę przytoczył jui 
przedtem Ukazidel obok 
warzuchy, podając jako jej 
źródło botanikę ks. Kluka, 
w której sa same tylko 
nazwy gatunkowe; tu zo- 
stała użyta jako rodza- 
jowa. 

cochliopetalum Beor. 

czepcza Czerw. War. 56. 
cochlospermum Kth. 

ślimacznik Czerw. 2522. 

cocoineae. 

kokosowe Czerw. 453. 

cocos L. -- kokos. 

kokowe drzewo Kluk. Dyk. 

I. 141. 
kokosowe drzewo Szacfa. ogro. 

III. 184. 
kokos Andrze Bess. 414 (po- 
spolicie); Czerw. 461. 

palma kokosowa Pisul. pop. 84. 
drzewo kokowe Lewart. hist. 

nat. 274. 
pożywka Skob. Krem. 112. 
żywnica Skob. Krem. 112. 

^ Podana w cytacie Ukazi- 
cielą nazwa Kokosowa 
palma jest nazwą gatun- 
kową. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



219 



codarium Solan. 

zwiaii Ukazi. 37. 
codiaeum (Runiph.) A. Jaas. 

troiskrzyn Ukazi. 37. 

makówczak Czerw. 991. 
codon L. 

draźlinek Ukazi. 37. 
codonieae. 

czarostkowate Błoń. Pam. fiz. 
X. 174. 
codonopsis Wall. 

dzwonistęp Czerw. War. 166. 
coelebogyne J. Sra. 

saniopłodka Czerw. War. 358. 
coelestina Cass. 

niebianka Kat. med. II. 18. 

nieboradka Ukazi. 37. 
coelia Lindl. 

skrzydliszcz Czerw. W^ar. 59 
coeloglossum Hartra. — ozorka ^) 

podkolan Drym. pam. fiz. IX. 
105. 
coelogyne Lindl. 

kapturzyk Czerw. War. 59. 
coelospermae. 

wklęsłonasienne Waga flo. pol. 
I. 101. 

zgiętoziarnowe Chałub. bot. 
679. 

wgiętonasionowe Czerw. 2197. 

wgiętonasienne Rostaf. 
coffea L. — kawa. 

kawa Kluk Dyk. I. 142 (po- 
spolicie); Czerw. 2002. 

kawowe drzewo Pamp. flo. tre. 
13. 



drzewo kawowe Wit. świat. 

I. 67. 
kawowiec Skob. Krem. 113. 

cofTeaceae. 

kawowe Chałub. bot. 701. 

kawowate Czerw. 1972. 
coix L. 

łza Kluk Dyk. I. 144. 

łza Joba Wódz. VI. ind. gen. 

łzawica Czerw. 273. 

* colchicaceae. — zimowitowate, 
zimowity Wierzb, bot. 169. 
zimowitowe Pisul. gro 40. 
zimowitowate Hałat. pocz. 195 
(pospolicie). 

colchiceae. 

zimowitowe Czerw. 495. 

colchicum (Tourn.) L. — zitnowtL 
zimowit Kluk Dyk. I. 144 

(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 

151; Czerw. 496; Berd. flo. 

kra. 350; Andrze flo. ukra. 

36; Berd. flo. tat. 680. 
rozsiad Zapol. gosp. I. 551. 
zimowił Kasper, roi. II. 172. 
gwiazdosz Kaczk. plan. IH. 
sasanka Przew. roi. prze. I. 

267. 
Ziemowit Demb. flo. lek. 82. 

— Podany w nocie Ukaziciela 
Z i m o k w i t jest nazwą ga- 
tunkową. 

coldenia L. 

raeiąg Ukazi. 37. 
coleochaete Brób. 



*) Bo podkolan jest z dawien dawna rodzajowa nazwą do Platanthera. 



220 



JÓZBF KOSTAFIMSKI. 



tarczowłoe RoBtaf. Pam. akad. 
IL 163. 
coleonema Bert. et Wendl. 

wżłobia Czerw. War. 361. 
coleosporium Lćv. 

plamek Błoń. Pam. fiz. VIII. 79. 
coleus Lour. 

pochwiatka Chałub. bot. 9; 
Czerw. 1262. 

paczula Wisi. hist nat. III. 
616. 

kogucik Karwac. chód. 20. 

amerykańska pokrzywa Jank. 
kwiat. 161. 

pokrzywa amerykańska Jank. 
kwiat. ogro. 399. 
coUabium BI. 

zwarźa Ukazi. 37. 
coUaea DC. 

wiazisz Czerw. War. 416. 
collema Hoffm. 

galaretnica Łom. bot 104. 
coUetia Comm. 

kollecya Czerw. ogól. 277. 

samociernia Ukazi. 38. 
coUinsia Natt. 

przymilatka Ukazi. 38. 

zronka Czerw. 1302. 

przyrailotka Czerw. War. 226. 
collinsonia L. 

pomachra Ukazi. 38. 

zronka Czerw. War. 192. 
coUomia Nutt. 

pieszczot ka Chałub. bot, 297. 

pieszczotniea Czerw. War. 470; 
tak bowiem poprawiono 
pieszczotkę ze str. 211. 
collybia Fr. 



kółkorodek Kwieć. Pam. flz. 
XIV. 32. 
colocasia Schott. 

klesnica Czerw. 786, gdzie 
tak poprawiooo kleśniec 
podany na str. 362. 
kolokazya Waga hist. roń. 

II. 11. 
2alotka Langie ogro. 92. 
egipskie obrazki Langie ogro. 
92. 
cdocyntfais Toum. 

kolocynta Czerw. ogól. 437. 
kolakwint Ukazi. 37. 
kolokwintyda Lewart. hist. 
nat. 271. 
columellia R. et P. 

twardzień Waga hist. roś. L 
300. 
columnea (Plum ) L, 

kolumna Wódz. cbod. III. 179. 
columnea Wódz. III. 319. 
kolumnea Estreich. I. Cen. 2. 
oży stroją Ukazi. 38. 
columniferae. 

wiązkowe Kluk bot. 164. 
słupczaste Czerw. War. 338. 
podsadowe Rostaf. bot. wyż. 
157. 
colutea (Tourn.) L. — maszenki. 
moszenki Kluk Dyk. I. 146 
(pospolicie); Czerw. 3281. 
moszenka Zapol. gosp. I. 161. 
moszczenki Kasper, roi. II. 

170. 
miesznik J. Jun. flo Lit. 302. 
moszenki Pamp. flo. tre. 50. 
miechunki Leśniew. ogro. 425. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



221 



monssenki Strnin. ogro.II. 961. 

tntflzezelma Chałnb. bot. 406. 

miechunka Biern, ogro. 341. 

truseczelnia Wit. świat. II. 126. 

pęcherki Pacew. bot. 255. 

senes dziki Langie ogro. 93. 

^ Jaż poprzednio cytował to 
iroię Ukcusieid^ ale niewła- 
ściwie; ta nźyte zostało 
w znaczenra nazwy rodza- 
jowej. 

nioszęka Ja^trzęb. hist. nat. 591. 

^ Przytoczona w Uhamci&iu 
nazwa moszenkowe 
drzewo jest mylnie po- 
dana, bo jest nazwa gft- 
tnnkowa. 
coluteocarpus Boise. 

moszenntea Ozerw. War. 297. 
coljrthrum Sebott 

przegorczyn Ukazi. 38. 
comamm L. — nedmłopaleernitk, 

siedmpalecznik Kluk. Dyd. I. 
146 (najczęściej ) C«©rw. 
3163. 

pałecznik Jun. flo. W. X. L. 
277. 

siedmpalusznik Czarto. mys. 
1& 

siedmiopaleezRik 2iawadB. flo. 
]wo. 187; Szafar. flo. poz. 
113. 

pałecznik Wiśl. słów. 609. 

siedmpalecznik Berd. flo. kra. 
134; Berd. flo. taL 177. 

pięćperst AsiLrae* flo. ukra. 47. 

srebrnik Karo Pam. fiz. I. 
263. 



comatricha Preuss. 

czuprynka Rostaf. śluz. 7. 
* combretaceae. 

tmdBiezkt>w«te Cbałnb. bet. 
tab. KI. 682; Czerw. 3086. 
combretum (LOfl.) L. 

kombretum Wódz. III. 569. 

sznurek Kat. nied. II. 18. 

trudziczka Cfaałub. bot. 9. 
cotnctes Ł. 

dmitlawa Ukazi. 38. 
commelina (P!uni.) Ł. 

kommelina Wódz. chód. IIL 
180. 

eommetina Wódz. III. 161. 

komelina Pom. dyk. I. 22& 
(często). 

przewdziękła Chałub. bot. 17 
(eięsto). 

strojka Czerw. 476. 

strójka Waga hist. roś. I. 293. 

przewdziękła Kat. WoI. 90. 

przewdzięklb Kat. Józ. 4. 
*€ommeIinea€. 

kommeliny Wierzb, bot. 168. 

kt>melinowe Pizul. gro. 37. 

przerwdzicklowate Chałub. bot. 
tab. IV. 696. 

strojkfiWAte Czerw. 474. 

kMDeljB0waile Berd. bot. 162. 

8tpójkowa^e Waga hist. roś. 
II. 39. 
comtnersonia Forst. 

przepał UkazL 38. 
commidcndron (Buroh.) DC. 

świętołian. 
comocladia P. Br. 

oczern Ukazi. 38. 



222 



JÓZRF ROSTAFIŃSKI. 



^compositae — złoione. 

złożone Kluk bot. 164 (pospo- 
licie), 
składłe Zapol. gosp. I. 177. 
głowozrosłe Ziipol. gosp. I. 175. 
zrosłogłówkowe Szub. nas. 31. 
koszyczkowe Pokor. bot. 99. 
koszyczkowate Rzepec. bot. 

122. 
złoźonokwiatuwe Błoń. Pam. 
fiz. XII. 140. 
comptonia Banks. 

komptonia Wódz. chód. III. 

218. 
pojemka Ukazi. 38; Czerw. 

864. 
torfówka Kat. ant. II. 49. 
conchophyllum BI. 

małżolist Czerw. 1672. 
condaminea DC. 

cięgota Ukazi. 38; Czerw. 2028. 
conferva Lk. 

wodne nici Kluk. Dvk. I. 146. 
zrostnica Jun. flo. W. X. L. 

553. 
wodna nić Kuszań. l5hr. 291. 
konferwa Kuszań. liłhr. 291. 



zielenica J. Jun. flo. Lit. 504 
(często); Czerw. 95. Szafar. 
flo. poz. 137. 

rzęs włosienny Ziemian, galie. 
III. 82. 

nici wodne Ncv kwiat. 87. 

mi 

glon Ukazi. 38. 
confervaceae *). 

zieleiiicowate Hucck. bot. 195. 

zielenico we Łom. bot. 98. 
confervaceae =^ confervoideae. 
confervae ^ confervoideac. 
conferveae 2). 

zielenice Łom. bot. 100. 
confervinae = confervoideae. 
confervoideae ^). 

zielenice J. Jun. flo. Lit. 500. 

zielenicowe Czerw. 94. 

glony Jastrzę. klucz. 13. 

włókna wodne Hałat. bot. 9. 

zrostnice Hałat. bot. 9. 

nici wodne Jastrzęb. hist. nat. 
279. 
coniferae — iglaste. 

iglaste Szub. nas. 22. 

szyszkowe Wódz. II. 622 (po- 
spolicie ) ; Czerw. 826. 



^) w znaczeni II mniej więcej taktem, co Chlorosporeae lub Zoosporeae 
autorów i moje Chlorophjceae (patrz tego wyrazu) o ile doj6ć mogłem. 

') W znaczeniu naj szczupłej szem, jako mała, rzetelnie naturalna, z nie- 
wielu rodzajów złożona rodzina. 

^1 W pojęciu, możnaby powiedzieó najbatamutniejszem, tak jak pojmowai; 
Agardh a zatem w danym razie obejmujące rodzaje nie tylko sinic ale nawet 
pewnych krasnorostów. W ogóle w nazwach łacirskich tu pokrewnych istnieje 
wiele bałamuctw a z małych czasem wzmianeczek naszych autorów trudno naj- 
częściej dojść, co, ściśle biorąc, mieli na myśli. Starałem się sumiennie tę rzecz 
rozwikłać. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



228 



Wprawdzie ks. Kluk ma 
(Klak bot. 183) gromadę 
roślin szyszkowych, ale tak 
nazywa Araeutaceae (patrz 
tego wyrazu); wśród nich 
zna też i rzęd szyszkowy, 
do którego wchodzą koni- 
fery, ale wchodzi też olsza 
i grab; nie nioźna go więc 
tu cytować. 

szpilkowe Waga fio. pol. I. 81. 

szyszkorodne Waga flo. pol. 
I. 81. 

drzewa szpilkowe Hałat. bot. 
37. 

szyszko watę Karo Pam. fiz. 
III. 83. 
coniocybe L. 

pruszyk Ukazi. 39. 

strupnica Czerw. 133. 
coniomycetes. 

proszniki J. Jun. flo. Lit. 513. 

proszniaki Czerw. 5. 

śniecie Czerw. 5. 

proszniaki Rzepec. bot. 229. 

obłóczaki Rzepec. bot. 224. 
coniophora. 

stęchlinek Błoń. pam. fiz. XIV. 
70. 
conioselinuni L. 

szczwoligorz Czerw. War. 264. 
coniothalami. 

proszkowate Chałub. bot. 581. 
conium L. — pietrasznik, 

świnia wesz Kluk. Dyk. I. 
148. 

pietrasznik Jun. flo. W. X. L. 
184 (bardzo czysto); J. Jun. 



flo. Lit. 120; Andrze. flo. 
ukra. 80. 

cykuta Kuszań. fun. 440. 

świnia wesz ? Motty flo. poz. 70. 

pietrasznik Demb. flo. lek. 56. 

wesz świnia Szafar. flo, poz. 
103. 

szczwół Waffa flo. pol. I. 515 
(często); Berd. flo. kra. 168; 
Czerw. 2192; Berd. flo. 
tat. 265. 

szczwoł Atlas hist. nar. 171. 

szcza wół Łom. bot. 233. Może 
i błąd, ale taksamo zapi- 
sano w indeksie na str. 372. 

świniak Jastrząb, hist. nat. 509. 

^ Przytoczone w nocie Uka- 
siciela formy imienia pie- 
trasznika odnoszą się do 
nazwy gatunkowej. 

* connaraceae. 

bobniowate Chałub. bot. tab. 

XI. 662. 
wiślibobowate Chałub. bot. 662. 

connarus L. 

bob drzewny Pom. dyk. I. 227. 
Tak samo i w spisie, na 
końcu tomu ; mylnie więc 
Ukaziciel cy tu je bób drze- 
wny. 

wiślibób Ukazi. 38. 

conobea Aubl. 

konobea Kat. med. III. 21. 

conocarpus Gilrtii. 

sęczowina Ukazi. H9. 

szyszcze Czerw. H045. 
conomitrium Mont. 



224 



I^RP B0flTAVIŃ8Kf. 



I 



fitudziennik £9oń. Pam. fiz. 
IX. 212. 
conophallos Scln^tt. 

pytnia Cmtw. War. 80. 
conopodiitm Kocb. 

Btożynek Waga hret. roś. II. 
716. 
contortae. 

aBwitae Caerw. War. 176. 
conva]laria Ł. — konwalia. 
konwalia Kluk Dyk. I. 149 
(pospolłcie); J. Jan. flo. Lit. 
146; Waga flo. pd. L 554; 
Caerw. 597; Berd. flo. kra. 
345; Szafar. flo. poa. 104; 
Andise. flo. mkną. Sft; Berd. 
flo. tat 679. 
lannazka Woda. cbad. U. (96). 
kaawallia Estrei. L Cen. 6. 
majówka Woda. Datien. IV. 

128. 
kokoryczka Missu. Pam. fiz. 
XIV. 99. 
convallarieae. 

konwaliowe Czerw. 896. 
konwaliowate Łap. Pam. fiz. 
m. 208. 
• convoIvulaceae — powcjowate. 
wilce Wódz. IL 300. 
powojowate Wierzb, bot. 164 

(pospolicie); Czerw. 1566. 
powojowe Motty flo. poz. 52. 
powoje Jastrzęb klucz. '^1, 
convolvulus (Toum.) 'L. — poioój. 
wilec Kluk. Dyk. I. 15ł. 
powój Zapol. gosp. I. 15 (po- 
spolicie); J. Jnn. flo. Łit. 
89; Waga flo pol. I. 385; 



Caerw. 1568; Berd. flo. kra. 
334; Sza&r. flo. poz. 97; 
Aiidfae. flo. akra. 17; Berd. 
flo. tat. 456. 

^woaiszek Zapol. gosp. I. 15. 

zwoniszek? Zapol. gosp. I. «%^ 

wilec? 8trum. Kat. 15. 

kowoj Pław. slow. 38. 

konwołwól Strum. ogro. U. 354. 

dzwonki Kaczk. plan. 13. 

powojek Eneyk. roi. V. 910. 
coayzs Len. — stUtokkuwa. 

szlacbtawa Kluk Dyk. I. 154 
(poapoHcie); J. Jun. flo. Lit. 
349 C/.erw. 1806. 

brodatka Estrei. I Cen. 2. 

obłapa wonna Ney kwiat. 88. 

— Przytoczona w nocie Uhor 
ssidelatóim postad wyraża 
szlacbtawa sa nazwami ga- 
tunkowemi. 
coockia Sonn. 

sącza Ukazi. 39; CBerw.2567.. 
copaifera L. 

balzamewe drzewo Klak Dyk. 
I. 165. Kb. Klak pisał b al- 
zam, musiał więe teź pi- 
ni bahamowe drzewo, a 
Ukaziciel mylnie cytaje bal- 
samowe drzewo. 

kopaiwiec Czerw. ogól. 686, 
bo tak sprosrtowano ntj^ 
wany w tekście (n. p. 27) 
kopa; wiec. 

kapaiwnik Cbałub. bot. 668. 

kopajwa Ukazi. 39. 

drzewo balsamowe Lewart. 
hłst. nat. 163. 



SŁOWNTK RODZUIJÓW ROŚLIN. 



225 



kopaiwowiec Czerw. bot. leik. 
366. Nie błąd, bo tak samo 
zapieano w indeksie, 
kopajwowiec Czerw. 3396. 
copemicia Mart. 

kopemikówka Czerw. 447. 
kopernlkfa Niewiad. obra. 02. 
coprmarius Fr. 

kołpaczek Błoń. pam. fiz. IX. 
81. 
coprinus Pers. 

czemidtak Czerw. 59. 
czabajka Atlas hist. nat. tSB. 
ćoprosma Forst. 

koprosma Jank. kwiat. 152. 
coptis Salisb. 

a^otnica Czerw. ogdl. 566; 

Czerw. 2284. 
cynowód Ukazi. 39. 
corallina Toarn. 

koralka Czerw. 101. 
corallineae. 

koralki Łom. bot. 102. 
koralkowate Wąsów. farm. 71. 
corallorhiza R. Br. — iłóbik. 
żłobik J. Jan. flo. Lit. 388. 
Tu i na str. 381 złobik, 
ale w indeksie, p. 576, gdzie 
z i ż sa oddzielone, poda- 
no żłobik; Berd. flo. kra. 
339; Andrze. flo. ukra. 86; 
Berd. flo. tat. 562. 
zębowiec Czerw. ogól. 754, bo 
tak sprostowano ażywany 
w tekście n. p. 39 żłobik. 
corcłiorus. L. 

ślaz żydowski Kluk. Dyk. I. 
155. 

Materyaijr do biit. Jcx. pols. i dyalektologil. 



muBzetrze Zapct. gosp. I. 

50. 
jammabuki Wódz. chód. IIL 

199. Autor pisze: „jamma- 
buki po japońska i po poi- 

sku*. 
żydoslaz Wódz. VI. ind. gen* 
żydawa Ukazi. 39. 
złotlin Hetzsch. ogro. 38. 
jarzycbna Czerw. 2744. 
korehorus Ency. XV. 476. 
jarzyniec Waga hist. ros. IL 

576. 
jata Rostaf. bot. 92. 32. 
cordia (Plum.) L. 

kordya Wódz. chód. III. 560. 
śliwa syryjfi/ka Pom. dyk. I, 

232. 
krasnośliw Cbaiub. bot. 692. 
kofirtKwka Ukazi. 39; Czerw. 

1663. 
kostliwa Wąsów. farm. 199. 
cordiaccae. 

fcrasnoślrwowate Chałub. bot. 

tab. XIV. 687. 
krasnośiiwowe Chałub. bot. 

728. 
kostliwkowate Czerw. 1562. 
cordiera Rich. 

nadrzecznik Ukazi. 39. 
cordyceps Tul. 

buławka Rostaf. Rozpr. Akad. 

III. 139. 
maczużnik Rostaf. bot. 86. 106. 
cordyline Comra. 

kordylina Kat. raed. I. 14. 
maczużnia Czerw. 579. 
smoczka Langie ogro. 94. 

Tom I. 15 



226 



J6zBF ROSTAFIŃSKI. 



cordylocarpus Desy. 

sławostrąk Andrze. Bess. 414. 
corema Don. 

kwasłotka Ukazi. 39. 
coremmium Lk. 

iniotlik J. Jun. flo. Lit. 558. 
coreopsis L. 

pluskiewnik Kluk. Dyk. I. 155 
(pospolicie). 

pluskownik Estiei. II. Cen. 2. 

nachyłek Ukazi. 39. 

pluskewnik WiśL słów. 609. 

ogniślepek O pielęg. kwiat. 47. 
coriandrum (Tourn.) L. — Ao- 
lędra. 

kolędra Kluk. Dyk. I. 156 
(często); Czerw. 2198. 

koryander Zapol. gosp. I. 543. 
Podaje tę nazwę Antoni 
Waga w UkazicielUj ale 
cytuje jako ich źródło Ło- 
wicza i botanikę ks. Kluka, 
gdzie w obu razach jest 
użyta jako gatunkowa. Po- 
dana w nocie Ukaziciela 
forma, kolendra, została 
użyta jako rodzajowa przez 
Wodzickiego, druga, ko- 
ryandra, jest nazwą ga- 
tunkowa. 

kolandra Jun. flo. litew. 84 
(często); J. Jun. flo. Lit. 
114; Andrze. flo. ukra. 31. 

kolendra Wódz VI. ind. gen. 
(często). 

kolender Waga fl. pol. I. 490 

(bardzo często), 
kolęder Wit. hist. nat. 119. 



coroUifiorae. 

koronokwiatowe Pisul. zasa. 
422. 
coriaria L. 

skąpią Wódz. chód. III. 220. 
koryarya Wódz. III. 670. 
garbówka Estrei. I. Cen. 2. 
garbownik Ukazi. 40; Czerw. 

1014. 
drzewo garbarskie Le wart. hist 

nat. 184. 
garbowik Wit. świat. 11.115. 
* coriariaceae. 

garbownikowate Hałat. pocz. 
191; Czerw. 1013. 
coris (Tourn.) L. 
ględa Ukazi. 40. 
wrzosowiec Czerw. 1229. 
wrzosówka Czerw. 1229. 
corispermum L. — yyrzosowiec. 
pluskwa Kluk Dyk. I. 156. 
wraosowiec Jun. flo. W. X. L. 

84. 
szelężniczek J. Jun. flo. Lit. 1 ; 

Andrze. flo. ukra. 1. 
krokiewnik Ukazi. 40. 
*cornaceae — dereniowate. 
dereniowate Chałub. bot. tab. 
XI. 663 (pospolicie); Czerw. 
2095. 
comicularia Ach. 

rogaczka Czerw. 148. 
corniculatae. 

kiełkowe Czerw. War. 272. 
comiola Presl. 

rózgota Czerw. War. 400. 
cornucopiae L. 

okwitoróg Ukazi. 40. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



227 



comus (Tourn.) L. — dereń, 
dereń Kluk Dyk. I. 167 (po- 
spolicie); J. Jan. flo. Lit. 
63; Waga flo. pol. 1. 315; 
Berd. flo. kra. 169; Czerw. 
2096; Sza far. flo. poz. 94; 
Andrze. flo. ukra. 13; Berd. 
flo. tat. 267. 

swidła Czarto. mys. 4. Ukazi- 
ciel mylnie cytuje b widła. 

swidła Wódz. chód. I. 20. 

swidwa Wódz. chód. I. 184. 
Ukaziciel mylnie cytuje 
swidwa.* 

swidwa Strum. Kat. 15. 

comutia (Plum.) L. 
parkotnia Ukazi. 40. 

comuvia Rfski. 

cornuyia Rostaf. śluz. 289. 

coronaria Ł. — mątewka ^). 

firletka Błoń. Pam. fiz. XII. 
145. 
coronariae. 

koronowe Czerw. War. 30. 

okazałe Rostaf. bot. wyż. 139. 

coronilla (Tourn.) L. — cieeio- 

reczha, 
ciecioreczka Kluk. Dyk. 1. 

158 (bardzo często); Berd. 

flo. kra. 121; Berd. flo. 

tat. 153. 
cieciorka Kat. niedz. I. (często) 

Czerw. 3305. 
cieciorka J. Jun. flo. Lit. 319; 



Szafar. flo. poz. 124; An* 
drze. flo. ukra. 74. 

otoczka Waga flo. pol. II. 315 
(często). 

cieciurka Kat. ant. I. 11. 

cieciureczka Kat. ant. II. 24. 

otażka O pielęg. kwiat. 47. 

— Ukaziciel przytacza w no- 
cie formę cieciereczka, 
niewiadomo z jakiego źró- 
dła; w każdym razie nie 
jestto nazwa rodzajowa. 
coroDopus Gftrtn. — wronóg. 

wronog J. Jun. flo. Lit. 256. 
Tak samo w innem miej- 
scu tekstu i tak samo w in- 
deksie p. 576. 

wronóg Ukazi. 40; Andrze.flo. 
ukra. 60. 

świnia rzeżucha Zawadź, flo. 
Iwo. 187. 

corothamnus Presl. 

pomiotła Czerw. War. 400. 
correa Sm. 

korrea Wódz. chód. III. 550. 
korea Kat. med. I. 14. 
ciechotka Ukazi. 40 ; Czerw. 
2851. 
corrigiola (Diii.) L. — nabrze- 
życa, 
nabrzeżyca Ukazi. 40; Szafar. 
flo. poz. 103. 
corticium Pers. 
pleśniak Błoń. Pam. fiz. VIIL 
80. 



') Bo naswa firletki sdAwien dawna praysłaguje rodzajowi Lyohnis. Na- 
zwa jest zrobiona ze względu na poBtać kwiatu. 

15* 



228 



j62Sf -ROsnpATiimtJ. 



ptaskosz Bto<ń. Pam. fis. IX. 73. 
powłocmik Błoń. Pam. fiz. X. 
144. 
cortinarius Fr. 

zasłonak CfiserW. 65. 
C(Mtinellus. 

koBzulecimiak Błoń. Pam. fiz. 
X. 154. 
omtiniopoia Anll. 

oponiak Błoń. Pam. fiz. XIV. 
80. 
cortoda L. — eareycalu^. 
kortuza Kat. mod. III. 21. 
żarzyczka Ukazi. 40; Ozerw. 

1222 (ezęściej). 
zarzyozka Waga kńt. mś. II. 
273; Berd. flo. tat. 560. 
corydalis DC. — JcohorycB. 
kokorycz Jun. fio. litew. 211 (po- 
spolioie)-, J.JiiB.flo.Li%.891; 
Waga flo. pol. II. 229; Berd. 
flo. kra. 69; Czerw. 2381; 
Szafar. flo. poa. 122; An- 
drze. flo. ukra. 6&; Berd« 
flo. Ut. 27. 
kokoimak Hag. flo. pru. II. 96. 
kokorysz Czerw. ogól. 26. Kie 
pomyłka, bo tak niejedno- 
krotnie, 
rast Andrze. flo. akra. 69. 
kokoryczka SoBtaf. bot. -wyż. 

1;U. 
— Ukcuiiciel w nocie przyta- 
c/a nazwy, które są tylko 
gatunkowe, 
corylus (Tourn.) L. — leszczyna, 
leszczyna Kluk. Dyk. I. 159 
(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 



415; Waga flo. pol. IL 596; 
Czerw. 874; Berd. io. kra. 
311; Saafar. flo. poz. 135; 
Andrze. flo. ukra. 90; Berd. 
flo. tat. 608. 

oorymbiferae. 
ok^kowe Wódz. II. 352. 
baldaszkogronne Wierzb, bot. 

166. 
baldaszkogroDowe Pisiil. gro. 

125 (pospolicie). 
promienioire Pokor. bot. 64. 
jętsyczkowate Rzepee. bot. 122. 

Nie pomyłka^ bo ten autor 

nazywa cicboraoeae — ję- 

zyczkokwiatowe. 

baldaszkogroaowate Jeiayk. 

bot. 177. 
promieniste Jerzyk. bot. 177. 

corymbiuiD L. 
k-pupiał Ukazi. 40. 

corynephorus P. B. — szozotltcha. 
szczotlicba Ukazi. 40 (pospo^ 

lioie); Berd. flo. kra. 382; 

Ssafar. flo. poz. 93; Berd. 

flo. tat. 755. 
hetmotraw Andrze. flo. ukra. 9. 
piaszczota Strzel, gosp. II. 84. 
śmiałek Karo Pam. fiz. I. 215. 
płączyoa Kwieć. Pam. fiz. X. 

104. 

corynocarpus Forst. 
pałężyna Ukazi. 40. 
pałęczyna Wiśl. ałow. 609. 

corypha L. 

wachlarzowa palma Pom. dyk. 
I. 236. 



BŁOWNIK ftODZAJÓW ROŚLIN. 



229 



wttcklarzowiec Czerw. ogól. 23; 

Caerw. 444. 
palma cieaiodajaa Pift«L pop. 73. 
niebochn>nka Ukazi. 40. 
palna wachlarzowa Jank. 

kwiat. 288. 
wadilarzyk Kat. Józef. 4. 
koperoikówka Hueok. bot. 41. 
wacblarzówiec Waga hist. ros. 

II. 26. 
coryphinae. 

wachlarzowcowe Caerw. 444. 
cosdnia ^ cosatgnia. 
coscinium Colebr. 

nieprzyfttęp Waga hisl. ros. 

II. 526. 

coscinodon Spreng. 

siatkozab Błoń. Pam. fiz. IX. 
212. 
cosmanthua Nolte. 

rzastk Estrei. Kat. 2. 

wdzięczysz Czerw. War. 214. 
cosmelia R, Br. 

kosmelia Kat. med. III. 21. 
cosmidium Nutt. 

zdobień Oserw. War. 136. 

ognislepek Jank. kwiat. ogro. 
120. 
cosmłbuena R. et P. 

gorceeliDa Czerw. 2068. 
cosmos Cav. 

kosmos Wódz. II. 397. 



o&ętek Ukazi. 41. 
cossigniA ^) Comm. 

nieprayetęp Ukazi. 40. 
costaria Grev. 

AebrolistkaRostaf . Rozpr. Akad. 
IV. 211. 
CMtqs L. 

kostowy korzeń Pom. dyk. 

I. 236. 

imbier arabski Kat. niedz. I. 

kost Kat. med. II. 18. 

kostek Estrei. Kat. 2. 

kostowiec Czerw. ogól. 144; 
Czerw. 717. 

— Kost drzewo, nazwa 
którą przytacza Ukasidel, 
jest imieniem gatunkowem. 

cotinus Tourn. — skąpią, 
skąpią Andrze. flo.ukra. 31. 

cotoneaster Medik. — irga. 
irga Ukazi. 41 ; Berd. flo. kra. 

141; Berd. flo. tat. 193. 
nerplik bawełniasty Kat. ant. 

II. 24. 

nieszpułka Hueck. bot. 164. 
cotula (Tourn.) L. 

kocianka Estrei. II. Cen. 2. 

rumiel Ukazi. 41. 
cotyledon (Tourn.) L. 

rozłóg Kluk Dyk. I. 161. Uka- 
zicieł mylnie przytacza roz- 

lóg. 



^) Ukaziciel ma nieprzystęp pod Goscinia. Takiej nazwj wfiród rodza- 
jów niema, ale jeat CosBinia Lam. i jest w Steudla Nomenklatorie , z którego 
Antoni Waga wldónie wypiajwat imiona łacińskie rodzajów; niema więo wątpli- 
wości, ż» tylko w skatek pomytki zapisano Coscinia. Ale i Cossinia jest blcdn% 
4»rtografią wyrazn Cossignia, pod który te^ podciągam nazwę polską nieprzystf p. 



230 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



rozłok? Kluk Dyk. rejestr, 
rząsa Strum. Kat. 23. 
pępownioa Wodz- chód. III. 

2()0. 
rozłóg Wódz. VI. indeks gen. ; 

Czerw. 2976. 
pępkowe ziele Pom. dyk. 1. 237. 
pępownik Czerw. ogól. p. 754, 
gdzie tak sprostowano uży- 
waną w tekście nazwę pę- 
pownioa. 
cotyledoneae. 

listniowe Czerw. 263. 
coulteria H. B. E. 
obraza Ukazi. 41. 
couratari Aubl. 

skuriat Ukazi. 41. 
courbaril Plum. 

kurbaryl Czerw. ogól. 27. 
couroupita Aubl. 
baniorab Ukazi. 41. 
czerepnia Czerw. 3091. 
coutarea Aubl. 

gubin Ukazi. 41; Czerw. 2060. 
coutoubea Aubl. 

otułka Czerw. 1603. 
crambe (Tourn.) L. — katran. 
morska kapusta Pom. dyk. I. 
238. 
. jarmuż Wódz. II. 498. Wpraw- 
dzie w tem źródle jar- 
muż nadmorski jest 
podany jako nazwa rodza- 
jowa, ale tylko przez o- 
myłkę druku, skoro gatu- 
nek Crambe maritima jest 
tak samo nazwany; a za- 
tem rodzaj nazywa się tylko 



jarmuż a nadmorski jest 
gatunkowa nazwą do C. 
maritima, za czem przema- 
wia i to, że w tomie VI. 
(ind. gen.) autor nazywa 
Crambe jarmużem. 

modrak J. Jun. fio. Lit. 255. 

kapusta nadmorska Pisul. pop. 
236. 

brzoskiew Ukazi. 41. 

modrzyca Czerw. 2440. 

jarmusz Kat. ant. II. 74. 

katran Andrze. flo. ukra. 58. 
craniolaria L. 

czasznia Czerw. 1447. 

czaśnia Waga hist. roś. IIL 
110. 
crassula L. — ridnisenica. 

tłudtoliścS Wódz. chód. III. 200. 

tłustolist Wódz. chód. III. 20L 

tłustosz Pom. dyk. 1. 238 (czę- 
sto). 

tłustośó Szacfa ogro. III. 216. 

grubosz Czerw. ogól. 215; 
Czerw. 2973. 

rubasznica Demb. flo. lek. 97 
nota ! 

grnbia Ukazi. 41. 

płustosz? Karwac. chód. 21. 
* crassulaceae — rozchodnikawcUe. 

rojniki Wódz. II. 552. 

rozchodnikowe Wierzb, bot. 
173. 

gruboszowate Chałub. bot. tab. 
XI. 662 (najczęściej); Czerw. 
2971. 

grubiowate Chałub. bot. 676. 

rojnikowate Hałat. pocz. 188. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



231 



rozcbodniki Jastrzęb. klucz. 43. 
gruboszczo watę Hałat. bot. 1 1 4. 
tłuste Pokor. bot. 108. 
rozchodnikowe Jastrzęb. hist. 

nat. 512. 
grubolistne Karo pam.fiz. 1.248. 
crataegus (Tourn.) L. — głóg. 
głóg Kluk Dyk. I. 161 (po- 
spolicie); Waga flo. pol. I. 
733; Berd. flo. kra, 141 ; Sza- 
far. flo. poz. 83; Czerw. 3204; 
Andrze. flo. ukra. 46; Berd. 
flo. tat. 192. 
bodłak Zapol. gosp. II. 107. 
niesplik Wódz. chód. III. 499. 
obrostnica Siemiąt. ogro. 65. 
- ^ Przytoczona w Ukazicielu 
g ł o ż y n a jest nazwa ga- 
tunkową. 
crataeva L. 

powałka Ukazi. 41 ; Czerw. 
2454. 
craterellus Fr. 

lejkowiec Ency. roi. III. 137. 
crateriachaea Rfski. 
malowój Rostaf. śluz. 7. 
uiałowój ? Rostaf. śluz. dod. 
13; blad druku, który ni- 
niejszem prostuję, 
craterium Trent. 

kubeczek Rostaf. śluz. 118. 
cratoxylon BI. 

drewniak Waga hist. roś. II. 
587. 
cremannium D. Don. 

ocipuik Ukazi. 41 ; Czerw, 
3119. 
crepideae. 



papa wo we Berd. flo. tat. 394. 
crepidotus Lasch. 

skórzak Kwieć. Pam.fiz. XIV. 
32. 

crepis L. — pępaioa, 

pępawa Kluk Dyk. I. 162 

(często), 
papawa Jun. Kat. 13; J. Jun. 

flo. Lit. 367; Andrze. flo. 

ukra. 76. 
papawa Waga flo. pol. II. 440 

(często); Berd. flo, kra. 213; 

Szafar. flo. poz. 126; Berd. 

flo. tat. 394. 

— Przytoczone w nocie Ukty- 
ztciela imiona są nazwami 
gatunkowerai. 

crescentia L. 

banio we drzewo Pom. dyk. I. 

242. 
krescencya Wódz. IV. 361. 
dzbaniwo Ukazi. 42; Czerw. 

1443. 
dzbaniwa Łom. bot. 222. 

— Nazwa baniowodne drze- 

wo, która Antoni Waga 
niewłaściwie między rodza- 
jowemi w Ukazicielu przy- 
tacza, jest nazwą gatun- 
kową. 

cressa L. 

kressa Andrze. Bess. 414. 
nasiąkła Ukazi. 42. 
solec Czerw. 1568. 

cribraria Pers. 

przetaczek Rostaf. ślaz. 7. 
cribrariaceae. 



iS32 



JÓZBF ROSTAFIŃSKI. 



przetaczkowate Bostaf. siaz. 
229. 
crinodendron Molina. 

liliowe drzewo Pom. dyk. I. 
243. 

znigołag. Ukazi 42. 
crinum L. 

kryn Wódz. chód. III. 181 
(pospolicie). 

narcyz liliowy Wódz. III. 178. 

włośnik liliowy Pom. dyk.1. 243. 
bo tak sprostowano w wy- 
kazie błędów podaną w tekś- 
cie (I. c.) nazwę: lilia 
narcyssowa. 

lilia czerwona Siemiąt. ogro. 
66. 

ponętlin Ukazi. 42; Czerw. 641. 

szczęsliu Ukazi. 289. 

kryna Berd. bot. 164. 
critamus ^) Bess. 

sierpnica Pamp. flo. tre. 18. 
critmum (Tourn.) L. 

koper morski Pom. dyk. I. 
244. 

kowniatek Andrze. Bess. 414. 

koper Wódz. II. 428. 

rozłap Ukazi. 42. 

babia sól Czerw. 2148. 
croctjs (Tourn.) L. — szafran, 

szafran Kluk. Dyk. I. 163. 
(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 
22; Czerw. 682; Andrze. 
flo. ukra. 4 ; Berd. flo. tat. 
6f)4. 



krokos Strum. rocz 90. 
krokosz Biern. ogro. 57. 
crossandra Salisb. 

krossandra Kat. met. I. 14. 
tulej Ukazi. 42. 
crotalaiia (Tourn.) L. 

krotolarya Wódz. chód. III. 

183. 
klekotnica Pom. dyk. I. 244 

(pospolicie); Czerw. 3238. 
grncbatka Ukazi. 42. 
croton L. 

krocień Kluk. Dyk. I. 164 

(pospolicie); Czerw. 993. 
croton Jun. bot. sto. 399. 
kroton Kuszau. fun. 478. 
łojowe drzewo Wódz. chód. 

III. 551. 
krocien Pom. Dyk. I. 247. Nie 
uważam za błąd, skoro tak 
samo wydrukowano ten wy- 
raz i w indeksie, 
krotonek Estrei. Kat. 2. 
crotoneae. 

krotniowe Wąsów. farm. 38; 
Czerw. 977. 
crowea Sm. 

krowea Wódz. chód. III. 202. 
toluba Ukazi. 42. 
crozopłiora = chrozophora. 
crucianella L. 

krzyżownica Pom. dyk. I. 248. 
krzYŻownik Ukazi. 42. 
cruciatae = cniciferae. 
crucibulum Tul. 



^) O ile chodzi o krajowy gatunek prosty synonim do Falcaria, która 
ma prawo pierwszeństwa. 



MiOWNIK SOBSAJÓW BOŚŁIN. 



233 



kubecznik Błoń. paw. fis. 
VIII. 92. 
*crucifcrac — krzyżowe, 

łupinowe Kluk bot. 164. 

krzyżowane ZapoL gosp. I. 34. 

krKyżykowate2^pol.go»p. 1. 34. 

krzyżowe Szub. nai. 22 (po- 
spolicie); Czerw. 2386. 

krzyżowniki Wódz. II. 479. 

krzyżowate Motty flo. poa. 53. 

krzyżowo kwiatowe Hałat. bot. 
104. 

krzyżokwiatoweRzepec. bot. 16. 
crucita L. 

krzyźyca Ukazi. 42. 
crupina (Rapp.) Cass. 

pajączyk Czerw. War. 153. 
cryosporeae » kryoblastici. 
-cryopsorae = kryoblastici. 
cryphaea Mobr. 

otulnikBłoń. pam. fiz. IX. 209. 
cryphiacantus Nee«. 

rożdżykryt Czerw. War. 236. 
crypsis Ait. — brzankowtec. 

brzankowiec J. Jan. flo. Lit. 33. 

skrytnik Andrze. flo. ukra. 8. 
cryptandra Sm. 

podłaskień Czerw. War. 470, 
gdzie tak poprawiono po- 
dana na str. 354 nazwę 
podłustka. 
cryptanthus Otto et Dietr. 

niewida Czerw. War. 56. 
cryptocarya R. Br. 

dorodlina Ukazi. 42. 
crjrptococcus Ktz. 

komorezak Czerw. 90; Sza- 
łar. flo. poz. 137. 



komórczak Skob. Krem. 146. 
cryptoccHyne Fisch. 

zwartka Czerw. 353. 
cr3rptoryne8e. 

zwartkowe Czerw. 352. 
cryptogamae. 

skrylopłciowe Klak. bot. 163 

(pospolicie), 
krytopłciowe Szub. naś. 37. 
dzierzęgi Jastrzęb. klacz 2. 
skrytokwiatowe Haeek. bot. 
183. 
cryptomeria D. Don. 

cedr żałobny Kat. ant. 24. 
schowiec Czerw. War. 92. 
kryptoinerya Jank. kwiat. 276. 
cryptophyta = cryptogamae. 
cryptostemma R. Br. 
sępiołno Ukazi. 42. 
cryptotaenia DC. 

bezżebrz Czerw. War. 2fi2. 
cubeba Miq. 

kubeba Czerw. War. 98. 
kubebiec Skob. Krem. 147. 
cucifera = hyphaene. 
cucubalus (Tourn.) L. — wgżpin. 
kukuba Kluk. Dyk. L 165. 
wyżpin Jun. flo. W. X. L. 
246 (najczęściej); Waga flo. 
pol. I. 675; Szafar. flo. 
poz. 1 10; Andrze. flo. ukra. 
42. 
wyszpin Ukazi. 42; Berd. flo. 
kra. 94; Czerw. 2909; Berd. 
flo. tat. 84. 
cucumis (Tourn.) L. — ogórek. 
ogórek Kluk. Dyk. I. 166 
(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 



234 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



281; Waga flo. pol. II. 
630; Czerw. 1030. 

dynia Motty flo. pol. 48. 

melon Wit. hist. nat. 114. 
cucurbita L. — dynia, 

bania Kluk Dyk. 1. 168 (często). 

tykwa Wódz. VI. ind. gen. 

dynia Jun. Kat. 14 (bardzo 
często); J. Jun. flo. Lit. 
280 ; Waga flo. pol. II. 634 ; 
Czerw. 1034. 

arbus Wit. hist. nat. 114. 

— Ukazicid przytacza w no- 
cie rozmaite nazwy, z któ- 
rych żadna nie była użyta 
jako imię rodzajowe. 

* cucurbitaceae — dyniowate, 
tykwiane Zapol. gosp. I. 177. 
ogórkowe Szub. uaś. 32. 
dynie Wódz. II. 614. 
dyniowate Wierzb, bot. 175 
(pospolicie); Czerw. 1015. 
dyniowe Motty flo. poz. 56. 
tykwowate Chałub. bot. tab. 

V. 614. 
tykwowe Wisi. hist. nat. III. 

465. 
ogórkowateKaropam.fiz. I. 81. 
cucurbiteae. 

dyniowe Czerw. 1018. 
cudonia Fr. 

patyczka Błoń Pam.fiz. IX. 91. 



cuminum L. — kmin 

kmin Kluk. Dyk. I. 171 (po- 
spolicie); Czerw. 2173. 
cunila L. 

miętło Ukazi. 43; Czerw. 1304^ 
cunnighamia ^) R. Br. 

socha Kat. med. III. 9. 

stroigla Ukazi. 43. 

sosna sztyletowa Kat. ant. I. 5. 

rozsocha Czerw. War. 96. 
ćunonia L. 

kunonia Kat. med. I. 14. 

radziliszek Chał. bot. 9. 

* cunoniaceae. 

kunonie Wierzb, bot. 172. 

radziszkowate Hałat. pocz. 192: 
cunonieae. 

radzih*8zkowe Chałub. bot. 677^ 
cupania (Plum.) L. 

rosięga Ukazi. 43; Czerw. 
2473. 

cuphea P. Br. 

kufea Kat. med III. 22. 
lepnota Ukazi. 43; Czerw. 3128^ 
lipnota Kat. Wol. 30. 
próżniawa Kat. Józ. 5. 

* cupressineae — cyprysowate. 

cyprysowate Chałub. bot. 621 
(pospolicie); Czerw. 827. 

jałowcowate Hueck. bot. 49. 

cyprysowe Jastrzęb. hist. nat^ 
441. 



^) Belis Salisb. ma prawo pierwszeństwa przed Cunnighamia H. Br, ale 
wskutek podobieństwa z brzmienia do BelHs nie uiywa się tej nazwy. Rzeczy- 
wiście pomyłka jest tak łatwą , ie znajdujemy ją nawet w naszych tak nielicz- 
nych źródłach (Kat ant. I. 5). 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



235 



cupressus (Tourn.) L. — cyprys, 

cyprys. Kluk. Dyk. I. 171 
(pospolicie); Czerw. 8jj4. 

cyprysowy krzak Ney. kwiat 
21. 

— Cyprysowe drzewo 
jest nazwa gatunkowa, któ- 
rą Antoni Waga niewłaści- 
wie przytacza między ro- 
jowemi w Ukazicielu. 
^cupuliferae — misecekatoe. 

miareczkowe Pisul. gro. 258. 

miseczkowate Wit. hist. nat. 
113 (pospolicie). 

miseczko we Chałub. bot. tab. 
IV. 614. 

dębowe Hałat. bot. 45. 

łuszczakowe Berd. flo. kra. 310. 

łuszczakowate Czerw. 871. 

orzeszkowe Berd. bot. 193. 

łyszczakowate Hueck. bot. 52. 

czarkoowocowe Rzepec. bot. 
155. 

orzechowate Jastrzęb. hist. nat. 
462. 

kabkowate Jastrzęb. hist. nat. 
462. 

raiareczkowate Pacew. bot. 215.' 
curanga Juss 

dławica Czerw. 1407. 
curatella Ł. 

pogładnica Ukazi. 43. 
curcas Adans. 

piekielnik Czerw. 985. 
curculigo Q&rtn. 

lilia paszczękowa Pom. dyk. 
I. 251. 

lilio korzeń Estrei. I. Cen. 2. 



liliowy korzeń Estrei. II. 

Cen. 2. 
paszczęka Kat. med. III. 22; 

Czerw. 664. 

czurzyca Ukazi. 43. 
czuczyca Wiśl. słów. 609. 
paszczękacz Waga hist. roś* 
III. 105. 

curcuma L. 

ostryz Kluk Dyk. I. 173. 
ostrysz pom. dyk. I. 251. 
ostryż kat. niedź. I. (często); 
Czerw. 697. 

kurkuriiel Estrei. I. Cen. 2. 
kurkuma Pisul. pop. 107. 

— Ukaziciel pod Curcuma ma 
zapisana tylko jedna na- 
zwę ostryż, pod którą 
fałszywie cytuje Kluka. 
W nocie przytacza różne 
formy tego wyrazu pocho- 
dzące z XVI w. i odno- 
szące się do nazw gatun- 
kowych. Między niemi jest 
i ostrzysz, ale widocznie 
autor przeoczył użycie go 
w Pomnożeniu dykcyona- 
rza. 

curtisia Schreb. 

kurtysya Kat. med. III. 22. 
otuchlin Ukazi. 43. 

cuscuta (Tourn.) L. — kanianka. 
kanianka Kluk. Dyk. I. 173 
(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 
65; Waga flo. pol. V.332; 
Czerw. 1579; Berd. flo. 
kra. 2H4; Szaf. flo. poz> 



236 



JÓZBF E08T4JiŃSCt. 



101 ; Andrze. flo. nkra. 22; 
Berd. flo. tat. 459. 
kank przędza Pamp. flo. tre. 

16. 
wyłup Czerw. 1579. 
kamionka? Faeew. bot. 229. 
wylup Rzepec bot. 262. Nie 
błąd, bo to jest jedna 
z nazw lądowych, 
wielub Kudeł, chorób. 110. 
*cuscutaceae — kantankowcUe. 
kaniankowate Chałub. bot. tab. 
XIV. 687; Czerw. 1578. 
cuscutineae. 

kaniankowe Berd. flo. kra. 234. 
cuspidaria DC. — kolczatka, 

kończatka Andrze. flo. ukra. 64. 
cussonia Thunb. 

knsonia Kat. med. III. 22. 
knssonia Estrei. Kat. 2. 
trzamoklon Ukazi. 43. 
cyanophyceae — sinice, 

sinice Rostaf. bot. wyż. 44. 
cyamopsis DC. 

łubiobób Czerw. War. 415. 
cyanella L. 

bławatnica przylądkowa Pom. 
dyk. I. 252. W tekście (1. 
c.) poUka nazwa rodzaju 
brzmi lilia kaspijska, 
ale tak zmieniono ja w wy- 
kazie omyłek na czele to- 
mu. Ukazicid wiedział o t^xi, 
a przecież cytuje fałszywie, 
podając tylko bławatni- 
ca. 
€yanophyllutn Naud. 

modrołysk Czerw. War. 377. 



cyanotis Don. 

niebiestka Czerw. 481. 
C3rathea Sno. 

•kołupian Ukafi. 43. 

olbrzymka Czerw. 226, 
cyatheaceae. 

olbrzymkowe Cserw. 226. 
cyaithus Hall. 

koBtrz^bka Jun. flow litew. 301. 

kubek Jun. flo. litew. 330; J. 
JuiL flo. Lit. 519. 

kielicbowka Ktttoań. lohr 295. 

kuflica Euszań. li^ 295. 

kubecznik Ukazi. 44. 

czarkówka Błoń. Patu. fis. X. 
156. 
cycadeae. 

sagowe Wierzb, bot. 175. 

sagowcowate Cbałub. bot« tab. 
V. 614; Czerw. 824. 

cykasy Berd. bot. 171. 

sagowce Berd. bot. 171. 

kłodziniaste Rostaf. bot. wyź.7 1 . 
* cycadineae. 

cy kaso watę Rostaf. bot. wyż. 72. 
cycas Ł. — cykaa, 

sagowe drzewo Kluk. Dyk. I. 
174. 

palma segowa Wódz. chód. 
III. 184. 

sego Wódz. chód. III. 184. 

sagowa palma Strum. Kat. 17. 

segowe drzewo Kat. niedz. I. 

palma sagowa Wódz. II. 129. 

sagowiec Czerw. ogól. 19 (naj- 
częściej); Czerw. 824. 

cykas Estrei. Kat. 2. 

sago Leśuiew. ogro. 267. 



SŁOWNIK RODZAJÓW R08Ł1N. 



2S7 



saga Kat med. III. 22. 
rdzenica Ukazi. 44. 
palma Kat. ant. II. 7. 
sagowiec Waga hist. roś. 1. 123. 
cyclamen (Tourn.) Ł. — ciftia- 
fMn. 
gdała Klak Djrk. i. 175 (czę- 
sto); Czerw. 1224. 
cyklamin Siemiat. ogro. 72. 
gduła Wódz. VI. ind. gem. 

(bardzo często), 
gduła ziemna Pamp. flo. tre. 11. 
gduła ziemna Fiffol. aps. 2'l-4. 
gduły O pielęg. kwiat. 47. 
fiołki al perskie O piełęg. kwiat. 

47. 
cyklamen ^ap. pam.fiz. IX.. 47. 
-* Nazwy wieprze wy 
chleb niema między na- 
zwami ^podsajowerai tego 
redaajit £^2»V»«2iByłnie je 
tu ppxytacza, cytająe jako 
źi*ód]o botanikę ks. Kluka. 
* cyclantibaceac. 

okokłcowate Chałnb. bot. tab. 
III. 695. 
cydasithera Sdurad. 

pierćciotka Czerw. War. 812. 
cyclan^us Pott. 

okolnica Chał. bot. 9. 
cyclobothra Don. 

zaslnba Ukazi. 44. 
cycloloma Moq. 

oskrzydła Czerw. War. 110. 
cyclopia Vent. 

cyklopia Kat. med. III. 22. 
cyclophorus De8v. 
okrężałka Czerw. 199. 



cydospennae. 

cerklasto Zfiarne Missu. Pam. 
tiz. XIV. 101. 

cyclotella Ktz. 

krążka Sypn. Diat. 529. 

cycnoches Lindl. 

łabędźnia Czerw. War. 65. 

cycnoseris Endl. 

łabędka Czerw. War. 158. 

cydonia Tourn. — pigwa, 
pigwa Wódz. VI. ind. gen. 
(pospolicie). Czerw. 3192. 
prgwowiec Ency. XX. 692. 

cygnoseris » cycnoseris. 
cymathaere Rupr. 

fałdolistek Rostaf. Rozpraw. 
Akad. IV. 212. 
cymbaria L. 

niedowarek Ukazi. 44. 
cymbetla Ag. 

łyźwik Sypn. Diat. 530. 
cymbelleae. 

łyźwtkowe Sypn. Diat. 525. 
cymbidium Sw. 

źłobik Jan. flo. lite w. 270;: 
Czerw. 782. 

alocsówka Estrei. II. Cen. 3. 

łódka Kat. med. III. 22. 

narzęst Ukaizi. 44. 

podsiewnica Kat. ant. I. 12. 

C3miodocea K5n. 

bałwanica Czerw. 340. 
cynancham L. — obojnik. 

psidławiec Pora, dyk. I. 253. 

obojnik Andrze. Bess. 414;. 
Andrze. flo. ukra. 22. 

psi dła wiec Kat. niedz. I. 



238 



JÓZRF ROSTAFIŃSKI. 



obójnik J. Jun. flo. Lit. 107. 
garlica Estrei. I. Cen. 6. 
z wy cięży jad Ney kwiat. 152. 
ciemiężyk Waga flo. pol. I. 

463 (na jczęscie j ) ; Szafar. 

flo. poz. 100. 

tojeść Sawicz, opis. 20. 
obwoina Czerw. 1658. 

cynara L. — karczoch. 

karczoch Kluk. Dyk. I. 175 
(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 
326; Waga flo. pol. II. 
324; Czerw. 1910 przyto- 
czone w nocie Ukagicida 
formy tego wyrazu odno- 
szą się wszystkie do nazw 
gatunkowych. 

karczochy Wiśl. hist. nat. III. 
527. 

karczocha Jerzyk. bot. 177. 
Nie pomyłka^ skoro tak 
samo drugi raz nastr. 221. 

cynareae «» cynarocephaleae. 
cynareae i). 

karczochowe Chałub. bot. 710; 
Czerw. 1888. 

cynarocephaleae ^). 
karczochy Wódz. II. 341. 
karczochowe Pław. słów. 65. 
ostowate Wierzb, bot. 166. 
promieniaste Wierzb, bot. 166. 
osiowe Motty. flo. poz. 52. 
karczochowate Waga flo. pol. I. 
94 (najczęściej). 



rurkowate Jastrzęb. hist. nat. 

507. 
cynocrambeae. 

bażankowate Czerw. War. 106. 
cynodon Pers. — p8izqf>. 
psizab Andr/e. Bess. 414; 

Czerw. 296; Andrze. flo. 

ukra. 6. 
płączyca U kazi. 44. 
cynodontium. 

róźnoząb Btoń. Pam. fiz. IX. 

212. 
cynoglosseae. 

ostrzeniowe Berd. flo. tat. 462. 
cynoglossum (Tourn.) L. — o- 

strzeń. 
psi język Kluk. Dyk. I. 177. 
ostrzeń Jun. flo. W. X. L. 153 

(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 

84; Waga flo. pol. I. 349; 

Czerw. 1661; Berd. flo. 

km. 236; Szafar. flo. poz. 

96; Andrze. flo. akra. 14; 

Berd. flo. tat. 463. 
psi języczek Czarto. mys. 19. 

Wszystkie cytaty Ukasd- 

cielą odnoszą się do nazwy 

gatunkowej, skoro tej je- 
dnej rodzajowej nie podał, 
psie języki Wierz. bot. 37. 
psie języczki Wierzb, bot. 77. 
psijęzyk Motty flo. poz. 68. 
język psi Szafar. hist. nat. I. 75. 
ostrożeń Kwieć. pam. fiz. XIV. 

46. 



') W znaczeniu plemienia. 
') Patrz notę pod Cichoraceae. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN, 



239 



cynometra L. 

psia róz;?a Pora. dyk. I. 255. 
otrętwa Ukazi. 44. 

cynomorium L. 

paklew Ukazi. 44; Czerw. 346. 
cynosurus L. — grzebienica. 
grzebienica Kluk Dyk. I. 177 

(pospolicie); J. Jun. fio. Lit. 

48; Waga flo. pol. I. 233; 

Berd. flo. kra. 389; Sza- 

far. flo. poz. 92; Andrze. 

flo. nkra. 11; Berd. flo. tat. 

773. 

ogon koński Pasterz. 109. 
grzybienica Ney kwiat. 38. 

cypella Herb. 

cypella Kat. raed. III. 22. 

* cyperaceae — turzycowate. 
cyprysowe Wierzb, bot. 158. 
Nie pomyłka, tylko nie- 
uctwo autora, który, ponie- 
waż Cupressus nazywamy 
cyprys a cyprys i Cypera- 
ceae w brzmieniu się scho- 
dziły, tak nttzwał, nie wie- 
dząc zapewne, o co właści- 
wie chodzi. 

cybory Wierzb, bot. 158. 
turzycowe Pisul. gro. 28. 
turzycowate Pisul. pop. 64 

(często). 
ciborowate Waga flo pol. I. 

74 (bardzo często) ; Czerw. 

390. 

turzyce Jastrzęb. klucz. 26. 
rzniaczki Hałat. bot. 24. 
cypereae. 



ciborowe Chałub. bot. 596; 
Czerw. 391. 
cyperus (Tourn.) L — cibora, 

cibora Kluk Dyk. I. 178 (po- 
spolicie); Waga flo. pol. I. 
166; Czerw. 391; Berd. flo. 
kra. 356: Szafar. flo. poz. 
S9; Berd. flo. tat. 694. 

cybora Jun flo. W. X. L. 104; 
J. Jun. flo. Lit. 29; Andrze. 
flo. ukra. 4. 

cyprówka Estrei. I. Cen. 2. 

cyprys Estrei. Kat. 2. 

cibor Metz. bot. 55. 

— Ciperowe korzenie 
i cyperowe korzenie, 
nazwy, które Ukazieiel mię- 
dzy rodzajowemi tego ro- 
dzaju wymienił, są fałszy- 
wie przytoczone, bo ozna- 
czają pewien gatunek ro- 
śliny, 
cyphella Fr. 

kielisznik Błoń. Pam. flz. KIY. 
70. 
cyphomandra Sendtn. 

zgarbka Czerw. War. 219. 
cypripedieae. 

obuwnikowe Czerw. 770. 
cypripedium L. — obówik. 

trzewik Kluk. Dyk. I. 178. 

trzewiczek Czarto. myś. 19 
(często). 

obuwik Jun. flo. W. X. L. 
44-5; J. Jun flo. Lit. 389 
(często); Czerw. 770; An- 
drze. flo. ukra. 86; Berd. 
flo. tat. 663. 



240 



JÓZftF ROSTAFIŃSKI. 



tra^wiczlik Waga flo. pol. II. 
519 (najcawBoiej); Berd. flo. 
kra. 340; Seafar. flo. pez. 
131. 

trzewicznik Łap. pam. fiz. V. 
38. 

obówik M-oraw. hist. nat 123. 
cyrilia Gardn. 

cyrylla Pom. dyk. I. 260. 

ewickrota Ukaań. 45. 
cyrtandra Forst. 

akrętłiczka Ckałab. bot. 9. 
* cyrtandreae. 

skrętliczkowate CSiałub. bet. 
tab. Xni. 686. 
C3rrtanliiera Neea. 

aprawiedlioa Kat. ant. II. 7. 

fl)ica Czerw. War. 237. 
cyrtliAiiidius Alt. 

łukowa lilia Pom. dyk. 1. 260. 

łukowaliłia Kat. med. 0. 13 
i I. 14. 

łukownica Kat. med. U. 19. 

łącznica Kat. med. III. 22. 

świeży tli n Ukazi. 45. 
cyrtochilum H. B. K. 

wardźyca Czerw. War. 68. 
cyrtogyne Rchb. 

przygarbisz Czerw. War. 273. 
cyrthopodłum R. Br. 

garUlin Czerw. War. 67. 
cysticapnos Bernh. 

omiechrzyn Ukazi. 45. 
cystoporae. 

pęcherzy kozarodniko we Cha- 
łub. bot. 575. 
C3rstropteris Bernh. — paprotnica. 

paprocica Czerw. 220. 



paprotnica Berd. flo. kra. 404; 
Berd. flo. tat. 818. 

narecznica Karo pam. flz. I. 
210. 
cystopcts L&T. 

grnbielec Rostaf. śluz. 318. 

błal)ak Błoń. Pam. iiz. IX. 68. 

bielich BtoA. Pam. fiz. X. 141. 
cystoseira Ag. 

{NKiórkowiec J. Jun. flo. Lit. 
499 i w rejestrse p. 573, 
który odsyła do str. 502^ 
na której paciorkowiec wi» 
doczaie tyiko przez omył- 
kę. 

paciorkowiec Ukazi. 45. Wo- 
bec tego, co wyżej powie- 
dziano, mylnie Ukaziciel 
cytuje tu Jundziłła młod- 
szego jako źródło tej na* 
z wy, której jest zatem mi- 
mowolnym autorem. 

gałęzian Waga hist. roś. III. 4- 
C3rteroxilon = citharexilon. 
* cytinaceae. 

morzy czystko watę Chałub. bot. 
tab. V. 614. 

podrostowate Czerw. 1066. 

omylnikowate Berd. bot. 184f. 
C3rtinus (Tonrn.) L. 

morzyczystek Chałub. bot. 627. 

omylnik Ukazi. 45. 

morszczystek Wisi. hist. nat.. 
III. 466. 

podrost Czerw. 1067. 
cytisus L. — BBOsod/rzeffUca, 

szczodrzenica Kluk Dyk. I. 
179 (pospolicie); J. Jaa* 



SŁOWNIK RODEAJÓW ROŚLIN. 



24 1 



flo. Lit. 300; Berd. flo. kra. 
115; Szafar. flo. poz. 123; 
Berd. flo. lat. 13 i. 
szczodrzeniec Wódz. chód. I. 
20; Czerw. 3248. 

nawłoe Wódz. chód. III. 222. 
nawrot Wódz. I. 181. 
cytiz Wódz. I. 182. 
nawrót Wódz. VI. ind. gen. 
szczedrzewica Strum. ogro. ii. 
186. 

cytys Estrei. I. Cen. 2. 
cytysik Kat. med. I. 14. 
drzewo koniczowe Giżyc. ogro. 

282. 
żarnowiec Waga flo. pol. II. 

240. 
czystek Szafar. hist. nat. II. 80. 
szczodzenica Hetzsch. ogro. 37. 
zanowid Andrze. flo. ukra. 69. 
szczedrzeniec Ency. roi. II. 

221. 
cytyz Ency. roi. II. 222. 
bobowe drzewo O pielęg. kwiat. 

48. 
czackia Andrz. — czackia. 
naszyniec Waga flo. pol. 1. 574. 
czackia Czerw. 569. 

D. 

dacrydium Soland. 
obłuszyn UUazi. 45. 
łzawnik Kat. ant. II. 25. 
dacryomyces Nees. 

łzawnik J. Jan. flo. Lit. 558. 
kroplik Now. Eiicy. roi. III. 65. 



dacryomycetes. 

łzawniki Błoń. Pam. fiz. IX. 72, 

dacryomycetini. 

łzawnikowate Błoń. Pam. fiz. 
IX. 72. 

dactylis L. — riniączka. 

psia trawa Kluk. Dyk.. I. 179. 
rżniączka Jun. flo. W. X. L. 
124. 

wikswa Jan. kat. 14. 
rźniaczka Jun. flo. lite w. 30. 
rzniączka Przew. ról. prze. II. 
237; Andrze. flo. ukra. 1 1. 

psi bluj Pamp. flo. tre. 7. 
daktylowiec Metz. bot. 56. 
niestrawa Waga flo. pol. I. 23 1 

(najczęściej); Szafar. flo, 

poz. 93. 

kupkówka Czerw. 305; Berd. 

flo. kra. 389; Berd. flo. 

tat. 772. 
trawa psia Szafar. bist. nat» 

II. 74. 
ramionka Strzelec, gosp. IL 

94. 

— Czerwiakowski w botan. 
szczegółowej p. 305 mię- 
dzy synonimami polskimi 
nazw tego rodzaju wymie- 
nia też imię psiatrawa, 
ale to jest pomyłka druku, 
bo chodzi o cytatę Kluka, 
który ma psia trawa i tak 
też prawdziwie zapisano win- 
dek sic bot. szczególnej , 
przytaczając 305 stronę 
książki. 



Ifaterjaly do Hlst. Jęz. pols. 1 dyalektologii. Tom I. 



16 



242 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



— Ukaziciel mylnie cytuje pod 
rzniaczka Pomnożenie 
dykcyonarza, które posłu- 
guje się nazwa K'uka psia 
trawa. 

dactyloctenium Willd. 

perstnik Andrze. Bess. 414. 
grzebuszka Czerw. 295. 
daedalea Pers. 

siatkowiec J. Jun. flo. Lit. 533. 
gmatwek Czerw. 41; Szaf ar. 

flo. poz. 137. 
huba siatkowa Berd. Ency. 

roi. III. 134. 
gmatwkowieu Błoń. Pam. fiz. 

XIV. 75. 
daemonorops BI. 

czarciuch Czerw. War. 87. 
zaklęt. Skob. Krem. 159. 
dahlia Cav. 

georginia Wódz. chód. II. 80 

(pospolicie); Czerw. 1819. 
georgina Strum. Kat. 20; J. 

Jun. flo. Lit. 365. 
dalia Lesniew. ogro. 342. 
jeorgina Jerzyk. bot. 209. Nie 

pomyłka, bo tak samo w in- 
deksie p. 221. 
giorginia Rzepec. bot. 127. 

— Ukaziciel mylnie cytuje 
g i e o r g i n a Jundziłł młod- 
szy, nie tylko bowiem ten 
autor, ale nikt wogóle ro- 
dzaju Dahlia tak nienazwał. 

dais L. 

days Wódz. chód. III. 222. 
dais Wódz. III. 240. 
iytwin Ukazi. 45. 



dalbergia L. 

dalbergia Pom. dyk. II. 1. 
kostraczyna Ukazi. 45; Czerw. 
3349. 
dalbergieae Benth. 

kostraczynowe Czerw. 3341. 
daldinia De Not. 

drewniak Błoń. Pam. fiz. VIII. 

94. 
warstwiak Błoń. Pam. fiz. XIV- 
93. 
dalea L. 

dalea Lesniew. ogro. 421. 
nabrani Ukazi. 45. 
niedołupin Czerw. War. 404. 
dalechampia (Plum.) L. 
przeluśnia Ukazi. 45. 
damasonium (Tourn.) Juss. 

łyszczki Ukazi. 46; Czerw. 783. 
dammara = agathis. 
danae Medik. 

danae Czerw. 615. 
zasiąg Czerw. War. 43. Myl- 
nie autor cytuje tu Anto- 
niego Wagę, który imię to 
nadał w Ukaeicielu całkiem 
innemu rodzajowi, chociaż 
podobnie brzmiącemu D a- 
nais, o którym Czerwia- 
kowski sam pisał w bot. 
szczegół. (2034). 
danaea Sin. 

golenatka Ukazi. 46. 
danais Comm. 

zasiąg Ukazi. 46; Czerw. 2034. 
danthonia DC. — izgrzyca, 
owsica Czerw. War. 19. 
izgrzyca Ejsni. Pam. fiz. V. 101. 



SŁOWKIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



243 



daphne L. — wilczotyko. 

wilcze łyko Kluk Dyk. I. 180. 

dafna Jun. flo. W. X. L. 226. 

wawrzynek Jun. flo. litew. 119 
(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 
161; Waga flo. pol. 1. 626. 
Czerw. 1102; Berd. flo. 
kra. 302; Szafar. flo. poz. 
108; Andrze. flo. ukra. 39. 

wilczypieprz Siemiat. ogro. 75. 

wilczełyko Kat. niedz. III. 

wilczolyko Czerw. ogól. p. 712, 
gdzie tak sprostowano wil- 
cze łyko tekstu (p. 16) 
Berd. flo. tat. 687- 

wawrzyn Rzepec. bot. 263. 

wilcze łyczko O pielęg. kwiat. 



daphnidium Nees. 

wawrzyk Czerw. War. 117. 
daphnoideae » thymeleąe. 
darlingtonia DC. 

przyszczetka Czerw. War. 421. 
dartus Lour. 

perełkowiec Czerw. 1493. 
dasophylla »= disophylla. 
dasya Ag. 

gęstka Jancz. Rozpr. Akad. 
IV. 29. 
dasylirion Zucc. 

wacblica Czerw. War. 68. 

lilia kosmata Langie ogro. 108. 

bonapartka Jank. kwiat. 160. 
datisca L. 

konopnica Wódz. II. 621; 
C?ierw. 2462. 

pozbawka Ukazi. 46. 
* datisceae. 



konopnicowate Chałub. bot. 
tab. V. 614; Czerw. 2460. 

datura L. — biduii, 

bieluń Kluk. Dyk. I. 181 

(często); J. Jun. flo. Lit. 

94; Waga flo. pol. I. 400. 
bieluń Wódz. chód. II. (105) 

(pospolicie); Czerw. 1461; 

Berd. flo. kra. 246; Szafar. 

flo. poz. 97; Ber. flo. tat. 

480. 

lulek Wódz. chód. III. 223. 
datura Strum. rocz. 21. 
dziędziera Socz. Pam. farm. 
krak. II. 186. 

dziędzierzawa Ney kwiat. 26; 
Berd. flo. tat. 480. 

bieloń Kat. ant. I. 12. 

den dera Andrze. flo. ukra. 17. 

dender Łap. Pam. tiz. XII. 
115. 

^ Ukazioiel w odsyłaczu do je- 
dynej nazwybielon, którą 
zapisuje — podaje: starzy 
często biel on, Syr. bie- 
luń. Oba te imiona odno- 
szą się do gatunku całkiem 
innego rodzaju, bo do Hyo- 
scyamus ńigerl W ŁTifeo- 
ztcielu takie bałamuctwo nie 
razi, ale dziwna, że Czer- 
wiakowski, nazywając ten 
rodzaj bieluń, dodał: „da* 
wniej" bielon, co nie jest 
prawda, bo D. atramonium 
nie była jeszcze znana na- 
wet w XVI w. 

16* 



244 



jóaSF ROSTAFIŃSKI. 



datureae. 

biełuniowe Czerw. 1461. 
daubentonia DC. 

zacistka Czerw. War, 406. 
daucineae. 

marehwiowe Berd. ilo. tat. 
257. 
daucus (Touni ) L. — marchew. 
marchew Kluk. Dyk. I. 182 
(pospolicie); Waga flo. pol. 
I. 495; Czerw. 2178; Berd. 
flo. kra. 166; Saafar. flo. 
poz. 103; Andrze. flo. akra. 
29; Berd. flo. tat. 257. 
oleśnik Zapol. gosp. I. 10. 
olesznik Zapol. gosp. I. 10. 
marchie w J. Jun. flo. Lit. 1 16. 
Tak samo i w wyliczaniu 
rodzajów str. 75, ale w spi- 
sie na końcu tomu (572) 
marchew. 
davallia Sra. 

dawałia Strum. Kat. 17. 
darallia Estrei. I. Cen. 2; 

Czerw. 225. 
dawallia Estrei. II. Cen. 3. 
oślężyna Ukazi. 46. 
szuwarnica SLat. ant. II. 7. 
daviesia Sm. 

dawiezya Wódz. chód. III. 

572. 
dawiesya Wódz. III. 605. 
ubożyn Ukazi. 46. 
debarya Rfski. 



debarya Rostaf. Rozpraw. 
Akad. IV. 216. 
decampieae. 

jądrowcowate Błoń. Pam. fiz. 
X. 168. 
deckeria Karst. 

dekerya Czerw. War. 62. 
decumaria L. 

dekumarya Wódz. chód. IIL 

229. 
deucumarya Wódz. III. 574- 
dekamarya Estrei. II. Cen. 3. 
włokitnia Ukazi. 46. 
deeriogia R. Br. 

wspiątek Czerw. 1197. 
deidamia Thoa. 

myszopląt Ukazi. 46. 
deleseria Łanix. 

żebrowiec Wit. świat. I. 38. 
deilosma Spach. — toMOMemia, 
wiecseraia Andrze. flo. ukjra. 
66. 
d<slima Ł 

pomogą Ukazi. 46. 
delphmium (Tourn.) L. — o- 
str ośki ^), 
ostroźka Kluk. Dyk. I. 184; 

J. Jun. flo. Lit. 215. 
brunatek Zapol. gosp. I. 29. 
ostróżka Czarto. myś. ed. 2. d& 
(pospolicie); w Pomnożeniu 
dykcyonarza (II. 5) wy- 
drukowano w tekście: o- 
struszka v. ostrysz^ 



^) Tak za pisownia wszystkich dawniejszych autorów, którzy pisz^ ten 
wyraz przez o i znaj^ tylko formę liczby mnogiej, co jest naturalne, bo te kwia- 
tki robiq wrażenie wielu małych ostróg. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



245 



a gatunki sanazy wane rodzą- 

jowem imieniem ostry s z, 

ale w wykazie błędów spro- 
stowano obie te nazwy na 

ostróżka; Waga flo. pol. 

II. 15; Berd. flo. kra. 64; 

Czerw. 2289; Szafar. flo. 

poz. 1 14; Andrze. flo. ukra. 

49; Berd. flo. tat. 18. 
ostmszka? Dziar. wyb. 3 ed. 

163. 
ostrużka? Strum. Kat. 17. 
ostrużki? Strum. rocz. 42. 
delphinium Strum. rocz. 106. 
ostroszka Woda. dzień. IV. 9. 
ostróżki Strum. ogro. 2. 361. 
ziele 8w. Katarzyny Ney 

kwiat. 9. 
modrzeniec Ney kwiat. 73. 
brunetek Kucz. hemeo. I. 369. 
ciemierzyca Kuez. hemeo. I. 

369. 
mądrzew Kat. Kram. 12. 
dendrobium Sw. 

drzewoporzec Kat. nied. II. 

19; Czerw. 730. 
drzewiporzec Ukazi. 46. 
drzewobród Wit. świat. I. 230. 
dendrospartum Spacli. 

źarnokrew Czerw. War. 400. 

dentaria (Tourn.) L. — żywiec, 

żywiec Kluk. Dyk. I. 185 

(pospolicie); J. Jud. flo. 

Lit. 265; Waga flo. pol. 

II. 181; Berd. flo. kra. 

75; Czerw. 2899; Szafar. 

flo. poz. 120; Andrze. flo. 

ukra. 63; Berd. flo. tat. 40. 



gniazdosz Zapol. gosp. I. 20. 

ołowttia Zapol. gosp. I. 151. 

dentarya Wódz. chód. III. 
677. 

ząbek Wódz. II. 493. 

babie zęby Wierzb, bot. 27. 
Ukazictel przytacza jako 
źródło tej rodzajowej na- 
zwy Botanikę ks. Kluka 
mylnie, bo tam imię to 
oznacza tylko pewien ga- 
tunek tego rodzaju, a nie 
sam rodzaj. 

gniazdo Metz. bot. 48. 

zębownik Jastrzę. hist. nat. 
516. 

dentella Forst. 

żabiczka Ukazi. 46. 

zębatka Czerw. 20"i2. 

— Ukazictel cytuje tu rze- 
koma nazwę rodzajową ża- 
bi k całkiem mylnie, bo to 
jest nazwa odnosząca się 
do niezapominajek. 

dermatocarpon Hedw. 
skórnica Czerw. 121. 

dermatogasteres. 

skórniaki Łom. bot. 88. 

derminus Fr. 

skórzak Czerw. 63. 

dermodium Rfski. 

pęcherzak Rostaf. śluz. 284. 

deschampsia P. B. — mietliczka, 
mietliczka Ukazi 46. 
deszamsya Andrze. flo. ukra 9. 
śmiałek Ejsra. Pam. fiz. V. 
101. 



246 



JÓZSF ROSTAFIŃSKI. 



•desfontainea R. et P. 

krzewilec Waga hist. roś. 1. 301. 
desmanthus Willd. 

czułokrew Estrei. I. Cen. 2. 

akacyjka Estrei. II. Cen. 3. 

opłada Ukazi. 46; Czerw. 
3412. 
desmidiaceae. 

węzlice Syp. Rocz. Tow. przy. 
nauk. I. 497. 

desmidya Berd. bot. 136. 

baryłeczkowate Rostaf. Pam. 
Akad. II. 163. 
desmochaeta DC. 

tęgostka Czerw. 1192. 
desmodium Desy. 

konicz Kat. med. III. 23. 

sparceta Cbałub. bot. 521. 

poru8zh'n Ukazi. 47. 

scięga Czerw. 3312. 
desmoncus Mart 

palma kolczasta Kat. med. III. 
23. 

rozćwiekla Ukazi. 47. 
detarium Juss. 

sliwostrąk Ukazi. 47. 
deucumaria » decumaria. 
deutzia Thoa. 

deucya Kat. med. III. 23. 

żylistek Ukazi. 47. 

dautzya Kat. ant. I. 12. 
diachea Fr. 

żałobnia Rostaf. ślaz. 7. 
dialium L. 

dwian Ukazi. 47. 
dialypetalae = polypetalae. 
dianella Łam. 

dyanela Wódz. chód. III. 223. 



dyanella Szafa, ogród. IIL 
186. 

dyanka Wódz. III. 147. 

dowiastka Ukazi. 46; Czerw. 
682. 
dianthiflorae. 

gwoździ kok wiato we Jastrzęb. 
Klucz. 10. 
dianthus L. — goździk, 

gwoździk Kluk. Dyk. I. 186 
(często); Andrze. flo. ukra. 
42. 

gwoździk Zapol. gosp. I. 31. 

goździk Pasterz 116 (bardzo 
często) J. Jun. flo. Lit. 
175; Waga flo. pol. I. 
670; Berd. flo. kra. 92; 
Czerw. 2893; Szafar. flo. 
poz. 109; Berd. flo. tat. 77. 

goździk Estrei. I. Cen. 2. 

goździki Kat. ant. II. 116. 

kartuźek ? Waga bist. roś. II. 
440. 

dyant Jastrzęb. hist. nat. 613. 

— Antoni W^aga cytuje fał- 
szywie goździk — Kluk, 
bo ten autor właśnie chciał 
odróżnić dwa rodzaje Ca- 
ryophyllus i Dianthus, na- 
zywając pierwszy goździ- 
kiem, a drugi gwoździ- 
kiem, 
diapensia Ł. 

zimnica Ukazi. 47. 
diarrhena Raf. 

dwoizna Czerw. War. 22. 
diascia Link et Otto. 

dwumiesz Czerw. War. 224. 



SŁOWNIK RODZAJÓW KOŚL1N. 



247 



diasia DC 
przędziernik Ukazi. 47. 

diastema Oerst. 

dłaźka Czerw. War. 244. 

diatoma DC. 

sznarzec J. Jun. flo. Lit. 608. 
oki*zemka właściwa Berd. bot. 
336. 

diatomaceae = bacillariaceae. 
dicaly^ Lour. 

Bciglin Ukazi 47. 

dwukielisz Czerw, 2759. 

dicella Oriseb. 

dziełostka Czerw. War. 414. 

dicentra Borkh. 

ładniczka Ukazi. 47 (najczę- 
ściej). 

serduszka Czerw. War. 294. 

ładnotka Waga hist. roś. II. 
478. 

serduszka (ta) Łom. bot. 246. 

biskupie serce Jank. kwiat, 
ogro. III. 143. 

dichelyma Myr. 

moczara Błoń. Pam. liz. IX. 
211. 
dichodontium — Schimp. 
dwurożek Błoń. Pam. fiz. IX. 
212. 
dichondra Forst. 

dwurogowiec Wódz. IV. ind. 

gen. 
dichondra Kat. med. III. 23. 
dwurożnia Ukazi. 47. 
dwuróźnia Waga hist. roś. II. 
301. 
* dichondreae. 



dwurożcowate Chałub. bot. 

tab. XIV. 687. 
dwurożniowate Chałub. bot. 

695. 

dichopogon Kth. 

dwubród Czerw. War. 40. 

dichorisandra Mik. 

omiaszla Czerw. War. 29. 
dwuworek Jank. kwiat. 16K 

dicksonia L'Her. 

paprocica Kat. med. O. 14 i I. 

I. 15. 
dwu wij ka Czerw. War. 11. 
diksonia Jancz. Rozpr. Akad. 

VIIL 6. 

dicliptera Juss. 

dwojeczlina Ukazi. 47. 
wywrotka Czerw. 1393. 

didytra = dicentra. 
dicotyledones. 

dwutulne Kluk. Dyk. I. p. 

XL (wstępu), 
dwulistne Szub. naś. 37. 
dwugrudkowe Motty flo. poz. 

50. 
dwulistniowe Czerw. 823. 
dwuliścieniowe Waga flo. poL 

I. 80. 
dwuliścienne Boguc. bot. 6 

(pospolicie), 
rozrosłe Jastrzęb. hist. nat. 

275. 

dicranella Schimp. 

widłoząb Błoń. Pam. fiz. V1IL 

lis. 

widłozabek Błoń. Pam. fiz. IX. 
212. 



248 



JÓZEF ROBTAFIŃSKI. 



widłozębiec Kwieć. Pam. fiz. 
X. 98. 
dicranodontium Bruch et Schimp. 
zwiesiniec Błoń. Pam. fiz. IX. 
212. 
dicranoweissia Milde. 

potłumeczek lUoń. Para. fiz. IX. 
213. 
dicranum Hedw. 

widłozab J. Jun. flo. Lit. 444; 
Czerw. 174. 
dictamnus L. — dyptan. 

dyptan Kluk. Dyk. I. 190 
(często); J. Jun. flo. Lit. 
172. 
dyptam Wódz. diod. II (116) 
(czysto); Czerw. 2856; 
Aadrze. flo. ukra. 40. 
trzemdała Kat. ant. II. 75. 
To imię podał już poprze- 
dnio w Ukaztcielu Antoni 
Waga, ale całkiem mylnie, 
bo to jest nazwa gatun- 
kowa; tu zostało użyte 
z błędnego wzoru za ro- 
dzajowe i musiało być za- 
pit«ane. 
ja8ieni(?e Andrze. flo. ukra. 40. 
dictyanthus Dcne. 

siacisz Czerw. War. 184. 
diety dium Schrad. 

żebrowiec Rostaf. śluz. 7. 
diety osteliaceae . 

siecionogi Rostaf. śluz. 217. 
dictyostelium Bref. 

siecionóg Rostaf. śluz. 7. 
dietyoxiphiutn Hook. 
siatcza Czerw. War. 10. 



dic3^ellium Nees. 

dwuczarek Skob. Krem. 177. 
dicyrta Rgl. 

nagięt Czerw. War. 243 
diderma Link. 

dwubłonek Rostaf. śluz. 177. 
didiscus DC. 

zrostnik Estrei. II. Cen. 3. 

dwutarczyk Wa;ia hist. roś. 
II 716. 
didymiaeeae. 

makulcowate Rostaf. śluz. 149. 
didymium Schrad. 

makulec Rostaf. śluz. 7. 
didymoearpus Wallr. 

dłonnik Estrei. II. Cen. 2. 
didymochlaena Desv. 

parostka Czerw. War. 9. 
didymodon Hedw. 

parozab J. Jun. flo. Lit. 447. 
dieffenbachia Schott. 

dieffenbachia Czerw. 368. 

wspólec Czerw. War. 82. 

dyff'cnbaliya Waga hist roś. 
II. 12. 

difenbachia Jank. kwiat. 162. 
dielytra = dicentra. 
diervilla (Tourn.) L. 

dicrwila Strum. Kat. 18. 

dierwilla Wódz. I. 282. 

zadrzewnia Ukazi. 47; Czerw. 
2077. 
dietes Salisb. 

kozacieczek Kat. med. III. 23. 
digitalis (Tourn) L. — naparst- 
nica. 

naparstnica Kluk. Dyk. I. 190 
(bardzo często); Waga flo. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



249 



pol. II. 128; Czerw. 1399; 
Berd. flo. kra. 2b\', Berd. 
flo. tat. 489. 

naparstnik Juu. flo. W. X. L. 
323 (często); J. Jan. flo. 
Lit. 252; Szafar. flo. poz. 
119; Andrze. flo. ukra. 58. 

naparsztnica Wódz. chód. III. 
229 (już wspomniana tak 
w t. II. p. 118). 

•digitalis Strum. rocz. 106. 

palecznik Radwan, ogród. 76. 
Ukaziciel cytuje, rzekomo 
znacznie wcześniejsze, źródło 
tej nazwy, bo botanikęKIuka, 
ale w tej niema wcale nazw 
rodzajowych, tylko gatun- 
kowe. Nikt też nie użył 
formy naparstnica jako 
rodzajowego imienia. 

naparstek Kat. Kram. 13. 
digitaria (Scop.) Pers. — potu- 
aznik. 

palusznik J. Jiin. flo. Lit. 34. 

trawa palcowa Pamp. flo. 
tre. 4 

proso wnica Pamp flo. tre. 5. 

palecznik Andrze. flo. ukra. 
6. Mylnie cytując Jun- 
dziłła, który ma , jak po- 
dano wyżej, palusznik. 

palecznica Ukazi 47 

pałecznica Karo Pain. iiz. 1. 
214. 
digitateae. 

naparstnico we Czerw. 1398. 
digraphis Trin. 

mo7.ga Filip bot. 175. 



myszyber Błoń. Pam. fiz. XII. 
133. 
dilatris Berg. 

goździcznia Ukazi. 47. 
dilivaria Juss. 

wardżeń Czerw. 1365. 
dillenia L. 

dyllenia Wódz. chód. III. 

230. 
dylenia Strum. Kat. 18. 
ukęśla Cbałub. bot. 9; Czerw. 
2306. 

diUeniaceae. 

dyleniowe Wierzb, bot. 170. 
ukcślowate Chałub. bot. tab. 
X. 650; Czerw. 2304. 

dillwynia Sm. 

dilvinia Wódz. chód. III. 577. 
dylwinia Kat. raed. 0. 14 i I. 

15. 
my .sława Ukazi. 47. 

dimorphanthus Miq. 

dwoi kwiat Czerw. War. 270. 

dimorphotheca Monch. 
deszczowni k Ukazi. 47. 

diodia L. 

kosciałka Ukazi. 48. 

dionaea £11. 

żywolist Kluk. Dyk. I. 191; 

Czerw. 2804. 
muchołów Zapol. gosp. I. 176. 
łapinniszka Kuber. hist. nat. 

53. 
muchołapka Kuszań. lohr. 280. 
muchołówka Kat. nied. 0. 14 

i L 15. 
żywolisć Kat. med. II. 20. 



250 



JÓZRF ROSTAFIŃSKI. 



lapi ni uszka? Lompa hist. nat. 

23. 
dioon Lindl. 

głąbieć Czerw. War. 14. 
dioscorea (Plum.) L. 

dyoskorea Kuszań. fun. 485. 
dyoskórza Kuszań. lohr. 276. 
yam Wódz. III. 150. 
kartofle słodkie Kat. niedz. 

II. 9. 
jams Estrei. kat. 2. 
dioskorea Kat. med. III. 23. 
pochrzyn Chałub. bot. 456 ; 

Czerw. 625. 
grzebowój Kat. ant. II. 7. 
ignam Strzelec, gosp. II. 184. 

* dioscoreaceae. 

dyoskorowe Wierzb, bot. 159. 
pochrzynowate Chałub. bot. 

tab. IV. 595; Czerw. 623. 
diosma L. 

dyosraa Wódz. chód. III. 226. 
wonny krzew Pom. dyk. II. 9. 
dyozma Strum. kat. 18. 
wonny krzew Kat. med. 0. 14 

i I. 15. 
myrtówka Estrei. Kat. 2. 
smrodliwiec Kat. med. III. 23. 
wonnokrzew Ch«lub. bot. 315. 
zalotnia Ukazi. 48. 
wonny kwiat Sawicz, opis. 20. 
załotnia Wieli. słów. 610. 
boży woń Czerw. 2853 
boźowoń Czerw. War. 361. 
boźywonia Waga hist. roś. III. 

150. 

* diosmeae. 

dyosmy Wierzb, bot. 171. 



wonnokrzewowate Chałub. bot» 
X. 651. 

bożywoniowate Czerw. 2845* 

bożo won io watę Hueck. bot. 
156. 
diospjrros L. 

persymona Kuszań. fun. 491 

daktylowa śliwa Wódz. I. 192. 

śliwa daktylowa Pom. dyk. 
II. 11. 

daktylowa śliwa Kat. niedz. I. 

śliwodaktyl Andrze. Bess. 414. 

śliwodaktel Kat. med. III. 23. 

latusik Estrei. Kat. 2. 

przyspora Ukazi. 48. 

rybnik Kat. ant. II. 25. 

hebanek Czerw. 1709. 

heban Waga hist. roś. III. 
115. 
diotis Desf. 

dwuuch Czerw. 1854. 
diphyscium Web. et Mohr. 

koimek Ukazi. 48. 

kosmek? Błoń. Pam. fiz. IX. 
186. 
diplachne P. B. 

piłczatka Czerw. War. 18. 
diplacus Nutt. 

iiglarczuk Kat. med. III. 24. 

figlik Kat. ant. II. 25. 

dwublasz Czerw. War. 230. 
diplazium Sw. 

bliźniara Ukazi. 48. 

parnica Czerw. 217. 
diplochita DC. 

szatlin Ukazi. 48. 
diploclinium Wight. 

księżyczka Czerw. War. 316. 



SLOWN]K HODZAJÓW ROŚLIN. 



25 1 



diplocolobeae. 

fałdolistnie Czerw. 2445. 
diplopappus Less. 

gwiezdnik Kat. med. III. 24. 
diplostephium H. B. R. 

gwiazdka Kat. med. III. 24. 

droBiezłot Ukazi. 48. 
diplotaxis DC. — dwumc^. 

dwarzad J. Jan. flo. Lit. 277; 
Andrze. flo. akra. 66. 

wielicbota Waga flo. pol. II. 
189; Berd. flo. kra. 79. 

rakwica Czerw. War. 303. 
diplothemium Mart. 

niedosięża Ukazi. 48; Czerw. 
464. 
diporidium Wendl. 

dyporidiara Kat. aat. I. 12. 

dyporyd Kat. ant. II. 25. 
^dipsaceae — szczeciowate, 

zgromadzone Kluk. bot. 164. 

szczecie Wódz. II. 408. 

dryakwiowie Wierzb, bot. 167. 

dryakowe Motty flo. poz. 52. 

szczeciowe Pisał. gro. 130. 

skupione Wagłi flo. pol. I. 95. 

dryakwiowate Waga flo. pol. 
I. 95. 

drapaczowate Chałub. bot. tab. 
XV. 701 (często). 

drapacze Jastrzęb. klacz. 40. 

szczeciowate Czerw. 1949, bo 
tak sprostowano na końca 
tomu wydrukowane w tekś- 
cie szczecinowate i tak 
samo Łomnicki wydruko- 
wał błędnie za Czerwia- 
kowskiego tekstem w swej 



książce, a następnie w spi- 
sie pomyłek sprostował ten 
wyraz jak należy. 

drapaczowe Jastrzęb. hist. nat. 
608. 
dipsacus (Tourn.) L. — seozeć. 

szczeó Kluk. Dyk. I. 192 
(bardzo często); Waga flo. 
pol. L 291; Czerw. 1961; 
Berd. flo. kra. 178; Berd. 
flo. tat. 289. 

karty Zapol. gosp. I. 331 (za- 
miast kardy). 

drapacz Jun. flo. litew. 39 
(często); J. Jun. flo. Lit. 
55; Szafar. flo. poz. 94; 
Andrze. flo. ukra. 11. 

szozei większa Strum. ogro. 
I. 278. 

szczotka Pamp. flo. tre. 8. 

— Imię szczotki, które An- 
toni Waga w Ukazictelu 
przytacza, jak również for- 
my tego wyrazu podane 
w nocie Ukaziciela, nie 
były nigdy użyte jako na- 
zwy rodzajowe. 
diptera Bork. 

sarmatka Kat. ant. I. 12. 
dipteracanthus Nees. 

przykwieć Czerw. War. 235. 
* dipterocarpeae. 

dwuskrzydłowate Chałub. bot. 
tab. X. 651. 

dwuskrzydlcowate Czerw. 

2759. 
dipterocarpus G&rtn. 

dwuskrzydla Ukazi. 48. 



252 



JÓZBP ROSTAFIŃSKI. 



dwuskrzydlec Czerw. 2761. 
dipteryx Schreb. 

tomka bob Pora. dyk. II. 12. 
Ukaziciel mylnie cytuje 
tonka bób. 
tonkowiec Czerw. ogól. 24; 

Czerw. 3354. 
tonka Ukazi. 48. 
tonkobób Waga hist roś. II. 
630. 
dirca L. 

skórzane drzewo Wódz. chód. 

I. 193. 
dircH Wódz. III. 677. 
rzemienica Kat. niedz. I. 
rzemiennica W^odz. VI. ind. 

gen. 
skórzane drzewo Kat. niedz. III. 
skórnica Czerw. 1101. 
dircaea Dcne. 

przebulw Czerw. War. 245. 
disa Berg. 

storzybodek Ukazi. 48. 
ledwostka Czerw. War. 71. 
disandra L. fil. 

nawtorzyca Ukazi. 48. 
discanthae. 

krażkoUwietne Czerw. War. 
260. 
discelium Brid. 

osadniezek Błoń. Pam. fiz. IX. 
212, 
dischidia K. Br. 

dyschidya Estrei. I. Cen. 2. 
opięta Czerw. 1673. 
discocactus PfeiflF. 

tamowy kaktus Berger kakt. 
51." 



discoideae == flosculosae. 
discomycetes. 

tarczaki Kudeł, chorób. 101. 
miseczko watę Rostaf. bot. wyż. 

35. 
miseczniaki Błoń. Pam. fiz. 
IX. 89. 
discorhizae. 

krążko korzeniowe Rostaf. 
Rozpr. Akad. IV. 205. 
disemma Labill. 

męka Kat. med. III. 24. 
męcznia Ukazi. 48. 
strzępota Czerw. War. 470, 
gdzie tak sprostowano wy- 
drukowane na str. 310 
s t r z ę p o t k a. 
disophylla Blum. 

szorścień Czerw. 1268, błę- 
dnie pod Dasophylla. 
disporun Hali^b. 

pamik Czerw. War. 32. 
dissochaeta BI. 

rozostka Czerw. War. 377. 
distichium Schimp. 

dwurzędek Błoń. Pam. fiz. IX. 
212. 
diuris Sm. 

dwuogonna Kat. med. III. 24. 
W Ukazicielu nazwa ta jest 
zacytowana, a po niej po- 
łożył A. Waga w nawia- 
sie dwuogonnik. Nie 
wiem, co to ma znaczyć; 
przypuszczam, ?.e autor po- 
prawił tak źle utworzoną 
nazwę dwuogonna. Przy- 
toczone w nocie imię nie 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



253 



ma żadnego związku z tym 

rodzajem, 
dzierocznik Ukazi. 48. 
dodartia (Tourn.) L. 
dodareia Wódz. II. 269. 
wywdział Ukazi. 4S. 
dodecas L. Hi. 

dwojnastek Ukazi. 48. 
dodecatheon L. 

boży kwiat Wódz. II. 229. 
boży kwiat Wódz. VI. ind. 

gen. 
bożyględ Ukazi. 48. 
dwunasfeobóg Jastrzęb. hist. 

nat. dOK 
dodonaea (Plum.) L. 

wodolist Wódz. ohod. III. 230. 
wodo list Wódz. YI. ind. gen. 
wodoliść Kat. niedz. I. 
dodonea Estrei. Kat. 2. 
oskrzydla Ukazi. 48. 
wiatraczka Czerw. 2481. 
dodonaceae. 

wiatraczkowate Czerw. 2481. 
dolichoderia Hanst. 

dłożyoha Czerw. War. 246. 
dolicbos L. 

bob Czarto. rayś. 37. 
groszeczek Pom. dyk. II. 12. 
faasola afrykańaka Wódz. IV. 

369. Ukcusicid fahzywie 

cytuje, pisząc fasola przez 

jedno 8, 
fassola Wódz. III. 617. 
fassola drzewna Wódz. VI. 

ind. gen. likaziciel i tu 

mylnie cytuje fasola 

drzewna. 



grosznik Estrei. I. Cen. 2 

groszek Kat. nied. II. 20. 

dolik Leśniew. ogro. 422. 

zwiłupa Ukazi. 321. — W ła- 
cińsko -polskim tekście zapi- 
sano: Dolichos-wolawa, 
ale autor zestawiając częsó 
polsko-łacińską , dostrzegła 
żo to imię nadał też ro- 
dzajowi Bubroma. Pozosta- 
wił je więc przy tym osta- 
tnim rodzaju, a Dolicbos 
napisał zwiłupa, o ozem 
ostrzegł też czytelnika w ze- 
stawieniu błędów (p. 329). 
Imieniem zwiłupa posłu- 
żył się jedynie Skob. Krem. 
187. 

wałecnia Wiśl. słów. 610. 

wspięga Czerw. 3333. 

spięga Czerw. War. 417. 

dolich Jastrzęb. hist. nat. 529. 

świerzbieć Wit. świat. I. 86. 
dombeya Cav. 

dombeya Wódz. IV. 496. 

nscin Ukazi. 49. 
dombeyaceae. 

uścinowe Czerw. 2737. 
donaldia KI. 

cisoz worka Czerw. War. 315- 
donax P. B. 

trzcina Kat. ant. II. 25. 
donia R. Br. 

denka Czerw. War. 132. 
dontostemon DC. 

andrzejostka Czerw. War. 300. 
doodia R. Br. 

żyłtka Czerw. War. 8. 



254 



JÓZEF R08TAF12^8Kr. 



doratometra Ki. 

włoczeńka Czerw. War. 314. 

dorema D. Don. 

anioniacznik Czerw. 2169. 
oszczepnik Skob. Krem. 187. 

doronicum (Tourn.) L. — omieg. 
kozi koraeń Kluk. Dyk. I. 

198. 
omieg Jun. flo. W. X. L. 413 

(pospolicie); Czerw. 1882; 

Andrze. flo. ukra. 83; Berd. 

flo. tat. 336. 
pajęcznik Pamp. flo. tre. 57. 
— Ukaziciel przytacza zbyte- 

czn ie formy wy razu omieg, 

które nigdy nie były użyte 

jako nazwy rodzajowe. 

dorstenia (Plum.) L. 

dorstenia Pom. dyk. II. 16. 
czerwirzepa Chalub. bot. 181; 
Czerw. 907. 

doryanthes Corr. 

doryant Kat. med. II. 20. 

dorycnium Viii. — azypltn, 
komonica Wódz. chód. II. 120. 
komunica Wódz. II. 691. 
komoniezka Kat. med. III. 

24. 
szyplin Ukazi. 49. 
strzalijad Czerw. 3263. 

doryopteris KI. 

skórzyca Czerw. War. 7. 
dothidea Fr. 

grudek J. Jun. flo. Lit. 520. 
dothideaceae. 

grudkowe Błoń. Pam. tiz. VIII, 
96. 



grudkowate Błoń. Pam. tiz. 

IX. 95. 
draba L. — głodek, 

głodek Kluk. Dyk. I. 194 

(pospolicie ; Andrze. flo. 

ukra. 62. 
wiosnówka Jun. flo. litew. 

193; J. Jun. flo. Lit. 262; 

Szafar. flo. poz. 119. 
głodek Ukazi. 49; Berd. flo. 

kra. 81; Berd. flo. tat. 62. 
wiśniówka Metz. bot. 48. 
— Antoni Waga mylnie przy- 
tacza w Ukazicielu mrzy- 

głód, który przez nikogo 

nie był użyty jako nazwa 

rodzajowa, 
dracaena (Vand.) L. 

smokowe drzewo Kluk. Dyk. 

L 194. 
smocze drzewo Wódz. chód. 

III. 224. 
smok Kat. niedz. I. 
smoczy drzew Kat. med. 0. 14 

i L 15. 
krwawosok Ney kwiat. 61. 
smoczedrzewko Estrei. Kat. 2. 
smokowiec Czerw. ogól. 31; 

Czerw. 576. 
smokiew Chałub. bot. 168. 
drzewo smocze Lewait. hist. 

nat. 160. 
smok odrze w Kant. ant. II. 7. 
dracena Ency. XXIII. 720. 
di*zewo smokowe Berd. bot. 

164. 
smokowiec Waga hist. roś. II. 

26. 



SŁOWNIK KODZAJÓW ROŚLIN. 



255 



dracenaeae. 

sraokwiowe Cbałub. bot. 727. 

smokowce Czerw. 575. 
dracaenopsis Planch. 

zrzępla Czerw. War. 42. 
dracocephalum (Tuurn.) L. — 
yszczelnik. 

smocza głowa Klak. Dyk. I. 
195 (często). UkcLzicid myl- 
nie cytuje smocza głów- 
k a i aie wiadomo, dlaczego 
dodaje w nawiasie smo- 
czogłówka. 

smoczy łeb Zapol. gosp. I. 
543. 

pszczelnik Juu. flo. W. X. L. 
H15 (bardzo często); J. 
Jun. flo. Lit. 231; Czerw. 
1321; Andrze. flo. ukra. 
53. 

przetacznik Jan. Kat. 15. 
. melissa turecka Motty flo. poz. 
79. 

smoczyleb Estrei. I. Cen. 6. 

smoczygłów Estrei. Kat. 2. 

smocza główka Ney kwiat. 
110. 

pszczólnik Waga flo. pol. II. 
64;Czerw. 1321; Berd. flo. 
tat. 532. 

sraoczogłówka Radwan, ogro. 
7(). Ukaziciel wspomniał to 
imię, nie podając żadnego 
źródła; o tern ze względu 
na czas nie mógł wiedzieć. 

smoczagłówka Biern. ogród. 
400. 

smoczagłowa Kat. ant. II. 120. 



pszczólnik Wisi. słów. 610. 
dracontium Schott. 

zmijownik Wódz. chód. III. 

225; nie pomyłka, skoro 

tak samo Wódz. III. 134. 

smoczy korzeń Pom. dyk. II. 

20. 
raięśiiwonia Ukazi. 49. 
zmijownik Czerw. 375. 
zmijownik Kat. ant. II. 7. 
żmijowiec Niewiad. obra. 10. 
^ Ukaziciel zupełnie niewła- 
ściwie przytacza tu żmi- 
jowiec, będący nazwa 
gatunkowa i fałszywie zmi- 
jownik. 
dracophyllum Labill. 

smoczy liść Kat. med. III. 24. 
smoczylist Ukazi. 49. 
wiszorek Czerw. War. 252. 
dracopis Cass. 

rusniatka Ukazi. 46. 
rześniatka Wiśl. słów. 610. 
dracunculineae. 

ziej co we Czerw. 353. 
dracunculus (Tourn.) Schott. 

ziejec Czerw. 359. 
dracunculus Bess. 

głupich Czerw. 1860. 
draparnaldia Wod. 

zgleniwo Ukazi. 49. 
drepanocarpus G. W. Mey. 
I chorzebla Ukazi. 49; Czerw. 
I 3346. 

drepanophyllum = falcaria. 
drimia Jacq. 

drimia Estrei. I. Cen. 2. 
truciźnik Kat. med. II. 20. 



256 



jóZfCF R08TAFIŃ8KI. 



truje tlina Ukazi. 49. 
drimys Forst 

zacierp Chałub. bot. 9; Czerw. 
2321. 
drosera L. — roaiczka. 

rosiezka Kluk. Dyk. I. 196 
(pospolicie); J. Jon. flo. 
Lit. 131; Waga flo. pol. 
I. 542; Berd. flo. kra. 89; 
Czerw. 2802; Sza far. flo. 
poz. 1 04; Andrze. flo. ukra. 
32; Berd. flo. tat. 71. 
rósiczka Hueck. bot. 135. 
roónik RoBtaf. bot. wyż. 1 12. 
Ukasficiel prsy toczył już to 
imię, ale z mylna cytatą, 
bo odnoszący się do na- 
zwy gatunkowej, 
^droseraceae — ro§iczkowate, 
rosiczkowe Pisul. gro. 199. 
rosiczki Jastrzęb. klucz. 44. 
rosiczkowate Chałub. bot. tab. 

VIII. 650. 
rosiczkowate Huaek. bot. 135. 
rośnikowate Rostaf. bot. wyż. 
167. 
drosophyllum Link. 

drosopbyllum Niewiad. obras 
288. 
drupaceae = amygdalaceae. 
dryadeae. 

dębikowe Chałub. bot. 670. 
szczyr/ycowe Czerw. 3153. 
dryadeae = potentilleae. 
dryandra R. Br. 

dryandra Kat. med. 0. 14 i I. 

15. 
siwnat Ukazi. 50. 



dryas L. — dębik. 

dębik Chałub. bot. 9; Berd. 
flo. tat. 168. 

sylinica Ukazi. 50. 

szczyrzyca Czerw. 3181. 

dryada Herd. flo. Ut. 168. 
drymaria Willd. 

rozpołz Czerw. War. 329. 
drymonia Mart. 

rozwłostka Czerw. War. 241. 
dryobalanops Gartn. 

zakamforzec Czerw. 2764. 

kamforowiec Wit. świat. II. 
134. 

dębianiec Skob. Erem. 189. 

kaiiifomik Waga bist. roń. III. 
104. 
dr3rpi8 (Micheli) L. 

kolannik Andrze. Bess. 414. 

goździanek Ukazi. 50. 
duboisia R. Br. 

duboizya Wąsów. farm. 260. 
duchassaingia Walp. 

łódkacE Czerw. War. 416. 
ducheanea Sm. 

suszotka Czerw. War. 388* 
duranta L. 

duranta Wódz. III. 301. 

marnota Ukazi. 50. 
durio L. fil. 

ro^ian Ukazi. 50. 

zybuczkowiec Czerw. 2707. 

durian Waga hist. ros. III. 208. 
durvillea Bory. 

trabowiec Waga hist. ros. 
' III. 4. 
duvaua Kth 

zwisła Ukazi. 50. 



8łown;ic. rodzajów roślin. 



257 



dyckia Scbult. 

dykea Kat. med. II. 20. 

dykia Kat. med. III. 24. 

szczeblotka Czerw. War. 58. 
dyryanthes Correa. 

procnik Czerw. War. 65. 
dysoxylon = dysoxylum- 
dysoxyluni BI. 

czostnik Waga hiat. roś. II. 600. 

E. 

* ebenaceae. 

hebany Wierzb, bot. 165. 

hebanowe Pisul. gro. 112. 

hebanowate Chałub. bot. tab. 
XII. 683; Czerw. 1707. 

hebankowaie Waga hist. roś. 
II. 250. 
ebenus L. 

heban Kluk. Dyk. I. 196. 

hebanek Ukazi. 50. 

zahebanek Czerw. 3317. 

— hebanowe drzewo, o 
którem wspomina Ukaeicielj 
nie jest nazwą rodzajowa, 
ecastaphyllum Kich. 

rosplina Ukazi. 50. 

krażec Czerw. 3341. 
ecbalium A. Rieh. — tryękatoiec, 

tryskacz Czerw. 1 023. 

tryska wiec Andrze. flo. ukra. 9 1 . 
eccrempcarpus R. et P. 

pałczatka Estrei. I. Cen. 2. 

trąbeczki. Kat. med. III. 24. 

dracz Ukazi. 50. 
echeandia Ort. 

zlepka Czerw. War. 40. 



echenais Cass. 

chwyt wiec Czerw. War. 166. 
ecbeveria DC. 

rozłdg Kat. med. 0. 14 ii. 
15. 

dziwło Ukazi. 50. 

dziwią Czerw. War. 274. 
echinacea Monch. 

czesłota Ukazi 50. 
echinella Ktz. 

oscik Sypniew. Diat. 533. 
echinocactus Link et Otto. 

kakt gwiazda Kat. med. 0. 7 
i I. 7. 

eierniec Chałub. bot. 676. 

jazgrza Ukazi. 50. 

jeżowiec Berger kakt. 53. 
echinocereus Engelm. 

jeżowata gromnica Berger kakt. 
77. 
echinochloa P. B. — ogończyk, 

ogończyk J. Jun. flo. Lit. 39; 
Andrze. flo. ukra. 6. 

kurza stopa Pamp. flo. tre. 5. 

kłójka Czerw. War. 16. 

proso Dryra. Pam. fiz. VIL 
65. 

chwastnica Berd. flo. tat. 736. 
echinomitrium. 

widlik Kwieć. Pam. fiz. XIL 
156. 
echinophora (Tourn.) L. 

jeżanka Andrze. Bess. 487. 

płodzień Ukazi. 50. 
echinops L. — przegorzan. 

oset kulowy Kluk. Dyk. I. 
197. 

jeżowiec Jun. flo. W. X. L. 



Hateryafy do hUt. Jęz. poU. i dyalektologii. Tom I. 



17 



258 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



429 (często); Andrze. flo. 

ukra. 85. 
jeżoiiog J. Jun. flo. Lit. 335. 
glówkoset Estrei. I. Cen. 6. 
jeżonóg Chałub. bot. 194. 
przegonan Ukazi. 50 (często); 

Berd. flo. kra. 198; Czerw. 

1890. 
jeźogłówka Jastrzęb. hist. nat. 

507. 
echinopsis Zacc. 

kolczasty kaktus Berger kakt. 

82. 
ożygla Czerw. War. 320. 
echinospermum Sw. — lepnik, 
łopianek Zapol. gosp. I. 39. 
stroszek J. Jun. flo. Lit. 85. 
psi języczek Pamp. flo. tre. 10. 
lepnik Waga flo. pol. L 348 
(często); Berd. flo. kra. 236; 
Berd. flo. tat. 462. 
jeżokrab Metzg. bot. 82. 
pacierzyczka Szafar. flo. poz. 
96. Ukaziciel przytacza to 
imię , całkiem fałszywie 
z cytata Jundziłła. 
przyczepka Andrze. flo. ukra. 

14. 
zadziorka Waga hist. roś. IL 
346. 
echinostachys Brongn. 

tęgostnia Czerw. War. 58. 
echinosteliaceae. 

kolconogowe Rostaf. śluz. 215. 
echinostelium De By. 

kolconóg Rostaf. śluz. 7. 
echites L. 

zmijówka Wódz. III. 351. 



Ukaziciel mylnie cytuje 
zmijówka. 

zmijec Estreich I. Cen. 2. 

toinów Kat. med. III. 24. 

poplot Ukazi. 50; Czerw. 1641. 

żmijowiec Kat. ant. 7. 

paplot Wiśl. słów. 610. 
echium (Tourn.) Lt.^ imijowiec. 

żmijowa główka Kluk. Dyk. 
L 197. 

żmijowiec Jun. flo. W. X. L. 
150 (pospolicie); J. Jan. flo. 
Lit. 80; Waga flo. pol. L 
362; Czerw. loBO; Berd. 
flo. kra. 239; Szafar. flo. 
poz. 96; Andrze. flo. ukra. 
15 ; Berd. flo. tat. 469. 

żmijowa główka Czarto. rayś. 
37. 

żmijowka Wódz. chód. II. 124 
(w indeksie na końcu to- 
mu zmijówka). 

żmijowiec Strum. kat. 18 (czę- 
sto). 

żmijowa główka Pom. dyk. II. 
22 (tak samo i w indeksie, 
gdzie niebrak ż). 

zmijówka Wódz. II. 291. 

zmijówka Estrei. I. Cen. 2. 

miodunek W^ierzb. bot. 55. 
Ukaziciel mylnie cytuje tu 
botanikę Kluka, w której to 
imię oznacza nazwę gatun- 
kową. 

żmijowiec Pamp. flo. tre. 11. 

żraiJH główka Pisul. gro. 101. 

ostrzeń Czorw. ogól. 30. 

zmijówka Kat. ant. II. 25. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



259 



zmiejówka Wiśl. słów. 610. 
eclłpta L. 

mącznica Pom. dyk. II. 25. 

zaćmienica Ukazi. 50; Czerw. 
1818. 
«clopes Gftrtn. 

orzych Czerw. War. 149. 
ectosperma = vaucheria. 
eduardsia = edwardsia. 
edwardsia Salisb. 

edwardsyn Kat. med. I. 16. 

edwardka Kat. ant. II. 25. 

różanecznik Kat. ant. II. 25 
i 120. 

róźańczuk Czerw. War. 418. 
«gregia Areschou. 

różnolistka Rostaf. Rozpraw. 
Akad. IV. 217. 
cgregieae. 

różnolistkowate Rostaf. Rozp. 
Akad. 206. 
ehretia L. 

ehrecya Wódz. III. 333. 

ereeya Estrei. II. Cen. 3. 

skromnotka Chałub. bot. 9; 
Czerw. 1546. 
* ehretiaceae. 

skromnotkowate Chałub. bot. 
tab. XIV. 687. 
ehretieae. 

skromnotkowate Czerw. 1546. 
^eleagnaceae. 

eleagny Wódz. II. 201. 

leńcowe Wierzb, bot. 161. 

oleastrowe Pisul. gro. 67. 

przewierzbiowate Chałub. bot. 
tab. VI. 632. 

rokitniki Jastrzęb. Klucz. 36. 



oliwnikowate Czerw. 1097. 
przewierzbia Wit. świat. I. 248. 

oliwniki Wit. świat. I. 248. 
elaeagnus L. 

loch. Wódz. chód. I. 21. Wy- 
raz wzięty z rosyjskiego, 
ale tu niema wątpliwości, 
że użyty jako polski. 

dzikie drzewo oliwne Wódz. 
chód. I. 220. 

rajskie drzewo Wódz. chód. I. 
220. 

oliwnik czeski Kat. niedz. III. 

oleaster Pom. dyk. II. 25. 

oliwnik Wódz. I. 194 (najczę- 
ściej)-, Czerw. 1099. 

oliwka Wódz. III. 234. 

Olejnik Kat. med. 0. 14 i 1. 16. 

powierzbia Ukazi. 50. Ukazi- 
ciel cytuje jako swoje źró- 
dło botanikę Chałubińskie- 
go, ale mylnie, bo ten au- 
tor nazwał tylko rodzinę 
Eleagneae, a o rodzaju Elae- 
agnus nigdzie nie wspo- 
mina. 

jeżowiec Wiśl. słów. 610. 
srebrnokrzew Jastrzęb. hist, 
nat. 495. 

elaeis Jacq. 

palma olejna Kat. med. II. 21. 
olejowiec Czerw. ogól. 478; 
Czerw. 459. 

olejnik Wit. hist. nat. 110. 
Uhazidel cytuje tu botanikę 
Chałubińskiego, ale myl- 
nie, bo tam nazwany jest 

17* 



260 



JÓZRF ROSTAFIŃSKI. 



tylko pewien gatunek tego 
rodzaju, 
masłopalma Ukazi< 51. 
«• Przytoczona w Ulcaeioielu 
nazwa olejna palma jest 
nazwa gatunkowa. 
* elaeocarpeae. 

postrzępowate Chałub. bot. tab. 
X. 651. 
elaeocarpeae. 

postrzępowe Czerw. 2756. 
elaeocarpus L. 

eleocarpuB Wódz. III. 449. 
postrzępa Chałub. bot. 9. 
postrzęp Czerw. 2756. 
orszelin Waga hist. roś. 11.576. 
elaeococca A. Jusa. 

pokostlin Ukazi. 51; Czerw. 
981. 
elaecdendron Jaeq. 

olejnik Pom. dyk. II. 23. 
łążan Ukazi. 51. 
olejniea Kat. med. II. 21. 
elaphotnyces Nees. 
jeleniak Czerw. 23. 
twardoakór Trapp. farm. I. 6. 
elaphrium Jaeq. 

rozlan Ukazi. 51 ; Czerw. 3473. 
elate L. 

rosława Ukazi. 51; Czerw. 451. 
elaterium Jacq. 

wikłak Ukazi. 51. 
elatine L. — nądwodnik, 
elatynek Kluk. Dyk. I. 198. 
nadwodnik Jun. flo. litew. 122; 
J. Jun. flo. Lit. 166; Berd. 
flo. kra. 103. 
powoińczyk Ukazi. 51. Ta 



nazwa, oraz . przytoczone 
w nocie Ukazicida dwie 
jej formy, odnoszą się do 
rośliny Linaria Elatine 
Desf., ktf6rą niegdyś nazy- 
wano też Elatine! To było 
, przyczyną , ie Antoniemu 
Wiedze, nie będącemu bo- 
tanikiem , ten ;'pdzaj zda- 
wał się byó w związku 
z rpdzajeni , który. Linnó 
przezwat Elatine, chociaż 
w rzeczywistości niema mię- 
dzy nimi nic wspólnego. 
To bałamuctwo tłumaczy, 
zkad te, tak nieodpowiednie 
imiona mogły się tu zna- 
lesó. Dziś oddzielają nie- 
którzy gatunek Linaria E- 
latinę. od rodzaju Linaria 
i przenoszą go do rodzaju 
K i c k X i a; gdyby kto chciał 
iść 9a tyoi wzorem , ma już 
dla tego rodzaju gotowa 
nazwę powoińczyk. 
nawodnik Łap. Pam. fiz. XIL 
2&. 

* elatinaceae — nadwodntkowate^ 
nadwodnikowate Chałub. bot. 
. tab. Ł 651. 
nawodnikowate Łom. bot. 267. 

el^ocarpeae ^ elaeocarpeae. 

eleocliaris = heleocłiaris. 

alephantąpua L. 

ałonistęp Ukazi. 51; Czerw. 

1780. 
elepłiaotusia = phytelephas. 
elettaria Maton. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



261 



rajówka Czerw. 710. 
rojówka Czerw. War. 74. 
8pręż3'nek Trapp. farm .1. 435. 
«leusine Gartn. 

eleuzyne Kat., med. I. 16. 
eleazyna Kat; nied. III. 24. 
siężyber Chałab. bot. 601 (naj- 
częściej), 
manneczka Czerw. 294. Ten 
autor przytacza fałszywie 
tak w tekście jak i w in- 
deksie nazwę Cbałiibińskie- 
go, cytując ja jako stę- 
ży ber. 
«leutherogyneae. 

górnoowocowe Łom. bot. 129. 
elichrysum = helichrysum. 
«lisanthe Fnzl. 

lepotka Czerw. War. 333. 
cUisia L. 

zamruga Ukazi. 51. 
ellobocarpus » ceratopteris. 
elodea Mchx. — elodea. 

raoczarka Jancz. Pam. Akad. 

I. 145. 

wodopław Błoń. Pam. fiz. XII. 

132. 

elsholtzia Willd. — marzymięta. 

elschoitzya Pom. dyk. II. 28. 

elseholcya Szacfa. ogród. III. 

86. 
elsholcya Pamp. flo tre. 40. 
marzymięta Waga flo. poł. II. 

82. 
Bzydelnica Kat. ant. II. 74. 
marzymiętka Czerw. 1269. • 
elymus L. — wydmuchszyca, 
Żytna trawa Kluk. Dyk. L 198. 



ber Zapol. gosp. I. 251. 
życica Jun. flo. W. X. L. 126. 
żytnia trawa Pom. dyk. II. 29. 
jęczmionka J. Jun. flo. Lit. 

43; Czerw. 322* 
żytuica Podyra. bot. II. 64. 
trawa Żytna Zawadź, flo. Iwo. 

188. 
wydmuchrzyca Waga flo. pol. 

1.288; Berd.flo. kra. 396; 

Szafar. flo. poz. 94; Berd. 

flo. tat. 785. 
wydmucbnica Wiśl. hist. nat. 

III. 416. Tak nazwany sam 

rodzaj, 
wydmuszyca Wiśl. hist. nat. 

III. 416. Tak nazwany ro* 

dzaj w opisie gatunku, 
życiek Andrze. flo. ukra. 5. 
kłost Strzelec gosp. II. 56. 
jęczmianka Boguc. Ency. roi. 

V. 295. 
embelia (Burm.) Juss. 
poozert Ukazi. 51. 
zapieprz Czerw. 1705. 
emblica Ollrtn. 

mierobolan Ukazi. 51. 
mirobolan Czerw. 1006. 
emblika Waga hist. roś. II. 

172. 
embothrium Forst. 

embotryum Wódz. IV. 371. 
strojny krzew Pom. dyk. II. 

29. 
jaskrota Ukazi. 51. 
embryonatae. 

zarodkowe Czerw. 263. 
nasienne Rostaf. bot. wyż. 67. 



262 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



emex Neck. 

szczawigla Ukazi. 51. 
emilia Cass. 

pięknotka Ukazi. 51. 
rozpromka Czerw. War. 149. 
* empetraceae — baiynowate. 
bagnówkowate Chałub. bot. 

tab. V. 614. 
modrzewnicowate Czerw. 1011. 
modrzewnikowate Czerw. War. 
470, gdzie tak sprostowa- 
no: modrzewnicowate 
ze str. 355. 
bażynowate Waga hist. roś. II. 
174; Berd. flo. tat. 591. 
empetrum (Tourn.) L. — bcuh/na. 
małpia jagoda Eluk. Dyk. I. 

199. 
bagnówka Jun. flo. W. X. L. 
493 (często); J. Jun. 420; 
Andrze. flo. ukra. 91. 
bagnisko Czarto. myś. 5. 
baźyna Ukazi. 51; Berd. flo. 

tat. 591. 
modrzewnica Czerw. 1012. 
modrzewnik Czerw. War. 470, 
gdzie tak sprostowano po- 
daną na str. 355 m o d r z e- 
w n i c ę. 
empleurum Soland. 
skrzyń Ukazi. 52. 
empusa Cohn. 

empuza Rostaf. bot. wyż. 27. 
muchotoczek Błoń. Fam. fiz. 
XIV. 66. 
enanthioblastae. 

niedokwietnie Czerw. War. 28. 
encalypta Scbreb. 



opończyk J. Jun. flo. Lit. 
442. 
encephalartos Lehm. 

zgłowień Czerw. War. 14. 
możdżeniec Waga hist. roś. 
II. 86. 
encłiysia Presl. 

lejotka Czerw. War. 165. 
enckea Kth. 

niedopieprz Czerw. War. 99. 
encyonema Ktz. 

pochwiec Sypn. Diat. 530. 
endocarpeae. 

wnętrznikowate Błoń. Pam. flz. 
X. 164. 
endocarpon Hedw. 

wnętrznik J. Jun. flo. Lit. 479. 
endogenae. 

dosrodkowe Czerw. ogól. 629. 

wewnatrzrosłe Cbałub. bot. 87. 

okrytorostkowe Hałat. pocz. 

194. Właściwie do Endor- 

hizae. 

endoptera DC. 

wartaczka Ukazi. 62. Przyto- 
czona tu druga nazwa war- 
tacznik nie jest żadną 
nazwa rodzajowa, 
endopyrenium Fw. 
jądro wiec Błoń. Pam. fiz. X. 
168. 
endorhizae. 

okrytorostkowe Pław. słów. 

83; Czerw. 263. 
wewnątrz korzonkowe Pisul. 

zasad. 329. 
okrytokiełkowe Cbałub. bot. 
98. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



26a 



endosporeae. 

wewnatrzzarodnikowe Kostaf. 
śluz. 89. 

okrytozarodnikowe Błoń. pam. 
fiz. IX. 66. 
enerthenema Bow. 

mrzyk Roataf. śluz. 7. 
enerthenemaceae. 

rorzykowate Rostaf. śluz. 208. 
engelhardtia Lesch. 

niebosiag Ukazi. 52. 

kitnik Czerw. 3466. 
enkianthus Lour. 

enkiant Kat. med. III. 24. 
ensatae. 

mieczowate Pokor. bot. 29. 

szablaste Czerw. War. 45. 

mieczolistne Rzepec. bot. 177. 
ensate » irideae. 
entąda Adans. 

osmoka Ukazi. 52. 

olbrzy strąk Czerw. 3416. 
entelea R. Br. 

doskonałka Czerw. War. 345. 
enteridium Ehren. 

mylnik Rostaf. śluz. 7. 
enteridieae. 

wnętrzniki Rostaf. śluz. 29. 
entomophtoraceae. 

owadoroorki Nowak. Pam. 
Akad. VIII. 154. 
* epacńdaceae. 

szczytnicowate Chałub. bot.tab. 
XII. 683. 

nastroszowate Czerw. 1718. 

szczytnice Wit. świat. I. 314. 

rzęsty Wit. świat. I. 314. 
epacris Cav. 



epakrys Wódz. III. 390. 

Bzezytnica Chałub. bot. 9. 

rzęst Ukazi. 52. 

pieszczotnik Kat. ant. II. 25* 

nastrosz Czerw. War. 251. 
eperua Aubl. 

Bzablin Ukazi. 52. 
ephedra (Tourn.) L. — przęsl. 

efedra Wódz. chód. III. 500. 

przestka Pora. dyk. II. 31. 
Tak samo i w spisie na 
końcu tomu. 

przestka Kat. niedz. III. 

prztjśl Ukazi. 52; Czerw. 857. 
ephemerum Hmpe. 

jętniczek Błou. Pam. fiz. IX. 
213. 
ephielis Soland. 

koronne drzewo Pom. dyk. II. 
31. 

siężan Ukazi. 52. 
epicłiloe Fr. 

żdźbłowiec? Błoń. Pam. fiz. 
XIV. 92. 
epidendreae. 

podszewnicowe Czerw. 730. 
epidendrum L. 

podszewnicaKluk. Dyk. 1. 199. 

wanilia Wódz. chód. III. 231. 

podszewnia Motty flo. poz. 86. 

wanilka Estrei. I. Cen. 2. 

wanila Ney kwiat. 140. 

prostolep Kat. ant. II. 8. 
epigaea Ł. 

epigea Wódz. chód. III. 241. 

poczołg Ukazi 52. 
epilobieae. 

wierzbówkowe Czerw. 3023. 



264 



JÓZBF ROSTAFJŃSKr. 



Tak tu w tekście i tak 
w spisie na str. 3528, gdzie 
i rodzaj nazwano inaczej 
jak w tekście, a zgodnie 
z przytoczona tu nazwą 
plemienia, 
epilobium L — wierzbówka. 

wierzbówkaKluk. Dyk.I. 200 
(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 
160; Waga flo. pol. I. 610; 
Berd. flo. kra. 142; Sza- 
far. flo. poz. 107; Czerw. 
3024; Andrze. flo. ukra. 38; 
Berd. flo. tat. 197. 

wierzbówka Czarto. myś. 20. 
Tylko w pierwszem wyda- 
niu. 

fijołek jednołup Siemiat. ogro. 
77. Ukaziciel fałszywie cy- 
tuje jednołup. 

fijałek jednołup Siemiat. ogro. 
254. 

błagacz Ney kwiat. 9. 

-wesołek Ney kwial. 141. 

-wierzbówka Czerw. 8528, gdzie 
tak zmieniono tekst str. 
3024, gdzie jest wierz- 
bówka, a że to nie po- 
myłka, za tem przemawia, 
że od wierzbówka nazwa- 
no plemię, i tak jest 
w Czerw. War. 372. 
cpimedłum (Tourn.) L. 

mitra Wódz. chód. II. 128. 

bezkwiat Pom. dyk. II. 34; 
Czerw. 2349. 

dziewięciolistnik Ebtrei. kat. 3. 

-dziwocznia Ukazi. 52. 



epipactis R. Br. — kruszczyk. 

dwulfstnik Jun. flo. litew. 269. 

kruszczyk J. Jun. flo. Lit. 386 
(pospolicie); Waga flo. pol. 
II. 51 2; Berd. flo. kra. 337; 
Czerw. 764;Szafar. flo. poz. 
131; Berd. flo. tat. 657. 

wstawać? Zawadź, flo. Iwo. 
200. 

WBtawacz Zawadź, flo. Iwo. 
208. 

jarzmianka Pamp. flo. tre. 59. 

jarzmionka Andrze. flo. ukra. 
86. 

kraszczyk Kwieć. Pam. fiz. 
XIV. 38. 
epiphegus Nutt. 

narak Czerw. 1450. 
epiphyllum PfeifF. 

kakt trzaska Kat. med. II. 10- 

bierwiono Ukazi. 52. 

trzaska Kat. ant. II. 

bierwion Czerw. War. 323. 
Czerwiakowski mylnie cy- 
tuje jako autora tej nazwy 
Antoniego Wagę, który ma 
w Ukazicielu jak powyżej 
podano bierwiono. Nie jest- 
to zaś pomyłka druku, bo 
mam egzemplarz Ukaztcte- 
la^ na którym Czerwiakow- 
ski , robiąc rozmaite po- 
prawki i tu ostatnie o prze- 
kreślił; tak więc chciał sam 
nazwać ten rodzaj. 

członkowaty kaktus Berger 
Kakt. 95. 
epipogium = epipogum. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN, 



265 



^pipogum Gmel. — storzan, 
nadbrodnik J. Jun. flo. Lit. H85. 
storzan Ukazi. 52; Berd. flo. 
kra. 336; Berd. flo. tat. 655. 
nabrodaik Andrze. flo. ukra. 85. 
storzan Łap. pam. fiz. III. 209. 
episcia Mart. 

ciennia Czerw. War. 242. 
epithemia Brćb. 

komiężka Sypn. Diat. 530* 
eąuiseta » eguisetaceae. 
equisetaceae. 

skrzypy J. Jun. flo. Lit. 426. 
chwoszczki Wierz. bot. 156. 
skrzypowe Pisul. gro. 17, 

Czerw. 23S. 
skrzypowate Chałub. bot. tab. 
I. 570. 
equiseteae «= equisetaceae, 
eąiusetinae. 

skrzypowate Ro.staf. bot. wyź. 
61. 
equisetum L. — skrzyp. 

koński ogon Kluk. Dyk. 1. 201. 
skrzyp Jun. flo. W. X. L. 509; 
Jun. flo. Lit. 428; Czerw. 
238; Berd. flo. kra. 398; Sza- 
far. flo. poz. 136; Berd. flo. 
tat. 798. 
koński ogon Kasper, roi. II. 

169. 
chwoszczka Ney kwiat. 19. 
koszczka Ney kwiat. 58. 
ogon koński Ney kwiat. 89. 
przęstka Ney kwiat. 108. 
— Obie nazwy : skrzyp 
i chwoszczka, które 
Ukaziciel przytacza w tekś- 



cie, sa w cytowanych źró- 
dłach nazwami gatunków. 
Są też nazwami gatanko- 
wemi te imiona różne, które 
w notach do Equisetum są 
tam podane, 
eragrostis P. B. — miłka. 
prostnjca Ukazi. 52. 
miłka Andrze. flo. akra. 10. 
psotnica Kat. Wolin. 34. 
erant)ien)um L. 

rumień Pom. dyk. II. 34. 
dzielnieznik Ukazi. 53. 
niewinka Kat. ant. II. 8. 
wielikwiat Czerw. War 238. 
eranthis Salisb. 

pełnica Czerw. ogól. 566; 

Czerw. 2279. 
rannik Ukazi. 53. 
erato DC. 

złoto włośnią Ukazi. 52. 
erechthites Raf. 

pozy latka Ukazi. 53. 
eremostachyd Bge. 

następnik Ukazi. 53. 
eria Lindl. 

mławiec Czerw. War. 59. 
erianthus Mchx. 

włosokwiat Czerw. 331. 
erica L. — wrzosiec^ skoro imię 
wrzos musi pozostać przy 
rodzaju Ca Huna. 
wrzos Kluk. Dyk. I. 203 (po- 
spolicie); J. Jun. flo. Lit. 
157; Czerw. 1730; Berd. 
flo. tat. 437. 
wrzosowiec Andrzej. Bess, 437. 
eryka Wódz. dzień. I. 349. 



266 



JOZRF ROSTAFIŃSKI. 



powrzofl Ukazi. 53. 
powros Wiśl. słów. 611. 
wrzosiec Andrze. flo. akra. 38. 
wrzosień Waga histr. roś. II. 
273. 

*ericaceae — wrzosowate, 
wrzosy Wódz. II. 323. 
wrzosowe Motty flo. poz. 62. 
wrzosowiny Wil. hist. nat. 125. 
wrzosowate Chałab bot. tab. 

XII. 683 (pospolicie); 

Czerw. 1728. 

borówkowe Hałat. bot. 69. 
wrzosieniowate Waga hist. roś. 
II. 273. 

erigeron L. — przymiotno, 
stare ziele Kluk. Dyk. I. 205 

(często), 
przymiotnik Jun. flo. W. X. L. 

416 (najczęściej); J. Jun. 

flo. Lit. 350; Czerw. 1796. 

rdest Zawadź, flo. Iwo. 188. 
starykrzew Kat. med. III. 28. 
przymiotno Waga flo. pol. II. 

390 (często) ; Berd. flo. kra. 

183; Szafar. flo. poz. 130; 

Berd. flo. tat. 304. 
przy miotek Andrze. flo. ukra.80. 

— Nazwy, które Antoni Wa- 
ga przytacza tu w nocie 
Ukaziciela^ nie tylko są na- 
zwami gatunkowemi , ale 
całkiem innego nawet ro- 
dzaju. 

erineum Fr. 

rdzawnik J. Jun. flo. Lit. 560. 
rdzawik Ukazi. 53. 



erinosma Herb. 

śnieży czka Czerw. 638. 
erinus L. 

erynus Wódz. V. 206. 
watrobne ziele Wódz. II. 236- 
wątrobnik Kat. med. III. 28. 
czerwonka Estrei. Kat. 3. 
wierszotka Ukazi. 53. 
eriol)otrya Lindl. 

miszpelnik Kat. met. III. 28. 
kosmatka Ukazi. 53. 
groniweł Czerw. War. 385. 
* eriocaulaceae. 

niedotrawowate Czerw. 468. 
eriocaulon L. 

niedotraw Ukazi. 53; Czerw. 
469. 
eriocephalus L. 

wełniasta główka Wódz. chód. 

III. 241. 
włosogłówka Estrei. I. Cen. 2. 
bielicznik Kat. med. III. 28. 
bielczniak Kat. ant. II. 26. 
eriodendron DC. 

siężypucbla Ukazi. 53. 
puchowiec Czerw. 2704. 
eriogoneae. 

pokoślinowe Wfitga hist. roś. 
IL 213. 
eriogonum Rich. 

pokoślin Ukazi. 53. Czerw. 
War. p. 113 ma poko- 
ślin, ale to jest omyłka 
druku, sprostowana w in- 
deksie. 
eriophorum L. — wełnianka. 
wełnianka Kluk. Dyk. I. 20& 
(pospolicie); Waga flo. poL 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



267 



I. 177; Czerw. 402;Ber(i. 

flo. kra. 360; Szafar. flo. 

poz. 89 ; Berd. flo. tat. 702. 
wełnica Jun. flo. W. X. L. 

107; J. Jun. flo. Lit. 28; 

Andrze. flo. nkra. 5. 
bawełnica Szub. nas. 34. 
wełniaka ? Motty flo. poz. 66. 
eńopsis Lindl. 

opraszcz Czerw. War. 64. 
eriospermum Jacq. 

lilejka Kat. nied. III. 28. Uka- 

ziciel mylnie cytuje lilij- 

ka. 
dziwotka Ukazi. 63. 
eriostachys Rchb. — azandra. 

szandra. Andrze. flo. ukra. 54. 
eńostemon Sm. 

eryostemon Kat. med. III. 28. 
orzęska Czerw. War. 360. 
erithalis (P. Br.) L. 
połysta Ukazi. 53. 
eritrichium Schrad. 

wełnisz Czerw. War. 207. 
erodium L'Hór. — iglica, 
iglica Jun. flo. litew. 204 (po- 
spolicie) ; J. Jun. flo. Lit. 

279; Czerw. 2622; Szafar. 

flo. poz. 121; Andrze. flo. 

ukra. 67. 
czapli dziob Pora. dyk. II. 45. 

Ukaziciel mylnie cytuje 

czapli dziób, 
czapliniec Andrze. Bess. 437. 
czaplidziób Kat. med. II. 23. 
kosiczka Ney kwiat. 58. 
dziebrenosek Waga flo. pol. 

IL 211. 



żórawinosek Berd. flo. kra. 112. 
iglicznik Waga hist. roś. II. 

553. 
czaplinosek Berd. flo. tat. 123. 

erophila DC. — wiosnówka, 
wiosnówka Waga flo. pol. II. 
143 (pospolicie); Berd. flo. 
kra. 8 1 ; Andrze. flo. ukra. 
62; Berd. flo. tat. 53. 
głodek Ejsm. Pam. fiz. VIL 
124. 

erpetion DC. 

fiołeczek Kad. med. III. 28. 
eruca (Tourn.) DC. -— rokietia. 

rukiew Czerw. 2439. 

rokietta Andrze. flo. ukra. 66. 

liczynka Andrze. flo. ukra. 66. 

erucastrum Presl. — rukwiślad. 
rukwiślad Czerw. War. 303. 

ervum (Tourn.) L. — soczewica. 
gęsia wyka Kluk. Dyk. I. 206, 
soczewica Jun. flo. W. X. L. 

358 (pospolicie); Waga flo. 

pol. IV. 274; Berd. flo. kra. 

126; Szafar. flo. poz. 124; 

Czerw. 3292; Berd. flo. 

tat. 160. 
soczewka Jun. flo. litew. 213; 

J. Jun. flo. Lit. 313. 

soczowica Wódz. chód II. 326. 
szocowica Wódz dzień. IV. 9. 
soczowice Wódz. dzień. IV, 

362. 
wyka gęsia Lewart. bist. nat. 

247. 

eryngium (Tourn.) L. — miko- 
łajek. 



268 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



mikołajek Kluk. Dyk. I. 207 
(pospolicie); Waga flo. pol. | 
1.470; Czerw. 2108; Berd. 
flo. kra. 156; Szafar. flo. 
poz. 101, 

czubet Zapol. gosp. I. 381. 
wietrznik Jan. flo. litew. 81; 
J. Jun. flo. Lit. 108. 

bożybyt Metzg. bot. 50. 
płodzień Biern. ogro. 400. 
wietrzak Andrze. flo. ukra. 22. 

erysimum L. — przonak, 
gorczycznik Kluk. Dyk. I. 208 
(często); Waga flo. pol. II. 
187. 

żeleznik Hag. flo. pru. II. 71. 
gorczysnik Wódz. dzień. II. 
(kw. 3) 62. 

pszonak J. Jun. flo. Lit. 272 
(często); Berd. flo. kra. 78; 
Szafar. flo. poz. 120; An- 
drze. flo. ukra. 64; Berd. 
flo. tat. 44. 

gorycznik Panip. flo. tre. 44. 
Ukaziciel cytuje jako źró- 
dło tej nazwy Pomnożenie 
Dykcyonarza a stawia po 
niej znak zapytania ze zdzi- 
wienia, że sens nazwy Klu- 
ka został, przez opuszcze- 
nie dwu liter, tak zmie- 
niony. Cytata jest fałszy- 
wa, bo chociaż w Pomno- 
żeniu (II. p. 48) rzeczywi- 
ście Erisimum nazwane jest 
gorycznik j to jednak 
tylko przez pomyłkę , któ- 



ra w wykazie błędów na 
Czele tomu sprostowano. 

— Ukaziciel w nocie przyta- 
cza jeszcze nazwę p s z o n- 
ka, która nie jest w ża- 
dnym stosunku ani z tym 
rodzajem , ani z jego ga- 
tunkami, 
erysiphe DC. 

mączak Czerw. 19; Szafar. flo. 
poz. 138. 

rudawka Waga hist. ros. III. 
23. 

maczniak Rostaf. bot. wyż. 33. 

mączecBłoń. Pam. fiz. VIII. 94. 
erysipheae. 

maczakowate Nowak. Ency. 
' roi. IIL 72. 

maczniaki Rostaf bot. wyż. 33. 
erythraea DC. — tysiącznik. 

czerwieniec Jun. flo. litew. 65 
(często); J. Jun. flo. Lit. 
88; Czerw. 1599. 

goryczka Zawadź, flo. Iwo. 200. 

centurzya Kaczk. plan. 14. 

tysiacznik Pamp. flo. tre. 14 
(bardzo często); Waga flo. 
pol. I. 374; Berd. flo. kra. 
233; Szafar. flo. poz. 97; 
Berd. flo. tat. 455. 

chaber Lewart. hist. nat. 208. 

jasieniec Lewart. hist. nat. 208. 

centurya Lewart. hist. nat. 208; 
Berd. flo. tat. 455. 

-• Lewar to wski wymienia na 
str. 208 rodzaj ten i na- 
zywa go: chaber, ja- 
sieniec, tysięczni k, 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



269 



eentarzya i centuria 
a na następnej stronie ga- 
tunek E centauriura opi- 
suje jako gatunek Qentia- 
ny pod nazwa goryczka 
żółć ziemna! Dwa pierwsze 
imiona^ chaber i jasieniec, 
właściwie należą do rodzaju 
Centaurea, który też na 
stronie 255 nazwany jest 
chabrem , tu więc przez 
nieuctwo położono obie te 
nazwy, 
erythrina L. 

koralowe drzewo Wódz. chód. 
III. 232. 

korallowe drzewo Pom. dyk. 
II. 50. 

koralodrzew Kat. med. 0. 16. 
i I. 17. 

czerwoń(?) Ukazi. 54. 

koraligroch Czerw. 8325. 

drzewo koralowe O pielęg. 
kwiat. 50. 
erythrochiton Nees et Mart. 

krasibiel Czerw. War. 360. 
erythrolaena Don. 

bodziaszek Kat. med. III. 28. 

ostlik Ukazi. 54. 
erythronium L. 

psi zab Kluk. Dyk. I. 209. 

psie zęby Wódz. chód. II. 76. 

zab psi Ney kwiat. 147. 

trzewnik Ukazi. 54-. 

psizab Czerw. 513. 
* er)rthroxylaceae. 

krasnoBokowate Chałub. bot. 
tab. X. 651. 



t •( 



kra-jnodrzewowate Czerw. 
' 2498. 

czerwi ko watę Waga hist. roś. 
II. 601. 
erythroxylon L. 

krasnosok Cbałub. bot. 9. 

krasnodrzew Czerw. 2499. 

czefwik Waga hist. roś. II. 602. 
escallonia L. 

eskalonia Estrei. I. Cen. 2. 

twardziczka Chałub. bot. 9. 

szkarłatnik Kat. ant. II. 26. 

żywistka Czerw. 2993. 

źywistek Waga hist. roś. II. 
702. 
* escalloniaceae. 

twardziczkowate Chałub. bot. 
tab. XI. 663. 
eschsć^oltzia Cham. 

eszolcya Kat. med. 0. 16. 

eszholcya Kat. med. I. 17. 

eszkolcya Kat. med. II. 23. 

escholcya Czerw. ogól. 564. 

maczypłoń Czerw. War. 294. 

pozłotka Waga hist. roś. II. 
484. 
escobedia R. et P. 

żyn Ukazi. 54. 
esenbeckia H. B. K. 

zachiniec Czerw. 2850. 

zakiniec Skob. Krem. 213. 
espeletia H. et B. 

trzem ie ta Ukazi. 54. 
ethulia L. 

etulia Szacfa. ogród. III. 86. 

chełchnia Ukazi. 54. 
euapocyneae. 

toinowe Czerw. 1633. 



270 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



eucalyptus L'Hór. 

eukalipt Wódz. chód. III. 235. 

enkalipt Strum. Kat. 19. 

eucałiptus Wódz. dzień. II. lOH. 

gałkodrzew Kat. med. I. 18. 

przewierzbia Chałub. bot. 741. 

rozdręb Ukazi. 54; Czerw 3060. 

eukalyptus Niewiad. obraz. 78. 

żywiczeń Wąsów. farm. 271. 

eukaliptus Rostaf. bot. 92. 26. 
eucharidium F. et M. 

nieszpetka Czerw. War. 372. 

stoczek Langie ogród. 122. 

eucbarystek Jank. kwiat. ogro. 
150. 
eucharis Plan eh. 

rozkoszcz Czerw. War. 53. 
eucheuma Ag. 

krasnorost Wasow. farm. 73. 
eucladium Schimp. 

gałęziak Błoń. parn. fiz.IX. 212. 
euclea L. 

euklea Kat. med. III. 28. 

niegota Ukazi. 54. 
euclidium R. Br. — porczak. 

wiernica Ukazi. 54. 

porczak Andrze. flo. ukra. 59. 
eucomis L'Hćr. 

korona królewska Wódz. chód. 
III. 242. Tak nazwano 
sam rodzaj. 

królewska korona Wódz. chód. 
III. 242. Tak nazywa 
autor ten rodzaj w opisie 
gatunków. 

korona Strum. Kat. 19. 

warkoczowa lilia Pom. dyk. 
II. 51. 



warkoczna lilia Kat. niedz. I. 

warkocznica Kat. med. III. 28. 

korono wiec Estrei. I. Cen. 2. 

korono w ka Estrei. Kat. 3. 

warkocznia Waga hist. ros. 
II. 49. 

— Nazwa wark o cznik, któ- 
ra Ukaziciel tu zapisuje, 
jest nazwą rośliny, należą- 
cej do całkiem innego ro- 
dzaju, 
eucyclicae. 

obiegok wiato we Rostaf. bot. 
wyż. 150. 
eudianthe Rchb. 

różówka Czerw. War. 336. 
eudorina Ebrb. 

skupielec Rostaf. Pam. Akad. 
II. 152. 
eugenia (Mich.) L. 

eugenia Wódz. chód. III. 232. 

jambus Kuszań. fun. 458. 

eujenia Strum. Kat. 19. 

jambusowe drzewo Pom. dyk. 
II. 52. 

jambuzowe drzewo Wódz. IV. 
380. 

różane jabłko Wódz. IV. 481. 

piernia Ukazi. 54 ; Czerw. 3076. 

korzeń angielski Lewart. hist. 
nat. 166. 

eugienka Waga hist. ros. II. 
659. 

eugenka W^aga hist. roś. III. 
164. 

pierma Kat. Józ. 5. 
eunotia Ehrb. 

korabik Sypniew. Diat. 530. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



271 



€unotiaceae. 

korabikowe Sypniew. Diat. 525. ' 

korabikowate Kozłów, pam. i 
fiz. XIII. 67. 
eupatorineae. Jako poddział zło- 
żonych u Sprengla. 

wrotyczowate Waga flo. pol. 
I. 94. 
eupatoriaceae. Jako podział zło- 
żonych u Lessinga. 

sadźcowe Chałub bot. 712. 

upatrkowate Berd. flo. tat 296. 
eupatorieae. Jako plemię. 

sadźcowate Czerw. 1783. 

upatrkowe Berd. flo. tat. 296. 
eupatorium (Tourn.) L. — «a- 
dziec. 

upatrek Kluk Dyk. 1. 210 (bar- 
dzo często); Czerw. 1786; 
Berd. flo. kra. 181. Szaf ar. 
flo. poz. 128 ; Berd. flo. 
tat. 296. 

sadziec Jun. flo. W. X. L. 405 
(często); J. Jun. flo. Lit. 
342; Waga flo. pol. II. 359; 
Andrze flo. ukra. 78. 

upatrzek Strum. kat. 19. 

konopnica Ney kwiat. 54. 
euphora = euphoria. 
euphorbia L. — euforbia. 

euforbia Kluk Dyk. I. 211 
(często). 

miecznik Zapol. gosp. I. 61. 

ostromlecz Jun. flo. litew. 144 
(bardzo często); J. Jun. flo. 
Lit. H93; Czerw. 950; Sza- 
far. flo. poz. 131; Andrze. 
flo. ukra. 87. 



mlecz Wódz. chód. III. 233. 
Ukaziciel przytacza wpraw- 
dzie tę nazwę, ale z bota- 
niki ks. Kluka, gdzie jest 
imieniem pewnego gatunku 
a nie rodzajowa, tu nale- 
żąca nazwą. 

wilcze mleko Kuszań. l5hr275. 

wilczy mlecz Pom. dyk. IL 58. 

psimlecz Kat. med. 0. 16 
i L 18. 

sporysz mleczny Przew. ról. 
prze. 1. 351. 

eusphorbia? Motty flo. poz. 75. 

mlecz trujący Ney kwiat. 80. 

romanek Ney kwiat. 113. 

wilczomlecz Demb. flo. lek. 
202 (często) ; Waga flo. pol. 
II. 522; Berd. flo. kra. 303; 
Berd. flo. tat. 592. 
* euphorbiaceae — oatrondeczo' 
watę, 

euforbiowe Szub. naś. 43. 

wilcze mlecza Wódz II. 611. 

ostromleczowate Chałub. bot. 
tab. V. 614 (często); Czerw. 
947. 

ostromleczowe Pokor. bot. 61. 

ostromlecze Jastrzęb. klucz 33. 

wilczomlecze watę Berd. flo. 
kra. 303 (często). 
euphorbieae. 

ostromleczowe Czerw. 949. 
euphoria Comm. 

żyznica Chałub. bot. 9. 

żyźnica Chs^ub. bot. 660. 
euphrasia (Tourn.) L. — świetlik. 

świetlik Kluk Dyk. I. 214 



272 



JÓZKP ROSTAFIŃSKI. 



(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 
247; Czerw. 1422; Szafar. 
flo. poz. 118; Andrze. flo. 
ukra. 57. 
swietnik Motty flo. poz. 79; 
Wa^a flo. pol. II. 1 1 8; Berd. 
flo. kra. 262; Berd. flo. 
tat. 515. 
switnik Wiil, słów. 641. 
oczanka Uueck. bot. 108. 
eufrazya Ency. roi. II. 440. 
^ Ukaziciel niewłaściwie przy- 
tacza tu jeszcze nazwę 
świetleć, 
euphyta. 

rozrosłe Jastrzęb. klncz. 8. 
eurhynchium Schimp. 

dziobek Błoń. pamfiz. IX. 20&. 
dziobkówiec Błoń. pam. fiz. 
X. 180. 
eurotium Link. 

zlepek J. Jun. flo. Lit. 554; 
Czerw. 17. 
eurya Thunb. 

pnsestronnik Pom. dyk. II. 63. 
racićowiee Kat. ant. II. 26. 
euryale Salisb. 
' rożduma Ukazi. 55. 

rozłożnia Czerw. 2358. 
euryangium Kauffm. 

piźmień Skob. Krem. 592. 
eurybia Cass. 

boźeć Czerw. War. 130. 
eurybiopsis DC. 

zabożęó Czerw. War. 120. 
eurycles Salib. 

eurykles Kat. med. III. 29; 
Czerw. 651. 



wczestka Czerw. War. 53- 
euryops Cass. 

ślipień Czerw. War. 151. 
euscaphis S. et Z. 

rzechotlina Waga hist. roś- 
li. 742. 
eustephia Cav. 

dzwonkowa lilia Pom. dyk. 

II. 64. 
ognizierka Ukazi. 55. 
eustrephus R. Br. 

eustrepus Kat. med. III. 29. 
rozwodlin Ukazi. 55. 
eutaxia R. Br. 

eutaksya Wódz. IV. 607. 
jaw]otnia Ukazi. 55. 
ładka Czerw. War. 396. 
euterpe Mart. 

warzywnia Ukazi. 55. 
euterpa Czerw. 419. 
-^ Antoni Waga przytacza tu 
między rodzajowemi na- 
zwami imię: Kapustna 
palma i cytuje jako jega 
autora Wodzickiego. Tym- 
czasem Wodzicki o rodzaju 
Euterpe nigdzie w swoje m 
dziele nie mówi, a raz tylko 
wspomina należący tn ga- 
tunek (Wódz. III. 144), na- 
«ywając go tylko po łaci- 
nie Areca oleracea. 
euthales R. Br. 

stroją Czerw. War. 163. 
eutoca R. Br. 

bolestka Ukazi. 55. 
eutriana Trin. 

łysianka Czerw. War. 18* 



SŁOWNIK nOD2AJÓW ROŚLIN. 



27$ 



emenia Chanli. 

euksenia Kat. nied. III. 29. 
euxolus Raf. 

jarzjnmk Czerw. War. tl2. 

evax G^lrtn. 

nieczaj Ukazi. 65. 
evemia Ach. 

ewernia Czerw. ogól. 1 7 ; Czerw. 
145. 

mąkla Błoń, Pam. fi*. Vm. 97. 

evodia Gftrtn. 

przyskwar Ukazi. 55. 

evolviilus L. 

przewój Ukazi. 55. 
niedowój Czerw. 1567. 

evon3rmus (Tourn.)L. — trzmte- 
. lina. 

rnontwa Kluk Dyk. I. 209. 

czmieiina Zapol. gosp. II. 188. 

trzmielina Jun. flo. W. X. L. 
169 (pospolicie); J. Jun. 
flo. Lit 102; Waga flo. pol 
1.318; Berd. flo. kra. 113; 
Czerw. 3504; Berd. flo. 
tat 127. 

trzmiel Woda. chód. I. 21. 

prpskurzyna Andrze. flo. ukra. 
20. 

— Zacytowany w Ukassicielu 
p r z m i e 1 nie jest rodzajo- 
wą nazwa. 

ewyckia BI. 

wisiczub Czerw. War. 377. 

exacuin L. 

gorzko list Pom. dyk. II. 65. 
Ukaziciel mylnie cytuje 
gorzk olist. 

Materyafy do hist. jęz. pola. i dyalektologil. 



goryczka Wódz. IV. 881. 
klejonka Estrei. U. Cen. 3. 
paliczka Ukazi. 55. 
gorzkolist Czerw. 1598. 

excoecaria L. 

ślepo drzew Pom. dyk. II. 66. 
Uk(fztctel niedokładnie cy- 
tuje ślepodrze w. 

oślepień Andrze. Bess. 437. 

ślepin Ukazi 55; Czerw. 962. 

slepin Wiśl. słów. 611. 

oślepiacz Łom. bot. 281. 

exidia Fr. 

uszak Nowak. Ency. roi. III. 

kisielec Błoń. Pam. fiz. VIII. 

79. 

« 

exobasidiacei. 

powłocznikowateBłoń.Pam. fiz. 

IX. 72. 
zewnętrzniakowate Błoń. Pam. 

fiz. X. 144. 

exobasidiuni Woron. 

powłocznik Błoń. Pam. fiz. 

VI1L 80. 
zewnętrzniak Błoń. Pam. fiz. 

X. 144. 

exocarpus Labill. 
gwozdawa Ukazi. 55. 

eKOgenae. 

zewnątrzrosłe Cbałub. bot. 87 
odśrodkowe Czerw. ogól. 929. 
nagorostkowe Hałat. pocz. 1 90. 

Właściwie do Exorhizac. 
exorrhizae. 

nagorostkowe Pław. słów. 88; 

Czerw. 828. 

Tom I. 18 



274 



JÓZRF ROSTAFIŃSKI. 



zewnątrz korzonkowe Pisul. 

zasa. 329 
nagokiełkowe Cbałub. bot. 98. 
exosporeae. 

zewnatr/zarodnikowe Rostaf. 

śluz. 88. 
nagozarodnikowe Błoń. Pam. 
fiz. IX. 66. 
exosporium Link. 

powłocznik J. Jun. flo. Lit. 662. 
exostemina Bich. 

obwieńcz Chałub. bot. 9. 
cłnniślad Czerw. 2035. 



F. 



faba (Tourn.) L. — bób, 

bób Siemiat. ogro. 78; Waga 
flo. pol. II. 273; Szafar. 
flo. poz. 73. 

bob Wódz. chód. II. 376. 
fabiana R. et P. 

fabianka Kat. med. II. 24. 

fabiana Kat. ant. II. 27. 

kozilek Czerw. 1457. 

fabijana Jank. kwiat. 177. 
fabricia Gartn. 

fabrycya Wódz. III. 567. 

litosla Ukazi. 56. 
fabroniaceae. 

krzy wozębowate Błoń. Pam. fiz. 

IX. 209. 
krzywozębate Błoń. Para. fiz. 

X. 226. 
fagara L. 



siodłowe drzewo Pora. dyk. II. 
67. 
fagineae. 
bukowe Berd. flo. tat. 606. 

fagonia (Tourn.) L. 

słotwian Ukazi. 56. 
fagopyriflorae. 

grykokwiatowe Jastrzob. klucz 
31. 

fagopynim (Tourn.) Gartn. — 
tatarka. 
tatarka Metzg. bot. 48; Czerw. 
1150. 

fagus (Tourn.) L. — buk, 
buk Kluk Dyk. II. 1 (pospo- 
licie); J. Jun. flo. Lit. 416; 
Waga flo. pol. II. 607; 
Czerw. 885; Berd. flo. kra. 
310; Szafar. flo. poz. 134; 
Andrze. flo. ukra. 90; Berd. 
flo. tat. 606 

falcaria Host. — aierpntca 
sierpnica Waga flo. pol. I. 510 
(pospolicie); Berd. flo. kra. 
157; Szafar. flo. poz. 103; 
Berd. flo. tat. 237. 
sierpnik Czerw. 2119. 
kosnica Andrze flo. ukra. 24. 
sierpik Hueck. bot. 118. 
falkia L. fil. 

falkia Wódz. III. 336. 
poprętnia Ukazi. 56. 

farsetia (Tourn.) Desv. ^) 
far^iecya Andrze. Bess. 437. 



*) Patrz co do polskich nazw notę pod Berteroa. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



275 



py lenieć J. Jun. flo. Lit. 261; 

Szafar. flo. poz. 119. 
sadliczka Ukazi. 56 ; Czerw. 
2403. 
fedia MoDch. 

rapnnkuł J. Jun. flo. Lit. 22. 
fedya Zawadź, flo. Iwo. 200. 
kozłek sałata Pamp. flo. tre. 3. 
wianotka Ukazi. 56. 
roszpunka Hueck. bot. 78. 
fegatella Rad di. 

stożka Czerw. 160. 
felicia Cass. 

jaskrzyn Ukazi. 56. 
femandezia R. et P. 

fernandesya Kat. med. UL 29. 
femelia Comm. 

borzyn Ukazi. 56. 
feronia Corr. 

słonimia Ukazi. 56; Czerw. 
2569. 
ferraria L. 

kwiat tygrysowy Strum. Kat. 

19. 
ferrarya Pom. dyk. IL 67. 
ferarya Strum. rocz. 25. 
pawinek Estrei. L Cen. 3. 
dziwostroja Ukazi. 56; Czerw. 
678. 
feruła (Moris) L. — zapaliczka, 
zapaliczka Kluk. Dyk. IL 4 
(pospolicie); Czerw. 2156; 
Andrze. flo. ukra. 27. 
asant Kuszań. fun. 16. 
łoczydło J.Jun. flo. Lit. 123. 
zarzcwka Kuszań. fun. 440. 
Ukaziciel mylnie podaje 
żarzewka. 



ezosnoń Zającz. Kom. łarm. 

113. 
ferulago Koch. 

zapalicznik Czerw. War. 265. 
festuca L. — kostrzewa, 

kostrzewa Kluk. Dyk. II. 5 

(pospolicie) ; J. Jun. flo. Lit. 

48; Waga flo. pol. I. 226; 

Czerw. 305; Berd. flo. kra. 

390; Szafar. flo. poz. 92; 

Andrze. flo. ukra. 10; Berd. 

flo. tat. 773. 
stokłos Świt. wyb. 18. 
owsik Świt. wyb. 18. 
stokłosa Zapol. I. 385. 
kostrzew Zapol. gosp. I. 286. 
owiesek Pasterz 109. 
swingiel Prze w. ról. prze. V. 43. 
manna Ney kwiat. 74. 
festucaceae. 

kostrzewowe Czerw. 302. 
feuillea L. 

fewilła Pom. dyk. IL 90. 
włókiica Ukazi. 56. 
kącilęć Czerw. 1040. 
fevillea = feuillea. 
fibrosae. 

włóknicowate Rostaf. Rozpr. 

Akad. IV. 205. 
ficaria (Diii.) Roth. — ziamopłon, 
ziarnopłon Jun. flo. litew. 167 

(pospolicie); Waga flo. pol. 

IL 54; Berd. flo. kra. 63; 

Andrze. flo. ukra. 50; Berd. 

flo. tat. 16. 

celidonia Pamp. flo. tre. 36. 

ziarnopłon Wiśl. słów. 611. 

pszonka Czerw. 2275. 

18* 



276 



JÓZRF R09TAPJŃ8KI. 



ziarnoplon Skob. Krem. 247. 
ficinia Schrad. 

ochyłka Czerw. War. 26. 
* ficoideae. 

południki Wody. II. 563. 

figowe Wierzb, bot. 173. 

socaystkowate Chałab. bot. tab. 
XI. 663. 

Boczystkowe Chałub. bot. 64 1. 

przypoładnikowate Czerw. 
2968. 
ficus (Tourn.) L. 

figa Kluk. Dyk. II. 7 (pospo- 
licie); Czerw. 898. 

figowe drzewoEuszań. fun. 492. 

drzewo figowe Strum. kat. 19. 

figowiec Pokor. bot. 58. 
filago (Tourn.) L. — ntcenntca. 

nicennica Kluk. Dyk. U. 8 
Berd. flo. kra. 187; Sza- 
far. flo. poz. 127; Berd. 
flo. tat. 814. 

szarota Pamp. flo. tat. 54. 

ukwap Czerw. 1875. 

kocianka Andrze. flo. akra .81. 

niciennica Eney. roi. V. 909. 

kocanka Drym. Pam. fiz. YII. 
73. 

ropusznica Kwieć. Pam. fiz. 
XIV. 49. 

nieciennica Missu. Pam. fiz. 
XIV. 113. 
filices. 

paprocie Kluk bot. 163 (pospo- 
licie); Czerw. 195. 



zgasiewki Wiwzb-. bot. 156. 
paprociowate Jastrzęb. klucz. 6. 
paprocie właściwe Łom. bot. 
113. 
filices verae»polypodiaceae. 
filiGinae. 

paprocie Łom. bot. 113. 
paprociowate Rostaf. bot. wyż. 
56. 
filipendula (Tourn.) L. 

tawuła Kwieć. Pam. fiz. XIV. 
54. 
fimbrystylis Vahl. 
świtlo Ukazi. 57. 
fissidentaceae. 

skrzydlikowate Błoń. Pam. fiz. 
X. 188. 
fissidens Hedw. 

skrzydlik Błoń. Pam. fiz. IX. 

212. 
paprociowiec Kwieć. Pam. fiz. 
X. 96. 
fisaiiia Comm. 

dwucin Ukazi. 57. 
fistulina Buli. 

ozorek Czerw. 40. 
flacourtia Comm. 

strzeligłóg Ukazi. 57. 
strzeligłożyna Ukazi. 57. Uka- 
ztcieł wyjątkowo podaje tu 
dwie nazwy rodzajowe, 
zatarń Czerw. 2775. 
* flacourtiaceae *). 

strzeligłowiate Hałat. pocz. 190- 
flagellaria L. 



^) Musza być tu zapisane jako osobna rodzina, skoro autor wylicza obok 
nich Bisaceae, do których właściwie należą. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROBUN. 



277 



biczyca Czerw. ogól. 470; 
Czerw. 415. 

biczownica Ukaei. 57. 
£aveńa Juu. 

żółtnik Ukazi.57 ; Czerw. 1835. 
flemingia RQxb. 

szyszogroch Czerw. War. 417. 
fiindersia R. Br. 

ta ręcznik Ukazi. 57. 
florestina Cass. 

lasotka Czerw. War. 140. 
florideae. 

morszczyny czerwone J.Jun. fio. 
Lit. 500. 

krasnorostowe Czerw. 103. 

krasnorosty Jastrzęb. klucz. 14. 
flosculosae. 

miso watę Klak. bot. 180. 

kwiatkowe Motty flo. poz. 57. 

krążkowate Pław. ełow. 75. 

kwiateczkowe Chałub. bot. 709. 
flotovia Spreng. 

ołbrzan Ukazi. 57. 
fluegia L. C. Rich. 

flaeggea Czerw. (522. 

pęczka Czerw. War. 44. 
fluggea Willd. 

dwawidlec Czerw. 1008. 
fluviales. 

wod ziano watę Czerw. 329. 

wodziany Czerw. War. 79. 
f oeniculam (To urn . ) Adans. — kopr. 

kopr Zapol. gosp. I. 543, 250 
(najczęściej); Czerw. 2139. 

anyż Andrze. Bese. 437. 

koper Demb. flo. lek. 68. 

fankul Waga flo. pol. I. 480. 

koprwłoskiMetzg.bot. 50. TJka- 



ztciel podaje już wprawdzie 
to imię ale mylnie, bo z cy- 
tatą autora, który mógł go 
użyć tylko jako nazwy ga- 
tunkowej. 

fankiel Ukazi. 57. 

f uukuł Wiśl. bist. nat. III. 509. 

fankał Wiśl. ałow. 611. 
foetidia Comm. 

srarodnica Czerw. ogól. 165. 

przetęcłila Ukazi. 57. 
fontanella « izopyrum. 
fontanesta Łabill. 

fontanezya Wódz. cbod. III. 
248. 

zapłoń Ukazi. 57. 

nadwodnik Kat ant. U. 27. 
fontinalaceae. 

zdrojkowe Błoń. Pam. fiz, VIII. 
113. 

zdrój ko watę Błoń. Fam. fiz. 

IX. 211. 
zdrójkowate Błoń. Pam. fiz. 

X. 183. 
fontinalis Diii. 

mecb rzeczny Kluk. Dyk. II. 9. 
zdrojek Jun. flo. W. X. L. 
525; J. Jun. flo. Lit. 453: 
Czerw. 183. 
Btudziennik Ukazi. 57. 
zdroik Waga hist roś. III. 45. 
forskohlea L. 

pazgrzebla Ukazi. 57. 
forstera L. fil. 

szczodrobina Ukazi. 57. 
fossombronia Raddi. 

czarostka Błoń. Pam. fiz. X. 
174. 



278 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



fothergilla L. fil. 

fotergilla Wódz. I. 206. 
fotergila Kat. med. III. 29. 
ostoja Ukazi. 57. 
fougerouńa DC. 

opuszyn Ukazi. 67. 
* fouquieraceae. 

fukierowe Hałat. pocz. 192. 
fourcroya Schult. 
ostroża Ukazi. 57. 
fourcroya Czerw. 662. 
fragariaceae. 

poziomkowe Wiśl. hist. uat. IIL 
501. 
fragaria (Tourn.) L. — poziomka. 
poziomka Kluk. Dyk. II. 10 
(bardzo często); Waga flo. 
pol. I. 747; Szafar. flo. poz. 
113; Andrze. flo. ukra. 47. 
poziomka Jun. Kat. 16. 
poziemka Jun. flo. litew. 154; 
J. Jun. flo. Lit. 200 (czę- 
sto); Berd. flo. kra. 133; 
Czerw. 3160; Berd. flo. 
tat. 176. Wszystkie cytaty 
Ukaziciela odnoszą się tyl- 
ko do nazwy gatunkowej, 
truskawka Wódz. II. 576. 
truskawki Kat. ant. II. 93. 
poziomki Kat. ant. II. 93. 
fragilaria Ag. 

taśmik Sypniew. Diat. 531. 
fragilarieae. 

taśmikowe Sypniew. Diat. 524. 
franciscea Pohl. 

franciszka Kat. med. III. 29. 
zmienka Czerw. 1397. 
przymilnia Kat. ant. II. 8. 



zraiennica Czerw. War. 470^ 
gdzie tak poprawiono imię 
zmienka, podane w tekś- 
cie na str. 226. 
francoa Cav. 

frankoa Estrei. II. Cen. 3. 
oziębia Chałub. bot. 9. 
francoaceae. 

ozięblowate Chałub. bot. tab. 
XI. 663. 
frangula (Tourn.) Brogn. — kru- 
szyna. 
kruszyna Kwieć. Pam. fiz.XIV. 
56. 
frangulaceae. 

kruszynce Czerw. War. 35 K 
frangulaceae <= rhamneae. 
frankenia L. 

frankenia Pom. dyk. II. 74- 
pomorzlin Ukazi. 57. 
frankeniaceae. 

poniorzlinowate Chałub. bot, 
tab. VIII. 650. 
trasera Walt. 

poziołno Ukazi. 58; Czerw. 
1596. 
fraxineae. 

jesionowate Czerw. 1679. 
fraxinus (Tourn.) L. — jesion. 
jesion Kluk Dyk. II. 12 (po- 
spolicie); J. Jun. flo. Lit. 18; 
Waga flo. pol. 1. 149; Czerw. 
1679; Berd. flo. kra. 229; 
Szafar. flo. poz. 87; Andrze. 
flo. ukra. 2; Berd. flo. tat. 
443. 
jasion Wódz. cbod. I. 234. 
jesion Siemiat. ogro. 120. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN, 



279 



osicina Ney kwiat. 92. 

mannowiec Hueck. bot. 93. 
frenela Mirb. 

cyprzyk Czerw. War. 90. 
freycinetia Oaud. 

szczudła Czerw. War. 84. 
fritillaria (Toarn.) L. 

korona Kluk. Dyk. II. 14. J. 
Jan. flo. Lit. 144. 

szachownica Struin. Kat. 19 
(często); Andrze. flo. ukra.35. 

korona szachowa Pom. dyk. 
II. 77. 

fritilarya Strum. roez. 90. 

korona cesarska Estrei. I. 
Cen. 6. 

iskroń U kazi. 58. 
froelichia M5nch. 

skłoska Czerw. War. 111. 
frullania Raddi. 

miedzik Błoń. Pani. fiz. X. 174. 
frustulia Ag. 

zagrzęźlec Sypniew. Diat. 533. 
fucaceae. 

morszczynowe Czerw. 110. 

morszczyzny Jastrzęb. klucz. 
14. 

morszczyny Rostaf. śluz. 317. 
fuchsia (Plum.) L. — fuksya, 

f uchsya Wódz. chód. III. 248. 

fuchsiniec Siemiat. ogro. 83. 

fuksy a Strnm. Kat. 20. 

lisianka Wódz. IV. 384. 

ułanki Ukazi. 58; Czerw. 3030. 

hułanki Leśniew. ogro. 394. 

ułanka Chałub. bot. 740. Uka- 
ziciel mylnie cytuje ułanki. 

niesmiałka Radwan, ogro. 74. 



hulanka? Biern. ogro. 218. 
liscianka Kat. ant. I. 14. 
patryotka Wit świat. I. 96. 
Dkaztciel wymienił już po- 
przednio niewłaściwie wśród 
rodzajowych to imic; za- 
znaczywszy, że jest pospo- 
lita nazwą a zatem gatun- 
kową. Tu użyte jest za 
rodzajowe, 
ułanki O pielęg. kwiat. 50. 
patryotki O pielęg. kwiat. 50. 
fuchsiaceae. 

ułankowe Czerw. 3030. 
fuci » fucaceae. 
fucoideae = fucaceae. 
fucus (L.) Grev. 

warek Kuszań. fun. 495. 
porost morski Pom. dyk. II. 79- 
morskorost Andrze. Bess. 437. 
morszczyn J. Jun. flo. Lit. 601 ; 
Czerw. 114. Szafar. flo. 
poz. liJ7. 
szuwar Ukazi. 58. 
morzorost Skob. Krem. 259. 
fuligo Haller. 

gniłka Jun. flo. Litew. 332. 
gniłek J. Jun. flo. Lit. 555; 

Czerw. 20. 
wykwit Rostaf. śluz. 7. 
fumagó Tul. 

sadzak Kudeł, choro. 84. 
fumana Dun. 

złociczyst Czerw. War. 305. 
fumaria (Tourn.) L. — dymnica. 
kokorycz Kluk Dyk. II. 15 

(często). 
dymnica Jun. flo, litew. 212 



2 80 



JÓZRF ROSTAFIŃSKI. 



(bardzo często) ; J. Jud. flo. 
Lit. 290; Waga flo. pol. 
II. 232; Berd.flo. kra. 70; 
Czerw. 2384; Szafar. flo. 
poz. 122; Andrze. flo. ukra. 
68: Berd. flo. tat. 29. 
kokorczyk Sawicz. Fam. farm. 

kra. III. 216. 
ptasia ratka Pax:ew. bot. 172. 
'^ fumariaceae — dymnieawate. 
dymnice Wierzb, bot. 168. 
kokoryczowe Pisul. gro. 188. 
dymnico watę Chaiub. bot. tab. 

VIII. 650 (pospolicie), 
dymice Jastrzęb. klucz. 46. 
dymnikowata Berd. flo. kra. 69. 
kokoryczkowe Ja.strzęb. hist, 
nat. 522. 
fumarieajc. 

dymnicowe Czerw. 2381. 
funaria Sebreb. 

skrętek J.Jun. flo. Lit. 468; 

Czerw. 172. 
skrętka Godlew. Kozpraw. A- 
kad. II. 68. 
funariaceae. 

skrętkowe Błoń. Pam. fiz.YIII. 

116. 
skrętko watę Błoń. Pani. fiz. 
X. 185. 
flingi = mycetes. 
fungi ^ agaricineae. 
iungi = hymenomycetes, 
funkia Spreng. 

funkia Czerw. 568. 
śIubojaivka Ukazi. 58. 
slubojawka Kat. ant. II. 54. 
pobudka Kat. Józef. 6. 



furcellaria Lamom*. 

widlik J. Jłin. flo. Lit. 501. 
furcroya = fourcroya. 
fusanus B. Br. 

fazan Kat. med. III. 80. 
fusidium Link. 

wrzecionak J. Jun. flo. Lit. 564. 
^ Ukaziciel podaje tu bu- 
twiei i cytuje przytem 
Jundziłła. Jestto jednak 
prosta pomyłka, stąd po- 
wstała, że ta nazwa odnosi 
się do Fusisporium stoją- 
cego w bezposredniem na- 
stępstwie po Fusidium. 
W części Ukaziciela pol- 
sko łacińskiej b u t w i e 1 
odniesiono słusznie tylko do 
Fusisporium. 
fusisporium Link. 
butwiel Ukazi. 58. 
krążełek Czerw. 13; Szafar. 

flo. poz. 138. 
zarazik Łom. bot. 87. 



G. 

gaerdtia KI. 

srebrzy kos Czerw. War. 314. 
gagea Salisb. — kIoć. 

złoć Ukazi. 58; Czerw. 517; 
Berd. flo. kra. 347; Sza- 
far. flo. poz. 104; Berd. flo. 
tat. 668. 

sniedek Andrze. flo. ukra. 34. 

śniedek Hueck. bot. 22. 

śniednikKai*oPam. łiz.lll. 295. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROÓLIN. 



281 



śniadek Drym. Pam. fiz. V. 43. 
sniadek Kwieć, Pam. fiz. XIV. 
38. 
gaiUardia Foug. 

gaillardya Estrei I. Cen. 3. 
gajlardya Kat. med. III. 30. 
dzianwa Ukazi. 58. 
galactodendrc^ H. B. K. 
mlekowiec Czerw. ogól. 23; 

Czerw. 912. 
mleczodrzew Waga hist. roś. 
II. 149. 
galantheae. 

gladyszowe Czerw. 637. 
galanthus L. — przebiśnieg. 
śnieżyca Klak Dyk. II. 17 
(pospolicie); Andrze. flo. 
ukra. 34. 
snieżnik Jun. Kat. 16. 
śnieżyca Strum. Kat. 20. 
śnieżyca? Zawadź, flo. Iwo. 175. 
gładysz Wódz. II. 177; Czerw. 

637. 
kwiat mleczny Wódz. II. 177. 
snieguła J. Jun. flo. Lit. 141. 
przebiśnieg Waga flo. pol. I. 
575; Berd. flo. kra. 343; 
Berd. flo. tat. 667. 
śniegułka Berd. flo. kra. 343; 

Szaf ar. flo. poz. 101. 
śnieżnik Karo Vi\m. flz. III. 296. 
galatella Cass. — asterek. 
złociszek Ukazi. 58. 
asterek Andrze. flo. ukra. 80. 
galax L. 

ino włoka Ukazi. 58. 
galbanum Don. 

galbanowiec Czerw. ogól. 28. 



galega (Tourn.) L. — ruttctca. 

rutewka Kluk. Dyk. II. 17; 
Andrze. flo. ukra. 72. 

ruta kozia Zapol. gosp. I. 336. 

rutwica J. Jun. flo. Lit. 313; 
Berd. flo. kra. 123; Czerw. 
8273. 

koźlatnik Andrze. flo. ukra. 72. 

*- Ukaziciel mylnie w nocie 
podciąga tu r u d e w k a. 
galenia L. 

miąsłota Ukaei. 59. 
galeobdolon (Diii.) MOnch. — 
gojowiec, 

bezz^b Jun. flo. litew. 179; 
J. Jun. flo. Lit 239; Czerw. 
1326; Berd. flo. tat. 535. 

koci pysk Zawadź, flo. Iwo. 180. 

gajowiec Waga flo. pol. II. 
94 (często); Berd. flo. kra. 
273; SzaĆBir. flo. poz. 115; 
Berd. flo. tat. 535. 

— Cytowana w Ukazicielu na- 
zwa z i e j e c jest imieniem 
gatunkowem i mylnie zo- 
$t<iła przez Antoniego Wa- 
gę, w wyliczaniu nazw te- 
go rodzaju przytoczona, 
galeopsis (Tourn.) L. — pozie- 
wnik. 

koci pysk Kluk Dyk. II. 18. 

badyl Jun. flo. W. X. L. 308; 
J. Jun. flo. Lit. 2:-^9; An- 
drze. flo. ukra, 55. 

badylek Sawicz. Pam. farm. 
kra. IL 187. 

kocipysk Sawicz. Pam. farm. 
kra. UL 176; Czerw. 1829. 



282 



JÓZBF ROSTAFIŃSKI. 



poziewnik Waga flo. pol. II. 

89 (pospolicie); Berd. flo. 

kra. 273; Szafar. flo. poz. 

117; Berd. flo. tat. 536. 
poziewnit? Jarosz, goap. 67. 
galinsoga R. et P. — źółtłtca. 
galinsoga Szacfa. ogród. III. 86. 
żółtlica Ukazi. 59; Czerw. 

18H8; Berd. flo. kra. 186; 

Berd. flo. tat. 314. 
Chwastka Czerw. War. 140. 
źóhliczka Ęj8. Pam.fiz. V. 109. 
galipea Aubl. 

febrzystręt Ukazi. 59. 
wzmocnią Czerw. 2847. 
ograżnik Skob. Krem. 267. 
febrzywstręt Waga hist. roś. 

III. 103. 
gallium L. — przytulią. 

przytulią Kluk Dyk ros. II. 

18 (pospolicie); J. Jun flo. 

Lit. 59; Waga flo. pol. I. 

305: Czerw. 1973; Berd. 

flo. kra. 173; Szafar. flo. 

poz. 95; Andrze. flo. ukra. 

12; Berd. flo. tat. 277. 
przytulka Zalew. Pam. fiz. 

XII. 194. 
galorheus Fr. 

mleczaj Kwieć. Pain. fiz. XVL 

31. 
galphimia Cav. 

ziotolina Ukazi. 59. 
gamopetalae. 
jednopłatkowe Czerw. 1204. 
zrosłopłatkowe Czerw. War. 

121. 
rurkokwiatowe Rzepec. bot. 88. 



garcinia L. 

niangostan Wódz. III. 448. 
garcynia Czerw. ogól. 28. 
źółtopla Ukazi. 59. 
źółtosok Lewart. hist. nat. 186. 
gumaguta Lewart. hist. nat. 

186. 
źółopla Wisi. słów. 612. 
żółciecz Czerw. 2542. 
żołciecz Trapp. farm. II. 64. 
sinaozelina Waga hist. roś. III. 

144. 

* garciniaceae. 

źółcieczowate Czerw. 2535. 
garcinieae. 

żółcieczowe Czerw. 2540. 

gardenia L. 

gardenia Wódz. chód. III. 250. 
przepyszlin Ukazi. 59; Czerw. 

2066. 
przypyszlin Was. farm. 166. 
przepy ślina Kat. Józeł. 5. 

gardenieae. 

przepyszlinowe Czerw. 2063. 
gardoquia R. et P. 

paszczak Czerw. War. 193. 

garidella (Tourn.) L. 

czarnusznik Czerw. ogól. 566.- 
lyszczyca Ukazi. 59. 

garrya Doug. 

kotecznik Cliałub. 9. 

* garryaceae. 

kotecznikowate Chałub. bot. 
tab. V. 614. 

garuleum Cass. 

olnica Ukazi. 59 
gasparrinia. 



SŁOWNIK RODZAJÓW UOŚliN. 



283 



jaskrawieć Błoń. Pam. łiz. X. 
164. 
gasteria Dav. 

aloesik Kat. med. III. HO. 

jęzorka Czerw. War. 663. 
gasteromycetes ^). 

purchawki Czerw. 18. 

grzyby brzuchate Berd. bot. 
141. 

wnętrzniaki Błoń. Pam. fiz. 
VIII. 91. 

wnętrzaki Błoń. Pam. fiz. IX. 
88. 
gastonia Comm. 

jadrzewo Ukazi. 59. 

gościowiec Kat. ant. II. 8. 
gastrolobium R. Br. 

pięćba Ukazi. 59. 
gastronema Herb. 

łucznik Kat. med. III. 30. 
gaultheria (Kaim.) L. 

gaulterya Wódz. chód. 244. 

starzęśla Ukazi. 59; Czerw. 
1733. 

golterya Trapp. farm I. 314. 
gaura L. 

wspaniała świeca Pom. dyk. 
II. 88. 

świeca wspaniała Wódz. II. 
568. 

gaura Leśniew. ogród. 394. 

źartwa Ukazi. 59, 
gazania G^rtn. 

gazania Estrei. Kat. 3. 

pawica Kat. med. III. 30. 



bystroka Ukazi. 59. 
pawnica Kat. ant. II. 28. 
geaster Michę. 

promiennik J. Jun. Ho. Lit. 551. 
skrętek Czerw. ogól. 55. 
promieniak Czerw. 27. 
gwiazdosz Eney. roi. III. 67. 
geastrum == geaster. 
geblera F. et. M. 

paszyca Czerw. War. 358. 
geissomeria Lindl. 

gajsomei*ya Kat. med. III. 30. 
złęcz Czerw. War. 236. 
gelidium Lmrx. 

galareto wka Czerw. 105. 
gelsemium Juss. 

żmin Ukazi. 59. 
gendanissa (Rumph.) Nees. 
garliczka Ukazi. 59; Czerw. 
1368. 
geniostoma Forst. 

zarostka Czerw. 1620. 
genipa (Tourn.) L. 

genippa Wódz. III. 424. 
nastuga Ukazi. 59; Czerw. 
2068. 
genista L. — janowiec. 
janowiec Kluk. Dyk. II. 21 
(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 
299; Wa<jaflo.pol. 11.237; 
Berd. flo. kra. 115; Sza- 
far. flo. poz. 123; Czerw. 
3245; Andrze. flo. ukra 70; 
Berd. flo. tat. 130. 
zamowiec ? Giżyc. Siedl. II. 82. 



^j Porównaj J. Jun. flo. Lit. 511. 



284 



JÓZEF BOSTAFIŃSKI. 



żernowiec Giżyc. Siedl. II. 93. 

genista Striun. rocz. 29. 

krzecinka Prze w. ról. prze. 
I. 123. 

krzęeinka Przew. ról. prze. I. 
351. 

junowiec? Ziemian, galie. II. 
156. 

żarnowiec Rit. flo. poz. 5 i. 

drok Andrze. flo. ukra. 70. 

janowiec Waga hist roś. II. 
616. 

— Skob. Krem. (p. 271) przy- 
tacza „dawniej j e r k o- 
w i e c"j co jest wzięte z V- 
kaziciela wymieniającego 
pod Gen i sta: — Jerkowiec 
kaszub. vet. W Słowniku 
Pobłockiego (p. 63) czyta- 
my : jerkoe vice— krzew jar- 
ku, wiklina — a to, co ten 
autor mówi o krzewie jer- 
ku wskazuje niewątpliwie, 
że wyraz, wzięty z nie- 
mieckiego, musi się odnosić 
do Sarothamnus scoparius, 
z której to rośliny można 
również dobrze jak z wi- 
kliny robić miotły. Tak się 
tłumaczy jedno z wielu ba- 
łamuctw Antoniego Wagi. 
genisteae. 

janowcze Berd. flo. tat. 129. 
gentiana (Tourn,) L. — gon/czka. 

goryczka Kluk. Dyk. II. 23 
(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 
107; Waga flo. pol. 1. 457; 
Czerw. 1585; Berd. flo. 



kra. 231; Szafar. flo. poz. 
100; Andrze. flo. ukra. 22; 
Berd. flo. tat. 447. 
tyrlicz Pasterz 119. 
nostrzeg modry Pasterz 119. 
gorczyczka Strusi, rocz. }32. 
gencyanna Giżyc, ogród. 170. 
tysiączaik Krup. hist. nat. 128. 
— Przytoczone w Ukaztctelu 
imiona gorzyezk a 
i góry ca odnoszą się do 
dwu całkiem różnych ro- 
ślin, sa nazwami gatunko- 
wemi i niewłaściwie wśród 
rodzajowych tu wyliczane. 
* gentianaceae — gotycekowate. 
goryczkowate Zapol. gosp. L 

177; Czerw. 1583. 
goryczki Wódz. II. 312. 
goryczkowe Pisul. gro. 106. 
gentianeae. 

goryczkowe Czerw. 1585. 
geocalyceae. 

przyziemkowate Błoń. Fam, fiz. 
VIIL 105. 
geoffraea L. 

geofroia Pora. dyk. II. 91. 
geofroea Czerw. ogól. I. 15. 
umora Ukazi. 60; Czerw. 3351. 
geofFroya = geoffraea. 
geoglossum Pers. 
łęgot Ukazi. 60. 
geonoma Willd. 

chlaża Ukazi. 60. 
geophila D. Don. 

naziemka Czerw. 1993. 
georgia= dahlia. 
georgiaceae. 



.SŁOWNIK RODZAjÓ\r nOBLIN. 



285 



czterozębowe Btoń. Para fiz 
VIII. 113. 

czterozębowate Błoń. Pam. fia. 
X. 183. 
georgina « dahlia. 
*geraniaceae — bodsfłszkotoatś. 

bodziszki Wódz. II. 506. 

geranie Wierzb, bot. 170. 

geraniowe Pisol. gro. 157. 

bodziszkowate Chałab. bot. tab. 
X. 651 (pospolicie); Czerw. 
2620. 

gieraniowe Jastrzęb. hist. nat. 
519. 
geranium (Tourn.) L. — bodzt-- 
8zek, 

nosek Klak Dyk. roś. II. 25. 

żórawie noski Pastens 115. 

bodziszek Jun. flo. W. X. L. 
348 (pospolicie); J. Jun. 
fto. Lit. 282; Waga flo. 
pol. IV.213. Berd. flo. kra. 
109; Czerw. 2625; Szafer, 
flo. poe. 121; Andcze. flo. 
ukra. 67 ; Berd. flo. tal. 
118. 

bocianie no»ki Wierzb, bot. 
142. Przytacza to imię 
i Ukoaidd^ ale na podsta- 
wie źródła, w k torem na- 
zwa ta jest użyta jako ga- 
tunkowa. 

bociani nos Kat. med. I. 19. 

geranim Strum. ogro. II. 362. 

bociani nosek Pamp. flo. tre. 
46. 

genmia Pisul. gro. 159. 
gierania Berd. flo. tat. 118. 



bociani nos Ney kwiat. 11. 
pychawiec Ney kwiat. 111. 
wilcze igły Ney kwiat. 143, 
dziebrenosek Ukazi. 60. Uka- 
ziciel mylnie cytuje tu Ja- 
kóbii Wagę, który tego 
imienia użył na oznaczenie 
rodzaju Erodium. 
— Przytoczona w Ukaztcielu 
nazwa kociczki, skoro 
jest ludowa, już tern samem 
jest nazwą gatunkowa i nie 
była przez nikogo użyta 
jako rodzajowa, 
gerardia (Plum.) L. 

gerardya Wódz. I. 222. 
szelążek Wódz. I. 222. 
więsierza Ukazi. 60. 
gerascanthus P. Br. 

cyprzyn Ukazi. 60. 
gerbera Gronov. 

błękień Czerw. War. 156. 
germanea Lam. 

ostroga Wódz. chód. III. 255. 
gerontogea Ch. et Schl. 

starzyn Czerw. War. 172. 
geropogon L. 

szczeciec Czerw. ogól. 366. 
białobród Ukazi. 50. 
gesnera Mart. 

gesnera Waga hist. ros. II. 309. 
*gesneraceac. 

gesneryany Wierzb, bot. 166. 
łękotkowate Chałub. bot. tab. 

XIII. 686. 
ostrojowate Chałub. bot. 728; 

Czerw. 1439. 
g(»sneryowe Berd. bot. 206. 



286 



JÓZRF ROSTAFIŃSKI. 



gesneryowate Łap. Pam. fiz. 
VII. 20. 
gesneria Auct. ^). 

gesnerya Porn. dyk. II. 94. 

łękotka Cliałub. bot. 9. 

ostroja Ukazi. 60. 
gesnouinia Gaud. 

pokrzydło Czerw. War. 106. 
gethyllis L. 

powoń Ukazi. 60. 
geum L. — kuklik. 

kuklik Kluk. Dyk. II. 28 (po- 
spolicie); J. Jun. flo. Lit 
204; Waga flo. pol. 1.763 
Czerw. 3178; Berd. flo 
kra. 131; Szafar. flo. poz 
84; Andrze. flo. ukra. 47; 
Berd. flo. tat. 169. 

kulik Wisi. słów. 612. 

kurlik Kat. ant. II. 54 i tak 
sarno index p. 117. 

— Benedykta, która przy- 
tacza Ukaziciel^ nie było 
użyte jako imię tego ro- 
dzaju przez żadnego auto- 
ra; jestto nazwa gatun- 
kowa. 

gigartina Ag. 

gigartyna Wasow. farm. 74. 
gilia R. et P. 

gilia Czerw. ogól. 82. 

zazierka Ukazi. 60. 
gillenia MOnch. 



' poleśnica Ukazi. 60; Czerw. 
3187. 
gillesia » gilliesia. 
gilliesia Lindl. 

ubogla Chałub. bot. 9. 
gilliesiaceać. 

uboglowate Chałub. bot tab. 
IV. 595. 
ginginsia DC. 

znaj ma Ukazi. 60. 
ginkgo (Kaempf.) L. 

ginka Czarto. mys. 6. 

salisburya Wódz. chód. I. 500. 

ginko Kat. niedz. III. 

miłorząb Ukazi. 60; Czerw. 
856. 

ziarnica Kat. ant. II. 68. 
ginoria Jacq. 

mienigłówka Ukazi. 60. 
gireoudia KI. 

pionoskrzydł Czerw. War. 315. 
githago Desf. 

kakolnica Czerw. War. 337. 

gladiolus (Tourn.) L. — mieczyk, 
mieczyk Kluk Dyk. II. 29 
(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 
23; Waga flo. poz. I. 164; 
Berd. flo. kra. 340; Sza- 
far. flo. poz. 89; Andrze. 
flo. ukra. 4; Berd. flo 
tat. 665. 
mieczek Strum. Kat. 20. 
miecznik Estrei. I. Cen. 3. 



*) Dla jednych może synonim rodzaja Conradia Mart., dla innych rodzaju 
Pentarhaphsia Lindl. ; nie mając u naszych autorów wyliczonych gatunków, 
któreby ))ozwolify w kaidym przypadku rzecz rozstrzygnąć, zostawiam te nazwy 
tak razem zestawione. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



287 



mieczyk Kat. ant. I. 14. 
mieczyk Niewiad. obraz. 239. 
glaph3rria Jack. 

samotlin Ukazi. 60. 
glaucium (Tourn.) Ju^s. — si- 
wieć, 
rostopasć J. Jun. flo. Lit. 213; 

Czerw. 2379. 
siwieć Andrze. Bess. 437; An- 

drze. flo. ukra. 48. 
roztopaść Czerw. ogól. 420. 
reztopasć Wiśl. słów. 612. 
glaux (Tourn.) L. — miecznik, 
miecznik Pasterz 117 (pospo- 
licie); Waga flo. pol. I. 

434; Czerw. 1225; Szafar. 

flo. poz. 99. 
siwka Andrze flo. ukra. 21. 
glechotna L — bluszcsn/k, 
bluszczy k Kluk Dyk. II. 29 

(pospolicie); Waga flo pol. 

U. 84; Czerw. 1319; Berd. 

flo. kra. 27 1 ; Szafar. flo. 

poz. 115; Berd. flo. tat. 

531. 
obłożnik Jun. flo. litew. 174; 

J. Jun. flo. Lit. 241. 
blusczyk ziemny Andrze. nauk. 

58. 
bluszczyk ziemny Motty flo. 

poz. 78. 
błuszczyk Kaczk. plant. 26. 
kurdwan Pamp. flo. tre. 40. 
bluszczak Metzg. bot. 53. 
obhiżnik Kat ant. 11. 55. 
kurdybanek Berd. fl(j. tat. 531. 
glechon Spreng. 

obło:^nik Ukazi. (> 1 . Cytata Jun- 



dziłła młodszego jest fał- 
szywa, 
gleditschia L. 

gledycya Czarto. mys. 6. 
gledistya Wódz. chód. I. 82. 
gledytsz Siemiąt. ogro. 86. 
bobowe drzewo Siemiąt. ogro. 

86. 
gledysz Siemiąt. ogro. 255. 
bobownik Wódz. chód. III. 

503. 
bobowiec Kat. niedz. I. 
gleditschia Estrei. I. Cen. 6. 
bobodrzew Czerw, ogól 147; 

Czerw. 3362. 
iglicznia Ukazi. 61. 
gledyczya Ency. IX. 965. 
gleichenia Sm. 

gleichenia Czerw. 229. 
gleicheniąceae. 

gleicheniowe Czerw. 238. 
gleophyllum Karst. 

siatkowiec Błoń. Pam. fiz. IX. 

72. 
statkowiec? Błoń. Pam. fiz. 
X. 147. 
gleophyta. 

rucha w ki Rostaf. bot. wyż. 44. 
glinus LOfl. 

uglin Ukazi. 61. 
globaria. 

proohówka Błoń. Pam. fiz. X. 
155. 
globba L. 

globa Wódz. c-hod III. 250. 
globba Wódz. III. 220. 
truchlin Ukazi. 61. 
globularia (Tourn.j L. 



288 



JÓZBF ROSTAFIŃSKI. 



matecznik Zapol. gosp. I. 38. 
kuleczka Wódz. chód. II. 136. 
kulnik Pom. dyk. II. 101; 

Czerw. 1256. 
kulka Kat. niedz. I. 
kułozioł Andrze. Bess. 437. 
głowianki Estrei. II. Cen. 3. 
głowienka Eslrei Kat. 3. 
pętlica Metzg. bot. 53. 

'*' globulariaceae. 

kulnicowate Chałub. bot. tab. 

XIII. 686; Czerw. 1255. 
kulnikowato Hałat. pocz. 193. 

gloeocapsa Ktz. 
oponka Rostaf. bot. wyż.- 44. 

gloriosa Ł. 

lilia malabarska Wódz. cliod. 

111. 251. 
pyszny kwiat. Wódz. cbod. 

III. 251. 
piękna lilia Pom. dyk. II. 101. 
pysznokwiat Kat. nied. I. 19; 

Czerw. 528. 
wdziękosława Ukazi. 61. 

glossocardia Cass. 
jednotka Czerw 1834. 

glossogyne Caas. 
języczka Czerw. War. 138. 

gloxinia L'Hćr. 

marcinka Wódz. chód. III. 252 
(z Martinia, do której za- 
liczono pierwotnie gatunki 
gloksinii). 

gloksynia Pom. dyk. II. 102. 

niemodźwiękla Ukazi. 61. 

niemodźwiękła Kat. ant. II. 8. 

dziękla Czerw. War. 243. 



wdziękla Waga hist. roś. IL 

309. 
marcinki O pielęg. kwiat. 51. 
glumaceae. 

plewiaste Chałub. bot. tab. III. 

595. 
plewowe Czerw. War. 14. 
plewo watę Hueck. bot. 1. 
glumiflorae — glumaceae. 
gluta L. 

łuszczyn Ukazi. 61. 
glyceria R. Br. — manna, 
manna J. Jun. flo. Lit. 48 

(pospolicie); Waga flo. pol. 

I. 244; Czerw. 303; Berd. 

flo. kra. 387; Szafar. flo. 

poz. 91; Andrze. flo. ukra. 

10; Berd. flo. tat. 770. 
mielec Pamp. flo. tre. 6. 
mannianka Demb. flo. lek. 16. 
wyklina Hueck. bot. 10. 
słodyż Strzelec, gosp. II. 96. 
wiklina Ejsm. Pam. fiz. V. lOl. 
glycine L. 

glicynę Wódz. chód. III. 256. 
fassola drzewna Wódz. chód. 

III. 256. 
glicyna Strura. Kat. 20. 
słodki korzeń Wódz. II. 493. 
bób słodki Wódz. III. 620. 
słodki bób Kat. niedż. II. 12.. 
słodkibob Estrei. Kat. 3. 
fasola słodka Pamp. flo. tre. 

49. 
glicynka Kat. med. III. 31. 
słodziszek Chałub. bot. 9. 
słodlin Ukazi. 61. 
glycosmis Corr. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



289 



słodunka Waga hist. roś. II. 
606. 
glycyrrhiza (Tourn.) L. 

lukrecya Kluk Dyk. II. 30; 
Czerw. 8271; Andrze. flo. 
ukra. 72. 
słodzień Skob. Krem. 277. 
— forma 1 u k r y c y a , którą 
w nocie przytacza Ukazi- 
ciel nie była użyta za na- 
zwę rodzajowa. 
glyptostrobus Endl. 

wyżłób Czerw. War. 92. 
gmelina Ł. 

wicin U kazi. 61; Czerw. 1250. 
gnaphalieae. 

szarotowe Berd. flo. tat. 314. 
gnaphalium L. — szarota i). 
kocanki Kluk. Dyk. II. 30; 

Szafar. flo. poz. 128. 
szarota Jun. flo. W.X. L. 409 
(najczęściej); J. Jun. flo. 
Lit. 344; Berd. flo. kra. 188; 
Andrze. flo. ukra. 81 ; Berd. 
flo. tat. 317. 



kocianki Czarto. myś. 22. Uka- 
zteiel cytuje fałszywe źró- 
dło (Botanikę Kluka), wk,tó- 
rem to imię użyte jest tyl- 
ko jako nazwa gatunkowa. 

kocanka Strum. Kat. 21; Wa- 
ga flo. pol. II. 369. 

koszanka Estrei. II. Cen. 3. 

hocanki Prze w. ról. prze. I. 
126. 

kocianka Przew. ról. prze. II. 
257. 

nieśmiertelniczka Pamp. flo» 
tre. 54. 

nicennica Ney kwiat. 53. 
ziele piaskowe Ney kwiat. 149. 

— Suche ziele, imię przy- 
toczone w Ukazicielu^ jest 
nazwą gatunkową , podo- 
bnie jak podana w nocie 
nazwa kocen k i. 

Bzarola Metzg. bot. 51. 

gnetaceae. 

gniotowe Czerw. 857. 



^) Ksiądz Klak nazwał rodzaj Gnaphalium — hocanki^ dla tego, że pewien 
ich gatunek (Q. arenarium), tak pospolicie .zwany, uważał za najwybitniejszy 
w ca2ym rodzaju. Nie podzielał tego zdania ks. Jundziłf i uważał, że właści- 
wiej jest nazwać ten rodzaj szarota^ imieniem, którem w źródtach XVI w. (n. p. 
Szneeberger, M. Siennika wykład imion trudnych Nr. 667, Marcin z Urzędowa 
Herbarz 295) oznaczano kilka jego gatunków. Skoro dziś rozdzielamy niejedno- 
krotnie rodzaj Gnaphalium na trzy: t j. na Gnaphalium sens. stric. , Helichry- 
sam i Antennaria, to musimy nazwać Helichrysum — kocanki, skoro ich jedyny 
krajowy gatunek właśnie tę nazwę nosi; Gnaphalium pozostanie przy swem Jun- 
dziłłowskiem przezwaniu, a imię ukwap^ znane także od XVI w. (M. Siennika 
wykład imion trudnych Nr. 718, Syreński Zielnik p. 719) nadamy, zgodnie 
2 istniejącym wzorem, rodzajowi Antennaria. Tak rozwijjzując rzecz, unikniemy 
zamieszania, jakie w ostatnich czasach pod tym względem istniało i szukania 
na rodzaj Helichrysum nowych i cudacznych przezwisk. 

Materyały do Hiat. }qz. pols. i dyalektologii. Tom I. 19 



290 



JÓZEF SOaTAFłŃSKI. 



gnetowate Waga bist. roi. 
n. 104. 

gniotowate Łom. bot. 12il. 

gnioty Jancz. Rozpr. Akad. 
VII. 63. 
gnetum L. 

gniot Czerw. 859. 

gnet Waga hist. roś. II. 104. 

gnetum Rostaf. bot. wyż. 77. 
gnidia L. 

źurawiec Wódz. chód. III. 
257; Czerw. 1107. 

gnidya Estrei. I. Cen. 

ścigłówka Ukazi. 61. Czerw. 
1107. 
godetla Spach. 

marszawa Ukazi. 61. 
goethea Nees et Mart. 

czestka Czerw. War. 340. 
goldf\is8ia Nees. 

głowikłos Czerw. War. 235. 
gomphia Schreb. 

grużyca Ukazi. 61; Czerw. 
2879. 
gomphidius Fr. 

klejówka Błoń. Pam. fiz. X.149. 
gomphocarpus R. Br. 

trojadek Kat. raed. III. 31. 

kolczymiech Czerw. 1665. 
gompholobium Sm. 

wroniara Ukazi. 61. 

paznokietnik Czerw. War. 470, 
bo tak sprostowano tu sse 
str. 896 paznogietka. 
gomphonella Rabh. 

mątewka Sypniew. Diat. 571. 
gomphonema Ag. 

c/.opik Sypniew. Diat. 633. 



gomphonemeae, 

czopikowe Sypniew. Diat. 523. 
gomphrena Ł. 

wiecznik Kluk. Dyk. II. 82 
( poapolicie) ; Czerw. 1189. 

wietrznik Wódz. VI. ind. gen. 

nieśmiertelnik Strum. Kat. 21. 

głowaozki Eatrei. I. Cen. 7. 

głowiczka Elstrei. II. Cen. 3. 
gomphreneae. 

wiecznikowe Czerw. 1188. 
gomutus— arenga. 
gongora R. et P. 

zrzępiec Czerw. War. 65, 
gonidiophyceae. 

ziarnikorosty Czerw. 90. 
goniolimon Boise. 

skrzydliściag Czerw. War. 122. 
gonium Mttll. 

lążek Wiś. hist. aat. lU. 234. 

spłaszczy k Rostaf. śluz. 318. 
gonoapermum Less. 

iebrzyszka Czerw. War. 146. 
goodenia Sm. 

goodenia Wódz. cbod. III. 27. 

godenia Kat. med. I. 19. 

nadądka Chał. bot. 9. l/ka- 
aknel mylnie cytaje na- 
sła tka. 

ponętka Ukazi. 61. 
* goodeniaceae. 

goodenie Wierzb, bot. 166. 

nasłatkowate Chałub. bot. tab. 
XV. 701. 

naślątkowate Hałat. pocz. 193. 

ponętkowate Czerw. 1771. 
goodenoviaceae ^ goodenia- 
ceae. 



SŁOWKK RODZAJÓW BOŚŁIN. 



291 



goodia Salisb. 

goodya Wódz. chód. III. 369. 
godya Kat. med. I. 19. 
troiściną Ukazi. t^S. 

goodyera R. Br. — tajęia. 
gudyera J. Jun. flo. Lit. 886. 
godyera Estrei. Kat. 8. 
goodyera Czerw. ogól. 302. 
tajęża Waga flo. pol. II. 509 

(pospolicie); Bf^rd. dp. krą. 

:i39; Sza&r. flo. poz. 181; 

Berd. flo. tat. 660. 

gordonia EU. 

gordonia Wódz. chód. III. 260. 

chlabia Ukazi. 62. 
gorterya L. 

gorterya Wódz. chód. III. 261. 

urzekła Ukazi. 62. 

pawica Jąnk. kwiat. 191. 

gossypium Ł. 

bawełna Kluk. Dyk. II. 82 
(pospolicie); Czerw. 8686. 
bawełaica Kuszań. fan. 4f66. 
puchowiec Skob. Krem. 278. 

gouania (Jacq.) L. 
powięgta Ukazi. 62. 

goupia Aubl. 

płatecznik Ukazi. 62. 
goveaia Łiadl. 

taleJGza Czerw. War. 65. 

graniina» gramineae. 
^ gramineae. 

trawiane Klak bot. 168. 

trawy Zapol. gosp. I. 4 (po- 
spolicie). 

trawiaste Szub. naś. 22. 

trawne Motty £o. poz. 54*. 



trawowate Czerw. 264. 
trawo we Pokor. bot. 17. 
gratniniflorae. 
trawpkwiatowe Jastrzęb. 
klucz. 7. 
grammanthes DC. 

rozgłówka Ozerw. War. 273. 
grammatophyllum Błam. 
atroiszatnia Ukazi. 62. 
*grafiataceae. 

graoatowate Chałub. bot. tab. 

XI. 662. 
granatowcowate Chałub. bot. 

673. 
granatówce Waga hist. roś. 
II. 665. 
granateae. 

granatoi^e Czerw. 3093. 
grandinia Fr. 

gradówka Błoń. Pam. fiz. 
XIV. 71. 
grangea Adans. 

żartka Czerw. 1805. 
grangeria Coi^m. 

białuda Ukazi. 62. 
graphideac. 

literakowe Czerw. 121. 
literakow^te Błoń. Pam. flz. 

IX. 97. 
pismakowate Błoń. Pam. fiz. 
'X. 167. 
graphis Adans. 

literak J. Jun. flo. Lit. 480; 

Czerw. 121. 
pismak Błoń. Pam. fiz. X. 167. 
graptophyllum Nees. 
weselina Ukazi. 62. 

pstrotka Czerw. 1367. 

19» 



292 



JÓZEF ROSTAFliStSKI. 



gratiola fRupp.) L. — konitrud. 

konitrucl Kluk Dyk. II. 33 
(pospolicie); Waga flo. pol. 
I. 188; Czerw. 1407; Berd. 
flo. kra. 250; Szafar. flo. 
poz. 87. 

trud Jun. flo. W. X. L. 94; 
J. Jud. flo. Lit. 4. 

koński trud Wierzb, bot. 102. 
Ukaziciel mylnie cytuje 
jako źródło Botiuiikę Klu- 
ka, gdzie to imię oznacza 
nazwę gatunkową. 

koni trud Skob. Krem. 279. 
Może błąd, zamiast koni- 
trud. 

trut Andrze. flo. ukra. 3. 

^ Łaskawnik przytoczo- 
ny mylnie przez Ukazt- 
cielą jest nazwą gatunkową. 

gratioleae. 

konitrudowe Czerw. 1402. 

greenovia Webb. 

soczyst Czerw. War. 276. 

grcvillea K. Br. 

gre wilia Kat. met. I. 19. 
sobrzan Ukazi. 62. 
grewila Kat. ant. I. 15. 

grewia L. 

grewia Wódz. chód. III. 262. 
strzępota Ukazi. 62; Czerw. 

2752. 
ciężka Kat. ant. II. 28. 

grias L. 

rozlist Ukazi. 62. 

grielum L. 

złotokrasa Ukazi. 62. 



griliinia Ag. 

niedoniilnia Ukazi. 62. 
griffithsia Ag. 

grifrithsya Jancz. Rozpr. Akad. 
IV. 21. 

grimmia Ehrb. 

grimmia J. Jun. flo. Lit. 443; 

Czerw. 176. 
strzechwa Ukazi. 62. 

grimmiaceae. 

strzech wo we Błoń. Pani. tiz. 

Vin. 116. 
strzech wo w att; Btoń. Pam. tiz* 

IX. 100. 

grindelia Willd. 

grindelia Szacfa. ogród. UL 
120. 

doględawa Ukazi. 62. 

doględka Czerw. War. 131. 
grislea Lofl. 

koczubin Ukazi. 62. 
gronovia (Houst.) L. 

gronowia Pom. dyk. II. 110. 

przylma Ukazi. 62. 

grossularia (Tourn.) A. Rich. 
agrest Czerw. ogól. 188. 

* grossulariaceae. 

porzeczkowate Chałub. bot. 
tab. XI. 663 (pospolicie). 

porzeczkowe Hałat. bot. 89. 

agrestowe Pokor. bot. 150. 

agrestowate Berd. bot. 229. 
gruinales. 

dziobowate Motty flo. poz. 55. 

dzióbate Pokor. bot. 145. 

dziobowe Czerw. War. 362. 

gruinales = geraniaceae. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



293 



guadua Kth. 

trzciun Czerw. 310. 
guaiaceae = zygophyllaceae. 
guaiaceae. 

gwajakoweowe Czerw. 2830. 
guaiacum (Plum.) L. 

gwajak Kluk Dyk. II. 33. 

francuzkie drzewo Pom. dyk. 
II. 111. 

gwajakowiec Czerw. 2832. 

kiłogub Skob. Krem. 281. 

kiłostręt Skob. Krem. 281. 
guarea L. 

przechwał U kazi. 62. 

piżraota Czerw. 2593. 
guazuma (Plam.) Juss. 

gwazuma Waga hist. II. 562. 
guenthera (non Spr!) « gun- 

theria. 
guettarda L. 

dzielżota Czerw. 2017. 

snibiat Ukazi. 62. 

suibiał? Wit. świat. II. 225. 
guettardeae. 

dzielźotowe Czerw. 2014. 
guevina Molina. 

głaszyn Ukazi. 62 ; Czerw. 
1118. 
guibourtia J. Benn. 

kibora Skob. Krem. 282. 
guilandina L. 

zaczepnia Ukazi. 62; Czerw. 
3364. 
guilielma Mart. 

darzyna Ukazi. 62. 



wilchelmka Czerw. 455. 
guizotia Cass. 

olejarka Czerw. War. 135. 
gundelia (Tourn.) L. ■ 

bożydar Ukazi. 62. 

gunnera L. 

wyskoczek Chałab. bot. 9. 
parzeplin Ukazi. 63; Czerw. 
925. 

* gunneraceae. 

wyskoczkowate Chałub. bot. 
tab. V. 614. 
guntheria Spr. i). 

okrotka Czerw. War. 139. 
gurlthia KI. 

dwukrętka Czerw. War. 314- 

gustavia L. 

gustawia Pom. dyk. II. 111. 
roswieźa Ukazi. 63. 

guthnickia Rgl. 

zastrój Czerw. War. 243. 

*guttiferae. 

guttifery Wódz. II. 504. 
kombogie Wierzb, bot. 169. 
żółtosokowate Chałub. bot. tab. 
X. 651. 

guttiferae. 

soczne Czerw. War. 346. 
guzmania R. et P. 

oblicha Czerw. War. 57. 
gytnnadenia R. Br. — gołek, 
gołek J. Jun. flo. Lit. 383 
(pospolicie); Czerw. 753; 
Berd. flo. kra. 335; Andrze. 



^) Autorowie mylnie pisz^ Guenthera zamiast Ountheria. 



294 



JÓZ1EF ROSTAnŃSKI. 



flo. ukra. 85; Berd. fio. 
tat. 651. 
koślazek Waga flo. pol. II. 
505. Ukaziciel w nocie 
przytacza formy tego Viry- 
razu przez nikogo nie użyte 
jako imiona rodzajowe, 
koślaczek Wiśl. słów. 613. 
knkuczka Berd. flo. tat. 651. 
kosiarek Mochl. Pam. fiz. 
XIII. 78. 
gymnema R. Br. 

mlekodanka Ukazi. 63. 
nagoznit Czerw. 1669. 
gymnocarpi. 

nagozarodnikowe Łom. bot. 
107. 
gymnocladus Lam. 
kłęk Ukazi. 63 (pospolicie); 

Czerw. 3363. 
wiekotrwał ELat. ant. H. 54. 
gymnocybe Fr. 

mochwian Błoń. Pam. flz. YIII. 
114. 
gymnogramma Desy. 
paprocik Kat. med. I. 19. 
rospar Ukazi. 63. 
szczelnica Eat. ant. II. 9. 
opyłka Czerw. War. 2. 
rozpar Jank. kwiat. 295. 
gymnomitrieae. 

miechrzowate Błoń. Pam. fiz. 
X. 169. 
gymnopsis DC. 

golec Czerw. War. 136. 
gymnospermae. 

nagoziarnowe Chalub. bot. 619. 
nagonasienne Czerw. War. 89. 



nagoziarne Karo Pam. fiz. I. 

210. 
nagottilj^żkowe Rostaf. bot. 
wyż. 69. 
gyihńosporangłum DC. 

nagoó Rostaf. Rozpr. Akad. 
III. 151. 
gyninospori . 

nagoziarnowe J. Jan. flo. Lit. 
478. 
gymnostomum Hedw. 

nagosz J.Jun.flo.Łit. 440. 
gynandrae. 

słupkozrosłe Czerw. War. 58. 
szyjkonitkowe Rostaf. bot. 
wyż. 146. 
gynandropsis DC. 

wiąziel Czerw. 2450. 
g^ynerium H. et B. 

okolcz Czerw. War. 18. 
wełnistek Skob. Krem. 284. 
okólcz Waga hist. roś. II. 8&. 
gynocardia R. Br. 

serdusznik Wasow. farm. 130. 
gynoxis Cass. 

prakwiatek Ukazi. 63. 
gjmura Cass. 

migtoń Ukazi. 63. 
gypsophila L. — łyszczec. 
łysżczec Jan.flo. W.X. L. 240; 

Andrze. flo. ukra. 41. 
lysczyca Jun. flo. litew. 131. 
łyszczyca J. Jun. flo. Lit. 173; 

Waga flo. pol. I. 667. 
gipsówka Pom. dyk. II. 112. 
Ukaziciel mylnie cytuje 
gipsówka. 
kaczym Wódz. II. 530. 



SŁOWNIK AODEAJÓW ROÓLIM. 



295 



gipsowiec Wódz. II. 630. 

kaczy n Wódz. YI ind. gen. 

gipsowka Pamp. flo. tre. 27. 

waplinek Ukazi. 63; Berd. flo. 
kra. 91; Czerw. 2896; Berd. 
flo. tat. 76. 

gypaówka Waga hist. roń. II. 
442. Nie błąd, bo tak nie- 
jednokrotnie. 

łuszczec Łap. Pam. fiz. I. 190. 

łuszczyca Drym. Pam. fiz. V. 
132. 

ły szczek Zalew. Pam. fiz. XII. 
188. 
gyrocarpus Jacq. 

wrotolot. Ukazi. 63. 
gyrophora Ach. 

kruszkownica Czerw. 127. 
gyrophycae. 

sruborosty Czerw. 98. 

sruborosto we Wąsów. farm. 7 1 . 
gyrosigma Hass. 

wygiętka Sypniew. Diat. 532. 

H. 
haagea KI. 

niedoskrzydla Czerw. War. 
470, gdzie tak poprawiono 
niedoskrzydł ze str. 
316. 
hablitzia M. B. 

kręcirzep Czerw. War. 110. 
habranthus Herb. 

milnik Czerw. War. 52. 
habrothamnus Endl. 

tabaoznik Kat. ant. I. 15. 
tabacznica Kat. ant. II. 29. 
gronozwis Czerw. War. 221. 



habrotamniis Berd. bot. 202. 
habMHa Al. DC. 

przedpieprz Czerw. 2326. 
hacquotia Neok. — haketya, 

haketya Berd. flo. tat. 234. 
haemadictyon Lindl. 

Biaciec Czerw. War. 180. 
haemanthus (Toum.) L. 

krasnykwiat Wódz. chód. III. 
266. 

krasnokwiat Wódz. cbod. III. 
266; Czerw. 643. 

krwawnica Pom. Dyk. II. 1 1 3 ; 
Czerw. 643. 

krwawiec Pom. dyk. U. W spi- 
sie na końcu tomu. W obu 
razach przymiotniki nazw 
gatunkowych są zgodzone 
z imieniem rodzaju. W spro- 
stowaniu pomyłek żadne) 
o tym rodzaju nie ma 
wzmianki. 

krasny kwiat Szacfa. ogród. 
III. 189, 

krasno kwiat Wódz. VI. ind. 
gen. 

krwi kwiat. Obraz. flo. 54. 

hemantus Ency. XXIII. 752. 

lilia krasno kwiat Wit. świat. 
II. 123. 

krwawniczek Łom. bot. 161. 
haematococcus Ag. 

broczek Czerw. 91. 

krwotoczek Rostaf. Rozpraw. 
Akad. III. 154. 
haematoxylon L. 

drzewo błękitne Kluk Dyk. 
II. 34. 



296 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



kampecz Euszań. lohr. 345. 

kampesz Pisul. pop. 284. 

modrzejec Czerw. 3373. 

kam peszy n Ukazi. 53. 

błękiciec Wiśl. hist. nat. III. 
498. 

siniawiec Skob. Krem. 287. 
* haemodoraceae. 

hemodory Wierzb, bot. 160. 

zakrwawkowate Chałub. bot. 
tab. IV. 595; Czerw. 665. 
haemodorum Sm. 

zakrwawka Chałub. bot. 9. 
hagenia Eschw. 

obroBt Kwieć. Pam. fiz. XIV. 33 
hagenia Willd. 

tasiemecznik Czerw. bot. lek. 
339; Czerw. 3190. 

krasawa Skob. Krem. 68. 
hakea Schrad. 

hakea Wódz. chód. III. 272. 

muszlowe drzewo III. 272. 

muszkatowe drzewo Szarfa, 
ogród. III. 225. 

muszkowiec Kat ant. I. 15. 

muszlowiec Kat. ant. II. 29. 
W tekście i tak samo w in- 
deksie rauszlowice ale 
przymiotniki męzkie użyte 
jako nazwy gatunkowe, 
przemawiają zatem , że to 
pomyłka druku i że nazwa 
powinna brzmieć muszlo- 
w i e c. 

jarzęsta Ukazi. 63. 
halenia Borkli. 

czterostróg Czerw. 1549. 
halesia L. 



halezya Wódz. chód. I. 252. 
. halesya Kat. niedz. III. 

ośnieża Ukazi. 63. 
halidrys Lyngb. 

Btraczyca Czerw. 112. 
halimodendron Fisch. 

słonisz Czerw. War. 407. 

solikrzew Langie ogród. 135. 
halleria L. 

hallerya Wódz. chód. III. 276. 

Sieniawa Ukazi. 63. 
hallia Thunb. 

hallia Estrei. II. Cen. 3. 

koniczyk Kat. med. III. 32. 

mlecznica Kat. ant. II. 9. 

kunicznik Ukazi. 63. 
halocnemutn M.B. — morskożył, 

solówka Czerw. 1170. 

morskoźył Andrze flo. ukra. 2. 
halogeton C. A. Mey. 

słonka Czerw. W^ar. 111. 

* haloragideae. 

cerkodye Wierzb, bot. 173. 

węgloszowate Chałub. bot. tab. 
XI. 663. 

piórniki Jastrzęb. klucz. 41. 

wodnikowate Karo Pam. fiz. 
I. 251. 
haloragis Forst. 

morskie jagódki \Vodz.III.552. 

haloragis Estrei. 1. Cen. 3. 

węgłosz Chałub. bot. 9. 
halymenia Ag. 

wstężyca Czerw. 107. 
hamadryas Conim. 

pawianek Czerw. ogól. 566. 

dzierzbieniec Ukazi. 63. 

* hamamelidaceae. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



297 



zapoźnikowate Chałub. bot. 

tab. XI. 663. 
oczarowate Chałub. bot. 677; 
Czerw. 2998. 
hamamelis L. 

hamamelis Wódz. I. 229. 
orzech czarnoksięzki Pom. dyk. 

II. 114. 
oczar Chałub. bot. 356; Czerw. 
2999. 
hamelia Jacq. 

chamelia Pom. dyk. II. 114. 
hamelia Wódz. III. 428. 
chęcian Ukazi. 63. 
hamiltonia Roxb. 
■ skarliga Ukazi. 64. 
hancomia Gomez. 

lęgni wka Ukazi. 64; Czerw. 
1623. 
haplocarpha Less. 

rozpusza Czerw. War. 151. 
haplolaeneae. 

pleszankowe Błoń. Pam. fi z. 

VIII. 106. 
pleszankowate Błoń. Pam. fiz. 
X. 174. 
haplopappus Cass. 

tożpuszec Czerw. War. 132. 
haplophyllum Rchb. 
złotorut Czerw. 2844. 
ratniczka Wagahist. roś. II. 534. 
hardenbergia Benth. 

sciscza Czerw. War. 415. 
harpantłius Nees ab Es. 

płozi ko wiec Błoń. Pam. fiz, X. 
172. 
harrachia Jacq. fil. 

herarya Strum. Kat. 21. 



harachia Estrei. I. Cen. 3. 
lijecznica Kat. ant. II. 9. 
harrisonia Spr. 

harrysonia J. Jun. flo. Lit. 4 fO. 
nurzypląs Ukazi. 64. 
harrisonia R. Br. 

harysonka Waga hist. roś. II. 
528. 
hartogia (L. fil.) Thunb. 

osoka Ukazi. 64. 
hasselquistia L. 

jarkłin Ukazi. 64. 
haworthia Duval. 

aloesua Kat. med. III. 32. 
hebeclinium DC. 

łoniec Czerw. War. 127. 
hebenstreitia L. 

hebenstrejtya Wódz. chód. III. 

273. 
hebenstrejcya Pom. dyk. II. 

115. 
woni zdrad ka Ukazi. 64. 
hebradendron Grah. 

obrzeniec Ency. XI. 17. 
hecastophyllum H. B. K. 

krażec Czerw. 3341. 
hechtia KI. 

obwiślin Czerw. War. 58. 
hedeoma Pers. 

mileń Czerw. 1305. 
hedera (Tourn.) L. — bluszcz, 
bluszcz Kluk Dyk. II. 34 
(pospolicie); J. Jun. flo. Lit 
. 106; Waga flo. pol. L 431 
Czerw. 2207; Berd. flo 
kra. 169; Szłifar. flo. poz 
99; Andrzc'. flo. ukra. 20; 
Berd. flo. tat. 266. 



298 



JÓZEF ROeTAFIŃSKf. 



bluszcz drzewny Kat. ant. II. 
29. W innych jednak miej- 
sach tylko blnsKCs. 

hederaceae '^ araliaceae. 
hedwigia Ehrb. 

rozdziorek Błoń. Pam. fiz. Vin. 
117. 
hedwigia Sw. 

ulżan ITkazi. 64. 

samociek Czerw. 3482. 

hedychium EOn. 

gandazuli Wódz. chód. III. 
267. Gandasuli ma być in- 
dyjska nazwa różnych ga- 
tunków tego rodzaju. 

wianecznicaPom. dyk. III. 116. 

wianecznik Wódz. III. 226; 
Czerw. 712. 

wieniec Kat. niedz. I. 

winocznica Eatrei. Kat. 3. 

gandazula Leśnie w. ogród. 297. 

hedycrea Schreb. 

słodka śliwa Poin. dyk. II. 
116. 
hedyosmum Sw. 

wonnik Czerw. 1088. 

hedyotideae. 

uchotkowe Czerw. 2022. 

hedyotis L. 

uszek Pom. dyk. II. 117. 
następka Ukazi. 63. 
uchotka Czerw. 2024. 

hedypnois (Tourn.) Schreb. 

cukrzeliczka Ukazi. 64. 

słodziczka Czerw. War. 157. 
hedysareae. 

siekiernicowe Czerw. 3805. 



siekiemicowate Czerw. War. 
411. 
hedysarum (Tourn.) L. — «ta- 
kiernica. 

sparceta Kluk Dyk. II. 35. 

sparoetta Jan. flo. W. X. L. 
377 (często); Ukasiciel myl- 
nie cytuje zamiast Jun- 
dziłła , botanikę szkolną 
Kluka, w której niema 
nazw rodzajowych. 

sparseta Kuszań. fun. 460. 

koniczyna Kuszaii. lohr. 280. 

sparuta Strum. Kat. 21. 

siekiernica J. Jan. flo. Lit. 
(często); Czerw. 3314; An- 
drze. flo. ukra. 73; Berd. 
flo. tat. 156. 

sparcetka Estrei. I. Cen. 3. 

kokosze główki Pamp. flo. tre. 
50. 

esparcetta Strzelec, gosp. I. 
195. 
heimia Link et Otto. 

heimia Estrei. Kat. 3. 

wierżbota Czerw. War. 375. 
heisteria L. 

hejsterya Pora. dyk. II. 123. 

nakrasa Ukazi. 64. 
helenium L. 

helenka Wódz. chód. II. 144. 

helenka słonecznikowa Pom. 
dyk. II. 124. 

dzielżan Ukazi. 64; Czerw. 
1837. 
heleocharis R. Br. — ponikło, 

ponikło Ukazi. 51 (pospoli- 
cie); Czerw. 402; Berd. flo. 



SŁOW«Ut RODZAJÓW ROALIN. 



299 



kra. 357; Szafietr. fo. poz. 

89; Berd. flo. tat. 690. 
silnik Andrze. flo. akra. 6. 
h^antheae. 

słonecznikowate Berd. flo. tat. 

»12. 
helianthemum (Tourn.) Pers. — 

posionek, 
złotojeśó Jun. flo. litew. 161 

(bardzo często); J. Jan. flo. 

Lk. 214; Andrze. flo. ukra. 

48. 
słoneczko Adam flo. poz. 34. 
czystek Wódz. chód. I. 256. 
heliantemum Wódz. Ul. 522. 
czystek mniejszy Kat. niedz. 

III. 
czyst Estrei. I. Cen. 8. 
słonecznik Zawadź, flo. Iwo. 

201. 
słońcokrąg Kat. med. II. 26. 

Ukasńciel mylnie cytuje 

słońcokręg. 
posłonek Waga flo. pol. II. 1 1 

(bardzo często); Berd. flo. 

kra. 85; Czerw. 2785; Sza- 

far. flo. poz. 114; Berd. 

flo. tat. 62. 
helianthiflorae. 

słonecżnikokwiatowe Jastrzęb. 

klacz. 10. 
helianthua Ł. - — słonecznik. 
słonecznik Klak Dyk. U. 26 

(pospolicie); J. Jun. flo. 

Lit. 365; Waga flo. pol. 



II. 436; Czerw. 1828; 
Berd. flo. Ut. 814. 
helichrysum Gftrtn. — kocanki,^} 

radostka Siemiąt. ogród. 88. 

kaeanki Siemiąt. ogród. 88. 
Ukazidel mylntd cyta]e k a- 
canki żółte, bo tak na- 
zwany jest oczywiście, sa- 
dzać z tekstu gatunek a nie 
sam rodzaj. 

koczanki Siemiąt. ogród. 255. 

suchokwiat Strum. Kat. 21 ^ 
Szafar. flo. poz. 128. 

słomianny kwiat Pom. dyk. II. 
27. Ukazidel mylnie zapi- 
suje słomiany kwiat. 

wiecznik Kat. niedz. I. 

kwiatotrwał Wódz IV. 370. 

szarota Kat. med. 0. 15. i I. 16. 

słomiany kwiat Pamp. flo. tre. 
53. 

nieśmiertelnik Ney kwiat. 85; 
Andrze. flo. ukra. 81. 

koicanka? Ritschl. flo. poz. 
114. 

rodostka Wiśl. słów. 612. 

suchołustka Czerw. 1873 (czę* 
sto); Berd. flo. kra. 185; 
Berd. flo. tat. 321. 

nieśmiertelniczki Wit. dwiat. 
II. 175. 

nieśmiertelnik Andrze. flo. 
ukra. 81. 

nieśmiertelniki Waga hist. roś. 
II. 430. 



') Patrz notę do rodzaju Gna^halittin. 



800 



JÓZBF ROSTAFIŃSKI. 



kocanka Łap. Para. fiz. VIII. 

17. 
słonkozłotek Kwied. Para. fiz. 

X. 117. 
słomnik Kat. Kram. 12. 
heliconia L. 

heliconia Wódz. chód. III. 269 

(pospolicie), 
helikonka Wódz. dzień. IV. 

252. 
niebiana Ukazi. 65. 
helictereae. 

śrubibobowe Czerw. 2712. 
helicteres L. 

śruba Wódz. V. 212. Ukazi- 

ciel błędnie cytuje szru- 

b a. 
śrubownica Wódz. VI. ind. gen. 

Ukaziciel błędnie cytuje 

szrubownica. 
szrubownica Wódz. dzień. I. 

192. 
srubibób Czerw. 2712. 
heliocarpus L. 

grączla Ukazi. 65. 
heliophilla (Burm.) L. 

słoiicoliBÓ Czerw. ogól. 468. 

Ukaziciel błędnie cytuje 

słońcolist. 
niiłosłonka Ukazi. 65. 
heliophytum DC. 

ślimacz Czerw. War. 204. 
heliopsis Pers. 

heliopsis Strum. Kat. 21. 
skwarota Ukazi. 65. 



* heliotropiaceae *). 

brodawnikowrtte Hałat. pocz. 
193. 

heliotropium (Tourn.) L. — sło- 
necznica, 

heliotrop Wódz. chód. III. 270 
(często). 

słoneczny kwiat Wódz. chód. 
III. 270. 

brodawnik Siemiąt. ogro. 88; 
J. Jun. flo. Lit. 78; An- 
drze. flo. ukra. 1^. 

słonecznica Pom. dyk. II. 124 
(często). 

brodawiec Czerw. 1547. 
słońcokwiftt Estrei. I. Cen. 2. 
tomiłek Ukazi. 65. 
brodowiec? Łom. bot. 213 

i tak samo w indeksie p. 

364. 
heliotropek Waga hi«t. roś. 

III. 108. 
wanilka Kat. Kram. 16. 

helipterum DC. 
suchlin Ukazi. 65. 

helleboreae. 

ciemiernikowate Waga flo. pol. 

I. 116. 
ciemiernikowe Chałub. bot. 

650; Czerw. 2277. 

helleborus (Tourn.) L. — Cze- 
miernik. 
cieraiernik Kluk Dyk. II. 37 
(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 



') Jako osobna rodzina obok Borragineae. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



801 



223; Czerw. 2280; Andrze. 
flo. nkra. 60. 
ciemierzyca Wódz. chód. II. 147. 
ciemiężyca Siemiat. ogro. 90. 
ciemierzyca Kuszań. lohr. 347. 
Czemiernik Rostaf. bot. wyż. 
154. 
heUenia Willd. 

opar Ukazi. 65. 
helmia Kth. 

helmia Czerw. 628. 
bulwicha Czerw. War. 44. 

helminthia DC. 

helmintya Czerw. ogól. 366. 
robaczla Ukazi. 65. 
— Ukaziciel przytacza w na- 
wiasie imię glistnik, do- 
prawdy niewiadomo, z ja- 
kiej racy i. 
helminthora Ktz. 

czerwianka Jancz. Rozpr. A- 
kad. IV. 12. 
helminthoćhorton Zanardini. 

gałecznica Trapp. farm. I. 17. 
helminthostachys Kaulf. 
kłosica Czerw. 234. 
wliśnik Ukazi. 65. 
helobiae. 

bagienne Czerw. War. 29. 
wodne lilie Hueck. bot. 28. 
wodnicowate Rostaf. bot. wyż. 
145. 
heloneae. 

wodziczynowe Czerw. 499. 
helonias L. 

helonias Wódz. II. 133. 
wodziczyn Ukazi. 65; Czerw. 
499. 



helosciadium Koch. 
pęczyna Ukazi. 65. 
błociszek Czerw. 2116. 

helosis Rich. 

pakwiel Ukazi. 65; Czerw. 347. 
helotium Fr. 

toczek J. Jun. flo. Lit. 5i6. 
helvella L. 

piestrzenica Jun. flo. W. X. L. 

566; J. Jun. flo. Lit. 546. 
smardz Pamp. flo. tre. 69. 
piestrznica Czerw. 35; Szafar. 

flo. poz. 137. 
pietraaznica Łap. Pam, fiz. 
XII. 96. 

helvellacei. 

piestrznicowe Czerw. 35. 

piestrznicowate Błoń. Pam. fiz. 
IX. 91. 
helwingia Willd. 

elwinka Waga hist. roś. II. 712. 

* hemerocallideae. 

liliowce Wierzb, bot. 159. 
liliowcowate Hałat. pocz. 195. 

hemerocallis L. — liljowiec. 

lilia żółta Czarto. rays. 22. 

złotogłowna lilia Wódz. chód. 
IL 82. 

dziennik Pom. dyk. II. 127. 

morowiec Wódz. II. 170. 
W pierwszem wydaniu o- 
bok polskiej nazwy podana 
jest rosyjska mora wiec, 
która autor, nieco zmie- 
niona użył tu za polska. 

dziennica Andrze. Bess. 438; 
Andrze. flo. ukra. 36. 



:^0)Ł 



JÓSSP mC^TAWlABtLl. 



narcyssowa lilia Wódz. VI. 
200. 

liliowiec J. Jun. flo. Lit. 144 
(często). 

lilijowiec Estrei. I. Cen. 3. 

lilia narcisowa Kat. niedz. I. 

lilijka Czerw. ogól. 413; Czerw. 
567. 

narcyzowa lilia Kat. ant. II. 65. 
hemiarcyria Fr. 

zapletka Rostaf. śluz. 261. 
hemidesmus R. Br. 

owoik Czerw. 1654. 
hemimerideae. 

polownikowe Czerw. 1388. 
hemimeris Thunb. 

hemimer Stram. Kat. 21. 

połownik Pom. dyk. II. 127. 

półkwiat Kat. nied. I. 20. 
hemionitis L. 

kracienica Ukazi. 63. 

nagółka Czerw. War. 2. 
hemiphyta. 

bdły Jastrzęb. kluoz. 11. 
hscnitelia Presl. 

jarzekoła Ukazi. 65. 
hemiton^us L'Her. 

połownik Wódz. III. 322. 
hemitrichia» hemiarc}rria. 
henfrcya Lindl. 

henireia Kat. ant. 9. 

wspiatka Czerw. War. 235. 
hesuicea Lem. Lh- 

henryczk.a C^&erw. 1597. 
heiurictt^ DC. 

cierpielnik Ukazi. 65. 



hcpąticą Diii. — firz^laasiczka, 

wątrobnik ^ąpol. gpsp. I. 26. 
Ukąąiciel wymienia w no- 
cie to imię, ale ze źródła^ 
l^tóre się nje tu odnosi. 

W^trobnic^ Kat. med. I. 20. 

zawilec Pamp. flo. tre. 37. 

przelaszczka Demb. flo. lak. 
126; Andrze. flo. akra. 51 ; 
Berd. flo. tat. 4. 

przylaszczka Waga flo. pol. II. 
02 (nąjczęaoiej); Berd. flo. 
kra. 55. 

trojanek Sząfar. hi^t. pat. II. 
78; Czerw, g.266. 

wątrobie^ Wiśl. s^w. 6p3. 

^jetrznioą Kąt. ant. II. 55. 

i^- Podlaszczka i watro- 
bne ziele przytacza tu 
Ukassiciel ca)}ci§m błędi^ię, 
^koro to są nazwy gatun- 
kowe. 
hepaticae. 

porostnice Wp4z. Jl. 115. 

mszyce WodjE. II. |.15.. 

mcby watroboi^re J. Jun. ^p. 
Lit. 469. 

wątrobowce Czerw. 158 (n»J- 
ęzęic^ej). 

pleehon^chy Czerw. 153. Autor 
po4aję, że tak ))ywaja 4u 
nazywane, ale nie znala- 
złem nigdzie wcześniejsze- 
go źcód^ tej nazwy. 

wątrobnice Chałub. bot. tab. 
L 570. 



') Obok Ąmoryllidacefie^ jako osobna rodzina. 



SŁOWNIK ROD2SAJÓW ROŚLIN. 



303 



miechrza Ukazi. 66. 
ineszkowate Jastrzęb. klucs. 5. 
mierzchnie Waga hist. ros. III. 

169. 
porosty błotne Jastrzęb. hist. 

nat. 278. 
porosty wodnoziemne Jastrzęb. 

hist. nat. 296. 
meszki Jastrzęb. hist. nat. 299. 

heracleum Ł. — barazoa. 

barszcz Kluk Dyk. II. 37 (po- 
spolicie); J. Jun. flo Lit 
122; Waga flo. pol. 1.621 
Czerw. 2169; Berd. flo 
kra. 164; Szafar. flo. poz 
103; Andrze. flo. ukra. 27 ; 
Berd. flo. tat. 254. 

barszczownik Pom. dyk. II. 
128. 

babimur Metz. bot. 50. 

heritiera Dryan. 

zwierciadko Wódz. IV. 394. 

heritiera Wódz. III. 674. 

zwierciadło Kat. med. I. 20. 

ołysta Ukazi. 66; Czerw. 2715. 
hermannia L. 

hermania Wódz. cbod. III. 277. 

hermannia Pom. dyk. II. 129. 

więzławka Ukazi. 66. 

hermaniaceae => Biittneriaeeae. 
hermanieae. 

więzławkowe Czerw. 2736. 
hermas L. 

miernia Ukazi. 66. 

herminitsm L. — mtodoktoiat, 
miodokwiat J. Jan. flo. Lit. 
385. 



listnik Ukazi. 66; Szafar. flo. 
poz. 131. 
liermione Salisb. 

taceta Czerw. ogól. 501. 

hermionka Czerw. 667. 

pieszczka Czerw. War. 54. 
hemandia (Plam.) L. 

hermandya Kat. med. I. 20. 

wielozwiasta Ukazi. 66. 

pogwizda Czerw. 1110. 
* hemandiaceae. 

pogwizdowate Czerw. 1109. 
łiemiaria L. — pałonic»nik. 

żabie gronka Kluk Dyk. II. 38. 

sporysz Jun. flo. W. X.L. 178; 
J. Jun. flo. Lit. 128; An- 
drze. flo. ukra. 21. 

żabiegronkaPom.dyk. II. 129. 

gronka żabie Ney kwiat. 87. 

żabie grono Ney kwiat. 146. 

połonicznik Waga flo. pol. I. 
455 (najczęściej); Berd. flo. 
kra. 150; Szafar. flo. poz. 
99; Berd. flo. tat. 211. 

połoniuch Drym. Pam. fiz. V. 
62. 

^ Ney ma (p. 93) ostro- 
Bilecz z odsyłaczem do 
sporysz, a sporysz odsyła 
znów do żabich groaek, 
a więc do Hierniaria, ale 
nazwa oatromlecz nie mia- 
łaby ta najmniejazego sen- 
su, bo to jest jedno z imion 
rodzaju: Euphorbia. Rzecz 
daje się wytłumaczyć w ten 
sposób, że Ney opuścił 
przez pomyłkę, po sporysz, 



304 



JÓZRF ROSTAFIŃSKI. 



wyraz mleczny^ która to na- 
zwa sporysz mleczny jest 
nazwą gatunku Euphorbia 
peplus, o którym mowa 
u Neya. 
— Sporzysz i sporysz 
o których w nocie Ukazi- 
cieła mowa są nazwami 
ludowemi pewnego chwa- 
stu, należącego do całkiem 
innego rodzaju, 
herpestis GUrtn. 

czołźyk Czerw. 1405. 
herreria R. et P. 

pomklica Ukazi. 66; Czerw. 

619. 
^ Przytoczony w Ukazicielu 
pomyk niema nic wspól- 
nego z tym rodzaj am. 
herrerieae. 

pomklicowe Czerw. 619. 
hesperantha Ker. 

iksyjka Kat. med. III. 38. 
hesperides. 

myrtowe Motty flo. poz. 55. 
pomarańczuchy Czerw. War. 
348. 
hesperideae= aurantiaceae. 
hesperis L. — meczernik. 
wieczernik Kluk Dyk. II. 39 
(często) ; Berd. flo. kra. 76; 
Berd. flo. tat. 41. 
wieczornik Jim. flo. W. X. L. 
^•^37 (bardzo często); J. Jun. 
flo. Lit. 270; Czerw. 2414; 
Andrze. flo. ukra. 65. 
wiecznik Czarto. myś. 38. 
lewkonia Wódz. II. 489. 



fiołek nocy Ney kwiat. 29. 
wieczernicą Jank. kwiat. ogro. 
180. 
hessea Herb. 

krętolin Ukazi. 66. 

heterachthia Kunze. 

różnotka Czerw. War. 28. 
heterachtia= heterachthia. 
heterocladium Br. et Schimp. 

róźnorost Błon. Pam. fiz. IX. 
210. 

heterodermeae. 

różnoblony Rostaf. śluz. 229. 
heterodictyon Rfski. 

posrodek Rostaf. śluz. 7. 

heteromereae. 

wieloslupne Rostaf. bot. wyż. 
150. 
heteromerici. 

porosty właściwe Błoń. Pam. 
fiz. VIII. 96. 

heteropappus Less. 

wieńcowłos Czerw. War. 13 L 
heteroptera = heteropterys. 
heteropterys Kth. 

trójskrzydla Czerw. War. 470^ 
gdzie tak poprawiono trój- 
skrzydł ze str. 349. 

heterotrichum DC. 

inokwiat Ukazi. 66. 

dwukryt Czerw. 3117. 
heterotropa Morr. et Dcne. 

racicznik Ukazi. 66. 

heuchera L. 

heuchera Wódz. II. 562. 
haichera Wódz. VI. ind. gen. 
heuhera Estrei. I. Cen. 6. 



SLOWMIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



306 



żurawka Ukazi. 66; Czerw. 
2991. 
hevea Aubl. 

kaczuk Ukazi. 66. W cyto- 
wancm ta źródle to imię 
użyte jest jako nazwa ga- 
tunkowa. 
hexacentris Nees. 

hylogron Kat. ant. II. 10. 

poszóst Czerw. War. 235. 
hibbertia Andr. 

hibertia Wódz chód. III. 275. 

hibercya Leśnie w. ogród. 361. 

tlipłoń Ukazi. 66. 
hibisceae. 

proawirnikowe Czerw. 2674. 
hibiscus L. — ketmia. 

slaz drzewny Wódz. chód. I. 
256. Ukaztctel mylnie cy- 
tuje slaz drzewny, bo Wo- 
dzicki stale używa nazwy 
slaz. 

slaz ogrodowy Wódz. chód. II. 
151. 

slaz Wódz. chód. II. 151. 

ślazokrzew Siemiat. ogród. 91. 

róża chińska Strum. Kat. 22. 

hibisk Pom. dyk. II. 132. 

slaz bengalski Wódz. IV. 394. 

slazowiec Andrze. Bess. 438. 

ibiszek Estrei. I. Cen. 6. 

proswirnik Estrei. I. Cen. 3. 

proświrnik Kat. raed. I. 20 
(często); Czerw. 2676. 

poświrnik Kat. med. III. 33. 

poślubnik Ukazi. 66. 

ketmia Andrze. flo. ukra. 68. 

hibiskus Berd. bot. 224. 



hieracium (Tourn.) L. — jastrzę- 
biec. 
jastrzębiec Kluk Dyk. II. 39 

(pospolicie); J. Jun. flo. Lit* 

368; Waga flo. pol. II. 

446; Czerw. 1947; Berd. 

flo. kra. 215; Szafar. flo. 

poz. 126; Andrze. flo. ukra. 

76; Berd. flo. tat. 402. 
niedospiałek Zapol. gosp. I. 

37. 
jastrzembiec Strum. Kat. 22. 
jastrzębica Kasper, roi. II. 171. 
niedospiałek Ney kwiat. 85. 
kosmaczek Biern. ogro. 402. 
hierochloe Gmel. — turówha, 
tomkownica J. Jun. flo. Lit. 

35; Czerw. 279. 
turówka Waga flo. pol. I. 263 

(najczęściej); Szafar. flo. 

poz. 91 
żubrówka Ency. XXV. 755. 
tomkowiec Andrze. flo. ukra 8^ 
hillia Jacq. 

sysawa Ukazi. 66. 
himanthallia Lyngb. 
rzemienica Czerw. 114. 
widłochna Rostaf. Pam. Akad. 

IL 152. 
himanthidium Ehrb. 

pałatek Sypniew. Diat. 530- 
himantia Buli. 

wiazkowiec J. Jun. flo. Lit. 

560. 
himantoglossum Spreng. — po- 

czwarnik, 
poczwaraik J. Jun. flo. Lit. 

385; Czerw. 756. 



M&teryafy do hist. jęz. pols. i dyalektologil. Tom \. 



20 



306 



JÓZBP ROSTAFIŃSKI. 



oBzczernik Ukazi. 67. 
hippeastrum Herb. 

zwartnica Czerw. 786, gdzie 
tak sprostowana została 
zwarta ze str. 640. 
zwartka Czerw. War. 52. 
hipeastr Ency! XXIII. 752. 
hippia L. 

kożbia Ukazi. 67. 

* hippocastanaceae — Icasztanoto- 

cowate. 
kasztanowe Pisul. gro. 179. 
kasztanowcowate Chałub. bot. 

tab. X. 651. Czerw. 2503. 
kasztany Jastrzęb. klucz. 46. 
kasztanowate Berd. bot. 227. 
kasztańcowate Waga bist. II. 

594. 
hippocratea L. 

ojczystka Ukazi. 67. 
pomnica Czerw. 2501. 
hippokratka Czerw. 2501. 

* hippocrateaceae. 

hipokratowe Wierzb, bot. 169. 

ojczystkowate Chałub. bot. tab. 
X. 651. 

pomnicowate Czerw. 2500. 
hippocrepis L. — konikleca, 

hyppocrepis Czarto. mys. 38. 

podkownica Pom dyk.II. 138. 

koni klecą Ukazi. 67 ; Berd. 
flo. tat. 155. 
hippoglossum Breda. 

koński język Estrei. I. Cen. 3. 
hippomane L. 

mansenilla Pisul. pop. 349. 

koniszał Ukazi. 67 ; Czerw. 
965. 



hippomaneae. 

koniszałowe Czerw. 962. 

hippophae L. — rokitnik. 
rozmarynowe drzewko Czarto. 

myś. 6. 
rokitnik Wódz. chód. I. 258. 
sakłakowiec Wódz. I. 283. 

Ukassiciel mylnie cytuje 

szakłakowiec. 

szakłak Pamp. flo. tre. 6.5. 
bodłak Ukazi. 07. 
bodzieniec Czerw. 1098. 
rozmarynowiec Waga hist. roś. 
II. 200. 

* hippuroideaceae — aosnowece- 

kowate, 
przęstkowate Hałat. pocz. 195. 
przęstki Jastrzęb. klucz. 26. 
sosnoweczkowate Berd. flo. 

kra. 146. 

hippuridiflorae. 

przę^itkokwiatowe Jastrzęb. 
klucz. 29. 

hippuris L. — sosjwweczka, 
fiosnoweczka Kluk Dyk. II. 
24; Berd. flo. kra. 146; 
Berd. flo. tat. 204, 

przęstka Jun. flo. W. X. L. 84 

(bardzo często); J. Jun. flo. 

Lit. 1 ; Waga flo. pol. I. 

117; Szafar. flo. poz. 87. 
sosno weczka Wisi. słów. 613. 
przęstka? Andrze.flo. ukra. 1. 
sosnówka Jastrzęb. hist. nat. 

313. 
hiptage Gilrtn. 

rośli boga Ukazi. 67. 



SŁOWNIIC BODSIJÓW SOńUN. 



307 



hiraea Jacq. 

dęsU Ukazi. 67. 
hirtella L. 

hirtella Czerw. ogól. 343. 

rozdrza Ukazi. 67. 
hoitzia Juas. 

roarczołek Ukazi. 67. 

holboellia Wall. 
powój zielony Langie ogród. 
140. 

holcus L. — htosówka. 

kłossowka Świt. Mag. War. II. 

205. 
trawa miodowa Kluk. Dyk. II. 

41. 
kłosówka Zapol. gosp. I. 242 

(pospolicie); J. Jan. flo. Lit. 

'^\ Waga flo. pol. I. 261; 

Czerw. 278 ; Szafar. flo. poz. 

93; Andrze. flo. akra 9. 
miodowa trawa Pom. dyk. II. 

139. 
proso murzyńskie Kuszań. Yóhr [ 

283. 
miatwa Ukazi. 67; Berd. flo. 

kra. 382; Berd. flo. tat. 

766. 

holigama Ham. 

piekielnia Ukazi. 67. 

holmskioldia Retz. 

holmskoldya Kat. med. U. 27 

holostemma R. Br. 

calec Czerw. 1658. 
holosteum (Diii.) L. — mokrzy- 
cznik. 
mokrzycznik J. Jun. flo. Lit. 
53. (pospolicie); Waga flo. 



pol. I. 289; Berd. flo. kra. 
99; Czerw. 2886; Szafar. 
flo. po^. 94; Berd. flo. tat. 
97. 
goździk Zawadź, flo. Iwo. 180. 
koscieniec Pamp. flo. tre. 8; 

Andrze. flo. ukra. 43. 
koscień Ney kwiat. 58. 
homalanthus Jasa. 

mężyscił Czerw. War. 856. 
homalia Brid. 

gładyaz Błoń. Fam. fiz. VIII. 

111. 
gladyszek Błoń. Pam. fiz. IX. 
208. 
* homaliaceae. 

blakweliowe Wierzb, bot. 144. 
amiarkowate Chalab. bot. tab. 
XI. 663; Czerw. 3138. 
homalium Jacq. 

umiarek Chałub. bot. 9; Czerw. 
3139. 
homalonema Schott. 

czerniówka Czerw. 369. 
homalothecium tiofaimp. 

namurnik Błoń. Pam. fiz. IX. 
208. 
homoeomerici. 

porosty galaretowate Błoń. 
Pam. fiz. VIII. 103. 
homoblasteae. 

kiełkodoznaczkowe Missun. 
Pam. fiz. XIV 99. 
homogyne Cass. podbiatek. 
przeniewierka Czerw. War. 

128. 
podbiał Łap. Pam. fiz. III. 
213. 

20* 



308 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



podbiałek Berd. flo. tat. 297. 
podbiał alpejski Łap. Pam. 
fiz. XII. 128. 

hookeńaceae. 

płaskoliściowate Błoń. Pam. fiz. 
IX. 211. 
hopea Roxb. 

przewian Ukazi. 67. 

łioplophjrtum E. Morren. 
piłotnia Czerw. War. 57. 

lioplotheca Spreng. 
zaw lecznica Ukazi. 67. 

łiordeaceae. 
jęczmieniowe Czerw. 311. 

liordeum (Toum.) L. jęczmień 
jęczmień Kluk. Dyk. II. 42 
(pospolicie); J. Jun. flo. Lit 
33; Waga flo. pol. I. 284 
Czerw. 323; Berd. flo. kra 
396; Szafar. flo. poz. 94; 
Andrze flo. ukra. 5. 
horminum L. 

horininum Wódz. III. 315. 
zwiesinosek Czerw. War. 191. 
hornemannia Vahl. 

hornemania Szacfa. ogród. III. 
87. 
hortensia Comm. ^). 

ogrodowka Sieraiat. ogród. 92. 
ogrodóc^ka Ukazi. 68. 
hortensya Pom. dyk. II. 140. 
ortensya Kat. ant. I. 16. 
piemawa Kat. ant. II. 29. 



hortenzya Kat. ant. II. 29. Ta 
1 dwie poprzednie nazwy 
zarówno i do rodzaja Hy- 
drangea. 

ogrodniczka Kat. Józ. 5. 
hoteia Morren et Dcne. 

zatawułka Czerw. War. 278. 

hoteia Jank. kwiat. ogro. 181. 

hottonia (Boerh.) L. — okręźnica, 

• okrężnica Kluk. Dyk. II. 43. 

(pospolicie); Waga flo. poL 

I. 371; Berd. flo. kra. 286; 

Szafar. flo. poz. 97. 

hottonia Jun. flo. litew. 168 ; J. 
Jun. flo. Lit. 89. 

okrężyca Motty flo. poz. 68. 

wodne pióro Ney kwiat. 89. 

pióro wodne Ney kwiat. 100. 

pióro Missu. Pam. fiz. XIV. 
109. 

łioulletia A. Brongn. 

houlecya Czerw. War. 66. 

houstonia L. 

houstonia Wódz. chód. IIL 

275. 
rostlinek Ukazi 68. 
lubokrzew Kat. ant. II. 29. 

houttuynia Thunb. 

kornacznia Chałub. bot. 127. 

hovea R. Br. 
howea Kat. med. I. 20. 
skosiłup Czerw. War. 397. 

hovenia Tliunb. 



') Ten rodzaj można uważać za synonim rodzaju Hy drangea, ale równie 
dobrze można odnie&ć tam tylko amerykańskie gatunki jak H. arboretcem et ąf, 
a tu zostawić azyatyckie. W każdym razie nasi autorowie najczęściej ten sam 
gatunek do jednego z dwu tych rodzajów odnoszą. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



309 



Rzypulatka Cbałub. bot. 9; 
Czerw. 3496. 

howardia KI. 

ostrzępka Czerw. War. 121. 
hoya K. Br. 

woskowykwiat Estrei. Kat. 3. 

hoja Kat. med. III. 33. 

perłopłacznia Ukazi. 68. 

siekiernia Kat. ant. II. 10. 

woskokwiat Czerw. 1669. 

woskownica Jank. kwiat. 194. 
hudsonia L. 

hudsonia Wódz. chód. III. 
279. 

wrześniwka Ukazi. 68. 
hugonia L. 

wąsiel Ukazi. 68; Czerw. 2534. 

* hugoniaceae. 

wasielowate Czerw. 2533. 

humbertia Lam. 

niepoźyn Ukazi. 68. 
humea 8m. 

humea Kat. med. III. 33. 

pieszczotka Czerw. War, 147. 
humiria Aubl. 

morzylist Chałab. bot. 9. 

pochodnik Czerw. 2583. 

* humiriaceae. 

morzylistowate Chałub. bot. 

tab. X. 651. 
pochodnikowate Czerw. 2581. 
humirium == humiria. 
humulus L. 

chmiel Kluk. Dyk. II. 43. 
(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 
420; Waga flo. pol. II. 
660; Berd. flo. kra. 309; 



Czerw. 928 ; Szafar. flo. poz. 
136; Andrze. flo. ukra. 92; 
Berd. flo. tat. 603. 

— Ukaeiciel przytacza tu fa- 
brykat z „Mater Verbo- 
rum" chraieliszcze cał- 
kiem niewłaściwie. 

hunnemannia Sweet. 

hunnemania Kat. med. I. 20. 
hura L. 

piasecznik Poin. dyk. II. 141. 
łoskotnica Czerw. ogól. 425; 

Czerw. 963. 
hura Pisul. pop. 34-9. 
rozstrzał Ukazi. 68. 
rostrzał Pace w. bot. 221. Nie 
bładj skoro podobnie Skob. 
Krem. 229. 
hutchinsia R. Br. — hutchinsya. 
hutchinsya Łap. Pam. fiz. X. 
42; Berd. flo. tat. 50. 
hyacinthineae. 

hiacyntowe Czerw. 631. 
hyacinthus L. 
jacynt Kluk. Dyk. II. 44- 
hiacynt Czarto. myś. 22; J. 
Jun. flo. Lit. 144; Czerw. 
531. 
hijacynt Siemięt. ogród. 93. 
chiacynth Ziem. galie. I. 396. 
hiacynta Kat. ant. II. 56. 
hiacent Wiśl. hist. nat. III. 429. 

— Całe mnóstwo nazw przy- 
toczonych w nocie Ukazi- 
cielą jako ^dawne nazwi- 
ska hiacyntów" tu nienależy 
bo to sa imiona gatunkowe, 
różnych nawet rodzajów. 



310 



jÓZBf* ROSTAFrŃSKI. 



hyaenanche Lamb. 

hyenowiec Czerw. 1010. 
hybanthus Jacq. 

turbownik Ukazi. 68. 
hydnacei. 

kolozako\\'e Błoń. Pam. fiz. 

VIII. 81. 
kólczakowate Błoń. Paiti. fiż. 

IX. 74. 
hydnei = hydnacei. 
hydnócarpus Gfirtn. 

uśpian Ukazi. 68. 
uspian Wasow. farrrt. 130. 
hydnora Thunb. 

piestrzennik Czerw. 1068. 
hydnum Pers. 

bedłka kolcowa Kluk. Dyk. 

III. 190. 
kolczak Jun. flo. W. X. L. 

565; J. Jan. flo Lit. 542; 

Czerw. 39; Szafar. flo. poz. 

137. 
sarna Berd. Ency. roi. III. 

75. 
hydrangca L. ^). 
hydrangea Czarto. myś. 6. 
hortensja Wódz. chód. III. 277. 

(pospolicie), 
hidrangia Kat. med. I. 20. 
hidranga Pom. dyk. II. 142. 
pieniawa Ukazi. 68. 
ortensya Kat. ant. I. 16. 
piemawa Kat. ant. II. 2?. 
hortenzya Kat. ant. II. 29. 

Zarówno i do rodzaju Hor- 

tensia. 



hydra Kat. ant. II. 56. 

* hydrangeaceae. 

hortensyowe Chałub. bot 677» 
hydrastis Ł. 

drobiałka Ukazi. 68. 

gorzknik Czerw. ogól. 566. 
hydrilla L. Rich. 

przesiąkra Ukazi 68. 

* hydrocharidaceae — Aahiddeko' 

watę, 
żabiteieki Woda. II. 198. 
żabiscieki Wierzb, bot- 160. 
źabiściekowe Pis ul. gro. 59. 
żabiściekowate Chalub. bot. tab. 

II. 593; Czerw. 780. 
żabiscieniowate? Hueck. bot 

29. 
osokowate Kostaf. bot. wyi. 

145. 
hydrocharis L. — iahiściek, 
żabiściek Kluk. Dyk. II. 45. 

(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 

167; Waga flo. pol. 6/2; 

Czerw. 782; Berd. flo. kra. 

323; Szafar flo. poz. 136; 

Andrze. flo. ukra. 93. 
zabićciek? Motty flo. poz. 88. 
babka wodna Ney kwiat. 5. 
żabiscieg Łom. bot. 158. 
źabieniec Kwieó. Pam. fiz. 

XIV. 39. 
hydrocleis L. C. Rich. 

nabłoć Czerw. War. 30. 
hydrocotyle (Tourn). L. — wąr 

krota, 
pępownik Kuk. Dyk. II. 46* 



^) Patrz noti§ daną do rodzaja Hortensia. 



8Ł0WNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



311 



pępownica Czerw. ogól. 189; 

Czerw. 2102. 
wakrota Waga flo. pol. I. 465; 
(najczęściej) Bei^. flo. kra. 
165; Szafar. flo. poz. 101. 
hydrocrocis Ag. 

pleaniczka Czerw. 94. 
hydrocybe Fr. 

wodolubek Kwieź. Para. fiz. 
XIV. 32. 
hydrodictyon Roth. 

płóczeń Ukazi. 69. Pan Błoń- 
ski w pamiętniku fizjo- 
graficznym (X. 139) myl- 
nie chce migiać to imię 
do rodzaju męskiego, 
zielenica llueck. bot. 195. 
płócznia Berd. bot. iH6. 
hydrodictyoneae. 

siatkownice Łom. bot. 100. 
hydrogastrum « botrydium. 
hydrogeton Lour. 

kratnica Czerw. ogól. 207. 
l^drolea L. 

przylepnia ChaJub. bot. 9. 

* hydroleaceae. 

przylepniowate Chalub, bot. 
tab. XIV. 687. 
hydropeltiLdeae =- cabombeae. 
hydropeltis =^ brasserda. 

* hydrophylaceae. 

dziesiatkowate Chałub. bot. 

tab. XIV. 687. 
czerpatkowate Czerw. War. 
218. 
hydrophylax L. fil. 

wodokrocz Ukazi. 69. 
hydrophyllum L. 



hidrofil Wódz. II. 290. 

dzieftiętka Chałub. bot. 9. 

czerpatka Waga hist. rosi. IL 
351. 
hydrophyta » algae. 
hydropterides. 

dzierzęgi Rostaf. bot. wyż. 61. 
hydropyrum Link. 

ryżownica Czerw. 270. 
hydrurus Ag. 

ziarniwo Ukazi. 69. 

hydrurus Rostaf. Rozpr. Akad. 
X. 60. 

wodolubek Kwieć. Pam. fiz. 
XIV. 32. 
hydrophila R. Br. 

wilgotka Czerw. 1357. 
hydrophorua Fr. 

miesicha Błoń. Pam. IX. 79. 

wodnicha Błoń. Pam. X. 149. 
hylocomium Scliimp. 

rokiet Błoń. Paro, fiz. VIII. 108. 

gajnikBłoń Pam. fiz. IX. 162. 

poduszkowiec Kwieć. Pam. fiz. 
X. 94. 
hymenaea L. 

drzewo searańczowe Kluk. 
Dyk. II. 46. 

szaraniec Pom. dyk. II. 143. 

chimenea Czerw. ogól. 27. 

źarklin Ukazi. 69. 

Bzarańczyn Czerw. 3388. 
hytnenantherum Cass. 

ościbłoń Czerw. War. 138. 
hymenocallis Sali.sb. 

błonczatka Czerw. 649. Tak 
i w spisie. 

błończatka Czeiw. War. 53. 



312 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



hymenocarpi. 

otwartoowocowe Jim. flo. Lit. 
478. 
hymenodictyon Wall. 

korczyn Ukazi. 69; Czerw. 
2040. 
hymenomycetes. 

obłóczaki Czerw. 30. 
grzyby Czerw. 30. 
powłoczniaki Nowa. Ency. roi. 

III. 65. 
obloczaki Wasow. farm. 76. 
bdły właściwe Rosta f. bot. 
wyż. 30. 
hymenophylleae. 

liściobłonne Chałub. bot. 588. 
hymenophyllum Sra. 
r^łspłoch Ukazi. 69. 
rozpłoch Waga hist. ros. III. 
49. 
hymenochomum R. Br. 

przeponiak Błoń. Para. fiz. IX. 
213 
hymenoxys Cass. 

zostka Czerw. War. 140. 
hyobanche Thunb. 

krasawa .Ukazi. 69. 
hyoscyameae 

lulkowe Czerw. 1465. 
hyoscyamus (Tourn) L. — 
lulek. 
lulka Kluk. Dyk. II. 46. 
bieluii Zapol. gosp. I. 491. 
Ukaziciel cytuje źródło rze- 
komo ważniejsze, w któ- 
rem nie inoże być jednak 
mowy c nazwie rodzajo- 
wej. 



lulek Jun. flo. W. X. L. 160. 
(pospolicie); Waga flo. pol. 
I. 396. Czerw. 1465; Berd. 
flo. kra. 245; Andrze. flo. 
ukra. 17; Berd. flo. tat. 
480. 

blekot Jun. Kat. 20; J. Jun. 
flo. Lit. 90; Szafar. flo. 
poz. 97. 

szalej Pom. dyk, II. 143. 

szaleń Kat. niedz. I. 

oman Szafar. hist. nat. I. 35. 

bieluń Wiśl. słów. 613. 

bielon Rostaf. bot. wyż. 43. 

— Ukaziciel przytacza tu fa- 
brykat bl en z „MaterVer- 
borum" całkiem niewła- 
ściwie. 
hyoseris L. = świniatka. 

świnia sałata Kluk. Dyk. II. 
47. 

papawa Jan. flo. W. X. L. 
39S. 

wieprzyniee Andrze. Bess. 438. 

świni mlecz Zawadź, flo. Iwo. 
209. 

sałata świnia Ney kwiat. 120. 

szarzanka Ukazi. 69. 

świniatka Czerw. War. 157. 
hypecoum L. 

kręciszek Ukazi. 69. 
hyperanthera Forsk. 

moringa Andrze. Bess. 438. 
Rodzaj tak nazwany od ga- 
tunku Hyp. Moringa. 

bukiew Ukazi. 69. 
* hypericaceae — dzinrawcowate, 

dziurawce Wódz. III. 503. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



313 



dziura wcowate Wierzb, bot. 

169; Czerw. 2511. 
dziura weo we Pisul. gro. 173. 
hypericum (Tourn.) L. — dztu- 

raioiec. 
Święto Jańskie ziele Kluk. Dyk. 

II. 47. 
dziurawiec Jun. flo. W. X. 

L. 380 (pospolicie); J. Jun. 

flo. Lit. 320; Waga flo. 

pol. II. 317; Berd. flo. kra. 

107; Czerw. 2513; Szafar. 

flo. poz. 125; Andrze. flo. 

ukra. 74; Berd. flo. tat. 

113. 
świętojańskie ziele Pamp. flo. 

tre. 51. 
dzwoniec Ney kwiat. 27. 
obieżyświat Ney kwiat. 88. 
ziele święto Jaóskie Ney kwiat. 

149. 
świętojańskieziele Rit. flo. poz. 

44. 
ziele Św. Jana Szafar. hist. 

nat. I. 80. 
zwierzobój Andrze. flo. ukra. 74. 
hyphaene Gartn. 

widlica Czerw. ogól. 470; Czerw. 

442. 
sowicha Ukazi. 69. 
hypholoma Fr. 

maślanka Bioń. Fam. fiz. X. 

l.^l. 
hypho my cetes . 

grzyby włókniste J. Jun. flo. 

Lit. 513. 
włókniaki Czerw. 10. 
pleśnie Czerw. 10. 



włóśniaki Berd. bot. 141. 
strzępiaki Cbełch. Pam. flz. 

XIL 177. 
hyphydra Schreb. 

śmiechło Ukazi. 69. 
hypnea Lamrx. 

rokietnica Czerw. 106. 
hypnaceae. 

rokietowe Błoń. Pam. fiz. VIII. 

108. 
rokietowate Błoń. Pam. fiz. X. 

100. 
hypnum Diii. 

mech gałązkowy Kluk. Dyk, 

II. 48.' 
rokiet Jun. flo. W. X. L 530; 

J. Jun. flo. Lit. 457; 

Czerw. 184; Szafar. flo. 

poz. 137. 
robiet? Pace w. bot. 1S7. 
hypochaerideae. 

prosienicznikowe Berd. flo. tat 

.^84. 
hypochaeris L. — prosienicznik. 
świnie ziele Kluk. Dyk. II. 52. 
prusienicznik Pasterz. 1 14 (cz^ 

sto); Berd. flg. kra. 209; 

Berd. flo. tat. 384. 
prosinka Jun. flo. W. X. L. 387; 

Szafar. flo. poz. 127. 
wieprzyniec Jun. flo. litew. 241 

(często); J. Jun. flo. Lit. 

378; Waga flo. pol. IL 

487; Andrze. flo. ukra. 76. 
ziele świnie Ney kwiat. 150. 
świniak Ney kwiat 150. Tak 

odesłano na str. 150 i po- 
łożono po wyrazie świniak 



314 



JÓZKP ROtSTAFlNSKI. 



W nawiasie hypochana (sic) 
nie !LOźe być więc wątpli- 
wość o intencyi autora, ale 
SA^oją droga świniak (na 
str. 129) oznacza znów 
Ath»niantlia oreosełuinm. 

prosianka Wisi. słów. 613. 

prośnicznik Czerw. 1932. 

prosiennifc Cserw. 1982. 

piegawiec Berd. flo. tat. 384. 
hypochDaccL 

nalotkowate Błoń. Pam. fiz. 
IX. 72. 
hj^ochnus Ehrb. 

opilatek Wit. świat. 236. 

nalotek Błoń. Pam. fiz IX. 72. 
hypocreaceae. 

gruzełkowe Błoń. Pam. fiz. 

VIII. 94. 
gruzełkowate Błoń. Pam. fiz. 

IX. 93. 
hjrpocyrta Mart. 

nagarbia Czerw. War. 241. 
hypodermk 

proszniaki Nowak. Eneyk. roi. 
III. 63. 
hypoestes R. Br. 

niedośpian Ukazi. 69; Czerw. 
1374. 
hypolepis Bernh. 

podłustka Czerw. War. 5. 
bypophithya Scop. 

korzeniówka Waga hist. roś. 
II. 283- 
hypopithyaceac. 

korzeniówkowate Błoń. Pam. 
fiz. XII. 13 . 
hypopterigium Brid. 



podskrzydlik Wit. świat I. 
230. 
hyporhodius Fr. 

rnmieniak Czerw. 66. 
rumieniaczek Błoń. Para. fiz. X. 
152. 
hypoxideae. 

prayklękowate Chałub. bot. 
tab. IV. 596; Czerw. 663. 
h3rp03d3 L. 

ptasie mleko Wódz. chód. IIL 

280 
twardooczek Estrei. I. Cen. 3. 
twardoczek Estrei. II. Cen. 4. 
twardosz Kat. med. III. 33. 
przyklęk Chałub. bot. 9; 
Czerw. 663. 
hypoxyleae. 

brodawnicc Wierzb, bot. 156. 
próehnilce Ukazi. 70. 
próchnilcowateHałat. poz. 195. 
próchnielceJastrzęh. Klucz. 20. 
grzyby drzewne Jastrzęb. hist. 
nat. 289. 
hypoxylon Buli. 

drewniak Czerw. 30. 
hyptis Jacq. 

odgiętka Czerw. 1264. 
hyssopus (Toiirn.) L. — hyzop. 
izop Kluk. Dyk. II. 63; Berd. 
flo. kra. 270; Czerw. 1301. 
hyzop Jun. Kat. 20. 
jozefek Wódz. chód. II. 301. 

Tak samo i w indeksie, 
józefek Wódz. chód. II. 301. 
Tak nazwano rodzaj w o- 
pisie gatunku (bardzo czę^ 
sto); Andrze flo. ukra. 66. 



BŁOWNIR RODZAJÓW ROŚLIN. 



315 



isop Strnm. Kat. 22. 
hizop Siemiat. ogro. 93; J. Jan. 
flo. Lit. 237. 

izopek Sawicz. Pain. farm. 
krak. lir. [77. 

juzefek? Hueck. bot. 96. 
hysop Kat. Kram. 6. 

hysterium Fr. 

rozszczepek J. Jan. flo. Lit. 509. 

roz^.aepek J. Jun. flo. Lit. 519 
i tak w indeksie. 



I. 



iberis L. — nkforek. 

abiorek Kluk Djk. U. 55 (po- 
spoitcie); Czerw. 2411; An- 
drze. flo. akra. 60. 

pieprzyca Siemiat. ogro. 94. 
ubiorek E^trei. L Cen. 3. 

ichnocarpus R. Br. 
mieszyk Czerw. 1644. 

icica Aubl. 

namastnica Ukazi. 70; Czerw. 
3475. 

icmadophila Trev. 

czaeznik Błoń. Pam. fiz. YIIL 
101. 

idtothalami. 

Bkorapkowe Chałab. bot. 581. 

ignatia L. fil. 

ignacek Pom. dyk. II. 154; 
Czerw. 1617. 

Żegocina Skob^ Krem. 310. 
ilex L. 



ostrokrzew Klak Dyk. II. 55 
(pospolłoie); Czerw. 1714. 

ostrolist Wódz. I. 2 59 i VL 
ind. gen. 

ostrodrzew EBti*ei. Kat. 3. 

ostokrzew Chałab. bot. 684. 

*« Ukaziciel podaje na czele 
ostokrzew, cytuje pa tym 
wyrazie jako źródło Kluka 
i pisze: ,, przez omyłkę dru- 
ku w Dykcyonarzu ro- 
ślinnym Kluka Ostro- 
krzew, co ka^y później 
powtarzał. '^ Nie jestto pra- 
wda i niema do tego cienia 
podstawy^ oprócz wyobra- 
żenia Antoniego Wagi, że 
się tak ten rodzaj powinno 
nazywać. On widział podo- 
bieństwo liści do ostu, inni 
rozumieli tylko to, że kłii^e. 
Różne tei fijrmy tych wy- 
razów , które Ukaziciel 
w nocie przytacza, nie sa 
nazwami rodzajowemi. 

-• Ukaziciel cytuje między 
nazwami tego rodzaju kol- 
ce list, rzekomo nazwę 
Wodzickiego, co nie jest 
prawda i śaden z a a torów, 
których przejrzałem , ani 
rodzaju tego, ani jego ga- 
tunków tak nie nazwał. 
*ilicinaceae. 

ostokrzetrowate Chałab. bot. 

tab. XII. 683. 
ofltrokrzewowate Wisi. hist. 
nat. III. 514. 



316 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



illairea = illairia. 
illairia Lenne et Koch. 

obłudka Czerw. War. 310. 
*illecebraceae — ,go£dz%ei\cowate, 
goździeńce Jastrzęb. klacz. 33. 
sporyszowe Jastrzęb. hist. nat. 

494. 
goździeńcowate Czerw. 2955. 
illecebrum (Rupp.) L. — gozdzte- 
nieć, 
gozdzieniec Kluk Dyk. II. 56. 
goździeniec Pom. Dyk. II. 166 
(pospolicie); Waga flo. pol. 

I. 438; Berd.flo.kra. 151; 
Szafar. flo. poz. 99. 

gwoździeniec Hueck. bot. 139. 

chrząstko wiec Błoń. Pam. fiz. 
XII. 145. 
ilłicineae. 

badyanowe Czerw. 2321. 
iUicium L. 

badyan Wódz. chód. III 293 
(pospolicie). Ukaziciel cy- 
tuje b o d z i a n , ale ani 
Wodzicki, ani żadne inne 
inne źródło, z którego An- 
toni Waga mógł czerpać, 
nie nazywa tak tego ro- 
dzaju; Czerw. 2.S23. 

anyż gwiazdkowy Pom. dyk. 

II. 156. 

anyż indyjski Kacz. Plant. 25. 
anyżowe drzewo Estrei. Kat. 3. 
bodyan Lewart. hist. nat. 171. 
anyż Wiśl. hist. nat. III. 484. 
bodrzew Wisi. słów. 613. 
bodzian Kat. ant. II. 30, oraz 
Skob. Krem. 312 powta- 



rzają oczywiście tylko po- 
myłkę Ukaziciela i tworzą 
z niej nowe imię rodza- 
jowe. 

badyanek Łom. bot. 243. 

badianki Rostaf. bot. wyż. 135. 
itnbricaria Comm. 

połuba Ukazi. 70. 

dachówiec Waga hist. roś. II. 
254. 
impatiens L. — niecierpek. 

niecierpek Kluk Dyk II. 56 
(pospolicie); J. Jun. flo. Lit 
104; Waga flo. pol. I. 384 
Ber. flo. kra. 112; Czerw 
2642; Szafar. flo. poz. 99 
Andrze. flo. ukra. 19; 
Berd. flo. tat. 1:^4. 

balsamina Zieliń. ogród. 214. 

balsamin Siemiąt. ogród, 96. 

balsaminka Waga hist. roś. 
I. 213. 

gniewosz Rostaf. bot. wyż. 135. 

niecierpka Kwieć. Pam. fiz. 
XIV. 56. 

nielubka Kat. Józef. 4. 
imperata Cyr. 

imperata Andrze. Bees 438. 
imperatoria L. — miarz. 

miarz Kluk Dyk. II. 57 (po- 
spolicie). 

carskie ziele Struin. Kat. 23. 

starodub J. Jun. flo Lit. 124. 

staradub Kat. ant. II. 75. 

mistrzownik Radwan, ogród, 
/b. 

gorzysz Trapp. farm. I. 113. 
incarvillea Jass. 



SŁOWNtK RODZAJÓW ROŚLIN. 



yi7 



rozróża U kazi. 71. 
indigofera L. 

indychtowe ziele Kluk Dyk. 
II. 57. Ukazidel błędnie 
przytacza tu indy eh o we 
ziele. 

indyg Jun. bot. sto. 326. Uka- 
sncieł cytuje to imię, je- 
dnak ze źródła, w którem 
jest użyte tylko jako na- 
zwa gatunkowa. 

indyga Kuszań. fun. 468. 

indygo Strum. Kat. 23 (czę- 
sto). 

indycbt Wódz. chód. III. 288 
(często). 

indychowe ziele Pom. dyk. II. 
167. 

indygowe drzewo Pisul. gro. 
240. 

indygowe ziele Pisul. pop. 275. 

indygowiec Chałub. bot. 668 
(najczęściej); Czerw. 3269. 

krzak indychtowy Łewart. hist. 
nat. 172. 

^ Ukaziciel jako źródło imie- 
nia indygowiec przytacza 
Czerwiakowskiego botani- 
kę ogólną, ale błędnie, bo 
tam autor ten nazywa in- 
dygowcem rodzaj Amor- 
pha (1. c. p. 81) a indych- 
tem rodzaj Indigofera. 
inembryoneae. 

bezzarodkowe Jastrzęb. hist. 
nat. 274 
inferae. 

dolncsłupneRostaf. bot. wyż. 150. 



inga (Marcgr.) Willd. 

czujnik Kat. med. III. 33. 
strzygoń Ukazi. 7 1 ; Czerw. 
3428. 

inocarpus Forst. 
jadłun Ukazi. 71 ; Czerw. 1 109. 

inocybe Fr. 

strzępiak Błoń. Pam. iiz. IX. 
82. 
inoloma Fr. 

guzotrzoniec Kwieć. Pam. liz. 
XIV. 32. 

intsia Thou. 

saniborzyn Ukazi. 71. 

inula L. — oman. 

oman Kluk Dyk. II. 58 (po- 
spolicie); J. Jun. flo. Lit. 
350; Waga flo. pol. II. 393; 
Czerw. 18 II; Berd. flo. kra. 
184;Szafar. flo. poz. 129; 
Andrze. flo. ukra. 80; Berd. 
flo. tat. 308. 

dziewiosił Ney kwiat. 27. 

lantana Ney kwiat. 64. 

inuleae. 

omanowe Berd. flo. tat. 308. 
iochroma Benth. 

przemibrzeg Czerw. War. 221. 

ionidium Vent. 

trużyn Ukazi. 71. 

iiołczyn Czerw. 2796. 

jona Pacew. bot. 240. 
ipomaea L. 

ipomea Czarto. mys. 38. 

powój indyjski Wódz. chód. 
II. 156. 

powój Wódz. chód. II. 156. 



318 



JÓZRF BOaTAFIŃSKI. 



powój amerykański Strum. 
Kat. 23. 

powój lekarski Poni. dyk. II. 
161. Ukazictel błędnie cy- 
tuje tu powój lejkowy. 

wilec drzewny Wódz. IV. 402. 

wilec Wódz. II. 302; Czerw. 
1573. 

lejkowy powój Kat. med. I. 21. 

powój lejkowy Kat. med. II. 
28. 

wilec indyjski Kat. niedz. I. 

powój tyczkowy Pisul.gro. 103. 

lejkowój Czerw. ogól. 382. 

lejek Kat. med. III. 33. 

wilec Ukazi. 7 1 . Ukaziciel cy- 
tuje jako źródło całkiem 
błędnie Kluka, bo w Dyk- 
cyonarzu nie ma tego ro- 
dzaju a w innych swych 
dziełach ten autor nie po- 
sługuje się układowa no- 
menklaturą. 

kołakolczyk Kat. ant. I. 16. 
ipomopsis Mchx. 

ipomopsis Estrei. I. Cen. 3. 
iresine L. 

strusie pióro Pom. dyk. II. 163. 

Btrósie pióro Wódz. VI. ind. 
gen. 

iresyne Estrei. I. Cen. 3. 

tęsknocin Ukazi. 71. 
iriataea R. et P. 

wyrwosięźa Ukazi. 71. 

podźwiga Czerw. 426. 

wyrwosiężnia Czerw. 426. Myl- 
na cytata nazwy Ukazi- 
ciela. 



iridaea Bory. 

błonowiec Wit. świat. II. 16. 
*iridaceae — kosaócowaie. 

kozaćce Wódz. II. 181. 

irydowe AYierzb. bot. 160. 

szpadowate Motty flo. poz. 54. 

kosaiScowate Cbałub. bot. tab 
IV. 595 (pospolicie); Czerw. 
668. 

kosaćcowe Pisul. gro. 49. 

kosaćce Jastrzęb. klucz. 28. 
iris Xl. — kosaciec. 

kosaciec Kluk Dyk. II. 59 
(pospolicie); J. Jun. flo. Lit 
23; Wa^a flo. pol. I. 162 
Berd. flo. kra. 342; Czerw 
672; Szafar. flo. poz. 89 
Andrze. flo. ukra. 4; Berd 
flo. tat. 665. 

kosac Zapol. gosp. I. 13. 

kosielec Ziel. ogród. 274. 

irys Ziel. ogród. 274. 

kozaciec Wódz. chód. III. 294. 
Nie błąd , bo tak wielo- 
krotnie w wielu tomach 
i tak samo nazwana rodzi- 
na j. w. podano. Tak sa- 
mo pisze zresztą trzech 
jeszcze innych autorów. 

kozaciec Wódz dzień. III. 337. 

koraciec Estrei. I. Cen. 3. 

mleczek Kaczk. plant. 9. 

kossacieć? Metzg. bot. V. 

kosac z Hałat bot. 34. 

irydii Hałat. bot. 34. 
irpex Fr. 

kolczak Błoń. Pam. tiz. VIII. 
81. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



319 



strzępek Kwieć. Para. £z.XIV. 
30. 
isaria Hill. 

włóknica J. Jun. flo. Lit. 558. 
maczugowiec Łom. bot. 87. 
równica Chełch. Pam. fiz. XII. 
177. 
isatis L. — urzet. 

urzet Kluk Dyk. II. 61 (po- 
spolicie); J. Jun. flo. Lit. 
257-, Waga flo pol. IL 160; 
Czerw. 2427; Andrze. flo. 
u kra. 60. 
siniło Ney kwiat. 122. 
urzeo Metzg. bot 48. 
unet? Pacew. bot. 239. 
^ W r z e t; który w nocie po- 
daje Uka»icisl^ niehyi przez 
nikogo użyty jako nazwa 
rodzajowa, 
ischaemum L. 

ostwa Ukazi. 72. 
isertia Schreb. 

iskrzelica Ukazi. 72. 
iekrzelina Czerw. 2021. 
isertieae. 

iskrzelinowe Czerw. 2021. 
ismene Salisb. 

israenka Czerw. 650. 
zgięoz Czerw. War. 53. 
isnardia L. — płytek, 

płytek Kluk Dyk. II. 61. 
isoetaceae. 

porybiny Jastrzęb. klucz. 23. 
porvbIiny Jancz. Rozpr. Akad. 
VIII. 45. 
isoetes L. 

les/.czownik Pom. dyk. II. 170. 



poryblin Ukazi. 72; Berd. flo. 

kra. 399. 
rypina Ukazi. 72. W tym ra- 
zie Antoni Waga wyjątko- 
wo utworzył na ten sam 
rodzaj dwie odrębne nazwy, 
pory blina Wit. świat. I. 110. 
isolepis R. Br. 

równołusk Czerw. 403. 
sitowina Karwac. chód. 32. 
sitek Waga hist. roś. III. 104. 
isolobus A. DC. 

równotka Czerw. War. 164. 
isoloma Bentb. 

umierna Czerw. War. 245. 
isonandra Wight. 

perczowiec Czerw, 1701. 
równiat Skob. Krem. 347. 
równiak Trapp. farm. II. 37. 
gutnik Waga hist. roś. II. 254. 
gutaperkowiec Łom. bot. 225. 
isoplexis Lindl. 

toż warg Czerw. War. 228. 
isopyrum L. — zdrojówka, 
zdrojówka Kluk Dyk. II. 9 
(bardzo często); Berd. flo. 
kra. 63; Berd. flo. tat. 17. 
przyjemka Jun flo. W. X. L. 
290 (często); J. Jun. flo. 
Lit. 192; Waga flo. pol. IL 
Ih; Andrze. flo. ukra. 50. 
izopirek Pom. dyk. II. 170. 
rutewkowiec Czerw. ogól. 566. 
isothecium Brid. 

myszyniecWoń. Pam. fiz.YIII. 

Ul. 
baźkowiec Błoń. Pam. łiz. IX. 
208. 



320 



JÓZRP ROSTAFIŃSKI. 



niyszeniec Kwieć. Pam. fiz.X. 
95. 
isotoma Lindl. 

ogouatka Estrei II. Cen. 4. 
dośćmiar Czerw. War. 165. 
równiczka Waga hist. ros. II. 
413. 
itea L. 

itea Wódz. I. 241. 
natulina Ukazi. 72. 
iva L. 

iwa Wódz. chód. I. 280. 
iva Wódz. I. 257. 
iwomianek Ukazi. 72. 
iwianek Czerw. War. 136. 
^ Przytoczone w Ukazioielu 
imię powietrzne ziele 
jest nazwa gatunkowa i 
wcale tu nie należy. 
ixia L 

iksya Wódz. chód. III. 297 

(pospolicie), 
stuwdzięcznia Ukazi. 72. 
lepniczka Czerw. War. 50. 
Btuwdzięczna Langie ogród. 150. 
wieczorki O pielęg. kwiat. 54. 
ixiolirion Fisch. 

turliban Ukazi. 73. 
ixora L. 

iksora Wódz. chód. III. 287. 
ikzora Leśniew. ogród. 547. 
zamrocznia Ukazi. 73; Czerw. 

2007. 
robacznica Kat. ant. II. 10. 



J. 



jaborosa Juss. 



zakrzyk Czerw. War. 220. 
jacaranda (Marcgr.) Juss. 
jakaranda Kat. med. II. 28. 
rzab Ukazi. 70; Czerw. 1434. 
jacksonia R. Br. 

źaksonia Kat. ined. II. 28. 
źyźałka Czerw. War. 396. 
jacquinia L. 

żakinia Wódz. IV. 397. 
źakwinia Kat. raed. II. 28. 
rozwdzięcznia Ukazi. 70. 
jambolifera L. 

łaska wnik Ukazi. 70. 
jambosa (Rumph.) DC. 
jarabus Kat. med. I. 21. 
jarabłusznik Ukazi. 70; Czerw. 
3081. 
janipha H. B. K. 

janifa Czerw. ogól. 19. 
jasione L. — jasieniec, 

Jasionek Kluk Dyk. II. 54. 
pawiniec Jun. flo. litew. 204; 
J. Jun. flo. Lit. 104; An- 
drze. flo. u kra. 19. 
pawieniec Czerw. ogól. 347. 
jasieniec Waga flo. pol. I. 411; 
Berd. flo. kra. 220; Szafar. 
flo. poz. 98; Berd. flo. tat. 
419. 
jasionik Missu. Para. fiz. XIV^ 
112. 
^jasminaceae. 

dzielzaminy Wódz. II. 238. 
jazminowe Wierzb, bot. 164. 
jaśminowe Pisul. gro. 93. 
dzielżaminowate Chałub. bot. 

tab. XII. 683. 
jaśminy Jastrzęb. klucz. 36. 



UiOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



321 



jasminowate Waga hist. roś. 

II. 241. 
jaśminowe Jastrzęb. hist. nat. 

498. 

jasminum Ł. 

dzielźamin Kluk Dyk. II. 54; 
Czerw. 1686. 

jazmin Jun. Kat. 20. Ukazi- 
ciel cytuje tu źródło, w k to- 
rem nie ma mowy o na- 
zwach rodzajowych. 

dzielźamin Wódz. chód. III. 
289. 

jaśmin. Siemiat. ogro. 95. 

jaśmin Kat. niedz. III. 

jaźmin Strum. ogro. II. 263. 

dzielżmin Pamp. flo. tre. 2. 

— Ukaziciel przytacza tu i 
gelzamin, ale całkiem błę- 
dnie. 

jateorhiza Miers. 

rybitrutka Zajacz. Kom. łarm. 
490. 

jatropha L. 

jatrofa Wódz. chód. III. 283 

(często). 
orzech obrzydły Pom. dyk. II. 

151. 
manjak Strum. ogród. I. 379. 
maniok Kat. med. II. 28. 
obrzydlec Czerw. ogól. 33; 

Czerw. 982. 
brzydłorzechnia U kazi. 70. 

jonesia Roxb. 

strojnik Ukazi. 71. 

jonopsidium Rbch. 

niedobratka Czerw. War. 301. 

Materyafy do hist. Jęz. poU. i dyalektologil. 



josephinia Yent. 

imienica Ukazi. 71. 

Józefina Waga hist. roś. II. 305. 
jossinia Comm. 

głodnia Ukazi. 71. 
jovellana Cav. 

waniennik Czerw. 1384. 
juanulloa R. et P. 

goHcha Czerw. War. 220. 
jubaea H. B. K. 

kokosek Czerw. 467. 

grubotrzon Waga hist. roś. 
II. 16. 

jubea Jank. kwiat. 289. 
jubulaceae. 

śniedrzowe Błoń. Pam. fiz. 

VIII. 106. 
śniedrzowate Błoń. Pam. fiz. 

IX. 99. 
^juglandaceae — orzechowate. 

orzechowate Chałub. bot. tab. 
V. 614 (pospolicie); Czerw. 
3458. 
orzechowe Jastrzęb. hist. nat. 

512. 
pestkoowocowe Rzepec. 160. 
orzechy Jastrzęb. klucz. 31. 
juglans L. — orzech. 

orzech włoski Kluk Dyk. II. 62. 
orzech Czarto. myś. 6 (pospo- 
licie); J. Jun. flo. Lit. 417; 
Waga flo. pol. II. 614; 
Czerw. 3462. 
orzcsznik Andrze. Bcrs. 438. 
orzech wielki Kat. niedz. III. 
orzeszyna Kacz. plant. 33. 
włoski orzech Pamp. flo. tre. 
63. 

Tom I. 21 



322 



JÓZ^ |tOQTAFIŃ8ĘI. 



juliflorae. 

baziowe Caerw. War. 99. 
baziokwiatowe Ro^taf. bętf. 

wyż. 150. 
*juncaceae — sitowaie. 
sity Wódz. II. 132. 
sitowo Pisul. gro. 36. 
sito watę Chajub- bot. tab IV* 

595 (pospolicie) ; Czerw. 

408. 
*juncaginaceae — błojhutoowcUe. 
błptnice Wierzb, bot. 169. 
błotnicowate Chałub. bot. tab. 

I. 593 (pospolicie); Czerw. 

487. 
juncagineae. 

błotnicowe Czerw. War. 29. 
junciflorae. 

sitokwiatowe Jastrzęb. klucz. 

27. 
juncus (Tourn.) L. — sit, 

sit Kluk Dyk. II. 63 (pospo- 
licie); J. Jun. flo. Lit. 147; 

Waga flp. pol. I. 577; 

Czerw. 412; Berd. flo. kra. 

851; Szafar. flo. poz. 105; 

Andrze. flo. ukra.36; Berd. 

flo. tat. 683. 
aitowie Wódz. VI. 312. C/Jfco- 

siciel mylnie podaje źródło, 
rogoż Przew. ról. przem. II. 

255. 
sitowina Ency. pol. U. 369. 
aitnik Czerw. 412. Cytuje już 

Ukaziciel ale błędnie, bo 

jako nazwę ludową pewne- 
go gatunku, 
junkus Ency. XXIII. 477. 



jimgertnannU L. 

mszyca Kluk. Dyk. II. 64. 

meszek Jan. flo. litew. 815; J. 
Jun. flo. Lit. 469; Czerw. 
163. 

juągerroąnnia Pław. słów. ^6. 

sprężyca Chałub. bot. 9- 
jungermanniaceae. 

Tueszkowe Czerw. 162. 

meszki Jas trzeb, klucz. 21. 

płozikowe Błoń. Pam. fiz. 

VIII. 1Q3. 
płozikowate Błoń. Pam. fiz. 

IX. 98. 

meszko watę Błoń. Pam. fiz. X. 

170. 
juniperinae— cupressineae. 
juniperus L — janowiec, 

jałowiec Kluk Dyk. II. 65 
(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 
421; Waga flo. pol. IL 
675; Czerw. 827; Berd. flo. 
kra. 321; Szafar. flo. poz. 
136; Andrze. flo. ukra. 92; 
Berd. flo. tat. 789. 
jałowieć Kuszań. lObr. 346. 
cedr Wódz. I. 252. 
jadłowiec Skob. Krem. 351. 
Ukaziciel przytoczył błę- 
dnie ten litewski prowin- 
wincyonalizm jako nazwę 
rodzajową, tu została je- 
dnak tak użyta, 
juńnea Cass. — modrzentceka. 
modrzeniczka Czerw. 1921. 
jussiaea L. 

źussya Kat. med. III. 34. 
zielisława Ukaz. 72; Czer. 3020. 



SŁOWNIK ]iQP«4J<iw JlOńlilN. 



323 



Juasiewi Snoy. XIII. 1)56. 

zielisławowe Czerw. 3Q90. 
Justitia L. 

jaatynką Wo(ła. ^bod. III. 288 
(pospolicie); Czerw. 1372. 
justycya Strum. Kat. 34- 
karmantyna Ofarra? flo. 63. 
sprawiedlina Ukaasi. 72. 

K. 

Icaempferia L. 

oy twar Kluk. Dyk. IL 67 (czę- 
sto). 

kempfeiya Wódz. chad. III. 
290. 

cytwor Sawicz. Pam. &rm. 
krak. II. 346. 

kaempferya Czerw. 702. 

cytwarnica Czerw. War. 78. 
Joilanchoe Adans. 

kalanchoe £strei. I. Gen. 3. 

kalaoboe Estrei. II. Cen 4. 

kaozlin Czerw. 2973. 
kalmia L. 

kalmia Wódz. chód. III. 300. 

wdzięczelina Ukazi. 73. 

wdzięczylnina Chałub. 683. 

dorodnia Czerw, 1738. 
Jcalosanthes Haw. 

grubosz Kat. nied. III. 35. 

jaskrza Czerw. War. 273. 
kanahia R. Br. 

naparch Czerw. 1662. 
kaulfussia Nees. 

kaultussya Wódz. dzień. IV. 
136. 



keifersteinia Rchb. fil. 

keffirsteinia Cx«r. War. 64. 
kennedya Yent. 
kennedya K%i. med. I. 21. 
kenedya Kat. med. II. 29. 
smuein Ukąsi. 73. 
bobownioa Kat. ant. XI. 30. 
W9pięcicba Czerw. War. 414. 
kentrophyllum Neck. 

przęszlioa? Czerw. 1905. Za- 
pewne pomyłka (chooiai 
nie sprostowana w wyka- 
zie błędów), akoro w spisie 
przęńlioa i tak później, 
przęilica Czerw. War. 154. 
kemera Medik. 

warzeszka Czerw. War. 298. 
warzęcha Łap. Pam.fiz. X. 21. 
kerria DC. 

ślaz żydowski Kat. med. I. 21. 
jamabuki Kat. med. II. 29. 
Ukassidel cytuje bez żadnej 
raeyi, jak mu się nieraz 
zdarza błędnie j a m b u k. 
Janihuki jest nazwa ja- 
pońską rośliny należącej 
nie do tego rodzaju cboó 
pokrewnej, a mianowicie na- 
zwą gatunku Phodotypus 
Kerrioides S. et Z. 
slazźydowski Pamp. flo. tre. 33. 
ałotlin Ukazi. 73. 
jeżyna Kat. ant. I. 17. 
żydoslaz Kat. ant. II. 30. 
khaya A. Juss. 

zamaboń Czerw. 2601. 
kicksia Li 

tasiemcza Czerw. 1649. 

21* 



324 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



kige Harta L. 

kigellarya Wódz. III. 645. 

olestnica Ukazi. 73.. 
killingia == kyllinga. 
kirganelia A. Juss. 

kirganella Wódz. IV. 405. 

panienka Wódz. VI. ind. gen. 

kirganellia Estrei. I. Cen. 3. 

kirganelia Kat. nied. II. 29. 

dziewiczlin Ukazi. 73. 
kirganella » kirganelia. 
kitaibela ^ kitaibelia. 
kitaibelia Willd. 

kitajbella Wódz. chód. II. 166. 

kitajbelia Szaefa. ogród. III. 
123. 

jakosla Ukazi. 73. 
kixia = kicksia. 
kleinhovia L. 

bierzma Ukazi. 73. 

bierżina Czerw. 2733. 
kleinia Haw. 

klajnia Kat. med. I. 21. 

klejnia Kat. med. II. 29. 

morowiec Ukazi. 73. 

przeciwień Czerw. 1884. 
klugia Schlleht. 

pięćskrzydł Czerw. War. 241. 
knautia L. — thoierzbnica, 

knaucya Szaefa. ogród. III. 88. 

swierzbnica Waga flo. pol. I. 
293 (najczęściej) Berd. flo. 
kra. 179; Szafar. flo. poz. 
94. 

dryakiew Czerw. War. 125; 
Andrze. flo. ukra. 12. 

świerzabek Łap. Para. fiz. III. 
212. 



świerzbica Łap. Pam. fiz. V. 
20, według Berd. flo. tat. 
291. 
kneiffia Fr. 

szczotnik Błoń. Pam. fiz. XIV. 
71. 
kneifiia Spach. 

dziennicha Czerw. War. 37 L 
knesebeckia KI. 

znamiokół Czerw. War. 313. 
knightia R. Br. 

siężynęt Ukazi. 73. 
knowltonia Salisb. 

knowlotnia Czerw. ogól. 567. 
knoxia L. 

zawistota Ukazi. 73. 
kochia Roth. — mietelnik, 
żakula Czerw. 1177. 

mietelnik Andrze. flo. ukra. 
2. 
bylicznik Waga hist. roś. II. 
235. 
koeleria Pers. — atrząplica. 
koelerya Zawadź, flo. Iwo. 190. 
raietelnica Przew. ról. prze. IL 

257. 
śmiałek Pam. flo. tre. 6. 
strzęplica W^aga flo. pol. I. 
224 (często); Berd. flo. kra. 
381. Szafar. flo. poz. 93. 
kelerya Andrze. flo. ukra. 9. 
strzępia Strzelec, gosp. II. 106. 
koeleria Berd. flo. tat. 753. 
koellikeria Rgl. 

żystka Czerw. War. 242. 
koelpinia Pall. 

okolcze Czerw. War. 157. 
koelreuteria Laxm. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



325 



mydleniec Wódz. chód. III. 

304. 
pawlina Wódz. IV. 405. 
pawlinka Wódz. VI. in. gen. 
koeireuterya Czerw. ogól. 466. 
zawstydlina Ukazi. 73. 
roztrzepliu Czerw. War. 350. 
koeniga R. Br. 

tarczka Czerw. 2404. 
koenigia L. 

pogarbek Ukazi. 73. 
krameria (Loefl). L. 

kramerya Pom. dyk. II. 180. 
pastwin Ukazi. 73; Czerw. 

2824. 
partwin Łom. bot. 272. 
krigia Schreb. 

malenatka Ukazi. 73. 
krubera Hoffm. 

niesmuż Czerw. War. 266. 
kryoblastici. 

skoruporosty Czerw. 119. 
porosty skorupiaste Błoń. Para. 
fiz. IX. 164. 
kuhnia L. 

przepatrzyn Ukazi. 73. 
kyllinga Rottb. 

killingia Czerw. 397. 
sitowień Waga hist. roa. III. 
158. 

L. 

^labiatae — wargowe. 

paszczękowate Kluk. bot. 164. 



wargowe Zapol. goap. I. 31. 

(pospolicie), 
wargowate Zapol. gosp. I. 34; 

Czerw. 1257. 
pa«*zczekowe Wódz. II. 238. 

labiatiflorae. 

wargokwiatkowe Chałub. bot. 

710. 
wargokwiatowe Wiśl. hist. nat. 
III. 526; Czerw. 1922. 

labldb Savi. 

podliszyna Ukazi. 74. 
chropawiec Czerw. 3335. 

labumum (Bauh.) Griseb. 
szczodrzenica Andrze. flo. ukra. 
69. 

laceptaria^). 

laceptarya Kat. ant. I. 17. 
gronowica Kat. ant. II. 30. 

lachenalia Jacq. 

lachenalia Wódz. chód. IIL 

311 (pospolicie), 
zielibtawa Ukazi. 74. 
kluczka Kat. ant. II. 10. 

lachenautia^). 

lacheuaacya Estrei. I. Cen. 3. 
lachnaea L. 

lacbnaea Kat. med. III. 35. 
lachnanthes EU. 

kraśla Ukazie. 74; Czerw. 
666. 
lachnobolus Fr. 

siatecznia Rostaf. śluz. 7. 
lachnum Retz. 



") Bardzo często spotyka się w katalogach ogrodniczych) tak przekręcone 
łacińskie nazwy, że się nawet domyśleć nie można o co chodzi. Zdaje się, że 
tak ma się rzecz w tych dwu rodzajach. 



826 



sŁowmic itoDiAj6ir roślin. 



otworka Błoń. Pam. iłsi KIY. 
90. 
Utcis Lindi. 

zasennik Ubatfi. 74. Ukaziciel 
podaje jAko itóiió tej na- 
zwy Botanikę Obttinbii^- 
skiego, al» ten autor uźyl 
imienia zasennik na ozna- 
czenie rodsąlib PodosteiMon. 
* ladhitenuwe«D. 

lacistemowate łlatat. ppca. 194-. 
lactańa Pers; 

mleczaj Błoń. Pam. fiz. IX. 79. 
lactariella Schr. 

mleczaj Błoń. Pam. fiz. IX. 
80. 

nodeczajek Błoń. Pam. fiz. X. 
160. 
lact&rius Fr. 

mlóczaj Ency. roi. III. 7B. 

i— W Pamiętniku ń%ji>gtn^ 
cznym (VIII 8ff) mylni* po- 
dano rydz i nrl^ Czaj jako 
ta nałeittce rodzajowe imio- 
na, rzeldomio nżyfe przez 
Klaka i JundźiłlA^ 
lactoca (Tonrft); Ł. — t^Atto. 

sałata Klak. Dyk. II. 68; (p«^ 
spolioie); J. Jan. fl[>. Lit. 
373; Wagi^ ito^ poL II> 
470; Berd/ Ao. kr*/ 211; 
Szafr. flo. poz. 126; Andrze. 
flo. ukra. 75; B»rd^ Ani' 
tat; 3R9v 

łoczyga Eaoflki pknl; 8ł^ 
Czerw. 1939. 

łocyga t)6mb. flo. lek. 174. 
lactuceae. 



sałatowe Błrd. flo. tat. 888. 
laelia Lindl. 

owrjna Cźerw. Wlin 61. 
Utfdentia Van«l« 

rozpilin Ukazi; 74i 
lagasceft C*v. 

Bgł4wc2a GśKtn. Wat. 120. 
lagenaria Ser. — fyhtDał 

tykwa Uktei. 74; bzerw^ 1028. 
lagerstroeniia L. 

lagestroemia Wódz. obod. III*. 
807. 

ligeatronria £«trei. L Gen. 3.. 

lagorstremia Łeńhiew. ogród. 
400. 

urokliiia Ukazi. 74^ Gserw. 
3131. 

urokliD Waga hifli« roiSt III. 
116. 
lagetu Jms. 

niesokor Ukazi. 74; GMifWs 

no»> 

koronkowiee Waga bist. roś.. 
II. 205. 
lagoecia L. 

dzikinin Ukazi. 74. 

chlupaczki GzerWi 2186. 
lagonychkttti M* B. 

paznrnik Andlraow Bess. 488. 
langunaea = lagunes.^ 
laguncularia (Gflrtn. fil.) DG. 

krasotlina Ukazi. 74. 
lagunea Loar. 

laganea Wod2. chód. III. 304. 

oinakla Ukrter. 64. 
lagurus L. 

dmuszek Ukazi. 74. 
laUemantia F. et M. 



8Ł0WM1K RODZAJÓW ROŚLIN. 



327 



fałdzistka Czerw. War. 195. 
lamarćkea^) =* markea. 

lamarkia^) » markea. 

lambertia Sm. 

lambercya Wodę. chód. III. 

308. 
ńlicznia Ukazi. 74. 
laminaria I>amx. 

blaszeniec Czerw. ogól. 55. 
blaszeczniea Czerw. 112. 
blaszecznia Szafar. flo. poz. 

137. 
blaszkowiec Trapp. farm. 1. 20. 
listo wnicaRostaf. Rozpr. Akad. 

IV. 21i. 
laminariaceae. 

listownice Rostaf . Rozpr Akad. 

IV. 200. 
laminarieae. 

listownicowate Rostaf. Rozpr. 

Akad. IV. 206. 
lamium (Tourn.) L. — jasnota, 
pokrzywa głucha Kluk. Dyk. 

II. 70. 
jasDotka Jun. flo. W. X. L. 

307. 
jasnota Jun. flo. lite w. 177. 

(pospolicie); J. Jun. flo. 

Lit. 240; Waga flo. pol. 

II. 85; Berd. flo. kra. 272; 



Czerw. 1323; Szafar. flo. 

poz. 75; Andrze flo. nkra. 

55; Berd. flo. tat. 533. 
pokrzewa głucha Zawadź, flo. 

Iwo. 175. 
głucha pokrzywa Szafar. hist. 

nat. I. 34. 
pokrzywa mftrtwa Langie ogr. 

IM. 

gajowiec Dtym. Pam. fiz. V. 

129. 
jjt8tona?Ejsm Pam. fiz. V. 114. 

— Imię martwa pokrywa 

przytoczone w Ukaeiciełu 

nie jest rodzajowa nazwa. 

lamprococcus Beer. 

obłysta Czerw. War. 57. 

lamproderma Rfski. 

błyszczak Rostaf. śluz. 7. 
lampsana ^ lapsana. 

lampsaneae. 

łoczyżnikowe Berd. flo. tat 376. 
lanaria Ait. 

lilia kudłata Pom. dyk. II. 1*85. 

wiocbełnia Ukazi. 74. 
lanceana Lindl. 

lancetka Czerw. War. 66. 
lansium (Rumph.) Jack. 

słodliwka Ukazi. 74; Czerw. 
2588. 



') Pod nazw^ Lamarckia snany jest pospolicie rodzaj trawj, ktiSrej jta- 
tanek L. aurea nieraz bywa hodowany jako ozdobny ale Wodzicki (1. c.) pod 
nazwą Lamarkia miał na myśli rodzaj a rodziny psinkowsitych właściwie syno- 
ttbfi rodzaju Markea. Do tego rodzaju odnieść tei wypada rodzaj Lcmarckea 
wymieniony w Ukazieielu. Wprawdzie autor nie jest tu nazwany i iadnych iftska 
zdwek w namym tekście niema, ale jest ta ogólna zasada, ie Antoni Waga wy- 
mieniał rodzaje z nomenklntora Stendla, u którego rodzaj ten jest tei właśnie 
synonimem Alarkei. 



328 



JÓZRF ROSTAFIlftSKI. 



lantana L. 

lantana Wódz. chód. III. 305. 
hordowid afrykański Wódz. 

chód. III. 305. 
lantan Pisul. gro. 95. 
hordowina arnerykańska Sie- 

miat. ogród. 306. 
hordownia Sieraiat. oojrod. 106. 
Tak w opisie gatunku 
ordowid Wódz. III. 301; Czerw. 

1241. 
ordowid afrykański Wódz. VI. 

i ud. gen. 
ordowina Langie ogród. 154. 
— II ar do wit o którym wspo- 
mina Uha2iciel w nocie nie 
jest żadna nazwą rodzajowa, 
lantaneae. 

ordowidowe Czerw. 1241. 
lapageria R. et P. 

platawallkazi. 75; Czerw. 617. 
lapaźerya Jank. przem. 237. 
lapagerieae. 

plątawowe Czerw. 617. 
lapeyrousia Pourr, 

przydziełka Czerw. War. 48. 
laportea Gaud. 

włókniatka Waga hist. roś. II. 
156. 
lappa =■ arctium 
lappago Schreb. 

zabłuda Ukazi. 75. 
lappula = echinospermum. 
lapsana L. — łoczyga, 
mlecz Kluk. Dyk. II. 71. 
łoczyga Jun. flo. W. X. L. 
397 (pospolicie) J. Jun. flo. 
Lit. 379; Waga flo. pol. II. 



493; Andrze. flo. ukra. 74; 

brzoskiew Pamp. flo. tre. 58. 

łoozYJ^.nik Berd. flo. kra. 206; 

Czerw. 1 929 ; Berd. flo. tat. 

376. 

lardizabala R. et P. 

krępień Chałub. bot. 9. 
lardizabaleae. 

krępniowate Chahib. boi. tab. 

X. 650. 
krępieniowate Chałub. bot. 
652. 
larix (Tourn.) Mili. — modrzew, 
modrzew Wódz. V. 321 (po- 
spolicie); Waga flo. pol. II. 
626; Czerw. 849; Berd. 
flo. kra. 322; Berd. flo. 
tat. 795. 
modrzej Wódz. dzień. IV. 9. 
niodrzeń Skob. Krem. 362. 
larochea Pers. 

tłustosz Wódz. VI. ind. gen. 
larocha Kat. ant. I. 17. 
usznica Kat. ant. II. 11. 
larrea Cav. 

uboczka Czerw. War. 362. 
laserpitium (Tourn.) L. — o- 
krzyn. 
lazurek Kluk. Dyk. II. 71. 
bucień Jun. flo. W. X. L. 
182; J. Jun. flo. Lit. 125. 
okrzyn Waga flo. pol. I. 633. 
(pospolicie) Berd. flo kra. 
165; Czerw. 2176; Szafar. 
flo. poz. 103; Berd. flo. tat. 
255. 
starodub Andrze. flo. ukra. 29. 
lasiagrostis Link. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



329 



chropatka Czerw. War. 16. 
lasiandra DC. 

jednocznia Czerw. War. 376. 
lasiobolus Sacc. 

włochatka Cheł. Pam. fiz. XII. 
175. 
lasiopetalum Sm. 

lassyopetalum Wódz. chód. III. 
312. 

lasyopetalnm Wódz. III. 641. 

wełnolist Estrei. I. Cen. 3. 

włoknik Kat. med. III. 35. 
Ukasńctel mylnie cytuje 
w]ókni k. 

włóknik Ukazi. 75. 

ordzew Czerw. War. 344. 
lasiospermum Lag. 

kudlisna Czerw. War. 143. 
lasiostoma Benth. 

bawełniczka Czerw. ogól. 330. 

pomora Ukazi. 75. 
lasthenia Cass. 

klasawa Ukazi. 75. 
lastraea Bory. 

za proc Czerw. War. 4. 
latania Conini. 

latania Kat. med. III. 35. 

krasłonica Ukazi. 75. 

chłodnia Kat. ant. II. 10. 

lathraea L. — łtiskiewnik, 
łaskie wnik Kluk. Dyk. II 72. 

(pospolicie); J. Jun. fio. Lit. 

247; Waga flo. pol. II, 

133; Czerw. 1454; Berd. 

flo. kra 265; Szafar. flo. 

poz. 1 18; Andrze. flo. ukra. 

56; Berd. flo. tat. 520. 
łuszkiewnik ? Pacew. bot. 233. 



Iath3n:us L. — groszek, 

groszek Kluk. Dyk. II. 72. 

(pospolicie); J. Jun. flo. 

Lit. 307; Berd. flo. kra. 

127; Szafar. flo. poz. 125; 

Czerw. 3299; Andrze. flo. 

ukra. 72; Berd. flo. tat. 162. 
terh'cz Zapol. gosp. I. 315. 
skoczek Zapol. gosp. I. 336. 
wyka wielkokwiatowa Wódz. 

IV. 156. 
cieciorka Prze w. ról przera. 

IL 237. 
gałucha Ney kwiat. 30. 
lędźwian Waga flo. pol. II. 256. 
groszek łąkowy Jastrzęb. hist. 

nat. 524. 
drzewigroszek Karo. Pam. fiz. 

III. 317. 
wyczka Kati Józ. 4. 
— Antoni Waga mylnie przy- 
tacza w Ukazictelu 1 e n d z i ej 

jako rzekomo rodzajowa tu 

należącą nazwa, 
laurelia Jusa. 

zielibrzan Ukazi. 75. 
laurentia Lmrx. 

laurencya Czerw. 108. 
* laureaceae. 

wawrzyny Wódz. II. 202. 
wawrzynowe Wierzb, bot. 162. 
laurowe Motty flo. poz. 51. 
wawrzynowate Chałub. bot. 

tab. VL 632; Czerw. 1123. 
laurowate Berd. bot. 182. 

laurocerassus Tourn. 

wawrzynowisnia Czerw. ogól. 
24. 



330 



JÓZRF K08TAFIŃ8KI. 



laurophyllus Thunb. 
lauroliśó Wódz. III. 6.11. 
lauro liść Wódz. VI. ind. gen. 
ołęt Ukazi. 75. 

laurus (Tourn). L» — laur. 
laur Klak. Dyk. II. 74. (czę- 

Bto). 

wawrzyn Jan. Kat. 22 (bar- 
dzo częito); Czerw. 1137. 

bobkowe drzewo Wodę. chód. 
III. 313. 

bobek Kaszań. fan. 461. 

laurua Wódz*, dzień. II. 108. 

wawrzyny Ney kwiat. 12. 

lavllndula^Tourn.) L« — Uwanda, 
lawenda Kluk. Dyk. II. 73 

(pospolicie)) J. Juiii flo. Lit. 

236. 
lewanda Za pol: g4)6p. I. 544; 

Czerw. 1265. 
lawanda Sieini^t. ogro. 110. 
lawendka Wit. świat* I. 14. 

lavatera L. — ślawÓH^, 

lawatera Czart. myś. 3&. (bai*- 
dzo ceę0to); Jv Jan. fio. Lit. 
286; Berd. fł». tat 111. 

ńlaz 21avrade. flo. Iwo. 20B^ 

ślazowka Ukazi 76.* 

śla^wka Wiiil. $(łow. 614 (czę- 
sto-; Bwd» flo. kra. 106; 
C«erw-. 2661; Szaf ar. flo. 
po». 121. 
laweónia Ł. 

alkMna Pom. dyk. II. 194. 

lawsonia Wódz. IV. 408. 

turecznia Ukazi* 76. 

nabarwia Czerw. 3130. 



leangium Rfski. 

gwiazdosz Rostaf. śluz. 182. 
lebeckia Thunb. 

lebekia Estrei. I. Cen. 4. 

żarnowiec Ukazi. 76. 

koniczuch Czerw. War. 399- 

leoanora Ach. 

misecznica Czerw. 124; Szaf ar. 

flo. poz. 137. 
kruszniba Waga hist. roś. II. 

625. 

Ifecanoreae. 

uisecznicowe Czerw. 124. 

misecznicowate Błoń. Pam. fiz. 

IX. 97. 

lechea L. 

cienkota Ukazi. 76. 

lecidea Ach. 

krążnik J. Jun. flo. Lit. 481. 

krażnica Czerw. 134. 

« 

lecideae. 

krążnicow« Czerw. 134. 
krażnicowate Błoń. Pam. fiz. 
'ix. 97. 
lecidella Kbr. 

kr%inie«ka Błoń. Pam. fiz. X. 
167. 
* lecy thidaceae. 

dzieżycowate CbaJub. boi. tab. 
Xl. 662. 

leaythideae. - 

dzieżycowe CWub. bot. 672; 

Czerw. 3086. 
czaBzniowe Wąsów. iarm. 113. 

lec^this (Ł5fl.) L. 
kniżyca Ukazi. 76. 
OKasznia Czerw. 3086. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



33 1 



ledebouria Roth. 

ledebourya C^efi^. 589. 
ledeburia Link. 

ledeburya Andrze. Bess. 438. 

ledum (Rupp.) L. — bagno. 

bagno Kluk. Dyk. II. 76 {p^ 

spolieie); J. Jun. ńo. Lit. 

170; Waga flo. pol. L 848; 

Czerw. 1743; Berd. flo. 

kra. 226; Szafar. flo. poe. 

109; Andrze. flo. ukrai 40; 

Berd. flo. tat. 437. 

świnie bagno Wódz*. VL ind. 

gen. 
bahnn Stram. ogród. I. 360. 
bagniak Demb. flo. lek. 90. 
— Przytoczona w nocie Vka- 
ziciela nazwa b a g n i s k o nie 
była przez nikogo użyta 
jako imię rodzajowe, 
leea L. 

nałuźyn Ukazi. 76; Czerw. 
2618. 
leeaceae. 

nałuźynowe Czerw. 2617. 
leersia Sw. — eamokrzyca. 
leersya J. Jnń. flo. Lit. 33. 
trawa ryżowa Zawadź, flo. 

Iwo. 209. 
leerzya Pam. flo. tre. 5. 
zamoktzyca Waga flo. pol. I. 
182. (często); Bei*d. flo. 
kra. 377; Szafar. flo. poz. 
91; Berd. flo. tat: 742. 



ryźówka Jastrzęb. hist. nat. 

417. 
lersya Andh:e. flo. ukra. 7. 
*'legtkmłnosae *). 

strączkowe Kluk. bot. 164. 
leguminne Zapol. gosp. I. 5. 
strączkowate Wierzb, bot. 174. 
gfoszkowe Pisul. gro. 237. 
strąkowe Cbałub. bot. tab. 

XI. 602. 
łupinowe Hałat. pacz. 192. 
grochy Jastrzęb. klucz. 4Ó. 
leguminosae. Jako rzc'1. 
łtipinowe Czerw. War. 394. 
łupinkowe Hueck. bot 171. 
lejetitiia Lib. 

leżenia J. Jun. fló. Lit. 475. 
sniedrża Ukaizi. 76. 
leiocratmum Rfski. 

ły&ak Rostaf. śluz. 118 
Ifeiophyllum P6rs. 

drzewielina Ukazi. 76 
lemaima^ Bory. 

Ifetnanea J. Jun. flo. Lit. 502. 
omrzywo Ukazi. 76. 
iemaniń =« Itoianea. 
lemna L. — rzc^a, 

rźiasa Kluk. Dyk. II. 7/ (bar- 
dzo często); J, Jun. flo. 
Lit. 13; CzefJ^r. 350; Berd. 
fló. kra. 329; Andrze. flo. 
kra. 2; Berd. flo. tat. 640. 
włoknica Ziemian, galie. III. 
82. 



*) Wsływsy aiai(H*i>wi« irazjwającj p^wnij- ro4ftm^ Legumiftosae pojAno- 
wali J4 w ddnic^Bsyni pojęciu rządu; niekt^j oćhr6inia4i Fa^HtoaeMie, MiAio- 
■eae i Caesalpinieae jako podrodzinj lub plemiona, inni zw/aszcza dawniejsi, na- 
wet ich nie wyróżniali. 



332 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



dzierzęga Ney kwiat. 27. 
rzęsji Waga. flo. pol. I. 151. 
(często); Szafar. flo. poz. 87. 
rzęsa wodna Ency. roi. II. 440. 

* lemnaceae. 

rzęsowa to Chałub. bot. tab. 

II. 693. 

rzaaowe Berd. flo. kra. 329. 

rzęsy Jastrzęb. klacz. 25. 

rzasowate Waga hist. roś. II. 8. 
lemnaceae. 

rzasowe Czerw. 349. 
lemnaeflorae. 

rzęsokwiatowe Jastrzęb. klucz. 
25. 
lens (Tourn.) Greń. et Godr. — 
soczewka, 

soczewica Ozerw. ogól. 420. 

soczewka Rit. flo. poz. 62. 

sęczówka Czerw. War. 410. 

* lentibulariaceae — pływaczo- 

watę, 
pływacze Wierzb, bot. 163. 
tłustoszowe Pisał. gro. 84. 
pływaczowate Chałub. bot. 

tab. XIII. 686 (pospolicie); 

Czerw. 1233. 
pływaczowe Berd. bot. 206. 
wodnikowate Karo Pam. fiz. 

III. 297. 
tłustoszowate Błoń. Pam. fiz. 

XII. 135. 
lentinus Fr. 

skórzak Błoń. Pani. fiz. VIII. 

89. 
łyczak Błoń. Pam. fiz. X. 150. 
łuszczak Błoń. Pam. fiz. XIV. 

79. 



lenzites Fr. 

skórzak Błoń. Pam. fiz. VIII. 

88. 
siatko wiec Błoń. Pam. fiz. IX. 

78. 

leocąrpus Link. 

gładysz Rostaf. śluz. 7. 
błyszczak Błoń. Pam. fiz. X. 
141. 

leonotis Pers. 

Iwiogon Kat. raed. III. 36. 
Iwian Ukazi. 76. 
leonotys Kat. ant. I. 17. 

leontice L. 

lewkolist Andrze. Bess. 438. 
glika Ukazi. 76. 
Iwiara Czerw. 2347. 

leontodon L. — brodawntk, 
brodawnik Kluk Dyk. II. 78 
(bardzo często); Waga flo. 
pol. II. 467; Berd. flo. kra. 
207; Szafar. flo. poz. 127; 
Berd. flo. tat. 377. 

lwi ząb Zapol. gosp. I. 61. 
podróżnik Juo. flo. litew. 235 

(często); J. Jun. flo. Lit. 

373. 

brodownik? Pam. ról. tech. 
VII. 77. 

dmuchawiec Czerw. War. 159. 

nicennica Andrze. flo. ukra.75. 

niecennica Karo Pam. fiz. I. 
235. Może i błąd, ale po- 
wtórzony przez dwu pó- 
źniejszych autorów w tern 
samem czasopiśmie (V. 110 
i X. 118). 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



333 



leontodonteae. 

brodawnikowe Berd. flo. tat. 

377. 
leontopodium R, Br.—stopiec, 

stopiec Czerw. War. 148. 
leonurus L. — serdeczntk, 
lwi ogon Kluk Dyk. II. 78. 
serdecznik Jun. flo. W. X. L. 

302 (pospolicie); J. Jun. flo. 

Lit. 243; Waga flo. pol. 

II. 103; Czerw. 1326; Berd. 

flo. kra. 278; Andrze. flo. 

ukra. 54. 
Iwiogon Szafar. flo. poz. 117. 
leotia Hill. 

patyczka J. Jun. flo. Lit. 546. 
lepechinia Willd. 

zwiesinosek Ukazi. 76. 
lepidium (To urn.) L. — pie- 
przyca. 
pieprzyca Kluk Dyk. II. 79 

(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 

260; Waga flo. pol. II. 

152; Berd. flo. kra. 83; 

Czerw. 2422; Szafar. flo. 

poz. 119; Andrze. flo. ukra. 

61; Berd. flo. tat. 58. 
rzeżucha Szub. naś. 74. 
pierzy ca? Motty flo. poz. 80. 
rzerzucha ogrodowa Ney kwiat. 

119. 
pieprzy na Wiśl. sJow. 614. 
■^ Jakub Waga nazywa w je- 

dnem miejscu (Hist. roś. 

III. 92) Lepidium sativum 

rzeżucha ogrodowa, 

trzeba to uważać za dwu- 

wy razową nazwę gatunko- 



wą, bo w tern samem dziele, 
w systematycznej części 
(II. 470 i 471) rodzaj Le- 
pidium nazwany jest pie- 
przyca. 

— Encyk. XXIL 867 ma s a- 
łatka, który to wyraz 
odsyła do rzeżucha, ale tam 
nie ma sałatki i niewiado- 
mo jaki rodzaj lub gatu- 
nek miano na myśli, w po- 
wyżej cytowanem miejscu. 

— Ukasńciel mylnie przytacza 
wśród rodzajowych imion 
nazwę gatunkową pieprz- 
ni ca. 

lepidocaryum Mart. 

łuskorzech Czerw. ogól. 213. 
lepidoderma de By. 

łuskowiec Rostaf. śluz. 7. 
lepidostachys ^Wall. 

wydzierz Ukazi. 77. 
lepidozia Nees. 

łuskolist Błoń. Pam. fiz. X. 173. 
lepidozieae. 

łuskoliściowate Błoń. Fam. fiz. 
X. 173. 
lepiota Fr. 

czubajka Błoń. Pam fiz. IX. 
89. 
lepismium Pfeiff. 

łuskowaty kaktus Berger kakt. 
105. 
lepra Hall. 

liszaj ec Wit. świat. I. 232. 
leptobryum Schimp. 

prątnik Błoń. Pam. fiz. VIII. 
116. 



SSi 



JÓZRF OOSTAFIliSKI. 



fsgliszczyn Błoń. Para. fiz. IX. 

leptocgrpaea DC. — t^zcsupka. 

wysacaupka Waga flo. pol. II. 
169. 
leptoąyamue Benth. 

wą^igroch Caerw. War. 415. 

pakoóó Błon. F^m. fiz. X. 169. 

leptoglossum (Cook) Sacoar. 
języczek Btoń. Pam. fiz. XIV. 
76. 

leptomitus Ag. 
kłaezek Czerw. 95 
pleśniara Wit. świat. I. 35. 
leptoiuit Niewiad. obraz. 278. 

leptopoda Nutt. 

karlikłęk Czerw. War. 139. 
leptosiphon Benth. 

rurkownica Jank. kwiat. ogro. 
202. 

^ leptospermaceae. 

nialiczkowate Chałub. bot. XI. 
6H2. 
leptospermeae. 

maliozkowe Chałub. bot. 672. 

lekczakowe Czerw. 3058. 

leptospermum Forst. 

leptospermum Wódz. cłiod. 

III. 309. 
myrta morska Pom. dyk. II. 

196. 
myrt morski Kat. niedz. I. 
mirt australny Wódz. III. 565. 
mirt morski Wódz. VI. ind. 

gen . Ukaztciel przy tacza 

mylnie morski mirt, 



cytując katalog n^edyki ja- 
ko źródło, 
myrtaustralski Estrei. I. Cen. 4. 

mrrtaa»traUki ^tfeu Kat. 4. 

maliczka Chałub. bot. 9. 

lekczak Czerw. 3063. 
leptostachya Neea. 

kłoseojsnia Czerw. 1371. 
leptothrix Ktse. 

włoskowiec jSkoh. Krem. 366. 
leptotrichum Hamp. 

pęzlik Błcń.Pam.fiz. IX.2l2. 

pędzlik Błoń. Pam.fiz. X. 187. 
lepyrocłiclis Fenzl. 

rozłat Czerw. War. 330. 
leschenaultia R. Br. 

lesznolcya Kat. ant. I. 17. 

lesznolicya Kat. ant II. 30. 

odróbka Czerw. War. 163. 

wrzoślinka Waga hist. roś. I. 
251. 
leakea Hedw. 

leskea J. Jun. flo. Lit. 454; 
Czerw. 183. 

drą&t Ukazi. 77. 
leskeaceae. 

zwiślikowe Błon. Fam. fiz. 
VIII. 112. 

drastowate Btoń. Pam. fiz. IX. 
'210. 
lessertia DC. 

lesercya Strum. Kat. 25. 

kadłubka Czerw. War. 407. 
leasonieae. 

lessoniowate Rostaf. Rozpr. 
Akad. IV. 206. 
lessonia Bory. 

lesonia Wit. świat. I. 38. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROdŁIN. 



335 



lessonia Wit. świat. II. 81. 
leucadendron (H^rm.) R. Br. 

srebrnik Wo4z. IV. 408. 

srebrzan Ukazi. 77. 

białodrzcw Kat. ant. I. 17. 
leucanthemuip (Tourn.) DC. — 
jastrun, 

złotokwiat Ukazi. 77. 
króliki Czerw. 1859. 
jastrun Ejsm. Pam. fiz. Y- 109. 
leucas (Burm ) R. Br. 

bielmień Czerw. 1341. 
lei;ceria Ląg. 

kwapin Ukazi. 77. 
leucheria= leuceria. 
leucobryaceae. 

modrzaezkowe Błoń. Pam. fiz. 

VIII. 117. 
uiodrzaczkowate Błoń. Pam. 
fiz. X. 188. 
leucobryum Schimp. 

bielistka Wit. świat I. 229. 
modrzaezek Błoń. Pam. fiz. 
VIII. 117. 
leucocarpus Don. 
figlarek Ukazi. 77. 
— Cytowana w UkcLzicielu na- 
zvfra figlarz odnosi się 
do rodzaju Mimulus. 

leucodon Scbwaeg. 

białozab J. Jun. flo. Lit. 446. 

białozębicc Kwieć. fam. fiz. 
X. 96. 
leucoium (Rupp.) L. — śnieiyca. 



lewkonia Siemi^t ogro. 111. 
lewkonią cebulkowa Pom. dyk. 
II. 197. 

białawiec An()r^e. B6as.438. 

śnieżyca Wódz. H. 177. TTka-^ 
nifiid mylnie cytuję śnie- 
życa. 

kieliszki EstF^i. I. Cen. 6. 
.^()ił^ bifly Pamp. flo. tre. 19. 
śnieżyca C^ęny. ogól. 90 (mu- 
czyściej); Berd. flo. kra. 

białojsiwiąt Ąndrze. flo. ukra. 

33. 
gładyszek Waga hiat.roś. U. 67. 
leucolaena R. Br. 

obiel m o Czerw. War. 260. 

leucopodum Gardn. 
smiatlica Ukazi. 77. 

leucopogon R. Br. 

białobród Czerw. 1720. 

leucosporus Fr. 
białak Czei^w. 67. 

levisticum Koch. ^) — lubczyk, 

lubszczyk Andrze. Bess. 438. 

lubiśnik Demb. flo. lek. 60. 
TJkaziciel cytuje tu Jun- 
dziłła, który jednak nazy- 
wa tak rodzaj Ligusticum 
(patrz tego wyrazu). 

lubczyk Czerw. 2150. 

luby stek Andrze. flo. ukra. 26. 

lubszczyk Czerw. 2150. 



*) Rodzaj ten, zawierający jeden tylko gatunek hodowany w kraju , zo- 
stał oddzielony od rodzaju Ligusticum, którego nazwy są dawniejsze i tu po 
części przeniesione. 



336 



JOZEF ROSTAFIŃSKI. 



leycesteria Wall. 

obwistka Czerw. War. 175. 
leyssera L. 
radoślin Ukazi. 77. 
liatris Scbreb. 

liatrys Kat. raed. III. 36. 
postrzan Ukazi. 77. 
bezmian Czerw. 1784. 
libanotis (Ri v.) Crantz. — olełnih 
oleśnik Waga flo. pol. I. 489 
(pospolicie); Berd. flo. kra. 
161; Szafar. flo. poz. 103; 
Andrze. flo. ukra. 26; Berd. 
flo. ukra. 245. 
rozpłoch Czerw. 2143. 
libertia Spreng. 

wiostolin Ukazi. 77. 
libercya Czerw. 670. 
libocedrus Endl. 

cedrzyniec Czerw. War. 90. 
libonia K. Koch. 

libonia Tyniec, flo. 57. 
licania Aubl. 

jalczan Ukazi. 77. 
jelcza Czerw. 3230. 
licea Schrad. 

bezkosmek J. Jun. flo. Lit. 
554. 
liceaceae. 

bezkosmkowate Rostaf. śluz. 
218. 
lichen L. ^). 

porost. Kluk Dyk. II. 79. 
rzęsa Zapol. gosp. I. 321. 
mech porostowy Ency. II 88. 



lichenes. 

porosty Kluk bot. 163 (po- 
spolicie); Czerw. 116. 

liszaje Zapol. gosp. I. 11. 

liszajce J. Jun. flo. Lit. 425. 

porosty ziemne J. Jun. flo. Lit. 
425. 

porostowate Jastrzęb. klucz. 4. 

mchy Trapp. farm. I. 13. 

— Ukazictel cytuje t\x między 
nazwami rodzajowemi imię 
o b r o s t, którego ani w wy- 
mienionem źródle, ani w ża- 
dnem innem XVI. w. nie 
spotkałem. 

^ Jundzilł młodszy nie ma 
wcale w swojej florze Litwy 
rodzaju Licben, nie mógt 
go więc nazywać po polsku 
liszajec, jak mu to 
przypisuje Antoni Waga 
w Ukazicielu. Prawdą jest 
tylko, że Jundziłłowie po- 
rosty (grupę całą) liszaj- 
cami nazywali, 
lichtensteinia Ch. et Sch. 

przetarszyn Ukazi. 78. 

^ Antoni Waga podaje także 
formę przetarszon, w na- 
wiasie i bez źródła. 
licuala Wurm. 

krężla Ukazi. 78. 
ligeria Dcne. 

szvdliszka Czerw. War. 246, 
ligularia Cass. — jezycznik. 



^) Kodzaj dziś zarzucony. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚlIN. 



337 



jęzotka Czerw. War. 14-9. 
języcznik Andrze. flo. ukra. 83. 
języcznia Berd. flo. tat. 341. 
ligulatae^ cichoraceae. 
liguliflorae = cichoraceae. 
ligfusticum L. O — lubi4nik, 
lubczyk Kluk Dyk. II. 88 

(pospolicie). 
Ittbystek Andrze. Bess. 438. 
lubiśnik J. Jun. flo. Lit. 120. 
lubist Ger. Wyż. II. 82. 
— Podane w nocie Ukaziciela 
imiona sa nazwami gatun- 
kowemi i niewłaściwie zo- 
stały tu podane. 
ligustnim (Tourn.) L.— UgiAstr, 
ligustr Kluk Dyk. II. 88 (po- 
spolicie); J. Jun. flo. Lit. 4; 
Czerw. 1678; Andrze. flo. 
ukra. 2. 
ptasi dziob Czarto. myś. 7. 
ptasi dziób Siemiąt. ogród. 1 12. 
ptasia źób Wódz. I. 265. 
ptasia zób Kat. niedz. I. 
źob ptasia Ney kwiat. 151. 
lubczyk Ney kwiat. 71. 
kocierpka Ukazi. 78; Berd. flo. 

kra. 229. 
ptasiaząb Kat. ant. II. 57. 
lilaea H. et B. 

odszczepnia Ukazi. 78. 
* liliaceae — liliowate, 

liliowe Zapol. gosp. I. 13. 
lilie Wódz. chód. II. 136. 
liliowate Chałub. bot. tab. IV. 



595 (pospolicie) ; Czerw. 
512. 
lilijo watę Waga hist. roś 11.43. 

lilieae. 

liliowe Czerw. .^19. 
liliiflorae. 

liliokwiatowe Jastrzęb. klucz. 7. 

lilium (Tourn.) L. — lilia. 
lilia Kluk dyk. II. 89 (pospo- 
licie) ; Waga flo. pol. I. 576 ; 
Czerw. 520; Berd. flo. kra. 
345; Szafar. flo. poz. 104; 
Andrze. flo. ukra. 35; Berd. 
flo. tat. 670. 

lilija Wódz. chód. IL 89; J. 
Jun. flo. Lit. 143. 

zawojek Wódz. chód. II. 95. 

zawój Wódz. ohod. II. 95. 

lelija Ency. XVII. 57. Uka^ 
ziciel podaje formę lelia, 
ale cytaty, jaki© do tego 
wyrazu załącza , odnoszą 
się wszystkie do nazw ga- 
tunkowych. 

zawojnik Niewiad. obra. 245. 

limacium Fr. 

ślimak Błoń. Pam. fiz. IX. 79. 

śluzak Błoń. Pam. fiz. X. 149. 
limeum L. 

libawa Ukazi. 78. 

limnanthemum Ginel. — ff'^^y- 
bieńczyk. 
narzeczyca Ukazi. 78 ; Berd. 
flo. kra. 231. 



*) Patrz notę do wyrazu Lerłsticum. 
Materiały do Hist. jęz. pola. ł dyalektologii. Tom I. 



22 



338 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



grzybieńczyk Berd. flo. kra. 
281. 
*limnantheae. 

poziemnikowate Waga hist. 
roś. I. 297. 
limnanthes R. Br. ^) 

pozieronik Waga hist. roś. I. 
297. 
limnobium RieL. 

moczara Ukazi. 78. 
limnophila R. Br. 

nadwódka Czerw. 1404. 
limodorum (Toum.) Rich. 
limodoruro Wódz. chód. III.318. 
odmiennik Ukazi. 78. 
motelnica Kat. ant. II. 11. 
limonella» triphasia. 
limonia L. 

cytrynowka Pom. dyk. II. 202. 
Dkaziciel mylnie cytuje cy- 
trynowka. 
cytrynowka Czerw. 2565. 
miłonia Ulcazi. 78. 
pomarańcza Wiśl. hist. nat. 
III. 493. 
limosella L. — namulmk. 
kłosiennica Jun. flo. W. X. L. 

321. 
grzęznica Jun. flo. litew. 188. 



Wprawdzie tak samo na- 
zwano tu poprzednio (p. 
1 10) rodzaj Scheuzeria, ale 
tam tylko przez pomyłkę, 
co nietylko stwierdza inne 
nazywanie po polsku tam- 
tego rodzaju przez Jundzil- 
łów, ale i własnoręczne no- 
taty autora w egzemplarzu, 
który był jego własnością, 
a teraz, z daru rodziny, 
znajduje się w bibliotece 
ogrodu botanicznego kra- 
kowskiego. 

mulnica J. Jun. flo. Lit. 252; 
Andrze. flo. ukra. 57. 

grzęznica Pamp. flo. tre. 40. 

namulnik Waga flo. pol. II. 
134 (często); Berd. flo. kra. 
259; Szafar. flo. poz. 118; 
Berd. flo kra. 504. 
* linaceae — Inowate. 

lny Wierzb, bot 171. 

Inowate Chałub. bot. tab. X. 
65 1 (pospolicie ) ; Czerw. 
2910. 

lniane Metzg. bot. 48. 

lenowate Waga hist. roś.II. 541. 

Ino we Jastrzęb. hist. nat. 519. 



') W cytowanem źródle nie podano aatora rodzaju Limnanthes. Gdyby 
był nim Stokes, to wówczas byłby to tylko synonim rodzaju Limnanthemam, 
należącego do rodziny Gentianaceae, w osobnem plemienia Limnantheae. Ze ta 
jednak chodzi o rodzaj Browna, to dowód w szerega, w którym go, jako przy- 
kład rodziny Limnantheae, wśród innych wyliczono. Limnantheae nwaia się dośó 
powszechnie tylko za plemię rodziny Geraniaceae. Jakub Waga w drugim tomie 
„Historyi roMin" nie opisuje tei poziemnikowatych jako osobnej rodziny, ale 
wspomina o nich tylko — wprawdzie jako o osobnej rodzinie — w tomie II 
(str. 649). 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROÓŁIK. 



339 



linariU (Tourn.) Pers. — lnica *). 
lnica 2^pol. gosp. 1. 144 (bar- 
dzo często); Waga flo. pol. 
II. 122; Czerw. 1393; Berd. 
flo. kra. 252; Berd. flo. 
tat. 490. 

Inianka Jun. flo. litew. 189 
(bardzo często); J. Jan. flo. 
Lit. 250; Szaf ar. flo. poz. 
118; Andrze. flo. ukra. 57. 

wyżlin Zawadź, flo. Iwo. 190. 
wyżlin Hałat. bot. 67. 
panny Maryi len Pamp. flo. 

tre. 41. 
lonek Kat. med. III. 36. 

linckia = linkia. 

linkia Lyngb. *). 

linkia J. Jan. flo. Lit. 507. 
gęstrzelno Ukazi. 78. 

lindbladia Fr. 

lindbladia Rostaf. ślaz. 223. 

lindelofia Lehm. 

psistrój Czerw. War. 208. 

lindenia Benth. 

niedokor Czerw. War. 173. 

lindernia Ali. — lindemia, 
lindernia Pamp. flo. tre. 40; 
Berd. flo. kra. 259. 



lindheimera A. Gray. 

zwistka Czerw. War. 139. 
lindleya H. B. K. 

niespłoń Ukazi. 78. 
linnaea Gronoy. — sńmomoł. 

zimozioł Kluk Dyk. II. 90; 
Szafar. flo. poz. 119. Uka- 
zicid mylnie cytaje zimo- 
zioł. 

linnea Jan. flo. W. X. L. 327. 

linea Wódz. III. 430. 

zimozioł Wódz. VI. ind. gen.; 
Waga flo. pol. II. 136; 
Czerw. 2074. 
linosyris Cass. — oźota. 

ożota Ukazi. 78 (najczęściej); 
Berd. flo. kra. 182; Czerw. 
1802; Szafar. flo. poz. 128. 

Inowica Andrze. flo. akra. 79. 

lenozłotek Waga hist. roś. III. 
106. 

złotogłowiec Karo Pam. fiz. 
L 231. 

linum (Tourn.) L. — fen. 
len Klak Dyk. II. 9 1 (pospolicie); 
J. Jun. flo. Lit. 133; Waga 
flo. pol. I. 544; Berd. flo. 
kra. 104; Czerw. 2913; 
Szafar. flo. poz. 104; An- 



^) Nasi autorowie nasywali trzj rodsaje: Caroelina', Linaria i Mjagnim 
tiajczęśeiej jednakowo Inianka. Oczywiście tylko przy jednym rodzaju ta na- 
awa mogła pozostać; pozostawiłem ją przy rodzaju Myagrum, który ks. Kluk 
tak nazwał jako rodzaj. Wielu autorów nazywało rodzaj Linaria lnicą a ro- 
dzaj Camelina Inicznikiem, bo gatunki pospolite tych rodzajów tak samo 
mianował już Syreński. Poszedłem za ich wzorem. 

') Kodząj dziś zarzucony. Antoni Waga pisał Linckia. 



22* 



340 



JÓZEF ROSTAFIŃSKf. 



drze. flo. ukra. 32; Berd. 
flo. tat. 106. 

lenek Dziar. wybór. 111. 
liparia L. 

liparya Wódz. chód. III. 318. 

przepętlin Ukazi. 79. 
liparis L. C. Rich. — lipiennik. 

lipiennik Waga flo. pol. II. 
518; Berd. flo. kra. 340. 
lippia L. 

lipia Wódz. III. 306. 

cukrownica Kat. med. I. 22. 

lippia Estrei. I. Cen. 4. 

prawka Ukazi. 79. 
liquidambar L. 

bursztynowe drzewo Wódz. 
chód. III. 319. 

ambrowe drzewo Pom. dyk. 
II. 203. 

bursztynowiec Wódz. VI. ind. 
gen. 

bursztyniec Kat. med. I. 22. 

likwidambar Leśniew. ogród. 
443. 

ambrowiec Czerw. ogól. 27. 

styraks Pisul. pop. 407. 

óblewnik Ukazi. 79. 

styrakowiec Czerw. 935. 

styracznik Czerw. War. 470, 
gdzie tak sprostowano sy- 
r a k o w i e c , podany na 
str. 106. 

— Ukaziciel wymienia tu je- 
szcze i ambra, podając 
Kuszańskiego tłomaczenie 
jako źródło, ale ten autor 
w tlomaczeniu hist. nat. 
Funckego nazwał tak tyl- 



ko pewien gatunek tego 
rodzaju a nie sam rodzaj. 
liliodendron L. 

tulipanowe drzewo Wódz. chód. 

I. 285. 
tulipan Siemiat. ogro. tl3. 
tulipanowiec Kat. niedz. III. 
tulipowiec Czerw. ogól. I. 16; 

Czerw. 2319. 
tulipin Ukazi. 79. 
liliodrzew Kat. ant. II. 58. 
lirodrzew Łom. bot. 243. 
tulipaniec Skob. Krem. 375. 
lisiantus Aubl. 

brzuehowiecPom. dyk. II. 205- 
widława Ukazi. 79. 
brzuchokwiat Czerw. 1602. 
lissanthe R. Br. 

lisanta Kat. med. III. 36. 
lesnianka Ukazi. 79; Czerw. 
1720. 
listera R. Br. — listera, 

dwulistnik Berd. flo. kra. 338; 
Szafar. flo. poz. 131; An- 
drze. flo. ukra. 86; Berd. 
flo. tat. 668. 
listera Hueck. bot. 33. 
lithoicea Rabenh. 

kamieniak Błoń. Pam. flz. X. 
168. 
lithospermeae. 

nawrotowe Berd. flo. tat. 468. 
lithospermum L. — natorót 
wróble proso Kluk Dyk. II. 93. 
nawrót Jun. flo. W. X. L. 151. 
wróble proso Czarto. mys. 39. 
nawrot J. Jun. flo. Lit. 78 
(pospolicie) ; Waga flo. pol. 



SŁOWNIK "RODZAJÓW BOŚLIN. 



341. 



I. 360; Czerw. 1554; Berd. 
flo. kra. 241; Szafar. flo. 
poz. 96 ; Andrze. flo. ukra. 
15; Berd. flo. tat. 471. 
litsaea Nees. 

bobczyca Czerw. War. 117. 
littorella L. — brzeiyca, 

brzeżyca Jun. flo. W. X. L. 

457. 
brodnik J. Jun. flo. Lit. 413 

(najczęściej), 
brzegówka Łom. bot. 193. 
livistona R. Br. 

liyistona Czerw. 446. 
strzępia Czerw. War. 87. 
liwistona Jank. kwiat. 289. 
loydia Salisb. — lilijka, 

lilijka Berd. flo. tat. 671. 
loasa (Adans.) Juss. 
loasa Estrei. Kat. 4. 
ożwia Cliałub. bot. 213. 
parzy dło Kat. ant. I. 17. 
pieczy cha Czerw. 3051. 
* loaseae. 

loazy Wierzb, bot. 173. 
ożwiowate Chałub. bot. tab. 

XI. 662. 
ożwiowate Chalub. bot. 740. 

Zapewne pomyłka, 
ożwinowate Hałat. pocz. 192. 
pieczycliowate Czerw. 3048. 
ożwie Wit. świat. I. 266. 
lobaria Link. 

łatnica Czerw. 130. 
latnica Wąsów. farm. 85. 
lobelia L. — lobelia. 
dzięcioł Pasterz 115. 
lobelia Czarto. myś. 25 (po- 



spolicie); J. Jun. flo. Lit. 

97. 
lobelówka Siemiąt. ogród. 114. 
lobilia? Wierzb, bot. 166. 
stroiczka Ukazi. 79; Czerw. 

1766. 
łubka Kat. ant. II. 30. 

*lobeliaceae — łobeliowate. 
lobeliowe Wierzb, bot. 166. 
stroiczkowate Chałub. bot. 

tab. XV. 701; Czerw. 1765. 
strój czyko watę Haiat. pocz. 

193. 
łobeliowate Berd. bot. 190. 

locheria Rgl. 

niedostrojka Czerw. War. 242. 
lochnera Rchb. 

zabarwian Czerw. War. 180. 

loddigesia Sims. 

ludygesya Kat. raed. I. 22. 
troiezlin Ukazi. 79. 

lodoicea Labill. 

ludoicea Czerw. ogól. 448. 

dziworzesznia Ukazi. 79. 

lodoieya Czerw. 441. 
loeflingia L. 

wianorostka Ukazi. 79. 

logania R. Br. 

logania Kat. med. I. 22. 

połata Chałub. bot.? 9. 
* loganiaceae. 

połatowate Chałub. bot. tab. 
XIV. H87; Czerw. 1611. 

loganieae. 

połatowe Czerw. 1618. 
loiseleuria Desv. 

naskałka Czerw. War. 257. 



342 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



loliaceae. 

źycicowe Ency. roi. V. 277. 

lolium L. — łydca, 

kakol Kluk. Dyk. II. 94 (baiv 
dzo często); Andrze. flo. 
ukra. 5; Berd. flo. tat. 786. 

życica Jan. flo. litew. 35 (czę- 
sto); J. Jan. flo. Lit. 42; 
Czerw. 311. 

kąkól Eoisper. ról. II. 155; 
Berd. flo. kra. 396. 

kakoł? Zawad. flo. Iwo. 202. 

rajgras Pisul. gro. 32. 

kakolnica Waga flo. pol. I. 

271 (często); Szafar. flo. 

poz. 93. 
płaskiew Strzelec, gosp. II. 86. 
żywica Kat. Wolin. 5. 
stokłos Kat. Kram. 8. 

lomandra Labill. 

lomandra Wódz. chód. III. 
310. 

lomaria Willd. 

piórnik J. Jun. flo. Lit. 432; 

Czerw. 212. 
przeliniec Ukazi. 80. 

lomatia R. Br. 

lomancya Estrei. Kat. 4. 

pomiętlin Ukazi. 80. 

obrębień Czerw. War. 470, 
gdzie tak sprostowano ob- 
rąbka, imię podane na 
str. 120. 



lomatophyUum Willd. 

palmiszcze Czerw. War. 36.. 
lomentaria Lyngb. 

przewięzica Czerw. 109. 
łamnica Jancz. Rozpr. Akad.. 
IV. 34. 
lonas Adans. 

złocień Ukazi. 80. 
lonchitis L. 

podelwa Ukazi. 80. 
lonicera L. — lonicera ^). 

wiciokrzew Klak. Dyk. II. 96^ 
(pospolicie) Waga flo. pol. 
1.429. Berd. flo. kra. 171; 
Czerw. 2079; Szafar. flo. 
poz. 99. 
przewiercień Wódz. chód. I. 

290. 
zimalza Wódz. chód. I. 295. 
smrodzina Siemiat. ogród. 115. 
wieciokrzew Wódz. VI. ind. 

gen. 
sachodrzewka J. Jan. flo. Lit. 

100. 
lonicera Wódz. dzień. II. (kw. 
3) 68; Berd. flo. tat. 272. 
suchodrzew Pław. słów. 59. 
Tę nazwę powtarza i An- 
drzejewski (flo. ukra. 19). 
kapryfoliam Ney kwiat. 49. 
powój wonny Ney. kwiat. 107. 
wiciokrew Metzg. bot. 51. 
kolcowój Szafar. hist. nat. L 
75. 



') Niema zgodj nowszych autorów w nazywania tego rodzaju, zapewne 
d]a tego, iż pospolite nazwy s^ odpowiednie dla pewnych tylko gatunków tęga 
rodzaju. Wobec tego dobrze brzmiąca nazwa łacińska, której użyt autor floiy 
tatrzańskiej, zapewne z tego samego powodu, będzie najodpowiedniejszą. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



343 



iymnlka Andrze. flo. ukra. 19. 

— Szubert w rozprawie o na- 
sieniu (p. 31) pisze: „Wwi- 
ciokrzewiach i roślinach bal- 
daszkowych" w obec czego 
niewiadomo czy nazywał 
rodzaj Lonicera w i c i o- 
krzewie czy też Caprifo- 
liacae wiciokrzewia, 
czego rozwiązać nie można. 

— Ney odsyła (p. 107) po- 
wój wonny do wyrazu 
powietrzne ziele ale ta- 
kiego w jego opisie niema; 
a że to imię jest nazwa 
gatunkową z całkiem inne- 
go rodzaju więc nie zapisu- 
ję go pod Lonicera jako 
rodzajowego. 

— W katalogu ant. IL 57 czy- 
tamy: wis 10 kr ze w, ale 
to jest prosty błąd dru- 
karski , skoro ten autor 
w innych miejscach po- 
daje poprawnie w i c i o- 
krzew. 

lonicereae. 

wiciokrzewowe Chałub. bot. 
705; Czerw. 2074. 

wiciokrzewowate Wisi. hist. 
nat. UL 524. 
lopezia Cay. 

lopezya Pom. dyk. IL 215. 

przyjemka Ukazi. 80. 
lophanthus Benth. 

wiazczyn Czerw. War. 194. 
lophoclinium Endl. 

strzępatka Czerw. War. 127. 



lophocolea Nees. 

płozik Błoń. Pam. fiz.YIIL 104. 
lophospermum D. Don. 

dwókwiat Kat. med. IIL 36. 
dwukwiat Ukazi. 80. 
gardzielowój Eat. ant. II. 30. 
grzebiziarn Czerw. War. 225. 
lophostemon Schott. 

pięćszczot Czerw. War. 378. 
* loranthaceae — gągeumikotoate. 
lorantowe Wierzb, bot. 167. 
jemiołowe Pisul. gro. 137. 
gazewnikowate Chałub. bot. 
tab. XV. 701 (pospolicie); 
Czerw. 2089. 
jemioły Jastrzęb. klucz. 35. 
rzemiennikowate Rzepec. bot. 
71. 
loranthus L. — gązewnik, 
jemioła Zapol. gosp. I. 136. 
rzemiennik Pom. dyk. II. 216. 
lorant Dzień. wil. 1826. N. S. 

L 174. 
gązewnik Ukazi. 80 (pospoli- 
cie); Czerw. 2093. 
ochmiot Rostaf. bot. ed. 92. 81. 
loreya DC. 

oskarpnia Ukazi. 80. 
loteae. 

komonicowe Czerw. 3238. 
lotus L. — komonica. 

komonica Kluk. Dvk. II. 98 
(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 
314; Waga flo. pol. II. 
278; Berd. flo. kra. 122; 
Szafar. flo. poz. 124; Czerw. 
8264; Andrze.flo. ukra. 71. 
Berd. flo. tat. 146. 



344 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



obrostnica Pasterz 120. 
narzeniec Pasterz 120. 
narduszek Pasterz 120. 
komun ica Wódz. chód. II. 41. 
lotus Przew. ról. prze. II. 258. 
komanica Metzg. bot. 49. Tak 

samo i w indeksie, 
głąbigroszek Biern. ogród. 226. 
^ Cytowane przez Antoniego 
Wagę, w nocie Ukaztciela^ 
imię k o ni e n i c a niespo- 
tyka się nigdzie jako na- 
zwa rodzajowa, 
lourea Neck. 

pstrolotek Ukazi. 80. 
lubinia Vent. 

nakropka Czerw. War. 249. 
luculia Sweet. 

lukulia Kat. med. III. 36. 
cielistka Czerw. War. 173. 
lucuma Melina. 

słobodnik Ukazi. 80. 
słobodnica C/erw. 1696. 
ludoicea = lodoicea. 
ludwigia L. 

siłotka Ukazi. 80; Czerw. 3022. 
lufTa (Tourn.) L. 

trukwa Ukazi. 80: Czerw. 1027. 
lunaria (Tourn.) L. — miesią- 
cznica. 
miesiącznica Kluk. Dyk. II. 
98; Czerw. 2401; Berd. 
flo. tat. 51. 
niiesiacznik Jun. flo. W. X. 

L.' 330. 
miesięcznik Jun. flo. lilew. 
194; J. Jun. flo. Lit. 258; 
Andrze. flo. ukra. 62. 



miesięcznica Wódz. chód. II. 
179; Berd. flo. kra. 8Q. 

poczdal Berd. flo. tat. .51. 

•— Wymienione w nocie Dka- 
ziciela imię miesiączek 
jest nazwa gatunkowa, 
lunularia Mich. 

księ/yczka Błoń. Pam. fiz. VIII. 
198. 
lupinus (Tourn.) L. — łubin. 

łubin Kluk. Dyk. II. 99 (po- 
spolicie); Czerw. 3240. 

łubin Wódz. chód. III. 322. 
Tak samo kilku innych 
autorów. 

wilczyn J. Jun. flo. Lit. 302. 

bobinek Estrei. I. Cen. 6. 

bobin Estrei. Kat. 4. 

łubin Kat. med. I. 23. 

lubień Leśnie w. o^rod. 420. 

pyszny Jędrzej Radwan, ogród. 
72. Ukaziciel podaje rze- 
komo znacznie wcześniejsze 
źródło tego imienia bo „my- 
śli" księżny Czartoryskiej 
ale ta autorka nazywała 
tak nie rodzaj ten ale pe*- 
wien jego gatunek. 

łupina Kisiel, przech. I. 31. 

łubień Kisiel, przech. I. 31. 

■^ Ukaziciel mylnie wylicza 
w tym szeregu imion i w i 1- 
c z y groch bo to jest na- 
zwa gatunkowa. 
luridae = solanacae. 
luzula DC. — kosmatka. 

siart Adam. flo. poz. 15. 

luzula J. Jun. flo. Lit. 149. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



34.5 



«it polny Przew. ról. prze. II. 

258. 
zajęczy chleb Pamp. flo. tre. 

22. 
sitowina Demb. flo. lek. 79. 
kosmatek Waga flo. pol. I. 

586. 
laniczka Ukazi. 80. 
kosmatka Czerw. 409 (najczę- 
ściej) Berd. flo. kra. 355; 

Szaf ar. flo. poz. 106; Berd. 

flo. tat 689. 
sitówka Andrze. flo. ukra. 36. 
liizuriaga R. et P. 

czepi n Ukazi. 81 ; Czerw. 616. 
luzuriageae. 

czepinowe Czerw. 616. 
lycaste Lindl. 

wilczcha Czerw. War. 64. 
lychnis L. — firletka, 

firletka Kluk. Dyk. II. 100. 

(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 

185; Waga flo. pol. I. 699; 

Berd. flo. kra. 95; Czerw. 

2905. S/afar. flo. poz. 111; 

Andrze. flo. ukra. 43; Berd. 

flo. tat. 86. 
pJomieuczyk Zieliń. ogród. 308. 
lychnis Strum. rocz. 97. 
turletka Wódz. dzień. IV. 137. 
kakol Ejsni. Para. fiz. V. 121. 
smółka Missiin. Pam. fiz. XIV. 

103. 
smółka Jank. kwiat. ogr. 218. 
lycium L. — kolcowój. 

koziróg Wódz. chód. I. 301; 

Berd. flo. kra. 243. 
kozirok ? Strnra. Kat. 25. 



kozłowe ciernie Pom. dyk. II. 

224. 
kocirog Estrei. Kat. 4. 
ciernik Andrze. Bess. 439; 

Andrze. flo. ukra. 18. 
licyum Giżyc. sied. II. 204. 
wiciokrzew J. Jun. flo. Lit. 96. 
kozioróg Kat. med. I. 23; 

Czerw. 1490. 
kolcowój Waga flo. pol. I. 407. 
nikokol Ukazi. 81. 
licyna Mieczy, leś. 67. 
— Nazwa ciernie wirgiń- 

skie, która wymienia tu 

Ukazi ciel jest nazwa ga- 
tunkowa, 
lycogala Michę. 

kraśnik J. Jun. flo. Lit. 555. 
rulik Rostaf. śluz. 7. 
lycoperdaceae. 

kurza wkowe Czerw. 18. 
purchawki Jastrzęb. klucz. 20. 
purchawko we Błoń. Pam. fiz. 

VIII. 92. 
purehawkowateBłoń. Pam. fiz. 
IX. 88. 
lycoperdon Tourn. 

bedłka kulkowa Kluk. Dyk. 

IL 101. 
purchawka Jun. flo. W. X. 

L. 509; (pospolicie); J. Jun. 

flo. Lit. 552; Szaf ar. flo. 

poz. 138. 
kurzawka Kuszań. lohr. 296J 

Czerw. 25. 
purchatka Pamp. flo. tre. 70. 
lycopersicum Mili. — 'pomidor, 
pomidor Pisul. pop. 151 (pospo- 



346 



JÓZRF ROSTAFIŃSKI. 



licie); Waga flo. pol I. 406; 
Czerw. 1486. 
lycopodeae '). 

widłaki J. Jan. flo. Lit. 426. 
widłakowe Hałat. bot. 15. 
lycopodia^). 

widłakowate Jastrzęb. klucz. 

22. 
widłaki Czerw. 188. 
wrońce Czerw. War. 12. 
widłaki Błoń. Pam. fiz. XII. 
130. 
lycopodiaeceae = lycopodia. 

lycopodiaceae ^). 

widłaki Wierzb, bot. 156. 

widłakowate Chałub. bot. tab. 
I. p. 570. 

widłakowe Czerw. 190. 

widłaki Jastrzęb klucz. 23. 

włóczęgowe Jastrzęb. List. nat. 

302. 

lycopodineae = lycopodia. 

lycopodium L. 

włóczęga Kluk. Dyk. II. 102. 
widłak Jun. flo. W. X. L. 

518 (pospolicie); J. Jun. 

flo. Lit. 429; Czerw. 190; 

Berd. flo. kra. 400; Szafar. 

flo. poz. 136; Berd. flo. tat. 

803. 
widłak Pom. dyk. IL 225. 
włóczęga Motty flo. poz. 89. 
stopa wilcza Ney kwiat. 127. 
wilcza stopa Ney kwiat. 143. 
wroniec Ney kwiat. 145. 



mech włóczący Ency. pol. IL 

88. 
widłaczek Czerw. 190. 
babimur Łap. Para. Hz. II. 347. 
— Ukaziciel niestosownie przy- 
tacza tu nazwę gatunkowa 

tego rodzaju Świętego 

Jana pas. 
lycopsis L. — hrzywoszyj, 
krzywoszyj Kluk. Dyk. IL 

104 (pospolicie); J. Jun. 

flo. Lit. 81; Berd. flo. kra. 

237; Czerw. 1555; Szafar. 

flo. poz. 96; Berd. flo. tat. 

465. 
krzywoszyjnik Zawadź, flo. 

Iwo. 181. 
wilczyględ Waga flo. pol. I. 

357. 
wilczygląd WiśI. hist. nat. III. 

517 nie pomyłka druku bo 

również Wis. slow. 615. 
lycopus (Tourn.) L. — kar- 

hieniec. 
wilcza stopa Kluk. Dyk. IL 

104. 
karbieniec Jun. flo. W. X. L. 

96 (pospolicie); J. Jun. flo. 

Lit. 10; Waga flo. pol. I. 

143; Czerw. 1278; Berd. 

flo. kra. 267; Szafar. flo. 

poz. 88; Andrze. flo. ukra. 

H; Berd. flo. tat. 523. 
karboniec Dziar. wybór ed. 3. 

102. 



^) Jako rzęd XXIV klasy Linnćgo. 

^) Jako klasa lub gromaćla a zatem Selagines Endlichera. 

') Jako rodzina wyróżniona wóród Acotyledones Jussiego. 



SłiOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



347 



lygeum (L5fl.) L. 

Grzesznica Pom. dyk. II. 228. 
włokitno Ukazi. 81. 
sparterówka Waga hist. roś. 
II. 35. 
lygodium Sw, 

tygrzypląs Ukazi. 81. 
wężówka Czerw. 232. 
lyonia Nutt. 

półnostka Czerw. War. 256. 
lyperia Benth. 

cisień Czerw. War. 231. 
lysimachia L. — tojeić. 

tojeać Kluk. Dyk. If. 105. 
(bardzo często); Waga flo. 
pol. I. 366; Berd. flo. kra. 
283; Berd. flo. tat. 652. 
baźanowiec Pasterz 111 (bar- 
dzo często); Czerw. 1226; 
Andrze. flo. ukra 16. 
baźanowiec Jan. flo. litew. 61; 

J. Jun. flo. Lit. 86. 
różano wiec Stram. Kat. 25. 
baranowiec Wódz. IV. 190. 
szelęznik Estrei. I. Cen. 4. 
Bzelężnik Estrei. II. Cen. 4. 
bożanowiec Pamp. flo. tre. 11. 

Szafar. flo. poz. 97. 
rożanowiec Strum. ogro. III. 
397. Nie błąd, bo nazwa 
umieszczona w alfabetycz- 
nym porządku, 
tajeśó Wisi. stew. 615. 
lysimachieae == primulaceae. 
lysunis Fr. 

łatczak Czerw. 27. 
♦ lythrariaceae. 

krwawnicę Wódz. II. 569. 



krwawnicowe Pisul. gro. 229^ 
krwawnicowate Chałub. bot. 

tab. XI. 662 (pospolicie); 

Czerw. 3121. 
lythrum L. — Tcrtoaumica. 
krwawnica Kluk. Dyk. II. 106. 

(pospolicie); J. Jun. flo. 

Lit. 189; Waga flo. pol. I. 

714; Berd. flo. kra. 148; 

Szafar. flo. poz. 1 12; Czerw. 

3125; Andrze. flo. ukra 44; 

Berd. flo. tat- 207. 
mnszec Metzg. bot. 50. 
kawownica Biern. ogród. 403. 

Tak samo i w indeksie 

(p. VIII). 



M. 

maba Forsk. 

heban Ukazi. 82; Czerw. 1708. 
mabea Aubl. 

gątwa Ukazi. 82; Czerw. 977. 
machaonia H. et B. 

osciał Ukazi. 82. 
maclaurea » maclura. 
macleya R. Br. 

goliszcze Czerw. War. 470^ 
gdzie tak sprostowano imię 
golicha podane na str. 292. 
maclura Nutt. 

maclaurea Wódz. VI. 2^^ I . Tak, 
bo autor tak samo a błę- 
dnie i po łacinie ten rodzaj 
nazywa, 
maklurea Estrei. Kat. 4. 
zdzierżga Czerw. War. 103. 



348 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



żółtnica Trapp. farm. I. 151. 
źóUcidrzew Łom. bot. 176. 
niacrochordium De Yriese. 
czubacz Czerw. War. 470, 
gdzie tak sprostowano imię 
czub i ca podane na str. 
ó7. 
macrocnemum P. Br. 
dłużclina Ukazi. 82 
macrocyctis Ag. 

wielkomorszcz Wit. świat. I. 38. 
n)orzypławiec Waga hist. roś. 

III. 5. 
pęchcrzolistka Rostaf. Rocz. 
Akad. IV. 215. 
macrolobium Schreb. 

skórczan Ukazi. 82; Czerw. 
H395. 
macropiper Miq. 

olbrzy pieprz Czerw. War. 98. 
macropodia Fuck. 

kusirzebka Błoń. Para. fiz. 

VIII. 93. 
długotrzonka Błoń. Pam. fiz. 
X. 157. 
macrorrhynchus Less. 

dzióbotka Czerw. War. 161. 
madaria DC. 

tłiistka Czerw. War. 141. 
madaroglossa DC. 

golijcż Czerw. War. 141. 
madia Moli na — maziczka, 
niadya Estrei. II. Cen. 4. 
marlyan Pamp. flo. tre. 57. 
maziczka Waga flo. pol. II. 

427; Czerw. 1839. 
tłustka Czerw. 1839. 
madotheca Dumort. 



parzoch Błoń. Pam. fiz. VIII. 
106. 

parzuch Kwieć. Pam. fiz. XII. 
165. 
maesa Forsk. 

skąpka Czerw. War. 250. 

czerwi płoch Skob. Krem. 383. 
magnolia L. — magnolia, 

bobrowe drzewo Wódz. chód. 
III. 329. 

biber Kuszań. l(3hr 262. 

magnolia Kuszań lohr 262. 

maniolia Kuszań lohr XII. 

bobrownik Pom. dyk. II. 232 
(często); Czerw. 2313. 

bobrowiec Kat. niedz. I. 

rozwoń Ukazi. 82. 
^ magnoliaceae 

bobrowniki Wódz. III. 500. 

magnolie Wierzb, bot. 170. 

magnolio we Pisul. gro. 148. 

bobrownikowate Chałub. bot. 
tab. X. 650 (pospolicie); 
Czerw. 2308. 

magnoliowate Berd. bot. 217. 
magnolieae. 

bobrownikowe Czerw. 2310. 
magonia St. Hil. 

skrzvdlica Czerw. 2482. 
magonieae. 

skrzy d licowe Czerw^ 2482. 
magydaris Koch. 

plasternik Czerw^ War. 269. 
mahernia L. 

mahernia Pom. dyk. II. 234. 

machernia Czerw. ogól. 343. 

zwiękława Ukazi. 82. 
mahonia Nutt. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



349 



złocigroń Czerw. War. 291. 

mahonia Jank. przem. 238. 

maianthemum Wigg. — majo- 

arnik, 
pstroczek J. Jun. flo. Lit. 64. 
konwalia Zawadź, flo. Iwo. 181. 
lanka Pamp. flo. tre. 9. 
konwalijka Czerw. ogól. 192 

(często); Czerw. 600; Berd. 

flo. kra. 345; Berd. flo. 

tat. 679. 
majownik Waga flo. pol. I. 

329 (często); Szaf ar. flo. 

poz. 95. 
majówka Andrze. flo. ukra. 13. 
maisilla Schlech. 

rozkłoska Czerw. War. 18. 
maj orana (Tourn.) Gled. — mor 

jeran, 
majeran Ukazi. 82; Czerw. 

1294. 
majoran Czerw. bot. lek. 134. 
malachium Fr. — kościemec. 
koBcieniec Berd. flo. kra. 101; 

Szafar. flo. poz. 111; Berd. 

flo. tat. 101. 
miękotka Czerw. 2892 (rzadko). 
przewątła Andrze. flo. ukra. 43. 
przewatla Ejsm. Pam. fiz. VII. 

126. 
malachra L. 

rzetelnik Ukazi. 82. 
malaxideae Lindl. 

wątlikowe Czerw. 728. 
malaus Sw. — wątlik. 

wątlik Jun. flo. litew. 269; 

(pospolicie); J. Jun. flo. 

Lit. 388; Waga flo. pol. 



II. 517; Czerw. 728; Sza- 
far. flo. poz. 131; Andrze. 
flo. ukra. 86. 
storczyk Zawadź, flo. Iwo. 190. 
maólesz Ukazi. 82. 
roaslerz Berd. flo. kra. 662 
i tak samo w indeksie, 
malcolmia K. Br. — malkolmia. 
malkolmia J. Jun. flo. Lit. 

270. 
strumilka Ukazi. 82. 
malesherbia R. et P. 

zaziołek Cbałub. bot. 9. 
* malesherbiaceae. 

zaziołkowate Cbałub. bot. tab. 
XI. 663. 
mallotus Lour. 
krotniowiec Wąsów. farm. 212. 
okrewkaZajacz. kora. farm. 377, 
malope L. 

malopa Szacfa. ogród. III. 90. 
ślaźnica Kai. med. I. 23. 
ślężawa Cbałub. bot. 199; 

Czerw. 2659. 
ślęzawa Waga hist. roś, II. 
568. Nie pomyłka druku^ 
bo tak samo III. 1 12. 
nnalopeae. 

slężawowe Czerw. 2659. 
malpighia L. 

malpigia Wódz. chód. III. 323. 
nagwiazdka Cbałub. bot. 9; 

Czerw. 2494. 
łonozlita Ukazi. 82. 
ochronka Kat. ant. II. 11. 
^ malpighiaceae. 

malpigie Wódz. II. 503. 
malpigiowe Pisul. gro. 180. 



350 



JÓZRF ROSTAFli^SKI. 



nagwiazdkowate Cbalub. bot. 
tab. X. 651; Czerw. 2492. 

tnalus (Tourn.) L. — jabłoń. 
jabłoń Siemiat. ogród. 118;Au- 

drze. flo. ukra. 46. 
jabłko Wódz. VL ind. gen. 

inalva (Tourn.) L. — ślaz. 

sIhz Świt. Mag. War. II. 203 
(często); J. Jun. flo. Lit. 285. 

malwa Siemiąt. ogród. 117; Berd. 
flo. tat. 109. 

ślaz Andrze. Bess. 439 (bar- 
dzo często) Waga flo. poi. 
II. 223; Szafar. flo. poz. 
122; Andrze. flo. ukra. 68. 

szlaz Wódz. dzień. I. 371. 
szlas Kat. med. II. 31. 
ślazik Soczyń. Pam. farm. kra. 

II. 186 (często); Berd. flo. 

kra. 106; Czerw. 2666. 

kędzierzawiec Ney kwiat. 51. 
topolówka Ney kwiat. 134. 
zygmarek Ney kwiat. 152. 

— Przytoczona w Ukazicielu 
przez Antoniego Wagę na- 
zwa ślaz polny jest oczy- 
wiście nazwą gatunkowa. 

* malvaceae — ślazawate. 
ślazy Wódz. II. 511. 
ślazowe Wierzb, bot. 170. 
ślazowe Motty flo. pol. 53. 
ślazowate Waga flo. pol I. 

106 (pospolicie), 
ślazikowate Czerw. 2657. 
malwo watę Jeżyk. bot. 166. 
szlazowate Karo Pam. fiz. I. 
244. 



ślazowate Wiśl. hist. nat. III. 
489. 
maWeae. 

ślazikowe Czerw. 2660. 
malvastruin A. Gray. 

gwiaździślaz Czerw. War. 340. 
xnalvaviscus Diii. 

slazokrzew Elat. med. I. 23. 
Ukaziciel mylnie przytacza 
slazokrzew. 
szlazokrzew Kat. med. 11.31. 
okrzyklin Ukazi. 82. 
ślazilep Czerw. 2675. 
mamillaria Haw. 

kakt pierś Kat. med. 0. 7; 

I. 7. 
wymion Ukazi. 82; Czerw. 

3012. 
dyniokłęb Waga hist. roś. II. 

683. 
kaktus brodawkowy Berg. 
kakt. 34. 
maniinea L. 

mammea Pom. dyk. II. 238. 
jabłusznik Chałub. bot. 673. 
przesłokla Ukazi. 82. 
przeslocz. Czerw. 2540. 
mandirola Dcne. 

zamętka Czerw. War. 243. 
mandragora (Tourn.) Juss. — 
mandriigora, 
pokrzyk Szacfa. ogród. III. 

125; Czerw. 1489. 
mandragora Sawicz. Pam. farm. 

krak. III. 246. 
dziwostręt. Ukazi. 82. 
manettia Mut. 

pniatka Czerw. 2032. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



351 



tnangifera L. 

mangUBO drzew Wódz. VL 
ind. gen. Ukaziciel myl- 
nie przytacza m a n g u s o- 
drzew. 

posmaka Ukazi. 82. 

posinacz Czerw. 3449. 

posmak Łom. bot. 284. 
manicaria GUrtn. 

oezepnica Ukazi. 83. 
manibot Adans. 

podpłomyez Czerw. 987. 

maniok Waga histroś. II. 172. 
manisuńs Sw. 

ryźyca Ukazi. 83. 

grochówka Czerw. 327. 
manitia Griseke. 

aksamitowiec Kat. ant. I. 18. 

wijka Kat. ant. II. 11. 
mantisia Siros. 

skoczek Kat. med. III. 37. 
manuela L. 

manaela Wódz. chód. III. 339. 

raczka Wódz. chód. III. 339. 

ręcznica Kat. niedz. I. 

kociłapka Ukazi. 83. 
mappa A. Jass. 

serwetnik Ukazi. 83; Czerw. 
974. 
maranta (Plum.) L. — maranta. 

maranta Kluk Dyk. II. 109 
(pospolicie). 

aksamitowiec Czerw. ogól. 19; 
Czerw. 722. 

krnchla Ukazi. 83. 

aksamitka Kat. Józ. 4. 
* marantaceae. 

maran ty Rostaf. bot. wyż. 1 46, 



marasmius Fr. 

bedłka Błoń. Pam. fiz.YIII. 89. 
twardzioszek Błoń. Pam. fiz. 
IX. 80. 

marattią Sw. 

marattia Estrei. Kat. 4. 
strzelicha Wit. świat. I. 221. 

marattiaceae. 

Btrzelichowaie Czerw. War. 12. 

marcgravia (Plum.) L. 
najgrawnik Chałub. bot. 9. 
naigrawnik Ukazi. 83; Czerw. 

2560. 
skało wdzier Ukazi. 275, tylko 

w części polsko-łacińskiej. 

— Nazwa utworzona przez 
Chałubińskiego, zdaje się 
na podstawie pewnego po- 
dobieństwa w brzmieniu, 
podobnie jak Kluk zrobił 
z Eupatorium — upatrek. 
We wstępie (1. c.) wydru- 
kowano ną/grawnik , ale 
nazwę rodziny pisze Cha- 
łubiński dwa razy (1. c. 
tab. X. 651 oraz 728 (nai- 
grawnikowate , tak że za- 
pewne i na/grawnik jest 
tylko błędem ortograficz- 
nym. Słusznie też Czerwia- 
kowski pisze naigrawnik. 

* marcgraviaceae. 

naigrawnikowate Chałub. bot. 
tab. X. 651; Czerw. 2558. 

marchantia L. 

porostuica Kluk Dyk. II. 109 
(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 



352 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



476; Czerw. 161 ; Szaf ar, 
flo. poz. 137. 
marchancya Pław. słów. 42. 
porost Wierzb, bot. 156. 
marchantiaceae. 

porostnicowe Czerw. 158. 
porostniee Jastrzęb. klucz. 21. 
porostnicowate Błoń. Pana. fiz. 
IX. 99. 
marginaria Bory. 

okraj ka Czerw. War. 3. 
margyricarpus R. et P. 

perlin Ukazi. 83; Czerw. 3176. 
marianthus Hiig. 

inaryanek Kat. ant. II. 31. 
marica Ker. 

błotna lilia Kat. nied. I. 23. 
. marica Estrei. II. Cen. 4. 
mary ca Estrei. Kat. 4. 
maryka Lesniew. ogród. 291. 
błotnica Kat. med. II. 31. 
tparica Schreb. 

nakwielica Ukazi. 83. 
— Marica Schreb. jest właści- 
wie tylko synonimem do 
Cipura (patrz tego wyrazu 
powyżej), chociaż niektó- 
rzy i Marica Ker. uważają 
też za taki sam synonim. 
Uknziciel nie popełnił więc 
właściwie błędu, cytując 
pod Marica i nakwielica 
i błotni ca. 
mariscus Vahl. 

wrokita Ukazi 83; Czerw. 398. 
markea L. C. Rich. 

laniarkia Wódz. III. 676. 
glewina Ukazi. 74. 



marlea Roxb. 

marletka Czerw. 3098. 
marrubium (Tourn.) L. — szanta, 
szanta Kluk Dyk. II. 1 10 (bar- 
dzo często); Czerw. 1337; 

Berd. flo. kra. 277; Berd. 

flo. tat. 542. 
krzecina Jun. flo. litew. 181 

(bardzo często); J. Jun. flo. 

Lit. 244; Waga flo. pol. 

102; Szafar. flo. poz. 117; 

Andrze. flo. ukra. 55. 
ozanna Estrei. I. Cen. 4. 
szanta Sawicz. Pam. farm. 

kra. III. 177. 
tnarsdenia R. Br. 

marsdenia Andrze. Bess. 439. 
mlecznica Ukazi. 83. 
tojowiec Czerw. 1671. 
marsilea L. — marsylia. 
marsylia Andrze. Bess. 439. 
marsilea Zawadź, flo. Iwo. 169. 
zeczwórnik Chałub. bot. 9. 

Ukaziciel mylnie cytuje ze- 
czwórnik. 
zeczwórnik Ukazi. 83. 
marsylka Łom. bot. 120. 
marsyleja Jancz. Rozpr.Akad. 

VIII. 34. 
marsileaceae. 

gałuszki Jastrzęb. klucz. 23. 
zeczwórnikowate Berd. flo. 

kra. 399. 
marsyleje Jancz. Rozpr. Akad. 

Viii. 33. 
martinesia R. et P. 

miążyca Ukazi. 83. 
martmezia= martinesia. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



353 



martynia L. 

niartynia Czarto. myś. 40. 
wibndłak Ukazi. 83. 
marcinek Ency. X. HO. 

bodłaczka Czerw. War. 247. 

maruta Cass. — roman. 

smiardło Ukazi. 83; Czerw. 

1843. 
roman Andrze. flo. ukra. 82. 
smiardło? Wasow. farm. 226. 
rumian Ejsm. Para. fiz. V. 109. 

maschalocarpus Spr. 

między list J. Jun. flo. Lit. 444. 

massonia Tbunb. 

massonia Kat. med. III. 37. 
gadownik Ukazi. 83. 

mastigobryum Nees. 

biczyea Błoń. Pam. fiz, VIII. 

106. 
rozlogowiec Błoń. Pam. fiz. 
X. 173. 

matricaria (Tourn.) L. — ma- 
runa. 
maruna Kluk Dyk. II. 110 

(często); J. Jun. flo. Lit. 360. 
macierzą Kat. niedz. I. 
rumianek Strum. ogro. I. 333 

(bardzo często); Waga flo. 

pol. II. 421; Czerw. 1854; 

Berd. flo. kra. 192; Szafar. 

flo. poz. 129; Andrze. flo. 

nkra. 82; Berd. flo. tat. 330. 
marunka Eat. ant. II. 75. 
matthiola R. Br. — lewkonia, 
lewkonia Andrze. Bess. 439 

(pospolicie); J. Jun. flo. 

Lit. 270. 



maciejka Czerw. ogól. 323; 
Czerw. 2389. 
maurandia Ort. 

maurandya Wódz. chód. III. 

327. 
stroipląt Ukazi. 83. 
maurancya Kat. ant. L 18. 
liściowój Kat. ant. II. 31. 
strójplat Czerw. War. 225. 
mauria Kth. 

zjadlina Ukazi. 83. 
mauritia L. fil. 

prześcigla Ukazi. 83. 
maurycya Czerw. 437. 
maxillana R. et P. 

maksylarya Kat. med. III. 37. 
szczęczka Czerw. War. 64. 
maximiliana Mart. 

maksymiliana Kat. med. III. 

37. 
maksymka Czerw. 466. 
maximovitzia Rupr. 

maksy mówka Czerw. War.280. 
ina3rtenus Feuill. 

okładzin Ukazi. 83. 
mazus Lour. 

moźybka Ukazi. 84. 
meconopsis Vig. 

zamącz Czerw. War. 292. 
medeola L. 

medeola Wódz. III. 148; Czerw. 

595. 
przekwitnica Ukazi. 84. 
medicago (Tourn.) L. — lucerna. 
koziorożec Kluk Dyk. IL 212. 
konicz ślimaczy Świt. wyb. 72. 
dzięcielina Jun. Kat. 24. For- 
ma tego wyrazu d z i ę c i e 1- 



liateryafy do hiat. Jęs. poU. i dyalektologil. Tom I. 



23 



354 



JÓZRF ROSTAFIŃSKI. 



n i c a przytoczona w nocie 
Uknziciela odnosi się do 
jednego z gatunków tego 
rodzaju a nie jest nazwa 
rodzajową. 

koziorożek Czarto. niyś. 40. 

lucerna Jun. flo. litew. 222 
(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 
314; Waga flo. pol. 11. 282; 
Szafar. flo. poz. 124; An- 
drze. flo. ukra. 71; Berd. 
flo. tat. 135. 

kozioroziec Pom. dyk. II. 241. 

kożorożeć Soczyń. Pam. farm. 
kra. II. 187. 

kozierożec Prze w. ról. prze. 
I. 125. 

koniczyna Obraz. flo. 73. 

koziorośó Strum. ogro. III. 230. 

kozorożec Czerw. 3252. 

koziorożnik Berd. flo. kra. 1 17. 
Podaje wcześniej Ukaziciel 
w nocie ale mylną cytatę, 
która się odnosi do nazwy 
gatunkowej. 

koziorożnik Kozub. sad. 37. 

— Ukaziciel cytuje i wilczy 
groch, ale to jest nazwa 
pewnego gatunku, należą- 
cego do tego rodzaju a nie 
imię rodzajowe, 
medinilla Gaud. 

ośliża Ukazi. 84. 

węgornia Czerw. 3115. 
meesea = meesia. 
meesia Uedw. 

meezya J. Jun. flo. Lit. 451). 

parzęcliiin Ukazi. 84. 



meesya Czerw. 178. 
megaclinium Lin dl. 

trzęstka Czerw. War. 59. 
melaleuca L. 

melaleuka Strum Kat. 26. 
melaleuca Encv. XVIII. 321. 
kajaputa Pom. dyk. II. 243. 
czarnobil Wódz. III. 556 (czę- 
sto), 
czarnobiel Kat. niedz. II. 16; 

Czerw. 3058. 
melampodium L. 

koznogiet Ukazi. 84. 
melampsora Castag. 

rdzawnik Błoń. Pam. fiz. VIII. 

78. 
rdza Błoń. Pam. fiz. IX. 70. 
melampyrum (Tourn.) L. — />*«e- 

niec. 
krowia rez Kluk Dyk. II. 

113. Mo^e tylko dla braku 

czcionki nie reż, ale tak 

samo inny autor, 
zbożokrow Pasterz 111. 
dzwoniec Jun. flo. W. X. L. 

320. 
krowia reż Wódz. II. 236. 
pszenice J. Jun. flo. Lit. 247 

(pospolicie); Waga flo. pol. 

IL 111; Czerw. 1427; An- 

drze. flo. ukra. 56. 
dzień i noc Ney kwiat. 26. 
płodzieniec Ney kwiat. 101. 
rez Ney kwiat. J 1 2. 
reź krowia Szafar. bist. nat. 

II. 79. 
praenicfi Berd. flo. kra. 259; 

Berd. flo. tat. 504. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



356 



■ *" Wyraz p s i e n n i k , który 
w nocie Ukaeictela cytuje 
tu Antoni Waga, jest źle 
odczytany z rękopisu śre- 
dniowiecznego, zresztą nie 
może być z natury rzeczy 
nazwa rodzajowa. 
^ Z w o n i e c cytowany przez 
Ukaziciela wcale do tego 
rodzaju się nie odnosi, 
melandńum Róhl — bntec, 
goździenek Berd. flo. kra. 96 
(najczęściej); Berd. flo. tat. 
87. 
bniec Czerw. 2900. 
goździeń Zalew. Pam. fiz. XII. 
188. 
melanomma. 

czarniak Błoń. Pam. fiz. XIV. 
93. 
melanorrhoea Wall. 
czernielica Ukazi. 84. 
czerniszkla Czerw. 3M8. 
melanoselinum Hofim. 

oczerń Czerw. War. 267. 
'*melanthaceae. 

czernilcowate Chałub. bot. tab. 

IV. 596; Czerw. 494. 
czernikowate Chałub. bot. 608. 
melanthieae. 

czernilcowe Czerw. 498. 
melanthesa BI. 

czerniejec Czerw. 1006. 
poczernia Czerw. War. 368. 
melanthium L. 

melantek Pom. dyk. II. 245. 
czernilec Chałub. bot. 9; Czerw. 
498. 



melastoma (Bnrm.) L. 

melastoma Wódz. chód. III. 

324. 
gardzielnik Pom. dyk. II. 246. 
czamopysk Wódz. III. 577. 
czamoustnik Estrei. II. Cen. 4. 
zaczerń Chałub. bot. 9. 
zaczernia Czerw. 3110. 

* melastomaceae. 

czarnopyski Wódz. 11.669. 

melasftomy Wierzb, bot. 173. 

zaczerniowate Chałub. bot. tab. 
XI. 662; Czerw. 3102. 

melastomowe Pisul. gro. 228. 

melastomowate Łap. Pam. fiz. 
VIII. 20. 
melia Ł. 

melia Wódz. chód. III. 342. 

jesionek Siemiąt. ogród. 119. 

cedrak Pom. dyk. II. 247. 

miodek Wódz. III. 462. Uhor- 
zictel mylnie cytuje mio- 
dek. 

mellia Szacfa. ogród. III. 233. 

miedlin Ukazi. 84. 

miodla Czerw. 2587. 

* meliaceae. 

miodki Wódz. II. 604. 
meliowe Wierzb, bot. 169. 
mahoniowe Pisul. gro. 182. 
miedlinowate Chałub. bot. tab. 

X. 651. 
miodkowe Chałub. bot. tab. X. 

651. 
miód ko watę Hałat. pocz. 188. 
miodlowate Czerw. 2585. 

* melianthaceae. 

miodokwiatowate Czerw. 2835, 

23* 



356 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



melianthus (Tourn.) L. 

miodosok Kluk Dyk. II. 114. 
miodokwiat Wódz. chód. III. 

343; Czerw. 2836. 
miodo kwiat Wódz. VI. ind. gen. 
miodosocznia Ukazi. 84. 
tnelica L. — perłótoka, 

trawa perłowa Kluk Dyk. II. 

115. 
miodunka Zapol. gosp. I. 383. 
konopka Juu. flo. W. X. L. 

114. 
perłówka Jun. flo. litew. 25 

(pospolicie); Wagaflo. pol. 

I. 269; Berd. flo.kra.385; 

Szafar. flo. poz. 93; An- 

drze. flo. ukra. 9; Berd. 

flo. tat. 761. 
perłówka Pamp. flo. tre. 6. 
miodek Czerw. ogól. 342. 
melieae. 

miodkowe Chałub. bot. 661. 
melicocca L. 

miodowiec Pom. dyk. II. 243; 

Czerw. 2478. 
masłoka Ukazi. 84. 
masłówka Waga bist. roś. II. 

593. 
melilotus (Tourn.) Juss. — no- 
strzyk, 
komonica Zapol. gosp. I. 336. 
melilot Jun. flo. litew. 223 ; J. 

Jun. flo. Lit. 294. 
nostrzyc Strura. ogród. I. 330. 
nostrzyć Strum ogród. I. reg. 

Tak w obu edycyach. 
nostrzyk Zawadź, flo. Iwo. 203 

(pospolicie). Ukaziciel po- 



daje wcześniejszą, ale myl. 
na cytatę; Waga flo. pol. 
II. 309; Berd. flo. kra. 
118; Szafar. flo. poz. 123; 
Czerw. 3255; Andrze. flo. 
ukra 70; Berd. flo. tat. 137. 

koniczyna nostrzyk Pamp. flo. 
tre. 48. 

nostrzek Metzg. bot. 49. Uka- 
ziciel cytuje rzekomo wcze- 
śniejsze źródło, ale mylne, 
bo odnoszjjce się do nazwy 
gatunkowej. 

melot Andrze. flo. ukra. 70. 
burkun Andrze. flo. ukra. 70. 
nastrzek? Missu. Pam. fiz. 
XIV. 106. 

— Ukaziciel cytuje tu jeszcze : 
nozdrzyk, nozderek 
i noBtrzeg wszystko na- 
zwy , oznaczające pewne 
gatunki roślin do tego ro- 
dzaju należące, ale które 
nie były nigdy przez ni- 
kogo użyte jako imiona 
rodzajowe. 

melissa L. — rojownik. 

rojownik Kluk Dyk. II. 115 
(bardzo często) ; Waga flo. 
pol. II. 59; Czerw. 1308. 

pszczelnik Zapol. gosp. 1. 544. 

melissa Jun. Kat. 25 (często). 

matecznik Siemiąt. ogród. 120. 
Ukaziciel przytacza rzeko- 
mo wcześniejszą ale mylna 
cytatę. 

melisa Strum. ogród. II. 364. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



357 



storzyszek Ejsm. Pam. fiz. V. 

113. 
starzyszek Drym. Pam. fiz. VII 

77. 
cząberek Ejsm. Pam. fiz. VII. 

117. 
miodownik Kat. Kram. 6. 
melissineae. 

rojownikowe Czerw. 1305. 
melittis L. — miodownik. 

miodownik Kluk Dyk. IL 116 

(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 

233; Waga flo. pol. 11.69; 

Berd. flo. kra. 271 ; Andrze. 

flo. ukra. 53; Berd. flo. 

tat. 532. 
kadzidło Pamp. flo. tre. 38. 
płosczycznik Czerw. 1322. 
płaszczycznik Berd. flo. kra. 

271; Berd. flo. tat. 532. 
miodnik Waga bist. roś. II. 

297. 
melocactus Link et Otto. 
kakt melon Kat. med. I. 7. 
melokaktus Lesniew. ogród. 

391. 
jeżomelon Ukazi. 85; Czerw. 

3013. 
kaktus melonowy Berg. kakt. 

29. 
melochia (Diii.) L. 
melocbia Wódz. III. 490. 
wrocięża Ukazi. 85. 
melodinus Forst. 

zimowe jabłko Wódz. VI. ind. 

gen. 
melodinus Estrei. I. Cen. 4. 
miaszlin Chałub. bot. 701. 



melosira Ag. 

toczka Sypniew. Diat. 530. 
melosireae. 

toczkowe Sypniew. Diat. 523. 
melothria L. 

czerniak Ukazi. 85; Czerw. 
1018. 

* memecylaceae. 

przeskotnicowate Hałat pocz. 
192. 

szafrańcowate Czerw. 3100. 
memecylon L. 

szafraniec Pom. dyk. II. 250; 
Czerw. 3101. 

przeskostnica Ukazi. 85. 
menais (Lofl.) L. 

mian Ukazi. 85. 
menegazzia. 

tarczyca Błoń. Pam. fiz.X. 162. 
meniocus Desv. 

płastka Czerw. War. 297. 

* memspermaceae. 

miesięczniki Wódz. III. 513. 
menispermy Wierzb, bot. 170. 
rybotrujowe Pisul. gro. 151. 
miesiącznikowate Chałab. bot. 

tab. X. 651; Czerw. 2336. 
miesięeznikowate Waga bist. 

roś. III. 523. 
menispermum (Tourn.) L. 
miesiaczne ziarno Klak. Dyk. 

II. 116. 
miesięczne ziarko Czarto. 

myś. 7. 
miesięcznik Wódz. chód. 1. 304. 
miesięcznica Kat. niedz. I. 
rybitrut Strum. ogród. I. 380. 
kokosek Estrei. I. Cen. 6. 



368 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



miesiącowe ziarno Pamp. flo. 
tre. 66. 

rybotrnj Pisul. gro. 151. 

menisperm Leśniew. ogrod.364. 

raiesiącznik Czerw. ogól. 13. 
znentha (Tourn.) L. — mięta. 

miętkiew Kluk. Dyk. II. 117. 

mięta Jun. flo. W. X. L. 303 
(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 
237; Waga flo. pol. 11.78; 
Czerw. 1271; Berd. flo. 
kra. 265; Szafar. flo. poz. 
115; Andrze. flo. ukra. 52; 
Berd. flo. tat. 521. 

mień ta Siemiat ogro. 121. 

mięta? Strum. Kat. 27. 

miętka Kaczk. plant 27. 

meta Biern. ogród. 255. Tak 
dwa razy i tak samo w in- 
deksie. 

-T Ukazicieł cytuje tu w nocie 
matecznik, ale tak nie 
nazwał nikt tego rodzaju, 
menthoideae. 

. miętowe Czerw. 1267. 
mentzelia (Plum.) L. 

mencelia Wódz. chód. III. 327. 

mentzelia Estrei. II. Cen. 4. 

paczepla Ukazi. 85; Czerw. 
3050. 
menyantheae. 

borbkowate Chałub. bot. 697. 

bobrkowe Czerw. 1606. 
menyanthes (Tourn.) L. — bo- 
brek, 

bobrek Kluk Dyk. II. 119 
(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 
89; Czerw. 1606; Berd. 



flo* kra. 231; Szafar. flo 
poz. 97; Berd. flo. tat. 446. 

ćwikła leśna Zapol. gosp. I. 
236. 

bobownik Andrzej. Nauk. 165; 
Andrze. flo. ukra. 16. 

bobek Kaczk. plan. 15. 

bobrek Waga flo. pol. I. 373. 

trojan Hueck. bot. 95. 
menziesia Sm. 

modrzewnica Kat. niedz. I. 

menzyezya Wódz. III. 372. 

wrzośnica Kat. med. I. 23. 

wrzosnica Estrei. I. Cen. 4. 

wężychowka Ukazi. 85. 
mercurialis (Tourn.) L. — 8zcxyr, 

szczyr Kluk Dyk. II. 120 (po- 
spolicie); J. Jun. flo. Lit. 
166; Waga flo. pol. II. 670; 
Berd. flo. kra. 307; Czerw. 
970; Szafar. flo. poz. 136; 
Andrze. flo. ukra. 93; Berd. 
flo. tat. 600. 

szczer 2iapol. gosp. I. 145. 
Antoni Waga w Ukaaicielu 
cytuje rzekomo wcześniej- 
sze źródło, ale tam miano 
na myśli gatunek a nie 
rodzaj. 

szczysz Metzg. bot. 54. 

^ Ukazicieł cytuj e tu s z c z e- 
rzyca, ale to jest tylko 
gatunkowa nazwa, 
meriandra Bcnth. 

szał wiec Czerw. 1280. 
meriania 8w. 

naioześć Ukazi. 85; Czerw. 
3104 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



359 



meridiaceae. 

wachlankowe Sypiew.Diat. 524. 
meńdion Ag. 

wachlanka Sypiew. Diat. 534. 
meriolix Raf. 

dzielisz Czerw. War. 370. 
merisma Pers. 

płaskosz J. Jun. flo. Lit. 547. 
mertensia Willd. 
rososzla Ukazi. 85. 
mertensya Czerw. 229. 
merulius Haller. 

gładysz Jun. flo. litew. 300. 
stroczek Jun. flo. litew. 326 

(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 

532; Czerw. 40; Szafar. 

flo. poz. 137. 
kurki Pamp. flo. tre. 69. 
pieprznik Jastrzęb. hist. nat. 

287. 
huba rosista Berd. Eney, roi. 

III. 135. 
toczek Ency roi III. 135. 
drzewoniszcz Ency. roi. III. 

135. 
mesembryanthemaceae = fico- 

ideae. 
mesembryanthemum (DIII.) L. 
inesembryanthemum Czarto. 

myś. 40. 
południk Wódz. chód. III. 344 

(bardzo często). 
figowka Sieraiąt. ogród. 123. 
włoknik Pom. dyk. II. 253. 

Ukaziciel mylnie cytuje 

włóknik. 
meserabryantem Struin. rocz. 

66. 



mezembryantem Strum. ogród. 
IL 365. 

przypołudnik Ukazi. 85 (czę- 
sto); Czerw. 2970. 
mesochlaena R. Br. 

niiędziszka Czerw. War. 2. 
mesogloia Ag. 

czerwota Ukazi. 86. 
mesoneuron Desy. 

nerwiniec Czerw. War. 419. 
mespiius (Tourn.) L. — nteapltk. 

nieszpułka Kluk Dyk. II. 121 
(często); Czerw. 3202. 

nici^zpuł Zapol. gosp. II. 82. 

nefle Czarto. niys. 7. 

niesplik Wódz. chód. I. 304 
(bardzo często). 

gJog Siemłat. ogród. 123; J. 
Jun. flo' Lit. 197. 

głóg Wódz. VI. 231. 

nieszplik Estrei. I. Cen. 4. 
• nieszpułka Ziemian, galie. IV. 
61. 

nieszypułka Ney kwiat. 85. 

niesplik Szafar. hiet. nat. II. 78. 

mesplik Jastrzęb. hist. nat. 510. 

bodzieniec Kat. krara. 24. 

— Trzy imiona : m e s p I a, 
mespuł i nefl, które tu 
przytacza Antoni Waga 
w swoim Ukazicielu , są to 
imiona gatunkowe niewła- 
ściwie tu pomieszczone. 
messerschmidia GUrtn. iii. 

messerszmidya Wódz. III. 333. 
mesua L. 

mezua Pom. dyk. II. 256. 

rozbiał Ukazi. 86. 



360 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



stalica Czerw. 2549. 

— Żelazne drzewo, nazwa 
którą przytacza Ukaziciel 
niewłaściwie została tu po- 
dana, bo to jest imię je- 
dnego z gatunków tego ro- 
dzaju, 
metabasis DC. 

przecłiodka Czerw. War. 168. 

tneteorus Lour. 

zjawica Czerw. ogól. 459. 

metlionica » gloriosa. 

metrosideros Banks. 

żeleźniak Wódz. ebod. III. 339. 
Nie błąd bo i u innego au- 
tora tak samo; mylnie więc 
Ukaziciel cytuje ż el e z n i ak. 

żeleźniak Estrei. II. Cen. 5. 

metrozyderos Strum. Kat. 27. 

zeleznik Strum. Kat. 27. 

żelazownik Pom. Dyk. II. 256. 

żeleźniak Wódz. III. 561 ; 
Czerw. 8062. 

żelazniak Kat. niedz. I. 

właściwe źelezne drzewo Wódz. 
VI. 205. 

żelazomiar Pamp. flo. tre. 32. 

niezrab Ukazi. 86. 

niezręb Wit. świat. II. 196. 

metroxylon Rottb. 
Bagownica Czerw. 433, 
drzewo sagowe Lewart. hist. 
hist. nat. 275. 

metzgeria Rad di. 

widlik Błoń. Pam. fiz. VIII. 
107. 
metzgerieae. 



widlikowe Błoń. Pam. fiz. VIII. 
107. 

widlikowate Błoń. Pam. fiz. 
X. 175. 
meum (Toum.) Jacq. — mar- 
chwica. 

świniak Andrze. Bess. 439. 

kopr J. Jun. flo. Lit. 74. 

świniak J. Jun. flo. Lit. 113. 

wszewłoga Ukazi. 86. 

oleśnik Czerw. 2147. 

marchwica Berd. flo. tat. 247. 
meyenia Nees. 

zawłostka Czerw. War. 234. 
michauxia L'Hór. 

micbauksya Wódz. III. 395. 

miszozya Andrze. Bess. 439. 

miszoksya Leśniew. ogród. 333. 

wstydlinka Ukazi. 86. 
michelia L. 

polubnia Ukazi. 86; Czerw. 
2317. 
miconia R. et P. 

oszubia Ukazi. 86; Czerw. 
3118. 
miconieae. 

oszubiowe Czerw. 3114. 
microbryum Schimp. 

prątniczek Błoń. Pam. fiz. IX. 
213. 
microcliloa R. Br. 

karliczka Czerw. 293. 
micrococcus Cohn. 

zaczynnik Słów. lek. 247. 

mikrokok Jaków, grzyb. V. i 57. 
microlonclius Cass. 

dzidziak Czerw. War. 153. 
micromeria Benth. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



361 



szmer Ukazi. 86. 
cząberek Czerw. 1306. 
— Zacytowana w Ukoztcielu 
nazwa szemrzyk jest na- 
zwą gatunkową z całkiem 
innego rodzaju, niewłaści- 
wie ją Waga w tera miej- 
scu przytoczył, 
microphysa Schrenk. 

wpęcherka Czerw. War. 171. 
micropsis DC. 

karliględek Ukazi. 86. 
inicropteryx Walp. 

niedoskrzydł Czerw. War. 416. 
micropus L. 

drobnostóp Andrze. Bess. 439. 
niskierek Ukazi. 86. 
microselinum Andrze. — 7cmi- 
nowiec. 
kminowiec Andrze. flo. ukra. 
29. 
microsphaera Uv. 

maczec Błoń. Pam. fiz. VIII. 
94. 
microsporon Gruby. 

zarodniczek Skob. Krem. 402. 
microstachys A. Juss. 
karli kłos Czerw. 967. 
microstylis Nutt. — wyblin. 
wyblin Ukazi. 86. 
watlik Łap. Pam. liz. VI. 223. 
microtea Sw. 

drobiastka Czerw. War. 338. 
inikania Willd. 

raikania Wódz. I. 305. 
upatrek drzewny Kat. niedz. I. 
rozwłocznia Ukazi. 86; Czerw. 
1789. 



•-UU^'*' 



rozwłocznia Skob. Krem. 402. 
Już poprzednio Ukazidel 
w części poUko-łacińskiej 
(p. str. 268) tak samo na- 
zywa ten rodzaj, ale w ła- 
ciusko-polskiej ma — jak 
podano — inaczej. 

milium L. — prosoumica. 
prosownica Kluk Dyk. II. 121 

(pospolicie); J. Jun. flo. 

Lit. 30; Waga flo. pol. I. 

190; Czerw. 284; Berd. 

flo. kra. 380; Szafar. flo. 

poz. 91; Andrze. flo. ukra. 

7; Berd. flo. lat. 750. 
prosa Pasterz 113. 
proso Pamp. flo. tre. 5. 
nawrót Ney kwiat. 84. 
wróble proso Ney kwiat. 145. 

milleria L. 

zarzekła Ukazi. 86. 

milnea Roxb. 

wiarlina Ukazi. 86. 

miltonia Lindl. 

oblaszcz Czerw. War. 69. 

mimosa (Tourn.) L. 

czułek Kluk. Dyk. II. 122 

(pospolicie); Czerw. 3413. 
mimoza Kuszań. fun. 489. 
akacya Siemiąt. ogród. 125. 
czułka Kuszań lohr 348. 
czułodrzew Pom. dyk. III. 1. 
czułkodrzew Kuber. hist. nat. 

ed. 32. 'i 7. 
jedwabne drzewo Langie ogr. 

169. 
czółek Pacew. bot. 257. 






ii«u»* 



362 



JÓZRF ROSTAFJŃSKI. 



przyudzielnik Kat. Kram. 14. 
* mimosaceae. 

ruchomoczułe Zapol. gosp. I. 

174. 
czułkowe Pisul. gro. 239. 
czułkowate Czerw. 3406. 
mimoseae. 

czułkowe Chałub. bot. 664. 
mimulus L. 

figlarz Wódz. cbod, II. 192. 
Uk^mciel cytuje tu później- 
sze źródło (Pomnożenie 
Dy kcyo. ks. Kluka) a po na- 
zwie tej kładzie w nawiasie 
figlarek; nie wiadomo 
co to ma znaczyć, 
kroplik Estrei. I. Cen. 6. 
miliślepek Chałub. bot. 404. 
mimulus Ency. XVIII. 609. 
mimusops L. 

zawiężla Ukazi. 87. 
zwięzła Czerw. 1699. 
mina Llav. et Lex. 

wilec Jank. kwiat. ogro. 230. 
minuartia L. 

wychwianka Ukazi. 87. 
rairabilis (Riv.) L. 

dziwaczek Kluk. Dyk. II. 123 

(pospolicie), 
nocna ozdoba Siemiąt. ogro. 

126. 
cudaczek Pom. dyk. III. 4. 
mirabilis Stinim. ogro. II. 354. 
dziwaeznica Czerw. ogól. 330; 

Czerw. 1201. 
rozciemla Ukazi. 87. 
rozciemka Wisi. słów. 616. 
mirbelia 8m. 



mirbelia Wódz. ehod. III. 328. 
cudaozek Wódz. III. 605. 
wieńczelina Ukazi. 87. 
mitchella L. 

mitszella Wódz. chód. III. 351. 
miczella Lesniew. ogród. 348* 
mitchella Kat. niedz. III. 
wodzelina Ukazi. 87. 

mittella (Tourn.) L. 
utaj ma Ukazi. 87. 

mithridatea Schrab. 

mitrydatea Czerw. ogól. 312. 
małpiok Ukazi. 87. 

mitraria Cav. 

czapcza Czerw. War. 241. 
mitrula Fr. 

łęgot Błoń. Pam. fiz. IX. 91. 

milscherlichia KI. 

przykoska Czerw. War. 315. 
mnium L. 

mech gwiazdkowy Kluk. Dyk. 
II. 124. 

merzyk Jun. flo. W. X. L. 
521; J. Jun. flo. Lit. 468. 

raierzyk Pamp. flo. tre. 68. 

mochwian Ukazi. 87. 

meszek Rzepec. bot. 217. 
modecca L. 

pogęsta Ukazi. 87; Czerw. 
1053. 
modecceae. 

pogęstowe Czerw. 1053. 

modiola M5nch. 

czerpałka Czerw. War. 340. 
moehringia L. — mozylinek. 

moeryngia Pom. dyk. III. 4; 
Berd. flo. tat. 95. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



363 



moźylinek Ukazi. 87; Berd. 
flo. kra. 99. 

możny linek Hueck. bot. 140. 

roerynga Karo Pam. fiz. I. 
246. 

meryngia Ejsm. Para. fiz. V. 
120. 

możglinek Kwieć. Pam. fiz. X. 
124. 
moenchia Ehrh. — menchia. 

raenchia Berd. flo. kra. 101. 
mogiphanes Mart. 

trwałokwiat Kat. med. I. 24. 

utrwian Ukazi. 87. 
mogorium Juss. 

mogoryum Wódz. III. 289. 
mohria Sw. 

mohria Czerw. 232. 

duchlina Ukazi. 87. 
molinia Schrank. — trząślica, 

molinia J. Jun. flo. Lit. 37. 

mietlica Pamp. flo. tre. 6. 

trzęślica Waga flo. pol. I. 246 
(pospolicie); Berd. flo. kra. 
388; Szafar. flo poz. 93; 
Berd. flo. tat. 772. 

zdziebla Strzelce, past. II. 112. 

trzeslica Kudeł, choro. 95. 

trzęslina Karo Pam. fiz. I. 216. 
moUinedia K. et P. 

nętwa Ukażi. 87. 
moUisia Fr. 

toczek Błoń. Pam. fiz. IX. 90. 
mollugo L. 

ugłasta Ukazi. 87. 
molopospermum Koch. 

postawnik Czerw. 2187. 
molucella L. 



gniazdeczka Wódz. chód. II. 

194. 
gniazdeczko Strum. Kat. 27. 
pszczelnia Ukazi. 87; Czerw. 

1343. 
momordica (Tourn.) L. 

balzamowe jabłko Kluk. Dyk. 

II. 126. 

momordyka Siemiat. ogród. 

127. 
momordyk Sieroiąt. ogród. 261. 
balsamowe jabłko Pom. dyk. 

III. 4. 

balsamka Andrze. Bess. 439; 
J. Jun. flo. Lit. 279. 

sprzężynica Strum. ogród. I. 
380. 

tryskacz Czerw. ogól. 75 1-, 
gdzie tak sprocitowano i- 
mię: balsamek, podane 
na str. 16. 

przepękla Ukazi. 87; Czerw. 
1025. 

ogórek ośli Pace w. bot. 223. 

— C/ia^ic. cytuje jeszcze jedne 

nazwę żydowskie jagody 

ale ta tu nie należy, jest to 

bowiem imię gatunkowe. 

monanthes Haw. 

zieleniec Kat. med. III. 38. 
monarda L. 

monarda Czarto. mys. 26 (po- 
spolicie). 

pysznogłówka Ukazi. 87; 
Czerw. 1289. 

czubatka Langie ogród. 170. 

rojownik amerykański Langie 
ogród. 170. 



364 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



monardeae. 

pysznogłówkowe Czerw. 1281. 
moneses Salisb. — ztmozielan, 
zimozielon Waga flo. pol. I. 

663-, Berd. flo. kra. 228. 
zimostka Czerw. War. 259. 
monetia L'H6r. 

monecya Kat. med. III. 38. 
cierniczka Czerw. 1718. 
monimia Thou. 

poleniec Chałub. bot. 9. 
* monimieae. 

poleńcowate Chałub. bot. tab. 
V. 614. 
monnieria L. 

troiczka Ukazł. 87. 
monnina R. et P. 
pużyn Ukazi. 87. 
puzyn Waga hist. roś. II. 
590. 
monochaetum Naud. 

jednoostka Czerw. War. 377. 
monochoria Presl. 

wodniak Czerw. 493. 
monochlaraydeae ^) 

jednookryciowe Pisul. zasa. 

422. 
jednook wiato we Czerw. ogól. 

597. 
jednookrywowe Chałub. bot. 

555. 
jednokwiatowe Hałatpocz. 194. 
okwiatowe Rostaf. bot. wyż. 
150. 
monocotyledoneae =^ monoco- 
tyledones. 



monocotyledones. 
jednotulne Klak. Dyk. I. 40. 
jednolistne Szub. naś. 37. 
monokotyledony W^ierzb. bot. 

157. 
jednogrudkowe Motty flo. poz. 

50. 
jednoliscieniowe W^aga flo. pol. 

I. 71 (często), 
jednolistniowe Czerw. 263. 
jednoliseienne Boguc. kot. 6 

(bardzo często), 
traworosle Jastrzęb. hist. nat. 

275. 
tnonoderma Rfski. 

jednoblon Rostaf. śluz. 169. 
monodora Dun. 

muszczelina Ukazi. 87; Czerw. 
2335. 
monolepis Schrad. 

jednołust Czerw. War. 111. 
tnonolopia DC. 

rozkrężka Czeiw. War. 145. 
monopetalae = gamopetalae. 
monopsis Salisb. 

włastka Czerw. War. 164. 

monotropa L. — korzeniówka, 
korzeniówka Kluk. Dyk. II. 

127 (pospolicie); J. Jun. 

flo. Lit. 171; Waga flo. 

pol. I. 645; Berd. flo. kra. 

228; Czerw. 1727; Szaf ar. 

flo. poz. 109; Andrze. flo. 

ukra. 40; Berd. flo. tat 

44^2. 
* monotropaceae. 



^) Patrz także wyżej apetalae. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



3 65 



gruszyczkowe Pisul. gro. 118. 
korzeniówki Jastrzęb. klucz 44. 
korzeniówkowateBerd. flo. kra. 
228. 
monotropeae. 

korzeniówkowe Czerw. 1727. 
monsonia L. 

inonsonia Wódz. chód. III. 

351. 
ślazibodek Ukazi. 88. 
monstera Adans. 
monstera Czerw. 372. 
zlenna Czerw. War. 83. 
montbretia DC. 

montbrecya Czerw. 682. 
montia L. — zdrojek. 

zrzodłek Kluk Dyk. II. 127. 
źrzódłek Jun. flo. W. X. L. 

128. 
zdrojek J. Jun. flo. Lit. 53. 
Ukasncieł po tej cytacie kła- 
dzie w nawiasie ^ przez po- 
myłkę'' co jest dowolno- 
ścią, bo Jundziłłtak samo 
pisze w indeksie polskich 
nazw i nie prostuje nic w 
skrupulatnym wykazie błę- 
dów, 
moczyźrzał Ukazi. 88; Berd. 

flo. kra. 150. 
moczy źrał Wisi. słów. 616. 
źródłek Waga hist. roś. II. 433. 
montinia L. fil. 
ostrzan Ukazi. 88. 
miatla Czerw. 3028. 
montinieae. 

miatlowe Czerw. 3028. 
moquilea Aubl. 



rosprza Ukazi. 88. 

śliworzech Czerw. 3231. 
moraea (Mili.) L. 

morea Wódz. chód. III. 352 
(często). 

pierszeń Ukazi. 88. 

tuczeń iec Czerw. 670. 

mora Wiśl. świat. II. 56. 
morchella Diii. — smardz, 

smarz Andrze. Bess. 439; 
Czerw. 37; Szafar. flo. poz. 
137. 

smardz J. Jun. flo. Lit. 546 
(pospolicie). 

smardz Ency. pol. I. 207. 

smarż Skob. Krem. 407. 

zmarszcz Błoń. Pam. fiz. VIII. 
93. Ukazicieł przytacza tu 
rzekomo wcześniejsze źró- 
dło i drugą nazwę z tego 
samego smarszcz, ale 
Wyźycki, o którego chodzi, 
podał oba te imiona jako 
ludowe nazwy gatunkowe. 
*moraceae. 

morwo watę Chałub. bot, tab. 
V. 614; Czerw. 894. 

morwowe Wiśl. histi nat. III. 
459. 

jagodnikowate Rostaf. bot. wyż. 
152. 
morenia R. et P. 

rostrzyca Ukazi. 88. 
moricandia DC. 

gorczapłoń Czerw. War. 303. 
morina (Tourn.) L. 

moryna Wódz. II. 409. 

raźnia Ukazi. 88. 



866 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



paszcz Czerw. War. 125. 
morinda (Yaill.) L. 

morynda Pom. dyk. III. 7. 
morwin Ukazi. 88; Czerw. 
2014. 
moringa (Burm.) Jusa. 

Btradałka Chała b. bot. 9; Czerw. 

3402. 
morinda Ency. XVIII. 882. 
'* moringaceae. 

8tradałkowate Chałub. bot. tab. 
XI. 663; Czerw. 3401. 
morisonia L. 

rarzosna Ukazi. 88; Czerw. 
2453. 
iDormodes Lindl. 

bobień Czerw. War. 65. 
morus (Tourn.) L. — morwa, 
morwa Kluk Dyk. II. 127; 
(pospolicie); J. Jud. flo. 
Lit. 66; Waga flo. pol. II. 
588; Czerw. 895. 
morwowe drzewo Strum. Kat. 
27. Ukcuficieł cytuje tu fał- 
szywie źródło rzekomo 
wcześniejsze, bo tam jestto 
tylko nazwa gatunkowa, 
morwowiec Skob. Krem. 409. 
— Drzewna jerzyna 
przytoczona przez Antonie- 
go Wagę jest nazwą ga- 
tunkowa, 
moscharia R. et P. 

woniwka Ukazi. 88. 
moschosma Rchb. 



bazy lek Kat. med. III. 38. 
ożv wonią Ukazi. 88. 
mouriria Aubi. 

gruźlina Ukazi. 88. 
moussonia Rgl. 

zastrojka Czerw. War. 246, 
mucedineae. 

stęchlinowe Czerw. 12. 
pleśnie Jastrzęb. klucz 18. 
pleśiiiakowate Chełch. Pam. 
fiz. XII. 177. 
mucedinei = mucedineae. 
mucedines » hyphomycetes. 
mucor Michę. 

pleśń Kluk Dyk. II. 129 (po- 
spolicie); J. Jun. flo. Lit. 
557; Czerw. 17; Szafar. flo. 
poz. 138. 
glowik Łom. bot. 88. 
pleśniak Rostaf. śluz. 318. 
mucoraceae «= zygomycetes. 
mucoreae ^). 

pleśniowate Chełch. Pam. fiz. 
XII. 173. 

mucores^). 

pleśnie Jun. flo. Lit. 512. 

mucorineae « zygomycetes. 
mucorini. 

pleśniowe Czerw. 15. 

pleśnie Berd. bot. 141. 

pleśniaki Waga hist. roś. III. 36. 
mucuna (Marcgr.) Adans. 

pryskirnik Ukazi. 88. 

świerzbieć Czerw. 3323. 

wspinacz Wagahist.roś.II. 626. 



') Jako naturalna rodziua. 

') Zdaje się że w znaczeniu BjBsacei. Patrz tego wyrazu. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



367 



Świerzbieć Wąsów. farm. 215. 
iBuehlenbergia Schreb. 

przyostnia Czerw. War. 17. 
mulgedium Cass. — modrzyk, 

modrzy k Czerw. War. 163. 

mleczaj Berd. flo. tat. 390. 
tnultisiliąuae. 

wielołupinowe Motty flo. poz. 
66. 
mundia = mundtia. 
mundtia Kth. 

mundya Kat. med. III. 38. 

grzęścicha Ukazi. 88. 

rozgałęzian Waga Iiist. roś. II. 
590. 
muntingia (Plum.) L. 

rozcięg Ukazi. 88; Czerw. 
2755. 
muraltia Neck. 

muraleya Kat. med. III. 38. 
tnurraya L. 

murraya Wódz. III. 450. 

murraja Estrei. I. Cen. 4. 

muraja Kat. med. III. 38. 

wichrzą Ukazi. 88. 

połysknica Kat. ant. II. 11. 

cuchla Czerw. 2566. 
murucuja Pers. 

męczyniec Czerw. 1052. 
musa (Plum.) L. 

muza Kluk Dyk. II. 130. 

figa rajska Wódz. chód. III. 

325. I 

I 

banan Siemiąt. ogród. 142 
(pospolicie); Czerw. 686. 

drzewo bananów Kuszań. lOhr. 
267. 

rajska figa Kat. med. I. 24. ; 



musa Motty flo. poz. 89. 
Wogosława Ukazi. 88. 

pizang. Czerw. 686. 
banon Wiśl. hist. nat. III. 436. 
sagowiec Kat. Józef. 4. 
*musaceae. 

muzy Wódz. III. 211. 
figi rajskie Wódz. III. 211. 
musowate Wierzb, bot. 160. 
bananowe Motty flo. poz. 51. 
bananowate Chałub. bot. tab. 
IV. 595; Czerw. 685. 
muscari Mili. — azafirek, 
safirek J. Jun. flo. Lit. 135. 
szafirek J. Jun. flo. Lit. 144 

(pospolicie); Czerw. 534. 
jacynt muszkatołowy Pamp. 

flo. tre. 21. 
oganka Metzg. bot. 55. 
śpiianka Ukazi. 88; Berd. flo. 
kra. 350; Szafar. flo. poz. 
104. 
spilama Wisi. słów. 616. 
spilanka Berd. bot. 163. 
jacentek Andrze. flo. ukra. 36. 
jacentyk Hueck. bot. 22. 
baranek Waga hist. roś. III. 
104. 
musci hepatici = hepaticae. 
musci. 

mchy Kluk bot. 163 (pospo- 
licie); Czerw. 164. 
mchowate Jastrzęb. klucz 6. 
mussaenda L. 

cudnoota Ukazi. 88; Czerw. 
2069. 
mutisia L. fil. 

pawłotnia Ukazi. 88. 



368 



JÓZBF ROSTAFIŃSKI. 



mutisiaceae. 

pawłotniowate Czerw. 1922. 
pawłotnie Wit. świat. I. 266. 
myagrum L. — Inianka. 
Inianka Kluk Dyk. II. 131 

(pospolicie). 
ożędka Waga hist. roś. II. 

464. 
— JJkazictel przytacza trzy in- 
ne nazwy: lnica, Iniczka 
i 1 e n i e c, które całkiem nie- 
właściwie tu pomieścił, bo 
nie są rodzajowerai. 
mycena. 

grzybokarlik Kwieć. Pam. fiz. 
XIV. 32. 
mycetes. 
bdły Kluk bot. 163. 
bedły Kluk bot. 167. 
grzyby J. Jun. flo. Lit. 425 

(pospolicie); Czerw. 4. 
bedłki Wierzb, bot. 156. 
pilśnie Hałat. bot. 9. 
grzybowate Jastrzęb. Kluk. 3. 
mycetozoa =» myxoniycetes. 
mycoderma Desm. 
pleśniwo Ukazi. 89. 
ocetnik Rzepec. bot. 230. 
myelocarpi. 

ukrytoowocowe J. Jun. flo. 
Lit. 477. 
myelomycetes. 
jadrniki J. Jun. flo. Lit. 509. 
jadraki Rzepec. bot. 228. 
jadrzaki Łom. bot. 87. 
myginda L. 

czworośnia Ukazi. 89. 
myogalum Link. — zwiMn, 



zwislin Czerw. War. 470; gdzie 
tak sprostowano imię zwi- 
sła podane na str. 38. 
myonima Comm. 

szczurzyn Ukazi. 89. 
* myoporineae. 

mucłirawcowate Chałub. bot. 
tab. XIII. 686. 

mu chroń o watę Hałat. pocz. 
193. 

słupiętkowate Chałub. bot. 742. 

prześwietkowate Czerw. War^ 
203. 
myoporum Banks et Solan. 

myszą jagoda Wódz. III. 300. 

mysiatka Estrei. II. Cen. 4» 

myoporum Kat. med. III. 39^ 

muchrawiec Ukazi. 89. 

myszojagoda Kat. ant. II. 32. 

prześwietka Czerw. War. 203. 
myoschilos R. et P. 

wrzankotek Ukazi. 89. Czerw. 
1093. 
myosotis (Rupp.) L. — nieza- 
pominajka. 

ptasie oczko Kluk Dyk. IL 
132 

pacierzyczka Jun. flo. W. X^ 
L. 155; J. Jun. flo. Lit. 
81; Andrze. flo. ukra. 15. 

niezapominajka Pamp. flo. tre^ 
10 (pospolicie); Waga flo. 
poi. I. 345 ; Berd. flo. kra. 
241; Szafar. flo. poz. 97; 
Berd. flo. tat. 472. 

pacieżyczka Czerw. ogól. 276. 

niezabudki Slrum. ogród. IIL 
231. 



SiiOWNŁJC RODZAJÓW ROŚLIN, 



369 



pocieźyczka Metzg. bot. 52. 

niezapomiDajki Pisał. opis. 228. 

niezabadka Żysz. świat. 490. 

barwa Langie ogród. 171. Uha~ 
«tct?Z cytuje fałszywie rze- 
komo wcześniejsze źródło. 

myosurus L. — mysiurek, 

mysi ogon Kluk Dyk. II. 138. 
ukwap Jun. flo. W. X. L. 201 

(często); J. Jud. flo. Lit. 

134; Andrze. flo. nkra. 50. 
myszy ogon Motty flo. poz. 71. 
myszy ogon Pamp. flo. tre. 19. 
ogon mysi Ney kwiat. 139. 
musiurek Waga flo. pol. I. 

549 (często); Berd. flo. kra. 

58; Szafar. flo. poz. 115; 

Berd. flo. lat. 8. 

myrcia DC. 

angieUkie korzenie Kat. med. 

I. 24. 
mirtynka Ukazi. 89; Czerw. 
3071. 

myriactis Less. 

przepromka Czerw. War. 131. 
tnyrica L. — tooskownica. 

woskownica Klak Dyk. II. 

133 (pospolicie); Czerw. 

863. 
września J. Jun. flo. Lit. 66; 

Andrze.. flo. akra. 92. 
woskownik Pom. dyk. III. 10. 
waskownica? Kat. ant. I. 19. 
** myricaceae. 

woskownicowe Pisul. gro. 256. 
woskownicowate Cfaałub. bot. 

tab. V. 614; Czerw. 862. 

Materyftfy do bMt. Jci. pola. 1 dyalektologii. 



woskownice Jastrzęb. klucz. 31. 

myricaria DesT. — wreeśnia. 
grebesznik Kat med. III. 39. 

Ukaeidel mylnie cytuje 

grzebiesznik. 
tamaryszka Estrei. Kat. 4. 
grzebiesznik Ukazi. 89. 
tamaryszek Berd. flo. kra. 149; 

Berd. flo. tat. 208. 
września Czerw. 2812. 
gilczan Andrze. flo. ukra. 67. 
mimik Andrze. flo. ukt-a. 67. 

myriophylleae =» halorageae. 
m3nriophylluni L. — toyiotócznik. 

piórnik Kluk Dyk. II. 133 

(często); Szafar. flo. poz. 

134. 
orlan Jun. flo. W. X. L. 461. 
krocień J. Jan. flo. Lit. 414; 

Andrze. flo. akra. 89. 
włosieniec Ziemian, galie. III. 

82. 
wy włócznik Waga flo. pol. II. 

596 (często); Berd. flo. kra. 

146; Berd. flo. tat. 203. 
wywłocznik Hueck. bot. 160. 

myristica Ł. 

drzewo muszkatowe Kluk Dyk. 
II. 134. 

muszkat Andrze. Bess. 439. 
Ukaziciel cytuje rzekomo 
wcześniejsze źródło tej na- 
zwy ale fałszywie, bo tam 
imię to użyto jako nazwę 
gatunkowa. 

muszkatowiec Czerw. ogól. 22; 
Czerw. 1121. 

Tom I. 24 



370 



JÓ8KF ROSTAFIŃSKI. 



niuezkatowc dt*2ewo Pisnl. pop. 
130. 

tntiszcaelina Htieok. boU 1-27. 

rouBzkatotowiec Trapp. farm. 

I. 501. 
«- Drzewo muszkat owe 

naewa przytoczona w Ukc^ 

Mtaielu tu nie należy, bo jest 

nazw^ gatunkował. 

* myristiaaceae. 

mirystyki Wierzb, bot 176. 
muszka to we Pisoi.. gro* IS. 
muszkatowcowaie^ Chałubi- bot» 

mb. V. 614{: Czepw. 11^. 
musekatowate Berd. bot 177. 
m uszka tówco watę Waga hist. 

ros. II. 130. 
mnszkatotowcowate Biostai. bot. 

wyż. 154, 

myrnłttccKlii^ Jaeq. 

mrówozelina- Ukaoi. 89^. 

* myrobalaneae . 

minobolany. WieMb* Boti 161. 
bońeisatkowate ©łuttUbi Bot. tab. 

VL 688. 
TTyżyco^^ate ^lialub. betr. 673 
myrobalanus Gttrtn.. 

koóczatka Chaiub. bot 9. 
chebułowieo Czei^w. 3043. 

mytodentlroii' Selireb; 
ręblioH Ukaai. 90: 

myrosma- L. W* 

nieturosln Ukazfc 90: 

myrospćrmuni* Jacq. 
. (kropliwoń Uteazi. '90: 
*niaziziarn Czefw. bot. Ibk. 359 
(często)-, e2er\V. 33S6. 



i. 



myroxylon Ł. fil. 

drzewo balsamowe Pomi dyk. 

III. 12. Uhaaiaitfl^iWHABijM 
ten i popraedni rodcaj za 

synonimy pod' pierwszym 
przytacza tę i następną pol- 
ską cytatę* 

tłustodrzew Czerw. ogól. 27. 

niirowe drjiewo Pisul. pop. 281. 

woniawiec Skob. Krem, 413. 
oayrrhia Soop. — marchewntk. 

marehewnik J. Jun. flo. Lit. 
117. 

spąszyn Ukazi.* 90. 

rairnik Czerw. 2186. Wydru- 
kowano miirnik ale to 
IK)myłka druku bo w spi- 
sie (p. 2222) jest mimik 
i tak samo Czerw. War. 268. 
* myrsinaceae. 

borowicowate CKałub. bot. tab. 
XII. 683. 

borownicowate Hałat. pocz. 
193; Czerw. 1703' 

szurzynowate Wasotr. fkvm. 
162. 
myrsitnS' L. 

myrsyne Wódz. oiiod^ I£Ł.863. 

borftwiea^ Wod«4 VI.- itfd. gen. 

mirtownik Estrei. L Cen. 4. 

miisyna' Kat. mad.. Iii.- 3#. 

szitrzyna U kani. 90. 

m^nsynai Kati ant I.- 19^.- 
myrśiphsFiliMnr Willdw 

ościgla Ukazi. 9G. 

*^iiiyrtacetfe. 

myrty Wbd«. W. 5«». 
mirtowe WierlA. bot 173. 



SŁOWmir BOl»M»Ó^ ROiLIN. 



37l; 



mintowatb Cliałub« boti tkb. XI. 
662 ( pospolicie); Czerw. 
305tr; 
mirty Jastrzęb. klacar. 49. 
ibSJCite^e^ 
.. mirtowe Chałub: bot 672; 

Czerw. 3065i 
tfiyptiflorM. 

roirtokwietneCaerw. War. 376. 
in3rrtus (Toiirn;); L. — m&t- 
mirt Kluk Dyk. H. ISfr (tpo- 

Bpolicie); Czerw. 3068. 
tnyrt Jum Kait^ 26; 
oBtiV)krtofrSittniialJl'OgnoMŁ 143. 
mirtowfe^drzewo Sft-unu fiat.27. 
«- Ukuremd zanotował* ta i 
inirtyl z tett. znimiyji M» 
ter Yettborum^. wimf co 
o tem irzyimK& 
tnymMns Gam.. 

ałbtooet- Czenw. C9B7(.* 



fle9toiah.Kwie4:Paim.iis. XIV. 

myxomycetes — d^ussamee. 
pni^wmiko^mM Jmul flbi- Lit. 

6i2. 
ahiaowee- BostaŁ śiaac. t . 

AUicositMleEoataf: bot* wyż. 41. 
m]m»trłohuai Kma. 

bótmk J\ Joa. floi Lit. 657. 



■ « 

nabalu9» Caes** 

zwycięźyjad Ukazi. 90. 



iu(ttlbiuum< Gei9Bi 
jiBMbń^ T^nkwit 90: 
naegelia Rgl. 

przyjaznba^ Czerw. War. 244. 
nageia GUrtn. 

nieroawidoia Ukazi. 90. 

*naiadaceae — jwzim*aoufate, 

oaiady Wódz. IL 116. 

fzę9Dwe Pisul.. |p*fit 21. 

wodfeia nowa te Chałub. bot. tab. 
II. 693. 

jeaiorzowe Berd; flo. km. 229. 

jpziorzowate Czerw. War. 79. 

jasieraowateWa^bistroB.!!. U 
naiadca^ 

j/3ziorzowa Czepw. 338^ 
naiadoB. 

wodaian]^ Hałat. gocz, 186. 
naiaa L. — j^ierza. 
^ wodziana J. Juii. flo. Lit. 398 

. (oz98to);,Szafąr. flo, goz. 1 32. 

wudzian Czerw. og(}l. 382. 

jezierza Waga* flo. gol. II. 
.^33 (bardzo cz^ta);. Ber4* 
flo. kra. 329. 

jeziorza Czerw. 338. 

jezierzyna Wit. świat. I. 153. 

nama Li 

płażyczka UkazL 90. 

jMadlUai Thiuib. 

nandina Wódz. III. 6^(3. 
nandynka Kat. nied\ IIŁ 39. 
ormźwin Ukaeii 90. 
raków nik Kati ant. II. 32. 

wugAdbi Lu 

, napea Wodz« II. 5l9i. 

naravelia (Tourn.) DC. 

24* 



872 



JÓŁBW ROSTAFIl^SKI. 



narawelia Czerw. ogól. 566. 
narcisseae » amarillidaceae. 

narcisseae. 

narciszkowe Czerw. 654. 

narcissiflorae. 

Darcyzok wiato we Jastrzęb. 
klucz. 7. 

narcissus (Tourn.) L. — narcyz. 

narcyz KInk. Dyk. II. 135 
(pospolicie); J. Jan. ilo. Lit. 
Ul. 

trójkwiat Zapol. gosp. I. 29. 

narcysB Jan. bot. sto. 147. 

narcys Jun. flo. litew, 103. 

narciszek Czerw. 656. Ukazi- 
ciel cytuje fałszywie rzeko- 
mo wcześniejsze źródło. 

— A r cy z przytoczony ta przez 
Antoniego Wagę podobnie 
jak wszystkie imiona poda- 
ne w przypiskn są tylko na- 
zwami różnych gatunków 
tego rodzaju, 
nardoideae. 

narduszkowe Ency. roi. V. 
278. 
nardosmia Cass. 

prawnosta Ukazi. 90. 

nardostachys DC. 

spikanarda Ukazi. 90; Czerw. 
1959. 

nardus L. — hliiniczka, 

narduszek Kluk Dyk. II. 1 37 

(często) ; Szafar. flo. poz. 94. 

nardusek Zapol. gosp. I. 385. 

azczeć Jun. flo. litew. 19; J. 



Jun. flo. Lit. 29; Andrze. 
flo. ukra. 5. 

bliżniczka Waga flo. pol. I. 
180. 

bliźniczki Ukazi. 90; Berd. 
flo. kra. 397; Berd. flo. 
tat. 787. 

bliźniaczka Łap. Pam. fiz. L 
197 (często). 
narthecium Mohr. 

łomka Soczyń. Pani. farm. 
kra. II. 185. 

póżnik Ukazi. 90. 

pożnik Wit. świat. II. 211. 

łomignat Czerw. 414. 

łomignatka Czerw. 414. 
nassauvia Juss. 

obojan Ukazi. 90. 
* nassauYiaceae. 

obojanowate Czerw. 1925. 
nasturtium R. Br. — rukiew. 

rukiew J. Jun. flo. Lit. 264 
(pospolicie); Waga flo. pol. 
n. 161. Szafar. flo. poz. 
120. 

nasturcya Metzg. bot. 48. 

rzerzucba Berd. flo. kra. 70. 
Nietylko przytoczona w 27- 
kazicielu wcześniejsza cy- 
tata odnosi się do nazwy 
gatunkowej, ale do rośliny 
całkiem innego rodzaju. 

rzeżucha Czerw. 2392; Berd. 
flo. tat. 30. 

rzeżuszka Andrze. flo. ukra. 
64. 

chrzan Łom. bot. 249. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROÓLIN. 



37S 



wanoęcha 2iOiii. bot. 249« 
stulisz Laurys. npraw. 109. 

nauclea L. 

jutrzenka Pom. dyk. III. 15. 
jutrzęka Kat. med. III. 39. 
Daaklea Czerw. ogól. «S09. 
koleoskręt Czerw. ogól. 224. 
jutrzenczyn Ukazi. 91. 

naucoria Fr. 

mięsicha Błoń. Pani. fiz. X. 152. 
naumburgia M5nch. 

roztrzepisz Czerw. War. 249. 
nayicula Bory. 

Dawka Sypniew. Diat 532. 

łódeczka Berd. bot. 136. 

nayiculaceae. 

nawkowe Sypniew. Diat. 524. 
neckera Hedw. 

nekkera J. Jud. flo. Lit. 452. 

Diieehera Ukazi. 91 (pospoli- 
(jie). 

Dekera Haeck. bot. 187. 

neckeraceae. 

miecherowe Btoń. Pam. fiz. 

VIII. 112. 
niiecherowate Błoń. Pam. fiz. 

IX. 209. 

nectandra RolaDd. 
pucharzec Ukazi. 91. 
pacharzec Waga bist. roś. II. 
210. 

nectria Fr. 

grazłek Błoń. Pam. fiz. IX. 93. 

grozełek Kwieć. Pam. fiz. 
XIV. 29. 
nectris Scbreb. 

drzest Ukazi. 91. 



negundo MdDob. 

jasioklon Czerw. 2491. 
nelumbia. 

norzyktabie Czerw. War. 305- 

nelutnbium Jass. — lotus, 
bób wodny Pom. dyk. III. 15. 
bobowiec Andrze. Bess. 439. 
nelumbo Kat med. I. 25. 
bogorosl Chałub. bot. 9. 
Durzybób Ukazi. 91. 
lotus Hueck. bot. 134. 
nurzykłab Waga bist. roś. Ih 
492.' 

* nelumbonaceae. 

bogoroslowate Chałab. bot. 
tab. IX. 648. 
nemalieae. 

owłostkowate Jancz. Rozpr. 
Akad, IV. 8. 

nemalion Dub. 

owłoska Jancz. Rozpr. Akad. 
IV. 10. 
nemaspora Ehrb. 

wąsnik J. Jan. flo. Lit. 556. 

nematanthiis Mart. 

nanić Czerw. War. 241. 
nemauchenes Cass. 

puszuś Czerw. War. 161. 

nemesia Vent. 
jawnostka Ukazi. 91. 

nemophila Nutt. 

róźnielica Ukazi. 91. 
Demofila Ency. XIX. 268. 
róźnielica Langie ogród. 173. 
porcelanka Waga bist. roś. 

II. 351. 
rozdzielnica Kat. Józ. 4. 



347 



JÓflieP ECM3MFIN8KI. 



neogaya Meisn. — marchwioa. 
nibymarchwiea fierd. ;flo. •tat. 

247. 
^marchwica ^p. Pam. <fie. 'VI. 
233. 

neottia L. — .gnie£nik. 

nawotuik Jim. flo. litew. 267. 
neotya Wódz. dhod. III. 356. 
dwulistnik J. Jun. flo. Lit. 387. 
neottya Estirei I. Cen. 4. 
neocya Wódz. IV. 422. 
ptaase gniazdo Pamp. flo. ire. 
59. 

gnieźnik Waga flo. pol. II. 514 
(najcB^Bciej); Berd. flo. kra. 
838; Szafar. flo. poK. 131; 
Berd. flo. tat. 660. 

•gnieźnik Ukazi. 91. Mylnie 
cytuje autor jako twórcę 
tej nazwy Jakuba Wagę, 
który ma gnieźnik. Nie 
jestto zaś pomyłka druku, 
bo tak samo .podaje i w. pol- 
sko łacińfikiej cz(,'śoi p. 1 75. 
Czerw. 763. 

bezlietnikAndrze.flo. ukra.-86. 
gniezdnik Łap. Pam. lie. III. 

209. 
gnieźnica Kwieć. Pam. fiz. 

XIV. 38. 

neottieae. 

gnieźnikowe Czerw. 761. 

* nepenthaceae. 

dzbanecznikowate Chałub. bot. 

tab. V. 614. 
dzbaneczkowate Niewiad. 

obraz. 99. 



dzbanecznicowarte Bostaf. ;bot. 
wy^. 169. 

nepenthes L. 

dzbanecanlk Pom. dyk. 111.17 
(pospolioie) ; Gflerw. 2809. 

napentes Pisul. pop. 128. 

łagiewnioa Ukazi. 91. Antoni 
Waga całkiem mylnie cy- 
tuje tu Lindego jako cse*- 
komego autora tej nazwy. 

dzbanusznik Łom. bot. 192. 

•— ;Kufelka, którą Uhazi-- 
ciel tu przytacza, jest na- 
swą gatunkową. 

nepeta L. — kootmiętka, 

kocia miętkiew Kluk. Dyk. 

II. 137. 
krzecina Jun. flo. W. X. Xi. 
311. 

szanta Jun. flo. litew. 1 80 (pospo- 
licie); J. Jun. flo. Lit. 241; 
Waga flo poi. II. 77; Saa- 
far. flo. poz. 115; Andisse. 
flo. ukra. 55. 

kocia mięta Wódz. ehod. U. 

805. 
kotopastka Ukazi. 91. 
mięta kocia Szafar. hist. nat. 

II. 79. 
miętkiew kocia Lewaizt. biat. 

nat. 229. 
miętka kocia Lewart. faist. nat. 

229. 

kocimiętka Berd. flo. kra .270; 

Czerw. 1317; Berd. flo. 

tat. 529. 
kocimicta Hueck. bot. 97. 



Sr.OWNŁK HODZAJÓW RfN^LIN. 



a7& 



kociamiętkit Łap. ^Pam fip. 

y. 1*8. 

blawczyk f^jam. Paro. fiz. V. 

— Ukaziciel cytuje tu jeszcze 
liazwę : mięta koteez- 
na; jfikoby podana praez 
Wodzickiego, ale autor ten 
w pierws^ein wydaniu na- 
zyvł?a ten rodzaj — jak za- 
cytowałem — kocia m i ę- 
ta; w drągiem zaś przyta- 
cza tylko polaka nazwę 
l^luka kocia miętkiew. 
Fałszywa cytata A. Wagi 
ztad powstała, że wziął 
podaną ,przez Wodzickiego 
(Wódz. II. 248) nazwę ro- 
syjska mięta ko tęcz i a 
za polską a uważając, że 
błędnie wydrukowana, od- 
powiednio ją zmienił. 
nepeteae. 

kocimiętkowe Czerw. 1317. 
nephelium L. 

bliźniarka Czerw. 2476. 

jagodzian Waga hiat, roś. II. 
693. 
nephrodium Ricb. 

paproć Sawicz. Fam. farm. 
kra. I. 303. 

nerecznica Czerw. 217 (pospo- 
licie). 

narecznica Wioli. hist. nat. III. 
408. 



nephrolepis Schott. 

nerczyłiv8k 'Czerw. War. 9. 
nephromiachua KI. 

trzykręlka Czerw. War. 314. 
nephromium "Nyll. 

pawęćntca Błoń. Pani. fiz. VIIL 
100. 

pawężniczka Błoń. Pani. tiz. 
X. 168. 
i^reocystis Rup. 

ibaniopień Roetaf. Rozpr. 
Akad. IV. 214. 
nerine Herb. 

neryne Kat. med. II. 33. 

neryna Kat. med. III. 39. 

świeżutka Czerw. 046. 

lilia z Gerneze ^) Jank. kwiat. 
211. 
nerium L. 

płochowiec Kluk. Dyk. II. 138 
(często); Czerw. 1647. 

oleander Jun. bot. sto. 112 
(ezęsciej). 

płochowie Motty flo. poz. 69. 
Tak samo i drugi jeszcze 
autor. 

bobkowa róża Langie ogród. 
l73. Ten autor przytacza 
tę nazwę zapewne za A. 
Wagą, ale Ukaniciel bała- 
mucił, pomieszczając ja, bo 
jego źródło odnosi się do 
gatunkowego imienia. 
nesaea Comm. 

wyspicba Czerw. War. 375. 



*) Tak spolaaozono Guernesay. 



376 



JÓZKF ROflTAFTŃflKf. 



neslea ^ neslia. 
neslia Desy. — oiędka. 
neslia J. Jan. flo. Lit. 265. 
smagliczka Pamp. flo. tre. 42. 
ożędka Waga flo. pol. II. 168 
(pospolicie); Berd. flo. kra. 
84; S^afar. flo. poz. 119; 
Berd. flo. tat. 61. 
orzędka Czerw. War. 302. 
odędka Łap. Pam. fiz. YIII. 8. 
od%żka Łap. Pam. fiz. IX. 39. 
ożętkaDrym. Pam. fiz. IX.1 12. 
neurada L. 

osep Ukazi. 91. 
neurocarpum Desy. 

łaskudlina Ukazi. 92. 
neurolaena R. Br. 

nerwotka Czerw. 1879. 
* nhandirobae. 

tykwiątkowate Czerw. 1039. 
nicandra Adans — nikandra. 
niknndra Pom. dyk. III. 20; 

J. Jim. flo. Lit. 96. 
psinek Estrei. I. Cen. 4. 
wzdętka Chałab. bot. 692; 

Czerw. 1469. 
Wilczyn Ukazi. 92. 
dziennica Kat. ant. II. 76. 
nicolsonia DC. 

nikolsonia Kat. med. III. 39. 
nicotiana (Tourn.) L. — tytoń, 
tytuń Kluk. Dyk. II. 139 
(bardzo często); J. Jun. flo. 
Lit. 90 ; Waga flo. pol. L 
398; Czerw. 1468. 
tiutiun Zapol. gosp. I. 317. 
tabak Kuszań. l5hr. 282. 
tutuń Wódz. IL 279. 



tintuń Wodsi. III. 324. 

tituń Kat. niedz. II. 17. 

tiatiń Kat. med. III. 39. 

tytoń Sawicz. Pam. farm. kra. 
III. 179. 

tabaka Ziemian, galie. IV. 362. 

tytoń Deinb. flo. lek. 36 (czę- 
sto). 

aprak Ney kwiat. 3. 

bakun Ney kwiat. 6. 

nicotianeae. 

tytuniowe Czerw. 1467. 
nidularia Buli. 

kubecznik Kwieć. Pam. fiz. 
XIV. 29. 

nidulariaceae. 

kabecznikowe Błoń. Pam. fiz. 

VIII. 92. 
kubecznikowate Błoń. Pam. fiz. 

IX. 89. 

nidulańum Lem. 

gniaździca Czerw. War. 66. 
gniazdosz Jank. kwiat. 214. 

nierembergia R. et P. 

nirenbergia Kat. med. III. 39. 
ehłystka Czerw. War. 214. 
nierenbergia Jank. kwiat, 
ogro. 240. 

nigella (Tourn.) L. — czar^ 
nuazka. 

czarnuszka Kluk. Dyk. II. 141 

(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 

217; Waga flo. pol. II. 21; 

Berd. flo. kra. 64; Szafar. 

flo. poz. 114; Andrze. flo. 

nkra. 49. 
czernuszka Wierzb, bot. 141. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



377 



Nie błady bo i u innego 
autora tak samo. 

czarnużka? Strum. ogród. III 
230. 

czarnucha Czerw. 2285. 
nigritella L. C. Rich. — ciemno- 
głów. 

cieranogłów J. Jun. flo. Lit. 
386; Czerw. 755. 

wyczamik Ukazi. 92. 
nintooa Sweet. 

nintoo Kat. raed. I. 25. 
nipa Wurmb. 

tęporosna Ukazi. 92. 

uiedorośl Czerw. 388. 

tęporośla Czerw. 888. 
niphaea Lindl. 

smuklica Czerw. War. 242. 
niphobolus Klfd. 

ośnieżka Czerw. War. 4. 
nissolia Jacq. 

rydzyn Ukazi. 92. 
nitella Ag. 

świecznica Czerw. 99. 

krynicznik Błoń. Pam. iiz. X. 
139. 
nitelleae. 

krynicznikowate Błoń. Pam. 
liz. X. 139. 
nitraria L. 

saietrownik Pom. dyk. III. 20. 

łuźnik Ukazi. 92.-. 
tuYcnia R. Br. 

srebrzelina Ukazi. 92. 
noccaea Rchb. 

nokka Pom. dyk. III. 21. 

mialina Ukazi. 92. 
nolana L. 



cymbałek Szacfa. ogród. III. 

92. 
nolana Pom. dyk. III 21. 
legotka Ukazi. 92. 
lęgotka Czerw. War. 211. 
Autor mylnie cytuje jako 
źródło Antoniego Wagę^ 
który ma w Uhanddu 1 ę- 
got ka. 
^nolanaceae. 

dzwonotowate Chałub.bot.tab. 
XIV. 687. 
nolaneae* 

lęgotkowe Czerw. 1496. 
łęgotkowate Czerw. War. 211- 
lęgotkowate Waga bist. r^śl. 
II. 342. 
nonatelia Aubl. 

borsuczyn Ukazi. 92. 
nonea= nonnea. 
nonnea MOnch. — zapłonka. 
zapłonka Ukazi. 92 (pospoli- 
cie); Berd. flo. kra. 238; 
Berd. flo. tat. 466. 
miedzinka Berd. flo. kra. 238. 
wilczygląd Karo Pam. fiz. I. 
223. 
nopalea S. Dyk. 

miękolcza Czerw. War. 323. 
norantea Aubl. 

niedokwit Czerw. War. 347. 
nostoc Vauch. 

trzęsidło J. Jun. flo. Lit. 507; 
Czerw. 93; Szafar. flo. 
poz. 137. 
kisielec Czerw. ogól. 67. 
galaretnica Waga hist. roś. 
• III. 5. 



878 



só3Vfr jboep:A«iAi«Mi. 



nootncamae. 

trzęsidłowate J. Jun. iflo. Lit. 

601. 
trzęsidłowe Cxerw. 9Q. 
trzęsidła Ja^lir^b. kluCfS. 12. 
galaretnicowate iBłoń. Pain. 

fiz. X. 139. 
notobasis Chb^. 

kostropacz Ukazi. ii2. 

notoceras R. Br. 
CEworzec Ukazi. 92. 
czwórzpc Czerw. War. 295. 

notochaetae Benth. 
bakowiec Ukazi. 92. 

notocheta = notochaete. 
notochlaena B. Br. 

brzeżnica Czerw. 199. 

plęsta Ukazi. 92. 

otota Kat ant. II. 11. 

nothorrhizeae. 

grzbietorostkowe Czerw. 2414. 
nuculifere. 

orze^jzkowe Czerw. War. 186. 

nunnezia Willd. 

nunnezya Potu. dyk. III. 22. 

nuphar Sm. — grąźel. 

baczy wie Adam. flo. poe. 28. 
grzybień Pamp. flo. tre. 36. 
jeziorowieo Derab.flo. lek. 146. 
grażel Waga flo. pol. U. 8 

(pospolicie); Bard. flo. kra. 

67; Caerw. 2861; Szalar. 

flo. poz. 114; Berd. flo. 

tat. 24. 
grądziel Pokor. bot. 124. 
grzybieniec Andrze. flo. ukra. 

4S. 



jIMifaiel iKwieć. Fam. fis. X. 
126. 
mittalia T. et Ot. 

błędka Czerw. War. 893. 

nuxia Lam. 

wierźbicha Czerw. War. 2S2. 

*nyctagineae. 

dziwaczki Wódz. II. 216. 
dziwaczkowe Wierzb, bot. 163. 
jalappowe Pisnl. gro. 78. 
nocnikowate Chałub. bot. tab. 

VI. 632. 
nocnicowate Hałat. pocz. 187; 
Czerw. 1197. 

nyctago Juss. 

dziwaczek Wódz. II. 217. 
nocnica Chałub. bot. 9. 

nyctalis. 

nicniczka Błoń. Para. fiz. XtV» 

77. 
nyctanthes L. 

smutne drzewo Wódz. III. 675. 

Ukaziciel mylnie cytuje 

„ Pomnożenie dykcyona- 

rza". 
jaśmin Motty flo. poz. 65. 
nieuśmiał Ukazi. 92. 
nocnik Czerw. 1688. 
posępnik Waga hist. rośl. IL 

243. 

nycterinia JD. Don. 

nocnica Kat. Józef. 4. 
nycterium Vent. 

pszouka Estrei. Kat. 4. 

paianek Kat. med. III. 40. 

nymphaea (Tourn.) IL. — prey- 
b fenie. 



SŁOWNIK JtODSAJÓW .Ri>4LIM. 



37» 



grzybień iKIak. Dyk. II. 142 

(piispolioie); J. Jua. flo. Lit. 

*14-; Waga flo. pol. ;II. 7; 

Ber<l. flo. kra 66; 'Ozerw. 

2S5&^ Ssafar. flo. poe. 114; 

Andrze. flo. ukra. 48;.Berd. 

flo. tat. 24. 
luomyoz Zapol. gosp. I. 36. 
grsebień Kat. niedz. II. 17. 
grzybicniec Wódz. dzień. II. 

151. 
królowa wód 'Kat. ant. II. 68. 
najada Kat. ant. II. 41. 
lilia wodna Skob.£rein. 425. 
grzybienie Rzepec. bot. 265. 

Tę nazwę podał już Uka- 

Mtctel, ale cytując źródło, 

w któretn mogła być użyta 

tylko jako imię gaturikowe. 
'•nyniphaeaceae — grzyhienio- 

toate. 
grzybienie Wierzb, bot. 160. 
grzybienie we PIauI. gro. -60. 
grzybieniowate Chałub. bot. 

tab. IX 64R (pospolicie); 

Czerw. 2358. 
lilije wodne Phcz. Pam. fiz. 

VIII. 205. 
nyssa L. 
nisBa Wódz. chód. Iii. 508. 
tupelo Kat niedz. III. Z franc. 
ny88a Estrei. Kat. 4. 
kMa Ukazi. 92. 

O. 

obeliscaria Coia. 
słupnia Ukazi. 93. 



obolafia (L. 

za płatka Ukazi. 93. 
ocłina Sobreb. 

ołdzian Ukazi. 93. 

^ochnaceae. 

ochny Wierzb, bot. 170. 
dwudziurczykowate Chałiib. 

bot. trfb. X. 651. 
ołdzianowate Hałat. pocz.it 91; 

Czerw. 2878. 

ochroma Sw. 

puchowiec Pora. dyk. III. 24 
ogorzałka Czerw. 2709. 

ochoropus Schroet. 

huba Błoń. Pam. fiz. IX. 77. 

ocimoideae. 

bazyliowe Czerw. 1259. 
ocimuni (Tourn.) L. — bazylia. 

bazylia Kluk Dyk. II. 143 
(bardzo często). 

bazylika Jun. kat. 27 (bar- 
dzo często). 

wasilek Wódz chód. II. 306;: 
Czerw. 1259. 

wosiłek Kat. aut. II. 76. 

iba'/ylijka Łom. bot. 2t1. 

ocotea Aubl. 

ciawniata Ukazi. 93. 

wawrzybób Czerw. 1133. 
octoblephanim Hedw. 

ośmiorzęs Wit. ówiat. I. 229. 
octoaieria R. Br. 

ośraiarka Czerw. War. 59. 

ocymum >« ocimum. 
odontarrłiena C. A. Mey. 

zębisz Czerw. War. 297. 
odontia Pers. 



380 



JÓZKP ROSTAFIŃSKI. 



ząbkowiec Błoń. Pam. fiz. IX. 

74. 
odontidium Etz. 

Daząbek Sypniew. Diat. 631. 
odontites (Uiv.) Pers. — zagórza- 

iek. 
zębownik Jan. flo. litew. 186. 
świetlik Zawadź, flo. Lwo. 210. 
zagorzałek Czerw. ] 42 1 ; Berd. 

flo. kra. 203; Berd. flo. 

tat. 517. 
oczanka Andrze. flo. ukra. 57. 
świetnik Ejsm. Pam. flz. V. 

116. 
świetlik Kwieć. Pam. fiz. X. 

113. 
odontoglossum H. B. K. 

jęzatka Czerw. War. 69. 
oedera L. 

oedera Wódz. chód. III. 361. 
edera Kat. med. I. 25. 
tliwokla Ukazi. 93. 
oedogonium Link. 

uwikło Ukazi. 93. 
oenanthe (Tourn.) L. 

kropidło Kluk. Dyk. II. 144. 
przewłoka Jun. flo. W. X. L. 

181; J. Jun. flo. Lit. 113; 

Andrze. flo. akra. 26. 
pęcżyna Andrze. Bess. 439. 
koński kopr Adam. flo. poz. 23. 
przewłoka Strum. ogro. I. 380. 
gałncha Waga flo. pol. I. 484 

(najczęściej); Berd. flo. kra. 

159; Czerw. 2134; Berd. 

flo. tat. 243. 
gołucha Szafar. flo. poz. 103. 
«— Czerwiakowski (1. c. p. 



2134) pisze „dawniej ga- 
łuchy^, co za nim powta- 
rza i Skobel w swoim sło- 
wnika (I. c. p. 431), ale 
nikt tak nie nazwał rodzaju 
a nazwa ta dawniej ozna- 
czała tylko pewien gatu- 
nek, należy ja więc wy- 
kreślić z rzędu rodzajo- 
wych, 
oenocarpus Mart. 

opatrznica Ukazi. 93. 

moszcznia Czerw. 421. 
oenotłiera L. — wtenałek, 

nocna świeca Kluk Dyk. II. 
146. 

wiesiołek Zapol. gosp. I. 517 
(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 
159; Waga flo. pol. II. 608; 
Berd. flo. kra. 144; Sza- 
far. flo. poz. 107; Czerw. 
3026; Andrze. flo. ukra. 
38; Berd. flo. tat. 201. 

wiesiołek Wódz. ehod. III. 367. 

świeca Missiur. hist. nat. 20. 

wisiołek Wisi. słów. 617. 

wesołek Łap. Pam. fiz. I. 198. 

rapontyka Jastrzęb. hist. nat. 
609. 

Ukaziciel przytacza tu imię 
marszawa a w nooiejej 
różne postaci , które to na- 
zwy nie odnoszą się do ża- 
dnego rodzaju, 
oenothereae — onagrarieae. 
ogiera Cass. 

pomponki Ukazi. 93. 
oidium Link. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROÓLIM. 



38 1 



pleśnica Skob. Erem. 432. 
plesń owocowa Berd. bot. 14 1. 

* olacineae. 

olaksowe Wierzb, bot. 169. 

przemierźlowate Chałub. bot. 
tab. X. 651; Czerw. 1615. 
Ten oiitatni ma na str. 1094 
przemierźlowate, ale 
to jest pomyłka draka, sko- 
ro rodzaj inaczej. Stwier- 
dza to zresztą indeks w za- 
cytowanem miejsca. 

przemierzłowate Hałat. pocz. 
191. 

olax L. 

smrodo drzew Pom. dyk. III. 

28. 
smrododrzew Pom. dyk. III. 

W Spisie roślin na końca 

tomu. 
przemterźla Ukazi. 93; Czerw. 

1096.. 

oldenburgia Less. 
okuleć Ukazi. 93. 

oldenlandia (Plum.) L. 

oldenlandya Pom. dyk. III. 29. 

olca (Toarn) L. — oliwnik, 
oliwne dr/ewo Kluk Dyk. II. 

146. 
olea Wódz. chód. III. 362. 
oliwa Siemiąt. ogród. 147 (po- 
spolicie); Czerw. 1674. 

oliwiec Andrze. Bess. 439. 
oliwka Obraz. flo. 81. 
oliwnik Chałab. bot. 684. 
drzewo oliwne Lewart. hist. 
nat, 164. 



* oleaceae. 

oliwnikowate Chałab. bot. tab. 
XII. 683. 

oliwowate Berd. flo. kra. 229; 
Czerw. 1673. 

oliwnikowate Hałat. pocz. 193i 

oliwne Rzepec. bot. 114. 

jesionowate Encyk. roi. II. 207.. 

oliwkowate Karo Pam. fiz. I. 
222. 
oleineae. 

oliwowe Czerw. 1674. 
oleraceae. 

szczawowe Motty. flo. poz. 66.. 

warzywne Czerw. War. 109. 

jarzynowe Hueck. bot. 69. 
oligonomena Rfski. 

małoć Rostaf. ślaz. 7. 
olyra L. 

dzirża Ukazi. 93. 
olyreae. 

kukurydzowe Encyk. roi. V.. 
279. 
bmalanthus =» homalanthus. 
omalotheca Cass. 

spłaiłtka Czerw. War. 148. 
ombrophila Fr. 

cieniolubka Błoń; Pam. fiz. X.. 
156. 
Omphalea L. 

omfalea Czerw. ogól. 229. 

obłusknia Ukazi. 93; Czerw- 
974. 
omphalia. 

pępkowiec Kwieć. Pam. . fiz.. 
XIV. 32. 
omphalobium Gftrtn. 

oblibób Ukazi. 93. 



3fW: 



1Ó2KP lUMTMiPIMmJ. 



omphalocarpum P. Bt 
pogi»ybia* Ukaeii 9Bi 
omphalodes (Toitm.) Monch. — 

ułndka Ukasń. 9:); Bepd. flo. 
kra; 237. 

"* onagrasiraw. 

wieoiołki Wodw. II. 5B3. 
wiefiiołkowe Wiersb: bof. 173. 
wierzbówkowe Pisul. gi^. 222. 
wiesiołkowatc Chałubi HbU thb: 

XIt 662 (pospolicie); (Saerw. 

3019. 
w«8ołkowate £ap} PatUi fiz. 

H* 2331 

oncidlum' 9w; 

motylnik IlUcazi. 9¥. 
oncocycfus* 9fem«r. 

obrzękła Czerw. War: 4S: 

oncus Lour. 
onka Pom. dyk. III. 2^: 
ryczan Ukazi. 94: Czerw. 6Bl. 

onobryohis* (Tourn.) Gartn. — 
sparceta, 
sparcetta* J. Jud.- flo Lit 293; 

Andrze. flo. ukra. 73. 
-sparzeitH^Zawadz. flo. Iwo. 191. 
rzęsnia Waga flo. pol. II. 313. 
«parceta Pokor. bot. 141;,Berd. 
flo. tat. 156. 

kokosznica Bant. flo. brai 124; 

Czerw. 3316. 
kokornica Haeck. bot 17'5«> 
esparaeta Bzepec. bot. 267, 
esparzeta Jarosa-, gospi 394. 
esparceta. RosTaf.^ botk- w^Ł, 162. 

onoclea L. 



pioitopuMiuk J. Jtam flo. Łit. 
4d8. 

paproć gronko wa Wods; lU. 
123. 

atruBłe pióro Zawadź; flo. Iwo. 
167. 

żylwa Ukazi. 9k Tu pod ro- 
dzajem Onoolea. 

piópoptiaenik Ukasń. 127. Ta 
drngj nas' jabo' ^utfaio- 
pteińs',. 00' jeat tylko* syno- 
nimem;. C80rw». 21)l;^Berd. 
floi tac. 8iMi. 

oślicha Czerw. War. 7. 
strasie pióro Jastrzęb. liiflik. 

ntft. 306: 
onoclea Niewiad. obratt 27. 

OfMiniB' L. — ^ mlWyna. 
#llfe^ia Kluk Byk. U. 148 

(pospolicie); J. jHm*. flo. Lit. 
292t Wagwflo< pol; I« 2»4; 
Berd. flo. kra. ll«-, Sza- 
far. flo. posj Ififl^ Cnsm 
3241; Andfseu flo;. irin*a. 
70; Berd. flo^ ta«.^ Ii8& 

wilfaSBynai CmnUO; myśi 26. Uka- 
addA przytacza^ mylnie imbb* 
komo wczeńniąJBze źródło. 

wilzyna Zawadź, flo. Lwo. 203. 

onopcirdbil ILi^^ poifftboh, 
OBdt podwÓDzowy^ Kluk> DjyJc. 

m i4a 

poplbcli. JHin. flo. W. X. L. 404 
(poBpoltcie).;< JiJiun.flo. Łit. 
%2; Wa^tifla. połl IiŁ<340; 
Ciepww 14)09; B«nii flo. 
kra. 202; S;lBf«,r. flo. poz. 



SŁO^^fk liODrAJÓW ROŚLIN. 



Am 



f2ff; Atidrze. flb. uk«. 77; 
Berd. flo. tat. 364. 

oset wielki Woda. dirieit. II. 
(k^. IV.) 9\. 

oset ZfiM^ad?; flb. Iwó. 203. 

glbwactf Skoh. Kiaem, 436. 

ossrtopłoełi Skob: Eretn. 436. 
Jtid- v^' Ukwmtdur spotyka- 
my to i poptv.Bdtóe imię, 
zaliczone db nazw.' ti&go ro- 
dzaju*; taiił' jednaib myl- 
nifl^, dkoro tb ^ą vrtfaści- 
wie ludbwertasswypewnych 
gfituDkfÓW roślin; Tii-^sta- 
if uifyte; 2At-UłQdiiyW'Wfeo- 
rem Wagi, jako iitiibna ro- 
dzajowe. 

bodiak Berd: flb: tatl 2(Mk 

czastopłoeH Kwieć: Pjuil: fisT; 
XIV. 60. 
onosefis JSGl 

trojecznik Ukazi. 9*4; 
<f a o ^ tutt^ Ł. -^ dRkgógg: 

ramianica Wódz; c^fabd. II. 206 
(z rosyjskiego)';^ CisWW. 

loltewy ftorabń Pbm: d^ft. HI. 

aa 

koMSty^^^ Andrsse: Bi^crt 440. 

dUłgoss' Jl Jttn.. flb. Lit. 80; 
Andrze. flo. ukrm l>5. 

poczerwa Ukazii 94k 
onychiuni' Klfc 

ptfmopetkaik Cźarw:. Wmi* 9! 
eogemindim^ 

paiUiDmiibe>Rt)ft<»£boli wyż. 47. 

ii IBofltita alułn 318. 



wroMe BłbA. PaAii Am Ms 68. 
opegrapha Ach. 

liternfeBtoń. PHnii fis. IX. 97. 
rysek Błoń. Pam, fl«. X.. V&7. 

dphioglośseae; 
języcznikowe J. Jan. flo. Lit. 

426: 
naBięźrdsałbwe^ Czerw. 233. 
języczniki Jantrzęb: kibdsfr. 24. 
nasięźrżałowat^ CasefW. War. 

nasię^rsały Jlinczew. Bc5)^)r. 

Akad. VI1T. 22. 
nBinę2tzitlbw& Betri. flo. tat. 

80^. 

dphioglossum Ł. — nasiąźrzah 
uasiężfóał* Kluk Dyk. II. 149. 

Berd. flo. tat. 109. 
wężowy język Pasterz 121. 

języcznik jTun. flo. Ikew. 305; 

J*. jTuii. floi Lit. 431. 
nasięźrzał Woda. Hf. 12!B; 

Czerw. 233: 
nasięźraf Rostaf. bot wyż. 60. 

ophiopogpn Ker. 

ogpnówka EsCmi.. Kat 4. 
CiMiwainik Kat nied. III. 40; 

Caerw. 621. 
nażyjoa Ukazi. 94. 

ophiopo^ctnaae* 

konwalnikbwe Cmpw. &iU 

aphioi^hitnii Li. 

wężowy korzeń Pom. dyk. III. 
31. 

węzistręt Ukazi. 94. 

wężystrętf Caeiiw. 2086. 
ophioxyleM(- 



384 



JÓZRP KOSTAFIŃMKf. 



przewęźnikowe Chałab. bot. 

700. 
węźydrzewowe Czerw. 1627. 
ophioxyion L. 

wężowe drzewo Pom. dyk. III. 

32. 
jadopłoch Ukazi. 94. 
wężydrzew Czerw. 1627, 
ophrydeae. 

dwulistnikowe Czerw. 739. 
ophrys (Rupp.) L. — dwulistnik, 
dwulistnik Kluk Dyk. II. 149 

(pospolicie), 
parliść Za pol. gosp. I. 10. 
dwójlist Jun. flo. W. X. L. 
439. Ukaziefeł mylnie cy- 
tuje dwójlist; Czerw. 
759. 
dwójlistnik Czerw. 769. 
oplismenus P. B. 

prosówka Czerw. 285. 
proso Ejsm. Pam.fiz. VII. 102. 
oplotheca Nutt. 

wiecznik Kat. med. I. 25. 
opoponax Koch. 

opopanakowiec Czerw. ogól. 28. 
kosztywał Ukazi. 94. Cyto- 
wana w nocie Ukasnciela 
Dazwa kostywał jest i- 
mieniem gatanko wem z cał- 
kiem innego rodzaju, 
stosił Czerw. 2154. 
pasternica Waga łiist. roś. II. 
716. 
oporina= oporinia. 
oporinia Don. 

jesiennik Ukazi. 94. 
opuntia (Tourn.) Mili. 



kakt placek Kat. med. O. 7, 
i I. 8. 

placek Wódz. V. 192. 

opuncya Strum. ogród. 42. 
Ukagiciel fałszywie cytuje 
po tej nazwie Kluka Dyk- 
cyonarz, w którym rodzaju 
tego wcale nie ma. Kluk 
nazywa tak po polsku ro- 
dzaj Cactus. 

źygadla Ukazi. 94. 

żygadło Czerw. 3014. 

kaktus Berd. bot. 228. 

czerwiec Wit. Świat. II. 41. 

zygadło Waaow. farm. 158 
nota. 
opuntiae. 

treściste Czerw. War. 317. 
opuncy eae » cacteae. 
orania Zipp. 

orania Czerw. ogól. 96. 
orbilia Fr. 

kustrzebeczka Błoń. Pam. fiz. 
X. 156. 
* orchideae. 

storczykowe Kluk but. 165. 

storczyki Wódz. -II. 196. 

orkiszowe Motty flo. poz. 51. 

sterczy kowate Waga flo. poL 
I. 75 (pospolicie); Czerw. 
725. 
orchidium Sw. 

osturczyna Ukazi. 95. 

orchis (Tourn.) Ł. — atorom/k. 

storczyk Kluk Dyk. II. 15ł 

(pospolicie); J. Jun. flo. Lit 

381; Waga flo. pol. II. 

497; Czerw. 739; Berd. flo. 



fiŁOWKlK RODZAJÓW ROŚLIN. 



385 



kra. 332; Szafar. flo. poz. 
130; Andrze. flo. akra. 85; 
Berd. flo. tat. 646. 
dłoń Chrystusowa Ney kwiat. 

25. 
podkolan Ney kwiat. 102. 
raczki Ney kwiat. 112. 
oreocallis R. Br. 

bogatnica Ukazi. 95. 
oreodaphne Nees. 

wawrzyoa Waga hist. rośl. III. 
81. 
oreodoxa W ii Id. 

opatrznica Czerw. 423 za Uka- 
zicielem^ który ten rodzaj 
uważał za synonim rodzaju 
Oonocarpus (patrz tego wy- 
razu). 
oreopanax Dcne et PI. 

górzyst Czerw. War. 270. 
orgyia Stack. 

skrzy d laczek Rostaf. Rozpr. 
Akad. IV. 213. 
origanum (Tourn.) L. — lebiodka. 
lebiodka Kluk. Dyk. II. 15 'f 
{pos|iolicie): Waga flo. pol. 
II. 106;Berd. flo. kra.2i)8; 
Czerw 1292; Szafar. flo. 
poz. 115; Berd. flo. tat. 
526. 
lebiotka Jun. flo. W. X. L. 3 1 6. 
macierzyca Jun. flo. litew. 181; 
J. Jun. flo. Lit. 236; An- 
drze. flo. ukra. 53. 
majoran Strum. ogród. II. 364. 
maj era n Pamp. flo. tre. 39. 
, lebiodka Przew. roi. przem. 
VIII. 58. 



majeranek Trapp. farm. I. 

256. 
majoranka Rzepec. bot. 102. 
órlaya Hofl^m. 

orlaja Andrze. Bess. 440. 
ormenis Cass. 

goliszek Czerw. War. 142. 
ormocarpum P. B 

perełiiik Czerw. 3308. 
omithidium Salisb. 

łódź Kat. med. III. 40. Uka- 

ziciel mylnie cytuje łodz. 
czaplin Ukazi. 95. 
ornithogalum (Tourn.) L. — 

śniedek. 
śriiedek Kluk Dyk. II. 155; 

(pospolicie); Waga flo. pol. 

I. 561; Czerw. 541. Berd. 

flo. kra. 346; Szafar. flo. 

poz. 105. 
sniedek Jun. flo. W. X. L. 

2u9; J. Jun. flo. Lit. 142. 
sniadck Kat. med. I. 25. 
sniadok Zawadź, flo. Iwo. 176. 
snidek Pisul. pop. 104. 
złoć Pokor. bot. 25. 
białozorka Andrze. flo. ukra. 

34. 
śniedok Niewiad. obraz. 32. 
— Antoni Waga w Ukazicielu 

przytacza tu w nocie jesz- 
cze formę śniodek, ale tej 

użyto tylko jako nazwy 

gatunkowej, 
omithopus L. — płaszyniec. 
ptasia stopka Kluk Dyk. II. 157. 

Tak nazwany sam rodzaj, 
ptasia stopa Kluk Dyk. II. 



Materyały do Hiat. Jęz. poU. i dyalektologli. Tom [. 



25 



386 



JÓZRF ROSTAFIŃSKI. 



157. Tak nazwany ro- 
dzaj w wymienionym je- 
dynym gatunku. 

ptaszyniec Jun. flo. W. X. L. 
378 (pospolicie); Szafar. 
flo. poz. 124. 

ptaBinóg Czerw. ogól. 436; 
Czerw. 8306. 

dzierlatnik Andrze. flo. ukra. 
73. 

ptasia nó^ka Jastrzęb. hist. 
nćit. 540. 

seradela Karo. Pam. fiz. I. 
267. 
ornus Pers. 

raannowiec Czerw. 1682. 

* orobanchaceae — zarazowate. 
orobancliy Wierzb, bot. 163. 
łuskiewnikowe Pisul. gro. 85. 
zarazowate Chałub. bot. tab. 

XII[. 686 (bardzo często); 

Czerw. 1449. 
zarazy Jastrzęb. klucz. 38. 
zarazowe Berd. flo. kra. 264 

(często). 

pasorzytne Rzepec. bot. 106. 

orobanche (Tourn.) L. — za- 
raza. 

zaraza Klak Dyk. II. 157 

(pospolicie); J. Jun. flo. 

Lit. 245; Wagaflo. pol. II. 

130; Czerw. 1451; Berd. 

flo. kra. 264; Szafar. flo. 

poz. 1 18; Andrze. flo. ukra. 

66; Berd. flo. tat. 518. 
wilk zielony Zapol. gosp. I. 

136. 
zielony wilk Ney. kwiat. 150. 



Ukaztciel cytuje rzekomo 
wcześniejsze źródło ale obu 
odnoszą się do nazw ga- 
tunkowych. 

^ W Ukazicielu znajdujemy 
wymienione tu imię skaza 
którego jednak nikt na 
oznaczenie tego rodzaju nie 
użył. 
orobus (To urn.) L. — drzewi- 
groszek. 

groch zajęczy Kluk Dyk. II. 
158. 

orobek Jun. flo. W. X. L. 362. 

wotowik Jun. flo. iitew. 217 
(bardzo często); J. Jun. flo. 
Lit. 306; Czerw. 3302; 
Andrze. flo. ukra. 72. 

wołownik Wódz. chód. II. 608. 

ptasia wyka Leśniew. ogród. 
478. 

drzewigroszek Waga flo. pol. 

II. 252 (często); Berd. flo. 
kra. 128; Berd. flo. tat. 164. 

drzewogroszck Biern. ogród. 

403. 
ptasia wyka Biern. ogród. 403. 
lędźwian Szafar. flo. poz. 125. 
* orontiaceae. 
smoczniowatc Chałub. bot. tab. 

III. 595. 
orontieae. 

smoczniowe Czerw. 373. 
osie drżano we Berd. flo. tat. 
644. 
orontium L. 

smoczy korzeń Wódz. cbod. 
III. 360. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



387 



. smoczeń Chałub. bot 9; Czorw. 

376. 
osiędrzaii Ukazi. 95. 
smocznia Waga hist. roś. II. 
13. 
orontiutn Pei*s. 

wyżlin Jiin. flo. lite w. 190. 
wyzlinka Estrei. I. Cen. 4. 
wy^lnik Estrei. II. On, 6. 
orphium E. Mey. 

pobratek Czerw. War. 185. 
ortegią (Loefl.) L. 

dzierwota Ukazi. 95. 
orthocarpeae. 

prostozarodniowe Błoń. Pam. 
fiz. IX. 208. 
orthodoxia. 

palma pióro wata Kat. med. 

III. 40. 
prawo wiem ia Ukazi. 96. 
— Ortbodoxia jest imieniem 
rodzajoweiii nieznanem w 
botanice masiano je podać 
w jakimś zagrań icenym 
katalogu roślin na ozna- 
czenie rodzaju później ina- 
czej nazwanego. Te dwie 
f>olskie nazwy nnle^y też 
całkiem opuścić. Tu zosta- 
ły tylko dla dokładności 
zapisane. 
orthophyta. 

traworośle Jastrzęb. klucz. 2. 
orthoploceae. 

stulonolistnie Czerw. 2428. 
stnionolistne Wasow.farm. 133. 
oithopogon « echinochloa. 
ortiiosanthus — orthrosanthus. 



orthospermae. 

płaskonasienne Waga flo. pol. 

I. 100. 
płaskoziarnowe Chałub. bot. 

679. 
płaskonasionowe Czerw. 2102. 
orthosporum Nees. 

maczyniec Czerw. 1180. 
orthortrichum Hedw. 
szurpek J. Jun. flo. Lit. 451; 
Czerw. 177. 
orthrosanthus Sweet. 

porannik Kat. med. III. 49. 
oryza (Tourn.) L. — ryż. 
Tyi Kluk Dyk. II. 159 Cpo- 

spolicie); Czerw. 266. 
zamokrzyca Kwieć. Pam. fiz. 
XIV. 35. 
oryzeae. 

ryżowe Czerw. 266. 
osbeclda L. 

osbekia Kat. med. III. 40. 
omianek Ukaau. 96; Czerw. 
3113. 
osbeckieae. 

omiankowe Czerw. 3107. 
oscillaria Bose. 

wężnica J. Jan. flo. Lit. 506; 
Czerw. 96; Szafar. flo. poz* 
137. 
roślęża Ukazi. 96. 
drgalnica Lom. bot. 100. 
węźnica JaAtrzęb. hist. nat. 28 1 . 
oscillarieae. 

drgalnice lleilp. lajem. 316. 
osmaathus Lour. 

wończa . Czerw. War. 178. 
osmites L. 

26* 



388 



JÓZBF ROSTAFIŃSKI. 



swarzyn Ukazi. 96. 
osmitopsis Cass. 

wonikrotka Czerw. 1877. 
osmunda L. 

długosz Kluk Dyk. II. 160 
(pospolicie); Czerw. 230; 
Berd. flo. kra. 401. 

podezrzoń Jun. flo. W. X. L. 
511. 

podeźrzon J. Jun. flo. Lit. 431. 

^ Nazwa wróć się zaś, któ- 
ra TJkaztcid tu przytacza 
jest nazwą pewnego gatun- 
ku rodzaju Ophioglossuni. 

^ Różne postaci wyrazu po- 
deźrzon, które sa podane 
w nocie Ukaziciela wcale 
do nazw rodzajowych nie 
należą, 
osmundaceae. 

podeźrzony J. Jun. flo. Lit. 427. 

długoszowe Czerw. 2H0. 

podeźrzonowe Chałub. bot. B89. 

długosze Jastrzęb. klucz. 24. 

podejrzony Jastrzęb. hist nat. 
306. 
osmundula Rabch. 

skrzydlik Kwieć. Pam. fiz. XII. 
1 nH. 
ossaea DC. 

kościan Ukazi. 96. 
osteospermum L. 

kościanik Wódz. chód. III. 
366. 

koBciarek Kat. med. I. 25. 

— Przytoczone w Ukaztcielu 
imiękościeneczka wcale 
tu nie należy. 



ostericum Hoff. — starodub, 
starodub Berd. flo. kra. 162; 

Szafar. flo. poz. 102. 
nadbagnica Andrze. flo. ukra. 
25. 
ostrya (Micheli) Scop. 

chmielograb Andrze. Bess. 440* 
os)rrideae » santalaceae. 
osyris L. 

ozyra Pom. Dyk. III. 39. 
oskublin Ukazi. 96. 
otanthera BI. 

uchogłów Czerw. 3112. 
otanthus Link. 

obłod Ukazi. 96. 
othonna L. 

othonna Czarto. raysl. 27. 
Ottona Wódz. chód. III. 563. 
otona Wódz. IIL 410. 
żółkiet Ukazi. 96. 
otthia. 

otoczka Błoń. Pani. fiz, XIV. 
93. 
ouYirandra Thon. 

ouvirandra Czerw. 344. 
uwirandra Encyk. XXVIL 
878. 
*oxalideae — szczawikotoate, 
szcza wiko watę Chałub. bot tab. 
X. 651 (pospolicie); Czerw, 
2646. 
szczawiowate Hałat. pocz. 191. 
Bzczawiki Jastrzęb. klucz. 44. 
szczawikowe Jastrzęb. hist. nat. 
619. 
oxalis L. — szczawtk, 
szczawik Kluk Dyk. IL 161 
(pospolicie); Waga flo. pol. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROÓLIN. 



389 



1.706; Berd. flo.kra. 113; 

Czerw. 2647; Szafar. flo. 

poz. 111; Berd. flo. tat. 

126. 
kwaónica Jun. flo. litew. 141; 

J. Jan. flo. Lit. 187; An- 

drze. flo. ukra. 44. 
szczawik zajęczy Pamp. flo. 

tre. 29. 
kwasnik Kat. ant. II. 11. 
«zczaw Wiśl. słów. 617. 
szczawnik Łom. bot. 290. 
' *— Ukaziciel przy tacza jeszcze 

zajęczy szczaw imię 

tylko gatunkowe. 
oxyanthus DC. 

kwaśnik Pom. Dyk. III. 42. 
kwasniak Kat. med. III. 40. 
oxybaphu8 Vahl. 

kwaśny korzeń Pom. Dyk. III. 

42. 
kislina Ukazi. 96. 
cxycoccus (Tourn.) Pers. — ió- 

ramna, 
Żórawina Jun. flo. litew. 118 

(często); Waga flo. pol. 1. 620. 
. kamionka Zawadź, flo. Iwo. 

191. 
żurawina Czerw. 1746; An- 

drze. ukra. 39. 
Żórawina Skob. Krem. 444. 
klukwa Andrze. flo. ukra. 39. 
żóraw Łap. Pam. fiz. I. 192. 
oxylobiuni Andr. 

oksylobium Wódz. chód. III. 

361. 
oksylobia Pom. Dyk. III. 43. 
szubla Ukazi. 96. 



oxypetalum R. Br. 

zaostrka Czerw. War. 181. 
oxyria Hill. — szcsawuSr. 
szczawiór Czerw. 1140 (i tak 

samo w indeksie), 
szczawiór Czerw. War. 113 

(i tak samo w indeksie), 
górzyszczaw Waga hist. roś. 

II. 214. 
szczawek Berd. flo. tat. 580. 
oxytropi8 DC. — ostrołódka. 
ostrołódka Jun. flo. litew. 219; 

Andrze. flo. ukra. 73. . 
chorągiewnik Szafar. flo. poz. 

124. 
dzióbiel Czerw. War. 408; 
Berd. flo. tat. 150. 
oxyura Lindl. 

odroczyn Ukazi. 96. 
ozothamnus R. Br. 

wonidar Czerw. War. 147. 
ozcthallia Ktz. 

pęcherzyca Czerw. 115. 



P. 

pachira Aubl. 

utucza Czerw. 2700. 
parchy dendr on Ha w. 

Bocza Czerw. 562. 
pachylepis Less. 

tężyłusk Czerw. War. 161. 
pachyma Fr. 

olbrzymak Czerw. 22. 
pachyphytum KI. 

mięsiel Czerw. War. 274. 
pachypleurum = neogaya. 



am 



JÓzEP ROSTAFIŃSKI. 



pachypodiutn Webb. 

iłatrzoncz- Czerw. War. 800. 
pachy rfat2U9 Ricb. 

kłębiftn Ukazi. %; Caerw. 

pachysandFa McEx. 

pachisandra Wódz. III. 674. 
rostoka Ukazi. 96. 
pacourina Aubl. 

kakrzyn Ukazi. 97; Czerw. 
r776. 
pedus Ł. 

korcipka Wódz. VI. ind. gen. 
ozeremebn Czerw. ogół. 24. 
paederia L. 

danajda Wódz. IV. 42&. 
krucha jagoda Pom. dyk. III. 

44. 
obrzydla<jha Ukazi. 97. 
trzeszczka Czerw. 2012. 
paederieae. 

trzeszczkowe Czerw. 2012. 
paederota Ł. 

dobrzynek Ukazi. 97; Czerw. 

1419. 

paeonia (Tourn.) L. — piwonia, 

piwonia Kluk Dyk. II. 162 

( pospolicie) ; J J un. flb. Lit 

215; Czerw. 2801; Andrze. 

flo. ukra 49. 

piwowonia Wódz. dzień. IV. 

wstęp verso. 
bujan Ukazi. 97. 
piwonka Langie ogród. 176. 
paeonieae. 

piwonjowe Chahib. bot. 651; 
Czerw. 2298. 
pakenscnia « parkinsonia. 



palafoxia Lag. 

łuszczypuch Czerw. War. 127. 
palava Cav. 

palawia Jank. kwiat. ogro. 251. 

palicourea Aubl. 

przechluba UkazL 97. 
wyczystka Czerw. 1997. 

paliurus (Tourn.) Juss. 

dwukolczak Andrze. Bess. 440. 

guzikowe drzewo Leaoiew. 
ogro. 433. UkazieUl fał- 
szywie cytuje drzewo 
guzikowe. 

bodzieuiec Ukazi. 97. 

hakowiec Czerw. 3489. 

palmae — palmy, 

palmowe Szub. nai. 22. 
palmy Wódz. III. 141 (pespor 

licie); Czerw. 417. 
palmowe drzewa Motty. flo. 

poz. 53. 
palmowate Hałat. poess. 196. 
palmella Ag. 

palmella Czerw. 92. 

pałudella Ehrh. 

mszar Btoó. Pam. fiz. IK. 
211. 
panax L. 

stosił Wódz. chód. III. 376; 

(pospolicie), 
panaks Estrei. Kat. 4. 
wszcchlek Czerw. 2202. 

pancratium L. 

morska lilia Wódz. chód. III. 

367. 
lilia morska Wódz. chód. III. 

377. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



3»l 



pankracium Wódz. chód. III. 

380. 
sił^okwiat Andrze. Beas. 440. 
lilia afrykańska Estrei. I. Cen. 4. 
pankracya Lesniew. ogro. 288. 
tchłiu Dkazi. 97; Czerw.. 647. 
cebulDia Knt ant. IL 11. 
^pandaneae. 

pochutaikowate Cliałab. bot. 
tab. III. 595; Czerw. 383. 
pnndanowate Berd. bot. 160. 
pandanus L. fil. 

pandan Pom. Dyk. IIL 44. 
pochtttnik Chałub*. bot 506; 
Czerw. 384. 
pandorina Bory. 

gromadnicar Roataf. śluz. 317. 
paniceae Kunth. 

proaowe Czerw. 281. 
panicucn (Toum.) L. — praso, 
ber Świt. Mag. War. II. 204. 
proso Kluk Dyk. II. 163 (po- 
spolicie); J. Jun. flo. Lit. 
39; Waga flo. pol. I. 250; 
Czerw. 281; Berd. flo. kra. 
372; Szafar. flo. poz. 90; 
Andrze. flo. ukra. 7. 
pankea Oerst. 

panka Pom. Dyk. III. 47. 
pannaria. 

łu.szczkówka Błoń. Pam. fiz. 
X. 164. 
pannarieae. 

luszczkówkowate Błoń. Pam. 
fiz. X. 164. 
pąnus Fr. 

bedlka Błoń. Para. fiz. VIII. 
88. 



pai^eria M5ucbv 

pancerka. Czerw. 1328. 
papaver (Tourn.) Li — mak. 
inak Kluk Dyk. II. 166 (po- 
spolicie); J. Jun. flo. Lit. 
212; Waga flo. pol. II. 2. 
Berd. flo. kra. 68; Sza£ar. 
flo. poa. 114; Czerw. 2373; 
Andrze. flo. ukra. 48; Berd. 
flo. tat. 25. 
maczek Wódz. II. 473. 

* papavera€eae — maJcowate, 

maki Wódz. II. 471. 
makowe Wierzb, bot. 168. 
makowato Chahib. bot. tab. 
VIIL 650 (pospolicie); 
Czerw. 2366. 
piqpavereae. 

makowe Czerw. 2365. 
papaveriflorae. 

makokwiatowe Jastrzęb. klucz. 
11. 
papa3ra (Toum.) Juss. 

melonowiec Waga hist. rosi. 

n. 185. 
melonowiec Waga hist. rośI. 
III. 115. 

* papayaceae. 

figowcowate Chałub. bot. tab. 

V. 614. 
melonowcowate Czerw. 1041. 
melanówcowate Waga hist. roś. 

II. 184. 
♦papilionaceae— motylkowate, 
groszkowe Szub. nas. 22. 
motylkowate Motty flo. poz. 

56 (pospolicie) ; Czerw. 32H2. 
motylkowe Pisul. gro. 238. 



392 



JÓZEF* ROSTAFIŃSKI. 



strąkowc Waga flo pol. I. 104. 
łupinowe Hałat. bot. 122. 
akacyowate Encyk. roi. II. 

172 
groszkowate Łap. Pam. fiz. V. 

198. 
papyrus Willd. 

papier. Andrze. Bess. 440. 
prapapier. Czerw. 396. 
papier nilowy Podym. bot. II. 

76. 
papyrus Podym. bot. II. 75. 
parapetalifera Wendl. 

wonny krzew Wódz. III. 627. 
pardanthus Ker. 

miechrzyszata Ukazi. 97. 
pstrotka Czerw. 679. 
pstrocień Czerw. War. 470, 

gdzie tak sprostowano imię 

pstrotka podane na str. 

48. 
parideae. 

jednojagodowe Czerw. 691. 
czworolistowe Waga hist. roś. 

II. 55. 
parietales. 

ścienne Czerw. War. 305. 
parietaria (Tourn.) L. — po- 
murnik, 
pomurne ziele Kluk Dyk. II. 

168. 
pomurnik Jun. flo. W. X. L. 

504 (pospolicie); J. Jun. 

flo. Lit. 421; Waga flo. 

pol. I. 331; Czerw. 923; 

Berd. flo. kra. 308; Szafar. 

flo. poz. 95; Andrze. flo. 

ukra. 13 i 88. 



ziele pomurne Lewart. hist. 

nat. 195. 
pomórnik Jastrzęb. hist. nat. 

482. 
paris (Rupp.) L. — czworoltst 
jedna jagoda Klak Dyk. II. 

168. 
pary 8 Jun. flo. W. X. L. 229. 
czworolist Jun. flo. litew. 121 

(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 

165; Waga flo. pol. I. 640; 

Berd. flo. kra. 344; Szafar. 

flo. poz. 108; Andrze. flo. 

ukra. 39; Berd. flo. tat. 677. 
jednojagodnik Zawadź, flo. Iwo. 

182. 
wilczypieprz Pokor. bot. 28. 
jednojagoda Czerw. .591. 
jagoda Rzepec. bot. 197. 
czterolist Karo. Para. fiz. I. 

218. 
czteroliśó Karo. Pam. fiz. III. 

295. 

— Ukaztctel cytuje tu jeszcze 
wilczy pieprz ale to 
jest nazwa z botaniki Klu- 
ka w której są same tyl- 
ko gatunkowe imiona. 

paritium St. Hil. 

niedoślaz Czerw. War. 342. 

parkeriaceae. 

park ery o we Czerw. 228. 

parkia R. Br. 

wielibrza Ukazi. 97; Czerw. 
3408. 

parkinsonia (Plum.) L. 

parkinsonia Wódz. IV- 427* 



RŁOWMIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



39H 



pakensonia Kat. med. III. 41 ; 
bo tak przekręcono też i ła- 
cińską nazwę tego rodzaju. 

kolczyniec Ukazi. 97; Czerw. 
3371. 
parkinsoniae » caesalpinieae. 
parmelia Ach. 

tarczownik J. Jun. flo. Lit. 487. 

porost Pamp. flo. tre. 68. 

tarczownica Czerw. 128 (czę- 
sto); Szafar. flo. poz. 137. 

porost platany Lewart. hist. 
nat. 304. 
parmeliaceae. 

tarczownicowe Czerw. 128. 

tarczownicowate Błoń. Pam. 
fiz. IX. 96. 
parnasia (Tourn.) L. — dziemą- 
ciomik. 

dziewięciornik Kluk Dyk. II. 
169 (pospolicie); J. Jun. 
flo. Lit. 131; Waga flo. 
pol. I. 540; Berd. flo. kra. 
90; Szafar. flo. poz. 104; 
Czerw. 2806; Andrze. flo. 
akra. 32. 

parnasya Wierzb, bot. 99. 

dzie wieczornik? Motty flo. poz. 
71. 

dziewięciornik Ciserw. ogól. 
355; Berd. flo. tat. 72. 

— Dziewięciernik przy- 
toczony w nocie Ukaziciela^ 
tu nie należy i nie jest na- 
zwą rodzajową, 
pamassieae. 

dziewięciernikowate Czerw. 
2805. 



dziewięciornikowate Waga hist. 
roś. II. 485. 
parochetus Ham. 

palnik Ukazi. 98 
paronychia (Tourn.) Juss. — pa- 
znokelca. 
zanokcica Andrze. Bess. 440. 
zapartnica Ukazi. 98. 
paznokcica A ndrze. flo. ukra. 2 i . 
^ Ukaztctel przytacza w no- 
cie imię zanogcica któ- 
re tu przez żadnego autora 
nie było użyte. 
* paronychiaceae — paznokcico- 
watę. 
gozdzieuce Wierzb, bot. 172. 
czerwcowe Pisul. gro. 205. 
gwożdzieńcowate Chałub. bot. 

tab. Vn. 641. 
zapartnicowate Berd. flo. kra. 

150. 
połonicznikowate Karo. Pani. 

fiz. I. 246. 
zaparstnicuwate Błoń. Pam. 
fiz. XIIL 145. 
paronychieae. 

zapartnicowe Czerw. War. 329. 
paropsia Nor. 

jadłoeznia Ukazi. 98; Czerw, 
1045. 
paropsieae. 

jadloczniowe Czerw. 1045. 
parrya R. Br. 

parayka Wit. świat. II. 12. 
parthenium L. 

roślimianek Ukazi. 98 ; Czerw. 
1826. 
paspalum L. 



394 



JÓZRF SOSTAFIŃdKI. 



włoć Ukazi. 98. 

passerina (Trag.) L. — uorzosdwka, 
wróblo wka Wódz. diod. IIL 

387. 
ptasia gfcwa Pom. Dyk. UL 

48. 
Wróblik J. Jun. flo. Lit. 162 

(często); Cierw. 1106. 
wrzosówka Waga flo. poL I. 

627 (ezęsto). 
pomiotnik Ukazi. 98; Berd. 

flo. kra 301. 

passiflora L. 

męczeniuca Kluk Dyk. IL 

170 (pospolicie); Czerw. 

1046. 
kwiat męki pańskiej Wódz. 

chód. III 368. 

grenadylla Siemiąt. ogro. 149. 
kwiat męki Siemiąt. ogro. 149. 
męczenica Kat. Strum. 28 

(Często). 
passy flora Wierzb, bot. 175. 
męczennica Waga hist. roś. 

II. 690. 
passiflora Berd. bot. 256. 
grenadina Niewiad. obraz. 13. 
pasyflora Rostaf. bot. 92. 28. 

* passifloraceae. 

passyflory Wierzb, bot. 175. 
męczennicowe Pisol. gro. 219. 
męczennicowate Chałub. bot. 
tab. XI. 663. 

męczennicowate Chalub. bot. 

674; Czerw. 1013. 
męczennicowate Waga hist. roś. 

II. 688. 



męcaenniee Waga hist. roś. 
III. 14. 

passiflory Jastrzęb. hist. nat. 
605. 
passifloreae. 

męeiennicowe Cierw. 104^. 
pastinaca L. — pasternak* 

pasternak Khik Dyk. IL 170 
(pospolieie); J. Jun. flo. 
Lit 122; Waga flo. poL 
I. 524; Berd. flo. kra. 164; 
Czerw. 2167; Szafar. flo. 
poz. 102; Andrze flo. akra. 
27; Berd. flo. Ut. 253. 

^ Wyźycki ma wprawdBda 
(Ger. Wyż. 11. 96) Ptoti- 
naea Anethum nazwane 
kopr pospolity, ale k o p r 
nie jest ta nazwą rodza- 
jowa bo* poprzednio (1. c. 
p. 93) rodzaj Pastinaca 
nazwany jest — pasterna- 
kiem, 
patagonula L. 

wielawnica Ukazi. 98. 
patellaria Hoffm. 

czasznik J. Jan. flo. Lit. 482. 
patersonia B. Br. 

patersonia Kat. me.d. III. 41. 

przemkla Czerw, War. 48. 
paullinia L. 

paalinia Czerw. ogól. I. 15. 

osmęta Ukazi. 98; Czerw. 2468. 
paulownia S et Z. 

pawłównia Ukazi. 98. 

paulownia Kat. ant. I. 19. 

pawłownia Czerw. War. 229. 

carówna O pielęg. kwiat. 56. 



SŁOWNIK RODZAJ W ROŚLIN. 



39^ 



pavetta L. 
siwokrsyn Ukazi. ^8; Czerw. 

2005. 
zieliziarn Czerw. War. 172. 
pavia Poir. 

kasztańczak Czerw. 3506. 
pavonia L. 

pawieniec Wódz. III. 486; 

Czerw. 2673. 
pawonia Estrei. I. Cen. 4. 
pagdllus Fr. 

świnka Czerw. 58. 
poBiarnik Kwieć. Paro^ fio. 
XIV. 32. 
pectis L. 

uględek Ukazi. 98. 
*pedaliaceae. 

pedaliny Wierzb, bot. 164, 
kosierkowate Chałub. bot. tab. 

XIII. 686. 
połapkowate Czerw. 1445. 
pedaUum L. 

kosierka Ukazi*. 98. 
połapka Czerw. 1448. 
pediastrusn Mey. 

gwiazdoszek Rostaf. Fam-. A- 

kad. II. 151. 
gwiazdnica Rostaf. bot. wyż. 
15. 
pedicularineae » rhinantha- 

ceae. 
pedicularis (Tourn.) L. — gnu 
do8z, 
gnidoBz Kluk Dyk. II. 171 
(pospolicie); J. Jun. iio. 
Lit. 249; Waga flo. pol. 
II. 115; Berd. flo. kra. 
261; Szafar. flo. poz. 118; 



Czerw. 1423; Andrze. flo. 
akra. 56; Berd. flo. tat.. 
508. 

wszak Adam. flo. poz. 27. 
pedilanthus Neck. 

trzewicznia Czerw. 949. 
peganum L. — poganek. 

rutewnik Pom. Dyk. III. 56. 

ruta Wódz. II. 526. 

hojnorostka Andrze. Bess. 410;. 
Czerw. 3839. 

chojnorostka Czerw. War. 361. 

poganek Andrze. flo. ukra. 44* 

— Ukatncfel przytacza w no- 
cie różne formy imienia 
hojnorostka z któryob ża* 
dnej nikt nie użył juko- 
nazwy rodzajowej, 
pelargonium L'flór. 

czapli nosek Wódz. chód. HI. 
389. 

bocianie noski Siemiat. ogrodu 
84. 

geranima Strum. Kat. 29. 

czaple noski Strum. Kat. 29. 

nosek Wódz. V. 223. 

źórawi dziobek Pom. dyk. III. 

57. 

bodziszek Kat. niedz. I. 
pelargonia Strum. rocz. 67 (czę- 
sto). 
ezaplinos Kat. med. I. 26. 
żórawi dzióbek Pamp. flo. trem. 

45. 
geranium Ney kwiat. 31. 
żurawi nos Ney kwiat. 1 52. 
żórawi nosek Radwan, ogród. 

74. 



S96 



JÓZU* ROSTAFIŃSKI. 



muszkatel Ukazi. 98 (często), 
dziób żórawi Hałat. bot. 121. 
pelargoniuin Wińl. hiat nat. III. 

48S. 
strojna Czerw. 2630. 
muszkatela Encyk. XIX. 97. 
źorawi dziób Langie ogród. 

181. 
gerania Ecyk. IX. 799. 
peliosanthes Andr. 

peliosanthes Wódz. UL 176. 
zielonatka Ukazi. 98. 
pellia Radd. 

pleszaoka Błoń. Pam. fiz. YIII. 
193. 
•peltandra Rafi. 

tarczeń Czerw. 365. 
peltaria (Jacq.) L. 

szybownica Pom. dyk. III. 70. 
. teszlik Ukazi. 98. 
peltidea = peltigera. 
peltigera Willd. 

tarczowiec Andi^ze. Bess. 440. 
pawęźnica J. Jun. flo. Lit. 496 

(pospolicie), 
powęznica Wierzb, bot. 166. 
. pawęźnica Czerw. 13!. 

pawęźnica? Wąsów. farm. 86. 
peltideaceae. 

pawężnicowe Błoń. Pam. tiz. 

VIII. 100. 
pawęźnicowate Błoń. Pam. fiz. 
X. 163. 
pemphis Forst. 

dotrawa Ukazi. 98. 
penaea L. 

klejownica Pom. dyk. III. 71; 
Czerw. 1113. 



• 



peneaceae. 
klejownicowate Chałub. bot. 
tab. VLH32; Czerw. 1112. 
penęantheae. 

skąpo okrywowe Missan. Pam. 
fiz. XIV. 101. 
penidllarią Willd. 

pędzeltiica Czerw. 286. 
pęzelnica Jarosz, gosp. 193. 
peniciUium Link. 

pędz.lak Czerw. 14; Szafar. 
flo. poz. 138. 
pennisetum. Pers. — roaplenica. 
rosplenica Ukazi. 99. 
piórkówka Czerw. 287. 
włośnica Ejsm. Pam. fiz. VIL 

103. 
rozplenica Jauk. kwiat. ogro. 
254. 
pentadesma Sabinę. 

pomawia Ukazi. 99. 
pentapetes L. 

pentapetes Wódz. cliod. III. 

370. 
pięciornik Pom. dyk. III. 72. 
pięciornik Wódz. cliod. III. 
493. 
pentaphyllum GUrtn. — pięcto- 
list, 
pięćlist Jan. flo. litew. 223; 
J. Jun. flo. Lit. 314; An- 
drze. flo. ukra. 71. 
pięciolist Waga flo. pol. II. 
290. 
pentas Benth. 

roskosznik Kat. ant. II. 12. 
piątak Czerw. War. 172. 
pentastemon » pentstemon. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROÓLIN 



397 



penthorum L. 

pentorum Wódz. III. 537. 
cierpło Ukazi. 99. 
pentlandia Herb. 

cisatka Czerw. War. 63. 
pentstemon MiUch. 

brodacz Pora. dyk. III. 72. 
penstemon Wódz. dzień. II. 

(kw. 8) 33. 
źółwik Kat. niedz. IL 19. 
dzwonnik Estrei. I. Cen. 5. 
brodaczek Kat. med. III. 42. 
wąsatka Leśniew. ogro. 319. 
peperidia Rchb. 

pieprzec Czerw. 1086. 
peperomia R. et P. 

pleprznica Kat. med. I. 30. 
peperomia Czerw. ogól. 140. 
pief>rzówka Ukazi. 99; Czerw. 
1084. 
peplis L. — behłek. 

bebłek Kluk Dyk, II. 173 

(często) : Berd. flo. kra. 1 48 ; 

Szafar. flo. poz, 104; Berd. 

flo. tat. 207. 

rozsiad Jun. flo. litew. 101 

(bardzo c/,ę8to); J. Jun. flo. 

Lit. 150; Wajca flo. pol. I. 

588. Andrze. flo. ukra. 83. 

mleczne ziele Pamp. flo. tre. 22. 

pepo Monch. 

dynia Czerw. ogól. 382. 
dyniak .Wit. hist. nat. 114. 
peponiferae. 

dynionośne Czerw. War. 310. 
perdicium L. 

drobica Ukazi. 99. 
perenospora ^ peronospora. 



perenosporeae =« peronospo- 

reae. 
pereskia (Plum.) Mili. 

kakt z liściem Kat. med. I. 6. 
drzewidło Ukazi. 99; Czerw.. 

3017. 
kaktus drzewiasty Berg. 
kakt. 118. 
pergularia L. 

pergularia Kat. Strum. 29. 
wspin Ukazi. 99. 
perichaena Fr. 

dorzutka Kostaf. sIuz. 7. 
perichaenaceae. 

dorzuikowate Rostaf. śluz. 29 k 
pericorollie. 

kołozawiązkowe Hałat. pocz. 
187. 
periconia Pera. 

łyst Ukazi. 99. 
perilla L. 

pachnotka Czerw. War. 187^ 
periploca (Tuurn.) L. 

lesue wino Wódz. chód. I. 322. 
Tak nazwano sam rodzaj.- 
jedwabne wino Wódz. I. 322.. 
Tak nazwano rodzaj, wy- 
liczając gatunek, 
wino syryjskie Strum. Kat 29. 
obojnik (z rosyjskiego) Wódz. 

I. 317. 
obwoina Andrze. Bess. 440. 
peryploka Wódz. dzień. IL 28. 
periploka Wódz. dzień. III. 

295. 
obwojnik Kat. med. I. 31; 

Czerw. 1653. 
obwójnia Wagahist. roś. II. 368^. 



398 



JÓZEF ftOSTAFlŃSKl. 



obwóinik Waga hist. ros. III. 
115. 
periploceae. 

obwojnikowe Czerw. 1653. 
peńptera DC. 

syda Wódz. dzień. I. 825. 
peńsporiaceae. 

maczkowe Btoń. Pain. fiz. 
' VIII. 9;^. 

macziuHkowate Błoń. Pani. fiz. 
'ix 92. 
peristeria Hook. 

wstawka Czerw. War. 66. 
peristrophe Nees. 

wywrotka Czerw. War, 238. 
peristylis BI. 

podkolau Łap. Fam. fiz. III. 
209. 
pemettya Oaud. 

jagodna Czerw. War. 256. 
peronospora Cord. 

znrazik Waga bist. r^^s. III. 39. 

zgnilec Rzopec. Lot. 232. 

wroślik Błoń. Pani. fiz. X. 141. 

wrośl Błoń, Pawi. fiz XIV. 66. 
peronosporaceae. 

wroftlowate Błoń. Pam. fiz. IX. 
68. 
peronosporeae. 

zara/ikowate Rostaf. ślaz. 317. 

płodni ki Rostaf. Rozpr. Akad. 
III. 140. 

wrośle Rostaf. bot. wyż. 28. 
perotis Ait. 

zbywiec Czerw. 328. 
persea (Plum.) Gftrtn. f. 

smaczliwkaUkazi. 99 (często); 
Czerw. 1131. 



sroaczlin Czerw. War. 116. 
sasafrzati Hueck. bot. 75. 
persica To urn. — brzoslewinia, 
brzoskwinia Czerw. ogól. 199 
(pospolicie); Czerw. 3211. 
personatae W znaczeniu rzędu 
albo grupy wyższej od ro- 
dziny, 
poczwarowate Motty flo. poz, 

57. 
poczwaro we Czerw. War. 221. 
paszczykowate Rzepec. bot. 
103. 
personatae = scrophularineae. 
persoonia Sm. 

persoonia Wódz. chód. III. 378. 
personia Kat. med. III. 42. 
zinojnik Ukazi. 99. 
pertusaiia DC. 

otwornica Czerw. 120 (często). 
pertusariaceae. 

otwornice Jastnsęb. klacz. 50, 
gdzie tak sprostowano imię 
twornice podane na str. 
16. 
otwomicowe Błoń. Pam. fiz. 

VIII. 101. 
otwoi*nicowate Błoń. Pam. fiz. 
X. 165. 
perviUea Dcne. 

pachnotka Ukazi. 99. 
petalantae. 

płatczaste Czerw. War. 247. 
petasites (Tourn.) Giirtn. — i»- 
fiąinik, 
łepieżnik Dem. flo. łek. 188. 
lepieżnik Ukazi. 99. 
lepiężnik Oserw. 1792 (CEC- 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



399 



8to); Berd. fio. kra. 181; 
Szafar. flo. poz. 127; Berd. 
flo. tat. 299. 
careiele Andrze. flo. nkra. 79. 
car zi<»le Rzepec. bot. 127. 
czarziele Karo Pam. fiz. 1. 231. 
«— Ukaziciel przytacza tu w no- 
cie różne imiona roślin, 
których autorowie używa- 
li jako nazw gatunko- 
wych . 
petesia P. Br. 

wiarzemlina Ukazi. 99. 
petilium L. 

korona Czerw. 519. 
petivena (Plum.) L. 

petiveria Wódz. III. 267. 
petiwerya Estrei. I. Cen. 5. 
rzechliu Ukazi. 99; Czerw. 
1166. 
petraea L 

pietrawa Ukazi. 99. 
petrocallis R. Br. — aanokciczka, 
skalistrój Czerw. War. 298. 
zanokcic^^ka Berd. flo. tat. 61. 
petrocarya Schreb. 

śliworzesznia Ukazi. 99. 
śliwiara Czerw. 3228. 
— Ukaz! ciel przytacza w no- 
cie nazwę ś li worz ech, 
która nie jest imieniem ro- 
dzaj o wem. 
pctrophila R. Br. 

Brebrnica Kat. med. II. 35. 
petroselinum Koch. —pietruszka. 
pietraszka Andrze. Bess. 440 
(pospolicie); Waga flo. pol. 
I. 483. 



piotraszka Czerw. 2115. 

^ Ukaziciel przytacza w no- 
cie imię p i o t r u z i e 1 e, 
którego nikt jako rodzajo- 
wego nie użył. 

petunia Juss. 

petunia Leśniew. ogród. 315. 
zawieratka Ukazi. 99. 
tytunica Langie ogród. 182. 
zwiera! ka Langie ogród. ind. 

peucedaneae. 

goryszowe Berd. flo. tat. 251. 

peucedanum (Tourn.) L. — go- 

ry$z. 
wieprzyniecKIuk Dyk. II. 173. 
goryez Jun. flo. W. X. L. 183 

(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 

121; Waga flo. pol. 1.528; 

Berd. flo. kra. 163; Sza- 

far. flo. poz. 103; Andrze. 

flo. ukra. 26; Berd. flo. tat. 

251. Łapezyóskł (Pam. fiz 

I. 196) nagina to imię do 

żeńskiego rodzaj u . 
kmin koński Ney kwiat. 52. 
gorzysz Czerw. 2160. 
gorycz Drym. Pam. fiz. V. 57. 

— Ukaziciel fałszywie cytuje 
gorycznik, którego to 
imienia używano tylko ja< 
ko gatunkowej uazwy. 

peumus Pers. 

orcza Ukazi. 100. 

peziza Diii. 

bedika kubkowa Kluk Dyk. 

IL 174. 
kustrzebka Jun. flo. W. X. L. 



400 



JÓZRP ROSTAFIŃSKI. 



667 (pospolicie); J. Jun. flo. 

Lit. 549. 
dzwonek Pamp. flo tre. 70. 
kostrzebka Czerw. ogól. I. 12. 
czarecznik Łom. bot. 91. 
kubeczek Rostaf. bot. wyi. 25. 
pezizacei. 

kustrzebkowe Błoń. Pam. fiz. 

VIII. 92. 
kustrzcbkowate Błoń. Pam. fiz. 

IX. 90. 
phaca L. — nałęczt/k. 

moszenki Wódz. II. 596. 

nałęczyk Ukazi. 100 (często); 
Berd. flo. tat. 147. 
phacelia Jass. 

wiązanka Ukazi. 100. 
phacidiacei. 

łuszczeńcowate Błoń. Pam. fiz. 
IX. 89. 
phacidium Fr. 

soczewnik J. Jun. flo. Lit. 51 8. 
phaedranassa Herb. 

brzętka Czerw. War. 52. 
phaenocoma D. Don. 

niezmiennik Kat. med. I. 31. 

wezelnik? Kat. med. II. 35. 

węzelnik Kat. med. III. 42. 

miłowiecznia Ukazi. 1 00. 
phaeocarpus Mart. 

obłocznik Ukazi. 100. 
phaeodon. 

koiczak Błoń. Pam. fiz. X. 146. 
phaeophyceae. 

brunatnieć Rostaf. bot. wyż 17. 
phaeoporus. 

wrośniak Błoń. Pam. fiz. X. 
147. 



phaeosporeae. 

brunatnieć Rostaf. Rozpraw* 

Akad- IV. 204. 
ciemnittc Rostaf. bot. wyż. 19* 
phagnalon Cass. 

zakwap Czerw. War. 132, 
phajus Loar. 

nastorxec Ukazi. 100. 
nastorzec Czerw. War, 63. 
phalacraea DC. 

falakrea Jank. kwiat. 230. 
phalaenopsis BI. 

ćmotnik Czerw. War. 70. 
phalangium Ktb. — pafęcenioa. 
pajęcznica Jun. flo. litew. 104 
(pospolicie); Waga flo. poL 
I. 560. 
kosatki C/.erw. 570. 
phalarideae. 

myszybrowe Czerw. 27 L 
ostrzycowe Encyk. roi. V. 278. 
phalaris L. — mozga, 

mysi ber Kluk Dyk. IL 175. 
ber trzcinny Zapol. gosp. I. 

883. 
ber myszy Złipol. gosp. L 
384. — Formy myszy ber^ 
która cytuje w nocie Uka-- 
zŁciel^ nikt jako rodzajowej 
nazwy nie użył. 
łyska Pasterz 109. 
ostrzyca Jun. flo. W. X. L» 
109 (często); J. Jun. flo. 
Lit. 34 ; Andrze. flo ukra. 7. 
myszyber Motty flo. poz. 6& 
(często); Czerw. 276; Berd. 
flo. kra. 375; Berd. flo. tat. 
738. 



8LOWK1K m&WUkJÓW BOÓLIM. 



40t 



mosga Waga flo. pol. I. 188 
(ezQ8to); Saaf ar. flo. poz. 90. 

rogoż MetEg. bot. 66. 

morga Wiel. słów. 618. 

mozga Waga bisl. roa. II. 86. 

plewara Str^elee. goep. II. 86. 

kanarkowe ziele Jank. kwiat, 
ogro. 96 1 . 

phallaceae. 

sromotnikowe Błoń. Pam. fiz. 

VIII. 91. 
sromotnikowate Błoń. Pam. fiz. 

IX 88. 

płudloideae. 

prochówki Błoń. Pam. fiz. 

Vm. 91. 
Bromotniki Błoń. Ram. fiz. 

IX. 88. 

phallus Miohe. 

smardz Kluk Dyk. U. 176 

(częeto). 
amarż Pasterz 123. 
sromotnik J. Jun. flo. Lit. 549 

(bardzo częato); Czerw. 28, 

phanerogamae. 

jawnopłciowe Pław. slow. 175; 

Czerw. 268. 
jawnokwiatowe Karo Pam. fiz. 
III. 83. 

pharbttia Cboisy. 
jaskrzywój Czerw. Wai*. 210. 
powój Waga hist. roił. I. 156. 

pharus L. 

wąsawa Ukazi. 100. 
phaacaceae. 

brodkowe Błcń. Pam. fiz YIII. 
118. 



brodkowate Błoń. Pam. fia. X. 
189. 
pliascoideae. 

bródki Btoń. Pam. in. IX. HO. 
phaacum Ł. 

meob brodaty Eink Dyk. II. 
177. 

biodek Jan. fio. W. X. L. 524; 
J. Jun. flo. Lit. 439; Czerw. 
171. 

mech Struro. ogród. 8A&. 

pfoniwo Ukazi. 100. 
phaseolus L. — fasola. 

fasola KIttk Dyk. II. 178 (po* 
spolicie); J. Jim. io. Lit 
304; Waga flo. pd.U. 948; 
Czerw. 3330. 

faaeola Zielin. prak. ogro. 141. 

groch biały Motty flo. poz. 49. 

fazoła Ney kwiat 29. 

«- Uhcusiciel pnytacaa tu je- 
•aose Ba«tępajaoe imiona: 
saablak, ^rooh wło- 
ski, groeh tareoki, 
bób turecki, wszystko 
nazwy, których nikt nigdy 
jako rodzajowych imion nie 
użył. 

«- UkcuficM przytacza w no- 
cie różne dawne formy wy- 
razu fasola, które nie by- 
ły przez nikogo użyte jako 
nazwy rodzajowe. 
phogopteria Wett. — aachyłka. 

zachyłka Czerw. War. 3. 

paprotka Łap. Pam. Hz. IV* 
192. 

paproó Błoń. Pam. fiz.XlI. 131. 



Itoteiyały do hlit. Jfs. poU. i dialektologii. Tom I. 



26 



402 



JÓZBF ROSTAFIŃSKI. 



phelipaea Desf. — skae^i, 
skaza Ukazi. 101; Czrrw. 
1 453. 
phellandńum L. — giersz. 
koński koper Klukdyk.II. 179. 
giersz Jun. flo. W. X. L. 192. 
gierz Strum. ogród. I. 380. 
koński kopr Hag. flo. pra. I. 

286. 
koper koński Lewart. hist. nat. 

200. 
koper wodny JasŁrzęb. hist. 
nat. 509. 
phelypaea -» phelipaea. 
pheosporeae. 

brunatnice RostaŁ Fam. Akad. 
II. 152. 
^ philadelphaceae — jaśminko- 
watę, 
jaśminowate Chałab. boi. tab. 

XI. 663. 
jazrainowate Hałat. poez. 192. 
cybasznikowate Czerw. 2995. 
jaśmińeowate Waga hist. roś. 
II. 705. 
philadelphus L. — jaśminek, 
syrynga Czarto. myś. 8. 
jazmiii Strum. Kat. 29. 
cybusznik Wódz. I. 319 (naj- 
częściej); Czerw. 2996. 
jasniinek Kat. niedz. III. 
Jaźminck J. Jun. flo. Lit. 195. 
jasminek Estrei. I. Cen. 6. 
drzewo lulkowe Pamp. flo. 

tre. 31. 
jaśmin ogrodowy Leśniew. 

ogród. 398. 
jaśminowiec Czerw ogól. 754, 



I gdzie tak sprosjtpwano uży- 

i wany w tekście (I. c. 188) 

cybusznik. 
jaźmin Ney kwiat. .44. 
jaśmin Giżyc, ogród. 289. 
jaśmin Biern. ogr. VII. 13. 
dziki jaśmin Wit. świat. I. 8. 
filadelf Jastrzęb. lii^tt. nat. 510. 
jaśni iniec Waga hi^t. roś. II. 
707. 
philibertia H. B. K. 

opłotnia Czerw. War. 181. 
phillyrea L. 

filliiea Wódz. chód. III. 407. 
filirea Slrum. Kat. 29. 
filarya Andrze. Bess. 440. 
olejnica Kat. med. III. 42. 
trzemcha Ukazi. 101; Czerw. 
1677. 
philodendron Schott 
watra Ukazi. 101. 
zdrzewło Czerw. 367. 
filodendron Jank. kwiat. 131. 
zdrzęsło Kat. Józef 5. 
philonotis Brid. 

bagniak Błoń. Pam. tiz. VIII. 

114. 
bagnak Kwieó. Pam. fiz. XII. 
153. 
philoxerus K. Br. 

suszy czka Czerw. 1 188. 
philidrum Banks. 

wodzicha Czerw. War. 31. 
phlebia Fr. 

żylak Błoń. Pam. fiz. XIV. 72. 
phleum L. — brzanka, 

brzanka Kluk Dyk. II. 180 
(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 



SŁOWNIK KODSSAJfóW ROŚLIN. 



403 



80; Waga flo. pol. I. 186; 
Czerw. 275; Berd. flo. kra. 
376; Szafar. flo. poz. 91 ; 
Andrze. flo. akra. 7 ; Beitl. 
flo. tat. 740. 

chabr Zapol. gosp. I. 383. 
witeczki Pasterz 109. 
brzonka Boguc. bot. 117. 
tymotka Kat. Woleń. 6. 

phlomis L. — iele£niak. 
phlomis Czarto. myś. 41. 
żabieniec Wódz. chód. II. 21 1 . 
zabieniec Szacfa. ogród. III. 

242. 
plomiennik Pom. dyk. III. 75. 
babiniec Strum. Kat. 29. 
bełmek J. Jun. flo. Lit. 244 

(najczęściej); Czerw. 1342. 

zabiniec Estrei. I. Cen. 5. 
' zabinek Estrei. II. Cen. 5. 
i^abinek Estrei. Kat. 4. 
płomiennik Kat. med. II. 35. 
żarnik Ukazi. 101. 
cbełraek Czerw. War.; 198. 
żeleźniak Andrże. flo. likrą. 5^. 

phlomostachys K Br. 

płomienna Czerw. War. 55: 

phlox L. 

floks Czarto. myś. 27. 
płomyk Wódz, chód. II. 212 
(pospolicie); J. Jun; flo. Lit. 
93. 
(dómyk Wódz. chód. II. 214. 
plomieńezyk Wódz. IV, 437. 

phoenix L^ 

daktylowe drzewo Kluk Dyk. 
II. 181. 



daktyl.Wodz. cbod. III. 371 

(pospolicie), 
daktylowa palma- Pom. dyk. 
UL 78. 
.daktylowiec Czerw; ogól. 443 

(często); Czerw. 449. 
* palmiida]LtylowaPiBal.pop.73. 
drzewo daktylowe Łewart. hist. 

nat. 275. 
palma Kat. ant. II. 12. 
' daktylec Skob. Kriem. 468. 
^- Przytoczona w Ukasicielu 
nazwa palmowe drze- 
wo nie byU nigdy użyta 
jako rodzajowa. . 
phoenixopus Endl. 

sałata Ejsm. Pam. fiz. V. 1 10. 
przenęt Drym. Pam. fiz. VII. 
74.' 
phoUdota .Liodl. 

łnszczatka Czerw. 729. .! 
babia Czerw. War. 59. 
pholiota Fr; 
łuszczak Błoń. Pum. tiz>IX. 83. 
łuskw»ak Błoń.. Pam. fiz, X. 
152. 
phormium .Forst, , :. 

len australny Wod^. chód. III. 

405. '•: .: .: : 

formia Kus^ń. fun. 444. 
len właściwy Wodż. ly. 438. 
złotogłóv^ Kat. med. I. 3 U 
długielno Ukazi. 101, 
tęgoąz Czerw. 527 (często).; 
len nowozelandzki Witij świat. 

316. 
photinia Lindl. 

głogównik Kat. med. III. 42. 

26* 



404 



j68bv B08VAnŃa». 



fłogowniea Estrei. Kat. 4. 
głogownik Ukąsi. łOl. 
ph«ta(gfnydkKx> Link. 

omar Broń. Pam. fisw VIII. 78. 
wielomar BłoA. Ffti». fis. X. 

osłcHMk Bib4. Ptoi. is. Xiy . 67. 
pUragmiles Tvm. — ir0oAMK 

trzcina błotna Zawadź, flo. Iwo. 
26S. 

tneilia Ukazi. iOt (j^p^Kaie); 
Bwd. io. kfa. 966; Berd. 
fio. t«t. 751 • 

troeiniui Czeiw. 292. 

oczcret Aft^hrse; §». iik»a. 8. 

trzcina stawowa Kssaipw. hcŁ 
26a 

^n Uham&id pmz^^taaza m w no- 
cie wyraz trest s tak 
zwanej Matof YMboram^ 
któi^y te!A samefift jost uro- 
jony a prsez żadnego z na- 
szych pisarzy nie był aśy-^ 
ty awi jako im^ sodaagowe 
am juko gat«mkowe. 
phryma L. 

obłusta Ukazi. 101. 
phfynlum Wilłd. 

fryna Kat. med. III. 42. 

sitr^ Ukazi. 101. 
phyćeUa Łindh 

barwotlina Ukazi. łOi. 
phycoideae^ 

nM>r3zczyny pomire J. Jiiflu flo. 
Ł>t. 499. 
phycomycetes. 

grzyboglony Łom. bot 8A. 

pleśmaki Kudeł, chorób. 30. 



plesaiowce Cbsloh. Pkim. fis. 

XII. I7a 

phygolina E. Mey. 

eiennia Czarw. War. 228. 
phylica L. 

fiKka Stram. Kat. 29. 

filica Kat med. I. 31. 

wr:ioiM>wBioa Uka^. łOl. 

fiiik Kąt. aat. I. 20^ 

wrzo8Ówni<sa Waga hial. rod. 
l\ 73a 
phyUąohora Nitaob. 

grudek Błoń. Pam. fiz. YIIL 
96. 
pkjrUaptinia Lćy. 

mącaec Błoń. Pam. fiz. IX. 93 » 
H^yllantheąe. 

liicłokwiatowe Czerw. lOUl. 
phyllanthus L. 

filantua Wódz, chód. III. 563. 

liściokwiat Wódz. III. 644; 
Czerw. 1002. 

liścio kwiat Wódz. VL ind. gen^ 

listkokwiat Estrei. Kat. 4. 

pomyślin Ukazi. 101. 

kwiatoliśó Kat. ant. I. 52; 
phyllaria Le Jol. 

włóknica Rostaf. Rozpr. Akad. 
IV. 206. 
phyllarthron DC. 

wstawoskrzydł Czerw. War. 
247. 
phyllis L. 

philia Wódz. chód. Ul. 408v. 

fyllis Wódz. III. 422. 

fillis Estrei. I. Cen. 5. 

boiytist Ukazi. 102. 
phyllobrya = bryinae.. 



8ŁOW1HK BODAAJÓW BOŚŁIN. 



405 



phyflocactus link. 

płaeta Ukaai. 102. 

skrzydlaty kaktus Berger kakt. 
86. 
phyUocIadiis L. C. Ricb. 

kokietnik Kat. ant. II. 34. 
* zliściec Wit. ówiat. I. 161. 
pfayllolohium Fisch. 

filolobinm Wódz. III. 618. 

jędrzybób Ukazi. 102. 
phyllopsorae. 

liściorosty Jastrzęb. klacz. 17. 
physalis Ł. — miechunka. 

physalis Ozarto. mys. 41. 

wisznia w pęcherzach Wódz. 
chód. II. 216. Tak nazwa- 
no sam rodzaj. Ukaeicid 
faiszywie cytuje wiśnia 
w pęcherzach. 

wisznia w pęiJierza Wódz. 
chód. II. 216. Tak nazwano 
rodzaj, nazywając gatunek. 

iriśnia w pęcherzu Szacfa. 
ogród. III. 244. 

iydowska wiśnia Pom. dyk. 
III. 79. 

garliczka Andrze. Bess. 440. 

miechunek J. Jun. flo. Lit. 95. 

żydoska wiśnia Rat. med. I. 
31. 

miechunki Sawicz. Pam. farm. 
kra. III. 172. 

Iydowska wisznia Estrei. II. 
Cen. 5. 

iydowskawisnia Estrei. Kat. 4. 

alkekengi Pisul. gro. 90. 

workowisń Czerw. ogól. 326. 
Ukaeieiel mylnie przytacza 



workowiśnia, a će 
myfaiie, to iego dowodzi 
indeks (p. 712). 

workowiśnia Metzg. bot. 62. 

mieebownioa Ukazi. 102. 

miediuwka Kat. ant. I. 20. 

miechunka Czerw. 1470; An- 
drze. flo. nkra. 18. 

miechówka Skob. Krem. 469. 

"— Uhaneid przytaoea jeszcze 
następujące rzekomo ro- 
dzajowe naewy: m ieehow- 
ka, pęcherzyca, psie 
wiśnie, które oflnaezaja 
tylko pewien gatunek, na- 
leżący do tego rodsajn, ale 
nie sam rodzaj. 

physaraceae. 

maworkowate Rostaf. śluz. 92. 
wapniakowe Bh>ń. Paro. fiz. 

VIII. 77. 

physarum Pers. 

purchatnica J. Jun. flo. Lit. 

554. 
maworek Rostaf. śluz. 7. 

physcia Fr. 

obrost Błoń. Paro. fiz. VIII. 99. 

physcomitrella Brid. 

osiadek Błoń. Pam. fiz. IX. 
218. 

physcomitriuoi Brid. 

ozarecznik Błoń. Pam. fiz. 

IX. 212. 
pęcherzowiec Kwieć. Paro. fiz. 

X. 99. 

physolobium HUgel. 

pękatka Czerw. War. 414. 



406 



JÓaSSP ROSTAFIŃSKr. 



physostegia Benth. 

odetka Czerw. War. 195. 
physostemon Mart. 

ziamoskręt Czerw. ogól. 754, 
gdzie tak sprostowano uży- 
te w tekście (p. 453) imię 
skjętek. 
physostigma Balf. 

wyroczyn Trapp. farm. I. 537. 

bobotrntka Waga hiat. roś. 
11.626 

kalabar Łom. bot. 308. 
phytelephas R. et P. 

słonirośla Uka^i. 102. 

słoniorosl Czerw. 387. 
phyteuma L. — zerwa. 

rapunkuł dziki Kluk Dyk. II. 
182. 

zerwa Jun. flo. W. X. Ł. 164 
(pospolicie); J. Jan. flo. Lit. 
97; Waga flo. pol. I. 412; 
Czerw. 1763; Berd. flo. kra. 
220; Szafar. flo. poz. 98; 
Andrze. flo. ukra. 19; Berd. 
flo. tat. 420. 

rapnnkuł Zawadź, flo. Iwo. 203- 

rozponka Metzg. bot. 51 et. 
ind. VIII. 
ph3rtocrene Wallr. 

Studnica Czerw. ogól. 229. 
phytolacca L. 

fitolakka Czarto. myśl. 27. 

alkiermes (często) ; Wódz. chód. 
II. 218. 

kermes Pora. Dyk. III. 80. 

alkermes Czerw. ogół. I. 13. 

szkarłatka Czerw. 1164 (czę- 
sto). 



szarłatka Htlckl. bot. 140. 
cnkrobarwiec Kwieć. Pam. fiz. 
XIV. 42. 

* phytolaccaceae. 

alkermesowate Chałub. bot. 

tab. VI. 6H. 
aikicrmisy Jastrzęb. klucz. 35. 
szkarłatkowate Czerw. 1163. 
alkiermesowate Berd. bot. 181. 

pieca Link. — świerk. 

świerk Demb. flo. lek. 211. 

świerk Berd. flo. kra. 322; 
Berd. flo. tat. 795. 

smerek Berd. flo. kra. 322. 
picnomon (Lobel) Adans. 

cierniostręt Ukazi. 102. 

ciernistręt Caerw. 1914. 

picraena Lindl. 

gorzknia Skob. Krem. 471. 
gorycznia Łom. bot. 284. 

picramnia Sw. 

gorzkoskór Waga hist. rośl. 
II. 528. 
picria Lour. 

żółcica Czerw. 1441. 

picridium Desf. 

wielkierz Ukazi. 102. 

picris L. — goryczel. 

gorycz Kluk Dyk. II. 182 

(często); J. Jan. flo. Lit. 

376; Andrze. flo. ukra. 76. 
gorysz Zawadź, flo. Iwo. 203. 
goryczel Waga flo. pol. II. 

478 (częato); Berd. flo. kra. 

208; Szafar. flo. poz, 127; 

Berd. flo. tat. 381. 
gorczyca Laurys. upraw. 74. 



SŁOWNIK RObZAjÓW ROŚLIN. 



407 



— Ukazictel cytuje jeszcze 
górzyc z i przytacza jako 
źródło JuDdziłła starszego. 
W rzeczywistości u tego 
autora rodzaj Płcris na- 
zwany jest gorycz (Jun. 
flo. W. X. L. 388). Wpra- 
wdzie w wyliczeniu gatun- 
ków położono g o r z y c z, 
ale to jest błąd druku, 
skoro nie tyl ko w regestrze 
położono gorycz i w dru- 
gim wydaniu (Jun. flo. li- 
tew. 2H4) posłużono się ta 
ostatnią nazwa, 
picrorłiiza Royle. 

gorezcz Czerw. War. 233. 
pilea Lindl. 

kapuszka Czerw. War. lOf). 
pileanthus Labill. 

wierzccholnik Ukazi. 102. 
pileati. 

kapeluszowe Czerw. 39. 
piloboleae. 

szronówkowate Chełch. Pam. 
fiz. XII. 173. 
pilobolus Tod. 

zrywka Rostaf. Pam. Akad. II. 

151. 
szronówka Now. Encyk. roi. 
III. 62. 
pilocarpus Yałil. 

potoslin Wąsów. farm. 279. 
pilocereus Lem. 

włosista gromnica Berger, kakt. 
66. 
pilogyne Schrad. 

włoskownica Jank. kwiat. 233. 



pilotrichum P. B. 

włosistka Wit. świat. I. 23L 
pilularia Yaili. — gałuszka, 
paprotnica Kluk Dyk. II. 183. 
gałuszka J. Jun. flo. Lit. 427. 
rozgubka Ukazi. 102. 
głószka Encyk. XIII. 652. 
kulecznica Łom. bot. 120. 
pimelea Banks. 

pimelea Wódz. III. 239. 
szklniak Kat. roed. II. 36. 
pęsta Ukazi. 102. 
szkliniak Kat. ant. II. 34. 
pimenta Lindl. 

korzennik Czerw. War. 383. 
pimpinella L. — btedrzemec. 
biedizeniec Kluk Dyk. II. 183 
(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 
1 10; Waga flo. pol. L 473; 
Czerw. 2126; Berd. flo. kra. 
158; Szafar. flo. poz. 102; 
Andrze* flo. ukra 24; Berd. 
flo. tat. 239. 
biedrzyniec Dziark. wybór. 45. 
biedzrzyniec Kasper, roi. II. 140. 
pickneya Rich. 

pinkneia Wódz. IV. 441. 
china Wódz. VI. ind. gen. 
pięknaja Ukazi. 102; Czerw. 
2030. 
pingnicula (Tourn.) L — tłusłosz. 
tłustosz Kluk Dyk. II. 185 
(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 
9; Waga flo. pol. I. 140; 
Berd. flo. kra. 282; Czerw. 
1284; Szafar. flo. poz. 87; 
Andrze. flo. ukra. 2; Berd. 
flo. tat. 550. 



408 



JÓBRF B0«VArfŃ8K». 



miasznik Poin. dyk. IH. 81« 

tłuścioflfl^ Demb. flo. lek. 97. 
^- CaerwiakowiAci fnyltiie 
dodaje (l.c. 1234): u dawnych 
kaptur, bo tak rodzaju4ego 
nikt nie nazywał tylko ce 
wien )ego gatunek, 
piimularia Ehrb. 

pławik Sypniew. Diat. 532. 

skrzyneczka Rostaf. bot. wyż. 
18. 
pinus (Toum.) L. — •o#fia. 

sosna Klak Dyk. II. 185 (po- 
spolicie); Waga flo. pol. 
II. 619; Berd. flo. kra. 321; 
Czerw. 838; Szafar. flo. poz. 
132; Andrze. flo. ukra.87; 
Berd. flo. tat. 791. 

stręczyna Zapol. gosp. II. 132. 

Jodła Zapol. gosp. II. 129; J. 
Jun. flo. Lit. 417. 

świerk Wódz. chód. I. 18. 

modrzew Wódz. chód. I. 77. 

świrk Wódz. chód. I. 77. 

kidra Wódz. ohod. I. 77. 

choina Wódz. chód. I. 3;}6. 

cedr Wódz. ohod. I. 844. 

swirk Wódz. chód. I. 351. 

świerk Giżyc, siedl. II. 188. 

— Ukaztcid przytacza jeszcze 
sos ni na i cytuje jako 
źródła tej rzekomo rodza- 
jowej nazwy, florę swego 
brata Jakóba Wagi ale 
tam rodzaj Pinus jest so- 
sna a sośni na przytoczona 
(Waga flo. pol. 782) jako 
nazwa gatunkowa. 



piper L. 

pieprz Kluk Dyk. II. 197 (po- 
spolicie); Ceerw. 1076. For- 
my tege wyrazu przytoczo- 
ne w nocie Uhaaicisla nie 
były nigdy użyte yako na- 
zwy rodzajowe. 

pieprzowiec Skob. Kre«i. 473. 

kubebiec ZajaoB. Kom. farm. 
294. 

^piperaceae. 

pieprzowe Wierzb, bot 157. 
pieprzowate Chałub. bot. tab. 

V. 614 (pospolicie); Czerw. 

1075. 

piperinae =^ piperitae. 

piperitae. 

pieprzaste Czerw. War. 98. 

pieprzowe Rostaf. bot. wyż. 
152. 
piptatherum P. B. 

sy pałka Czerw. War. 16. 

piptocephalis de By et Wor. 
odrzutka Chełch. Pam. iiz. XII. 

174. 
szronówka Błoń. Pam. fiz. XIV. 
66, 

piqueria Cay. 

gryziel Ukazi. 103. 
pircunia Moq. 

dosciglin Czerw. War. 338. 

pirola — pyrola. 
pirus = pynis. 
piBcidia L. 

smorzewka Ukazi. 103. 
rybołówka Csterw. 3350. 
pisiflorae. 



SŁOWNUC RODZAJÓW ROŚLIN. 



40§ 



grochok wiatowe Jastrzęb. klucz. 
46. 
pisolithus. 

purchatnica Błoń. Paoi. Az. 
XIV. 89. 
pisonia (Plum.) L. 

pizonia Wods. cbod. UL 372. 

pisonia Wódz. III. 271. 

posonia Kat. med. III. 42. 

churytwa Ukazi. 103; Czerw. 
1203. 
ptetada L. 

piBtacya Kluk Dyk. II. t98 
(bardzo często). 

pistakowiec Czerw. bot. lak. 
372 (często); Czerw. 3434. 

•— Antoni Waga przytacza w 
Ukazidelu pistacyowe 
drzewo i pistakowe 
drzewo, obu tycb nazw 
użyto tylko jako nazw ga- 
tunkowych. 
pistia L. 

topian Ukazi. 103 C;&erw. 
851. 
* pistiaceae. 

grzęźnicowate Chałub. bot. tab. 
III. 595. 
pistiaceae. 

łopianowe Czerw. 351. 
pisum (Tourn.) L. — groch, 

gronh Kluk Dyk. II. 200 (po 
spolicie); J. Jun. flo. Lit 
305; Waga flo. pol. II 
250; Szaf ar. Ad. poz. 43 
Czerw. 3290; Andrze. flo 
ukra. 71; Berd. flo. tat 
161. 



pitcaimia Ł'B4r. 

pitkairnia Wódz. chód. III. 

373. 
pitkarnia Kat. med. I. 31. 
pitkaiernia Estrei. Kat. 4. 
żywotliu Ukazi. 103. 
itywotnik Kat. ant. I. 20. 

pithecoctenium Mart. 

graebyczucha Cfierw. War. 
240. 

pithecolobium Mart. 

inałpiouch Czerw. War. 425. 

* pittosporeae. 

pitospory Wierzb, bot. 174. 
pospornicowate Chałub. bot. 
tab. VIII. 650 

pittosporum Banks. 

pitosporum Wódz. chód. III. 

411. 
pittosporum Wódz. III. 642. 
sk orzec Estrei. I. Cen. 5. 
sakłaczek Kat. med. II. 36. 
pospornica Chałub. bot. 9. 
strój nik Kat. ant. II. 34. 

pityrophyllum Beer. 

otrębia Czerw. War. 55. 
placodium Hill. 

oblał Błoń. Fam. fiz. VIII. 100. 

skorupo wiec Błoń. Fam. fiz. 
X. 164. 
plagiochilla N. et M. 

skosatka Wit. świat. I. 227. 

plagiothecium Schimp. 

płaszcze nieć Błoń. Fam. IK. 

207. 
dwustronek Błoń. Fam. fiz. X. 
180. 



410 



JÓZBP ROSTAFIŃSKI. 



IŚQiatek Kwieć. Pam. fiz. X. 
94. 
planera Gmel. 

•planera Wódz. chód. III. 609. 

limak Wódz. chód. III. 510. 

brzost Wódz. I. 380. 

brzostownicH Wódz. VI. ind. 
gen. 

wiązik Kat. med. III. 43. 

trzast Ukazi. 104. 
* plantagineae — babkowate, 

babki Wódz. II. 21H. 

babkowe Wierzb, bot. 162. 

babkowate Chałab. bot. tab. 
XII. 688 (^.ospolicie); 
Czerw. 1204. 
plantago (Tourn.) L. — babka. 

babka Kluk Dyk. II. 201 
(pospolicie); J. Jun. flo. 
Lit. 62; Waga flo. pol. I. 
.320; Berd. flo. kra. 2«7; 
Czerw. 120.^; Szafar. flo. 
poz. 94; Andrze. flo. ukra. 
12; Berd. flo. tat. 562. 

skołojrza Uka/J. 104. 

— W Ukazictelu przytoczono 
między rodzajowemi nazwa- 
mi b a ś k i to jednak nie jest 
nawet nazwa gatunkowa. 
Baskami nn^ywają dzieci 
kwiatostany babek którerai 
się bawią w „kozaki", 
plasmodiophori. 

pierworośle Rostaf. śluz. 326. 
plasmopora de By. 

pierwoszczka Błoń. Pam. fiz. 
X. 141. 
plasmoph3rta. 



plazmorośle Rostaf. bot. wyż. 
41. 
*platanaceae — platanawate. 
jaworowato Chała b. bot. tab. 
V. 614 (często); Czerw. 
932. 
platany Jastrzęb. klacz. 30. 
platanthera Rich. — podkolan, 
podkolan J. Jun. flo. Lit. 384 
(pospolicie); Waga flo. pol. 
II. 507; Czerw. 767; Berd. 
flo. kra. 335; Szafar. flo. 
poz. 130; Berd. flo. tat, 
652. 
łubka Andrze. flo. ukra. 85. 
platanus (Tourn.) L. — platan. 
jawor Kluk Dyk. II. 205 
(często). Ukazictel mylnie 
cytuje jawor, 
platan Czarto. myśl. 8. (często), 
jawor właściwy Wódz. I. 351. 
jawor Ney. kwiat. 44; Czerw. 
9H3. 
platonia Mart. 

madrzel Czerw. 2555. 
piaty centrum KI. 

przemioski*zydł Czerw. War. 
317. 
platycerium Desv. 

płaskla Czerw. War. 1. 
platychilum Delaunay. 

wargafz Wódz. VI. 207. 
platycodon Al. DC. 

rozwar Czerw. War. 166. 
platygirium Br. et Sch. 

sznureczniak Błoń. Pam. fiz. 
209. 
platygramma Ney. 



8I/)WNIE RODZAJÓW KOŚUM. 



41! 



Stryszek J. Jan. flo. Lit. 481. 
platygramme = platygramma. 

platylobium Sm. 

piaty lobinm Wódz. chód. III. 

379. 
płaskacz Wódz. III. 612. 
płaskatka Czerw War. 397. 

platyphylleae. 

usznicoweBłoń. Pam. fiz. VIII. 

105 
usznicowate Błoń. Pani. fiz. 

platystachya Beer. 
scist Czerw. War. 66. 

platystachys »= platystachya. 
platytheca Steetz. 

spłasta Czerw. War. 351. 

plectocomia Mart. 

wybujalec Wnga hist. roś. III. 
186 
plectogyne Link. 

satnotka Czerw. War. 44. 

plectopoma Hanst. 

zfałdka Czerw. War. 243. 

plectranthus L'Hśr. 

plectrantu.s Wódz. IV. 446. 
kogucia ostroga Wódz. VI. 

ind gen. 
koguci szpon Estrei. I. Cen. 6. 
koguci k Kat. med. II. 36. 
pokrzelica Ukazi. 104 (często), 
ostroga Kat. ant. I. 20. 
kogacica Kat. ant. II. 35. 

plectronia L. 

plektronia Kat. med. III. 43. 

rosciba Ukazi. 104. 
plegorhiza Molina. 



ranowy korzeń Pom. dyk. IIL 

96. 
kroikwa Ukazi. 104. 
pleiogyne K. Koch. 

wielimad Czerw. War 146. 
pleocarphus Don. 

rozwikła Ukazi. 104. 
pleuridium Brid. 

karczyk Błoń. Pam. fiz. VI1L 
118. 
pleurogyne Eschsch. 
dobromysla Ukazi. 104. 
bokoblizn Czerw. 1595. 
pleuropus Fr. 

boeznotrzoniec Kwieć. Pani. 
fiz. XIV. 32. 
pleurorrhizeae. 

bocznorostkowe Czerw. 2389. 
pleurosigma Smith. 

wygiętka Kozłów. Pam. fiz. 
XIII. 69. 
pleurospermum Hoffra. — ie- 
brow»ec. 
żebrowiec J. Jun. flo. Lit. 115 
(pospolicie); Szafar. flo. poz. 
103; Berd. flo. tat. 265. 
ziarnoboka Andrze. flo. ukra. 

30. 
ziarnobok Łap. Pam. fiz. I. 
189. 
pleurothallis R. Br. 

sznurotka Czerw. War. 58. 
plinia L. 

plinia Pom. dyk. III. 96. 
pachłonka Ukazi. 104. 
plocamium Grev. 

grzebycznica Czerw. 109. 
pluchea Cass. 



412 



jóeior sosTAPiASKi. 



niezguł Caerw. War. 133. 
plukenetia (Plum.) L. 

osmigla Ukazi. 104; Csei*w. 969. 
*plumbagineae — aaweiąginaate. 

ołowianki Wódz. II. 218. 

zawciągowe Wierzb, bot. 133. 

ołowiankowate Chałub. bot. 
tab. XII. 688. 

zawciągi Jastrzęb. klucz. 44. 

oło wnicowate Czerw. 1211 
(często). 

ołtewuikowateBerd.flo.kra.286. 

zawciągowate Karo Pam. fiz. 

I. 221. 

ołó wnicowate Ęjsm. Pam. fiz. 
VII. 112. 
plumbagines. 

ołownice Czerw. War. 121. 

ołowińce Huecki. bot. 77. 
plumbago L. 

ołowianka Wódz. chód. III. 
.H7H (często). 

sinice Siemiat. ogro. 159. 

ołownik Siemiat. ogro. 159. 

ołtewnik Ukazi. 104. 

ołtownik Kat. ant. II. .S5. 

ołownica Czerw. 1214. 
plumeria (Tourn.) L. 

pieprzyniec Kat. niedz. I. 

uroczyn Ukazi. 104; Czerw. 
1037. 

skrętnica Wódz. VI. 235. 

skrzętnica Wódz. dzień. I. 354. 

jędyczka Wódz. dzień. III. 16. 
plumiera = plumeria. 
poa L. — wyklina. 

trawa wiechowa Kluk Dyk. 

II. 206. 



aiennica Zapol. gosp. I. 238. 

wiklina Jun. flo. W. X. Ł. 

116; Waga fio. poi. U. 

236; Szaiar. flo poz. 92; 

Andrze. flo. ukra. 10. 

wiechowa trawa Wódz. chód. 

II. 330. 
wyklina J. Jan. flo. Lit. 45 
(pospolicie) ; Czerw. 302 ; 
Berd. flo. kra. 386; Berd. 
flo. tat. 763. 
trawa Kasper, roi. II. 170. 
mielec Przew. roi. przem. II. 

238. 
pastew Strzelec, gosp. II. 76. 
pocockia Boiss. 

lipka Ukazi. 104. 
podagraria (Riv.) M(5ncb. 

podagrycznik Czerw. 2122. 
podalyria Lam. 

podaliria Strum. Kat. 30 (po- 
spolicie), 
podały ra Wódz. chód. III. 

218. 
sofora Kat. niedz. I. 
truszla Ukazi. 104. 
podalyrieae. 

truszlowe Czerw. 3235. 
podanthes Harr. 

podant Kat. med. III. 43. 
podaxon Fr. 

odiak Czerw. 25. 
podetiopsorae Reichb. 

trzonkorosty Czerw. 138. 
podocarpae. 

cisikowe Czerw. 856. 
podocarpus L'Hór. 

cis zamorski Kat. niedi. I. 



SŁOWNIK MMUUÓir BOAUN. 



4tll 



eisdwka Estm. I. On. 6; 

oisik Rut med. II. 96. 

zatrzalin Ukazi. 105 (pospoli- 
eie). 

taks Kat. ani. I 20, 

cisiueh Ceevw. Wmt. 90. 
poMtopi» ŁabilL 

ostudka Ukazi. 106. 
podoloMiim R. Br. 

naasjrplik Csmrw. War S95. 

biedreygoirate Uałat. pocz. 
190. 
podophyllom L. 

ka^za noga Wodz^ ekod. II. 

290. 
kaoM 8l«r}>a Pom. dyk. III. 

102. 
biedrajfa Dki^i. 106« 
BtopkowiM Caerw. 2S40. 
podospeftntiin DC. 

toiMMftk Czcirw. Wav. 1M». 
p04oapliacra Kuna. 

Hiac«0p Bfeń. Pam. ia. XI. 92. 
podo^ora Caaa. 

przyroainica Ckełck. Putn. fiz. 
XU. 174. 

* p0dP8t«BIOIIMM« 

za«ttM»ikowate Ckałob. bok. 

tab. V. 614. 
^aaennikowe Roataf. śluz. 322. 
podoatemoii Mełuc. 

aaseoDik Chał. bot. 9. 
pogonatiim P. Bteav. 

płonnik Błoń. Pam. fia. YIIŁ 

114. 
płonAMZek Błoń. Pani. tia. IX. 
21L 



pof oakcfiion Dca^. 

brodziee Czerw. ogól. 333; 

Czerw. 12ft7. 
pacznlka Waga bist. ro4. IL 
294. 
pogttBtonM Sehrad. 

ziiaa»ibrM C^erw. War. 230. 
pohlia Hedw. 

polia J. JuB. flo. Lit. 468. 
bofaeAkd Ukaai. 105. 
pMiciana (Toara.) Ł. 

pawi ogon Wódz. cbod. III» 

SJh. 
pawiogióa TLmL flied. II. S6. 
Ukasńeid falsajwie eytnje 
p a w i o g o n. 
wiaaowloffa Ukaai. 106. 
poinaettia Grab. 

krwotnia Ukaai. 106. 
potyrea Cohmu. 

włoitolin Ukazi. 106. 
polaniaia Raf. 

polaniczka Waga biat. roś. IL 
462. 
* polemoniaceae — ufidośitowaie. 
koziołki Wódz. II. 303. 
wielosiłowe Wierzb, bot. 164.. 
koziołkowe Pisał. gro. 108. 
wielosiłowate Chałab. bot. tab. 

XIV. 687. 
koziełki Jaairzęb. klucz. 37. 
koziełkowate Czerw. 1681. 
pozicAkowate Bard. flo. kra. 
poBł^kowate Missun. Pam. 
fiz. XIV. 111. 
polemonium (Toum.) L — toie^ 

koziołek Klak Dyk. U. 208. 



4H 



JÓZBP SOSTAriŃSKI. 



wielosił Jun.flo. W.X.L. 162 

(pospolicie); J. Jun.flo. Lit. 

93; Waga flo. pol. I. 387. 
koziełek Pamp. flo. tre. 12; 

już poprzednio Motty flo. 

poz. roa zapewne to samo 

zmylone, bo kozietek; 

Czerw. 1582. 
waleryana Obraz. flo. 90. 
poziołek Ukazi. 105; Berd. flo. 

kra. 234; . Berd. flo. tat. 

457. 
wielesił Andrze. flo. ukra. 17. 
poziołek Miasun. Pam. fiz. 

XIV. Ul. 
polianthes Ł. 

tuberoza Kluk. Dyk. II. 209 

(pospolicie). . 
tuberozy Wódz. III. 178. 
tuberosa Motty flo. poz. 71. 
pachniaczek Kat. ant. II. 60. 
poUichia Solan. 

pollichia Wódz. III. 269. 
poźytwa Ukazi. 105. 
polycarpaea Lam. 

wysrebrzyn Ukazi. 105. 
polycarpicae. 

wieloowockowe Czerw. War. 

279. 
polycarpon (Loefl.) L. 

płodzieniec Ukazi. 105. 
polycnemum L. • 

chrza8tkowiec Zawadź, flo. Iwo. 

182; Szafar. flo. poz. 89. 
chrząstkowa ziele Pamp. flo. 

ive. 4. 
chrząstkowe ziele Ritsch flo. 

poz. .189. 



łomianka Waga flo. pol. 165 
(pospolicie); Berd. flo. kra. 

289. 
wielorost Andrze. flo. ukra. 4. 
polycotyledones. 

wielolistne Szub. nań. 37. 
polygala (Tourn.) L. — krsnfłtH 

wnica, 
krzyżownica Kluk Dyk. II. 

210 (pospolicie); Waga flo. 

pol. II. 234; Berd. flo. kra. 

90; Szafar. flo. poz. 122; 

Berd. flo. tat. 73. 
wyczka Pasterz 112. 
mlecznica Jun. flo. W. X. L. 

357; J. Jun. flo. Lit. 291; 

Aiidrze. flo. ukra. 69. 
indyczka Pom. dyk. III. 103. 
krzyżownik Wódz. chód. III. 

413; Czerw. 2818. 
krzyzownia Wierzb, bot. 171. 

* polygaleae.-^ krsyżownieawate. 

krzyżownice Wierzb, bot. 17 1. 
krzyżownicowe Pisul. gro. 185. 
krzyżownicowate Chałub. bot. 

X. 651 (pospolicie), 
krzyżownikowe Metzg. bot. 48. 
krzyżo wnikowate Czerw. 28 1 6. 

* polygonaceae — rdestoufałe. 

rdesty Wódz. Tl. 202. 
tatarkowe Wierzb, bot. 162. 
rde^towato Motty flo. poz. 51 

(pospolicie); Czerw. 1139. 
rdestowe Pisul. gro. 4. 
polygonatum (Tourn.) Adans. — 

kokoryczka, 
kokoryczka Andrze. Bess. 440 

(pospolicie); Czerw. 597; 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



^15 



Berd. flo. kra. 344; An- 

drze. flo. iikra. 35; Berd. 

flo. Ut. 678. 
konwalia Pamp. flo. tre. 21. 
liczydło Czerw. 597. 
krówka Czerw. 597. 
kokorycz Karo Pam. fiz. I. 

218. 
kokorycza Kwieć. Pam. fiz. IX. 

106. 
polygonum L. — rdest. 

rdoBt Kluk Dyk. II. 210 (po- 

Bpolicie); J. Jan. flo. Lit. 

163; Waga flo. pol. L 629; 

Berd. flo. pol. 298; Czerw. 

1144; Szafar. flo. poz. 108; 

Andrze. flo. ukra. 39; Berd. 

flo. tat. 581. 
gryka Zapol. gosp. I. 297. 
hreczka Wódz. dzień. III. 148. 
mokrzec Ney kwiat. 81. 
mufizec Ney kwiatu 82. • 
barani ogon Ney kwiat. 133. 
tatarka Ney kwiat. 133. 
dredeśnik Kat ant. 35. 
polyides Ag. 

robacznik J.Jan. flo. Lit. 502. 
poljrmnia L. 

polimnia Wódz. II. 392. 
świetlica Ukazi. 105. 
polypetale. 

wielopłatkowe Pokor. bot. 100. 
wolnopłatkowe Rostaf. 
polypodiaceae. 
paprocie prawdziwe J. Jun. 

flo. Lit. 427. 
paprotkowe Cliałub. bot. 588. 
paprociowe Czerw. 198. 



paprocie Jastrzęb. klacz. 24. 
paprotki Berd. flo. kra. 401. 
paprociowate Czerw. War. 1. 
paprotkoifate .Błoń. Pam. fiz. 
XIL 13L 
polypodium L. — paprotka. 
paproć Klak Dyk. II. 215 
(pospolicie); J. Jan. flo. Lit. 
432; Czerw. 199; Szafar. 
flo. poz. 136. 
paprotka Pasterz 121; Berd. 
flo. kra. 401; Berd. flo. tat. 
810. 
paproć właściwa Wódz. III. 
124. 
. kropkownica Kant. ant. 12. 
polypogon Desf. 

knrzykląs Ukazi. 106. 
polyporeae; 

żagwiowe Błon. Pam. fiz. VIIL 

81. 
żagwiowatc Błoń Pam. fiz. X. 
146. 
polyporus Nees. 

huba Kuszau. l5hr. 295; Czerw. 

43; Szafar. flo. poz. 137, 
żagiew Ukazi. 12. 
bedłck Hueck. bot. 48. 
chuba Berd. bot. 143. 
hubka Atlas. hist. nat. 189. 
polypremum L. 

zakrzyca Ukazi. 106. 
polyscias Forst. 

rozsłon Czerw. W^ar. 270. 
polysiphonia Grev. 

brózdzień J. Jun. flo. Lit. 504. 
bróździeń Ukazi, 106. 
rurecznica Rostat. bot. 1^02. 



4łe 



JÓZRP ROflTAPfŃSKI. 



połystfchum Sotb. — nareamca. 
papro<i Berd. flo. kra. 402; 

Berd. fia. tat. 815. 
foflijfka Caerw. War. !0. 
narecznica Karo Pam. fiz. I. 
210. 
^fytFfchaceae. 

płomikowe Błoń. Pam. fiz. 

VIII. lis. 

płonnikowate Błoń. Pam. 'fiz. 

X. 183. 
polytrichum Ł. 

mecb włoskowy Kluk Dyk. II. 
218. Ukagieisl przytacza 
jeszcze drugą rzekomo Klu- 
ka nazwę meeh wlosi- 
8 t y, ale mylnie. 

płounik Jun. ft>. W. X. Ł. 6>2l 
(pospolicie) ; J. Jttn. flo. Lit. 
447; Czerw. 180; Saafar. 
flo. poz. 137. 

włost Adam. flo. poz. 19. 

płonik Wierzb, bot. 156. 

płónnik Pamp. flo. tre. 68. 

biały mech Enoyk. roi. Y . 653. 

szczotka Encyk. roi. Y. 653. 
* pomaceae — JablóniotoaU.. 

jabłkowe Motty flo. poz. 56. 

jabłoniowate Chałub. bot. tab. 

XI. 662. 

jablkowate Hałat. bot. 90 (po- 
spolicie); Czerw. 3191. 
jabłczaki Rzepeo. bot. 50. 
pomeae. 

jabłoniowe Chałub. bot. 670. 
pomaderris Labill. 

pomaderis Wódz. chód. III. 
415. 



pomaderys Kat. med. II. 37. 
kobial Ukazi. 106. 
pongamia Yent. 

bobin Ukazi. 106; Czerw. 5947. 
pontederia Ł. 

pontedenr Pom. dyk. III. 107. 
pontederia Bstrei. I. Cen. 5. 
wodniak Kat. med. III. 83. 
rospława Ukazi. 106. 
rozpława Czerw. 492. 
* pontederiaceae. 

rozpławowate Chałub. bot. tab. 
IV. 696; Czerw. 491. 
popuhis L. — topota. 

topolrt Kluk Dyk. II. 2r9 (po- 
spolicie); J. Jun. flo. Lit. 
162; Waga flo. pol. II. 662 ; 
Czerw. 943; Berd. flo. kra. 
317; Szafar. flo. poz. tS6; 
Andrze. flo. ukra. 92; Berd. 
flo. tat. 628. 
jabrząd Wódz. chód. 1. 18*. 
topól Strum. Kat. 3t. 
osina Wódz. I. 354. 
białodrzew Wódz. I. 355. 
osika Wódz. Y. 348. 
topól Encyk. pol. II. 486. 
sokora Ney kwiat. 125. 
porella Diii. 

parroch Ukazi. 106. 
porlieria R. et P. 

śpioszek Kat. med. II. 37. 
drzymlin Ukazi. 106. 
poronią. 

sitniczek Błoń. Pam. fiz. XIY. 
92. 
porophora Spr. 

otwornik J. Jun. flo. Lit. 479. 



SŁOWNIK KODZAJÓW ROŚLIN. 



417 



porphyra Ag. 

szkarłatnica Czerw. 102. 

portlandia P. Br. 

portlandya Wódz. chód. III. 

375 (często). 
wielizdoba TJkazi. 10(>. 
nadreszczka Czerw. 2027. 

portulaca (Tourn.) L. — portu- 

laka, 
kurza noga Kluk Dyk. II. 222. 
portulaka Jun. flo. W. X. L. 

256 (pospolicie); J. Jun. flo. 

Lit. 190; Waga flo. pol. I. 

713; Berd. flo. kia. 150; 

Szafar. flo. poz. 111; Czerw. 

29()6; Andrze. flo. ukra. 44; 

Berd. flo. tat. 210. 

tłustosz Siemiąt. ogro. 162. 
Ukassidel cytuje rzekomo 
wczesDiejsze źródło ale fał- 
szywie. 

tłuścieniec Andrze. Bess. 440. 

noga kurza Ney kwiat. 88. 

kurzonoga Chałub. bot. 643. 

kurzanoga Wisi. słów. 619. 

portulacaria Jacq. 
mięknota Ukazi. 106. 

* portulacaceae — portulakowate. 
kurze nogi Wódz. II. 563. 
portulakowe Wierzb, bot. 172. 
kurzonego watę Ciiałub. bot. 

tab. VII. 641. 
portulaki Jastrz(;b. klucz. 43. 
portulakowate Berd. flo. kra. 
150 (często). 

posidonia Koen. 

trzcianka Czerw. 312. 



posidonieae Kunth. 

trzeiankowe Czerw. 342. 
po8oqueria Aubl. 

soczyn Ukazi. 106. 
potalia Aubl. 

gorzysko Chałub. bot.9; Czerw. 
1618. 
* potaliaceae. 

gorzyskowate Chałub. bot. tab. 
XIV. 687. 
*potamogetoneae — rdestnico- 
watę. 
wodnice Wier/.b. bot. 157. 
rdestnicowate Chałub. bot. tab. 

II. 593. 
rdestnice Jastrzęb. klucz. 27. 
wrzecznikowate Waga hist. 

roś. II. 2. 
wodnico watę Berd. flo. tat. 
636. 
potameae. 

rdes^tnicowe Czerw. 343. 
potatnogeton ('rourn.) L. — 
rdeatnicn. 
rdestnicft Kluk Dyk. II. 223 
(pospolicie); Czerw. 343; 
Berd. flo. kra. 326; Sza- 
far. flo. poz. 95; Andrze. 
flo. ukra. 13. 
rde«t wodny Pasterz 119. 
wodnica Jun. flo. litew. 47; 

J. Jun. flo. Lit. 66. 
rdostnina Ziemian, galie. III. 82. 
wrzeeznik Waga flo. pol. I. 
334; Berd. flo. tat. 636. 
potentilla L. — srebrnik. 

pięćperst Kluk Dyk. II. 225 
(często). 



BlAteryały do Hist. jęz. pola. 1 dyalektologii. Tom I. 



27 



418 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



srebrnik Jan. flo. litew. 154 
(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 
200; Waga flo, p<J. 1. 748; 
Andrze. flo. ukra. 47. 

pięcioperst Wódz. ehod. I. S73. 
piędź persłt Wódz. dzień. II. 
(kw. 3) 62. 

aiedmlist Sawicz. Para. farm. 
kra. II. 187. 

pięcperst Kat. med. I. 32. 
pięciopalcowiec Zawadź, flo. 
Iwo. 182. 

pięciopalcownik 2jawadz. flo. 
Iwo. 192. 

pięciornik Ney kwiat. 97; 
Czerw. 8165; Berd. flo. tat. 
178. 

pięćpert Metsłg. bot. 50. 
srebrnik Szafar. hist. nat. 78. 
pięciornik Berd. flo- kra. 134* 
srebrniczek Zalew. Pam. iiz. 
XII. 191. 

^ Ukaziciel przytacza w no- 
cie jeszcze pięcparcic 
i pięćpercyc jako rze- 
komo rodzajowe nazwy, ale 
fałszywie, bo to są imiona 
gatunków. 

patentilleae. 

jagodowe Waga flo. pol. I. 103. 
poziomkowate Waga flo. pol. 
L 103. 

poterium L. — zyleniec, 

zyleniec Kluk Dyk. IL 228 
(pospolicie); Berd. flo. kra. 
140; Szafar. flo. poz. 134; 



Czerw. 3174; Berd. flo. tat. 

191. 
krewnik J. Jiui. flo. LiL 21^ 

Andrze. fla ukra. 89. 
zyleniec Motty flo. poz. 87. 
biedrzyk Demb. flo. lek. 125. 
biedrzyniec Potoc zmyśl. 158. 
krwiściąg Łap. Pam. fiz. VIII. 

51. 
pothomorphe Miq. 

stopnica Czerw. War. 98. 
pothos Ł. 

potos Wódz. chód. III. 376 

(często). 
stopłat Ukazi. 107 (często); 

Czerw. 374. 
samożyj Kat. ant. II. 12. 
pottia Ehrh. 

pocya Wit. świat. 52. 
płoniwo Błoń. Pam. fiz. IX. 

212. 
pottiaceae. 

płoniwowe Błoń. Para. fiz. VIII. 

117. 
płoniwowate Błoń. Pam. fiz. 

IX. 101. 
pourretia R. et P. 

pourecya Wódz. VI. 208. 

jaworznia Ukazi. 107; Caorw. 
779. 
prangos Lindl. 

przeparstwa Ukazi. 107. 

pastewna Czerw. 2191. 
prasium L. 

kwieczka Uka-zi. 107. 
pratella Fr. 

biel Ukazi. 107. 

łaczak Czai'w. 60. 



SŁOWNIK BODZAJÓW ROŚŁIN. 



419 



pratia Gaad. 

zastroisc Czerw. War. 165. 
preissia Nees. 

porostniczka Błoń. Pam. fis. X. 

176. 
premna L. 

koźlin Ukazi. 107 ; Czerw. 

1246. 
prenanthes ( Vaill.) L. — pr$ssn^. 
przenęt Kluk Dyk. II. 229 

(pospolicie): Waga flo. pol, 

II. 464; Berd. flo. kra. 

211; Szaf ar. flo. poK. 126; 

Berd. flo. tat 388. 
przenętH Jun. flo. litew. 240; 

J. Jun. flo. Lit H72; Aii- 

di*ze. flo. ukra. 76. 
preslia Opiz. 

polejka Czerw. 1270. 
primula (Dod.) L. — piermo^nka. 
pierwiosnka Kluk Dyk. II. 

229 (pospolicie); J. JuOv flo. 

Lit. 87; Waga flo. pol. I. 

369; Czerw. 1218; Berd. 

flo. kra. 285; Berd. flo. tat. 

556. 
kluczyki Siemiat. ogród. 162; 

Szaiar. flo. poz. 97. 
pierwianek Siemiat. ogród. 162. 
łyszczak Wódz. II. 224. 
piernwiosoka ? Wódz. dzień. 

L 338. 
pry muła Struin. rocz. 44. 
pierwiosnek Zawadź, flo. Iwo. 

176; Andrze. flo. ukra. 16. 
pierwiosnki Sawicz. Pam. fai*m. 

kra. III. 164. 
pierwiastka Kaczk. plant. 15. 



pierwiostka Demb. flo. I^ 26* 
pierwostka Kat. ant. II. 61. 
kluczyk Biern. ogr. 233. 
kluczyczki Kat. Kram. 16. 
^ Ukazicieł przytacza tu fał- 
szywie dwie stare gatun- 
kowe nazwy: pirzwiosn- 
ka i pierzwiosnka. 
* primulaceae — pierwioanko- 
watę, 
bażanowe Wódz. II. 220. 
pierwiosnki Wierzb, bot. 163 
pierwiosnkowe Pisuł. gro. 82. 
pierwiosnkowate Waga flo. pol. 
I. 84 (pospolicie); Czerw. 
1216. 
tojeściowe Jastrzęb. hist. nat. 
500. 
primutea«. 

pierwiosnkowe Czerw. 1217. 
priticipes. 

naczelne Czerw. War. 85 
pritios L. 

jagodnik Wódz. chód. I. 174 

(cy.ęsto); Czerw. 1716. 
zimówka Biern. ogr. 346. 
printzia Cass. 

marzywoń Ukazi. 107. 
onianowiec Czerw. 1923. 
pristleya DC. 

mircigroch Czerw. War. 897. 
pritzelia KI. 

trój pi^zeozka Czerw. War. 316* 
priva Adans. 

pozbawka Cz^rw. 1240. 
prockia L. 

dzicrzwolina Ukazi. 107; 
Czerw. 2773. 

27* 



420 



JÓZKF ROSTAFIŃSKI. 



procris Juss. 

prokrys Estrei. II. Cen. 6. 

proserpinaca L. 

ścielenica Ukazi. 107. 

prosopis L. 
jadłoszyn Ukazi. 107; Czerw. 
8410. 

prostanthera Labill. 

prostrantera Wódz. III. 311. 
kleszan Ukazi. 107. 

protea L. 

srebrnik Wódz. chód. III. 380. 

protea Strum. Kat. 31. 

srebrnodrzew Pom. dyk. III. 
113 

welnigłówka Ukazi. 108. 

owełka Czerw. 1117. 

srebrnica Langie ogród. 194. 
Ukaztctel cytuje rzekomo 
znacznie wcześniejsze źró- 
dło, bo botanikę tłoma. 
Chałubińskiego, ale mylnie. 
Ten autor bowiem nazwał 
tylko rodzinę Proteaceae — 
srebrni ko watę, ale rodzaju 
Protea nie nazwał. 

owełek Waga hist. roś. III. 
149. 

* proteaceae. 

srebrniki Wódz. II. 201. 
proteowe Wierzb, bot. 1(52. 
srebrnikowate Chałub. bot. tab. 

VI. 682. 
owełkowate Czerw. 1116. 
proteuszowate Berd. bot. 182. 

protium Burm. 

krępolan Ukazi. 108. 



protococcaceae. 

pierwotkowate Błoń. Pam. fiz. 
X. 139. 
protococcus Ag. 

pierwotek Czerw. ogól. 38; 
Czerw. 91; Szafar. flo. poz.. 
137. 
krwotoczek Ukazi. 108. 
protoderma lvtz. 

pierwobłon Czerw. 101. 
protoderma Rfski. 

pierwobłon Rostaf. śluz. 7. 
protodermaceae. 

pierwo błono watę Rostaf. śluz* 
90. 
protoderraeae. 

pierwobłony Rostaf. śluz. 90- 
protomyces Ung. 

korzeniak Szafar. flo. poz. 138. 
protomyci. 

pierwogrzyby Czerw. 5. 
protophyta. 

pierworośla Rostaf. bot. wyż. 5. 
prototrichia Rfski. 

pierwostrzęp Rostaf. śluz. 38. 
prunella » brunella. 
prunus (Tourn.) L. — Mwa. 
śliwa Kluk but. 146 (pospo- 
licie); Kluk Dyk. II. 232; 
J.Jun. flo. Lit. 194; Waga 
flo. pol. I. 726; Berd. flo. 
kra. 129; Szafar. flo. poz. 
\V2; Czerw. 3214; Andrze. 
flo. ukra. 45; Berd. flo. 
tat. 165. 
śliwka Zapol. gosp. I. 266. 
czeremcha Czarto. myś. 9. 
koreipka Wódz. chód. I. 17. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



421 



trześnia Wódz. chód. I. 379. 
wiśnia Wódz. VI. ind. gen. 
morela Wódz. VI. ind. gen. 
tarka Wódz. dzień. IV. 86. 
wiBznia Estrei. II. Cen. 6. 
trzszńia? Knezk. Plant. 24. 
psalliota Fr. 

pieczarka Błoń. Pam. fiz. IX. 
81. 
psamma ^ ammophila. 
psathura Coinui. 

kraszelina Ukazi. 108. 
pseudoleskea Br. et Schimp. 
drąstewnik Błoń. Fam. fiz. IX. 
210. 
pseudolichenes. 

grzyboporosty Błoń. Para. fiz. 
X. 169. 
pseudopanax K. Koch. 

ni by sił Czerw. War. 270. 
psiadia Jacq. 

psiadea Estrei. I. Cen. 5. 
psidium L. 

psydyum Strum. Kat. 82. 
psydya Kuszań. fun. 457. 
guJHwa Kuszań. fun. 467. 
gujawodrzew Pom. dyk. III. 

118. 
guajawodrzew Wódz. III. 571. 
gajawiec Wódz. dzień. III. 354. 
gruszlina Ukazi. 108. 
gruszla Ukazi. 108; Czerw. 
3066. Dkaziciel podaje wy- 
jątkowe dwie nazwy na ten 
rodzaj, 
gojawa Waga hist. roś. III. 
208. 
psilocybe Fr. 



łysiak Kwied. Pam. fiz. XIV- 

32. 
łysiczka Błoń. Pani. fiz. XIV. 
80. 
psilonema C. et Mey. 

naźotka Czerw. War. 297. 

psophocarpus Neck. 

łnst Ukazi. 108. 
psora Hoffin. 

krostowiec Błoń. Pam. fiz. X. 
166. 
psoralea L. 

psoralea Wódz. chód. III. 416 

(często). 
krostnica Andrze. Bess. 441 
psoralia Kat. med. III. 44. 
krostawka Ukazi. 108; Czerw 

3267. 
wierzcholnik Kat. ant. I. 20. 

psychotria L. 

psychotrya Pom. Dyk. III. 120. 
psichotria Estrei. I. Cen. 5. 
suchotruja Ukazi. 108. 
wstrzaska Czerw. 1998. 

psychotrieae. 

wstrzaskowe Czerw. 1993. 

psyllium (Tourn.) Vent. — płe- 
azntk. 
płesznik Andrze. fio. ukra. 12. 

ptarmica (Tourn.) Neck. — «e- 
ntszek. 

kichawiec Ukazi. 108 (pospo- 
licie); Czerw. 1849. 

złocień Biern. ogr. 404. 

żeniszek Andrze. flo. ukra. 81. 

ptelea L. — parceelina, 
ptelea Czarto. myśl. 9. 



422 



iÓKBF ROSTAFIŃSKI. 



wiaz samaryjski Wódz. chód. 

I. 895. 
akórodrzew Pom. dyk. III. t21. 
gkorodrzew Wódz. VI. 237. 
drzewo goździkowe P»iil. gro. 

244. 
parczelina Ukąsi. 108. 
skórzak Czerw. 2868. 
ptelia Mieczy, leś. 52. 
gkói'zeń Szysssył. Pam. Akad. 

VI. 29. 
^ Przytoczona w Dkazicielu 

nazwa rzekomo ri>dzajowa 

korzenne drzewo jest 

gatunkową, 
pteńdes = iilices. 
^eńdoph3rta. 

paprotniki Rostaf. bot. wyż. 55. 
pteriginaadnim Hedw. 

między list Błoń. Pain. fiz. IX. 

210. 
pteris L. — egtutewke. 

orlica Kluk Uyk. II. 240 (po- 
spolicie), 
zgasiewka Jun. fio. W. X. Im 

617; J. Jun. flo. Lit. 433; 

Czerw. 209; Berd. flo. kra. 

406; Szaf ar. flo. poz. 186; 

Berd. flo. tat. 825. 
paproć Wódz. chód. III. 376. 
orliczka Estrei. Kat. 5. 
paprotnica Waga bist. roś. III. 

53. 
pióro Jastrzęb. hist. nat 306. 
zasiewka Kat. Józef. 5. 
-^ Antoni Waga nie zwracał 

na to nwagi, że Wodzieki 

przytaczał w swoich dzie- 



łach nazwT rosyjskie i nie- 
jednokrotnie brał takie za 
polskie. Tak samo i w tym 
przypadku cytuje papro- 
tnik jako rzekomo Wo- 
dzickiego nazwę rodzaju 
Pteris a w rzeczywis tośoi 
jestto nazwa losyjska, któ- 
rą Wodzieki (III 126 oraz 
chód. III. S76) przytacza 
używając sam polskiej or- 
lica (1. c. oraz VI. ind. 
gen.) 
pterisanthes BI. 

naskrzydlik Waga hist. II. 
73.5. 
pterocarptis L. 

smoczy owoc KuazaA. fan. 467. 

sandał Pom. dyk. III. 192. 

skrzy dligroch Czerw. bot. lek, 
357; Czerw. 3343. 

skrzydlin Skob. Krem. 493. 

sandalin Waga hist. roś. II. 
624. 

^ Imienia sandalin a, które 
tu przyfaeza Ukaziciel nikt 
nie użył jako nazwy rodza- 
jowej, 

-* Także imiona przytoczone 
w nocie Ukazicieła odno- 
szą się do nazw gatunko- 
wych, 
pteroucarya Kth. 

skrzydłbrzech Czerw. War 358. 
pterococcus Hassk. 

skrzydłówka Waga hist. roś. 
II. 221. 
pterocynibium R. Br. 



SŁOWlłllC RODSAJÓW KOŚfJN 



42a 



dziwodyjópl Wit świftt. I. 267. 
pterogoniaceae. 

mic^dzyltściowate Błoń. Pani. 
fiz. IX. 210. 
pteronia L. 

tęgolina Ukiiai. 1i09. 
pterospermum Schreb. 

skrzy dłacz Kat. med. I. 32. 

skrzydlaez Kat. nied. II. 38; 
Czerw. 27a7. 
pterostegia F. et M 

skrzydlatka Czerw. War. 113. 
pterotheca Cass. 

błoniastka Czerw. War. 161. 
pter3^ophylluni Hrid^ 

płaskołist B^oń. Pani. iiz. IX. 
211. 
ptifidieae. 

rzęsienicowe Błoń. Pam. fiz. 

VIII. 105, 

rzemieni eo watę Błoń. Pkm. fiz. 

IX. 98. 

rzęsiakowate Błońw Pam. fiz. 

X. 173. 
ptilidiuro Nees. 

rzęsieniea Błoń. Pam. fiz. VIII. 

106, 
rsęsiak Błoń, Paai. fiz. X. 173. 
ptycbotis l5C. 

rzepnicxek Czerw. 2118. 
kandyżan Ukazi. 109. 
puccinia Pers. 

o mar J. Jun. tio. Lit. 563 
(pospolicie); Czerw. 9; Sza- 
far. flo. poz. 188. 
rdza Laurys. upraw. 25. 
pueraria DC. 

opornik Ukazi. 109. 



puAegkim Mili. - pol^j. 

polej Demb. flo. lak. 134; 

Czerw. 1277; Andrze. flo. 

idcra. 52. 
pcdicaria G&rtn. — płesznih. 
plesnik Demb. flo. lek. 192. 

Ukoziciel przytacza fałoEy- 

wie rzek(>mo wcześniejsza 

cytatę, 
płesznik Ukaai. 109; Berd. flo. 

kra. 186; Czerw. 181."^; 

Szafar. flo. poz. 129; Berd. 

flo. tat. 312. 
pcbławiec Andrze. flo ukra, 

80. 
oman Łap. Pam. fiz. IX. 44. 
pvilmonaria (Tourn.) L. — mio- 

miodunka Kluk Dyk. II. 24L 
(pospolicie); Czerw. 1551; 
Berd. flo. kra 240; Berd. 
flo. kra. 240;. Berd. flo. 
tat. 470. 

płucnik Jnn. flo. W. X. L. 
151; J. Jun. flo. Lit. 79; 
Waga flo. pol. I. 358; Sza- 
far. flo. poz. 96. 

płiicznik W^odz. dzień. IV. 
303. Ukazidel cytuje tu 
fałszywie inne niby wcze- 
śniejsze źródło. 

plucnik Giżyc, ogród. 311. 

miodówka Andrze flo. ukra. 15. 

— Płucne ziele nazwa któ- 
ra tu przytacza Ukaeuńel 
nie była nigdy rodzajową, 
podob«ie jak dwie inne na- 
zwy przytoczone w uocie. 



424 



JÓZKF ROSTAFIŃ8K1. 



pulsatilla Tourn. — sasanka. 
bielmok Zapoi. gosp. I. 26. 
zawilec Hag. flo. pru. I. 415. 
sen Andrze. nauka. 89. 
czarne ziele Adam. flo. poz. 

14. 
sasanka J. Jun. flo. Lit. 226 
(pospolicie); Berd. flo. kra. 
55; Andrze. flo. ukra. 51; 
Berd. flo. tat. 4. 
czarnoziel Czerw. ogól. I. 13. 
ziele czarne Ney kwiat. 149. 
son Andrze. flo. ukra. 51. 
pultenaea Sm. 

pultnea Wódz. chód. III. 384. 
pultena Kat med. III. 44. 
żenilin Ukazi. 109. 
pultenea » pultenaea. 
punica (Tourn.) L. 

granatowe drzewo Kluk Dyk. 

II. 242. 
granat Jun. Kat. 33 (ponpo- 

licie). 
granaty Strum. Kat. 32. 
granatowieć Czerw. ogól. I. 

17; Czerw. 3093. 
drzewo granatowe Lewaii;. hist. 

nat. 165. 
ziarnowiec Skob. Krem. 499. 
granatowieć Waga hist. roś. 
I. 298. 
pupali^ Juss. 

czubatka Czerw. 1193. 
purshia DC. 

wrzęśla Ukazi. 109. 
puya Molin. 

otulina Ukazi. 109. 
pylaisia Schimp. 



drąat Błoń. Pam. fiz. YIII. 

111. 
korowiec Błoń. Pam. iiz. IK. 

209. 
pyramidula Brid. 

bezrabek Błoń. Pam. fiz. IX. 

212. 
pyrenomycetes. 
jądrzaki Czerw. 29. 
jadraki Kudeł, chorób. 82. 
otoczniowate Rostaf. bot wyż. 

34. 
pyrethum (Hall) Gftrtn. — A«r- 

Pratn. 
pyretrum Strum. Kat. 32. 
bertramowiec Pom. dyk. III. 

124. 
złotokwiat Wódz. IV. 456. 
maruna Andrze. Bess. 441 

(pospolicie); Waga flo. pol. 

n. 425; Czerw. 1866. 
jesnik Adam. flo. poz. 46. 
bertram J. Jun. flo. Lit. 361; 

Andrze. flo. ukra. 82. 
zębownik Estrei. I. Cen 5. 

Tak samo Czerw. ogół. 

754 gdzie sprostowano w 

ten sposób zębowiec ze 

strony 20. 
zębne ziele Biern. ogr. 404. 
rumian Kat. ant. I. 20. 
rumianek Kat. ant. II. 35. 
jastrun Rostaf. bot. wyż. 168. 
złoty rumianek Jank. przem. 

64. 
pyrola (Tourn.) L. — gruszy oska. 
gruszyczka Kluk Dyk. II. 242 

(pospolicie); J. Jun. flo. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



425 



Lit. 170; Waga flo. pol. 

I. 649; Berd. flo. kra. 227; 

Czerw. 1724; Szafar. flo. 

poz. 109; Andrze. flo. ukra. 

41; Berd. flo. tat 439. 
jabłonka Pasterz 120. 
gorczyczka Pasterz 120. 
zimozielone Pamp. flo. trem. 26. 
gruszczyczka Wiśl. slow. 620. 
zimozielon Drym. Pam. fiz. 

IX. 110. 

*pyrolaceae — gru8ayczkoio€Ue. 

gruszy czkowa te Chała b. bot. 

tab. XII. 683; Czerw. 1721. 

gruszyczki Jastrzęb. klucz. 44. 

pyroleae. 

gruszyczkowe Czerw. 1722. 

pyrolirion Herb. 
ogniar Czerw, 689. 

pyrostria Roxb. 

ogładnia Ukazi. 1 10. 

pyrularia lliLx. 

gruszlanka Waga hist. roś. II. 
192. 

pyrus (Toum.) L. — grusza. 

grusza Kluk Dyk. II. 244 
(pospolicie); J. Juii flo. Lit. 
197; Waga flo. pol. I. 729; 
Berd. flo. kra. 141; Szafar. 
flo. poz. 112; Czerw. 3194; 
Andrze. flo. ukra. 46; Berd. 
flo. trtt. 198. 

gruszka Czarto. myśl. 9. Uka- 
ziciel przytacza fałszywie 
rzekomo wcześniejsze źró- 
dła, 
płonka Wódz. chód. I. 396. 



jabłoń Pamp. flo. tre. 33. 
pyxidanthera Mchx. 

kubecznica Czerw. ogól. 348. 



Q. 

qualea Aubl. 

kwaiea Pom. dyk. III. 126. 
rostoklan Ukazi. 110. 
quanioclit (Toum.) MOnch. 

iskrzy pląt Ukazi. 110. 
qua88ia L. 

kwassya Szacfa. ogro. III. 200. 
gorzkodrzew Pom. dyk. III. 

127. 
gorzla Ukazi. Ul. 
gorzknia Ukazi. 1 1 1. Ukaziciel 
wyjątkowo podaje tu dwie 
własne a różne nazwy, 
kassya Lewart. hist. nat. 163. 
Corzkla Wiśl. słów. 620. 
gorżciel Czerw. 2873. 
gorzciel Hueck. bot. 156. 
gorzknia Zajacz. kom. farm. 
385. 
ąueltia Salisb 

późni k Czerw. 655. 
quercineae » cupuliferae. 
ąuercus (Toum.) L. — Jqi. 
dab Kluk Dyk. II. 2ó3 (po- 
spolicie); J. Jun. flo. Lit. 
416; Waga flo. pol. II. 
610; Berd. flo. kra. 310; 
Czerw. 876; Szafar. flo. 
poz. 135; Andrze. flo. ukra. 
90; Berd. flo. tat. 607. 
queria (Loefl.) L. 



426 



JOSISF ROSTAFIŃSKI. 



kw(M'a Pom. dyk. III. 131. 

niiecliława Ukazi. 1 11. 
qiiillaja Molinn. 

mydłoka Ukazi. 111; Czerw. 
3188. 
quinchatnalium Juss. 

żelicha Ukazi. 111. 
quinquina Endl. 

kiiikina Waga hist. roś. III. 
160. 
quisqualis (Riimph.) L. 

kwiskwalis Wódz. III. 570. 

kwiskwalia Esłrei. I. Cen. 5 

jakota Ukazi. 111. 

cudaczni k Czerw. 3046. 



R. 

rachia KI. 

czwórtroja Czerw. War. 314. 
racomitrium Brid. 

skalniczek Błoń. Pam ftz. IX. 
212. 
radiatae. 

promieniste Kluk. bot. 180. 
radiola (Diii) Gmel. — lenek. 
promienica Jun. flo. litew. 49 
(często)- J. Jun. flo. Lit. 
68. 
len mały Pamp. flo. tre. 9. 
lenek Wa^a flo. pol. I, 341 
(bardzo caęsto); Berd. flo. 
kra. 104; Szafar. flo. poz. 
95; Berd. flo. tat. t08. 
promiennica Andrze. flo^ ukra. 
13. 
radula Dmtr. 



usznica Błoń. Pam. fiz VIII. 
105. 
radulum Fr. 

zadrzak Błoń Pam. fiz. XIV. 
71. 
rafflesia R. Br. 

przekwiał Ukazi. 111. 

wieszezyniec Chałnb. bot. 9. 

przekwiat Czerw. 1070. 

rafflezya Encyk. XXI. 909. 

bukietnica Waga hist. roś. I. 

raflezia Niewiad. obra. 11. 

rafflesya Rostaf. bot. wyż. 169- 
* ralHesiaceae. 

wieszczy ńco watę Chała b. bot. 
tab. V. 614. 

przekwiatowate Czerw. 1069. 

raflezyowe Niewiad. obraz. 
110. 

rafflesye Rostaf. bot. wy:^. 169. 
rafnia Thunb 

rafniu Wódz. chód. III. 566. 

łastuga Ukazi. 111. 

ip;liszcza Czerw. 435. 
rajania L 

wypustiłik Ukazi. 111. 
ramalma Ach. 

makia Ukazi. 111. 

odnożYca Czerw. 147. 
ramalineae. 

odnóży cowe Czerw. 142. 
ramondia L. C. Rich. 

dziewanna Wod'z. chód. IV. 
457. 

knotnica Ukazi. 111. 
ramphospermum Andrzej. — 
rzepak. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



427 



rzc^pak Andrze. flo. ukra. 67. 

randia L. 

gęstrzan Ukazi. 111; Czerw. 
2064. 

*ranunculaceae — jaakrowate. 
jaskry Wódz. III. 485- 
jaskierowe Szub. naś. 22. 
ranunkułowe Szub. naś. 54. 
jaskiery Wódz. III. 433. 
jaskrowe Pi-^ul. gro. 144. 
jaskro watę Waga flo. pol. I. 
114 (pospolicie); Czerw. 
2255. 

ranunculeae. 

jaskry Waga flo, pol. I. 116. 
jaskrowe Cbałub. bot 650; 
Czerw. 2270. 

ranunculus (Tourn.) L — ja- 
skier. 
jaskiei- Kluk Dyk. III. I (po- 
spolicie); J. Jun. flo. Lit. 
219; Waga flo. pol. 11.39; 
Berd. flo. kra. 58; Czerw. 
2270; Szafar. flo. p«z. 85; 
Andrze. fl^). ukra. 50; BtTd. 
flo. tat. 10. 

przyskimik Zapol. gosp. I. 26. 
żabka Pasterz 120. 
ranunku) Siełiiiąt. ogro. 174. 
renunkul Wierzb, bot. 98. 
ź-ibiniec Przew. roi. przem. II. 

238. 
iabinek Ziemian, galie. I. 104. 
ranoDkułyStrttin. ogro. III. 37. 
jaskir Kat. ant. II. 64. 

raphanistrum Gftrtn. — ognichn^. 
świrzepa Czerw. ogól. 438. 



rzepnica Berd. flo. kra. 85; 
Berd. flo. tat. 61. 

pszonak Czerw. 2442. 

rzodkiewnik Andrze. flo. ukra. 
58. 

ognichft Karo. Pam. fiz. I. 241 
(często). 

łopucha Kwieć. l*am. fiz. XIV. 
60. 
raphaneae. 

rzodkwiowe Berd. flo. tat. 61. 
raphamis (Tourn.) L. — rzod- 
kiew. 

rzadkiew Kluk Dyk. III. 9. 

Ukaziciel mylnie cytuje tu 

rz odk iew. 
rzodkiew Jun. flo. W\ X. L. 

335 (pospolicie); J. Jun. 

flo. Lit. 257; Waga flo. 

pol. II. 206; Andrze. flo. 

ukra. 58. 
chrzan wSieiniat. ogr. 176. 
świrzepa Ger. W^yż. II. 200. 
rzepak Metzg. bot. 48. 
łopucha 8zafa?r. hist. nat. 43. 
rzodkiewnik Kat. ant. II. 85. 
rzodkiewka Jancz. Pani. Akad. 

II. 7. 
ognicba Ęjsm. Pam. fiz. V. 

119. 
łopuch Missu. Pam. fiz. XIV. 

104. 
raphia == sagus. 

raphidoepora Nees. 

okolcza Czerw. War. 238. 

raphiolepis Lindl. 

głogowka Estrei. Kat. 5. 
ścigoda Ukazi. 112. 



428 



JÓZRP RORTAFIŃttKl. 



głożek Kat. med. III. 45. 

ostroiek Czerw. War. 3H6. 
raphistemma Wal Ir. 

wytrwalin Kat. ant. II. 12. 
raphnia = sagus. 
rapistrum Desy. — iwirzepa. 

swirzepa Jun. flo. lite w. 195. 

lepnica Zawadź, flo. Iwo. 193. 
rapontica «= rhaponticum. 
ratanchia ^ krameria. 
rauwolfia L. 

rauwolfia Wódz. III. 356. 

zgrzyn Ukazi. 112; Czerw. 
1631. 
ravenala Adans. 

rawennlia Wódz. III. 217. 

pielgrzan Ukazi. 112. 

ravenala Czerw. 689. 

żywotnik Wit świat. II. 179. 
ravensara Sonn. 

raweiizara Czerw. ogól. 453. 
rea (Bert.) Dene. 

podróżnik Wit. świat. II. 72. 
reaumuria L. 

reaumuria Czerw. ogól. 290. 

wiersza Ukazi. 112. 
rebouillia Raddi. 

rebouillia Czerw. 159. 

półkulnica Błoń. Pani. fiz. X. 
176. 
regelia Schau. 

pędzliszka Czerw. War. 378. 
reichenheimia KI. 

przeczy strzał Czerw. War. 314. 
reinekea Eth. 

rozpłód ka Czerw. War. 34. 
remigia = remijia. 
remijia DC. 



ogruśnik Ukazi. 112. 
ogra^nik Czerw. 2041. 
remirea Aubl. 

remirea Czerw. H99. 
remusatia Schoth. 

żyworód Czerw. W^ar. 80. 
renanthera Łour. 

pająezyca Czerw. War. 70. 
renealmia L. fil. 

renealinia Pom. dyk. III. 132; 

Czerw. 712. 
galant Kat. ant. II. 12. 
reseda L. — rezeda. 

rezeda Kluk Dyk. III. 10 (po- 
spolicie); J. Jun. flo. Lit. 
190; Waga flo. pol. I. 
718; Berd. flo. kra. 89; 
Czerw. 2457; Szafar. flo. 
poz. 112; Andrze. flo. ukra. 
45; Berd. flo. tat. 71. 
rukiew Zapol. gosp. I. 329. 
rezedka Siemiąt. ogród. 176. 
reseda Estrei. I. Cen. 7. 

rezeta Motty flo. poz. 75. 
rozeta Czerw. ogól. 29. 

* resedaceae — rezedowate. 

rezeHowe Pisul. gro. 196. 
rezf*dowate Chałub. bot. tab. 

VIII. 650 I pospolicie); 

Czerw. 2455. 
rezedy Jastrzęb. klucz. 47. 
rozetowate Hueckl. bot 133. 

* restiaceae. 

restejowe Wierzb, bot. 158. 
rześciowate Chałub. bot. tab. 
IV. 595. 
restio L. 

rześó Ukazi. 112. 



SŁOWNIK RODZAJÓW KOŚLIN. 



429 



reticularia Buli. 

samotek Rostaf. ślaz. 7. 
reticulariaceae . 

samotkowHte Kodtaf. śIuk. 240. 
reticularieae. 

pyianki Ko^tnf. śluz. 24U. 

retinospora S. et Z. 

żywiszcz Czerw. War. 92. 
reutera B iss. 

gŁłstka Czerw. War. 262. 

rhabdoweissia Br. et Schimp. 
pottumeczek Błoń. Pam. fiz. 
IX. 213. 

rhacodium Pers. 

skórnik J. Jun. flo. Lit. 560. 

rhagadiolus (Tourn.) Jusa. 
szaiba Ukazi. 112. 

*rhainneae — szakidkowate, 
sakłaki Wódz. II. 610. 
sakłakowe Wierzb, bot. 174. 
szakłakowe Szub. opis. 227. 
szakłakowate Chałub. bot. tab. 

XI. 663; (pospolicie); Czerw. 

3486. 
szakłaki Jastrzęb. klucz. 42. 
sakłakowate Łap. Pain. fiz. 

VIII. U. 

rhamnus L. — szakłak. 

szakłak Kluk Dyk. III. II 

(bardzo często); J. Jun. flo. 

Lit. 101; Waga flo. pol. 

1.408; Berd. flo. kra. 114; 

Szafar. flo. poz. 99 ; Czerw. 

3497; A udrze. flo. ukra. 

20; Berd. flo. tat. 128. 
sakłak Wódz. chód. I. 434 

(często). 



kruszyna Wódz. chód. UL 

668. 
szabłak? Hetzsch. ogród. 38. 
głożyna Wit. świat II. 161. 
bodzienicc Skob. Krem. 522. 
źosciel Skob. Krem. 522. 
rhapis L. fil. 

rapis Kat. med. 111. 45. 
wachlarzowe drzewko Estrei. 

Kat. 5. 
wachlik Estrei. Kat. 5. 
palmiuk Czerw. War. 88. 
parasolnik Waga hist. roś. III. 

140. 
rhaponticum Lam. 

rapontyka Strum. Kat. 32. 
szczodrak Ukazi. 112; Czerw. 

1918. 
rheedia L 

rheedya Poni. dyk. 111. 134. 
trestnica Ukazi. 112. 
rheum L. 

rabnrbarum Kluk Dyk. III. 

13 (często). 
rubarbara Wódz. chód. II. 

307. 
rhabarbara Kuszań fuu. 451. 
rabarbara Kuszań. fun. 451. 
runibarbara Siemiat. ogród. 

179. 
rabarbar Szacfa. ogro. III. 130 

(bardzo często); Czerw. 

1UL 
rapuntika Wódz. IV. 168. 
rubarbarum Wierzb, bot. 140. 
rubarbar Czerw. ogól. 90. 
rum Czerw. 1141. 
rzewień Skob. Krem. 522. 



430 



JÓZBF ROSTAFIŃSKI. 



rabarber Haeckl. bot 73. 
— Przytoczone w nocie Uka- 
zidela nazwy były użyte 
jako gatunkowe. 
rhexia L. 

reksia Pom. dyk. III. t36. 
jalina Ukazi. 112. 

rhinacanthus Nees. 
nosiec Cuerw. 1373. 

* rhinanthaceae. 

dzwońce Wierzb, bot. 163. 
gnidosEOwate Cbahib. bot. 695. 
szelążkowate Chałub. bot. 605. 
dzwońcowate Jastrzęb. hist. 
nat. 499. 

rhinantheae. 

szeięźnikowe Czerw. 1420. 
szelęźnikowe Berd. flo. kra. 
259. 

rhinanthus L. — szelężnik. 
szelążek Kluk Dyk. III. 14 

(często); Szafar. flo. poz. 

118. 
grzebyk Zapol. gosp. I. 377. 
szelężnik Jun. flo. W. X. L. 

319 (bardzo często); Waga 

flo. pol. II. 109; Czerw. 

1424; Berd. flo. tat. 512. 
dzwoniec J. Jun. flo. Lit. 248; 

Andrze. flo. ukra. 56. 
grzebycznik Berd. flo. kra. 

261; Czerw. 1426. 
szelężnik Hueckl. bot. 107. 
szeląźnik Encyk. roi. I. 593. 

rhipogonum Forst. 

kolcowójka Czerw. 611. 

rhipsalis Gilrtn. 



kakt szypułkowy Kat. med. 

0. 8. i I. 8. 
wiszelina Ukazi. 112; Czerw. 

3018. 
wiszeinia Wit. świat. I, 264. 
pręcikowy kaktus Berg. kakt. 

99. 
rhizantheae. 

korzeniokwiatowe Hałat pocz. 

195. 
rhizina Fr. 

przyczepka Błoń. Pam. fiz. 

XIV. 90. 

*rhizoboleae. 

gruboklowate Chalub. bot. tab. 
X. 651; Czerw. 2508. 

rhizobolus 6&rtn. 

grubokla Chałub. bot. 9. 

rhizocarpeae. 

korzenioziarne J. Jun. flo. Lit. 

426. 
pomokrza Ukazi. 112. 
korzenioziarnowate Hałat. pocz. 

195. 
galuszkowate Jastrzęb. klucz. 

6. 
paprotnice Jastrzęb. bist. nat. 

308. 
gasłuszki Jastrzęb. hist. nat. 

308. 
dzierzęgi Błoń Pam. fiz. XII. 

130. 

rhizocarpon Ram. 

wzorzec Błoń. Pam. fiz. X. 166. 

rhizoctonia DC. 

korzeniogryzek Łom. bot. 89. 
niszczyciel Kudeł, chorób. 99. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



431 



rhizomorpha Roth. '). 

podkornik J. Jun. flo. Lit. 

613. 
pocbkórnik J. Jun. flo. Lit. 

557; Czerw. 11. 
korzeniowiec Łom. bot. 87. 
rhizophora L. 

korzonkonos Zapol. gosp. 1. 15. 
korzeniodrzew Poni. dyk. IIL 

137. 
sroźypląt U kazi. 112. 
korzeniara Czerw. 3134. 
manglia Waga hist. roś. IL 
671. 
* Fhizophoraceae. 

dziwoklowate Chałub. bot. tab. 

XI. 662. 
korzcniapowate Czerw. 3133. 
korBeniodrzewowate Hueck. 

bot. 159. 
aroźy płatowate Waga hist. roś. 
II. 671. 
fhiffopogCMi Fr. 

piestrówka Czerw. 21. 
truflica Czerw. 21. 
kai^iele Ukazi. 112. 
rhizoapemkae « rhizocarpeae. 
rhizosporium Rabcb. 

korzeniak Caerw. 6. 
rhodanthe Undl. 

Bfiiiecbotek Ukazi. 113. 
swieehotek Jank. kwiat ogro. 

2H3. 
— Przytoczone w Ukassicielu 
nazwa śmieszek wcale 
ta nieiutloiy. 



rhodea «» rohdea 
rhodiola L. — róieniee. 

różowy korzeń Pom. dyk. III. 

138. 
różeniec Ukazi. 113; Czerw. 
2983; Berd. flo. tat. 213. 
różeniec Hueck. bot. 122. 
^ Ukasiciel w dwu notach 
przytacza różne nazwy ga- 
tunkowe tem samem wcale 
tu nienależące. 
rhodobryum Schimp. 

pratntk Kwieć. Fam. fiz. XII. 
' 153. 
rhodochiton Zucc. 

czarnoszyj Kat. ant. II. 35. 
ró/an Czerw. War. 226. 
rbododendra. 

różańce Wódz. III. 362. 
różankowate Hałat. pocz. 187. 
rhododendreae. 

różanecenikowe Czerw. 1731. 
rhododendron L. 

różaniec Wódz. chód. III. 424. 

Tak w nazwaniu samego 

rodzaju. 

różaniec Wódz. cbod. III. 425 

(często). Tak w wyliczaniu 

gatunków. 

rododendron Strum. Kat. 32. 

różaniec Wódz. dzień, IV. 7. 

rhododendron Strum. ogród. 

III. 285. 
rododender Biern. ogro. 233. 
zwaropornik Ukazi. 113. 
różanecznik Czerw. 1739. 



^) Rodzaj wyszły a użycia. 



432 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



różanecznik Waga hist. roś. 

II. 275. 
róŻH alpejska Rzepec. bot. 264. 
zwapornik Kat. Józef 5. 

rhodolaena Thou. 
żarota Ukazi. 1t3. 

rhodoleia Hook. 

ambrowiec Czerw. War. 107. 

rhodomeleae. 

kraśnicowatc Jancz. Rozpr. 
Akfid. IV. 25. 

rhodophyceae «= fiorideae. 
rhodora L. 

rodora Wódz. chód. III. 430. 

różanka Ukazi. 113. 

* rhodoraceae. 

bagnowate Wierzb, bot. 165. 
róża II ko watę Chałub. bot. tab. 
XII. 683. 
rhodosporus Schrot. 

rumieniak Btoii. Pam. 6z. IX. 
83 
rhodothamnus Rchb. 

różykrzew Czerw. War. 258. 

rhoeadeae = papaveraceae. 
rhoeadineae = rhoeades. 
rhoeas Bernh. 

maczek Czerw. ogól. 420. 
rhoeades. 

maczki Czerw. War. 292. 

krzyźowcowe Rostaf. bot. wyż. 
1 5ri. 
rhopographus Nitsch. 

grudek Błoń. Para. fiz. IX. 
95. 
rhus L. — sumak, 

sumak Kluk Dyk. III. 15 



(pospolicie); J. Jun. fla. 

Lit. 130: Czerw. 3441; 

Andrze. flo. ukra. 31. 
jtleni róg Wódz. chód. I. 432. 
jelenie rogi Wódz. cliod. III. 

430 

rhymovis = paxillus. 

rhynchantera DC. 
dziebrzan Ukazi. 113. 
dzióbogłówka Czerw. 3106. 

rhynchodium Presl. 

rzęsidzióbka Czerw. War. 405. 

rh3nichosia Lour. 

dzióbołódka Czerw. War. 417. 

rhynchospora Vahl. — przy- 
giętka. 

dziobak J. Jan. flo. Lit. 18. 
Tak nazwano tu sam ro- 
dzaj. 

sitek J. Jun. flo. Lit. 26. Tak 
zmieniono w wyliczeniu ga- 
tunków nazwę rodzajowa: 
dziobak skoro się autor 
spostrzegł, że imię to na- 
dał też rodzajowi Cakile 
i tam chce je utrzymać. 

marzyca Pamp. flo. tre. 4. 

przygielka Waga flo. pol. I. 
176 (często); Berd. flo. kra. 
356; Szafar. flo. poz. 89; 
Bt>rd. flo. tab. 696. 

dziobaczek Andrze. flo. ukra. 4. 

przygielka? Kwieć. Pam. fiz. 
XIV. 37. 
rhynchostegium Br. et Schimp. 

dzióbkowiec Kwieć. Pam. fiz. 
X. 95. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



433 



dziobkowiec Kwieć. Pam. fiz. 
XIL 152. 
rh3rtidophyllum Mart. 

przemarszcz Czerw. War. 246. 
rhytisma Fr. 

łuBzczeniec J. Jan. flo. Lit. 
518. 
ribes L. =» porzeczka. 

porzeczka Kluk Dyk. III. 16 

* (pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 
105; Waga flo, pol. I. 423; 
Berd. flo. kra. 158; Szafar. 
flo. poz. 99; Czerw. 3003; 
Andrze. flo. ukra. 20; Berd. 
flo. tat. 219. 

porzeczki Zapol. gosp. IL 140. 

porzyczki Zapol. gosp. II. 140. 
Ukaziciel cytuje tu fałszy- 
wie Kluka, który tak na- 
zwał nie rodzaj, a pewien 
jego gatunek. 

agrest Giżyc, siedl. I. 84. 

pożyczki Wódz. dzień. II. 148. 

agresty Strum. ogród. I. 133. 

świętojanki Motty flo. poz. 48. 

poprzeczka? Motty flo. poz. 69. 

poźeczka Metzg. bot. 50. 

świętojanka Biern. ogr. 347. 
*ribesiaceae — porzeczkowate, 

porzyczkowe Wierzb, bot. 173. 

porzeczkowe Pisul. gro. 215. 

porzeczki Jastrzęb. klucz. 42. 

porzeczkowate Czerw. 3001. 
ribesiflorae. 

porzeczkok wiato we Jastrzęb. 
klucz. 10. 
riccia Michę. 

meszek Kluk Dyk. III. 19. 



rykcya J. Jun. flo. Lit. 477; 

Czerw. 157. 
wgłębka Ukazi. 113. 
riaciaceae. 

rykcyowe Czerw. 157. 
wgłębiki Jastrzęb. klucz. 21. 
wgłębkowe Błoń. Pam. fiz. 

VIII. 108. 
wgłębki Błoń. Pam. fiz. IX. 
99. 
richardia Kth. 

rychardya Kat. med. I. 33; 

Czerw. 369. 
ryszardya Czerw. ogól. 318. 
potwarek Ukazi. 113. 
czermień Rzepec. bot. 190. 
lilijan Waga hist. ros. I. 188. 
richardsonia Kth. 

dławnica Czerw. 1989. 
wracanka Skob. Krem. 525. 
riciella. 

wgłębka Kwieć. Pam. fiz. XII. 
156. 
ricinus (Tourn.) L. 

racznik Kluk !Dvk. III. 20 

(bardzo często); Czerw. 989. 

roźnik Wódz. chód. II. 235. 

kleszczowina Siemiąt. ogród. 

183 (często). 
róźnik Strum. rocz. 43. 
kleszczy na Sawicz. Pam. farm. 

kra.' I. 160. 
katapucya Estrei. I. Cen. 7. 
kleszcznik Kat. ant. II. 76. 
racznik? Hueck. bot. 155. 
rycinus Heilp. tajem. 22. 
ricotia L. 

dzierzepnica Ukazi. 113. 



Materyaly do hist. Jęs. pols. i dyalektologli. Tom I. 



28 



434 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



ridolphia Moris. 

niedokoprz Czerw. War. 263. 
riedleia Yent. 

))rzywdziaQ Ukazi. 113. 
ringenthes = labiatae. 
ripogonum » rhipogonum. 
rivea Choisy. 

owidło Czerw. War. 210. 
rivina (Plum.) L. 

rywinia Wódz. chód. III. 419. 
ry wina Szacfa. ogród. IIL 200- 
riwina Kat. med. I. 33. 
])aIigronek Ukazi. 113. 
jagodnica Kat. ant. II. 12. 
paligranek WiśI. słów. 620. 
})aligromek Czerw. War. 338. 
paiigroszek Wąsów. farm. 135. 
rivularieae. 

strumiankowe Jancz. Rozpr. 
Akad. I. 19. 
riziridium Don. 

kłębacz Czerw. 552. 
robertia DC. 

zamniszek Czerw. War. 158. 
robinia L. — rohinia. 

grochowe drzewo Kluk Dyk. 

III. 20. 
ostrostręczyna Zapol. gosp. I. 

171. 

robinia Jun. flo. W. X. L. 

379; J. Jun. flo. Lit. 303. 

akacya Jun. Kat. (często); 

Waga flo. pol. II. 280; 

Audrze. flo. ukra. 73. 

grochownik Wódz. chód. I. 

456 (często). 
karagan Wódz. chód. I. 467. 
robinowka Siemiąt. ogro. 183. 



robiniowka Siemiąt. ogro. 266. 

akacya fałszywa Kat. niedź. I. 

robinek Wódz. dzień. IV. 37. 
grochowiec Czerw. ogól. 26. 

grochodrzew Czerw. ogól. 80; 
Czerw. 3276. 

drzewo grochowe Lewart. hist. 
nat. 171. 

grzechownik Kat. ant. II. 64. 

akacya dzika Wit. świat. I.. 3. 
rocella DC. 

rzęsienica Chałub. bot. 582 
(często). 

rzesięczyna Ukazi. 114. 

orselka Czerw. 152. 

rzęsiennica Wiśl. slow. 620. 

naskalnik Wag. hist. roś. III. 
41. 
rochea DC. 

tłustolisć Wódz. IV. 488. 

tłustosz Wódz. IV. 458. 

rozkrzepla Ukazi. 114. 
rodobryum = rhodobryum. 
rodriguezia R. et P. 

guzicha Czerw. War. 470, 
gdzie tak sprostowano imię 
guzica podane na str. 67. 
roella L. 

roela Kat. ined. III. 46. 

dźwiękotek Ukazi. 114. 
roemeria DC. 

roenierya Czerw. ogól. 541. 
rogiera Planch. 

obródka Czerw. War. 173. 
rohdea Roth. 

skłosta Czerw. War. 44. 
roUinia St. Hill. 

inarkotnia Ukazi. 114. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



435 



ronabeą Aubl. 

zrziitnik Czerw. 2000. 
rondeletia (Plum.) L. 

rondeletya Estrei. I. Cen. 6. 
koźeblina Ukazi. 114. 
rondelecja Kat. ant. I. 21. 
rezegulnia Kat. ant. II. 18. 
korzeblina Czerw. War. 173. 
roridula Ł. 

tuliłezka Ukazi. 114. 
roripa Bess. — rzepicha. 

rukiew Andrze. flo. akra. 61. 
rosa (Tourn.) L. — róia, 

róża Kluk Dyk. III. 22 (po- 
spolicie); J. Jun. flo. Lit. 
204; Waga flo. pol. 1. 740; 
Berd. flo. kra. 137; Saa- 
far. flo. poz. 113; Czerw. 
3144; Audrze. flo. ukra. 
47; Berd. flo. tat. 186. 
róża Czarto. myś. 10. Tak 
samo trzech innych auto- 
rów. 
* rosaceae. 

różowe Szub. naś. 44. 
róże Wódz. II. 571. 
różyczkowate Motty flo.poz. 53. 
różowate Waga flo. pol. I. 102. 

(pospolicie); Czerw. 3143. 
różyczkowe Hałat. bot. 115. 
róże właściwe Rzepec. bot. 53. 
roscoea Sm. 

grzejka Czerw. War. 74. 
roseae. 

różane Waga flo. pol. I. 103. 
różowate Wiśl. hist. nat. III. 

502. 
różowe Czerw. 3144. 



rosiflorae. 

różokwiatowe Jastrzęb. klucz. 
11. 

róźokwietno Czerw. War. 384. 

różowate Pokor. bot. 129. 

różane Rostaf. bot. wyż. 161. 
rosmarinus (Tourn.) Ł. 

rozmaryn Zapol. gosp. I. 544 
(pospolicie) ;KlukDyk. III. 
26; Czerw. 1288. 
rostellaria Gflrtn. fil. 

dzióbatka Czerw. 1366. 
rotaceae. 

kołkowe? Motty flo. poz. 56. 
Oczywiście za kółkowe, 
rottboelliaceae. 

rottboelliowe Czerw. 327. 
rottlera Roxb. 

okrewka Czerw. 992. 
roupala Aubl. 

wrocin Ukazi. 1 16. 
roxburghia Banks. 

roksburga Kat. med. III. 48. 

roksburghia Estrei. Kat. 5. 

ołtawa Ukazi. 114. 
royena L. 

royena Wódz. IV. 460. 

wikotek Ukazi. 114. 

Instrowiec Kat. ant. II. 41. 
rozites Karst. 

płachetka Błoń. Pam. fiz. IX. 
83. 
rubentia Coram. 

olej Kat. med. III. 48. 
rubia (Tourn.) L. — marzana, 

marzana Zapol. gosp. I. 323 
(często); Kluk Dyk. III. 

27; Waga flo. pol. 1.314. 

28* 



436 



JÓZEF K08TAFIŃSKI. 



marzanDa J. Jun. flo. Lit. 62 

(często); Czerw. 1978. 
marżana Szacfa. ogród. III. 130. 
marzanka Hueck. bot. 89. 
brocz Rzepec. bot. 260. 
* rubiaceae — marzanotoate. 
marzanowe Szub. naś. 22. 
marzannowe Szub. nań. 58. 
marzany Wódz. II. 415. 
przytulijowe Motty flo. poz. 62. 
marzanowate Waga flo. pol. I. 

96 (pospolicie) ; Czerw. 

1970. 
gwiazdkolistne Hałat. bot. 72. 
marzannowate Pokor. bot. 73. 
marzankowate Rzepec. bot. 

117. 
rubinae. 

marzanowe Rostaf. bot. wyż. 

166. 
rubus (Tourn.) L. — malina, 
ostrokrzewie Zapol. gosp. I. 15 

i II. 141. 
malina Kluk Dyk. III. 28 

(bardzo często); J. Jun. flo. 

Lit. 198; Waga flo. pol. L 

742; Berd. flo. kra. 131; 

Szafar. flo. poz. 11 3; Czerw. 

3153; Andrzc. flo. ukra. 47. 
jeżyna Dziar. wybór. 87 (czę- 
sto). 
ostrężyna Wódz. chód. 1. 492. 
maliny Strum. Kat. 34. 
jerzyna Kat. ant. II. 67. 
rudbeckia L. 

rudbekia Czarto. mys. 28. 
rotacznica Wódz. chód. II. 236 

(pospolicie). Autor w opisie 



rodzaju pisze : „Rudbekia 
we wszystkich językach: 
Rotacznica po czesku, ale 
w opisach gatunków na tej 
samej i następnej stronie 
używa tej czeskiej nazwy 
jako polskiej. W dmgiem 
wydaniu (Wódz. II. 104) 
sam to Wodzicki przyzna- 
je, mówiąc: „Z czeskiego- 
nazwałem ją rotacznica. Z& 
Wodzickim poszli wszyscy. 

kręgielniea Pom. dyk. III. 152. 
ruśniatka Biern. ogród. 404. 

rudolphia Willd. 

rudoliia Pom. dyk. III. 153. 
pokręcz Ukazi. 115. 

ruellia (Plum.) L. 

ruelia Wódz. chód. III. 420. 
ruellia Estrei. I. Cen. 5. 
wiarumla Ukazi. 115. 
roztrystka Czerw. 1358. 

ruizia Cay. 

lipiślaz Czerw. War. 345. 
rulingia R. Br. 

rulingia Kat. med. III. 49. 

rżycha Czerw. War. 344. 

rumex L — szczaw, 

szczaw Kluk Dyk. III. 3t 
(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 
152; Waga flo. pol. I. 595; 
Czerw. 1154; Berd. flo. 
kra. 294; Szafar. flo. poz. 
106; Andrze. flo. ukra. 37; 
Berd. flo. tat. 574. 

rumia Hoffm. 

zgruzłotka Czerw. War. 26 L 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



437 



rumphia L. 

ryśnielipa Ukazi. 115. 
rupala ~ roupala. 
ruppia Ł. 

rupia Czerw. ogól. 490. 
grzęśla Ukazi. 115. 
rusceae. 

myszopłochowe Czerw. 612. 
ruscus (Tourn.) L. 

myszopłoch Wódz. chód. I. 
498 ( pospolicie ) ; Czerw. 
612. 
iglica Siemiat. ogród. 187. 
grzbietolist Pom. dyk. III. 157. 
kotczak? Estrei. I. Cen. 5. 
kolczak Estrei. II. Cen. 6. 
ruszczyk Waga hist. roś. II. 54. 
'— Antoni Waga w Ukazi- 
ctelu przytacza jeszcze na- 
zwę 1 istna jagoda, ale 
fałszywie, bo to jest nazwa 
gatunkowa, 
russelia Jacq. 

ruselia Kat. med. I. 34. 
russelia Kat. med. III. 49. 
rozgrzelica Ukazi. 115. 
nitko wnica Kat. ant. II. 13. 
russula Pers. 

serojeszkówka Czerw. 56. 
syrojeszka Błoń. Pam.fiz. VIII. 

89. 
gałabek Błoń. Pam. fiz. VIII. 

89. 
surowiatka Błoń. Pam. fia. VIII. 

89. 
serojeszka Błoń. Pam. fiz. IX. 
80. 
russulina Sohroet. 



gołąbek Błoń. Para. fiz. X. 150. 
russuliopsis Scbroet. 

serejeszkówka Błoń. Pam.fiz. 

IX. 83. 
serojeszka Błoń. Pam. fiz. X. 
153. 
ruta (Tourn.) L. 

ruta Kluk Dyk. III. 35 (po- 
spolicie) ; J. Jun. flo. Lit. 
171; Czerw. 2841; Andrze. 
flo. ukra. 38. 
* rutaceae. 

ruty Wódz. II. 524. 
rutowe Pisul. gro. 153. 
rutowate Chałub. bot.tab.X.651 
(pospolicie); Czerw. 2888. 
rutabaga. Imię wymienione 
w spisie rodzajów VI tomu 
Wodzickiego, jako łaciń- 
ska nazwa rodzaju, jest 
cudzoziemska nazwą pe- 
wnej odmiany rzepy ! o któ- 
rej autor się rozpisał w to< 
mie IV (rzepa szwedzka 
Wódz. IV. 1()9). 
rutstroemia Karst. 

baziak Błoń. Pam. fiz.XIV. 90. 
rykia De Vrit'se. 

ryczwan Czerw. War. 84. 
rytiplilaea Ag. 

marszcznica Czerw. 97. 
narecznica Wiś. hist. nat. III. 

s. 

sabadilla Brandt. 

kichawiec Czerw. 504. 



438 



JÓZSF ROSTAFIŃSKI. 



sabadyla Skob. Erem. 633. 
sabadylla Trapp. farm. I. 468. 
WBzawiec Eaczk. homeo. I. 
324. 
sabal Adan». 

Ba bal Estrei. I. Cen. 6. 
wachlarzyk Eetrei. II. Cen. 6. 
palma sabal Kat. med. III. 49. 
palma Kat. ant. II. 13. 
bocznia Czerw. War. 87. 
wachlarzowiec Wit. świat. II. 
62. 
sabbatia Adans. 

gorzkie w Czerw. 1600. 
Sabina Hall. — sawtna. 

Sawina Berd. flo. tat. 790. 
sabulina Rchb. 

szczetka Czerw. War. 329. 
saccharomyces Mey. 

drożdżownica Rzepec. bot. 230. 
zaciernik Łom. bot. 86. 
drożdże Rostaf. bot. wyż. 37. 
saccharomycetes. 

drożdźaki Rostaf. bot. wyż. 37. 
saccharum L. 

cukier Zapol. gosp. I. 237. 
trzcina cukrowa Kluk Dyk. 

111. 3.5 (często). 
cukrowiec Andrze. Bess. 441. 
cukrownica Czerw. ogól. I. 

137; Czerw. 339. 
cukrownik Czerw. ogól. 262. 
cukier Ukazi. 1 15. 
cukrowa trzcina Ney kwiat. 

136. 
cukrownia Kat. aut. II. 13. 
saccolabium BI. 

torbiszcze Czerw. War. 70. 



saccorhiza de la Pyl. 

pęcherzonóg Rostaf. Rozpr. 
Akad. IV. 206. 

sagina L. — karmnik, 

karmnik Kluk Dyk. III. 37 

(bardzo często); J.Jun.flo. 

Lit. 67; Waga flo. pol. I. 

342; Szafar. flo. poz. II. 

111. 
karmik Ukazi. 115 (bardzo 

często); Berd. flo. kra. 97; 

Andrze. flo. ukra.47; Berd. 

flo. tat. 89. 

sporek Drym. Pam. fiz. V. 132. 
karmek Zalew. Pam. fiz. XII. 

187. 
szporek Jank. kwiat, ogród. 

405. 

sagittaria L. — strzałka. 

trzcina indyjska Zapol. gosp. 

I. 237. 
strzałka Kluk Dyk. III. 38 

(bardzo często); J. Jun. flo. 

Lit. 217; Szafar. flo. poz. 

134; Berd.flo. tat. 634. 

uszyca Jun. flo. W. X. L. 462 
(często); Waga flo; pol. IL 
617; Czerw. 484; Berd. 
flo. kra. 324; Andrze. flo. 
ukra. 89. 

wodna strzałka Pamp. flo. tre. 

62. 
strzałka wodna Waga bist. 

ros. I. 90. 

•- Ukaziciel cytuje jeszcze 
wodna strzała, ale to 
jest nazwa gatunkowa. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



489 



sagus (Rumph.) BI. 

niaczna palma Pom. dyk. III. 

' 159. 
palma Kat. niedz. II. 22. 
raphnia Eatrei. II. Cen. 6. 
palma sagus Kat. med. III. 49. 
palma sagowa Pisał. pop. 79. 
sagowina Ukazi. 115. 
krupnia Skob. Krem. 535. 
sagownica Hucck. bot. 40. 

salacia L 

kuczlin Ukazi. 115. 

salicarieae =^ythrarieae. 

*salicineae — zoiergbowate. 
łozowe Zapol. gosp. I. 162. 
wierzbowe Pisul. gro. 255. 
wierzbowate Chałub. bot. tab. 

V. 614 (pospolicie); Czerw. 

936. 

wierzby Jastrzęb. klucz. 30. 
puchowate Jastrzęb. hist. nat. 
472. 

salicornia (Tourn.) L. — soliród. 
solanka Wódz. chód. III. 449. 
rozchodnik Kuszań. lOhr. 279. 
soliróg Pom. dyk. III. 159. 

(często); Czerw. 1168; An- 

drze. flo. u kra. 2. 

solni k Estrei. Kat. 5, 
soliród Waga flo. pol. I. 118 

(często) ; Szafar. flo. poz. 

100. 
solirodek Berd. bot. 181. 
soliródka Waga hist. roś. II. 

235. 
soliródka Waga hist. roś. II. 

238. 



salicorniae. 

solirogowe Czerw. 1168. 
salisburgia = ginko. 
salix (Tourn.) L. — wierzba. 
wierzba Zapol. g:osp. II. 124 
(pospolicie); Kluk Dyk. III. 
88; J. Jun. flo. Lit. 13.; 
Waga flo. pol. II. 636; 
Berd. flo. kra. 311; Szafar. 
flo. poz. 135; Andrze. flo. 
ukra. 91 ; Berd. flo. tat. 610. 
wikle Wódz. chód. I. 606. 
iwa Wódz. chód. I. 514. 
wierzba Szub. opis. 112; Czerw. 

937. 
wierzba? Wierzb, bot. 44. 
łoza Ney kwiat. 71. 
ło/jna Ney kwiat 71. 
^ Ukazioiel fałszywie przy- 
tacza tu imię wierzbi- 
na, którego nikt jako na- 
zwy rodzajowej nie użył. 
— Berdau we florze Tatr (p. 
210) etc. odróżnia następu- 
jące grupy wierzb: 
kruchowierzby (fragiles) p. 6 11 . 
łoziny (amygdalinae) p. 6 13. 
wikliny (purpureae) p. 614. 
witwiny (yiminales) p. 615. 
iwiny (capreae) p. 616. 
płożące się (repentes) p. 622. 
alpejskie (alpinae) p. 623. 
salmia Wilid. 

obłęst Ukazi. 116. 
salpiglossideae. 

tujałkowe Czerw. 1396. 
salpiglossis R. et P. 

zmiozór Estrei. U. Cen. 6. 



440 



JÓZBF ROSTAFIŃSKI. 



żmijowy język Estrei. Kat. 5. 

tujałka Ukazi. 116. 

tujalka Biern. ogr. 161 i tak 

samo XIII. 
trąbki O pielęg. kwiat. 60. 

salsola L. — solanka. 

, solanka Kluk Dyk. III. 45 (czę- 
sto); Szaf ar. flo. poz. 100; 
Andrze. flo. ukra. 21. 

solna trawa Wódz. chód. III. 

449. 
solówka Pom. dyk. III. 162. 
solne drzewo Kat. niedz. I. 
sodnik J. Jun. flo. Lit. 127 

(często); Waga flo. pol. I. 

441; Czerw. 1184. 
solnik Błoń. Pam. tiz. XII. 146. 

salsoleae. 

sodnikowe Czerw. 1184. 
salvadora L. 

cierpota Ukazi. 116. 

sal via L. — szałwia. 

szalwija Zapoł. gosp. I. 544. 
Autor chciał niewątpliwie 
mieć trzy sylaby w tym wy- 
razie, bo pisze s z a 1 w i i a. 

szałwia Kluk Dyk. III. 46 

(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 

10; Waga flo. pol. I. 144; 

Czerw. 1281; Berd. flo. 

kra. 267; Szafar. flo. poz. 

88; Andrze. flo. ukra. 3; 

Berd. flo. tat. 524. 
szołwija Siemiat. ogród 189. 

salviaeflorae. 



szałwiokwiatowe Jastrzęb. 

klucz. 59. 
salvinia Michę. 

salwinia J. Jun. flo. Lit. 428. 
wiasl Ukazi. 116. 
dziurawka Chałub. bot. 591; 

Berd. flo. kra. 399. 
liscianka Wagahistros. 1. 292. 
salyinia Jastrzęb. hist. roś. I. 

308. 
salwinija Jancz. Rozpr. Akad. 

VIIL 37. 
salviniaceae. 

aalwinie Wierzb, bot. 157. 
wiąślowate Karo Pam. fiz. I. 

209. 
samaraceae = ulmaceae. 
sambuceae. 

bzowe Chał. bot. 705; Czerw. 

2083. 
sambucus (Tourn.) L. — bez. 
bez Kluk Dyk. HI. 47; J. Jun. 

flo. Lit. 130; Waga flo. 

pol. I. 538; Berd. flo. kra. 

170; Czerw. 2086; Szafar. 

flo. poz. 104; Andrze. flo. 

ukra. 32; Berd. flo. tat. 270. 
bes Kuszań. lohr. 270. Nie 

pomyłka, skoro tak samo 

także p. 346 i XIII. 
bez włoski Biern. ogr. 31-8. 

Bo ten autor — zapewne 

przecz nieuctwo — nazywa 

bez — Syringa. 
samolus (Tourn.) L. — jarnik^). 
bobownica Kluk. Dyk. 111. 48. 



*] Bkoro ży lenieć oznacza Poterium. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROÓŁIK. 



441 



źyleniec Jan. flo. W. X. L. 163; 

J. Jun. flo. Lit. 96^ Andrze. 

flo. ukra. 18. 
jaroik Kat. med. III. 49. 
samphyandra = symphyandra. 
samyda L. 

brzozowiec Chałub. bot. 9. 
zbuezyn Ukazi. 116. 
* samydaceae. 

brzozowcowate Chałub. bot. 

tab. VI. 632. 
zbuczynowate Czerw. 2776. 
sanchezia R. et P. 

sancfaezya Pom. dyk. III. 168. 
wieliszata Ukazi. 116. 
sandoricum Rumpb. 
trojał Ukazi. 116. 
pigwiszcze Czerw. 2590. 
sanguinaria (Diii) L. 

krwawe ziele Wódz. chód. IL 

230. 
krwawoziół Pom. dyk. III. 169. 
krwiowiec Czerw. ogól. I. 17; 

Czerw. 2368. 
plewimaczek Ukazi. 116. 
sanguisorba (Rupp.) L. — krwi- 

ściąg. 
sowia strzała Zapol. gosp. I. 

336. 
krwisciag Kluk Dyk. III. 49 

(pospolicie); J. Jan. flo. 

Lit. 58; Waga flo. pol. I. 

326; Bard. flo. kra. 140; 

Szafar. flo. poz. 95; Berd. 

flo. trtt. 191. 
krwieściąg Wódz. chod.II. 240; 

Andrze. flo. ukra. 13. 
krwawnik Metzg. bot 50. 



krewnik Czerw. 3173. 

źyleniec Jarosz, gosp. 408. 

* sanguisorbaceae — krwiicią- 
gowate. 

krwióciągi Jastrzęb. klucz. 34. 

krwiściagowate Berd. flo. kra. 
139.' 

krwisciagowe Jastrzęb. hist. 
nat. 492. 
sanguisorbeae. 

rzepikowate Wag flo. pol. I. 
103. 

krwisciagowe Chałub. bot. 671. 
sanicula (Tourn.) L. — iankiel. 

iankiel Kluk Dyk. III. 49 
(często); Czerw. 2105. 

zankiel Jun. flo. W. X. L. 179 
(bardzo często); J. Jun. flo. 
Lit. 109; Waga flo. pol. L 
467; Berd. flo. kra. 156; 
Szafar. flo. poz. 101; An- 
drze. flo. nkra. 23; Berd. 
flo. tat. 234. 

łyszczak Demb.flo lek. 50. 
sanseviera Thunb. 

sanseyiera Estrei. I. Cen. 5; 
Czerw. 578. 

sansewiera Kat. ant. I. 22. 

aktrys Strum. Kat. 34. Z ła- 
cińskiej rodzajowej nazwy 
Aletris, będącej synonimem 
pewnego gatunku rodzaju 
Sanseviera. 

bystroń Ukazi. 116; Czerw. 
578. 

* santalaceae. 
ozyrydowe Wierzb, bot. 161. 
santałowe Pisul. gro. 66. 



442 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



sandałowa te Chałub. bot. 636 

(pospolicie). 
sandałowcowate Cbałub. bot. 

tab. VI. 632. 

leńce Jastrzęb. klucz. 35. 
czyndalinowate Berd. flo. kra. 

302; Berd. flo. tat. 588. 
cyndałviwate Czerw. 1091. 

santalinae. 

sandałowe Rostaf. bot. wyź. 
170. 

santalum L. 

sandał Kuszań. lobr. 345. 
sandałodrzew Pom. dyk. III. 

169. 
czyndalin Ukazi. 116. 
cyndał Czerw, 1092. 
sanda'owiec Czerw. 1092. 

■^ Antoni Waga w Ukazicielu 
mylnie tu przytacza: cyn- 
d e I i n , c i n d e 1 i n , san- 
dałowe drzewo i san- 
tał nazwy, których auto- 
rów ie użyli tylko na ozna- 
czenie pewnego gatunku 
tego rodzaju. 

santolina (Tourn.) L. 

Bwiętozioł Kluk. Dyk. III. 50. 

Ukaziciel mylnie zapisuje 

ś więtoziól. 
swiętoziół Wódz. cliod. III. 

451. Nie pomyłka. Tak 

kilku autorów. 

cyprysowe ziele Strum. Kat. 34. 
cyprysek Estrei. II. Cen. 6. 
santolina Estrei. Kat. 5. 
swiętolina Ukazi. 116. 



cy pryska Czerw. 1852. 
8anvitalia Lam. 

sanwitalia Szacfa. ogród. I IL 

94. 
polegnatka Ukazi. 116. 
*sapindaceae. 

niydlerice Wódz. II. 603. 
sapindowe Wierzb, bot. 168. 
zapianowate Chałub. bot. tab. 

X. 651. 
mydleńcowate Czerw. 2462. 
sapindeae. 

mydleńcowe Czerw. 2466. 
sapindus L. 

mydlane drzewo Wódz. chód. 

III. 436. 
mydleniec Wódz. III. 443; 

Czerw. 2470. 
niydłodrzew Pom. dyk. III. 

170. 
zapian Ukazi. 117. 
mydlnik Estrei. I. Cen. 5. 
sapium P. Br. 

smokrzyn Ukazi. 117. 
saponaria L. — mydlntca. 
mydło Kluk Dyk. III. 60 (dość 

często), 
mydlnica Jun. flo. W. X. L. 

241 (bardzo często); J. Jun. 

flo. Lit. 174; Waga flo. 

pol. L 669; Czerw. 2897; 

Andrze. flo. ukra. 42. 
mydłownik Czarto. mys. 29. 
mydelnik Pom. dyk. III. 171. 
mydlnik Sawicz. Pam. farm. 

kra.. III. 175 (często), 
mydelnica Pisul. gro. ii05; 

Berd. flo. kra. 93; Sza- 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



448 



far. flo. poz. 110; Berd. 

flo. tat. 80. 
luydlentca Biern. ogr. 405. 
Diydlik Łap. Pam. fiz. V. 35. 
mydlica Jank. kwiat. ogro. 

309. 
lepnica Missu. Pam. fiz. XIV. 

102. 

sapota (Plum.) Gftrtn. 

sączyniec Waga hist. roś. I. 
300. 

sapotaceae. 

sapoty Wódz. II. 323. 
pigwicowrtti) Chałub. bot. tab. 

XII. 683; Czerw. 1689 

(często), 
sączyńcowate Waga hist. II. 

253. 

saprolegnia Nees. 

roztoczka Rostaf. bot. 102. 
saprolegniaceae. 

porosło Rostaf. bot. wyż. 28. 

saprosma HI. 

Jajnik Czerw. 2005. 
saracha R. et P. 

oslawka Ukazi. 117; Czerw. 
1473. 
sarcocephalus Afz. 
mięślin Ukazi. 117. 

sarcochilus R. Br. 
oboilec Ukazi. 117. 
warźec Czerw. 731. 
obojleu Czerw. 731. Oczywi- 
ście przez mylna cytatę 
z Ukaziciśla, 
sarcolaena Tłiou. 
kłotlin Ukazi. 117. 



sarcomycetes « hymenomyce* 
tes. 

sarcoscyphus Corda. 

raiechrza Błoń. Pam. fiz. X. 
169. 

sarcostemma R. Br. 

okręta Ukazi. 117; Czerw. 
1657. 

sarcozygium Bge. 

parolist Wit. świat. II. 104. 
sargassum Ag. 

gronorost Czerw. 111; Szafar^ 
flo. poz. 137. 

morzy pło Ukazi. 1 17. 

sarmentaceae. 

wiciowe Motty flo. poz. 55. 
sarmienta R. et P. 

rozłożą Czerw. 1441. 

sarothamnus Wimra. — żarno- 

wiec. 
żarnowiec Berd. flo. kra. 114; 

Andrze. flo. ukra. 69; Berd. 

flo. tat. 129. 
lubeznik Czerw. War. 400. 
żarnowiec Waga hist. roś. II. 

616. 
żarnowiec? Łom. bot. 308. 

sarothra L. 

wiechotka Ukazi. 117. 

sarracenia L. 

kapturnik Pom. dyk. III. 172. 

knpturnica Kat. med. III. 49; 
Czerw. 2364. 

saracenia Czerw. ogól. 234. 

sarracenia Lesniew. ogró. 401. 

opawa Ukazi. 117. 
* sarraceniaceae. 



444 



JÓZEF ROBTAFlASKf. 



opawowate Chałub. bot. tab. 

X. 650. 
kapturnicowate Czerw. 2363. 
sassafras (Pison.) Nees. 

sasafrzan Ukazi. 117; Czerw. 

1134. 
sasafran Wiśl. słów. 621. 
sasafrzaniec Skob. Krem. 541. 
sassafrzaii Trapp. farm. I. 86. 
sassafras Waga hist. roś. IL 
209. 
satureia (Tourn.) L. — cząber, 
cząbr Zapol. gosp. I. 643; 

Czerw. 1300. 
cząber Kluk Dyk. III. 51 (po- 
spolicie), 
czaberek J.Jun. flo. Lit. 237. 
pieprzyca Estrei. I. Cen. 5. 
— Przytoczona w nocie Uka- 
ziciela nazwa c ą b r jest 
nazwa gatunkowa, 
satureineae. 

czabrowe Czerw. 1292. 
satyrium Sw. 

trzylistnik Kluk Dyk. III. 52 

(pospolicie), 
trójlistnik Wiśl. słów. 621. 
saurauja Willd. 

soroja Pom. dyk. III. 173. 
dziwielipa Ukazi. 117. 
saurravia -= saurauja. 
sauromatum Schott. 

pałczycha Czerw. War. 80. 
* saurureae. 

saururowe Wierzb, bot. 167. 
wątlikłoskowate Chałub. bot. 

tab. V. 614. 
jaszczuźowate Czerw. 1073. 



saururus (Plum.) L. 

wątlikłosek Chałub. bot. 9. 

jaszczuż Czerw. 1074. 

jaszcznrz Czerw. War. 99. 

jaszczurzec Waga hist. roś. 1. 
296. 
saussurea DC. — opieratka. 

opierstka Czerw. 1892. 

saussurea Berd. flo. tat. 368. 
* sauvagiesiaeae. 

wielopłonkowate Chałub. bot. 
tab. VIII. 660. 
sauvagesia L. 

wielopłonka Chałub. bot. 9. 
saxifraga (Tourn.) L. — akcdnica, 

łomikamień Kluk Dyk. III. 
62 (pospolicie)^ J.Jun. flo. 
Lit. 173; Waga flo. pol. I. 
663; Sżafar. flo. poz. 109; 
Czerw. 2987; Andrze. flo. 
ukra. 41. 

rozłup Hag. flo. pru. I. 331. 

łomikamień Pamp. flo. tre. 27. 

skalnica Ukazi. 117; Berd. 
flo. kra. 154; Berd. flo. 
tat. 222. 

łomikamień? Kat. ant. I. 22. 

bagniówka Encyk. II 686 
zapisuje: ^niewłaściwe na* 
zwisko rodzaju roślin ło- 
mikamień", ale nie podaje, 
kto użył tej niewłaściwej 
nazwy; ja żadnego jej źró- 
dła nie znani. 

Bzakłak Kat Józef 6. Źródłem 
tej niedorzecznej nazwy 
jest pomyłka w indeksie 
do drugiego tomu Langiego 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



44& 



(Langie ogród. 2. VIII), 
gdzie gatunek S. crassifo- 
lia tak zapisano nazywając 
go w teksoie (Langie 1. c. 
222) skalnica. 

— Ukaziciel przytacza w no- 
cie różne nazwy, żadna 
z nich nie jest rodzajowa. 

'^ saxifragaceae. — ahalntcowate. 
łomikainienie Wódz. II. 657. 
łomikamieniowate Wierzb, bot. 

172 (często); Czerw. 2986. 
łomikamieniowe Pisul. gro. 209. 
skalnicowatc Berd. flo. kra. 154 

(często). 
skalnice Niewiad. obraz. 8. 

scabiosa (Tourn.) L. — drydkiew, 
dryakiew polna Zapol. gosp. 
I. 37. 

dryakiew Kluk Dyk. III. 64 
(najczęściej); Waga flo. pol. 
1. 295; Berd. flo. kra. 180; 
Szafar. flo. poz. 94; Berd. 
flo. tat. 293. 

dryawnik Jan. Kat. 36. 
świerzbnica Jun. flo. litew. 39. 
skabioza Wódz. chód. II. 313. 
Bwierzbnica Wódz. chód. II. 

313; Andrze. flo. ukra. 12. 

Tak częściej niż świerz- 

bnica. 
dryjakiew Misiur. hist. roś. 

10. Tak i kilku nowszych 

autorów. 

cartowe ziele Ney. kwiat. 22. 
świerżbnica Czerw. War. 126. 
wdówka Kat. Józef. 4. 



— Nazwa którą przytacza w 
nocie Ukassicida Antoni 
Waga jest nazwa gatun- 
kowa, 
scabridae. 

chropowatolistne Motty flo. poz* 

58. 
scaevola L. 

okoczyst Chałub. bot. 9. 
jeduoatronka Czerw. 1772. 
*scaevolaceae. 

okoczystowate Chałub. bot. 
tab. XV. 701. 
scandicineae. 

trybulowe Berd. flo. tat. 269. 

scandix (Tourn.) L. — tryhula. 

trybula Kluk Dyk. III. 67 

(najczęściej); Szafar. flo. 

poz. 102. 

trzebula Jun. flo. W. X. L. 

190. 
trybulka Czaiiio. myś. 29. 
trebulka Kuszań. lóhr. 347. 
czechrzyca Czerw. 2181. 
kierbel Karo. Para. fiz. I. 261. 
iglica Berd. flo. tat. 269. 
scapularia Ktz. 

inalątek Sypniew. Diat. 633. 
scapania Lindl. 

skapanka Błoń. Pam. fiz. X. 
170. 
scenedesmus Mey. 

rogatek Rostaf. Pam. Akad. 
II. 164. 
schaueria Nees. 

rozstaw Czerw. War. 237. 
schedonorus P. B. — darnica, 
darnica Andrze. flo. ukra. 10. 



446 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



scheeria Seem. 

rozmiesz Czerw. War. 243. 

scheferdia « shepherdia. 

scheidweileria KI. 

przeczykrężka Czerw. War. 
314. 

scherardia « sherardia. 

scheuchzeria L. — bagnica. 

błotnioa Kluk Dyk. III. 58. 

szeycerya Jun. flo. W. X. L. 
215. 

grzężnica J. Jun. flo. Lit. 151. 
Wprawdzie to imię znaj- 
dujemy zapisane już wcze- 
śniej u Jundziłła starszego 
(flo. litew. 110) ale w koń- 
cu dzieła podano je jako 
omyłkę do sprostowania na 
szeyoeria a to dla tego, że 
autor nieuważnie nazwał 
już (flo. litew. p. 188) tak 
samo rodzaj Liraosella. Uka- 
ztdel mylnie cytuje grzę- 
żnica. 

szeuchcerya Pamp. flo. tre. 23. 

bagnica Waga flo. pol. I. 589; 
Szaf ar. flo. pol. 106. 

szajchcerya Berd. flo. tat. 635. 

scheuzeria « scheuchzeria. 
schinus L. 

szynus Wódz. chód. III. 443. 

mastyksowe drzewo Pom. dyk. 
III. 178. 

maatykowiec Wódz. III. 627. 

schinus Estrei. I. Cen. 5. 



pływacz Kat. mrd. II. 41. 
dymnik Kat. roed. III. 49. 
płaczlin Ukazi. 118 (często); 

Czerw. 3439. 
dymik Kat. ant. I. 22. 
mostykowiec Kat. ant. II. 41. 
schistidium. 

strzechwa Kwieć. Pam. fiz. 
XII. 154. 
schistostega Web. et Mohr. 
świetlanka Rostaf. bot. wyż. 
55. 
schizaeaceae ^). 

szparnicowe Czerw. 231. 
szparnikowate Czerw. War. 1 1. 
schizandra Mchx. 

schissandra Wódz. III. 673. 
schizandra Leśniew. ogro. 364. 
pa włócznia Ukazi. 118. 
powłocznia Waga hist. ros. I. 
297. 
* schizandraceae. 

po włócznio watę Czerw. War. 
280. 
schizanthus R. et P. 

motylek Kat. med. III. 49. 
schyzant Leśniew. ogro. 313. 
szczeplinka Ukazi. Il8. 
szczepliniak Biern. ogród. 161. 
schizomycetes = bacteriaceae. 
schizophyceae. 

sinice Rostaf. bot. wyż. 44. 
schizophyllum Fr. 

olszówka J. Jun. flo. Lit. 532. 
schizophyta. 

rozprątki Rostaf. bot. wyż. 44. 



') Rodzaj Sehizaea nigdzie nie jest nazwanj. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



447 



schleichera Willd. 

wiechotława Ukazi. 118. 

nieilcza Czerw. 2479. 
schmidelia L. 

inostron Ukazi. 118. 
schmidtia Mónch. 

szmitia Czerw. ogól. 58. 
schmithia = schmidtia. 
schoberia C. A. Mey. 

ługówka Czerw. War. 111. 
schoenocaulon As. ' Gray. 

asagrea Czerw. 503. 

kichawica Czerw. bot. lek. 41. 

azagreja Skob. Krem. 49. 

altanka Skob. Krem. 544. 

azagrea Słów. lek. 29. 
schoenodorus » schedonorus. 
schoenus L. — mareyca. 

trawa rajska Zapol. gosp. I. 
236. 

marzyca Klak Dyk. III. 59; 
(pospolicie*); J. Jun. flo. 
Lit. 25; Szaf ar. flo. poz. 
89. 

sit Pasterz 119. 

turzy cznik Andrze. flo. ukra. 
4. 
Schellera = oxycoccus. 
schotia Jacq. 

szocya Wódz. chód. III. 575. 

kusznia Ukazi. 118; Czerw. 
3387. 
schousbaea Willd. 

szusbea Pom. dyk. III. 179. 
schrankia Willd. 

niedołust Czerw. War. 420. 
schrebera Roxb. 

rdzian Ukazi. 1 18. 



schubertia — taxodium. 

schwalbea Ł. 

ożyebota Ukazi. 118. 

schwenkia L. 

pożychlica Ukazi. 1 1 8. 

sciadocalyx Rgl. 

słończychron Czerw. War. 244. 

scilla L. — osdoch, 

cebula morska Kluk Dyk. III. 

60 często), 
scylla Wódz. chód. 452. 
morska cebula Kat. niedz. I. 
scilla Wódz. III. 161; J. Jun. 

flo. Lit. 145. 
ckliwica Andrze. Bess. 441. 
jaster Zawadź, flo. Iwo. 176. 
cebulica Czerw. ogól. 303 

(często); Czerw. 535; Berd. 

flo. kra. 348. 
oszloch Ukazi. 118; Berd. flo. 

tat. 672. 
cebula Kat. ant. I. 22. 
morsknica Kat. ant. II. 41. 
rastek Andrze. flo. ukra. 34. 
wiośnianka Andrze. flo. ukra. 

34. 
ostra wka pomorska Kaczk. 

homeo. I. 365. 
cebuliczka Berd. flo. tat. 672. 

— Ukazi ciel mylnie przytacza 
w nooie nazwę cebula 
zamorska, której uży- 
wano tylko jako gatunko- 
wej. 

scindapsus Schott. 

ołustek Czerw. War. 83. 
scirpeae. 



448 



JÓZBF ROSTAFIŃSKI. 



sitowiowe Chałub. bot. 596; 

Czerw. 400. 
scirpus (Tourn.) L. — ńUrwie, 
skrzypie Zapol. gosp. I. 384. 
sitowina Kluk Dyk. III. 61 

(często), 
sit Pasterz 109. 
sitowie Jun. flo. litew. 17 

(bardzo często); J. Jan. flo. 

Lit. 26; Waga flo. pol. I. 

168; Czerw. 400; Berd. 

flo. kra. 358; Szafar. flo. 

poz. 89; Berd. flo. tat. 697. 
sitnik Andrze. Nauka. 41. 
sitowie Adam. flo. poz. 32. 
sitowiec Andrze. iło. ukra. 5. 
sitowiny Berd. bot. 159. 
sitownik Jank. kwiat, ogród. 

38. 
scitamineae ^) = zingiberaceae. 
scitamineae ^). 

ździeblcowate Chałub. bot. 727. 
ździeblce Czerw. War. 73. 
wonnorośle Rostaf. bot. wyż. 

145. 
*scleranthaceae — czerwcowate. 
czerwcowate Chałub. bot. tab. 

VI. 632 (pospolicie). 
czerwce Jastrzęb. klucz. 33. 

scleranthus L. — czerwiec. 
czerwiec Kluk Dyk. III. 62; 
(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 
178; Waga flo. pol. L 661; 
Berd. flo. kra. 151; Czerw. | 



2969; Szafar. flo. poz. 110; 
Andrze. flo. akra. 42; Berd. 
flo. tat. 212. 
grzmotek Kwieć. Pam. fiz. X. 
124. 

sclerineae. 

kościkowe Chałub. bot. 596; 
Czerw. 404. 

scłeria Berg. 

biczownica. Pom. Dyk. III. 

18L 
kości k Chałub. bot. 9 (często); 

Czerw. 404. 

sclerochloa P. B. — suchoirato, 
suchotraw Andrze. flo. ukra. 
U. 
scleroderma Pers. 

tęgoskór J. Jun. flo. Lit. 551 
(pospolicie); Czerw. 24; 
Szafar. flo. poz. 138. 

sclerodermaceae. 

tęgoskórowe Błoń. Pam. fiz. 

VIII. 91. 
tęgoskórowate Błoń. Pam. fiz. 

IX. 88. 

scleropus Schrad. 
brunat Ukazi. 119. 

— Antoni Waga w Ukazictelu 
przytacza imię brunatek, 
które oznacza tylko pewien 
gatunek całkiem innego 
rodzaju, 
sclerotium Tod. ^). 



') Jako rodzina. 

') Jako rzed. 

') Rodzaj całkiem dzi6 wyszty s uiycia. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



449 



nasionak J. Jud. flo. Lit. 552; 
Czerw. 20. 
scolopendńum Sm. 

Btonogowiec J. Jun. flo. Lit. 

433 (często), 
języcznik Kat. nied. III. 49. 
języczyca Czerw. 215 (często); 
Berd. flo. kra. 406; Berd. 
flo. tat. 824. 
języcznica Wisi. hist. nat. IIL 
407. 
scolymus (Tourn.) L. 

złoty oset Szacfa. ogród. III. 

94. 
złotoset Andrze. Bess. 441. 
karczoch afrykański Wódz. 11. 

340. 
karczoch Czerw. ogól. 376. 
parczoch Ukazi. 119; Czerw. 
1928. 
scoparia L. 

miotła Pom. dyk. III. 182. 
nietota Ukazi. 119. 
miotiec Czerw. 1144. 
scopolia Jacq. — lulecznica. 
lulecznica Berd. flo. kra. 244. 
lulecznia Czerw. 1468. 
lulecznik Skob. Krem. 545. 
radnica Waga hist. roś. II. 
338. 
scopolina = scopolia. 
scorodonia (Ray) MOnch. 

czośnica Czerw. 1350 
scorodosma Bge. 

czosnoń Skob. Krem. 546. 
scorpiurus L. 

pacierzyczka Pom. dyk. III. 
182. 

Mftteryały do hist. Jęz. pols. i dyalektologli. 



gąsionka Woda. II. 607. 
gąsień Czerw, ogól 470. 
niedźwiadkowy ogon Jastrzęb. 

hist. nat. 540. 
scorzonera L. — wąiymord. 
wężownik Zapol. gosp. I. 514. 
węźymord Kluk Dyk. III. 63 

(pospolicie); J. Jan. flo. Lit. 

377; Waga flo. pol. II. 

483; Berd. flo. kra. 209; 

Czerw. 1936; Szafar, flo. 

poz. 127; Andrze. flo. akra. 

75; Berd. flo. tat. 383. 
wężymórd Wódz. II. 337. 
zwyczajny cukrowy korzeń 

Wódz. II. 337. 
scorsonera Wódz. IV. 171. 
węźymór Wódz. IV. 171. 
węży mor Andrze. Bess. 441. 
scorsonereae. 

wężymordowe Berd. flo. tat. 

882. 
scrophularia (Toarn.) L. — trą- 

downik. 
trędownik Kluk Dyk. III. 64 

(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 

25l;Wagaflo. polIL 127; 

Berd. flo. kra. 249; Czerw. 

1386; Szafar. flo. poz. 118; 

Andrze. flo. ukra. 57; Berd. 

flo. tat* 486. 
— Ukaziciel fałszywie przy- 
tacza ta nazwę trędowa- 
ci eCj której nikt nie użył 

jako rodzajowej. 
*scrophularineae — łrądoumiko^ 

watę. 
trądowniki Wódz. II. 269. 

Tom I. 29 



460 



JÓZKP R0BTAF1Ń8KI. 



wyzlinowe Wierzb, bot. 164. 

trędownikowe Pisul. gro. 87. 

ircdownikowate Cbałab. bot. 
tab. XIII. 686 (pospoli- 
cie); Czerw. 1377. 

trendownikowate Hałat. pocz. 
193. 

maskowate Waga bist. roś. 
II. 312. 

paszczy kowateRzepec. bot. 103. 

paszczękowate Jastrzęb. bist. 
nat. 499. 

tradownikowate Rostaf. bot. 
wyż. 165. 
scutaria Rostaf. 

stożkonóg Rostaf. Rozpr. Akad. 
IV. 211 
scutellaria (Herm.) L. — tar* 
czy ca, 

tarczyca Kluk Dyk. III. 66 
(pospolicie); J. Jun. flo 
Lit. 233; Waga flo. pol 
II. 70; Berd. flo. kra. 279 
Czerw. 1315; Szałar. flo 
poz. 117; Andrze. flo. ukra 
53; Berd. flo. tat. 544. 

szyszak Wódz. chód. II. 268 

torczyca Zawadź, flo. Iwo. 205 

bełmik Zawadź, flo. Iwo. 205 

turzyca Wiśl. slow. 621. 

tarczo wn i ca Jank. kwiat. ogro. 
315. 
acutellarineae. 

tarczycowe Czerw. 1313. 

tarczy co watę Berd. flo. tat. 544. 
scyphium Rfski. 

kieliszek Rostaf. śluz. 7. 
scytonema Ag. 



wypier Ukazi. 119. 
scytosiphon Ag. 

obłak J. Jan. flo. Lit. 502. 
seaforthia R. Br. 

obręcznia Waga bist. ros. II. 
27. 
sebaea R. Br. 

nagorżcz Czerw. 1605. 
sebacina Tul. 

łojek Błoń. Pam. fiz. XIV. 
68. 
secale (Toum.) L. — iyto. 
rża Zapol. gosp. I. 290. 
żyto Kluk Dyk. III. 66 (po- 
spolicie); J. Jun. flo. Lit 
40; Waga flo. pol. L 281; 
Czerw. 320; Andrze. flo. 
ukra. 6. 
— Czerwiakowski używając i- 
mienia żyto na oznaczenie 
tego rodzaju po polsku, 
przytacza jeszcze „dawniej 
reż^ co nie jest słuszne, 
bo tak nie nazwał nikt te- 
go rodzaju. 
secamone R. Br. 
kotopnia Ukazi. 119. 
opnin Czerw. 1655. 
secamoneae. 

opninowe Czerw. 1655. 
sechium P. Br. 

cierniowy ogórek Pom. dyt 

III. 185. 
kolczoch Ukazi. 119; Czerw. 
1038. 
secoliga Mass. 

wgłębniczek Błoń. Pam. fiz. 
X. 165. 



BŁOWNIK B0D2AJÓW ROŚLIN, 



451 



securidaca L. 

koniakowka Ukazi. 120. 
:securigera DC. 

siekiernica Andrze. Bess. 441. 
koniakowka Czerw. War. 412. 
sedum (Toum.) L. — rozcho- 
dnik. 
rozchodnik Kluk Dyk. III. 
68 (pospolicie); J. Jun. flo. 
Lit. 187; Waga flo. pol. I. 
708; Berd. flo. kra. 161; 
Sza far. flo. poz. 111; Czerw. 
2978; Andrze. flo. ukra. 
44; Berd. flo. tat. 214. 
rozchodnia Kat. ant. II. 68. 
.^eemannia Rgl. 

potrój Czerw. War. 244. 
seguieria (L6fl.) L. 

omijałka Ukazi. 120. 
*selagineae. 

dzierzęgowate Chałub. bot. tab. 
XIII. 688. 
«elaginella Spring. 

widliczka Czerw. War. 12 

(często), 
selaginella Ency. XXVL 841. 
rozpłaszczka Bostaf. bot. wyż. 

66. 
dzierżęga Berd. flo. tat 806. 
paproć Kat. Józef. 5. 
.selaginelleae. 

widiiczki Jancz. Rozpr. Akad. 

VIII. 41. 
rozpłaszczkowate Rostaf. bot. 
wyż. 66. 



selagines = lycopodia. 
selago Ł. 

niestatek Pom. dyk. UL 186. 
okólnik Estrei. Cen. II. 6. 
olesnik Estrei. Kat. 5. 
dzierżęga Ukazi. 120. 
selanguinea ^). 

wdzięczna Kat. ant. II. 13. 
seleriae » sclerineae. 
seligeria Br. et Scbimp. 

drobniaczek Błoń. Pam.fiz.IX. 
212. 
seliniim L. — olmseumik. 

olszeniec Kluk Dyk. III. 70; 
J. Jun. flo. lit. 121; Wa- 
ga flo. pol. I. 517; Andrze. 
flo. ukra. 26. 
selinum Wódz. IV. 464. 
olszewnik Berd. flo. kra. 162; 
Szafar. flo. poz. 162. Berd. 
flo. tat. 248. 

semecarpus L. 

słonia wesz Pom. dyk. III. 188. 
werpnia Ukazi. 120. 
nasierdż Czerw. 3453. 
nasierdzie Łom. bot. 284. 
semele Kth. 

brzeżynka Czerw, War. 43. 
semiflosculosae. « cichoraceae* 
8empervivae = crassulaceae. 
8empervivum (Rupp.) L. — roj- 
nik. 
rojnik Kluk Dyk. IIL 71 (po- 
spolicie); Waga flo. poi. I. 
719; Berd. flo. kra. 152; 



') Takieg^o ani podobnego rodzaju niema. Jeatto jakieś balamuctwo ogro* 
^biicM, poUką naiwę należy wykreślić. Podano rzecz tjlko dla dokładności. 

29* 



452 



JÓZBF ROSTAFIŃSKI. 



Sza far. flo. poz. 112; Czerw. 

2984; Beid. flo. tat. 217. 
rojownik Pasterz 20. 
skoczek Jun. flo. W. X. L. 

261; J. Jun. flo. Lit. 191; 

Andrze. flo. ukra. 45. 

skoczki Pław. słów. 186. 
rozchodnik Wierzb, bot. 45. 
rajnik Kat. ant. I. 22. 
rojnik Waga hist. roś. II. 675. 

— Ukaziciel mylnie przytacza 
w nocie imię rojownik 
które jest nazwa gatun- 
kowa. 

— C/2Mi«tctW przy tacza tu jesz- 
cze nazwę Kluka rozcho- 
dnik większy, której ten 
autor użył w Botanice tyl- 
ko na oznaczeniu pewnego 
gatunku. 

senebiera Poir. — szahza. 
szałsza Ukazi. 120; Berd. flo. 
kra. 84; Szafar. flo. poz. 
119. 
wronóg Czerw. 2445 

senecillis Gftrtn. 

starczyk J. Jun. flo. Lit. 359; 
Andrze. flo. ukra. 83. 
• starzy nek Ukazi. 120. 

senecio (Tourn.) L. — starzec. 

starzec Za pol. gosp. L 37 (po- 
spolicie); Kluk Dyk. IIL 
72; J. Jun. flo. Lit. 356; 



Berd. flo. kra. 194; Czerw. 

1885; Szafar. flo. poz. 129;. 

Andrze. flo. ukra. 84. 
przymiot Pasterz 115. 
tarzec Prze w. roi. przem. I.. 

386. 
jakóbek Ney. kwiat. 41. 
starczyk Demb. flo. lek. 192;. 

Berd. flo. tat. 342. 
marzymłodek Waga flo. pol. 

II. 406. 
popielnik Drym. Pam. fiz. 

VII. 73. 

senecioneae ^). 

starcowate Czerw. 1822, bo tak 
sprostowano w wykazie po- 
myłek podaną w tekście^ 
nazwę starców e. 
starcowe Berd. flo. tat. 36. 

senecionideae *). 

starczy ko we Chałub. bot. 712. 
starcowate Berd. flo. tat. 312.. 

senticosae ^). 

koI(*.zate Motty flo. poz. 58. 

sepedonium Link. 
stęchlinka Czerw. 12. 

septas L. 

siedmiał Ukazi. 120. 

sequoia Endl. 

cisicyprz Czerw. War. 96. 
wellingtonia Hueck. bot. 48- 
washingtonia Łom. wydz. L. 
141. 



*) plemię. 

') poddział zfożonjch. 

^) Zdaje się że tyle co Rossiflorae. 



SŁOWNIK ROI>ZAJÓW ROŚLIN. 



453 



sosnogrom Waga hist roś. II. 
94. 
-serapias L. 

wstawacz Kluk Dyk. III. 73. 

jarzmionka Jun. flo. W. X. L. 
441. 

kruszczyk Hueck. bot. 33. 
seriana «= serjania. 
■seriola D Don. 

pokrzywna sałata Pom. dyk. 
III. 192. 

gorzeli tka U kazi. 120. 
seriphium L. 

dziesprzyn Ukazi. 120. 

opilstka Czerw. 1862. 
serissa Comm. 

seryssa Wódz. chód III. 444. 

serysa Kat. med, III. 50. 

sierzytka Ukazi. 120. 

kołyśnica Kat. ant. II. 13. 

smierdziuszka Czerw. 1984. 
serjania (Plum.) Schara. 

oblonica Ukazi. 120. 
^erpentaria Rchb. 

wężowiec Chałub. bot. 636. 
serpentariae. 

rozwloczne Czerw. War. 120. 

kokornaki Ro8taf. bot. wyż. 
168. 
śerpentinuni ^). 

żmijowiec Czerw. ogól. 47. 
serpicula L. 

rozwlodek Ukazi. 120. 
serpula Pers. *). 



st roczek Błoń. Pain. fiz. X. 
146. 

drzewoniszcz Błoń. Pam. fiz. 
XIV. 72. 
serpularia Rfski. 

pełzak Kostaf. śluz. 151. 
serratula (Rupp.) L. — sięrpik. 

sierpik Kluk Dyk. III. 74 
(pospolicie); J. Jun. flo. 
Lit. 333; Waga flo. pol. II. 
346; Berd. flo. kra. 204; 
Czerw. 1920; Szafar. flo. 
poz. 128; Andrze. flo. ukra. 
78; Berd. flo. tat. 369. 

sierpni k Kasper, roi. II. 30. 

— Imiona przytoczone tu w 
nocie Ukazicida wcal^ do 
nazw rodzajowych nie na- 
leżą, 
serratuleae. 

sierpikowe Berd. flo. tat. 368. 
* sesameae. 

łogowate Hałat. pocz. 193. 

łogowowate Waga hist roś. II. 
303. 
sesamum L. 

sezamowe ziele Pom. dyk. III. 
193. 

sezani Andrze. Bess. 442. 

logowa Ukazi. 121 (często); 
Czerw. 1430. 

^ Ukaziciel przytacza jesz- 
cze mylnie sezam, bo ten 
autor na którego się po- 



Jcreślić. 



^) Takiego rodzaju ani podrodząju wcale niemai obie nazwf należy wj- 
') Patrz Merulius którego tea rodzaj jest właściwie synonimem. 



454 



JÓZBr BO0TAnŃ8KI. 



wołnje^ użył tego imienia 
jako nazwy gatunkowej, 
sesbania Pers. 

groszkownica Kat. med. III. 
60. 

BkoroBnica Ukazi. 121; Czerw. 
3278. 
seseli L. — koproumik. 

koprownik Kluk Dyk. III: 76 
(pospolicie); Waga flo. pol. 
I. 487. 

zebrzyca Jun. flo. W. X. L. 
192; J. Jun. flo. Lit. 111. 

zebrzyca Ukazi. 121; Berd. 
flo. kra. 160; Szafar.flo. poz. 
103; Andrze. flo. ukra. 26; 
Berd. flo. tat. 244. 

łaniczyst Czerw. 2141. 

kopernik Jastrzęb. hist. nat. 
509. 

*- Nazwę zerobrzyea przyta- 
cza jeszcze Ukagiciel w no- 
cie, ale to jest nazwa ga- 
tunkowa i rośliny należą- 
cej do całkiem innego ro- 
dzaju, 
aesleria Scop. — seslerya. 

seslerya J. Jun. flo. Lit. 43; 
Berd. flo. tat. 751. 

boimka Ukazi. 121. 

włosiennica Łap. Pam. fiz. II. 
348. 
sessea R. et P. 

obmierzła Czerw. 1495. 
sesuYium L. 

rozchodnica Pom. dyk. III. 
195; Czerw. 2965. 

slężyna Ukazi. 121. 



setaria P. B. — wMnica, 

ber Andrze. Bess. 442 ; An- 
drze. flo. ukra. 6. 
włośnica J. Jun. flo. Lit. 39 
(najczęściej); Szafar. flo. 
poz. 90. 
proso Pamp. flo. tre. 5. 
jarka Metzg. bot. 55. 
szczecica Czerw. 285; Berd. 
flo. kra. 374; Berd. flo. Ut. 
737. 
włośnica Laurys. upraw. 68. 
sheffieldia Forst. 

jamik Ukazi. 121. 
shepherdia Nutt. 

rokitnik Ukazi. 121. 

sherardia (Diłl.) L. — rolnica^ 

rolnica Kluk Dyk. IH. 7& 

(najczęściej); Waga flo. poL 

L 301; Berd. flo. kra. 172- 

Bcherardya Jun. flo. W. X. 

L. 1H2. 
szerardya J. Jun. flo. Lit. 58. 
gwiazdnica Zawadź, flo. Iwo. 

205. 
sherardya Czerw. ogól. 378; 

Berd. flo. tat. 273. 
rolnica Szafar. hist. nat. IL 

74. 
rołnicznik Czerw. War. 17 1. 
shorea Roxb. 

schoreya Wit. hist. nat. 1^9» 
sibbaldia L. 

szczerzy ca Ukazi. 121. 
sibthorpia L. 

lęgławka Ukazi. 121. 
sickingia Willd. 

drzewiak Pom. dyk. III. 1 95. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



455 



modrzy biel Ukazi. 121. 
sicyoideae. 

ogórkowojowe Czerw. 1038. 
sicyos L. — harbułnik. 

ogóreczek Pom. djk. III. 196. 

ogórkowoj J. Jud. flo. Lit. 281. 
Ukagiciel fałszywie przyta- 
cza ogórkowoj. 

ogórek Zawadź, flo. Iwo. 211. 

ogórkowoj Ukazi. 121 (najczę- 
ściej). 

harbuźnik Andrze. flo. akra. 
91. 
sida L. 

sida Czarto. mys. 42. 

syda Szacfa. ogród. III. 201. 

slazownica Pom. dyk. III. 196. 
Ukaztciel mylnie cytuje 
slazownica. 

gwiazdkowiec J. Jan. flo. Lit. 
287. 

topolo wka Pamp. flo. tre. 47. 

slazownica Czerw. ogól. 382 
(często); Czerw. 2690. 

slazówka EstreL Kat. 5. 

sliźa Ukazi. 121. 

sliza Wisi. słów. 621. 

slaznica Andrze. flo. akra. 68. 
sideae. 

slazownicowe Czerw. 2690. 
sideritis (Toum.) L. — gojntk. 

szanka Wódz. chód. DI. 453. 
Nazwa wzięta z rosyjskiego. 

czystaczek Pom. dyk. III. 198 
(najczęściej); Czerw. 1336. 



gojnik J. Jan. flo. Lit. 236; 

Andrze. flo. akra. 53. 
szantka Estrei. II. Cen. 6. 
czyściec Przew. roi. praem. I. 

219. 
siwiosnka Ukazi. 121. 
siderodendron Schreb. 

żelazne drzewo Pom. dyk. III. 

198. 
zatępian Ukazi. 121. 
8ideroxylon L. 

ciężkie drzewo Pom. dyk. III. 

199. 
żelaźnik Wódz. III. 357. 
żelazniak Eat. niedz. II. 22. 
złotorab Ukazi. 121. 
żelazodrzew Czerw. 1693. 
złotoręb Waga hist. roś. II. 254. 
siegesbeckia L. 

kozierza Ukazi. 121. 
trójprątka Czerw. 1821. 
sieglingia Hack^). 

izgrzyca Błoń. Pam. fiz. XII. 
134. 
sieglingia » danthoma. 
sicYersia Willd. 

nagórek Czerw. 3177. 
sigmatella Ktz. 

krętka Sypniew. Diat. 533. 
silaus Bess. — kaniopioch. 
koniopłoch Ukazi. 121 (naj- 
częściej); Czerw. 2146; 
Berd. flo. kra. 161; Szafar. 
flo. poz. 102; Berd. flo. tat. 
246. 



') Właściwie podrodzaj rodsaja Triodla, do którego nasi gatunek trawy 
(T. decumbens) należy. Bieglingia Bemh. jest dafoiej pojętą grupą. 



456 



JÓZBF ROSTAFIŃSKf. 



gorysznik Andrze. flo. ukra. 27. 
silene L. — łepmca. 

lepnica Kluk Dyk. III. 77 
(pospolicie); J. Jun. flo. 
Lit. 1 82 ; Waga flo. pol. I. 
677; Berd. flo. kra. 94; 
Czerw. 2901; Szafar. flo. 
poz. 110; Andrze. flo. ukra. 
42; Berd. flo. tat. 81. 
silena Pław. słów. 19. 
lepik Radwan, ogród. 72. Uka- 
zicteł przytacza rzekomo 
wcześniejsze źródło tej na- 
zwy ale fałszywie. 
* silenaceae. 

lepnicowate Berd. flo. kra. 91 

(pospolicie); Czer. 2893. 
goździkowdte Berd. bot. 221. 
siler Scop. — orlikowiec. 

orlikowiec J. Jun. flo. Lit. 

114. 
czarnogłów Ukazi. 121. 
gładysz Andrze. flo. ukra. 29. 
siliculosae. 

strączkowe Jun. bot. 149. 
łuszczy nkowe Andrze. nauk. 

210. 
łuszczynkowate Rzepec. bot. 
21. 
siliquosae. 

strukowe Jun. bot. 149. 
łuszczynowe Andrze. nauk. 
212. 
8iliquosae « cniciferae. 
silphium L. 

sylf Szacfa. ogród. III. 1H2 

(często), 
rożnik Pom. dyk. IIL 201. 



złotnik Estrei. I. Cen. 6. 
źółtwa Ukazi. 122. 
silybum (Vaill.) Gartn. — oHro- 
pest 
ostropest J. Jun flo. Lit 335 
(pospolicie); Waga flo. pol. 
n. 346; Czerw. 1908. 
maiyanek Andrze. flo. ukra. 
77. 
simaba Aubl. 

odzimek Skob. Krem. 557. 
simaruba Aubl. 

symaruba Czerw. ogól. 32. 
biegunecznik Chałub. bot. 9 
(często); Czerw. 2874. 
* simanibeacae. 

kwassyowe Wierzb, bot. 170. 
biegunecznikowateChałub.bot. 
tab. X. 651 (często); Czerw. 
2872. 
simetliis Kth. 

kwasolubka Czerw. 572. 
simplices. 

plecliowate Rostaf. Rozpr. 
Akad. IV. 205. 
sinapis L. — gorczyca, 

gorczyca Kluk Dyk. III. 78 
(pospolicie); J. Jun. flo. 
Lit. 277; Waga flo. pol. 
II. 190; Berd. flo. kra. 
79; Czerw. 2435; Szafar. 
flo. poz. 120; Andrze. flo. 
ukra. 67; Berd. flo. tat. 
47. 
goryczycza? Wierzb, bot. 96. 
goryczka Hueckl. bot. 130. 
sinechontus Wendl. 

przędziara Czerw. War. 85. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



457 



sinningia Nees. 

gruźlowłosna Czerw. War. 246. 
siphocampylus Pohl. 

pomian Ukazi. 122. 

syfocampylos Kat. ant. I. 23. 
siphonia Schreb. 

sprężne drzewo Pom. dyk. III. 
202. 

cewnica Czerw. ogól. 26. 

syfonia Czerw. ogól. 267. 

spręża Ukazi. 122 (często); 
Czerw. 978. 

kauczuk Łe wart. hist. nat. 180. 

kauczukowiec Wiśl. hist. nat. 
III. 464. 
siphoptychium Rfski. 

podsadnik Rostaf. śluz. 32. 
siridium Nees. 

zczepek J. Jun. flo. Lit. 564. 
sison L. 

amonek Kluk Dyk. III. 79. 

snitka J. Jun. ilo. Lit. 112. 

śnitka Czerw. ogól. 707; Czerw. 

2120. 

— Ukazictel cytuje w nocie 
jeszcze ś n i e t k a, ale tej 
formy nikt na oznaczenie 
nazwy rodzajowej nie u- 
żył. 
sistotrema Pers. 

palczak Błoń. Pam. fiz. IX. 
74. 
sisymbrium (Tourn.) L. ^- stu- 
lisz. 

rukiew Kluk Dyk. III. 80 (czę- 
sto). 

rzerzucha wodna Kuszań. lohr. 
347. 



rzodkiewnik J. Jun. flo. Lit 
• 271 (często); Szafar. flo. 

poz. 120; Czerw. 2416. 
gorczycznik Pamp. flo. trem. 

44. 
stulisz Waga flo. pol. II. 182 

(najczęściej), 
wrzodawiec Berd. flo. kra. 76; 

Berd. flo. tat. 41. 
świrze pa Andrze. flo. ukra. 65. 
gęsio w ka Ejsm. Pam. fiz. VIII. 

146. 
czosnaczek Drym. Pam. fiz. 

IX. 112. 
sisyrinchium L. 

mieczyk Zapol. gosp. I. 13. 
ośloch Zapol. gosp. I. 13. 
ryjaczek Wódz. chód. III. 454 

(pospolicie); Czerw. 669. 
miecznica Estrei. I. Cen. 5. 
watra wka Ukazi. 122. 
sium L. — marek, 

kuczmerka Zapol. gosp. I. 512. 
marek Kluk Dyk. III. 82 (po- 
spolicie); Waga flo. pol. I. 

511; Czerw. 2180; Berd. 

flo. kra. 158; Szafar. flo. 

poz. 103; Berd. flo. tat. 

240. 
potocznik Jun. flo. W. X. L. 

186; J. Jun. flo. Lit. 119; 

Andrze. flo. ukra. 25. 
amonek Ney. kwiat. 3. 
moczaruik Hueckl. bot. 118. 
skimmia Thunb. 

zielenioset Waga hist. ros. II. 

531. 
sloanea (Plum.) L. 




468 



józtr 



liporaesznia VkazL 122. 
lipor*es«nik Czerwr. 274i. 
-^ PraytcK!Xona w Ukaeicielu 
naswa liporzeszki jest 
nazwą gatunkowa oaftiem 
innego rodzaju, 
soielowskia C. A. Mey. 

smiałówka Ukazi. 122. 
smilaceae. 

kolcowojowe Czerw. 602. 
*8milacineae — kantoaliowate. 
kolcowojowateChałub. bot. tab. 

IV. 595 (często); Czerw. 
590. 

kolcoroślowate Waga hist. roś. 

II. 52. 
konwalijowate Ęjsm. Pam. fiz. 

V. 103. 

smilacina Desf. — majówka, 

majownik Ukazi. 122 (pospo- 
licie). 

majówka Czerw. 601. 

^ Ukaziciel przytacza tu jesz- 
cze pstro czek z cytatą: 
Jundziłł młodszy, fałszy- 
wie, bo we florze Litwy 
użyto tej nazwy na ozna- 
czenie innego rodzaju, któ- 
ry nie jest prostym syno- 
nimem rodzaju Smilacina. 
smilax (Tourn.) L. 

kolcowej Kluk Dyk. III. 84 
(często). 

sassaparella Dziar. wybór. 126. 

powój kolczysty Wódz. chód. 

III. 455. 

kolcowój Wódz. I. 521 (naj- 
częściej); Czerw. 602. 



ko/corosl Waga hist. roś. II. 

54. 

smithia Ait. 

f więdła wka Ukazi. 123. 

smymeae. 

gierszownikowe Berd. flo. tat 

265. 

smjnrnium (Tourn.) L. 

gierszownik Pom. dyk. III. 

207. 

przewłoka Czerw. 2195. 

sobralia R. et P. 

Bobieradka Czerw. War. 72. 

sogalgina Cass. 

caliźółt Ukazi. 123. 

caliżółtka Waga hist. roś. IIL 

106. 

soja Savi. 

zaprawka Czerw. 3321. 

*solanaceae — psiankowate. 

psianki Wódz. II. 276. 

psiankowe Wierzb, bot. 164. 

psinkowe Pisul. gro. 88. 

tytuniowe Motty flo. poz. 56. 

psiankowate Waga flo. pol. I. 

87 (pospolicie) ; Czerw. 

1456. 

psinkowate Wit. hist. nat. 

119. 

solaneae. 

psiankowe Czerw. 1469. 

solaniflorae. 

ziemniakokwiatowe Jastrzęb. 

klucz. 86. 
solandra Sw. 

solandra Wódz. chód. III- 

438. 
siniara Ukazi. 123. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



45» 



pncbarnia Kat ant. II. 13. 
solanum (Tourn.) L. — peianka. 
psinki Zapol. gosp. I. 10. 
psianka Kluk Dyk. III. 85 

(pospolicie); J. Jud. flo. Lit. 

95; Waga flo. pol. I. 402; 

Czerw. 1478; Berd. flo. kra. 

243; Szafar. flo. poz. 98; 

Andrze. flo. ukra. 18; Berd. 

flo. tat. 478. 
psinka Jun. Kat. 39; Czerw. 

1478. 
przanka Kuszań. fan. 434. 

Nie błąd drukn, tak samo 

n. p. i Kiszew, nank. 119. 
psinki Siemiąt. ogród. 268. 
psianki Wódz. II. 283. 
kartofel Pam. roi. tech. II. 48. 
pianka ? Przew. roi. przeni. I. 

123. 
pijanki Estrei. Kat. 5. 
ziemniak Wit. hist. nat 120. 
soldanella Ł. — jaMnek. 

Boldanella Wódz. chód. II. 259. 
jańlinek Ukazi. 123 (najczę- 
ściej); Czerw. 1223; Berd. 

flo. tat. 560. 
soldanela Kat. ant. I. 23. 
nrdzik Łap. Pam. fiz. III. 223. 
solea Spr. 

solia Kat. ant I. 23. 
solenanthus Ledeb. 

dłużec Czerw. War. 470, 

gdzie tak sprostowano imię 

dłnżka ze str 207. 
solenia Pers. 

watka J. Jan. flo. Lit. 507. 
osiękla Ukazi. 123. 



solenostemma Hayne. 
cewczyniec Czerw. 1661. 
arglik Waga hist. roś. II. 368. 

solenoteae. 

watki J.Jan. flo. Lit. 500. 

solidago L. — proiianawtoć. 
prosianawloć Klak Dyk. III. 

90. 
nawłoó Jun. flo. litew. 254 

(pospolicie); J. Jan. flo. 

Lit. 354; Waga flo. pol. II. 

401; Berd. flo. kra. 184; 

Czerw. 1801; Szafar. flo. 

poz. 129; Andrze. flo. akra. 

80; Berd. flo. tat. 307. 
prosiana włoć Wódz. chód. IL 

259. 

rózga złota Struro Kat. 36. 
prosia nawłoć Hein. et Fab. 

farm. I. 191. Tak samo 

i w indeksie p. 448. 
prosianawłócz Zawadź, flo. 

Lwo. 211. 
samotnik Jastrzęb. hist. nat. 

507. 
nawróć Ejsm. Pam. fiz. V. 109. 

sollya Lindl. 

sollya Estrei. Kat. 5. 
osniata Kat. ant. I. 42. 
wspiętka Czerw. War. 352. 
osniata Karwac. chód. 69. 
solya Karwac. chód. 69. 

solorina Ach. 

dołczanka Błoii. Pam Hz. X. 
163. 

aonchus (Toarn.) L. — mlecz. 
łoczyga Kluk Dyk. III. 90 



460 



JÓZBF ROSTAFIŃSKI. 



. (często); Szafar. flo. poz. 
126. 

krowi mlecz Pasterz 121. 

mlecz Jan. flo. W. X. L. 396 
(często); Waga flo. pol. II. 
459; Berd. flo. kra. 212; 
Czerw. 1938; Berd. flo. 
tat. 891. 

mleczaj J. Jun. flo. Lit. 371; 
Aiidrze. flo. ukra. 75. 

łoczjdza Metzg. bot. 51 i tak 
samo w indeksie V. 

— Nazwy mlecz gładki, 
którą Ukaziciel ta przyta- 
cza, nikt jako rodzajowego 
imienia nie użył Nie użyto 
też przytoczonej w nocie, z 
tego samego źródła, nazwy 
łocyga. 
sonerita Roxb. 

niedoronka Czerw. War. 376. 
sonneratia L. fil. 

Boneraeya Pom. dyk. III. 215. 

pokłęk Ukazi. 123. 

serzyea Czerw. 3065. 
sonninia Kcbb. 

dwułust Czerw. 1663. 
sophora Ł. 

sofora Wódz. chód. III. 455 
(najczęściej). 

łupina różańcowa Pom. dyk. 
III. 216. 

różanecznik Czerw. ogól. 582. 

szupin Ukazi. 123. 

perełkowiec Czerw, 3359. 
sophoreae. 

perełkowcowe Czerw. 3356. 
sophronitis Lin dl. 



roądral Czerw. War. 63. 
sorbus (Tourn.) L. — jorząh. 
jarzębina Zapol. gosp. II. 126 
(bardzo często); Jun. flo. 
W. X. L. 266; Szafar. flo. 
poz. 112; Andrze. flo. ukra. 
46. 
jarząb Kluk Dyk. III. 92 (czę- 
sto) ; Berd. flo. kra. 142; 
Czerw. 3199; Berd. flo. 
tat. 195. 
jarzęb Czerw. ogól. 29. 
sordaria Ces. et de Not. 

brudnica Cheł. Fam. fiz. XIL 

174. 
pomiotnik Błoń. Pam. fiz. XIV. 
93. 
sordarieae. 

brudnicowate Cheł. Pam. fiz. 
XII. 174. 
sorghum Pers. 

gryża Chałub. bot. 601 (naj- 
częściej); Czerw. 335. 
miotełka Kat. ant. II. 76 (czę- 
sto). 
prosianka Wagahist. III. 140. 
sorgo Encyk. roi. V. 81. 
soulamea Lam. 

zwichrza Ukazi. 123. 
soulangia Brongn. 

sulangia Kat. raed. I. 35. 
Bulanga Kat. med. III. 50. 
sowerbaea Sm. 

sowerbia Wódz. chód. III. 457. 
sciłucznia Ukazi. 124. 
soya= soja. 
sOymida A. Juss. 

nazimnicz Czerw. 2602. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



46 1 



mahończyna Waga hist. ros. 

II. 600. 
spadiceae= spadiciflorae. 
dpadiciflorae. 

buławkowe Chałab. bot. tab. 

III. 695. 
pochwicowate Czerw. War. 79. 
kolbowate Hueck. bot. 36. 
kolbiaste Pokor. bot. 35. 
pałkowate Kzepec. bot. 189. 
pocbwiaste Rostaf. bot. wyż. 

141. 

kolbokwietne Missu. Pam. fia. 
XIV. 98. 
spadostyles Benth. 

łodysznik Kat. ant. II. 42. 
sparassis Fr. 

szmaciak Czerw. 34; Szafar. 
flo. poz. 137. 
sparaxis Ker. 

sparaksys Wódz. III. 206. 

miecz Kat. med. III. 50; 
Czerw. 681. 

tuczeniec Ukazi. 124. 
sparganium (Tourn.) L. — jeźo-- 
główka, 

wilczybób Kluk Dyk. III. 93. | 
Tak ze względa na ,, Re- 
gestr imion polskich'^ , cho- 
ciaż w tekście jest wilczy- 
bób. 

wstę^^eniec Jun. flo. W, X. L. 
450. 

Jeżogłówka Jun. flo. litew. 275 
(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 
41 1 ; Waga flo. pol. II. 
537; Czerw. 380; Berd. flo. 
kra. 331; Szafar. flo. poz. 



132; Andrze. flo. ukra. 88; 
Berd. flo. tat. 641. 

jeżogłówek Metzg. bot 55. 

rogoża Jastrzęb. hist. nat. 358. 

•i^ Nazwa wilcze bobki, 
która Antoni Waga w no- 
cie UkaKtdela tu przyta- 
cza, była użyta tylko jaka 
gatunkowa. 

sparmannia Ł. fil. 

sparroaunia - Wódz. chód. UL 

457. 
sparmania Strum. Kat. 36. 
spartania Szacfa. ogród. IIL 

202. 
Bturzec Ukazi. 124. 
oszezędnica Kat. ant. II. 42. 
jeża tka Czerw. 2742. 
jeżaika Czerw. War. 345. 

spartianthus Link. 

miotłowiec Ukazi. 124. 

spartina Schreb. 

poraźnia Ukazi. 124. 

spartium L. — żarnowiec. 
żarnowiec Kluk Dyk. III. 9JJ 
(pospolicie); Szafar. flo. poz. 
123; Czerw. 3243. 

janowiec Wódz. chód. III. 520. 
żarnowiec Kasper, roi. II. 31. 
rukiew Prze w. roi. przera. I. 

219. 
ziarnowiec Biern. ogr. 349. 
gitokrzew Waga hist. roś.II.616. 

— Nikt nie użył jako nazwy 
rodzajowej imienia zano- 
wiec, które tu w nocie 
przytacza UkazicieL 



462 



JÓZBF ROSTAFIŃSKI. 



spathaceae. 

UHzkowate M<»tŁy flo. poz. 64. 
spartothamnus Webb. 

widin Czerw. War. 401. 
spathelia L. 

smugla Ukazi. 124*. 
spathularia » spathulea. 
spathulea Fr. 

łopatnica J. Jun. flo. Lit. 547. 
spathiphyllum Schott. 

skrzydłolist Jank. kwiat. 148. 
specularia Heist. 

zwrotnica Ukazi. 124. 
spermera Mart. 

bezdziób Czerw. War. 376. 
spergula (Rupp.) L. — sparek. 
sporek Klak Dyk. III. 94 (po- 
spolicie); J. Jan. flo. Lit. 
187; Waga flo. pol. I. 703; 
Berd. flo. kra. 98; Szafar. 
flo. poz. 111; Czerw. 2957; 
Andrze. flo. ukra. 43; Berd. 
flo. tat. 91. 
szpergel Kasper, roi. II. 191. 
szporek Jerzy k. bot. 167. 
spergularia Pers. — muszoirzew. 
muszotrzew Berd. flo. kra. 98; 

Berd. flo. tat. 92. 
sporek Dryin. Pam. fiz. V. 61. 
inuchotrzew Błoń. Pam. fiz. 
XIL 144. 
posporek Kwieó. Pam. fiz. 
XIV. 58. 
spermacoceae. 

niedotworkowe Czerw. 1983. 



spermacoce (DIII.) L. 

praży na Ukazi. l24. 

niedotworek Czerw. 1987. 
spermatophyta. 

nasienne Boguc. bot. 4. 

spertnosira Ktz. 

nitewka Jancz. Rozpr. Akad* 
I. 20. 
spermothamnion Nftg. 

rozkrzaczka Jancz. Rozpr. 
Akad. IV. 13. 

sphacelariaceae. 

miotełkowate Roataf. Pam. 
Akad. II. 152. 
sphacele Benth. 

szałwiszcz Czerw. War. 198. 
sphaenoclea Q&rtn. 

klinica Chałab. bot. 9. 

* sphaenocleaceae. 

klinicowate Chałab. bot. tab. 
XV. 701. 
sphaeralcea A. St. Hil. 

głowiślaz Czerw. 2670. 

sphaerangium Schimp. 

kalczak Błoń. Pam. fiz. IX. 
213. 

apheranthus L. 
głowik Ukazi. 124; Czerw. 
1803. 
dphaerella Ces. et de Not. 
kalniczka Błoń. Pam. fiz. XIV. 
93. 

sphaeria Hall. ^). 

miękuszJan. flo. litew. 332. 



/) Rodzaj wyszły % ui/cia. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



463 



kulnica J. Jun. flo. Lit. 514; 

Czerw. 29 (pospolicie), 
kolnica Rostaf. bot. wyż. 34. 
sphaeriaceae. 

kulnicowate J. Jun. flo. Lit. 

609. 
jadrniki J. Jun. flo. Lit. 514. 
kulnicowe Czerw. 29. 
kulnicowate Błoń. Pam. fiz. 
IX. 94. 
sphaerobolus Tod. 

strzykacz Nowak. Encyk. roi. 

III. 67. 
rozpromieniak Ewieó. Pam. fiz. 
XIV. 29. 
dphaerococcus Qrey. 
chrzęsło Ukazi. 127. 
gałecznica Czerw. 103; Sza- 

far. flo. poz. 137. 
chrzaścica Trapp. farm. I. 18. 
sphaerocephalus Lag. 

głowniczek Estrei. I. Cen. 5. 
^phaerolobium Sm. 

sferoiobium Wódz. chód. III. 

575. 
kulecznik Kat. med. I. 35. 
śmiotło Ukazi. 124. 
sphaerolobus = sphaerobolus. 
^pherophysa DC. 

miesznik Ukazi. 124. 
sphaeroplea Ag. 

nitecznica Waga hist. roś. III. 

12. 
nizanka Rostaf. Para. Akad. 
II. 153. 
sphaerothallia Nees. 

bulwnica Lom. bot. 108. 
sphaerotheca Lćv. 



mączec Błoń. Pam. fiz. VIII. 93. 
sphaerozyga Ag. 

parotka Jancz. Rozpr. Akad. 
I. 26. 

sphagnaceae. 

torfowce Czerw. 168. 
sphagnoecetis Nees. 

natorfek Błoń. Pam. fiz. X. 
172. 

sphagnum (Diii.) Ehrb. 

mech torfowy Kluk Dyk. III. 

95. 
torfowy mech Kuszań. lohr. 

288. 
torfowiec Jun.flo. W. X. L. 

520 (pospolicie); J. Jun. 

flo. Lit. 441 ; Czerw. 169; 

Szafar. flo. poz. 137. 
rokiet Chałub. bot. 758. 
borowiniec Skob. Krem. 568. 
torfownica Rzepec. bot 216. 

sphallerocarpus Bess. 

miątrawa Ukazi. 124. 
sphenandra Bnth. 

klinka Czerw. War. 231. 
sphenella Ktz. 

kiiniec Sypniew. Diat. 533. 

sphenogyne R. Br. 

przy paliczka Ukazi. 124. 
aphenotoma R. Br. 

kliniczka Czerw. War. 252. 

sphondylium (Tourn.) Hoffm. — 
iebrowiec. 
żebrowiec Andrze. flo. ukra. 27. 

aphyridium Fw. 

wstępka Błoń. Para. fiz. X. 166. 
dpielmannia Medik. 



464 



JÓZBF ROSTAFIŃSKI. 



spielmania Wobz. chód. III. 

446. 
spilmannia Estrei. I. Cen. 5. 
łęcian Ukazi. 124. 

spigelia L. 

spigelia Wódz. chód. III. 458. 
Bzpigelia E^itrei. II. Cen. 6. 
czerwioda Ukazi. 124. 
czerwitruj Czerw. 1610. 
mrówka Waga hist. roś. II. 
374. 

* spigeliaceae. 

przykrzycowato Chałub. bot. 

tab^ XIV. 687. 
czerwi tnijo watę Czerw. 1609. 

spilanthed L. 

spilant Pisał. pop. 185. 

rwiślin Ukazi. 124; Czerw. 
1832. 

ludzkozęb Kat. ant. II. 77. 

slinnik Czerw. 1832. 
spilococa Fr. 

plamek Czerw. 6. 

dpinacia (Tourn.) L. — septnak, 
szpinak Klak Dyk. III. 96 (po- 
spolicie); J. Jun. flo. Lit. 
420; Waga flo. pol. II. 657; 
Czerw. 1172; Andrze. flo. 
ukra. 92. 

szpinat Przyja. gosp. II. 130. 
spinak Motty flo. poz. 88, nie 

błąd, bo podobnie kilku 

autorów, 
śpinak Rzepec. bot. 170. 

spinifex L. 

oścień Ukazi. 124. 
spiraea L. — tawuła. 



parzydło Kluk Dyk. III. 97 

(często). 
spirea Czarto. myś. 11. 
tawuła Jun. flo. litew. ]5(> 

(bardzo często); J. Jun. flo. 

Lit. 195; Waga flo. pol. I. 

735; Berd. flo. kra. 130; 

Szafar. flo. poz. 112; Czerw. 

3182; Berd. flo. tat. 167. 

hordowid Siemiąt. ogród. 205. 
więzokrzew Siemiat. ogr. 205. 
tawuła Metzg. bot. 50. 
fawuła Wisi. słów. 622. 
tawlina Andrze. flo. ukra. 46. 

spireaceae. 

torebkowe Waga flo. pol. I. 

103. 
tawułowe Waga flo. pol. 1. 103; 

Czerw. 3182. 
tawułowate Ency. roi. II. 172. 
parzydłowe Jastrzęb. hitjt. nat.^^ 

511. 

spirantheS L. C. Rich. — kr^ 
czynka, 

śrubokwit Czerw. ogól. 302; 
Czerw. 761. Dkaztciel fał- 
szywie cytuje s z r u b o- 
kwit. 

kręczynka Waga flo. pol. II. 
510; B-ri flo, tat. 661. 

śrubokwiat Berd. flo. kra. 339. 

spirodela Srhleid. 

cewko wka Czerw. 351. 

spirogyra Link. 

srubnica Czerw. ogól. 69. 
szrubnica Ukazi. 125. 
sprężnica Rzepec. bot. 219. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROBŁ1N. 



465 



skrętnica Rostaf. Rozpr. Ak. 

III. 143. 
spirolobeae. 
krętozarodkowe Waga flo. pol. 

I. 112. 
skrętolistnie Czerw. 2443. 

spironema Lindl. 

przezroczna Kat. med. III. 50. 

przeźroczna Czerw. War. 29. 
spiryllum Ebrb. 

prątek kręty Słów. lek. 352. 

spiryll Jaków, grzyb. V. 

spirochaete Ebrb. 

krętowłosek Słow.lek. 363. 
nitkowiec Słów. lek. 353. 
spirocheta Jaków, grzyb. V. 
et 42. 

splachnaceae. 

podsadnikowate Błoń. Pam. fiz. 

X. 186. 

splachnum L. 

podsadnik Jun. flo. litew. 307; 
J.Jun. flo. Lit. 442. 

osiadek Ukazi. 125. 
* spondiaceae. 

śliwcowate Chałub. bot. tab. 

XI. 662; Czerw. 3455. 
rozpestlinowate Chałub. bot. 

662. 

spondias L. 

spondya Kuszań. fun. 455. 
sliwiec Chałub. bot. 9; Czerw. 

3456. 
rozpestlin Ukazi. 125. 

spongiocarpae. 

gabkopłodne Jancz. Rozpr. 
' Akad. IV. 34. 



spongostemma Rchb. 

ogrubłka Czerw. War. 126. 

sponia Comm. 
' ilma Ukazi. 125. 
— Przytoczone w Ukaziciełu 
imiona ilm (ilmowe 
drzewo) sa nazwami ga- 
tunkowemi całkiem innego 
rodzaju, 
sporledera Hmpe. 

smętnowieczek Błoń. Pam. fiz. 
IX. 213. 

sporobolus R. Br. 

poronica Czerw. War. 17. 
sporomycetes. 

zarodniaki Czerw. 5. 

sporophyta. 

zarodnikowe Boguc. bot. 4. 
sporormia de Not. 

paciorecznica Chełch. Pam. 
fiz. XII. 175. 

sporotrichum Link. 

ziarno włos J. Jun. flo. Lit. 

559. 
gnili wo Ukazi. 125. 
zarodniak Czerw. 12. 

spraguea Torr. 

promka Czerw. War. 328. 
sprekelia Heist. 

sprajkelia Kat. med. I. 35. 

rzeraionka Czerw. War. 51. 

sprengelia Sm. 

spryngelia Wódz. chód. IIL 

445. 
springalia Wódz. III. 392. 
sprengelia Kat. med. 1. 35. 
jaśnielica Ukazi. 125. 



Materyaiy do Hiit. j^z. pola. i dyalektologii. Tom I. 



30 



466 



JÓZBF R09TAFIŃ8KI. 



spumaria Pers. 

szuraek J. Jun. flo. Lit. 555. 
pianka Rostaf. iluż. 7. 
spumariaceae. 

piankowate Rostaf. śluz. 189. 
spyńdium = sphyńdium. 
sąuamaria Zanard. 

łuszczak Waga bist. ros. III. 
42. 
staavia (Dahl.) Tbunb. 

zaswitnia Ukazi. 125. 
stachydeae. 

czyśćcowe Czerw. 1322. 
stachyophorbe KI. 

kłosiżyt Czerw. War. 85. 
stachys (Tourn.) L. — cm/^ciec. 
czyściec Kluk Dyk. III. 98 
(pospolicie) ; Waga flo. pol 
II. 96; Berd. flo. kra. 275 
Czerw. 1331; Szafar. flo 
poz. 1 17 ; Berd. flo. tat. 639 
żywiczka Jun. flo. W. X. L 
309; J. Jun. flo. Lit. 242; 
A n drze. flo. ukra. 54. 
bukwica Ęjsm. Para. fiz. VIL 

117. 
bukowica Kwieć. Pam. fiz. X. 

112. 
— Imienia czyścica, które 
przytacza Ukaztćiel w no- 
cie, nikt nie użyi tu jako 
nazwy rodzajowej, 
stachytarpheta Vahl. 

stachystarpheCa Wódz. III. 304. 
koszycznik Estrei. I. Cen. 5. 
Btrudzin Ukazi. 125; Czerw. 
1240. 
stackhousia Sm. 



zastałka Chałub. bot 9. 
* stackhousiaceae. 

zastałkowate Chałub. bot. tab. 
XI. 633. 
stadmannia Łam. 

ciężkodrzew Czerw, ogól 165. 
sztatmania Kat ant. II. 13. 
staechelina L. — chaberek. 
stachelina Wódz. chód. III. 

459. 
Btechelina Wódz. III. 400. 
skalipłoń Ukazi. 125; Czerw. 

1893. 
chaberek Andrze. flo. ukra. 78. 
Stagmaria Jacq. 

lakierownik Ukazi. 125. 
lakiercza Czerw; 3447. 
stalagmites Murr. 

soplodrzew Strum. ogro. I.'380. 
Boplec Czerw. 2647. 
stanhopea Frost. 

stanchopa Kat. med. III. 60. 
chrząstnia Czerw. War.^. 
stapelia L. 

Btapelia Wódz. chód. III. 440 

(najczęściej), 
stapellia Szaćfa. ogród. III 202. 
brudnota Chałub. bot. 9 (cz^ 

sto), 
ordernica Kat. ant. II. 13.- 
zamszyca Waga hist. róś. II. 

367. 
zamszówka Waga hist. roś. 
III. 150. 
staphylea L. — kłokoczka, 
kłokocina Zapol. gosp. II. 141. 
kłokoczka Czarto. myś. 12 
(pospolicie); Czerw. 3508. 



BŁOWNIK KODZAJÓW ROŚLIN. 



467 



klokoczka ? Giżyc, siedl. 1. 84. 

kłokóczka Jon. Kat. 40. J. 
Jun. flo. Lit. 130. 

kłokod Estrei. I. Cen. 7. 

kłokoczyna Czerw. War. 352. 

klekoczka Andrze. flo. ukra. 
3 1 . Ukazidel przytacza rze- 
komo wcześniejsze źródło 
aie fałszywie, bo tam jest 
to nazwa gatunkowa. 
'^ stapliyleaceae. 

kłokoczkowate Czerw. 3507. 

kłokoczynowate Hueck. bot. 
150. 
staphyleae. 

kłokoczkowe Chałub. bot. 681. 
staphylocoćcus. 

stafiiokok Jaków, grzyb. 110. 
'Utatlce L. — zatraunan^). 

zaweiag Kluk Dyk. III. 100 
(pospolicie) ; J. J ub. flo. Lit. 
132 ; Motty (flo. poz. 71) 
nagina to imię do żeńskie- 
go rodzaju. 

kosmek Andrze. Bess. 442. 

laska Pana Jezusa Ney kwiat 
148. 

zatrwian Ukaei. 125. 

zimozielon Czerw. 1213. 

kormek Andrze. flo. ukra. 33. 

zatrawian Waga hist. ros. II. 
262. 

stauroneis Ehrb. 

krzyżanka Sypniew. Diat. 532. 
steenhammera Rchb. 

ptucnik Czerw. 1553. 



Kth- 

skurczą Czerw. War. 99. 
steineria KI. 

strza liszka Czerw. War. 314. 
stelis S w. 

Btelia Czerw. ogól. 61. 
stellaria L. — gwiaednica, 
gwiazdowoica ELluk Dyk. III. 
101 (często); Berd. flo. kra. 
100; Berd. flo. tat. 98". 
gwiazdnica Jun. flo. W. X. L. 
245; J. Jun. flo. lit. 181; 
Szafar. flo. poz. 110; An- 
drze. flo. ukra. 43. 
muchotrzew Waga flo. pol. I. 

683 (często). 
gwiazdeczka Jank. kwiat. 

ogro. 406. 
rogownica Ency. roi. II. 440. 
stellatae. 
gwiazdo watę Motty flo. poz. 57. 
gwiazdkowate Chałub. bot. 
702; Czerw. 1972. 
stemodia L. 

płonipka Ukazi. 126; Czerw. 
1403. 

stemonitaceae. 

paździorkowate Rostaf. śluz. 

193. 
paździorkowe Błoń. Pam. fiz, 
VIII. 77. 
stemonitis Gled. 

paździorek Jun. flo. lite w. 332; 
J. Jan. flo. Lit. 555. 
stenactis Nees. 
zimotrwał Kat. ant II. 69* 



^) Bo cawcii^g musi pozostać przj rodzaju Armeria. 



30' 



468 



JÓZRF ROSTAFIŃ8KI. 



promianek Czerw. 1798. 
stenanthium A. Gray. 
wartoika Czerw. 507. 
stenochilus R. Br. 

stenochil Kat. med. III. 50. 
stenogastra Hanst. 

zwiężysz Czerw. War. 245. 
stenophragma Celak. 

rzodkiewnik Missu. Pam. fiz. 
XIV. 104. 
stenostomum GUrtn. 

wychytnia Ukazi. 126. 
stephanophysum Guill. 

woleć Czerw. War. 235. 
stephanosphaera Cohn. 

kulobieg Rostaf. Para. Akad.. 
II. 154. 
stephanotis Thou. 

owień Czerw. War. 183. 
sterculia L. 

sterkulia Wódz. chód. III. 446 

(często), 
sterkulea Strum. Kat. 37. 
zatwar Ukazi. 126. 
zawdzięcznica Kat. ant. II. 13. 
orzesznik Czerw. 2716. 
* sterculiaceae. 

zatwarowate Chałub. bot. tab. 

X. 651. 
orzesznikowate Czerw. 2694. 
sterculieae. 

orzesznikowe Czerw. 2714. 
stereocaulon Schreb. 

chróscik J. Jun. flo. Lit. 487. 
wstepka Ukazi. 126. 
stereum Pers. 

skórnik Błoń. Pam. fiz. VIII. 
80. 



steriphoma Spr. 

trzonczyn Czerw. War. 304. 
stembergia W. et. K. 

późniał Ukazi. 126; Czerw. 
652. 

stembergia Czerw. 652. 

stevia Cav. 

steyia Wódz. chód. III. 461. 
gtewia Szacfa. ogród. III. 25Q. 
skupnia Ukazi. 126. 

stewartia L. 

stewartya Wódz. chód. IIL 

462. 
nastokla Ukazi. 126. 

sticta Ach. 

granicznik J. Jun. flo. Lit. 496- 

(często). 
płucnica Wagahist. roś. III. 4 K 

stictina L. 

podgranicznik Błoń. Pam. fiz. 
X. 162. 
stifftia Mik. 

koszy eh Czerw. War. 157. 
stigmaphyllon A. Juss. 

lozblizn Czerw. War. 349. 

* stilaginaceae. 

przepotkowate Chałub. bot. tab.. 
V. 614; Czerw. 930. 
stilago Schreb. 

przepotek Chałub. bot. 9; 
Czerw. 930. 

stilbe Berg. 

cierkło Ukazi. 126. 

cierkła Waga hist. roś. I. 300. 
stilbeae. 

Iśniączkowate Chełch. Pam. fiz. 
XII. 177. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



469 



stilbineae. 

błyszczkowate Chałub. bot. tab. 
XIII. 686. 
stillingia L. 

maścierz Ukazi. 126; Czerw. 

966. 
wislin Ukazi. 308. Tak tylko 
w części polsko- łacińskiej. 
3tipa L. — ostnica. 

zgrzebie Zapol. gosp. I. 311. 
trawa piórowa Kluk Dyk. III. 

102. 
tyrsa Andrze. Bess. 442; Ad- 

drze. flo. nkra. 8. 
ostnica J. Jun. flo. Lit. 31 
(często); Berd. flo. kra. 380. 
piórnica Czerw. ogól. 319. 
^tipaceae. 

ostnicowe Ency. roi. V. 277. 
stobaea Thunb. 

zaost Czerw. War. Ió2. 
stoebe (Riv.) L. 
stoiba Ukazi. 126. 
— Z7ii:^ig»Vn<e2 przytacza jeszcze 
nazwę steba, która była 
użyta tylko jako imię ga- 
tunkowe i to całkiem in- 
nego rodzaju roślin, 
stomatosporae. 

podkładkozarodnikowe Chałub. 
bot. 575. 
8torax= 8tyrax. 
■stratiotes L. — osoka. 

krwawnik wodny Zapol. gosp. 

I. 140. 
pióro wodne Kluk Dyk. III. 

102. 
piórnik Jun. flo. W. X. L. 287. 



osoka Jun. flo. litew. 297 (po- 
spolicie); J. Jun. flo. Lit. 
191;Wagaflo.pol. II. 674; 
Czerw. 784; Berd. flo. kra. 
323; Szafar. flo. poz. 136; 
Andrze. flo. ukra. 93. 

stravadium Juss. 

ziDoglin Ukazi. 126. 
strelitzia Ait. 

atrelicya Wódz. chód. III. 441 
(często). 

strzeliea Ukazi. 126 (często). 

strzelcia Kat. ant. II. 13. 
streptocarpus Lindl. 

skrętnik Kat. ant. II. 13. 

wirówka Czerw. War. 241, 

streptopus Mchx. — liczydło, 
podlistnik Andrze. Bess. 442. 
lecznik Ukazi. 126; Berd. flo. 

tat. 677. 
liczydło Czerw. 511. 

streptostigma Rgl. 

znamioskręt Czerw. War. 220. 
strobilanthes BI. 

szyszcza Czerw. War. 235. 
strobilomyces. 

łuskogrzyb Błoń. Pam. fiz. X. 
148. 

stromanthe Sond. 
plechokwit Czerw. War. 74. 

stromatosporae. 

podkładkozarodnikowe Wiśl. 
hist. nat. III. 394. 

strophanthus DC. 

strofantus Zającz. Kom. farm. 
strumaria Jacq. 

zamiłostka Ukazi. 126. 



470 



JÓZKF ROSTAFIŃSKI. 



strumpiia Jacq. 

źychwota Ukazi. 127. 
struthiola L. 

wróblowka Wódz. chód. III. 448. 

wróblówka Kat. niedz. I. 

ptasia głowa Wódz. III. 238. 

ostrusznia Ukazi. 127. 
8tnithiopteris» onoclea. 
strychneae. 

kilczybowate Hałat. pocz. 193. 

kulczybowe Czerw. 16 1 3. 
strychnos L. 

kulczyba Kluk Dyk. III. 102 
(pospolicie); Czerw. 1613. 

wronie oko Wódz. III. 366. 

kilczyba Sawicz. Pani. łarm. 
kra. III. 132. 

borówka Kacz. plant. 16. 

rzegocina Kacz. bomeo. 1. 198. 

— Ukazłctel pisze: ^niektórzy 
źle Kilczyber". Tak je- 
dnak nikt rodzaju Strych- 
nos nie nazwał, 
strychnodendron Mart. 

cierpniowiec Skob. Krem. 584. 
sturmia Hoppe. 

trawliczka Ukazi. 127. 
* stylidiaceae. 

Btylidiowe Wierzb, bot. 166. 

słupiętkowate Chałub. bot. tab. 
XV. 701. 

słupiatkowate Hałat. pocz. 193. 
stylidium Lour. 

styllidiuin Wódz. chód. III. 463. 

stilidia Estrei. I. Cen. 5. 

łojownik Kat. med. II. 42. 

słupiętka Chałub. bot. 9. 

przeciskok Ukazi. 127. 



słupkownik Kat. ant. II. 42. 
stypłielia Sm. 

styfelia Wódz. chód. III. 447- 

stiphelia Wódz. III. 389. 

ościpło Ukazi. 127. 
* styraceae. 

styraksowate Pisul. gro. 114. 

storaksoA^ate Hałat. pocz. 193. 

styrakowcowate Czerw. 1762. 

styrakówcowate Waga hist. 
ros. II. 252. 
styrax (Tourn.) L. 

styraksowe drzewo Kluk Dyk- 
III. 103. 

storaks Wódz. chód. III. 463* 

storakowiec Czerw. ogól. 27. 

8tyrax Piaul. gro. 115. 

styrak Ukazi. 127. 

drzewo styraksowe Lewart. 
hist. nat. 162. 

styrakowiec Czerw. 1762. 

styrakówiec Waga hist. nat. I. 
299. 

— Nazwy styrakowe drze- 
w o, którą tu przytacza U- 
kazicie/, nikt nie użył jaka 
rodzajowej. 
suaeda Forsk. 

sodówka Łom. bot. 184. 
subularia L. — subularya, 

szydło Kluk Dyk. III. 103. 

szyidło Ukazi. 127. 

subularya Łap. Pam. fiz. X. 34» 
succisa = cephalaria. 
succulentae. 

soczyste Motty flo. poz. 55. 
sufTrenia Bell. 

nitlinek Ukazi. 127. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



47 1 



suillus. 

podgrzybek Błoń. Pam. fiz. X. 
147. 
sumbulus » euryangiura. 
superae. 

górnosłapne Rostaf. bot. wyż. 
160. 
suńana L. 

nastęboga Ukazi. 127. 

stęboga Waga hist. roś. II. 528. 
* surianaceae. 

zabłędowate Czerw. H484. 
surirella Turp. 

kołczanka Sypniew. Diat. 531. 
surirelleae. 

kołcznnkowe Sypniew. Diat. 
524. 

kołczankowate Eozł. Pam. fiz. 
XIII. 67. 
susum BI. 

Wi^tpik Czerw. 416. 
sutherlandia K. Br. 

trzustka Czerw. War. 407. 
swainsona Salisb. 

swainsonia Wódz. cli od. III. 
464. 

nioBzenki Kat. niedz. I. 

trusklin Ukazi. 127 

swajzonia Kat. ant. I. 28. 

świniaczka Kat. ant. II. 42. 
swammerdamia DC. 

wzgłówka Czerw. War. 147. 
swartzia Scłireb. 

skorpnia Ukazi. 127; Czerw. 
3405. 
swartzieae. 

twardogórzowe Chałub. bot. 
tab. XL 632. 



skorpniowate Czerw. 3404. 
swertia L. — niebieliatka. 
sweroya Wódz. chód. II. 268; 
J. Jun. flo. Lit. 108. 

szwereya Leśnie w. ogród. 321, 
niebiełiika Ukazi. 127;Seafar. 

flo. poz. 100; Berd. flo. tat. 

446. 
miodosteczka Czerw. 1593. 
łakawica Waga hist. roś. II. 363. 
sweereya Berd. flo. tat. 446. 

swietenia L. 

świtek Kluk Dyk. III. 104. 

mahoń Kat. ined. I. 36. 

mahoniowiec Czerw. ogól. 504; 
Czerw. 2599. 

switek Lewart. hist. nat. 163. 

drzewo mahoniowe Lewart. 
hist. nat. 163. 
swietenieae. 

mahoniowcowe Czerw. 2599. 

sy co morus Gasparr. 

karwia Czerw. War. 104. 

symphonia L. fil. 
pakolina Ukazi. 127. 

symphoricarpos (Diii.) Juss. 
śniegliczka Chałub. bot. 10. 
śnieguliezka Chałub. bot. 705. 
makolina Ukazi. 127. 
perłowiec Kat. ant. II. 69. 
śniegulec Czerw, 2076. 
śniegułka Kat. Wolin. 39. 

symphyandra A. DC. 

saniphyandra Kat. ant. I. 22. 
Tak po polsku, bo tak sa- 
mo przekręcono po łacinie 
nazwę tego rodzaju. 



472 



JÓZBF ROSTAFIŃSKI. 



ozdobka Kat. ant. II. 69. 

ozdóbka Kat. ant. II. 42. 

zrostka Czerw. War. 170. 

symphyogyna Nees et Mngne. 

zatokowiec Wit. świat. I. 228. 
symphytum (Tourn.) L. — iy- 
lookost. 
żywokost Kluk Dyk. III. 104 
(pospolicie); J. Jun. fio. Lit. 
84; Waga flo. pol. I. 355; 
Berd. flo. kra. 238; Czerw. 
1558; Szaf ar. flo. poz. 96; 
Andrze. flo. ukra. 15; Berd. 
flo. tat. 466. 
symploca Ktz. 

splątek Błoń. Pam. fiz. X. 
139. 
symplocarpus Salisb. 

skupnia Czerw. 375. 
* symplocineae. 

zawdzinowateHałat. pocz. 193. 
symplocos L. 

zawdzin Ukazi. 127; Czerw. 
1756. 
synantherae. 

zrosłogłówkowe Pisul. gro. 1 23. 
główkozrodłe Czerw. ogól. 347; 

Czerw. 1773. 
zrosłopylnikowe Pisul. bot. 251. 
pylnikozrosłe Berd. flo. tat. 
295. 
syncephalis Van Thieg. et Le 
Monn. 
gło winka Chełch. Pam. fiz. 
XII. 174. 
syncephalideae. 

głowinkowe Chełch. Pam. fiz. 
XII. 174. 



synchodendron Boj. 
kłączy D Ukazi. 127. 

synechoblastus Trev. 

liściak Błoń. Pam. fiz. X. 
168. 

synedra Ehrb. 

koszturek Sypniew. Diat. 533. 

synedreae. 

koszturkowe Sypniew. Diat. 
524. 

S3mgonium Schott. 

zroślicha Czerw. War. 82. 

synsporeae. 

łącznozarodnikowe Cbałub. bot* 
572. 
syntrichia Web. et M. 

pęzlik J. Jun. flo. Lit. 449. 

syrenia Andrze. — syrenia. 
ożotka Czerw. War. 301. 
syrenia Łap. Pam. fiz. X. 32. 
syringa (Rupp.) L. — lilak. 
bez włoski Kluk Dyk. III. 

105. 
lilak Jun. flo. W. X. L. 87 
(bardzo często); J. Jun. flo. 
Lit. 4; Waga flo. pol. I. 
123; Czerw. 1684. 
bez Czar to. rays. 12 (często), 
syrynga Wódz. chód. I. 54. 
bez turecki Wódz. I. 533. 
siringa Giżyc, siedl. I. 83. 
włoski bez Ney. kwiat. 144. 
turecki bez Ney. kwiat. 138. 
piszczalnik Kat. ant. II. 69. 
systegium. 

trwałowieczek Błoń. Pam. fiz. 
IX. 213. 



S<X)WNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



473 



syzigites Ehrb. ^). 

bdło Ukazl. 128. 
sy2ygiuin Gaertn. 

obiedrza Ukazi. 128. 

czapetka Czerw. 3073. 

T. 

tabellaria Ehrb. 

skojarek Sypniew. Diat. 534. 

tabellarieae. 

skojarkowe Sypniew. Diat. 523. 

labernemontana (Plam.) L. 
tabernaraontana Kat. med. III. 

51. 
świeżan Ukazi. 128. 
wdziękogór Kat. ant. II. 13. 
nabiałnica Czerw. 1634. 

tabernaemontaneae = apocy- 
naceae. 

tabularia Ktz. 

zrostek Sypniew. Diat. 533. 

tacca Forst. 

krąpiel Ukazi. 128; Czerw. 
633, 

taccaceae. 

krapielowate Czerw. War. 45; 
Czerw. 632. 

taceta^) » hermione. 

tachia Aubl. 

ogruźla Czerw. 1604. 

tacsonia Juss. 

męka Kat. med. III. 51. 



poplotka Ukazi. 128. 

pamiętnica Kat. ant. II. 13. 
taeniostema Spach. 

wstęźotka Czerw. War. 307. 
tagetes (Tourn.) L. 

szarańcza Kluk Dyk. III. 106; 
Czerw. 1835. Jundziłł 
młodszy (flo. Lit. p. 359 
i 360) ma wprawdzie sza- 
rańcza, ale to jest błąd 
druku, niepowtórzony w in- 
deksie (w. 575). 

tagetes Strum. roez. 22. 

aksamitek Estrei. I. Cen. 7. 

turek Ney. kwiat. 138. 

aksamitka Ukazi. 128. 

szarańczyki Radwan, ogród. 
73. 
talauma Juss. 

rozwoń Czerw. 2310. 
tąliera Mart. 

kolczenica Ukazi. 128. 

talinum Ad ans. 

por winek Ukazi. 128. 
tamarindus (Tourn.) L. 

tainaryszek Zapol. gosp. I. 

169. 
tamaryndowe drzewo Wódz. 

IV. 470. 
tamarynda Czerw. ogól. 277. 
taraaryndowiec Czerw. ogól. I. 
12 (pospolicie); Czerw. 
3375. 
powidlnik Ukazi. 128. 
tamarynd ziec Skob. Krem. 607. 



^) Rodzaj wysz/y z użycia. 
') Za tazetta. 






• fK •* 



474 



JÓZBF RO0TAPI]»8Kf. 



* tatnariscineae. 

tamaryszkowe Wierzb, bot. 

172. 
tamaryszkowate Chałub. bot. 

tab. VIir. 660 (pospolicie); 

Czerw. 2811. 
taiuaryszki Jastrzęb. klucz. 45. 
wrześniowate Łap. Pam. fiz. 

III. 231. 
tatnarix L. — tamaryszek. 
tainaryszek Jun. bot. sto. 131 

(pospolicie); Czerw. 2814; 

Andrze. flo. ukra. 32. 
camaryszek Wódz. chód. I. 

542. 
tania riszek J. Jun. flo. Lit. 

179. 
tamarzyszek Kaczk. plant. 17. 
września Ukazi. 128. 
wresnia Wiśl. słów. 622. 
tameae. 

przełajowate Hałat. pocz. 195. 
tamonea Aubl. 

przybędą Ukazi. 128; Czerw. 

\ 243. 
tamus L. 

taminek Andrze. Bess. 442. 
tamus Czerw. ogól. 353. 
przełaj Ukazi. 128; Czerw. 

630. 
gronilec Waga hist. rosi. II. 

60. 
tanacetum (Tourn.) L. — wro- 

tycz, 
wrotycz Kluk Dyk. III. 106 

(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 

346; Waga flo. pol. II. 

380; Czerw. 1871; Berd. 



Berd. flo. kra. 190; Szafan 
flo. poz. 127; Andrze. flo. 
ukra. 82; Berd. flo. tat. 
325. 
wrotysz Pam. roi. tech. VL 
75. 

tanaecium Sw. 

baniowiec Czerw. 1444. 

tanghinia Thou. 

tanginia Czerw. ogól. 33. 
tanga Waga hist. roś. II. 371. 

tapeinothes DC. 

zamiastka Czerw. War. 241. 
tapina Mart. 
nistka Czerw. War. 241. 

tapura Aubl. 

ćwiekrzyn Ukazi. 128. 

taraxacuni Hall. — mniszek, 
podróżnik Andrze. Bess. 442; 

Andrze. flo. ukra. 75. 
brodawnik Czerw, ogól, 36ft 

(często), 
mniszek Ukazi. 128 (bardza 

często); Berd. flo. kra. 210; 

Czerw. 1944; Berd. flo. tat. 

387. 
kaczy nieć Metzg. bot. 51. 
mlecz Szafar. flo. poz. 126. 
zdmuchawnik Berd. flo. tat. 

387. 
podmuch Kwieć. Pam. fiz. X» 

118. 

tarchonanthus L. 

tarchonant Wódz. chód. III. 

466. 
kamforowe drzewko Estrei. I* 

Cen. 6. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



475 



grużał Ukazi. 128; Czerw. 
1809. 
tasmannia R. Br. 

taśmanka Waga hist. roś. II. 
515. 
taxineae. 

cisowa te Chałub. bot. 621 

(pospolicie), 
cisowe Czerw. 854. 
taxodium L. C. Ricb. 

cyprysnik Kat. med. III. 51. 
TJkazictd mylnie cytuje 
cyprysnik. 
szubę rcya Leśnie w. ogród. 446. 
szubertnia Ukazi. 128. 
cypiysnik Czerw. 836 (naj- 
częściej). 
taxus (Tourn.) L. — cis. 

cis Kluk Dyk. III. 108 (po- 
spolicie); J. Jun. flo. Lit. 
288; Waga flo. pol. U. 677; 
Berd. flo. kra. 320; Czerw. 
854; Andrze. flo. ukra. 92; 
Berd. flo. tat. 788. 
tayloria Hook. 

trzęsiec Czerw. ogól. 55. 
tecoma Juss. 

trąba Kat. med. III. 51 ; Czerw. 

' 1433. 
milin Ukazi. 128. 
tectona L. fil. 

teczyna Ukazi. 128. 
przechowna Czerw. 1247. 
teedia Rudolphi. 

ciebioda Czerw. War. 230. 
teesdalia R. Br. — chrosecz, 
tysdalia J. Jun. flo. Lit. 260. 
ubiorek Pamp. flo. trem. 42. 



chroszcz Waga flo. pol. II. 
151 (pospolicie); Berd. flo. 
kra. 83; Szafar. flo. poz. 
119; Berd. flo. tat. 57. 

ubiornica Kat. ant. III. 42. 
telamonia. 

zasłoniak Kwieć. Pam. fiz» 
XIV. 32. 
telanthera R. Br. 

pełnostka Czerw. War. 111. 

telejantera Jank. kwiat. 249. 
teleianthera » telanthera. 
telekia Baurog. 

smotrawa Ukazi. 129. 
telephium (Tourn.) L. 

wronilec Ukazi. 129. 
telfairea Hook. 

tykwica Czerw. 1017 
*telfaireeae Endl. 

tykwicowe Czerw. 1017. 
telfairia == telfairea. 
tellima R. Br. 

telima Kat. med. III. 51. 

nikłota Czerw. War. 278. 
telmatophace Schleid. 

piegawka Czerw. 350. 
telopea R. Br. 

telopa Kat. med. III. 5 1 . 
teloxys Moq. 

osetka Czerw. War. 110. 
templetonia R. Br. 

kościelnica Kat. ant. II. 42. 

groszycha Czerw. War. 397. 
temphelonia = templetonia. 
tephrosia Pers. 

tefrozya Czerw. ogól. 31. 

sławin Ukazi. 129. 

popielucha Czerw. 3275. 



476 



JOZRF ROSTAFIŃSKI. 



* terebinthaceae. 

terpentynowe Wódz. II. 610. 

terebenty Wierzb, bot. 174. 

sumakowe Piaul. gro. 242. 

terpentynowcowate Chalub. 
bot. tab. XI. 662 (najczę- 
ściej). 

terpentynowate Wiśl. hist. nat. 
III.' 494. 

pistacyowate Berd. bot. 240. 

terpentyńcowate Waga hist. 
roś. II. 606. 

terpentyńcowate Wasow. farm. 
122. Nie błąd, bo tak sa- 
mo drugi raz p. 200. 

terebinthaceae = terebinthinae. 
terebinthinae. 

terpen ty ńce Czerw. War. 368. 

aromatyc7.ne Rostaf. bot. wyż. 
158. 
terebinthineae «= terebinthinae. 

terebinthus Tourn. 

terebint Wódz. chód. III. 469. 
pistacyowe drzewo Wódz. chód. 
III. 469. 

terminalia L. 

katappa Wódz. VI. 210. Z po- 
wodu, że jeden gatunek 
nazywa się T. Catappa. 
wyżyca Ukazi. 129. 
inigdałecznik Czerw. 3039. 

terminalieae <=» myrobolaneae. 

ternstroemia L. 

cistronka Chałub. bot. 10. 

* ternstroemiaceae. 

ternstromie Wierzb, bot. 169. 
herbaty Wierzb, bot. 169. (Ja- 



ko osobna rodzina Thea- 

ceae). 
herbato we Pisul. gro. 169. 
cistronkowate Chałub. bot. tab. 

X. 651 (pospolicie); Czerw. 

2520. 
czajownikowe Rzepec. bot. 31. 

testudinaria Salisb. 
żółw Kat. med. I. 36. 
skłąbia Ukazi. 129. 
skałowój Kat. ant. II. 13. 

tetracera L. 

strzępiec Czerw. ogól. 431. 
utruda Ukazi. 129. 

tetragonia L. 

tetragonia Wódz. chód. III. 
467. 

trętwian Ukazi. 129. 
czteroróg Czerw. 2963. 

* tetragonieae. 

trętwianowate Waga hi«t. ros. 
II. 239. 

tetragonolobus Scop. — gląjbi- 
groszek. 

groch szparagowy Leśniew. 
ogród. 1 93. 

głąbigroszek Ukazi. 129 (po- 
spolicie); Berd. flo. kra. 
123; Szafar. flo. poz. 124; 
Czerw. 3266; Berd. flo. 
tat. 147. 
tetranema Benth. 

trzylistnik Kat. ant. II. 13. 

czwórzyca Czerw. War. 470 
gdzie tak poprawiono imię 
czwórzec podane na str. 
228. 



SŁOWNIK RODZAJÓW KOŚLIN. 



477 



tetranthera Jacq. 

obybota Ukazi. 129. 
tetrapanax K. Koch. 

czterosił Czerw. War. 270. 
tetraphis Hedw. 

czteroząb J. Jun. flo. Lit. 442 

(często). 
czworozab Lewart. hist. nat. 
302.' 
tetrapoma Turcz. 

czterostka Czerw. War. 298. 
tetraspora Link. 

drzon Ukazi. 129. 
tetratheca Sm. 

osiecz Ukazi. 129. 
tetrazygia L. C. Rich. 

czworota Czerw. War. 377. 
teucrium L. — oianka. 

oźanka Kluk Dyk. III. 108 
- (bardzo często); Waga flo. 
pol. II. 75; Czerw. 1344; 
Berd. flo. ukra. 281; Sza- 
far. flo. poz. 118; Berd. 
flo. tat. 547. 
ozanka Jun. flo. W. X. L. 
305 (bardzo często) ; J. Jun. 
flo. Lit. 235; Andrze. flo. 
ukra. 52. 
kocie ziele Strum. Kat. 37. 
czosnkowe ziele Pamp. flo. tre. 

39. 
Grzanka Czerw. ogól. 32. 
ożonka Kat. ant. I. 23. 

— Ukazicieł cytuje jeszcze o- 
żoneczka ale fałszywie, 
bo to jest gatunkowa na- 
zwa, 
thalamiflorae. 



dennokwiatowe Hałat. pocz. 
190. 
thalasśiophyllum Post. et Rup. 
skrętolistka Rostaf. Rozpr. A- 
kad. IV. 212. 
thalia L. 

trzcian Ukazi. 129. 
kolbo wnia Kat. ant. II. 13. 
thalictrum (Tourn.) L. — ru- 
tewka. 
rutka Kluk Dyk. III. 110 
(dość często); Szafar. flo. 
poz. 78. 

rutewka Jun. Kat. 41; (pra- 
wie pospolicie); J. Jun. flo. 
Lit. 226; Waga flo. pol. 
II. 33; Berd. flo. kra. 54; 
Czerw. 2260; Szafar. flo. 
poz. 115; Berd. flo. tat. 2. 
wrzodowiec Ney. kwiat. 146. 
stulisz Biern. ogród. 405. 
rutnica Andrze. flo. ukra. 51. 
thallobrya » hepaticae. 
thalloedema. 

wzdętek Błoń. Pam. fiz. X. 
166. 
thallophyta. 

plechowe Pokor. bot. 5. 
bezosiowe Berd. bot. 132. 
bezlistne Rzepce, bot. 219. 
bezosie Rzepec. bot. 219. 
powłóczyste Rzepec. bot. 234. 
thallopsorae. 

plechorosty Czerw. 124. 
thamnidium Link. 

drzewinka Chełch. Pam. fiz. 
XII. 173. 
thamnium Schimp. 



478 



JÓZBF ROSTAFIŃaKI. 



krzewik Błoń. Pam. fiz. IX. 208. 
thamnoblastici. 

porosty gałęziste Błoń. Pam. 
fiz. VIII. 96. 
thapsia (Tourn.) L. 

drapacz Andrze. Bess. 442. 

koprzywo Ukazi. 129. 

łoczydło Czerw. 2174 
thapsieae. 

ko przy wo we Berd. €o. tat. 255. 
thea L. 

herbata Kluk Dyk. III. Ul 
(pospolicie); Czerw. 2528. 

herbatowe drzewo Wódz. chód. 
III. 467. 

thea Kuszań. fan. 461. 

teia Kuszań. l5br. 252. 

theia Kuszań. lohr. 345. 

czajownik Skob. Krem. 618. 
theaceae = ternśtroemiaceae. 
thecasporae. 

puszkozarodnikowe Chałub. 
bot. 576. 
thelebolus Tod. 

kulopęk Rostaf. Pam. Akad. 
II. 151. 
telephora Ehrh. 

pleśniak J. Jon. flo. Lit. 544 
(pospolicie). 
thelephoraceae. 

skórnikowe Błoń. Pam. fiz. 

VIII. 80. 
pleśniakowate Błoń. Pam. fiz. 

IX. 73. 
tłielygonum L. 

bazanka Andrze. Bess. 442. 
laciec Czerw. ogól. 459. 
bażanka Ukazi. 129. . 



theobroma L. 

kakao Kluk Dyk. III. 112. 
kakaowiec Czerw. ogól. 479. 
(pospolicie); Czerw. 2727. 
bożyn Skob. Krem. 619. 
theophrasta Juss. 

teophrastya Wódz. III. 356. 
tbeofrasta Estrei. I. Cen. 6. 
teofrasta Kat. med. I. 36. 
strzeliga Ukażi. 129; Czerw. 

1706. 
człekodrzew Kat. ant. II. 13. 
thermopsis R. Brw. 

łubinnik Czerw. War. 394. 
thesium L. — lenieć. 

lenieć Kluk Dyk. III. 113 
(pospolicie); J. Jnn. flo. 
Lit. 106; Waga flo.. pol. 
II. 435; Berd. flo. kra. 
302; Szafar. flo. poz. 100; 
Andrze. flo. ukra. 20; Berd. 
flo tat. 589. . 
linieć Zawadź, flo. Iwo. 195. 
leniek Hueckl. bot. 76. 
thespesia Corr. 

topolipka Ukazi. 129; Czerw. 
2684. 
thevetia L. 

cbrzęstnia Czerw. 1630. 
theweśia ^ trevedia. 
thibaudia Pav. 

kwasłówka Ukazi. 130; Czerw. 
1750. 
thisantha E. et Z. 

skupienka Czerw. War. 273. 
thlaspi L. — tobołki. 

tobołki Kluk Dyk. III. 113 
(pospolicie) ; Waga flo. pol. 



SŁOWNIK AOD2AJÓW ROŚLIN. 



479 



II. 147; Berd. flo. kra. 82; 
Czerw. 2409; Szafar. flo. 
poz. 119; Berd. flo. tat. 
56. 
tasznik Jan. flo. W. X. L. 
334; J. Jun. flo. Lit. 263; 
Andrze. flo. ukra. 60. 
płaszczeniec Siemiat. ogród. 

209. 
tobołka Przew. roi. prze. I. 

74. 
tobołki? Laurys. upraw. 47. 
«*" Nikt nie nadał temu ro- 
dzajowi imienia kaletki, 
które tu fałszywie podcią- 
ga Dhazicid. 
tftdaspideae. 

tobołkowate Berd. flo. tat. 56. 
thoa Aubl. 

toa Czerw. ogól. 229. 
thomasia J. Gay. 
tomaza JEJ^at. med. III. 51. 
wełezyez Czerw. War. 344. 
thorea Bory. 

kożeino Ukazi. ISO. 
.thrinax Ł. fil. 

małudnia Ukazi. 130. 
przędzisz Czerw. War. 88. 
thrincia Roth. — pnBedzierień. 

przedzierżeń Ukazi. 130. 
thryallid L. 

źółcian Ukazi. 130. W części 
polsko-lacińskiej mylnie o- 
desłano do Tryallis. 
thuia » thuya. 
thuidium Seliimp. 



tujowiec Błoń. Pam. fiz. VIII. 
112. 
thuDbergia L. fil. 

tunbergia Wódz. Ul. 281. 
zamroka Ukazi. 130; Czerw. 

1356. 
tumbergia ELat. ant. I. 23. 
thunbergieae. 

zamrokowe Czerw. 1356. 
thunia Kchb. fil. 

pr^ypaszcz Czerw. War. 63. 
thuya L. 

thuia Czarto. myś. 12. 

tuia Strum. Kat. 37 (bardzo 

często), 
drzewo życia Wódz. chód. I, 

547. 
iwa cudzoziemska Siemiat. o- 

grod. 210. 
iwa Siemiat. ogród. 210. 
żywotnik J. Jun. flo. Lit. 418 

(często). 

życiodrzew Estrei. I. Cen. 6 

(dosó często); Czerw. 831. 

życio drzew Kat. med. II. 43. 

drzewo życia Pamp. flo. trem. 

63. 
cedr Wit. świat. I. 46. 
thuyopsis S. et Z. 

cyprysik Waga hist. roś. III. 

113. 
żywotni kowiec Jank. kwiat. 
282. 
thymbra (Tourn.) L. 
ożyca Ukazi. 130. 
thymelaeae ^). 



*) w znaczeniu Endlichera jako rzęd. 



480 



JÓZBF ROSTAFIŃSKI. 



tymiałkowe Czerw. War. 1 1 6. 
laurowe Hueckl. bot. 74. 
thymeleaceae » thymelacae. 
* thymelGaccae^toaiorzynkoioate. 
wawrzynki Wierzb, bot. 161. 
wilcze łyki Wódz. II. 201. 
wilcze łyka Wódz. III. 284. 
wilczolykowe Pisul gro. 68. 
wawrzynkowate Chalab. bot. 

tab. VI. 632 (pospolicie); 

Czerw. 1100. 
warzy nko we. Pokor. bot. 63. 
tymiałkowate Waga hist. ros. 

II. 202. 
WTzosówkowate Błoń. Para. fiz. 

XII. 147. 
thymus L. — tymianek. 

dzięcielina Zapol. gosp. I. 468. 
tymian Kluk Dyk. III. 151 

(bardzo często) ; Czerw. 

1296. 
tymianek Wódz. chód. II. 

311 (często); Berd. flo. kra. 

269; Berd. flo. tat. 526. 
czabr Jun. flo. W. X. L. 313; 

Andrze. flo. ukra. 52. 
dzięcielin Siemiąt. ogród. 211. 
raacierzanka Andrze. Bess. 442 

(często); Waga flo. pol. II. 

60; Szafar. flo. poz 115. 
cząber J. Jun. flo. Lit. 231. 
thyrsacanthus Nees. 

zwiesibukiet Kat. ant. II. 13. 

rożd nawiąż Czerw. War. 237. 

thysselinum HoflFm. — olszeniec. 

olszeniec Berd. flo. kra. 164; 

Szafar. flo. poz. 103; Berd. 

flo. tat. 252. 



moczarnica Andrze. flo. akra. 

28. 
gorysz Karo. Pam. fiz. I. 250. 
tiarella L. 

tyarella Wódz. II. 562. 
ciekławka Ukazi. 130. 
tiaridium Lehm. 

czapecznik Czerw. 1548. 
tibouchina Aubl 

prawdzin Ukazi. 130. 
ułusknia Czerw. 3108. 
tiglium KI. 

biegulec Skob. Krera. 622. 
tigridia Ker. 

tygrydya Wódz. III. 197. 
tygrysówka Czerw. ogól. 296. 
pawi ogon Leśniew. ogród. 290. 
ty grysik Kat. med. III. 51. 
moręża Ukazi. 130. 
tygryska Kat. ant. II. 42. 
tilia (Tourn.) L. — lipa. 

lipa Kluk Dyk. III. 1 16 (po- 
spolicie); J. Jun. flo. Lit. 
213; Waga flo. pol. II. 
13; Berd. flo. kra. 106; 
Czerw. 2748; Szafar. flo. 
poz. 114; Andrze. flo. ukra. 
48; Berd. flo. tat. 111. 
^ C/AoatctW niewłaściwie przy- 
tacza tu imię 1 i p i n a przez 
nikogo nie użyte jako na- 
zwa rodzajowa, 
^tiliaceae — lipowate. 
lipowe Szub. nas. 43. 
lipy Wódz. II. 522. 
lipowate Chałub. bot. tab. X. 
651 (pospolicie); Czerw- 
2739. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



481 



tilieae. 

lipowe Czerw. 2741. 
tilląea L. 

uwroó Ukazi 130. 
tillandsia L. 

tylandsya Wódz. III. 166. 

oplatwa Ukazi. 130; Czerw. 
776. 
'^tillandsiaceae. 

oplatwowate Chałab . bot. tab. 
iv. 595. 
tilletia Tul. 

murz Berd. bot. 140. 

śnieć Waga hist. roś. III. 30- 
tilletiaceae. 

głowniowate Błoń. Pam. fiz. 
X. 141. 
tilmadoche Fr. 

wiązak Rostaf. ślaz. 7. 
timmia Hedw. 

trzęsiec Błoń. Pam. fiz. IX. 
211. 
timonius Rumph. 

okrzep Ukazi. 130. 

żuwin Czerw. 2020. 
tiresias » oedogonium Supłem. 
tithonia Desf. 

słońcokłoń Ukazi. 130. 
thithymalus (Tourn.) Gartn. — 
ostromlecz ^). 

wilczomlecz Łap. Para. fiz. I. 
192. 
tittelbachia Ki. 

przekrażka Czerw. War. 316. 
tococa Aubl. 



mrowin Ukazi. 130; Czerw. 

3114. 
toddalia Juss. 

ciemiplat Ukazi. 130; Czerw. 

2867. 
tofieldia Hads. — kosatka. 
tofielda J. Jan. Bo. Lit. 151. 
tofieldya Zawadź, flo. Iwo. 

211. 
kosatka Waga flo. pol. I. 592 

(pospolicie); Berd. flo. kra. 

851; Szafar. flo. poz. 106; 

Berd. flo. tat. 682. 
^ Imienia kosatki, które 

tu przytacza Ukasnctel n\kt 

jako nazwy rodzajowej nie 

użył. 
tolmiea T. et G. 

wyśmig Czerw. War. 277. 
tolpis Adans. 

pępawnica Pamp. flo. tre. 58. 
czesławka Ukazi. 131. 
toluifera L. 

drzewo tolu Kluk Dyk. III. 

117. 
mirowe drzewo Pisul. opis. 

268. 
toluowiec Zajacz. Kom. farm. 

126. 
tolypella A. Br. 

rozsocha Kamień. Rozpr. A- 

kad. III. 131. 
tomentella. 

kutnerka Błoń. Para. fiz. X. 

144. 



*) Tli ^właściwie naleią wszystkie synonimy polskie pomieszceone pod ro- 
dzajem Enphorbia do którego dawniej odnoszono krajowe gatunki. 

Mateiyały do hist. j^i. pola. i dyalektologii. Tom I. 31 



482 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



tordylium (Tourn.) L. — waza-- 
mec. 
jeleni ogon Kluk Dyk. III. 

117. 
wszawiec Jun. flo. W. X. 182. 
ogonek jeleni Ney. kwiat. 89. 
trzebucha Ukazi. 131 ; Czerw. 
2171. 
torenia L. 

czerk Ukazi. 131; Czerw. 

1411. 
porcelanka Kat. ant. II. 13. 
torenia Jank. kwiat. 250. 
torilis (Adans.) HoflEm. — kło- 
buczka, 
kłobuezka Waga flo. pol. I. 
499 (pospolicie); Berd flo. 
kra. 166; Szafar. flo. poz. 
103; Berd. flo tat. 258. 
pazurnik Andrze. flo. ukra. 30. 
— Całkiem fałszywie przyto- 
czył tu Ukazicieł imię 
kłobu czki. 
tormentilla (Tourn.) L. — drze- 
wianka. 
kurze ziele Kluk Dyk. III. 
118 (często); Berd. flo, tat. 
183. 
drze wianka Jun. flo. W. X. 
L. 272 (często); Czerw. 
3167; Andrze. flo. ukra. 
47. 
kurzeziele Wiśl. słów. 623. 
drzewienka Encykl. pol. I. 
131. 
torreya Arn. 

czwórczak Czerw. War. 97. 
tonila Corda, 



przegubiak J. Jun. flo. Lit. 
559. 

tournefortia L. 

turneforcya Wódz. chód. III. 

465. 
turnefortya Wódz. IV. 473. 
turneforta Kat. med. III. 52. 
wrocznia Ukazi. 131. 

tozzia L. — tocya, 
jałota Ukazi. 131. 
tocya Hueck. bot. 108. 
alpianka Waga hist. roś. II. 
327. 

trachelanthus Kunze. 

chropka Czerw. War. 207. 

trachelium (Tourn.) L. 

szyj ni k Wódz. chód. III. 473 

(bardzo często), 
odzwonnik Ukazi. 131 (często). 

trachycraterium Rfski. 

chropawiec Rostaf. śluz. 122. 
trachylobium Hayne. 

chropawiec Czerw. 3392. 
trachymene Rudge. 

wiernik Ukazi. 131. 

trachyspermum E. et Z. 
chropawiec Andrze. Bess. 442. 

tradescantia L. 

tradescantia Czarto. rayśl. 31 . 

tradeskancya Estrei. I. Cen. 6. 

dobownik Wódz. chód. II. 274 
(bardzo często); Czerw. 480. 

dobrownik Kat. med. II. 43. 

trzykrotka Ukazi. 131 (często). 

dabrownik Biern. ogr. 405. 

trzykrotka Wit. świat. 206. 
tragia (Plum.) L. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



483 



parzelina Ukazi. 131; Czerw. 

968. 
tragium Spreng. — parkotek. 
parkotek J. Jun. flo. Lit. 110. 
biedrzeńczyk Andrze. flo. ukra. 

24. 
tragopogon (Tourn.) L. — kozi- 

bród. 
kozibrod Kluk Dyk. III. 119; 

J. Jun. flo. Lit. 374; Sza- 

far. flo. poz. 127. 
kozibrod Wódz. IL 336 (po- 
spolicie); Waga flo. pol. II. 

476; Berd. flo. kra. 208; 

Czerw. 1984; Andrze. flo. 

ukra. 74; Berd. flo. tat. 

382. 
owsiane korzonki Wódz. II. 

836. 
smietannik Adam. flo. poz. 32. 
kozi bród Zawadź, flo. Iwo. 

195. 
czechrzyna Ney. kwiat. 22. 
kozia broda Ney. kwiat. 59. 
kozióbroda Metzg. bot. 51. 
kosibród Potoc. zmyśl. 82. 
koziobród Kwieć. Para. fiz. 

XIV. 50. 

— Dwu nazw, które tu przy- 
tacza Ukaziciel i. ]. kozia 
bródka i kozia broda 



nikt jako rodzajowych nie 
użył. 
tragopyron M. B. 

koziczyn Ukazi. 131. 
trametes Fr. 

wrośniak Czerw. 40. 
trapa L. — kotewki. 

kotewki Kluk Dyk. III. 120. 

kotewka Jun. flo. W. X. L. 

139 (pospolicie); J. Jun. 

flo. Lit. 63; Waga flo. pol. 

L 317; Berd. flo. kra. 145; 

Szafar. flo. poz. 94; Czerw. 

3035; Andrze. flo. ukra. 

13. 

orzech wodny Pam. flo. tre. 9. 

*trapaceae. 

kotewkowate Czerw. 3034. 
tremandra R. Br. 

wytrzyranik Chałub. bot. 10. 
tretnandreae. 

wytrzymnikowate Chałub. bot. 
tab. X. 651. 
trematodon Rich. 

bruzdozab Błoń. Para. fiz. IX. 

212.' 
bruzdozębiec Kwieó. Pam. fiz. 
Xn. 154. 

tremella (Diii.) Fries i). 
drętwa Zapol. gosp. I. 2. 
trzęsidło Kluk Dyk. III 120. 



^) Dopóki Eliasz Fries nie scharakteryzował w r. 1821, rodzaja Tremella 
jako rodzaju grzybów należących do odrębnej nawet rodziny, pojmowano pod t^ 
nazwą nietylko grzyby ale i glony albo nawet same glony, tak, ie niekiedy 
Tremella była synonimem rodzaju Nostock (patrz tego wyrazu). W takiem pier- 
wotnem pojęciu pojmują ten rodzaj pierwsi autorowie polscy i dopiero J. Jun- 
dziłZ pomieszcza go, za przykładem Friesa, wśród grzybów. 

31* 



484 



JÓZSF ROSTAFIŃSKI. 



galareta Kuszań. lohr. 22. 
kisielec J. Jun. flo. Lit. 556. 
tremellaceae. 

kisielcowe Czerw. 31. 
galaretowate Encyk. roi. III. 

139. 
kisielcowate Błoń. Pam. fiz. 

IX. 71. 

wisielcowate Błoń. Pam. fiz. 

X. 144. 
tremellinei. 

galaretowate Błoń. Pam. fiz. 

VIII. 79. 

galareto wki Błoń. Para. fiz. 
IX. 71. 
tremellodon Pers. 

kolczak Błoń. Pam. fiz. VIII. 

80. 
galaretówka Błoń. Pam. fiz. 

IX. 71. 
tremelloideae » nostocaceae. 
trevesia Vi8. 

niedomian Czerw. War. 271. 
trevirana Willd. 

cyrylka Kat. med. I. 36. 

trewirka Kat. med. III. 51. 
trewia L. 

zatrwa Ukazi. 132. 
trianthema (Saavag.) Ł. 

trzykwiat Andrze. Bess. 442. 

porgława Ukazi. 132. 
tribulus(Tourn.) Ł.—buzdyddnek. 

buzdy ganek J. Jun. flo. Lit. 
172; Andrze. flo. ukra. 40. 

wrzęciołek Ukazi. 132; Czerw. 
2828. 

— Ukaziciel niedorzecznie 
przytacza tu nazwę rzeko^ 



mo rodzajową orzech wo- 
dny, 
tribuleae. 

wrzęciołkowe Czerw. 2828. 
trichamphora Jungh. 

wiotek Rostaf. śluz. 7. 
trichera Schrad. 

postrzał Ukazi. 132; Czerw. 
1953. 
trichia Hall. 

kędziorek J. Jun. flo. Lit. 555. 
trichiaceąe. 
kędziorkowate Rostaf. óluz. 243. 
strzępkowe Błoń. Pam. fiz. 
VIII. 77. 
trichilia L. 

trójnatka Chałub. bot. 10; 
Czerw. 2591. 
trichilieae. 

trójnatkowe Cbałub. bot. tab. 

X. 651. 
trójnatkowate Chałub. bot. 
661. 
trichocolea Dmrt. 

rzęsienica Błoń. Pam. fiz. VIII. 

188. 
piórkowiec Błoń. Pam. fiz. X. 
173. 
trichodesma R. Br. 

zwełka Czerw. War. 207. 
trichodon Schimp. 

krętozab Błoń. Pam. fiz. IX. 
212. 
tricholoma. 

brzego włosek Kwieć. Pam. fiz. 
XIV. 32. 
trichomanes Sm. 

trichomanes Wódz. III. 127- 



SŁ01IVNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



485 



skalirzęs Ukazi. 132. 
skalirzęsa Waga hist. roś. III. 
49. 
trichonema Ker. 
pawęza Ukazi. 132. 
pawęz Waga hist. roś. II. 
63. 
trichophyton Malmst. 

włoBozrost Skob. Krem. 633. 
kołtunowiec Łom. bot. 86. 
trichopilia Lindl. 

strzepną Czerw. War. 67. 
trichosanthes L. 

gurdlina Ukazi. 132. 
kwiacirzęs Czerw. 1036. 
trichosporae. 

włoskozarodnikowe Cbałub. 

bot. 575. 
włosko zarodnikowe WiśI. hist. 
nat. III. 393. 
trichostema L. 

włośnitka Ukazi. 132. 
trichostomum Hedw. 

zębowłoB Błoń. Pam. fiz. IX. 

212. 
zębowłosiec Kwied. Pam. fiz. 
XII. 154. 
tricoccae. 

trójguze Czei-w. War. 355. 
trójsiemne Rostaf. bot. wyż. 
159. 
tridax Ł. 

trzelitka Ukazi. 132. 

trientalis (Rupp.) L. —siódmaczek. 

siodmaczek Kluk Dyk. III. 

121; J. Jun. flo. Lit. 156. 

siódmaczek Wódz. II. 224; 

Waga flo. pol. I. 607; 



Czerw. 1229; Berd. flo. 

kra. 283; Szafar. flo. poz. 

107; Andrze. flo. ukra. 37; 

Berd. flo. tat. 551. 
siedmioraczek Kwieć. Pam. fiz. 

X. 111. 
trifolium L. — koniczyna, 
koniczyna Kluk Dyk. III. 

122 (pospolicie); J. Jun. 

flo. Lit. 295; Waga flo. 

pol. II. 292; Berd. flo. kra. 

119; Szafar. flo. poz. 123; 

Czerw. 3259; Andrze. flo. 

ukra 70; Berd. flo. tat. 138. 
konicz Pasterz 112. 
szczawik Pasterz 118. 
krasikóń Pamp. flo. tre. 48. 
kotki Ney. kwiat. 59. 
dzięcielina Ger. Wyż. I. 287. 
koteczki Encyk. roi. V. 909. 
koniczynka Encyk. roi. V. 

909. 
pięciolist Ejsni. Pam. fiz. VIIL 

153. 
— Nazwy konik, którą tu 

przytacza Ukassicieł nikt 

jako rodzajowej nie użył. 

triglochin (Rupp.) L. — świbka. 

trawa żabia Kluk Dyk. III. 

127. 
blotnica Jun. flo. W. X. L. 

216 (bardzo często); J. Jun. 

flo. Lit. 152; Waga flo. 

pol. I. 591 ; Szafar. flo. poz. 

106; Andrze. flo. ukra. 37. 
świbka Ukazi. 132 (często); 

Czerw. 487 ; Berd. flo. kra. 

325; Berd. flo. tat. 635. 



486 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



trigonella L. — kozieradka. 

koziorożec Andrze. Bess. 44-2. 

kozieradka Ukazi. 132 (po- 
spolicie); Czerw. 3254. 

trzybocznia Andrze. flo. akra. 
71. 

triguera Cav. 

pachniotka Czerw. 1496. 

trillium L. 

trojlist Wódz. chód. III. 473. 
trójlist Wódz. chód. III. 474. 
trojak Wódz. II. 129; Czerw. 

693. 
trzypotrzyca Ukazi. 132. 

trinia Hoffm. 

trinia Encyk. roi. III. 63. 
trynia Łap. Pam. fiz. V. 26. 

triodia R. Br. — izgrzyca ^). 
trzyzab J. Jan. flo. Lit. 44. 
izgrzyca Waga flo. pol. I. 211 

(pospolicie); Berd. flo. kra. 

385; Szafar. flo. poz. 93; 

Berd. flo. tat. 760. 

triopteris = triopterys. 
triopterys A. Juss. 
trzypcian Ukazi. 132. 

triosteum L. 

goryczyn Ukazi. 142. 

trójpest Czerw. 2082. 
tripetaloidae. 

trójlistne Motty flo. poz. 64. 
triphasia Lour. 

cytrynówka Wódz. III. 455. 



ciernota Ukazi. 132; Czerw. 

2564. 
cierniota Waga hist. roś. II. 

606. 

tripragmidium Link. 

oraar Błoń. Pam. fiz. IX. 70. 
trójoniar Błoń. Pam. fiz. X. 

143. 
trójczłonik Błoń. Pam. fiz- 
XIV. 67. 

triplaris (Loefl.) L. 

trójkwiat Wódz. III. 266. 
trój kwiat Wódz. VI. ind. gen. 
dudlina Ukazi. 132. 

tripolium Nees. 

jasternik Ukazi. 132. 
tripsacum L. 

sporzycha Ukazi. 133. 
tripteris Less. 

trójskrzydł Czerw. War. 15K 

tripterium Spach. — trzyskrzy- 
dlec. 
trzyskrzy dlec Andrze. flo. akra. 
51. 

trisetum Pers. 

konietlica Ukazi. 133. 

owies Łap. Pam. fiz. IX. 53» 

tristania R. Br. 

trystania Wódz. chód. III. 582. 
smętek Kat. niedz. I. 
wierzblin Ukazi. 133. 
smatnica Kat. ant. II. 42. 
wierzblin Czerw. War. 378. 



') Przez pomyłkę odniosłem tę nazwę do rodzaju Danthonia, gdzie należy- 
ją wykreślić i żadnej w to miejsce niepołożjć, bo to rodzaj obcj naszej florze. 
Patrz wyrazu Sieglingia i noty tam podanej. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



487 



tristemma Juss. 

kostoziar Ukazi. 133. 
trójprąg Czerw. 3109. 
triticum (Tourn.) L. — pszenica. 
pszenica Kluk Dyk. III. 128 
(pospolicie); J. Jun. flo. Lit 
41; Waga flo. pol. I. 275 
Czerw. 313; Berd. flo. kra 
395; Szafar. flo. poz. 94 
Andrze flo. ukra. 5; Berd 
flo. tat. 783. 
przenica Wierzb, bot. 158. 
perz Struna, ogro. II. 367. 
rolnica Hueck. bot. 3. 
tritoma Ker. 

mącznica Wódz. dzień. IV. 

294. 
trytoma Lesniew. ogród. 277. 
wstydlin Jank. kwiat. ogr. 336. 
tritomanthe Link. 

trytomant Kat. ant. II. 42. 
wstydlin Ukazi. 133. 
tritonia Ker. 

tryton ka Kat raed. III. 51. 
bożka Czerw. War. 60. 
triumfetta (Plum.) L. 

tryumfetta Wódz. III. 517. 
dzierstwa Ukazi. 133. 
jeźak Czerw. 2746. 
trins P. Br. 

trzymga Ukazi. 133; Czerw. 
1925. 
trogia Fr. 
fałdówka Błoń. Pam. fiz. IX. 
79. 
troUius L. — pełnik, 

pełnik Kluk Dyk. III. 133 
(pospolicie); Waga flo. pol. 



II. 57; Berd. flo. kra. 63; 
Szafar. flo. poz. 114; Berd. 
flo. tat. 17. 
zawilec Jun. flo. litew. 167; 

J. Jun. flo. Lit. 223. 
petnik? Ritsch. flo. poz. 9. 
pełniak Andrze. flo. ukra. 50. 
wołowe oko Jastrzęb. hist. 
nat. 518. 
* tropaeoleae. 

nasturcyowate Chałub. bot. 
tab.X. 651; Czerw. 2634. 
nasturcye Jastrzęb. klucz. 46. 
nasturcyowe Jastrzęb. hist. nat. 
519. 
tropaeolum L. 

nasturcja Kluk Dyk. III. 133 
^pospolicie); J. Jun. flo. Lit 
159; Czerw. 2637. 
rzerzucha indyjska Kuszań. 

lohr. 347. 
nasturcyum Wierzb, bot. 46. 
nasturczyk Estrei. I. Cen. 6. 
wytrzymałek Radwan, ogród. 
73. 
trophis (P. Br.) L. 

siekrza Ukazi. 133;Czerw.917. 
tryallis= thryallis. 
trymalium Fenzl. 

nawiertka Czerw. War. 355. 
trypethelium Spreng. 
kożebło Ukazi. 133. 
tuber Mich. 

trefla Kuber hist. nat 54. 
trufle Kuszań fun. 498. 
trufel Kuszań. lOhr. 349. 
trufla J. Jun. flo. Lit. 519 
(pospolicie;. 



488 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



piestrak Czerw. 22; Szafar.flo. 

poz. 138. 
tokfla? Pace w. bot. 184. 

tuberaceae. 

truflowate Ency. roi. III. 75. 
trufle Rostaf. bot. wyż. 33. 

tubercularia Tod. 

grudek J. Jun. flo. Lit. 514. 

grazłek J. Jun. flo. Lit 562. 
tuberineae. 

trufle Błoń. Pam. fiz. IX. 92. 

tubiflorae = tubuliflorae. 
tubiflorae. 

wyrurczone Czerw. War. 208. 

rurkowe Rostaf. bot. wyź. 163. 

tubuliflorae. 

rurkokwiatkowe Chałub. bot. 

710. 
rurkokwiatowe Wiś. hist. nat. 

III. 526. 
rurkowe Pokor. bot. 68. 
rurkokwietne Hueck. bot. 83. 

tubulina Pers. 

zlepniczek Rostaf. sIuz. 7. 
tuburcinia Berk. et Br. 

murzonka Błoń. Pam. tiz. X. 
141. 
tulbaghia L. 

waziniec Ukazi. 133. 

tulbagia Czerw. 557. 

tuiipa (Tourn.) L. — tulipan. 
tulipan Za pol. gosp. I, 20 (po- 
spolicie); Kluk Dyk. III. 
134; J.Jun. flo. Lit. 143; 
Czerw. 515 ; Szafar. flo. 
poz. 105; Andrze. flo. ukra. 
35; Berd. flo. tat. 668. 



tulipeae. 

tulipanowe Czerw. 513. 
tulopilus. 

goryczak Błoń. Pam. fiz. X. 
147. 
tulostoma Pers. 

pałeczka J.Jun. flo. Lit. 553. 
tunica Scop. — go£dsic»nik. 
łyszczec Berd. flo. kra. 92. 
obłustka Czerw. War. 332. 
goździcznik Karo Pam. fiz. I. 
247. 
tupa Ot, Don. 

jawłuda Ukazi. 133. 
tumera (Plum.) L. 

turnea Strum. Kat. 38. 
tumera Wódz. IV. 474. 
niżawka Chałub. bot. 10. 
zlotokla Ukazi. 133; Czerw. 
3054. 
* tumeraceae. 

niżawkowate Chałub. bot. tab. 

XI. 663. 
złotoklowate Czerw. 3052. 
turpinia Yeot. 

jałbin Ukazi. 133. 
turritis (Diii.) L. — wieżyczki, 
wieżyczki Kluk Dyk. III. 135. 
wieżyczka Jun. flo. W. X. L. 
340 (pospolicie); J. Jun. 
flo. Lit. 268; Waga flo. 
pol. II. 170; Berd. flo. kra. 
72; Szafar. flo. poz. 120; 
Andrze. flo ukra 63; Berd. 
flo. tat. 33. 
wieżynka Ukazi. 133. 
tussilagineae. 

podbiałowate Berd. flo. tat. 297. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



489 



tussilago L. — podbiał. 

podbiał Kluk Dyk. III. 136; 

J. Jud. flo. Lit. 343; Waga 

flo. pol. II. 365; Berd. flo. 

kra. 181; Czerw. 1791; 

Szafar. flo. poz. 129; An- 

drze flo. ukra. 79; Berd. 

flo. tat. 298. 
kłobuk Ney kwiat. 52. 
lepieżnik Ney kwiat. 65. 
tydaea Dcne. 

rozgron Czerw. War. 244. 
tylopilus. 

goryczak Błoń. Pam. fiz. X. 

147. 
typha (Tourn.) L. — pałki. 
pałki trzeinne Zapol. gosp. I. 

61. 
pałki Kluk Dyk. III. 138. 
pałka Pasterz 115 (często); J. 

Jun. flo. Lit. 419; Berd. 

flo. kra. 330; Szafar. flo. 

poz. 132; Berd. flo. tat. 640. 
pałeczki wodne Szub. naś. 34. 
pałki wodne Missiur. hist. roś. 

24. 
oźypałka Waga flo. pol. II. 

535 (często), 
rogoża Czerw. 381 (często); 

Andrze. flo. ukra. 88. 
przypałka Godlew. Rozpr. 

Akad. II. 85. 
— Nikt nie nazywał tego ro- 
dzaju rogozie, rogosz, 

imionami, które tu w nocie 

przytacza Antoni Waga 

w Ukazicielu. 
*typhaceae — rognżcwnfe. 



pałki Wódź. II. 117. 

pałkowe Wierzb, bot. 157. 

ożypałkowate Chałub. bot. tab. 
III. 596 (często). 

rogożowate Czerw. 380 (czę- 
sto). 

rogoże Jastrzęb. klucz. 26. 

pałkowate Berd. flo. kra. 330. 

oczerety Encyk. roi. II. 442. 

szypałki Enoyk. roi. II. 442. 

oży pałko we Błoń. Pam. fiz. 
Xn. 132. 
typlionium Schott. 

truciec Czerw. 358. 
typłiula Fr. 

macnik Błoń. Pam. fiz. XIV. 
70. 



U. 

udora Nutt. 

żywielitwa Ukazi. 134. 

udora Waga hist. roś. II. 871. 
uhdea Kth. 

pięknin Czerw. War. 134. . 

udea Jank. kwiat. ogro. 515. 
ulex L. 

sitowie kolczyste Wódz. chód. 
III. 475. 

sit kolczysty Kat. niedz. II. 24. 

kolcolist Estrei. I. Cen. 7. 

sitowie Kat. med. II. 43. 

sitowiec Kat. med. III. 52. 

kolcosit Czerw. ogól. 141. 

złotochróst Chałub. bot. 755 
(często). 

złotochróst Wiśl. słów. 623. 



490 



JÓZEF R08TAPIŃSKI. 



uUuccus Lozano. 

bulwotka Czerw. War. 110. 
*ulmaceae — loiązowate, 

wiązowate Chałub. bot. tab. V. 

614 (pospolicie); Czerw. 887. 
wiązy Jastrzęb. klucz 31. 
skrzy (Hakowe Pokor. bot. 54. 
skrzydłoowocowe Rzepec. bot. 

161. 
wiązowe Jaetrzęb. hi8t.nat.480. 
ulmaria (Tourn.) M(5nch. — wią- 

zówka. 
wiazówka Błoń. Para. tiz. XII. 

148. 
ulmus L. — wiąz. 

brzost Zapol. gosp. II. 128 

i podobnie kilku autorów, 
wiąz Kluk Dyk. III. 139 

(pospolicie); J. Jun.flo. Lit. 

129; Waga flo. pol. I. 437; 

Czerw. 888; Berd. flo. kra. 

309; Szafar. flo. poz. 100; 

Andrze. flo. ukra. 21; Berd. 

flo. tat. 90. 
wiąż Kuszań. l(5hr. 345. 
— Inne nazwy, o których 

wspomina w nocie Ukasn- 

ciely wcale tu nie należą, 
ulocolla Bref. 

raóżdźak Błoń. Pam. fiz. IX. 71. 
ulota Mohr. 

szurpek Błoń. Pam. fiz. VIII. 

116. 
nastroszek Błoń. Pam. fiz. IX. 

212. 
ulva L. 

watka Kluk Dyk. III. 140 (dośó 

często). 



wodna galareta Kusz. I5hr.348* 
błonica Czerw. 102. 
— Ukazicteł przytacza w no- 
cie imiona wcale tu nie na- 
leżące. 
ulvaceae. 

błonicowe Czerw. 900. 
błonice Jastrzęb. klucz. 13. 
ulvina = mycoderma. 
* umbelliferae — baldaazkoioe, 
okołkowate Zapol. gosp. I. 5. 
baldaszkowate Kluk. bot. 163^ 

(często). 
balda^jzkowe S:^ub. naś. 22 

(bardzo często), 
okółkowe Wit. nat. hist. 118 
(dośó często); Czerw. 2099. 
baldaszki Łap. Pam. fiz. I. 198. 
umbelliflorae. 

baldachowe Rostaf. bot. wyż^ 
159. 
umbilicaria Hoffm. 

pępkówka Czerw. 127. 
pęplica Waga hist. roś. III. 183. 
umbilicarieae. 

pępkówkowe Czerw. 126. 
pępkowkowe Wasow. farm. 86. 
pępkówkowate Błoń. Pam. fiz. 
X. 163. 
umbilicus DC^ 

pępek Kat. med. I. 36. 
pępownica Kat. med. III. 62. 
pępowiec Czerw. ogól. 497; 

Czerw. 2975. 
nrocznik Ukazi. 133. 
uncaria Schreb. 

czepota Ukazi. 134; Czerw. 
2061. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



491 



uncinula Lćv. 

mączec Błoń. Pam. fiz. IX. 93. 
uniola L. 

trawa spiczasta Wódz. II. 126. 

obiedka Ukazi. 134. 
unona L. fil. 

wiszogron Ukazi. 134. 
unxia L. fil. 

przenikla Ukazi. 134; Czerw. 
1822. 
urachne Trin. 

rozchytrza Ukazi. 134. 
uralepis Nutt. 

kistka Czerw. War. 20. 
urania Schreb. 

nrania Kat. ined. I. 36. 

obiegnia Kat. ant. II. 14. 
uraria Desy. 

złoźystrąk Czerw. War. 412. 
urceola Roxb. 

słojniczka Czerw. 1634. 
iirceolaria Ach. 

słojecznica Czerw. 123. 

szklenicznik Ukazi. 134. 
urceolarieae. 

ałojecznicowe Czerw. 123. 
uredineae» coniomycetes. 
uredineae = uredinei. 
uredinei. 

snieciowe Czerw. 6. 

rdzawnikowe Encyk. roi. I. 
580. 

rdza wniko watę No w. Encyk. 
roi. III. 63. 

grzybkowe Jastrzęb. hist. nat. 
290. 

rdze Rostaf. Rozpr. Akad. III. 
140. 



uredinaceae. 

snieciowe Czerw. 6. 
rdzawnikowe Błoń. Pam. fiz. 

VIII. 78. 
rdzo watę Błoń. Pam. fiz. IX. 

69. 

uredo Pers. 

śnieć J.Jun. flo. Lit. 565. 
zaraza Pamp. flo. tre. 70. 
głownia Waga flo. pol. II. 477. 
śniedź Waga flo. pol. II. 477. 
rdza Czerw. 8 (pospolicie) ; Sza- 
far. flo. poz. 138. 

sporysz Lewart. hist. nat. 313. 

śnieć Wiśl. slow. 623. Nie 
błąd druku, bo tak samo 
parokrotnie inny poważny 
autor. 

murz Rzepec. bot. 230. 

— Nazwy strzeżoga nikt 
nie ożył na oznaczanie te- 
go rodzaju , mylnie więc 
przytacza je Ukaziciel. 

urena (Diii.) L. 

nrena Wódz. chód. III. 475. 
nieronia Ukazi. 135. 
czepiszcze Czerw. 2671. 

urginea Steinh. 

urginia Czerw. 537. 
oszloch Czerw. War. 37. 
Ostraw ka Skob. Krem. 650. 

uromyces Link. 

sypnik Rostaf. Rozpr. Akad. 

III. 151. 
omar Błoń. Pam fiz. IX. 69. 
omarnik Błoń. Pam. fiz. X . 
142. 



492 



JÓZSF ROSTAFIIŚSKI. 



uropedium Lindl. 

ogonnik Czerw. War. 73. 
uropetalum Ker. 

śpilcza Ukazi. 135. Mylnie 
Antoni Waga przytacza w no- 
cie jeszcze inną formę te- 
go wyrazu. Nikt jej nie 
użył jako nazwy rodzajo- 
wej. 

uroskinnera Lindl. 

szołom Czerw. War. 228. 

urospermum Scop. 
turka Ukazi. 135. 

urostigma Gaspar. 

znaniionnik Czerw. War. 103. 
ursinia G^rtn. 

omiasika Ukazi. 135. 

urtica (Tourn.) L. — pokrzywa. 
pokrzywa Kluk Dyk. III. 141 
(pospolicie) ; J. Jun. flo. Lit 
412; Waga flo. pol. IL 
585; Czerw. 919; Berd. flo. 
kra. 307; Szafar. flo. poz. 
134; Andrze. flo. ukra. 88; 
Berd. flo. rat. 601. 

żegawka Prze w. roi. przem. 
II. 238. 

— Nikt nie mówił koprzy- 
w a na oznaczenie tego ro- 
dzaju, niepotrzebnie więc 
przytoczono je tu w nocie 
Ukazidela. 

* urticaceae — pokrzywowcUe, 
pokrzywowe Wierzb, bot. 176. 
pokrzywowate Waga flo. pol. 
I. 83 (pospolicie); Czerw. 
9J8. 



pokrzywy Jas trzeb, klucz. 33. 
urticeae. 

pokrzywy właściwe Berd. flo. 
tat. 601. 
iirticinae. 

pokrzywowe Rostaf. bot. wyż. 
152. 
urwillea^ durwillea. 
usnea Diii. 

włóknorost Andrze. Bess. 443. 
brodaczka Czerw. 150 (pospo- 
licie); Szafar. flo. poz. 137. 
pakosd Ukazi. 135. 
pakoliść Waga hist. roś. III. 
42. 
usneaceae. 

brodaczkowe Czerw. 148. 
brodaczkowate Błoń. Pam. fiz. 
IX. 96. 
ustilagineae = ustilaginei. 
ustilaginei. 

ścieciowate Encyk. roi. I. 580. 
śnieciowate Kudeł, chorób. 42. 
śniecie Rostaf. bot. wyż. 31. 
śnieci Błoń. Pam. fiz. X. 141. 
ustilaginaceae. 

śnieciowe Błoń. Pam. fiz. VIII. 

78. 
śnieciowate Błoń. Pam. fiz. IX. 
69. 
ustilago Pers. 

śnieć Kasper, roi. II. 21 (po- 
spolicie); Czerw. 7. 
smieó Wisi. hist. nat. III. 392. 
Nie błąd, bo tak samo 
dwukrotnie, 
głownia Waga hist. nat. III. 32. 
głownia Łom. bot. 85. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



493 



ustulina Tul. 

drewniak Błoń. Pam. fiz. VIII. 

94. 
zgliszczak Błoń. Pam. fiz. X. 
158. 
ulriculańa L. — pływacz. 
pływacz Kluk Dyk. III. 143 
(pospolicie) ; J. Jun. flo. Lit. 
9; Waga flo. pol. I. 141; 
Berd. flo. kra. 282; Czerw. 
1233; Szafar. flo. poz. 87. 
pływak Andrze. flo. ukra. 3. 
utricularieae « lentibularieae. 
utriculariaceae=: lentibularieae. 
uvaria L. 

jagodlin Ukazi. 135; Czerw. 
2328. 
UYularia L. 

8opleniecWodz.il. 144; Czerw. 

509. 
jagodowiec Estrei. I. Cen. 6. 
UYulariaceae. 

sopleńcowate Czerw. 508. 



V. 

vaccaria (Dodon) Monch. — kro- 
toiziói. 
krowiziół Berd. flo. kra. 93. 
krowianecznik Czerw. War. 

333. 
krowianka Andrze. flo. ukra.41. 
* vacciniaceae — borówkowate. 
borówkowate Hałat. pocz. 1 93; 
Czerw. 1746. 
vacciniutn L. — borówka. 
borówka Kluk Dyk. III. 144 
(pospolicie) ; J. Jun. flo. Lit. 



157; Waga flo. pol. L 616; 

Czerw. 1747; Berd. flo. kra. 

224; Szafar. flo. poz. 108; 

Andrze. flo. ukra. 39; Berd. 

flo. tat. 432. 
Żórawina Dziar. wybór. 211. 
czernica Kobierz. rękok. 70. 
borowina Kusza ń. fun. 448. 
żurawina Wódz. cbod. III. 480. 
borówki Wierzb, bot. 95. 
bobrów ka Ziemian, galie. II. 

158 
borówki Wódz. dzień. IV. 7. 
Żórawina Rzepec. bot. 1 14. 
vahea Lam. 

ciagień Czerw. 1650. 
vahlia Thunb. 

sierotka Ukazi. 135. 
vaillantia DC. — pottdia, 
potulia Kluk Dyk. III. 146 

(pospolicie), 
tyrlicz Jun. flo. W. X. L. 503. 

Innych form tego wyrazu, 

które Ukazioiel tu przyta- 
cza w nocie nie użyto na 

oznaczenie tego rodzaju. 
valantia^ vaillantia. 
valeriana L. — kozłek. 

kozłek Kluk Dyk. IIL 146 

(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 

21; Waga flo. pol. L 157; 

Czerw. 1962; Berd. flo. kra. 

176; Szafar. flo. poz. 89; 

Andrze flo. ukra. 3; Berd. 

flo. tat. 284. 
kozłek Missiur. hist. roś. 10. 
koztek? Motty flo. poz. 65. 
waleryana Obraz. flo. 109. 



494 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



bieldrzan Ukazi. 185. 

baldryan Andrze. flo. ukra. 5. 
valerianeae — kozłkowate, 

koziełkowe Wierzb, bot. 167. 

walerianowe Wierzb, bot. 167. 

kozłkowe Pisul. gro. 131. 

kozłkowate Chałub. bot. tab. 
XV. 701 (pospolicie); Czerw. 
1957. 

kozłki Jastrzęb. klucz. 39. 
Ydlerianella Monch. — rosgpunka. 

roBzpunka Waga flo. pol. I. 
159 (pospolicie); Czerw. 
1960; Berd. flo. kra. 177; 
Szafar. flo. poz. 89; Berd. 
flo. tat. 287. 

roszponka Wisi. słów. 623. 

rapunkuł Szafar. hist. nat. II. 
74; Andrze. flo. ukra. 3. 
vallisneria (Michel.) L. 

waldenek Zapol. goap. I. 139. 

wallisniera Kuszań. fun. 481. 

walisnerya Kuszań. lóhr. 348. 

waliisnerya Czerw. ogól. 103. 

nurzaniec Chałub. bot. 237. 

— Ukaziciel przytacza w no- 
cie jeszcze formę narza- 
niec, nie użyta jednak 
przez nikogo jako nazwę 
rodzajową. 
vanda R. Br. 

wysoklin Ukazi. 136. 

wanda Czerw. 734. 
vandeae. 

wandowe Czerw. 731. 
vandellia L. 

strzechotek Ukazi. 136; Czerw. 
1411. 



vangueria Juss. 

otrzęśnia Ukazi. 136; Czerw. 
2016. 
vanilla Sw. 

wanilia Wódz. chód. III. 476 
(pospolicie). 

wanilia £strei. I. Cen. 6. 

wanielia Czerw. ogól. 284; 
Czerw. 767. 

zapachnica Kat. ant. II. 14. 
variolaceae. 

ospownice Jastrzęb. klucz. 15. 
variolaria Pers. 

os po wiec Czerw, ogól I. 16. 
vasconcellea A. St. Hill. 

waskonsella Jancz. Bozpr. 
Akad. IX. 29. 
vascularae = vasculares. 
vasculares. 

naczyniowe Czerw. 263. 

naczynne Jastrzęb. hist. nat. 
274. 
vasculares. 

naczyniowate Rostaf. Rozpr. 
Akad. IV. 206. 
vateria L. 

sakwiel Ukazi. 136; Czerw. 
2766. 
vatica L. 

damarzyk Czerw. 2768. 
vaucheria DC. 

woszeria J. Jnn. flo. Lit. 506. 

ponikliwo Ukazi. 50. 

waucheria Czerw. 100. 

zrostnica Chałub. bot. 10. 

wocherya Berd. bot. 136. 

pęcherzyca Wit. Świat. I. 33. 
vaucheriaceae. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



495 



waucheriowate Rostaf. Pam. 
Akad. II. 153. 
irelezia L. 

głazotek Ukazi. 136. 
vella L. 

wella Wódz. III. 441. 
łyżnica Ukazi. 136. 
veltheimia Qled. 

mącznica Wódz. III. 162. 
weitheimia Estrei I. Cen. 6. 
welteniia Kat. med. III. 52. 
roszczotnia Ukazi. 136. 
weitaimia Kat. ant. I. 23. 
światówka Kat. ant. II. 14. 
ventilago Gftrtn. 

wiatrawa Ukazi. 136. 
veratreae. 

ciemierzYCowe Czerw. 502. 
cienńerzycowate Łap. Pam. 
fiz. III. 207. 
veratrum (Tourn.) L. — czeynie- 
rzyca. 
ciemierzyca KlukDyk. III. 148 
(pospolicie); Waga flo. pol. I. 
595; Czerw. 505; Berd. flo. 
kra. 351 ; Andrze. flo. ukra. 
36; Berd. flo. lat. 68 1 . 
czemierzyca J. Jun. flo. Lit. 

136. 
W8tavvacz Pamp. flo. tre. 23. 
ciemierzyca Wiś. hist. nat.432. 
verbasceae. 

dziewannowate Waga hist. roś. 

II. 328. 
dziewannowe Czerw. 1378. 
verbascum (Tourn.) L. — dzie- 
wanna, 
dziewanna Kluk Dyk. III. 149 



(pospolicie); J. Jun. flo. 
Lit. 91; Waga flo. pol. I. 
390; Czerw. 1379; Berd. 
flo. kra. 246; Szafar. flo. 
poz. 97 ; Andrze. flo. ukra. 
17; Berd. flo. tat. 482. 

dziewana Strum. ogro. II. 368. 

dziwizna Skob. Krem. 662. 
Wyraz staropolski ale przy- 
toczony w Ukazicielu tylko 
z MaterVerborum zo- 
stał tu użyty ze świado- 
mością jako rodzajowy i 
jako taki musi być więc 
zapisany. 

^ Ukaziciel przytacza tu 
jeszcze w nocie dziewan- 
ka, ale tego imienia na 
oznaczenie po polsku tego 
rodzaju nikt nie użył. 
verbena (Tourn.) L. — werbena. 

koszyszkoKluk Dyk. III. 151 
(często); Berd. flo. kra. 281 ; 
Berd. flo. tat. 549. 

koszysko Jun. flo. W. X. L. 
96 (bardzo często); J. Jun. 
flo. Lit. 252; Szafar. flo. 
poz. 119; Andrze. flo. ukra. 
56. 

korzysko Czarto. myś. 32. Tak 
samo w obu wydaniach. 

koszy szczko Adam. flo. poz. 
37; Czerw. 1238. 

koszy szki Wierzb, bot. 164. 

żeleźnik Pamp. flo. tre. 40. 

żeleźniak Ney kwiat. 149. 

witułka Waga flo. pol. II. 107 
(często). 



496 



JÓZRP ROBTAFIŃ8KI. 



werbena Biern. ogro. 238; 
Berd. flo. tat. 649. 

witkuła? Łap. Pam. fiz. I. 197. 
Zapewne tylko błąd druku, 
ale w innem miejscu (Pam. 
fiz. XIL 115) gatunek Ver- 
benaofiicinalis nazwany jest 
podobnie, bo w i t k u ) a. 

^ Wszystkie przytoczone w no- 
cie Ukaziciela nejŁYiY ^ o ile 
nie zostały powyżej przyto- 
czone, są nazwami gatan- 
kowemi. 

* verbenaceae — werbenowats, 
baranki Wódz. II. 238. 
koszyszkowate Wierzb, bot. 164 

(często). 
koszyszkowe Pisul. gro. 95. 
koszyskowate Chałub. bot. tab. 

XIII. 686. 

czystokrzewowate Hałat. pocz. 

187. 
koszy szka Jastrzęb. klucz. 39. 
koszyszczkowate Czerw. 1235. 
witułkowate Waga hist. roś. 

II. 286 (często). [ 

werbenowate Łap. Pam. fiz. 

VII. 20. 

verbeneae. 

koszyszczkowe Czerw. 1236. 

verbesina L. 
werbesina Wódz. III. 417. 
niechętek Ukazi. 136. 

vemonia Scbreb. 

vernonia Wódz. cbod. III. 582. 
złotowłos Wódz. IV. 173. 
wernonia Wódz. dzień. I. 288. ] 



sileniec Chałub. bot 10; Czerw- 
1777. 
vernoniaeae. 

sileńcowe Cbałub. bot. 712. 
sileńcowate Czerw. 1776. 
veronica (Tourn.) L. — prze- 
tarenik, 
przetacznik Kluk Dyk. III. 15 1 
(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 
5; Waga flo. pol. I. 124; 
Czerw. 1415; Berd. flo. 
kra. 253; Szafar. flo. poz. 
88; Andrze. flo. ukra. 3; 
Berd. flo. tat. 491. 
Weronika Pasterz. 114; Berd. 

flo. tat. 491. 
przetarznik Czarto. myś. 43* 
przerwań Ney kwiat. 108. 
przetamik Ney kwiat. 108. 
ożanka Pamp. flo. tre. 2. 
— Nazwa przetarnica myl- 
nie została tu zaliczona, 
w nocie Ukazicieła. 
veronicae. 

przetacznikowe Czerw. 1144, 
verrca = verea. 
verea Willd. 

werrea Estrei. II. Cen. 7. 
verrucaria Wigg. 

brodawnica J. Jun. flo. Lit, 
479. 
verrucariaceae. 

brodawnicowe Czerw. 119. 
brodawnice Jastrzęb. klucz. 1 6. 
brodawnicowe Błoń. Pam. fiz. 

VIII. 102. 
brodawnicowate Błoń. Pam. 
fiz. X. 168. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



497 



verticellatae. 

paszczękowate Motty. flo poz. 
57. 
verticillaria R. et P. 

kreyźokręża Czerw. 2537. 
vesicaria (Tourn.) Łam. 

pęcherzyca Ukazi. 136. 
yestia Willd. 

odraźlin Ukazi. 136; Czerw. 
1494. 
vestieae. 

odraźlinowe Czerw. 1494. 
vibrio Ehrb. 

wężyczek Kluk. Zool. IV. 381. 
mętwik Skob. Krem. 668. 
vibrion Jaków, grzyb. V. 
Yiburnum L. — kalina, 

kalina Kluk Dyk. IH. 158 
(pospolicie); J.Jun. flo. Lit 
129; Waga flo. pol. 1. 536 
Berd. flo. kra. 17! /Czerw 
2083; Szafar. flo. poz. 103 
Andrze. flo. ukra. 32; Berd 
flo. tat. 271. 
hordowina Czarto. mys. 13. 
ordowid Wódz. chód. I. 569. 
wiciokrzew Siemiat. ogród. 214. 
kalina włoska Strum. Kat. 38. 
kanina? Metzg. bot. 51. 
ordowit Kat. ant. II. 71, 
vicia (Tourn.) L. — wyka. 
wyka Kluk Dyk. III. 159 (po- 
spolicie); J. Jun. flo. Lit. 
309; Waga flo. pol. II. 
263; Berd. flo. kra. 124; 
Szafar. flo. poz. 124 ; Czerw. 
3295; Andrze. flo. ukra. 
72; Berd. flo. tat. 156. 

Materyały do hist. Jęs. pols. i djalektologii 



wyczka Czarto. mys. 44-. 
bób Kaczk. plant. 29. 
wika Ney kwiat. 143. Ukazi- 
ciel przytacza rzekomo 
wcześniejsze źródło, ale fał- 
szywie, 
uzelka Hag. flo. pru. II. 110* 
vicieae. 

wykowe Czerw. ogól. 3288, 
yictoria Lindl. 

w i który a Pokor. bot. 124; 

Czerw. 2360. 
koron iark a Waga hist.ros.1. 151. 
vieusseuxia Delaroche. 

yieusseuksya Wódz. III. 199, 
zapołucz Ukazi. 137. 
vigna Sav. 

garbipłat Czerw. War. 417. 
villarsia Vent. — wtlaraya, 
willarsya Wódz. III. 345; J, 

Jun. flo. Lit. 89. 
grzybień Zawadź, flo. Iwo. 206. 
grzybieńozyk Chałub. bot. 10 

(często); Czerw. 1608. 
kąplina Ukazi. 137. 
narzeczyca Waga hist. roś. IL 
364. 
viminaria Sm. 

różdźatka Czerw. War. 396. 
vinca (Riv.) L. barwinek. 

barwinek Kluk Dyk. IIL 161 
(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 
94; Waga flo. pol. I. 389; 
Berd. flo. kra. 230; Czerw. 
1638; Szafar. flo. poz. 98; 
Andrze. flo. ukra. 22. 
barwienek Siemiąt. ogro. 216. 
barewnik Pokor. bot. 96. 

Tom I. 32 



1 



498 



JOZRF ROSTAFIŃSKI. 



— Tego rodzaju nikt 1 u b i s t- 

kiem jak chce Ukaziciel 

nie nazwał. 
vincetoxicum(Dodon) M5nch. — 

ciemi^yh. 
tojeść Jun. flo. litew. 66. 
trojesó Zawadź, flo. Iwo. 206. 
ciemiężyk Berd. flo. kra 230 

(pospolicie); Czerw. 1659; 

Berd flo. tat. 444. 
obojnik Hueck. bot. 94. 
Czemiernik Ejsm. Pam. fiz. V. 

112. 
ciemiężnik Kwieć. Pam. fiz. 

XIV. 47. 
Yiniferae = ampelideae. 
viola (Tourn.) L.— fiołek. 
fijałek Zapol. gosp. I. 29. 
fiałek Kluk Dyk. III. 162. 
fiołek Jun. flo. W.X. L.429 

(pospolicie); J. Jun. flo. Lit. 

102; Waga flo. pol. I 377; 

Czerw. 2789; Szafar. flo. 

poz. 77 ; Andrze. flo. ukra. 

20. 
fijałka Woli. nauk. 91. 
fijałki Strum. rocz. 108. 
fijołek Kat. raed. III. 37; Berd. 

flo. kra. 85; Berd.flo tat, 64. 
fiolek? Kat. ant. I. 24. 
bratki Biern. ogro. 406. 
* yiolańeae. 

fijałkowe Wierzb, bot. 171. 
fiołkowe Pisul. gro. 200. 
fijołkowate Chałub. bot. tab. 

VIir. 650 (pospolicie), 
fiolko watę Hałat. pocz. 190; 

Czerw. 2787. 



fiołki Jastrzęb. klucz. 46. 

yirecta Sm. 

zielenica Ukazi. 137. 

virgilia Lam. 

yirgilia Wódz. chód. III, 484. 
wirgilia Wódz. III. 602. 
strączyn Ukazi. 187. 

viscaria (Riv.) Roehl. — smółka. 
smółka Berd. flo. kra. 95 (po- 

spohcie); Berd. flo. tat. 86. 
smółka Karo Pam. fiz. III. 

313. 
smółka Jank. kwiat. ogro. 352. 

yiscum L. — jemioła. 

jemioła Kluk Dyk. IH. 165 
(pospolicie); J. Jun. flo. Lit 
64; Waga flo. pol. IL 655 
Berd. flo. kra. 169; Czerw 
2091; Szafar. flo poz. 136 
Andrze. flo. ukra. 91; Berd 
flo, tat. 258. 

jemiota? Motty flo. poz. 88. 

jemioł Metzg. bot. 51. 

^ Imię jemioło podane nie- 
właściwie w nocie Ukazi- 
cielą ^ powtarza też Czer- 
wiakowski twierdząc , że 
ten rodzaj dawniej tak na- 
zywano, co jednak nie jest 
prawda. 

vismia Ver. 

soczelica Ukazi. 137; Czerw. 

2518. 
soczelina Waga hist. roś. II. 

604. 

visnaea «= visnea, 
visnea L. fil. 



SiiOWMlK RODZAJÓW ROŚLIN. 



499 



Bcigłoń Ukazi. 137; Czerw. 
2525. 

idteae. 

winoroślowe Czerw. 2609. 

vitex L. 

baranek Wódz. chód. III. 482. 

czjstokrzew Andrze. Bess. 443. 

witeks Kat. med. I. 37. 

czystykrzew Kat. med. II. 44. 

wierzba włoska Pamp. flo. tre. 
42. 

baranek niewinny Leśniew. 
ogro. 307. 

baranki Czerw. ogól. 486. 

yiteks Pisul. gro. 96. 

niepokalanek Ukazi. 137 (naj- 
częściej); Czerw. 1244. 

barankokrzew Kat. ant II. 43. 

viticeae «= ampelideae. 
vitices = verbenaceae. 
vitis L. — winoroiL 

wino Kluk Dyk. III. 166. 

wić winna Siemiat. ogród. 218. 

winorośl Strura. Kat. 38 (po- 
spolicie;; Czerw. 2613. 

winograd Andrze. nauka. 4; 
J. Jun. flo. Lit. 102; An- 
drze. flo. ukra. 20. 

winogrona Wódz. II. 505. 
latorośl winna Żysz. świat. 503. 
winokrzew Biern. ogród. 350. 
winogron Kat. ant. II. 71. 
winnorosl Pokor. bot. 107. 
winogrono Jastrzęb. hist. nat. 
515. 

vittmannia W. et A. 
gorczan Ukazi. 137. 



Yoandzeia Thou. 

sorzycha Ukazi. 137. 
Yochysia Juss. 

otułek Chałub. bot. 10. 
* Yochysiaceae. 

otułkowate Chałub. bot. tab. 
XI. 662. 
Yohiria Lam. 

narostka Ukazi. 137. 
Yolkatneria L. 

wolkamerya Wódz. chód. III. 
478. 

wiastun Ukazi. 138. 

szcześcin Wit. świat. I. 95, 
YolYaria. 

pochwiak Bteu Pam. fiz. X. 
152. 
Yolvox L. 

kulka Kluk zool. IV. 380. 

toczek Wiśl. hist. nat. III. 234. 

zbrój nik Rostaf. Pam. Akad. 
IL 153. 
YolYocineae. 

zbrojnikowate Rostaf. Pam. 
Akad. II. 153. 
Youapa Aubl. 

wablin Skob. Krem. 680. 
Yriesea Lindl. 

bez bronka Czerw. War. 57. 
Yulpia Gmel, 

lisianka Ukazi. 138. 



W. 

wachendorfia L. 

wachendorfia Wódz. III. 210 
przestroina Ukazi. 138. 

32* 



500 



JOZBP ROSTAFIŃSKI. 



przestrojna Czerw. War. 6t. 
wagenecia KL 

serdczotka Czerw. War. 316. 
wahlenbergia Schrad. 

walenbergia Kat med. I. 37. 

dzwonczyn Czerw. 1762. 
^valdschmidia = villarsia. 
waitzia Wendl. 

wajeya Kat. med. I. 37. 
waldsteinia Willd. 

pragnia Ukazi. 138. 
Walkera Schreb. 

obiecznia Ukazi. 138. 
wallichia Roxb. 

klinica Czerw. War. 86. 
wallechia DC. 

lipiara Czerw. War. 346. 
walsura Roxb. 

korowiea Waga hiat. roś. II. 
600. 
waltheria L. 

walterya Kat. med. I. 37. 

pęzłota Ukazi, 138*, Czerw. 
2735. 
v^arsceviczia KI. 

warszewiczia Encyk. XXVI. 
552. 
warszewiczella Rchb. fil. 

warszewiczella Encyk. XXVI. 
552. 
>vatsonia Mili. 

watsonia Wódz. VI. 211. 

mieczyk afrykański Wódz. 
dzień. IV. 296. 

sieklin Ukazi. 138. 
webera Hedw. 

knotnik Błoń. Pam. fiz. VIII. 
116. 



wedelia Jacq. 

naględa Ukazi. 138; Czerw.. 
1827. 
weigelia Pers. 

pięknokrzew Kat. ant. II. 44.. 
krzewuszka Czerw. War. 175. 
wiciokrzew japoński Langie. 
ogro. 244. 

weingaertneria Bern. — $9Czo- 
tltcha, 
szczotlicha Kwieć. Para. fiz. 
XIV. 35. 

weinmannia L. 

onatnia Ukazi. 138. 

weissia Hedw. 

weissia J. Jan. flo. Lit. 443;. 

Czerw. 173. 
po tłumek Ukazi. 138. 

weisiaceae. 

widłozębowe Błoń. Pam. fiz. 

VIII. 118. 
potłumkowate Błoń. Pam. fiz. 

IX. 101, 

wellingtonia= sequoia. 
welwitschia H. fil. 

welwiczya Waga hist. roś. IL 
105. 
wendlandia Burtl. 

wyłusta Ukazi. 138. 

westringia Sw. 

westryngia Wódz. III. 307. 

waścielina Ukazi. 138. 
whitlavia Hook. 

witlawia Jank. kwiat, ogród. 
353. 
wiborgia Thunb. 

wiborgia Kat. med. I. 37. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



601 



'widdringtonia Endl. 

widdryDgtonia Czerw. War. 90. 
wigandia H. B. K. 

kąsiel Czerw. War. 214. 

wigandya Lange ogro. 244. 
ivillemetia Brongn. 

willemecya Kat. med. I. 37. 
willughbeia Scop. 

pokarp Chałub. bot. 701. 
vni8sadula Medik. 

obnaż Czerw. War. 343. 
wistaria Nutt. 

slodlin Eat. ant. II. 71. 

zdrzewistrącz Czerw. War. 416. 
withania Pauq. 

spioszyn Czerw. War. 220. 
witsenia Thanb. 

witsenia Wódz. chód. III. 569. 

życzlin Ukazi. 138. 
A^oodsia R. Br. 

skalipka Ukazi. 138; Berd. flo 
tat. 812. 

rozrzutka Czerw. War. 11. 
ivoodwordia Sm. 

krwawnica Wódz. III. 676. 

wudwardya Kat. med. I. 87. 

otężka Czerw. War. 9. 
wrigthia R. Br. 

wrygtya Czerw. ogól. 31. 

koBcianecznik Czerw. 1648. 
'wulfenia Jacq. 

wulfenia Wit. świat. I. 42. 



X. 

xanthium (Tourn.) L. — rzepień, 
czepiec Kluk Dyk. IIL 172. 



rzepień Jun. flo. W. X. L. 460 
(pospolicie) ; J. Jun. flo. Lit. 
414; Waga flo. pol. II. 693; 
Berd. flo. kra. 219; Czerw. 
1824; Szafar. flo.poz.134; 
Andrze. flo. ukra. 89. 

rzypień Encyk. XXII. 756; 
Berd. flo. tat. 418. 

— - Imienia rzep, które ta 
przytacza UJcaziciel, nikt 
jako rodzajowego nie użyJ. 

xanthochymus Roxb. 

gamigutnik Ukazi. 138; Czerw. 
2547. 

xahthorhiza Marsh. 

żółty korzeń Wódz. chód. I. 
578. 

zanthoriza Kat. niedz. III. 
żółcień Estrei. I. Cen. 9. 
żółtnik Czerw. ogól. 566. 
wrażnia Ukazi. 139. 

xanthorrhaea Sra. 

iółty korzeń Wódz. VI. ind. 
gen. 

gromokłośnik Ukazi. 138; 

Czerw. 678. 
źółtak Czerw. 573. 
żółtotok Trapp. farm. II. 137. 

xanthosoma Schott. 
żółtosocza Czerw. 366. 

xanthoxylon = zanthoxylon. 

xanthoxyleae = zanthoxyleae. 

xantoria Fr. 

obrost Błoń. Pani. fiz. VIII. 

100. 
złotorostBłoń. Pam. fiz.X. 163. 



502 



JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 



złotorosl Kwieć. Pam. fiz. XIV. 
34. 
xeranthenium (Tourn.) L. — su- 
chokmat 
kwiatotrwał Kluk Dyk. III. 

172. 
suchokwiat Wódz. chód. III. 
485; Andrze. flo. ukra. 84. 
nieśmiertelnik J. Jun. flo. Lit. 

846 (pospolicie). 
nieśmiertelniki Strum. ogród. 

II. 368. 
papierowy kwiat Pamp. flo. 

tre. 53. 
słomiany kwiat Ney kwiat. 85. 
xerophyllum Mchx. 

miądrzyga Ukazi. 138; Czerw. 
501. 
xerotes R. Br. 

siepota Ukazi. 139. 
ximenesia Cay. 

ksymenesya Wodz.cbod.II. 290. 
zazdrostka Ukazi. 139. 
ksymenezia Niewiad. obraz. 
34. 
ximenia L. 

cierniówka Ukazi. 139; Czerw. 
1096. 
xuaresia R. et P. 

herbatka Czerw. 1403. 
xylaria Hill. 

próchnilec Błoń. Pam. fiz. VIII. 
95. 
xylocarpu8 Schreb. 

gromian Ukazi. 139. 
xylographa Fr. 

drzewopis Waga hiat. roś. III. 
42. 



xylographeae. 

drzewopisowate Błoń. Pam. fiz^ 
X. 167. 
xyloma Pers. 

polistnica Andrze. Bess. 443. 

Suszec J. Jun. flo. Lit. 556. 

xylophagus = merulius. 
xylophylla Sehreb. 

ksylofila Wódz. chód. III. 484. 

drzewolist Estrei. I. Cen. 6. 

drzewokwiat Estrei. II. Cen. ?► 

kwiatolisć Kat. med. III. 53. 

prawołoroian Ukazi. 139. 
xylopia L. 

oskór Ukazi. 139. 

xylopleurum Spach. 

drzewiżebrz Czerw. War. 371. 

xymenesia = ximenesia. 

*xyrideae. 

łuczydłowate Czerw. 471. 

łositnowate Chałub. bot. tab. 
IV. 595. 
xyris L. 

łositno Ukazi. 139. 

łuszczydło Czerw. 472. 
xysmalobiuin R. Br. 

brodziłat Czerw. 1665. 



Y. 

youngia Cass. 

skąpik Czerw. War. 160. 
yucca (Lobel.) L. 

śpilka adamowa Wódz. III. 
154. TJkazidel mylnie cy- 
tuje szpilka adamowa. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



503 



juka Wódz. chód. III. 487. 
jukka Szacfa ogród. III. 252. 
krępla Ukazi. 139. 
szpilecznica Czerw. ogól. 136; 

Czerw. 525. 
8zpilkownica Kat ant, I. 25. 
palmowa lilija O pielęg. kwiat. 

62. 
szpilecznik Niewiad. obra. 111. 



Z. 



zacintha (Tourn.) Ga,rtn. 
potręt Ukazi. 139; 
brodawnik Czerw. 1946. 

zalacca (Rumph.) Reinw. 
ospilno Ukazi. 189. 
oszpilna Czerw. 429. 

zaluzianskia J. W. Scliraidt. 
skierlisz Czerw. War. 231. 

zamia L. 

zaraia Kat. med. III. 53. 
maczugowiec Czerw. ogól. 595. 
głabia Ukazi. 139. 
nadźgalia Kat. ant. II. 14. 

zamieae. 

maczugowate Czerw. War. 1 3. 
maczugo wce Hueck. bot. 40. 
zamiowate Rostaf. bot. wyż. 72. 

zannichellia (Micheli) L. — za- 
mętnica. 
trawnica Kluk Dyk. III. 173; 
Szaiar. fio. poz. 132. 

zanichelia Jun. flo. W. X. L. 
448; Berd. flo. kra. 328; 
Berd. flo. tut. 639. 



zannichellia J. Jun. flo. Lit. 

398. 
prómienica Pamp. flo. tre. 61. 
zamętnica Waga flo. pol. 11.534. 
zanonia L. 

powinda Ukazi. 1H9. 
zantedeschia Spreng. 

bielikrasa Ukazi. 139; Czerw. 

370. 
lilijan Waga hist. ros. III. 105. 
zanthorhiza = xanthorhiza. 
*zanthoxyleae. 

żółtodrzewowate Chałub. bot. 

tab. X. 651; Czerw. 2858. 
zębolicowate Chałub. bot. 654. 
zębulcowate Berd. bot. 218. 
zanthoxylum L. 

pałka Wódz. I. 576. 
żółtodrzew Estrei. I. Cen. 7. 

Czerw. 2862. 
zębolica Ukazi. 139. 
zapania Scop. 

Bcistka Czerw. 1237. 
zauschneria Presl. 

zauBznerya Kat. ant. II. 44. 
złocikraska Czerw. War. 373. 
zazintha = zacintha. 
zea (Micheli) L. — kukurydza, 
kukuryca Kluk Dyk. III. 173. 
Ukeustcteł mylnie cytuje 
kukuryza. 
kukuruza Strum. Kat. 39; J. 

Jun. flo. Lit. 29. 
kokoryca Jun. Kat. 45. Uka- 
ziciel przytacza fałszywie 
rzekomo wcześniejsze źró- 
dło, 
kukurudza Wódz. II. 126 (bar- 



504 



JÓZKF ROSTAFIŃ8KI. 



dzo często) ; Waga flo. pol. 
II- 539; Czerw. 271. 

kukuridza Demb. flo. lek. 10. 

turecka pszenica Hałat. bot. 21. 

kukurydza Ukazi. 139 (często). 
Zenobia D. Don. 

modrzewnicznik Czerw. War. 
255. 

zenobka Wa^a hist. roś. III. 115. 
zephyranthes Herb. 

zefyrantes Wódz. VI. 212. 

zefirek Kat. med. III. 53. 

zeiyrantus Kat. ant. I. 25. 

zefirant Kat. ant. II. 14. 

zefirzyn Czerw. War. 61. 

lilia Lange ogro. 246. 

zefiry na Lange ogro. 246. 
zichya. HUgel. 

czycia Kat. med. III. 53. 

smucili Czerw. War. 414. 
zieria Sm. 

zyjerka Kat. med. III. 53. 

rozczwór Czerw. War. 360. 
zingiber Ad ans. 

imbier Andrzo. Bess. 443; 
Czerw. 692. 

imbir Wisi. hist. nat. IIL 437. 
^ zingiberaceae. 

bananowe Motty flo. poz. 54. 

źdźblcowe Czerw. ogól. 489. 

zdzieblcowate Cbalub. bot. tab. 
IV. 595. 

zdzieblcowe Chaiub. bot. 612. 

zdziebłowate Hałat. pocz. 194. 

imbyry Łob. geo. 8. 

zdziebielcowate Wićl. hist. nat. 
III. 437. 

imbierowate Haeck. bot. 35. 



ździeWowate Czerw. 82 1 ; gdzie 
tak sprostowano źdźeblco- 
we tekstu. 

korzenne Berd. bot. 167. 
imbiero we Wąsów. farm. 195. 
kwiatotrzcińce Waga hist. ros. 
II. 76. 

zinnia L. 

cynka Kluk Dyk. III. 175 

(pospolicie), 
cynka Czarto. myś. 44. 
cinia Struin. Kat. 39. 
cynia Strum. ogród. II. 368. 
zinnia Estrei. I. Cen. 7. 
zynia Wódz. dzień. I. 361. 
jakobinka Ukazi. 139. 
retesya Radwan, ogro. 74. 
jakobinek Wit. świat. I. 96. 
jakobinka Jank. kwiat. ogro. 

358. 

ziriphora »= ziziphora. 

zizania L. 

ryż wodny Przew. roi. przem. 
II. 491. 

ostruda Ukazi. 139. 

zizania Czerw. 269. 
zizia Koch. 

ochlystka Czerw. War. 261. 

ziziphora L. 

ziriphora Czarto. myś. 44, bo 

tak mylnie po łacinie, 
zyzyfora Wódz. I. 577. 
koatromka Ukazi. 140. 

zizyphus (Adans.) Juss. 
jujuba Wódz. I. 578. 
żydowskie ciernie Pamp. flo. 
tre. 14. 



Sł.OWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 



505 



-cierń Ukazi. 140. 

głożyna Czerw. 3491. 

szydlica Waga hist. roś. II. 
732. 
2oegea L. 

umbławka Ukazi. 140. 
zoosporeae. 

zwierzozarodnikowe Chałub. 
bot. 572. 
zoospermeae. 

ziarnikorosty Czerw. 90. 
zomia Gmel. 

fleniingia Wódz. III. 626. 

rzyólina Ukaei. 140. 
zosimia Hofim. 

obrąbka Czerw. War. 267. 
zostera L, 

tamemnica Andrze. Bess. 443. 

zostera Czerw. ogól. 490. 

webło Ukazi. 140; Czerw. 339. 

morszyna Waga hist. roś. II. 2. 
'^zosteraceae. 

wstężnicuwate Cbałub. bot. 
tab. II. 593. 
zostereae. 

weblowe Czerw. 339. 
zwingeria Scfareb. 

snchrza Ukazi. 140. 
zygnema Ktz. 

zrostnica J.Jun. flo. Lit. 505. 
zygodon Hook et Tayl. 

zrostniczek Błoń. Pam. fiz. IX. 
212. 
zygomycetes. 

pleśnie Nowak Encyk. roi. 
III. 62. 



łączniki Rostaf. śluz. 318. 
pleśniaki Bostaf. Rozpr. Akad. 

III. 149. 
pleśniowce Chełcb. Pam. fiz. 

XII. 173. 
zygopetalum Hook. 

grzebystek Czerw. War. 67. 
* zygophylleae. — parolistowats. 
śliwy daktylowe Wódz. II. 

323. • 
parolistnikowate Chałub. bot. 

tab. X. 651. 
gwajakowate Hałat. pocz. 187. 
parolistowate Czerw. 2826. 
parnlistne Łap. Pam. fiz. V. 34. 
zygophyllum L. — parolist, 
bobowe kaparki Wódz. chód. 

III. 488. 
bobowiee Wódz. chód. III. 489. 
parolistnik Wódz. II. 524. 
paio listnik Wódz. VI. ind. 

parolist Waga flo. pol. I. 647 
(bardzo często); Czerw. 
2830. 

bobownica Andrze. flo. u kra. 
40. 

— Przytoczonego w Ukazi' 
cielu imienia p a r ł y s t 
(p a r 1 i 8 1) nikt jako rodza- 
jowego nie użył. 
zygosporeae. 

łączniki Rostaf. Rozpr. Akad. 
III. 139. 

grzyby łącznikowe Rostaf. 
Rozpr. Akad. III. 145. 



Uzupełnienia i sprostowania. 



-^<^- 



Rozpoczynająe druk słownika, pragnąłem przejrzeć jeszcze 
kilka źródeł, których nie mogłem przedtem opracować. W ciągu 
druku nietylko je przejrzałem, ale, zajmując się w dalszym ciągu 
zbieraniem nazw roślin, oprócz imion gatunkowych zwracałem też 
uwagę na rodzajowe i zapisywałem z pośród nich te, których niedo- 
stawało w słowniku. Tym sposobem, w ciągu kilku miesięcy, 
urosło tak obszerne uzupełnienie. 

Mimo rozlicznych starań dwu źródeł, nie mogłem dostać do 
opracowania. Jednym są: „Opisy różnych przedmiotów historyi 
naturalnej^ po polsku i francusku, w przekładzie ks. S. Jundziłła 
i F. Jurewicza, Wilno 1820; te zapewne istnieją w niejednym 
egzemplarzu, tylko nie udało mi się żadnego otrzymać. Druga 
książeczka Krupskiego: „Krótki spis roślin dla zaczynających'^, 
Rogoźno 1846, zapewne zaginęła. Niema jej w żadnej wielkopol- 
skiej bibliotece, ani u nakładcy i nikt nie mógł mi jej dostarczyć. 
Może być zresztą, że w żadnem z tych dwu źródeł nie ma nazw 
rodzajowych. 

W tem uzupełnieniu przytoczę nietylko nowo odkryte nazwy, 
ale podam także cytaty wcześniejszych źródeł niż te, które w sło- 
wniku podałem, oraz sprostowania dostrzeżonych błędów. 

Podczas korekty porównywałem swoją pracę ze słownikiem 
p. E. Majewskiego i wykreślałem z niego wszystkie polskie nazwy 
niewłaściwie pośród rodzajowych pomieszczone. W XVIII zeszy- 
tach słownika łacińsko - polskiego jest ich z góra półtora ty- 
siąca. Jest zaś oprócz tego wiele takich, które ostały się tylko 
dla tego, że znalazłem je rzeczywiście użyte za rodzajowe nazwy^ 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 507 

W słowniku zaś następują po nich cytaty, które odnoszą się tylko 
do nazw gatunkowych. Egzemplarz tak poprawionego słownika 
p. E. Majewskiego znajduje się w Bibliotece Jagiellońskiej. Z za- 
sady błędów żadnego siłownika nie podaję , ale zdawało nii się 
pożyteczne, zestawić te nazwy ze słownika p. Majewskiego, co do 
których nie jestem pewien, czy sa błędue, czy trafne; będę mógł 
bowiem powiedzieć : poza temi watpliwemi, wszystkie inne , które 
się w mojem zestawieniu nie znajdują, nie sa nazwami rodzajo- 
wemi i fałszywie zostały za takie podane. Spis taki położę na 
samym końcu słownika, chciałbym bowiem objąć nim całe dzieło- 
p. E. Majewskiego, które dotąd nie zostało jeszcze ukończone. 



SKOROWIDZ ALFABETYCZNY 

literatury^ skróceń użytych oraz autorów, tiomaczów 
lub wydawców dziele które są wymienione w uzupełnieniu. 

^^>^ 



Aleksandrowicz J. patrz Kurs Pay. 

Autorka Wiecizorów Czwartkowych patrz ZaL obraz, 

Bentkowski F. patrz Pam. fi' ar. Bent 

Berd. ojc, patrz Berdau F. 

Berdau F. patrz Btbl War, 1855. III. 536 oraz 1859. IV. 496. 
Ten ostatni artykał o florze Ojcowa znaczę Berd, ojc. Cho- 
ciaż wyszedł w tym samym roku co „Flora okolic Krako- 
wa^ tegoż samego autora, przecież wcześniej był pisany, bo 
słownictwo artykułu w niektórych przypadkach odbiega od 
słownictwa ustalonego we Florze. 

Białecki A. — „O pielęgnowaniu kwiatów" Przemyśl 1856. Jestto 
odbitka (której nie widziałem) z szeregu artykułów pod ty- 
tułem: „O pielęgnowaniu niektórych kwiatów", znajdujących 
się w roczniku Gwiazdki Cieszyńskiej z r. 1855. Jestto 
rzecz podrzędnego znaczenia. 

Btbl, War, patrz Biblioteka Warszawska. 

Biblioteka Warszawska. Warszawa 1841 — 1863, tomów 88. 

Bober, choro. — ,,Wł. Boberski. Choroby roślin." Warszawa 1881. 
Odbitka z warszawskiego tygodnika „Przyroda i Przemysł." 
Niezły na swój czas artykuł. Autor nie bawi się w fabry- 
kowanie nazw. 

Boberski W. patrz Bober, choro. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 509 

Boczarska R. patrz Bibl War. 1859. IV. 749. 

Borecki J, patrz Barec. podr, 

Borec. podr. — „Podręcznik botaniczny kieszonkowy dla ogrodni- 
ków polskich** przez J. Boreckiego. Łowicz 1882. Rzecz ro- 
jąca się od błędów rzeczowych i diuku. 

Chałubiński T. patrz BtbL War. 1843. III. 528; 1846. I. 308. 

Cieszy, apot. — ;,Der polnische Apotlieker" von T. Cieszyński. 
Leipzig 1880. Bardzo ciekawa książeczka ze względu na 
gwarę slaska; nazwy rodzajowe są tu tylko wyjątkowo użyte. 

Cieszyński T. patrz Cieszy, apot. 

Czerwiakowski J. R. patrz Rocz. nauk. XXXIII. 130 — 141. 

Denizot A. patrz Kut. Deni. 

Ency. mniej.— „Encyklopedya powszechna*' S. Orgelbranda. War- 
szawa I. — III. (1872); IV i V (1873); VI — Viii (1874); 
IX i X (1875); Xr i XII (1876). Redaktorem działu nauk 
przyrodniczych był p. S. Kramsztyk , kto jednak pisał 
artykuły botaniczne nie mogłem się dowiedzieć. To zdaje 
mi się nie ulegać wątpliwości, że żaden specyalista. Ani po- 
równania z wielką Encyklopedya. Co do słownictwa, to autor 
wszystkie błędy Wagi brał za dobrą monetę a nawet sam 
wielokrotnie gatunkowe nazwy roślin podawał za rodzajowe. 
Nie tylko zaś przytaczał, ale sam tworzył imiona rodzajów 
dwu wyrazowe , co już przecież w zeszłym wieku ks. S. 
Jundziłł słusznie potępił. 

Encyklopedya powszechna S. Orgelbranda 1872 — 76 patrz Ency. 
mniej. 

Fabian S. patrz Hein. et Fab. farm. 

Freyer J. B. patrz Frey. mat. 

Frey. mat. — „Materya medyczna przez J. B. Frey era. Warszawa 
T. 1 i 2. r. 1817. 

P. G. patrz Przyja. gosp. 

Górski S. B. patrz Bibl. War. 1843 III. 432. 

Oiaiazd. Ciesz, patrz „Gwiazdka Cieszyńska". 

„Gwiazdka Cieszyńska'^. Czasopismo. Cieszyn od r. 1853 — 1858 
włącznie. 

ffein. et Fab. farm, — Farmacya przez Dr. T. Heinrich i S. Fabian. 
Tom I. Warszawa 1836. Przeważnie tylko nazwy gatunków, 
rośliny cudzoziemskie nie przezywane cudacznie, praca wzorowa* 



510 JÓZEF ROSTAFIŃSKI. 

Heinrich T. patrz Eein. et Fab, farm. 

Herbich F. patrz Bocz, nauk. XXXI. 1—18 i XXXIII. 17—129. 

Hoj^m. bot. — „Rys ogólny nauki roślin podług H. L. Wildenowa* 
przez J. F. Hoffmanna. Warszawa ISIS.** 

Hoffmann J. F. patrz Ho^n. bot. 

Jaku. jado. — „Opis roślin i bedłek jadowitych w Poznaniu 1835. 
Nauczyciel Józ. Kai. Jakubowski." 

Jakubo>vski J. K. patrz Jaku. jado. 

Janczewski E. patrz Rocz. nauk. XLIV. 22 — 43. 

Jastrzeb. ogród. — „Ogrodnictwo" podług wykładu prof. W. Ja- 
strzębowskiego w Marymoncie. Warszawa 1876. 

Jastrzębowski W. patrz Jastrz^. ogrod.^ patrz Pam. Urn. IV. 
183—194, patrz Bibl War. 1841. IV. 241 i 728. 

Jurk. hist. nat. — „Historya naturalna H. Wagnera, przekład K. 
Jurkiewicza. Warszawa 1873. Wzorowe tjoroaczenie i wzo- 
rowy sposób posługiwania się słownictwem. 

Jurkiewicz K. patrz Jurk. hist. nat. 

J. K. patrz Pam. Um. oraz Nowy kol. 

Kamień. Pam. Ak. patrz Pamiętnik Akademii t. III. 

Kamieński F. patrz Kamień. Pam. Ak. 

Karw. N. O. — „O hodowaniu i pielęgnowaniu kwiatów i roślin 
pokojowych przez Dr. A. Karwackiego" wydanie trzecie przez 
N. O. Nie mogłem dojść, kto jest autorem tej całkiem zmie- 
nionej w tem wydaniu, w porównaniu do pierwszego, ksią- 
żeczki. Rzecz słaba, słownictwo naganne. 

Karwacki A. patrz Karw. N. O. 

Kat. Deni. — „Cennik szkółek Augusta Denizot^a w Poznaniu 
1897." 

Kat. pod. I— VIL — „Cennik sadzonek.... w Podzamczu. Warszawa 
1891 — 1897". (W ostatnim podpisany kierujący zakładem 
F. Różycki nadleśniczy). 

Kozłowski W. — „Słownik leśny, bartny, bursztyn iarski i ©ryl- 
ski". Tomów II. Warszawa 1846, odbitka ze Sylwana, cyto- 
wany zawsze Kozto. Sylw. 

Kozio. Sylw. patrz Kozłowski N. i Sylwan. 

Kurs Pay. — „Kurs botaniki podług J. B. Payera" , wydawany 
pod przewodnictwem prof. Jerzego Aleksandrowicza. War- 
szawa 1865. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 511 

Łr. patrz Łoh. geo. 

Łab. geo. — „Pojęcie geografii roślin i rzut oka na roślinność kuli 
ziemskiej podyktował d. 22 Grudnia 1849. Ł. Lwów**. Jestto 
broszurka mająca 15 str. druku, napisana dla Hipolita Wit- 
kowskiego do jego Historyi r.aturalnej. W tem dziele we 
wstępie do Botanilti, datowanym 1 Stycznia 1850, czytamy: 
„Ustęp Geografia botanic/.na winien jestem jednemu 
z naszych rodaków, którego nazwiska jednak wymienić nie 
mam upoważnienia." Tym uczonym jest Hyacynt Łobarzew- 
ski. Język poprawny, słownictwo dziwaczne, napuszyste, 
niewątpliwie miało ono bezpośredni wpływ na Wincentego 
Pola, i objawia się w jego pracy rok później ogłoszonej 
p. t.: „Północny wschód Europy pod względem natury." 

ŁrObarzewski H. patrz Łob, geo. 

Liiben A. patrz Wrześ, hist. nat. 

Łuc. Jema. — „O sianiu i hodowaniu kwiatów letnich. Nakładem 
składu nasion Teofila Łuckiego" we Lwowie 1879. 

Łucki T. patrz Łuc. kwia. 

Majewski K. patrz Jastrząb, ogród. 

Marcz. podoi. — „Statystyczne .... opisanie gubernii Podolskiej 
przez ks. W. Marczyńskiego" Tom III. W r. 1823. Na stro- 
nie 16 i następnych: „Zielnik podolski." 

Marczyński ^V. ks. patrz Marcz. podoi. 

N. O. patrz Karw. N. O. 

Netto J. patrz Nowy Kai. 

Nowg Kai. — „Nowy kalendarzyk polityczny" na rok 1834 (rok 
trzynasty) w Warszawie nakładem J. Netto. Na str. 420: 
„Opisanie historyczno-statystyczne ogrodu botanicznego i ob- 
serwatoryum astronomicznego w Warszawie." Porównaj w Pa- 
miętniku Umiejętności Sztuk i Nauk (Warszawa 1824) na 
str. 260 artykuł o książce Szuberta: ;,Spis rośHn ogrodu 
bot. Warszawskiego" przez J. K. 

Nowy Pam. War. — „Nowy pamiętnik Warszawski , dziennik hi- 
storyczny, polityczny, tudzież nauk i umiejętności". Tom I — 
XX. Warszawa 1801 — 1805". Brakowało w egzemplarzu, 
który przeglądałem, zeszytu Listopadowego z r. 1805. 

„Opisanie historyczno-statystyczne ogrodu botanicznego w Warsza- 
wie" patrz Nowy Kai. 



512 JÓZKP ROSTAFIŃSKI. 

Pam. Vm, — „Pamiętnik Umiejętności sztuk i nauk". Warszawa 
1824 — 1826. W pierwszym rocznika na str. 260 rzeczt 
„O spisie roślin ogrodu botanicznego królewskiego Uniwer- 
sytetu Warszawskiego wydanym przez M. Szuberta. Artykuł 
podpisany przez J. K. 

Pam. Z7w«Vy. — „Pamiętnik Warszawski umiejętności czystych i sto- 
sowanych". Warszawa 1829, tomów IV. 

Pam, War. Bent. — „Pamiętnik Warszawski czyli Dziennik nauk 
i umiejętności" Tom I. — XXI. Warszawa 1815 — 1821. 
Wychodził pod redakcya F. Bentkowskiego. 

Payer I. B. patrz Kurs. Pay. 

Penczyński H. patrz Btbl War. 1852. II. 664. 

PUtd. bot. — „Botanika krótko zebrana" przez S. Pisulewskiego. 
Warszawa 1853". 

Piaul. fio. lek. — „Flora lekarska ... przez Dr. E. Winklera", prze- 
kład S. Pisulewskiego. Warszawa 1852". 

Pisulewski S. patrz Piaul. bot. — PisuL Jlo. lek. — Bibl. War^ 
1845. IV. 622. 

Poinsot P. G. patrz Przyja. gosp. 

Pam. \ flor. — „Pomona i Flora czyli dokładna ogrodnicza nauka ^. 
W Wrocławiu 1823. 

Pomona i Flora patrz. Pom. i fior. 

„Posiedzenie publiczne c. uniwersytetu Wileńskiego z d. 15 Wrze- 
śnia 1823" patrz Wolfg. chle. 

Pow. Pam. — „Powszechny pamiętnik nauk i umiejętności". Kraków 
1834 — 6. W roczniku z 1835 miesiąc Kwiecień (p. 51 — 71) 
„Podróż do Tatrów" przez Anonima a w miesiącu Maju (p. 
264 — 274) „Opis doliny Kościeliskiej", artykuł również nie 
podpisany. Kto wie, czy oba nie sa pióra Karola Soczyń- 
skiego? (patrz wyżej str. 50). 

Przyja. gosp. — „Przyjaciel gospodarzy i ogrodników przez P. G. 
Poinsot". Tomów II. Wrocław 1807. 

Przyr. i przem. — „Przyroda i przemysł. Rok I — III. Poznań 
1856 — 1858." Redagował J.Zaborowski. Jego pióra sa w III 
tomie „Wizerunki flory rodzimej". Szereg artykułów z do- 
borowemi drzeworytami. 

Rehman A. patrz Bocz. nauk. XXXL 267 — 312. 



SŁOWNIK RODZAJÓW ROŚLIN. 513 

Bied, de vi. ~ „De vi noxia nonnullaram plantaram e proxapia 
solanearum in corpus hamanuiDy disser. inatig. J. Riedmiiller. 
Cracoviae 1846.** 

Riedmiiller J. F. K. patrz Ried. de vi. 

Rocz. lek. — „Rocznik wydziału lekarskiego w uniwersytecie Ja- 
giellońskim" I (1838); II (1839); III (1840); IV (1841); V 
(1842); VI (1843) i VII (1844). 

Bocz. nauk. — „Rocznik towarzystwa naukowego z uniwersytetem 
krakowskim połączonego" I — XV Kraków (1817 — 1883) i ciąg 
dalszy p. t. „Rocznik towarzystwa naukowego krakowskiego^ 
t X,VI— XLIV (czyli nowej seryi 1—21) Kraków 1841 - 
1872. 

Rozmaitości patrz Wittm. postrz. i Wittm. żuraw. 

Roi3rńdki F. patrz Kat. pod. 

Sapał. hiat. na^.— „Pogląd na historyę naturalna gub. radomskiej" 
przez J. Sapalskiego w Kielcach 1862." 

Sapalski J. patrz Sapał. Mat. nat. 

Sawiczewski F. patrz Rocz. nauk. XIX. 351 — 371; Bocz. lek. 

II. p. 32—43 i III 49—66. 
Sław. traw. — „O trawach i ogółowem z uiemi postępowaniu" przez 

Henryka ze Spławna ^Sławińskiego. Wadowice 1865. 

Sławiński H. patrz Sław. traw. 

Soczyński Socyn Dr. med. patrz Pam. War. IV. 360 et sq. oraz 
VL 355; IX. 368, 506; XV. 420; XVII. 522. 

Stacz. Kai. — „Przyjaciel wszystkich ludzi czyli kalendarz sto-letni 
Kraków 1873"; p. 149. Kalendarz ogrodowy; p. 158 Kwie- 
tnik. Autor czepał między innemi z artykułu Radwańskiego 
i jego dziwaczne nieraz nazwy gatunkow